﻿Βίβλος γενέσεως Ἰησοῦ χριστοῦ υἱοῦ Δαυὶδ υἱοῦ Ἀβραάμ.<CM>
Ἀβραὰμ ἐγέννησεν τὸν Ἰσαάκ, Ἰσαὰκ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰακώβ, Ἰακὼβ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰούδαν καὶ τοὺς ἀδελφοὺς αὐτοῦ,<CM>
Ἰούδας δὲ ἐγέννησεν τὸν Φαρὲς καὶ τὸν Ζάρα ἐκ τῆς Θαμάρ, Φαρὲς δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἑσρώμ, Ἑσρὼμ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἀράμ,
Ἀρὰμ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἀμιναδάβ, Ἀμιναδὰβ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ναασσών, Ναασσὼν δὲ ἐγέννησεν τὸν Σαλμών,
Σαλμὼν δὲ ἐγέννησεν τὸν <RF>Βόες … Βόες WH NIV ] Βοὸς … Βοὸς Treg; Βοὸζ … Βοὸζ RP<Rf>Βόες ἐκ τῆς Ῥαχάβ, Βόες δὲ ἐγέννησεν τὸν <RF>Ἰωβὴδ … Ἰωβὴδ WH Treg NIV ] Ὠβὴδ … Ὠβὴδ RP<Rf>Ἰωβὴδ ἐκ τῆς Ῥούθ, Ἰωβὴδ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰεσσαί,
Ἰεσσαὶ δὲ ἐγέννησεν τὸν Δαυὶδ τὸν βασιλέα.<CM><PF>Δαυὶδ <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ βασιλεὺς RP<Rf>δὲ ἐγέννησεν τὸν Σολομῶνα ἐκ τῆς τοῦ Οὐρίου,
Σολομὼν δὲ ἐγέννησεν τὸν Ῥοβοάμ, Ῥοβοὰμ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἀβιά, Ἀβιὰ δὲ ἐγέννησεν τὸν <RF>Ἀσάφ Ἀσὰφ WH Treg NA ] Ἀσά Ἀσὰ NIV RP<Rf>Ἀσάφ,
<RF>Ἀσάφ Ἀσὰφ WH Treg NA ] Ἀσά Ἀσὰ NIV RP<Rf>Ἀσὰφ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰωσαφάτ, Ἰωσαφὰτ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰωράμ, Ἰωρὰμ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ὀζίαν,
Ὀζίας δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰωαθάμ, Ἰωαθὰμ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἀχάζ, Ἀχὰζ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἑζεκίαν,
Ἑζεκίας δὲ ἐγέννησεν τὸν Μανασσῆ, Μανασσῆς δὲ ἐγέννησεν τὸν <RF>Ἀμώς Ἀμὼς WH Treg NA ] Ἀμών Ἀμὼν NIV RP<Rf>Ἀμώς, Ἀμὼς δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰωσίαν,
Ἰωσίας δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰεχονίαν καὶ τοὺς ἀδελφοὺς αὐτοῦ ἐπὶ τῆς μετοικεσίας Βαβυλῶνος.<CM>
Μετὰ δὲ τὴν μετοικεσίαν Βαβυλῶνος Ἰεχονίας ἐγέννησεν τὸν Σαλαθιήλ, Σαλαθιὴλ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ζοροβαβέλ,
Ζοροβαβὲλ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἀβιούδ, Ἀβιοὺδ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἐλιακίμ, Ἐλιακὶμ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἀζώρ,
Ἀζὼρ δὲ ἐγέννησεν τὸν Σαδώκ, Σαδὼκ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἀχίμ, Ἀχὶμ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἐλιούδ,
Ἐλιοὺδ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἐλεάζαρ, Ἐλεάζαρ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ματθάν, Ματθὰν δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰακώβ,
Ἰακὼβ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰωσὴφ τὸν ἄνδρα Μαρίας, ἐξ ἧς ἐγεννήθη Ἰησοῦς ὁ λεγόμενος χριστός.<CM>
Πᾶσαι οὖν αἱ γενεαὶ ἀπὸ Ἀβραὰμ ἕως Δαυὶδ γενεαὶ δεκατέσσαρες, καὶ ἀπὸ Δαυὶδ ἕως τῆς μετοικεσίας Βαβυλῶνος γενεαὶ δεκατέσσαρες, καὶ ἀπὸ τῆς μετοικεσίας Βαβυλῶνος ἕως τοῦ χριστοῦ γενεαὶ δεκατέσσαρες.<CM>
Τοῦ δὲ <RF>Ἰησοῦ WH NIV RP ] – Treg<Rf>Ἰησοῦ χριστοῦ ἡ <RF>γένεσις WH Treg NIV ] γέννησις RP<Rf>γένεσις οὕτως ἦν. <RF>μνηστευθείσης WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>μνηστευθείσης τῆς μητρὸς αὐτοῦ Μαρίας τῷ Ἰωσήφ, πρὶν ἢ συνελθεῖν αὐτοὺς εὑρέθη ἐν γαστρὶ ἔχουσα ἐκ πνεύματος ἁγίου.
Ἰωσὴφ δὲ ὁ ἀνὴρ αὐτῆς, δίκαιος ὢν καὶ μὴ θέλων αὐτὴν <RF>δειγματίσαι WH Treg NIV ] παραδειγματίσαι RP<Rf>δειγματίσαι, ἐβουλήθη λάθρᾳ ἀπολῦσαι αὐτήν.
ταῦτα δὲ αὐτοῦ ἐνθυμηθέντος ἰδοὺ ἄγγελος κυρίου κατ’ ὄναρ ἐφάνη αὐτῷ λέγων Ἰωσὴφ υἱὸς Δαυίδ, μὴ φοβηθῇς παραλαβεῖν <RF>Μαρίαν WH NIV ] Μαριὰμ Treg RP<Rf>Μαρίαν τὴν γυναῖκά σου, τὸ γὰρ ἐν αὐτῇ γεννηθὲν ἐκ πνεύματός ἐστιν ἁγίου
τέξεται δὲ υἱὸν καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν, αὐτὸς γὰρ σώσει τὸν λαὸν αὐτοῦ ἀπὸ τῶν ἁμαρτιῶν αὐτῶν.
τοῦτο δὲ ὅλον γέγονεν ἵνα πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν <RF>ὑπὸ WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>ὑπὸ κυρίου διὰ τοῦ προφήτου λέγοντος
Ἰδοὺ ἡ παρθένος ἐν γαστρὶ ἕξει καὶ τέξεται υἱόν, καὶ καλέσουσιν τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἐμμανουήλ ὅ ἐστιν μεθερμηνευόμενον Μεθ’ ἡμῶν ὁ θεός.
<RF>ἐγερθεὶς WH Treg NIV ] Διεγερθεὶς RP<Rf>ἐγερθεὶς δὲ ὁ Ἰωσὴφ ἀπὸ τοῦ ὕπνου ἐποίησεν ὡς προσέταξεν αὐτῷ ὁ ἄγγελος κυρίου καὶ παρέλαβεν τὴν γυναῖκα αὐτοῦ
καὶ οὐκ ἐγίνωσκεν αὐτὴν ἕως οὗ ἔτεκεν <RF>υἱόν WH Treg NIV ] τὸν υἱὸν αὐτῆς τὸν πρωτότοκον RP<Rf>υἱόν καὶ ἐκάλεσεν τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν.<CM>
Τοῦ δὲ Ἰησοῦ γεννηθέντος ἐν Βηθλέεμ τῆς Ἰουδαίας ἐν ἡμέραις Ἡρῴδου τοῦ βασιλέως, ἰδοὺ μάγοι ἀπὸ ἀνατολῶν παρεγένοντο εἰς Ἱεροσόλυμα
λέγοντες Ποῦ ἐστιν ὁ τεχθεὶς βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων; εἴδομεν γὰρ αὐτοῦ τὸν ἀστέρα ἐν τῇ ἀνατολῇ καὶ ἤλθομεν προσκυνῆσαι αὐτῷ.
ἀκούσας δὲ <RF>ὁ βασιλεὺς Ἡρῴδης WH Treg NIV ] Ἡρῴδης ὁ βασιλεὺς RP<Rf>ὁ βασιλεὺς Ἡρῴδης ἐταράχθη καὶ πᾶσα Ἱεροσόλυμα μετ’ αὐτοῦ,
καὶ συναγαγὼν πάντας τοὺς ἀρχιερεῖς καὶ γραμματεῖς τοῦ λαοῦ ἐπυνθάνετο παρ’ αὐτῶν ποῦ ὁ χριστὸς γεννᾶται.
οἱ δὲ εἶπαν αὐτῷ Ἐν Βηθλέεμ τῆς Ἰουδαίας οὕτως γὰρ γέγραπται διὰ τοῦ προφήτου
Καὶ σύ, Βηθλέεμ γῆ Ἰούδα, οὐδαμῶς ἐλαχίστη εἶ ἐν τοῖς ἡγεμόσιν Ἰούδα ἐκ σοῦ γὰρ ἐξελεύσεται ἡγούμενος, ὅστις ποιμανεῖ τὸν λαόν μου τὸν Ἰσραήλ.<CM>
Τότε Ἡρῴδης λάθρᾳ καλέσας τοὺς μάγους ἠκρίβωσεν παρ’ αὐτῶν τὸν χρόνον τοῦ φαινομένου ἀστέρος,
καὶ πέμψας αὐτοὺς εἰς Βηθλέεμ εἶπεν Πορευθέντες <RF>ἐξετάσατε ἀκριβῶς WH Treg NIV ] ἀκριβῶς ἐξετάσατε RP<Rf>ἐξετάσατε ἀκριβῶς περὶ τοῦ παιδίου ἐπὰν δὲ εὕρητε, ἀπαγγείλατέ μοι, ὅπως κἀγὼ ἐλθὼν προσκυνήσω αὐτῷ.
οἱ δὲ ἀκούσαντες τοῦ βασιλέως ἐπορεύθησαν, καὶ ἰδοὺ ὁ ἀστὴρ ὃν εἶδον ἐν τῇ ἀνατολῇ προῆγεν αὐτούς, ἕως ἐλθὼν <RF>ἐστάθη WH Treg NIV ] ἔστη RP<Rf>ἐστάθη ἐπάνω οὗ ἦν τὸ παιδίον.
ἰδόντες δὲ τὸν ἀστέρα ἐχάρησαν χαρὰν μεγάλην σφόδρα.
καὶ ἐλθόντες εἰς τὴν οἰκίαν εἶδον τὸ παιδίον μετὰ Μαρίας τῆς μητρὸς αὐτοῦ, καὶ πεσόντες προσεκύνησαν αὐτῷ, καὶ ἀνοίξαντες τοὺς θησαυροὺς αὐτῶν προσήνεγκαν αὐτῷ δῶρα, χρυσὸν καὶ λίβανον καὶ σμύρναν.
καὶ χρηματισθέντες κατ’ ὄναρ μὴ ἀνακάμψαι πρὸς Ἡρῴδην δι’ ἄλλης ὁδοῦ ἀνεχώρησαν εἰς τὴν χώραν αὐτῶν.<CM>
Ἀναχωρησάντων δὲ αὐτῶν ἰδοὺ ἄγγελος κυρίου <RF>φαίνεται κατ᾽ ὄναρ WH NIV RP ] κατ᾽ ὄναρ φαίνεται Treg<Rf>φαίνεται κατ’ ὄναρ τῷ Ἰωσὴφ λέγων Ἐγερθεὶς παράλαβε τὸ παιδίον καὶ τὴν μητέρα αὐτοῦ καὶ φεῦγε εἰς Αἴγυπτον, καὶ ἴσθι ἐκεῖ ἕως ἂν εἴπω σοι μέλλει γὰρ Ἡρῴδης ζητεῖν τὸ παιδίον τοῦ ἀπολέσαι αὐτό.
ὁ δὲ ἐγερθεὶς παρέλαβε τὸ παιδίον καὶ τὴν μητέρα αὐτοῦ νυκτὸς καὶ ἀνεχώρησεν εἰς Αἴγυπτον,
καὶ ἦν ἐκεῖ ἕως τῆς τελευτῆς Ἡρῴδου ἵνα πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν <RF>ὑπὸ WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>ὑπὸ κυρίου διὰ τοῦ προφήτου λέγοντος Ἐξ Αἰγύπτου ἐκάλεσα τὸν υἱόν μου.<CM>
Τότε Ἡρῴδης ἰδὼν ὅτι ἐνεπαίχθη ὑπὸ τῶν μάγων ἐθυμώθη λίαν, καὶ ἀποστείλας ἀνεῖλεν πάντας τοὺς παῖδας τοὺς ἐν Βηθλέεμ καὶ ἐν πᾶσι τοῖς ὁρίοις αὐτῆς ἀπὸ διετοῦς καὶ κατωτέρω, κατὰ τὸν χρόνον ὃν ἠκρίβωσεν παρὰ τῶν μάγων.
τότε ἐπληρώθη τὸ ῥηθὲν <RF>διὰ WH Treg NIV ] ὑπὸ RP<Rf>διὰ Ἰερεμίου τοῦ προφήτου λέγοντος
Φωνὴ ἐν Ῥαμὰ <RF>ἠκούσθη WH Treg NIV ] + θρῆνος καὶ RP<Rf>ἠκούσθη, κλαυθμὸς καὶ ὀδυρμὸς πολύς Ῥαχὴλ κλαίουσα τὰ τέκνα αὐτῆς, καὶ οὐκ ἤθελεν παρακληθῆναι ὅτι οὐκ εἰσίν.<CM>
Τελευτήσαντος δὲ τοῦ Ἡρῴδου ἰδοὺ ἄγγελος κυρίου <RF>φαίνεται κατ᾽ ὄναρ WH Treg NIV ] κατ᾽ ὄναρ φαίνεται RP<Rf>φαίνεται κατ’ ὄναρ τῷ Ἰωσὴφ ἐν Αἰγύπτῳ
λέγων Ἐγερθεὶς παράλαβε τὸ παιδίον καὶ τὴν μητέρα αὐτοῦ καὶ πορεύου εἰς γῆν Ἰσραήλ, τεθνήκασιν γὰρ οἱ ζητοῦντες τὴν ψυχὴν τοῦ παιδίου.
ὁ δὲ ἐγερθεὶς παρέλαβε τὸ παιδίον καὶ τὴν μητέρα αὐτοῦ καὶ <RF>εἰσῆλθεν WH Treg NIV ] ἦλθεν RP<Rf>εἰσῆλθεν εἰς γῆν Ἰσραήλ.
ἀκούσας δὲ ὅτι Ἀρχέλαος <RF>βασιλεύει WH NIV ] + ἐπὶ RP Treg<Rf>βασιλεύει τῆς Ἰουδαίας ἀντὶ <RF>τοῦ πατρὸς αὐτοῦ Ἡρῴδου WH Treg NIV ] Ἡρῴδου τοῦ πατρὸς αὐτοῦ RP<Rf>τοῦ πατρὸς αὐτοῦ Ἡρῴδου ἐφοβήθη ἐκεῖ ἀπελθεῖν χρηματισθεὶς δὲ κατ’ ὄναρ ἀνεχώρησεν εἰς τὰ μέρη τῆς Γαλιλαίας,
καὶ ἐλθὼν κατῴκησεν εἰς πόλιν λεγομένην Ναζαρέτ, ὅπως πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν διὰ τῶν προφητῶν ὅτι Ναζωραῖος κληθήσεται.<CM>
Ἐν δὲ ταῖς ἡμέραις ἐκείναις παραγίνεται Ἰωάννης ὁ βαπτιστὴς κηρύσσων ἐν τῇ ἐρήμῳ τῆς Ἰουδαίας
<RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ λέγων Μετανοεῖτε, ἤγγικεν γὰρ ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν.
οὗτος γάρ ἐστιν ὁ ῥηθεὶς <RF>διὰ WH Treg NIV ] ὑπὸ RP<Rf>διὰ Ἠσαΐου τοῦ προφήτου λέγοντος Φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ Ἑτοιμάσατε τὴν ὁδὸν κυρίου, εὐθείας ποιεῖτε τὰς τρίβους αὐτοῦ.
αὐτὸς δὲ ὁ Ἰωάννης εἶχεν τὸ ἔνδυμα αὐτοῦ ἀπὸ τριχῶν καμήλου καὶ ζώνην δερματίνην περὶ τὴν ὀσφὺν αὐτοῦ, ἡ δὲ τροφὴ <RF>ἦν αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ ἦν RP<Rf>ἦν αὐτοῦ ἀκρίδες καὶ μέλι ἄγριον.
τότε ἐξεπορεύετο πρὸς αὐτὸν Ἱεροσόλυμα καὶ πᾶσα ἡ Ἰουδαία καὶ πᾶσα ἡ περίχωρος τοῦ Ἰορδάνου,
καὶ ἐβαπτίζοντο ἐν τῷ Ἰορδάνῃ <RF>ποταμῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ποταμῷ ὑπ’ αὐτοῦ ἐξομολογούμενοι τὰς ἁμαρτίας αὐτῶν.<CM>
Ἰδὼν δὲ πολλοὺς τῶν Φαρισαίων καὶ Σαδδουκαίων ἐρχομένους ἐπὶ τὸ βάπτισμα <RF>αὐτοῦ Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτοῦ εἶπεν αὐτοῖς Γεννήματα ἐχιδνῶν, τίς ὑπέδειξεν ὑμῖν φυγεῖν ἀπὸ τῆς μελλούσης ὀργῆς;
ποιήσατε οὖν καρπὸν ἄξιον τῆς μετανοίας
καὶ μὴ δόξητε λέγειν ἐν ἑαυτοῖς Πατέρα ἔχομεν τὸν Ἀβραάμ, λέγω γὰρ ὑμῖν ὅτι δύναται ὁ θεὸς ἐκ τῶν λίθων τούτων ἐγεῖραι τέκνα τῷ Ἀβραάμ.
ἤδη <RF>δὲ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>δὲ ἡ ἀξίνη πρὸς τὴν ῥίζαν τῶν δένδρων κεῖται πᾶν οὖν δένδρον μὴ ποιοῦν καρπὸν καλὸν ἐκκόπτεται καὶ εἰς πῦρ βάλλεται.<CM>
Ἐγὼ μὲν <RF>ὑμᾶς βαπτίζω WH Treg NIV ] βαπτίζω ὑμᾶς RP<Rf>ὑμᾶς βαπτίζω ἐν ὕδατι εἰς μετάνοιαν ὁ δὲ ὀπίσω μου ἐρχόμενος ἰσχυρότερός μού ἐστιν, οὗ οὐκ εἰμὶ ἱκανὸς τὰ ὑποδήματα βαστάσαι αὐτὸς ὑμᾶς βαπτίσει ἐν πνεύματι ἁγίῳ <RF>καὶ πυρί WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ πυρί
οὗ τὸ πτύον ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ, καὶ διακαθαριεῖ τὴν ἅλωνα αὐτοῦ καὶ συνάξει τὸν σῖτον αὐτοῦ εἰς τὴν <RF>ἀποθήκην WH NIV RP ] + αὐτοῦ Treg<Rf>ἀποθήκην, τὸ δὲ ἄχυρον κατακαύσει πυρὶ ἀσβέστῳ.<CM>
Τότε παραγίνεται ὁ Ἰησοῦς ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας ἐπὶ τὸν Ἰορδάνην πρὸς τὸν Ἰωάννην τοῦ βαπτισθῆναι ὑπ’ αὐτοῦ.
ὁ δὲ <RF>Ἰωάννης Treg NIV RP ] – WH<Rf>Ἰωάννης διεκώλυεν αὐτὸν λέγων Ἐγὼ χρείαν ἔχω ὑπὸ σοῦ βαπτισθῆναι, καὶ σὺ ἔρχῃ πρός με;
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν <RF>πρὸς αὐτόν Treg NIV RP ] αὐτῷ WH<Rf>πρὸς αὐτόν Ἄφες ἄρτι, οὕτως γὰρ πρέπον ἐστὶν ἡμῖν πληρῶσαι πᾶσαν δικαιοσύνην. τότε ἀφίησιν αὐτόν.
<RF>βαπτισθεὶς δὲ WH Treg NIV ] Καὶ βαπτισθεὶς RP<Rf>βαπτισθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς <RF>εὐθὺς ἀνέβη WH Treg NIV ] ἀνέβη εὐθὺς RP<Rf>εὐθὺς ἀνέβη ἀπὸ τοῦ ὕδατος καὶ ἰδοὺ <RF>ἠνεῴχθησαν WH NIV ] + αὐτῷ Treg RP NA<Rf>ἠνεῴχθησαν οἱ οὐρανοί, καὶ εἶδεν <RF>πνεῦμα WH ] τὸ πνεῦμα τοῦ Treg NIV RP<Rf>πνεῦμα θεοῦ καταβαῖνον ὡσεὶ <RF>περιστερὰν WH ] + καὶ Treg NIV RP<Rf>περιστερὰν ἐρχόμενον ἐπ’ αὐτόν
καὶ ἰδοὺ φωνὴ ἐκ τῶν οὐρανῶν λέγουσα Οὗτός ἐστιν ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός, ἐν ᾧ εὐδόκησα.<CM>
Τότε ὁ Ἰησοῦς ἀνήχθη εἰς τὴν ἔρημον ὑπὸ τοῦ πνεύματος, πειρασθῆναι ὑπὸ τοῦ διαβόλου.
καὶ νηστεύσας ἡμέρας τεσσεράκοντα καὶ νύκτας τεσσεράκοντα ὕστερον ἐπείνασεν.
καὶ προσελθὼν <RF>ὁ πειράζων εἶπεν αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτῷ ὁ πειράζων εἶπεν RP<Rf>ὁ πειράζων εἶπεν αὐτῷ Εἰ υἱὸς εἶ τοῦ θεοῦ, εἰπὲ ἵνα οἱ λίθοι οὗτοι ἄρτοι γένωνται.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν Γέγραπται Οὐκ ἐπ’ ἄρτῳ μόνῳ ζήσεται <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ ἄνθρωπος, ἀλλ’ <RF>ἐπὶ WH NIV RP ] ἐν Treg<Rf>ἐπὶ παντὶ ῥήματι ἐκπορευομένῳ διὰ στόματος θεοῦ.<CM>
Τότε παραλαμβάνει αὐτὸν ὁ διάβολος εἰς τὴν ἁγίαν πόλιν, καὶ <RF>ἔστησεν WH Treg NIV ] ἵστησιν RP<Rf>ἔστησεν αὐτὸν ἐπὶ τὸ πτερύγιον τοῦ ἱεροῦ,
καὶ λέγει αὐτῷ Εἰ υἱὸς εἶ τοῦ θεοῦ, βάλε σεαυτὸν κάτω γέγραπται γὰρ ὅτι Τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ ἐντελεῖται περὶ σοῦ καὶ ἐπὶ χειρῶν ἀροῦσίν σε, μήποτε προσκόψῃς πρὸς λίθον τὸν πόδα σου.
ἔφη αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Πάλιν γέγραπται Οὐκ ἐκπειράσεις κύριον τὸν θεόν σου.<CM>
Πάλιν παραλαμβάνει αὐτὸν ὁ διάβολος εἰς ὄρος ὑψηλὸν λίαν, καὶ δείκνυσιν αὐτῷ πάσας τὰς βασιλείας τοῦ κόσμου καὶ τὴν δόξαν αὐτῶν
καὶ <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] λέγει RP<Rf>εἶπεν αὐτῷ Ταῦτά <RF>σοι πάντα WH Treg NIV ] πάντα σοι RP<Rf>σοι πάντα δώσω, ἐὰν πεσὼν προσκυνήσῃς μοι.
τότε λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς <RF>Ὕπαγε WH Treg NA ] + ὀπίσω μου NIV RP<Rf>Ὕπαγε, Σατανᾶ γέγραπται γάρ Κύριον τὸν θεόν σου προσκυνήσεις καὶ αὐτῷ μόνῳ λατρεύσεις.
τότε ἀφίησιν αὐτὸν ὁ διάβολος, καὶ ἰδοὺ ἄγγελοι προσῆλθον καὶ διηκόνουν αὐτῷ.<CM>
Ἀκούσας <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>δὲ ὅτι Ἰωάννης παρεδόθη ἀνεχώρησεν εἰς τὴν Γαλιλαίαν.
καὶ καταλιπὼν τὴν Ναζαρὰ ἐλθὼν κατῴκησεν εἰς Καφαρναοὺμ τὴν παραθαλασσίαν ἐν ὁρίοις Ζαβουλὼν καὶ Νεφθαλίμ
ἵνα πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν διὰ Ἠσαΐου τοῦ προφήτου λέγοντος
Γῆ Ζαβουλὼν καὶ γῆ Νεφθαλίμ, ὁδὸν θαλάσσης, πέραν τοῦ Ἰορδάνου, Γαλιλαία τῶν ἐθνῶν,
ὁ λαὸς ὁ καθήμενος ἐν <RF>σκοτίᾳ WH Treg ] σκότει NIV RP<Rf>σκοτίᾳ <RF>φῶς εἶδεν WH Treg NIV ] εἶδεν φῶς RP<Rf>φῶς εἶδεν μέγα, καὶ τοῖς καθημένοις ἐν χώρᾳ καὶ σκιᾷ θανάτου φῶς ἀνέτειλεν αὐτοῖς.
Ἀπὸ τότε ἤρξατο ὁ Ἰησοῦς κηρύσσειν καὶ λέγειν Μετανοεῖτε, ἤγγικεν γὰρ ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν.<CM>
Περιπατῶν δὲ παρὰ τὴν θάλασσαν τῆς Γαλιλαίας εἶδεν δύο ἀδελφούς, Σίμωνα τὸν λεγόμενον Πέτρον καὶ Ἀνδρέαν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ, βάλλοντας ἀμφίβληστρον εἰς τὴν θάλασσαν, ἦσαν γὰρ ἁλιεῖς
καὶ λέγει αὐτοῖς Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς ἁλιεῖς ἀνθρώπων.
οἱ δὲ εὐθέως ἀφέντες τὰ δίκτυα ἠκολούθησαν αὐτῷ.
Καὶ προβὰς ἐκεῖθεν εἶδεν ἄλλους δύο ἀδελφούς, Ἰάκωβον τὸν τοῦ Ζεβεδαίου καὶ Ἰωάννην τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ, ἐν τῷ πλοίῳ μετὰ Ζεβεδαίου τοῦ πατρὸς αὐτῶν καταρτίζοντας τὰ δίκτυα αὐτῶν, καὶ ἐκάλεσεν αὐτούς.
οἱ δὲ εὐθέως ἀφέντες τὸ πλοῖον καὶ τὸν πατέρα αὐτῶν ἠκολούθησαν αὐτῷ.<CM>
Καὶ περιῆγεν <RF>ἐν ὅλῃ τῇ Γαλιλαίᾳ WH NIV ] ὁ Ἰησοῦς ἐν ὅλῃ τῇ Γαλιλαίᾳ Treg; ὅλην τὴν Γαλιλαίαν ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>ἐν ὅλῃ τῇ Γαλιλαίᾳ, διδάσκων ἐν ταῖς συναγωγαῖς αὐτῶν καὶ κηρύσσων τὸ εὐαγγέλιον τῆς βασιλείας καὶ θεραπεύων πᾶσαν νόσον καὶ πᾶσαν μαλακίαν ἐν τῷ λαῷ.
καὶ ἀπῆλθεν ἡ ἀκοὴ αὐτοῦ εἰς ὅλην τὴν Συρίαν καὶ προσήνεγκαν αὐτῷ πάντας τοὺς κακῶς ἔχοντας ποικίλαις νόσοις καὶ βασάνοις <RF>συνεχομένους WH Treg ] + καὶ NIV RP<Rf>συνεχομένους, δαιμονιζομένους καὶ σεληνιαζομένους καὶ παραλυτικούς, καὶ ἐθεράπευσεν αὐτούς.
καὶ ἠκολούθησαν αὐτῷ ὄχλοι πολλοὶ ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας καὶ Δεκαπόλεως καὶ Ἱεροσολύμων καὶ Ἰουδαίας καὶ πέραν τοῦ Ἰορδάνου.<CM>
Ἰδὼν δὲ τοὺς ὄχλους ἀνέβη εἰς τὸ ὄρος καὶ καθίσαντος αὐτοῦ προσῆλθαν αὐτῷ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ
καὶ ἀνοίξας τὸ στόμα αὐτοῦ ἐδίδασκεν αὐτοὺς λέγων<CM>
Μακάριοι οἱ πτωχοὶ τῷ πνεύματι, ὅτι αὐτῶν ἐστιν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν.<CM>
μακάριοι οἱ πενθοῦντες, ὅτι αὐτοὶ παρακληθήσονται.<CM>
μακάριοι οἱ πραεῖς, ὅτι αὐτοὶ κληρονομήσουσι τὴν γῆν.<CM>
μακάριοι οἱ πεινῶντες καὶ διψῶντες τὴν δικαιοσύνην, ὅτι αὐτοὶ χορτασθήσονται.<CM>
μακάριοι οἱ ἐλεήμονες, ὅτι αὐτοὶ ἐλεηθήσονται.<CM>
μακάριοι οἱ καθαροὶ τῇ καρδίᾳ, ὅτι αὐτοὶ τὸν θεὸν ὄψονται.<CM>
μακάριοι οἱ εἰρηνοποιοί, ὅτι αὐτοὶ υἱοὶ θεοῦ κληθήσονται.<CM>
μακάριοι οἱ δεδιωγμένοι ἕνεκεν δικαιοσύνης, ὅτι αὐτῶν ἐστιν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν.<CM>
μακάριοί ἐστε ὅταν ὀνειδίσωσιν ὑμᾶς καὶ διώξωσιν καὶ εἴπωσιν πᾶν <RF>πονηρὸν WH Treg NIV ] + ῥῆμα RP<Rf>πονηρὸν καθ’ ὑμῶν ψευδόμενοι ἕνεκεν ἐμοῦ.
χαίρετε καὶ ἀγαλλιᾶσθε, ὅτι ὁ μισθὸς ὑμῶν πολὺς ἐν τοῖς οὐρανοῖς οὕτως γὰρ ἐδίωξαν τοὺς προφήτας τοὺς πρὸ ὑμῶν.<CM>
Ὑμεῖς ἐστε τὸ ἅλας τῆς γῆς ἐὰν δὲ τὸ ἅλας μωρανθῇ, ἐν τίνι ἁλισθήσεται; εἰς οὐδὲν ἰσχύει ἔτι εἰ μὴ <RF>βληθὲν ἔξω WH Treg NIV ] βληθῆναι ἔξω καὶ RP<Rf>βληθὲν ἔξω καταπατεῖσθαι ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων.<CM>
Ὑμεῖς ἐστε τὸ φῶς τοῦ κόσμου. οὐ δύναται πόλις κρυβῆναι ἐπάνω ὄρους κειμένη
οὐδὲ καίουσιν λύχνον καὶ τιθέασιν αὐτὸν ὑπὸ τὸν μόδιον ἀλλ’ ἐπὶ τὴν λυχνίαν, καὶ λάμπει πᾶσιν τοῖς ἐν τῇ οἰκίᾳ.
οὕτως λαμψάτω τὸ φῶς ὑμῶν ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ὅπως ἴδωσιν ὑμῶν τὰ καλὰ ἔργα καὶ δοξάσωσιν τὸν πατέρα ὑμῶν τὸν ἐν τοῖς οὐρανοῖς.<CM>
Μὴ νομίσητε ὅτι ἦλθον καταλῦσαι τὸν νόμον ἢ τοὺς προφήτας οὐκ ἦλθον καταλῦσαι ἀλλὰ πληρῶσαι
ἀμὴν γὰρ λέγω ὑμῖν, ἕως ἂν παρέλθῃ ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ, ἰῶτα ἓν ἢ μία κεραία οὐ μὴ παρέλθῃ ἀπὸ τοῦ νόμου, ἕως ἂν πάντα γένηται.
ὃς ἐὰν οὖν λύσῃ μίαν τῶν ἐντολῶν τούτων τῶν ἐλαχίστων καὶ διδάξῃ οὕτως τοὺς ἀνθρώπους, ἐλάχιστος κληθήσεται ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν ὃς δ’ ἂν ποιήσῃ καὶ διδάξῃ, οὗτος μέγας κληθήσεται ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν.
λέγω γὰρ ὑμῖν ὅτι ἐὰν μὴ περισσεύσῃ <RF>ὑμῶν ἡ δικαιοσύνη WH NIV ] ἡ δικαιοσύνη ὑμῶν Treg RP<Rf>ὑμῶν ἡ δικαιοσύνη πλεῖον τῶν γραμματέων καὶ Φαρισαίων, οὐ μὴ εἰσέλθητε εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν.<CM>
Ἠκούσατε ὅτι ἐρρέθη τοῖς ἀρχαίοις Οὐ φονεύσεις ὃς δ’ ἂν φονεύσῃ, ἔνοχος ἔσται τῇ κρίσει.
ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν ὅτι πᾶς ὁ ὀργιζόμενος τῷ ἀδελφῷ <RF>αὐτοῦ WH NIV ] + εἰκῆ Treg RP<Rf>αὐτοῦ ἔνοχος ἔσται τῇ κρίσει ὃς δ’ ἂν εἴπῃ τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ Ῥακά, ἔνοχος ἔσται τῷ συνεδρίῳ ὃς δ’ ἂν εἴπῃ Μωρέ, ἔνοχος ἔσται εἰς τὴν γέενναν τοῦ πυρός.
ἐὰν οὖν προσφέρῃς τὸ δῶρόν σου ἐπὶ τὸ θυσιαστήριον κἀκεῖ μνησθῇς ὅτι ὁ ἀδελφός σου ἔχει τι κατὰ σοῦ,
ἄφες ἐκεῖ τὸ δῶρόν σου ἔμπροσθεν τοῦ θυσιαστηρίου καὶ ὕπαγε πρῶτον διαλλάγηθι τῷ ἀδελφῷ σου, καὶ τότε ἐλθὼν πρόσφερε τὸ δῶρόν σου.
ἴσθι εὐνοῶν τῷ ἀντιδίκῳ σου ταχὺ ἕως ὅτου εἶ <RF>μετ᾽ αὐτοῦ ἐν τῇ ὁδῷ WH Treg NIV ] ἐν τῇ ὁδῷ μετ᾽ αὐτοῦ RP<Rf>μετ’ αὐτοῦ ἐν τῇ ὁδῷ, μήποτέ σε παραδῷ ὁ ἀντίδικος τῷ κριτῇ, καὶ ὁ <RF>κριτὴς WH NIV ] + σε παραδῷ Treg RP<Rf>κριτὴς τῷ ὑπηρέτῃ, καὶ εἰς φυλακὴν βληθήσῃ
ἀμὴν λέγω σοι, οὐ μὴ ἐξέλθῃς ἐκεῖθεν ἕως ἂν ἀποδῷς τὸν ἔσχατον κοδράντην.<CM>
Ἠκούσατε ὅτι ἐρρέθη Οὐ μοιχεύσεις.
ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν ὅτι πᾶς ὁ βλέπων γυναῖκα πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι αὐτὴν ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτὴν ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ.
εἰ δὲ ὁ ὀφθαλμός σου ὁ δεξιὸς σκανδαλίζει σε, ἔξελε αὐτὸν καὶ βάλε ἀπὸ σοῦ, συμφέρει γάρ σοι ἵνα ἀπόληται ἓν τῶν μελῶν σου καὶ μὴ ὅλον τὸ σῶμά σου βληθῇ εἰς γέενναν.
καὶ εἰ ἡ δεξιά σου χεὶρ σκανδαλίζει σε, ἔκκοψον αὐτὴν καὶ βάλε ἀπὸ σοῦ, συμφέρει γάρ σοι ἵνα ἀπόληται ἓν τῶν μελῶν σου καὶ μὴ ὅλον τὸ σῶμά σου <RF>εἰς γέενναν ἀπέλθῃ WH Treg NIV ] βληθῇ εἰς γέενναν RP<Rf>εἰς γέενναν ἀπέλθῃ.<CM>
Ἐρρέθη <RF>δέ WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>δέ Ὃς ἂν ἀπολύσῃ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ, δότω αὐτῇ ἀποστάσιον.
ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν ὅτι <RF>πᾶς ὁ ἀπολύων WH Treg NIV ] ὃς ἂν ἀπολύσῃ RP<Rf>πᾶς ὁ ἀπολύων τὴν γυναῖκα αὐτοῦ παρεκτὸς λόγου πορνείας ποιεῖ αὐτὴν <RF>μοιχευθῆναι WH Treg NIV ] μοιχᾶσθαι RP<Rf>μοιχευθῆναι, καὶ ὃς ἐὰν ἀπολελυμένην γαμήσῃ μοιχᾶται.<CM>
Πάλιν ἠκούσατε ὅτι ἐρρέθη τοῖς ἀρχαίοις Οὐκ ἐπιορκήσεις, ἀποδώσεις δὲ τῷ κυρίῳ τοὺς ὅρκους σου.
ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν μὴ ὀμόσαι ὅλως μήτε ἐν τῷ οὐρανῷ, ὅτι θρόνος ἐστὶν τοῦ θεοῦ
μήτε ἐν τῇ γῇ, ὅτι ὑποπόδιόν ἐστιν τῶν ποδῶν αὐτοῦ μήτε εἰς Ἱεροσόλυμα, ὅτι πόλις ἐστὶν τοῦ μεγάλου βασιλέως
μήτε ἐν τῇ κεφαλῇ σου ὀμόσῃς, ὅτι οὐ δύνασαι μίαν τρίχα λευκὴν <RF>ποιῆσαι ἢ μέλαιναν WH Treg NIV ] ἢ μέλαιναν ποιῆσαι RP<Rf>ποιῆσαι ἢ μέλαιναν.
ἔστω δὲ ὁ λόγος ὑμῶν ναὶ ναί, οὒ οὔ τὸ δὲ περισσὸν τούτων ἐκ τοῦ πονηροῦ ἐστιν.<CM>
Ἠκούσατε ὅτι ἐρρέθη Ὀφθαλμὸν ἀντὶ ὀφθαλμοῦ καὶ ὀδόντα ἀντὶ ὀδόντος.
ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν μὴ ἀντιστῆναι τῷ πονηρῷ ἀλλ’ ὅστις σε <RF>ῥαπίζει WH Treg NIV ] ῥαπίσει RP<Rf>ῥαπίζει <RF>εἰς WH Treg NIV ] ἐπί RP<Rf>εἰς τὴν δεξιὰν <RF>σιαγόνα NIV RP ] + σου WH Treg NA<Rf>σιαγόνα, στρέψον αὐτῷ καὶ τὴν ἄλλην
καὶ τῷ θέλοντί σοι κριθῆναι καὶ τὸν χιτῶνά σου λαβεῖν, ἄφες αὐτῷ καὶ τὸ ἱμάτιον
καὶ ὅστις σε ἀγγαρεύσει μίλιον ἕν, ὕπαγε μετ’ αὐτοῦ δύο.
τῷ αἰτοῦντί σε <RF>δός WH Treg NIV ] δίδου RP<Rf>δός, καὶ τὸν θέλοντα ἀπὸ σοῦ δανίσασθαι μὴ ἀποστραφῇς.<CM>
Ἠκούσατε ὅτι ἐρρέθη Ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου καὶ μισήσεις τὸν ἐχθρόν σου.
ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν, ἀγαπᾶτε τοὺς ἐχθροὺς <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + εὐλογεῖτε τοὺς καταρωμένους ὑμᾶς καλῶς ποιεῖτε τοῖς μισοῦσιν ὑμᾶς RP<Rf>ὑμῶν καὶ προσεύχεσθε ὑπὲρ <RF>τῶν WH Treg NIV ] + ἐπηρεαζόντων ὑμᾶς καὶ RP<Rf>τῶν διωκόντων ὑμᾶς
ὅπως γένησθε υἱοὶ τοῦ πατρὸς ὑμῶν τοῦ <RF>ἐν WH Treg NIV ] + τοῖς RP<Rf>ἐν οὐρανοῖς, ὅτι τὸν ἥλιον αὐτοῦ ἀνατέλλει ἐπὶ πονηροὺς καὶ ἀγαθοὺς καὶ βρέχει ἐπὶ δικαίους καὶ ἀδίκους.
ἐὰν γὰρ ἀγαπήσητε τοὺς ἀγαπῶντας ὑμᾶς, τίνα μισθὸν ἔχετε; οὐχὶ καὶ οἱ τελῶναι <RF>τὸ αὐτὸ WH NIV RP ] οὕτως Treg<Rf>τὸ αὐτὸ ποιοῦσιν;
καὶ ἐὰν ἀσπάσησθε τοὺς <RF>ἀδελφοὺς WH Treg NIV ] φίλους RP<Rf>ἀδελφοὺς ὑμῶν μόνον, τί περισσὸν ποιεῖτε; οὐχὶ καὶ οἱ <RF>ἐθνικοὶ WH Treg NIV ] τελῶναι RP<Rf>ἐθνικοὶ <RF>τὸ αὐτὸ WH Treg NIV ] οὕτως RP<Rf>τὸ αὐτὸ ποιοῦσιν;
Ἔσεσθε οὖν ὑμεῖς τέλειοι <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὥσπερ RP<Rf>ὡς ὁ πατὴρ ὑμῶν ὁ <RF>οὐράνιος WH Treg NIV ] ἐν τοῖς οὐρανοῖς RP<Rf>οὐράνιος τέλειός ἐστιν.<CM>
Προσέχετε <RF>δὲ WH NA ] – Treg NIV RP<Rf>δὲ τὴν <RF>δικαιοσύνην WH Treg NIV ] ἐλεημοσύνην RP<Rf>δικαιοσύνην ὑμῶν μὴ ποιεῖν ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων πρὸς τὸ θεαθῆναι αὐτοῖς εἰ δὲ μή γε, μισθὸν οὐκ ἔχετε παρὰ τῷ πατρὶ ὑμῶν τῷ ἐν τοῖς οὐρανοῖς.<CM>
Ὅταν οὖν ποιῇς ἐλεημοσύνην, μὴ σαλπίσῃς ἔμπροσθέν σου, ὥσπερ οἱ ὑποκριταὶ ποιοῦσιν ἐν ταῖς συναγωγαῖς καὶ ἐν ταῖς ῥύμαις, ὅπως δοξασθῶσιν ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἀπέχουσιν τὸν μισθὸν αὐτῶν.
σοῦ δὲ ποιοῦντος ἐλεημοσύνην μὴ γνώτω ἡ ἀριστερά σου τί ποιεῖ ἡ δεξιά σου,
ὅπως ᾖ σου ἡ ἐλεημοσύνη ἐν τῷ κρυπτῷ καὶ ὁ πατήρ σου ὁ βλέπων ἐν τῷ <RF>κρυπτῷ WH Treg NIV ] + αὑτὸς RP<Rf>κρυπτῷ ἀποδώσει <RF>σοι WH Treg NIV ] + ἐν τῷ φανερῷ RP<Rf>σοι.<CM>
Καὶ ὅταν <RF>προσεύχησθε, οὐκ ἔσεσθε ὡς WH Treg NIV ] προσεύχῃ οὐκ ἔσῃ ὥσπερ RP<Rf>προσεύχησθε, οὐκ ἔσεσθε ὡς οἱ ὑποκριταί ὅτι φιλοῦσιν ἐν ταῖς συναγωγαῖς καὶ ἐν ταῖς γωνίαις τῶν πλατειῶν ἑστῶτες προσεύχεσθαι, <RF>ὅπως WH Treg NIV ] + ἂν RP<Rf>ὅπως φανῶσιν τοῖς ἀνθρώποις ἀμὴν λέγω <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>ὑμῖν, ἀπέχουσι τὸν μισθὸν αὐτῶν.
σὺ δὲ ὅταν προσεύχῃ, εἴσελθε εἰς τὸ ταμεῖόν σου καὶ κλείσας τὴν θύραν σου πρόσευξαι τῷ πατρί σου τῷ ἐν τῷ κρυπτῷ καὶ ὁ πατήρ σου ὁ βλέπων ἐν τῷ κρυπτῷ ἀποδώσει <RF>σοι WH Treg NIV ] + ἐν τῷ φανερῷ RP<Rf>σοι.<CM>
Προσευχόμενοι δὲ μὴ βατταλογήσητε ὥσπερ οἱ ἐθνικοί, δοκοῦσιν γὰρ ὅτι ἐν τῇ πολυλογίᾳ αὐτῶν εἰσακουσθήσονται
μὴ οὖν ὁμοιωθῆτε αὐτοῖς, οἶδεν γὰρ <RF>ὁ Treg NIV RP ] + θεὸς ὁ WH<Rf>ὁ πατὴρ ὑμῶν ὧν χρείαν ἔχετε πρὸ τοῦ ὑμᾶς αἰτῆσαι αὐτόν.<CM>
Οὕτως οὖν προσεύχεσθε ὑμεῖς Πάτερ ἡμῶν ὁ ἐν τοῖς οὐρανοῖς ἁγιασθήτω τὸ ὄνομά σου,
ἐλθέτω ἡ βασιλεία σου, γενηθήτω τὸ θέλημά σου, ὡς ἐν οὐρανῷ καὶ <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>ἐπὶ γῆς
τὸν ἄρτον ἡμῶν τὸν ἐπιούσιον δὸς ἡμῖν σήμερον
καὶ ἄφες ἡμῖν τὰ ὀφειλήματα ἡμῶν, ὡς καὶ ἡμεῖς <RF>ἀφήκαμεν WH Treg NIV ] ἀφίεμεν RP<Rf>ἀφήκαμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν
καὶ μὴ εἰσενέγκῃς ἡμᾶς εἰς πειρασμόν, ἀλλὰ ῥῦσαι ἡμᾶς ἀπὸ τοῦ <RF>πονηροῦ WH Treg NIV ] + Ὅτι σοῦ ἐστιν ἡ βασιλεία καὶ ἡ δύναμις καὶ ἡ δόξα εἰς τοῦς αἰῶνας Ἀμήν RP<Rf>πονηροῦ.
ἐὰν γὰρ ἀφῆτε τοῖς ἀνθρώποις τὰ παραπτώματα αὐτῶν, ἀφήσει καὶ ὑμῖν ὁ πατὴρ ὑμῶν ὁ οὐράνιος
ἐὰν δὲ μὴ ἀφῆτε τοῖς <RF>ἀνθρώποις Holmes WHmarg NA ] + τὰ παραπτώματα αὐτῶν WH Treg NIV RP<Rf>ἀνθρώποις, οὐδὲ ὁ πατὴρ ὑμῶν ἀφήσει τὰ παραπτώματα ὑμῶν.<CM>
Ὅταν δὲ νηστεύητε, μὴ γίνεσθε <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὥσπερ RP<Rf>ὡς οἱ ὑποκριταὶ σκυθρωποί, ἀφανίζουσιν γὰρ τὰ πρόσωπα αὐτῶν ὅπως φανῶσιν τοῖς ἀνθρώποις νηστεύοντες ἀμὴν λέγω <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>ὑμῖν, ἀπέχουσιν τὸν μισθὸν αὐτῶν.
σὺ δὲ νηστεύων ἄλειψαί σου τὴν κεφαλὴν καὶ τὸ πρόσωπόν σου νίψαι,
ὅπως μὴ φανῇς τοῖς ἀνθρώποις νηστεύων ἀλλὰ τῷ πατρί σου τῷ ἐν τῷ <RF>κρυφαίῳ WH Treg NIV ] κρυπτῷ RP<Rf>κρυφαίῳ καὶ ὁ πατήρ σου ὁ βλέπων ἐν τῷ <RF>κρυφαίῳ WH Treg NIV ] κρυπτῷ RP<Rf>κρυφαίῳ ἀποδώσει σοι.<CM>
Μὴ θησαυρίζετε ὑμῖν θησαυροὺς ἐπὶ τῆς γῆς, ὅπου σὴς καὶ βρῶσις ἀφανίζει, καὶ ὅπου κλέπται διορύσσουσιν καὶ κλέπτουσιν
θησαυρίζετε δὲ ὑμῖν θησαυροὺς ἐν οὐρανῷ, ὅπου οὔτε σὴς οὔτε βρῶσις ἀφανίζει, καὶ ὅπου κλέπται οὐ διορύσσουσιν οὐδὲ κλέπτουσιν
ὅπου γάρ ἐστιν ὁ θησαυρός <RF>σου WH Treg NIV ] ὑμῶν RP<Rf>σου, ἐκεῖ ἔσται καὶ ἡ καρδία <RF>σου WH Treg NIV ] ὑμῶν RP<Rf>σου.<CM>
Ὁ λύχνος τοῦ σώματός ἐστιν ὁ ὀφθαλμός. ἐὰν οὖν <RF>ᾖ ὁ ὀφθαλμός σου ἁπλοῦς WH NIV ] ὁ ὀφθαλμός σου ἁπλοῦς ᾖ Treg RP<Rf>ᾖ ὁ ὀφθαλμός σου ἁπλοῦς, ὅλον τὸ σῶμά σου φωτεινὸν ἔσται
ἐὰν δὲ ὁ ὀφθαλμός σου πονηρὸς ᾖ, ὅλον τὸ σῶμά σου σκοτεινὸν ἔσται. εἰ οὖν τὸ φῶς τὸ ἐν σοὶ σκότος ἐστίν, τὸ σκότος πόσον.<CM>
Οὐδεὶς δύναται δυσὶ κυρίοις δουλεύειν ἢ γὰρ τὸν ἕνα μισήσει καὶ τὸν ἕτερον ἀγαπήσει, ἢ ἑνὸς ἀνθέξεται καὶ τοῦ ἑτέρου καταφρονήσει. οὐ δύνασθε θεῷ δουλεύειν καὶ μαμωνᾷ.<CM>
Διὰ τοῦτο λέγω ὑμῖν μὴ μεριμνᾶτε τῇ ψυχῇ ὑμῶν τί <RF>φάγητε Holmes WHmarg] + ἢ τί πίητε WH Treg NIV; + καὶ τί πίητε RP<Rf>φάγητε, μηδὲ τῷ σώματι ὑμῶν τί ἐνδύσησθε οὐχὶ ἡ ψυχὴ πλεῖόν ἐστι τῆς τροφῆς καὶ τὸ σῶμα τοῦ ἐνδύματος;
ἐμβλέψατε εἰς τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ ὅτι οὐ σπείρουσιν οὐδὲ θερίζουσιν οὐδὲ συνάγουσιν εἰς ἀποθήκας, καὶ ὁ πατὴρ ὑμῶν ὁ οὐράνιος τρέφει αὐτά οὐχ ὑμεῖς μᾶλλον διαφέρετε αὐτῶν;
τίς δὲ ἐξ ὑμῶν μεριμνῶν δύναται προσθεῖναι ἐπὶ τὴν ἡλικίαν αὐτοῦ πῆχυν ἕνα;
καὶ περὶ ἐνδύματος τί μεριμνᾶτε; καταμάθετε τὰ κρίνα τοῦ ἀγροῦ πῶς <RF>αὐξάνουσιν οὐ κοπιῶσιν οὐδὲ νήθουσιν WH NIV ] αὐξάνουσιν οὐ κοπιοῦσιν οὐδὲ νήθουσιν Treg; αὐξάνει οὐ κοπιᾷ οὐδὲ νήθει RP<Rf>αὐξάνουσιν οὐ κοπιῶσιν οὐδὲ νήθουσιν
λέγω δὲ ὑμῖν ὅτι οὐδὲ Σολομὼν ἐν πάσῃ τῇ δόξῃ αὐτοῦ περιεβάλετο ὡς ἓν τούτων.
εἰ δὲ τὸν χόρτον τοῦ ἀγροῦ σήμερον ὄντα καὶ αὔριον εἰς κλίβανον βαλλόμενον ὁ θεὸς οὕτως ἀμφιέννυσιν, οὐ πολλῷ μᾶλλον ὑμᾶς, ὀλιγόπιστοι;
μὴ οὖν μεριμνήσητε λέγοντες Τί φάγωμεν; ἤ Τί πίωμεν; ἤ Τί περιβαλώμεθα;
πάντα γὰρ ταῦτα τὰ ἔθνη <RF>ἐπιζητοῦσιν WH Treg NIV ] ἐπιζητεῖ RP<Rf>ἐπιζητοῦσιν οἶδεν γὰρ ὁ πατὴρ ὑμῶν ὁ οὐράνιος ὅτι χρῄζετε τούτων ἁπάντων.
ζητεῖτε δὲ πρῶτον τὴν <RF>βασιλείαν WH ] + τοῦ θεοῦ Treg NIV RP<Rf>βασιλείαν καὶ τὴν δικαιοσύνην αὐτοῦ, καὶ ταῦτα πάντα προστεθήσεται ὑμῖν.
μὴ οὖν μεριμνήσητε εἰς τὴν αὔριον, ἡ γὰρ αὔριον μεριμνήσει <RF>αὑτῆς WH ] ἑαυτῆς Treg NIV; τὰ ἑαυτῆς RP<Rf>αὑτῆς ἀρκετὸν τῇ ἡμέρᾳ ἡ κακία αὐτῆς.<CM>
Μὴ κρίνετε, ἵνα μὴ κριθῆτε
ἐν ᾧ γὰρ κρίματι κρίνετε κριθήσεσθε, καὶ ἐν ᾧ μέτρῳ μετρεῖτε μετρηθήσεται ὑμῖν.
τί δὲ βλέπεις τὸ κάρφος τὸ ἐν τῷ ὀφθαλμῷ τοῦ ἀδελφοῦ σου, τὴν δὲ ἐν τῷ σῷ ὀφθαλμῷ δοκὸν οὐ κατανοεῖς;
ἢ πῶς ἐρεῖς τῷ ἀδελφῷ σου Ἄφες ἐκβάλω τὸ κάρφος <RF>ἐκ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>ἐκ τοῦ ὀφθαλμοῦ σου, καὶ ἰδοὺ ἡ δοκὸς ἐν τῷ ὀφθαλμῷ σοῦ;
ὑποκριτά, ἔκβαλε πρῶτον <RF>ἐκ τοῦ ὀφθαλμοῦ σοῦ τὴν δοκόν WH Treg NIV ] τὴν δοκὸν ἐκ τοῦ ὀφθαλμοῦ σου RP<Rf>ἐκ τοῦ ὀφθαλμοῦ σοῦ τὴν δοκόν, καὶ τότε διαβλέψεις ἐκβαλεῖν τὸ κάρφος ἐκ τοῦ ὀφθαλμοῦ τοῦ ἀδελφοῦ σου.<CM>
Μὴ δῶτε τὸ ἅγιον τοῖς κυσίν, μηδὲ βάλητε τοὺς μαργαρίτας ὑμῶν ἔμπροσθεν τῶν χοίρων, μήποτε <RF>καταπατήσουσιν WH Treg NIV ] καταπατήσωσιν RP<Rf>καταπατήσουσιν αὐτοὺς ἐν τοῖς ποσὶν αὐτῶν καὶ στραφέντες ῥήξωσιν ὑμᾶς.<CM>
Αἰτεῖτε, καὶ δοθήσεται ὑμῖν ζητεῖτε, καὶ εὑρήσετε κρούετε, καὶ ἀνοιγήσεται ὑμῖν.
πᾶς γὰρ ὁ αἰτῶν λαμβάνει καὶ ὁ ζητῶν εὑρίσκει καὶ τῷ κρούοντι <RF>ἀνοιγήσεται WH NIV RP ] ἀνοίγεται Treg<Rf>ἀνοιγήσεται.
ἢ τίς <RF>ἐστιν NIV RP ] – WH Treg<Rf>ἐστιν ἐξ ὑμῶν ἄνθρωπος, ὃν <RF>αἰτήσει WH Treg NA ] ἐὰν αἰτήσῃ NIV RP<Rf>αἰτήσει ὁ υἱὸς αὐτοῦ ἄρτον — μὴ λίθον ἐπιδώσει αὐτῷ;
<RF>ἢ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἢ καὶ <RF>ἰχθὺν αἰτήσει WH Treg NIV ] ἐὰν ἰχθὺν αἰτήσῃ RP<Rf>ἰχθὺν αἰτήσει — μὴ ὄφιν ἐπιδώσει αὐτῷ;
εἰ οὖν ὑμεῖς πονηροὶ ὄντες οἴδατε δόματα ἀγαθὰ διδόναι τοῖς τέκνοις ὑμῶν, πόσῳ μᾶλλον ὁ πατὴρ ὑμῶν ὁ ἐν τοῖς οὐρανοῖς δώσει ἀγαθὰ τοῖς αἰτοῦσιν αὐτόν.<CM>
Πάντα οὖν ὅσα <RF>ἐὰν WH NIV ] ἂν Treg RP<Rf>ἐὰν θέλητε ἵνα ποιῶσιν ὑμῖν οἱ ἄνθρωποι, οὕτως καὶ ὑμεῖς ποιεῖτε αὐτοῖς οὗτος γάρ ἐστιν ὁ νόμος καὶ οἱ προφῆται.<CM>
Εἰσέλθατε διὰ τῆς στενῆς πύλης ὅτι πλατεῖα <RF>ἡ πύλη Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἡ πύλη καὶ εὐρύχωρος ἡ ὁδὸς ἡ ἀπάγουσα εἰς τὴν ἀπώλειαν, καὶ πολλοί εἰσιν οἱ εἰσερχόμενοι δι’ αὐτῆς
<RF>ὅτι WH ] ὅτι δὲ NIV; τί Treg RP NA<Rf>ὅτι στενὴ ἡ πύλη καὶ τεθλιμμένη ἡ ὁδὸς ἡ ἀπάγουσα εἰς τὴν ζωήν, καὶ ὀλίγοι εἰσὶν οἱ εὑρίσκοντες αὐτήν.<CM>
<RF>Προσέχετε WH NIV ] + δὲ Treg RP<Rf>Προσέχετε ἀπὸ τῶν ψευδοπροφητῶν, οἵτινες ἔρχονται πρὸς ὑμᾶς ἐν ἐνδύμασι προβάτων ἔσωθεν δέ εἰσιν λύκοι ἅρπαγες.
ἀπὸ τῶν καρπῶν αὐτῶν ἐπιγνώσεσθε αὐτούς. μήτι συλλέγουσιν ἀπὸ ἀκανθῶν <RF>σταφυλὰς WH Treg NIV ] σταφυλήν RP<Rf>σταφυλὰς ἢ ἀπὸ τριβόλων σῦκα;
οὕτως πᾶν δένδρον ἀγαθὸν καρποὺς καλοὺς ποιεῖ, τὸ δὲ σαπρὸν δένδρον καρποὺς πονηροὺς ποιεῖ
οὐ δύναται δένδρον ἀγαθὸν καρποὺς πονηροὺς <RF>ποιεῖν Treg NIV RP ] ἐνεγκεῖν WH<Rf>ποιεῖν, οὐδὲ δένδρον σαπρὸν καρποὺς καλοὺς ποιεῖν.
πᾶν δένδρον μὴ ποιοῦν καρπὸν καλὸν ἐκκόπτεται καὶ εἰς πῦρ βάλλεται.
ἄρα γε ἀπὸ τῶν καρπῶν αὐτῶν ἐπιγνώσεσθε αὐτούς.<CM>
Οὐ πᾶς ὁ λέγων μοι Κύριε κύριε εἰσελεύσεται εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν, ἀλλ’ ὁ ποιῶν τὸ θέλημα τοῦ πατρός μου τοῦ ἐν <RF>τοῖς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῖς οὐρανοῖς.
πολλοὶ ἐροῦσίν μοι ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ Κύριε κύριε, οὐ τῷ σῷ ὀνόματι ἐπροφητεύσαμεν, καὶ τῷ σῷ ὀνόματι δαιμόνια ἐξεβάλομεν, καὶ τῷ σῷ ὀνόματι δυνάμεις πολλὰς ἐποιήσαμεν;
καὶ τότε ὁμολογήσω αὐτοῖς ὅτι Οὐδέποτε ἔγνων ὑμᾶς ἀποχωρεῖτε ἀπ’ ἐμοῦ οἱ ἐργαζόμενοι τὴν ἀνομίαν.<CM>
Πᾶς οὖν ὅστις ἀκούει μου τοὺς λόγους τούτους καὶ ποιεῖ αὐτούς, <RF>ὁμοιωθήσεται WH Treg NIV ] ὁμοιώσω αὐτὸν RP<Rf>ὁμοιωθήσεται ἀνδρὶ φρονίμῳ, ὅστις ᾠκοδόμησεν <RF>αὐτοῦ τὴν οἰκίαν WH Treg NIV ] τὴν οἰκίαν αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ τὴν οἰκίαν ἐπὶ τὴν πέτραν.
καὶ κατέβη ἡ βροχὴ καὶ ἦλθον οἱ ποταμοὶ καὶ ἔπνευσαν οἱ ἄνεμοι καὶ προσέπεσαν τῇ οἰκίᾳ ἐκείνῃ, καὶ οὐκ ἔπεσεν, τεθεμελίωτο γὰρ ἐπὶ τὴν πέτραν.
καὶ πᾶς ὁ ἀκούων μου τοὺς λόγους τούτους καὶ μὴ ποιῶν αὐτοὺς ὁμοιωθήσεται ἀνδρὶ μωρῷ, ὅστις ᾠκοδόμησεν <RF>αὐτοῦ τὴν οἰκίαν WH Treg NIV ] τὴν οἰκίαν αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ τὴν οἰκίαν ἐπὶ τὴν ἄμμον.
καὶ κατέβη ἡ βροχὴ καὶ ἦλθον οἱ ποταμοὶ καὶ ἔπνευσαν οἱ ἄνεμοι καὶ προσέκοψαν τῇ οἰκίᾳ ἐκείνῃ, καὶ ἔπεσεν, καὶ ἦν ἡ πτῶσις αὐτῆς μεγάλη.<CM>
Καὶ ἐγένετο ὅτε <RF>ἐτέλεσεν WH Treg NIV ] συνετέλεσεν RP<Rf>ἐτέλεσεν ὁ Ἰησοῦς τοὺς λόγους τούτους, ἐξεπλήσσοντο οἱ ὄχλοι ἐπὶ τῇ διδαχῇ αὐτοῦ
ἦν γὰρ διδάσκων αὐτοὺς ὡς ἐξουσίαν ἔχων καὶ οὐχ ὡς οἱ γραμματεῖς <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτῶν.<CM>
<RF>Καταβάντος δὲ αὐτοῦ WH Treg NIV ] Καταβάντι δὲ αὐτῷ RP<Rf>Καταβάντος δὲ αὐτοῦ ἀπὸ τοῦ ὄρους ἠκολούθησαν αὐτῷ ὄχλοι πολλοί.
καὶ ἰδοὺ λεπρὸς <RF>προσελθὼν WH Treg NIV ] ἐλθὼν RP<Rf>προσελθὼν προσεκύνει αὐτῷ λέγων Κύριε, ἐὰν θέλῃς δύνασαί με καθαρίσαι.
καὶ ἐκτείνας τὴν χεῖρα ἥψατο <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>αὐτοῦ λέγων Θέλω, καθαρίσθητι καὶ εὐθέως ἐκαθαρίσθη αὐτοῦ ἡ λέπρα.
καὶ λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Ὅρα μηδενὶ εἴπῃς, ἀλλὰ ὕπαγε σεαυτὸν δεῖξον τῷ ἱερεῖ, καὶ προσένεγκον τὸ δῶρον ὃ προσέταξεν Μωϋσῆς εἰς μαρτύριον αὐτοῖς.<CM>
<RF>Εἰσελθόντος δὲ αὐτοῦ WH Treg NIV ] Εἰσελθόντι δὲ αὐτῷ RP<Rf>Εἰσελθόντος δὲ αὐτοῦ εἰς Καφαρναοὺμ προσῆλθεν αὐτῷ ἑκατόνταρχος παρακαλῶν αὐτὸν
καὶ λέγων Κύριε, ὁ παῖς μου βέβληται ἐν τῇ οἰκίᾳ παραλυτικός, δεινῶς βασανιζόμενος.
<RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ λέγει <RF>αὐτῷ WH NIV ] + ὁ Ἰησοῦς Treg RP<Rf>αὐτῷ Ἐγὼ ἐλθὼν θεραπεύσω αὐτόν.
<RF>καὶ ἀποκριθεὶς NIV RP ] ἀποκριθεὶς δὲ WH Treg<Rf>καὶ ἀποκριθεὶς ὁ ἑκατόνταρχος ἔφη Κύριε, οὐκ εἰμὶ ἱκανὸς ἵνα μου ὑπὸ τὴν στέγην εἰσέλθῃς ἀλλὰ μόνον εἰπὲ λόγῳ, καὶ ἰαθήσεται ὁ παῖς μου
καὶ γὰρ ἐγὼ ἄνθρωπός εἰμι ὑπὸ <RF>ἐξουσίαν Treg NIV RP ] + τασσόμενος WH<Rf>ἐξουσίαν, ἔχων ὑπ’ ἐμαυτὸν στρατιώτας, καὶ λέγω τούτῳ Πορεύθητι, καὶ πορεύεται, καὶ ἄλλῳ Ἔρχου, καὶ ἔρχεται, καὶ τῷ δούλῳ μου Ποίησον τοῦτο, καὶ ποιεῖ.
ἀκούσας δὲ ὁ Ἰησοῦς ἐθαύμασεν καὶ εἶπεν τοῖς ἀκολουθοῦσιν Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, <RF>παρ᾽ οὐδενὶ τοσαύτην πίστιν ἐν τῷ Ἰσραὴλ WH Treg NIV ] οὐδὲ ἐν τῷ Ἰσραὴλ τοσαύτην πίστιν RP<Rf>παρ’ οὐδενὶ τοσαύτην πίστιν ἐν τῷ Ἰσραὴλ εὗρον.
λέγω δὲ ὑμῖν ὅτι πολλοὶ ἀπὸ ἀνατολῶν καὶ δυσμῶν ἥξουσιν καὶ ἀνακλιθήσονται μετὰ Ἀβραὰμ καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακὼβ ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν
οἱ δὲ υἱοὶ τῆς βασιλείας ἐκβληθήσονται εἰς τὸ σκότος τὸ ἐξώτερον ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων.
καὶ εἶπεν ὁ Ἰησοῦς τῷ ἑκατοντάρχῃ Ὕπαγε, <RF>ὡς WH NIV ] καὶ ὡς Treg RP<Rf>ὡς ἐπίστευσας γενηθήτω σοι καὶ ἰάθη ὁ <RF>παῖς WH Treg ] + αὐτοῦ NIV RP<Rf>παῖς ἐν τῇ ὥρᾳ ἐκείνῃ.<CM>
Καὶ ἐλθὼν ὁ Ἰησοῦς εἰς τὴν οἰκίαν Πέτρου εἶδεν τὴν πενθερὰν αὐτοῦ βεβλημένην καὶ πυρέσσουσαν
καὶ ἥψατο τῆς χειρὸς αὐτῆς, καὶ ἀφῆκεν αὐτὴν ὁ πυρετός, καὶ ἠγέρθη καὶ διηκόνει αὐτῷ.
Ὀψίας δὲ γενομένης προσήνεγκαν αὐτῷ δαιμονιζομένους πολλούς καὶ ἐξέβαλεν τὰ πνεύματα λόγῳ, καὶ πάντας τοὺς κακῶς ἔχοντας ἐθεράπευσεν
ὅπως πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν διὰ Ἠσαΐου τοῦ προφήτου λέγοντος Αὐτὸς τὰς ἀσθενείας ἡμῶν ἔλαβεν καὶ τὰς νόσους ἐβάστασεν.<CM>
Ἰδὼν δὲ ὁ Ἰησοῦς <RF>πολλοὺς ὄχλους Treg RP ] ὄχλον WH NIV<Rf>πολλοὺς ὄχλους περὶ αὐτὸν ἐκέλευσεν ἀπελθεῖν εἰς τὸ πέραν.
καὶ προσελθὼν εἷς γραμματεὺς εἶπεν αὐτῷ Διδάσκαλε, ἀκολουθήσω σοι ὅπου ἐὰν ἀπέρχῃ.
καὶ λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Αἱ ἀλώπεκες φωλεοὺς ἔχουσιν καὶ τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ κατασκηνώσεις, ὁ δὲ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου οὐκ ἔχει ποῦ τὴν κεφαλὴν κλίνῃ.
ἕτερος δὲ τῶν <RF>μαθητῶν WH Treg ] + αὐτοῦ NIV RP<Rf>μαθητῶν εἶπεν αὐτῷ Κύριε, ἐπίτρεψόν μοι πρῶτον ἀπελθεῖν καὶ θάψαι τὸν πατέρα μου.
ὁ δὲ Ἰησοῦς <RF>λέγει WH Treg NIV ] εἶπεν RP<Rf>λέγει αὐτῷ Ἀκολούθει μοι, καὶ ἄφες τοὺς νεκροὺς θάψαι τοὺς ἑαυτῶν νεκρούς.<CM>
Καὶ ἐμβάντι αὐτῷ <RF>εἰς WH Treg ] + τὸ NIV RP<Rf>εἰς πλοῖον ἠκολούθησαν αὐτῷ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ.
καὶ ἰδοὺ σεισμὸς μέγας ἐγένετο ἐν τῇ θαλάσσῃ, ὥστε τὸ πλοῖον καλύπτεσθαι ὑπὸ τῶν κυμάτων, αὐτὸς δὲ ἐκάθευδεν.
καὶ <RF>προσελθόντες WH Treg NIV ] + οἱ μαθηταὶ RP<Rf>προσελθόντες ἤγειραν αὐτὸν λέγοντες Κύριε, <RF>σῶσον WH Treg NA ] + ἡμᾶς NIV RP<Rf>σῶσον, ἀπολλύμεθα.
καὶ λέγει αὐτοῖς Τί δειλοί ἐστε, ὀλιγόπιστοι; τότε ἐγερθεὶς ἐπετίμησεν τοῖς ἀνέμοις καὶ τῇ θαλάσσῃ, καὶ ἐγένετο γαλήνη μεγάλη.
οἱ δὲ ἄνθρωποι ἐθαύμασαν λέγοντες Ποταπός ἐστιν οὗτος ὅτι καὶ οἱ ἄνεμοι καὶ ἡ θάλασσα <RF>αὐτῷ ὑπακούουσιν WH Treg NIV ] ὑπακούουσιν αὐτῷ RP<Rf>αὐτῷ ὑπακούουσιν;<CM>
Καὶ <RF>ἐλθόντος αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἐλθόντι αὐτῷ RP<Rf>ἐλθόντος αὐτοῦ εἰς τὸ πέραν εἰς τὴν χώραν τῶν <RF>Γαδαρηνῶν WH Treg NIV ] Γεργεσηνῶν RP<Rf>Γαδαρηνῶν ὑπήντησαν αὐτῷ δύο δαιμονιζόμενοι ἐκ τῶν μνημείων ἐξερχόμενοι, χαλεποὶ λίαν ὥστε μὴ ἰσχύειν τινὰ παρελθεῖν διὰ τῆς ὁδοῦ ἐκείνης.
καὶ ἰδοὺ ἔκραξαν λέγοντες Τί ἡμῖν καὶ <RF>σοί WH Treg NIV ] + Ἰησοῦ RP<Rf>σοί, υἱὲ τοῦ θεοῦ; ἦλθες ὧδε πρὸ καιροῦ βασανίσαι ἡμᾶς;
ἦν δὲ μακρὰν ἀπ’ αὐτῶν ἀγέλη χοίρων πολλῶν βοσκομένη.
οἱ δὲ δαίμονες παρεκάλουν αὐτὸν λέγοντες Εἰ ἐκβάλλεις ἡμᾶς, <RF>ἀπόστειλον ἡμᾶς WH Treg NIV ] ἐπίτρεψον ἡμῖν ἀπελθεῖν RP<Rf>ἀπόστειλον ἡμᾶς εἰς τὴν ἀγέλην τῶν χοίρων.
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Ὑπάγετε. οἱ δὲ ἐξελθόντες ἀπῆλθον εἰς <RF>τοὺς χοίρους WH Treg NIV ] τὴν ἀγέλην τῶν χοίρων RP<Rf>τοὺς χοίρους καὶ ἰδοὺ ὥρμησεν πᾶσα ἡ <RF>ἀγέλη WH Treg NIV ] + τῶν χοίρων RP<Rf>ἀγέλη κατὰ τοῦ κρημνοῦ εἰς τὴν θάλασσαν, καὶ ἀπέθανον ἐν τοῖς ὕδασιν.
οἱ δὲ βόσκοντες ἔφυγον, καὶ ἀπελθόντες εἰς τὴν πόλιν ἀπήγγειλαν πάντα καὶ τὰ τῶν δαιμονιζομένων.
καὶ ἰδοὺ πᾶσα ἡ πόλις ἐξῆλθεν εἰς <RF>ὑπάντησιν WH Treg NIV ] συνάντησιν RP<Rf>ὑπάντησιν τῷ Ἰησοῦ, καὶ ἰδόντες αὐτὸν παρεκάλεσαν ὅπως μεταβῇ ἀπὸ τῶν ὁρίων αὐτῶν.<CM>
Καὶ <RF>ἐμβὰς WH Treg RP NA ] + ὁ Ἰησοῦς NIV<Rf>ἐμβὰς <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>εἰς πλοῖον διεπέρασεν καὶ ἦλθεν εἰς τὴν ἰδίαν πόλιν.<CM>
Καὶ ἰδοὺ προσέφερον αὐτῷ παραλυτικὸν ἐπὶ κλίνης βεβλημένον. καὶ ἰδὼν ὁ Ἰησοῦς τὴν πίστιν αὐτῶν εἶπεν τῷ παραλυτικῷ Θάρσει, τέκνον <RF>ἀφίενταί WH Treg NIV ] ἀφέωνταί RP<Rf>ἀφίενταί <RF>σου αἱ ἁμαρτίαι WH Treg NIV ] σοι αἱ ἁμαρτίαι σου RP<Rf>σου αἱ ἁμαρτίαι.
καὶ ἰδού τινες τῶν γραμματέων εἶπαν ἐν ἑαυτοῖς Οὗτος βλασφημεῖ.
καὶ <RF>εἰδὼς WH Treg NIV ] ἰδὼν RP NA<Rf>εἰδὼς ὁ Ἰησοῦς τὰς ἐνθυμήσεις αὐτῶν εἶπεν <RF>Ἱνατί WH Treg NIV ] + ὑμεῖς RP<Rf>Ἱνατί ἐνθυμεῖσθε πονηρὰ ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν;
τί γάρ ἐστιν εὐκοπώτερον, εἰπεῖν <RF>Ἀφίενταί WH Treg NIV ] Ἀφέωνταί RP<Rf>Ἀφίενταί σου αἱ ἁμαρτίαι, ἢ εἰπεῖν <RF>Ἔγειρε WH Treg NIV ] Ἔγειραι RP<Rf>Ἔγειρε καὶ περιπάτει;
ἵνα δὲ εἰδῆτε ὅτι ἐξουσίαν ἔχει ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπὶ τῆς γῆς ἀφιέναι ἁμαρτίας — τότε λέγει τῷ παραλυτικῷ <RF>Ἐγερθεὶς NIV RP ] Ἔγειρε WH Treg<Rf>Ἐγερθεὶς ἆρόν σου τὴν κλίνην καὶ ὕπαγε εἰς τὸν οἶκόν σου.
καὶ ἐγερθεὶς ἀπῆλθεν εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ.
ἰδόντες δὲ οἱ ὄχλοι <RF>ἐφοβήθησαν WH Treg NIV ] ἐθαύμασαν RP<Rf>ἐφοβήθησαν καὶ ἐδόξασαν τὸν θεὸν τὸν δόντα ἐξουσίαν τοιαύτην τοῖς ἀνθρώποις.<CM>
Καὶ παράγων ὁ Ἰησοῦς ἐκεῖθεν εἶδεν ἄνθρωπον καθήμενον ἐπὶ τὸ τελώνιον, Μαθθαῖον λεγόμενον, καὶ λέγει αὐτῷ Ἀκολούθει μοι καὶ ἀναστὰς ἠκολούθησεν αὐτῷ.<CM>
Καὶ ἐγένετο αὐτοῦ ἀνακειμένου ἐν τῇ οἰκίᾳ, <RF>καὶ WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>καὶ ἰδοὺ πολλοὶ τελῶναι καὶ ἁμαρτωλοὶ ἐλθόντες συνανέκειντο τῷ Ἰησοῦ καὶ τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ.
καὶ ἰδόντες οἱ Φαρισαῖοι <RF>ἔλεγον WH Treg NIV ] εἶπον RP<Rf>ἔλεγον τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ Διὰ τί μετὰ τῶν τελωνῶν καὶ ἁμαρτωλῶν ἐσθίει ὁ διδάσκαλος ὑμῶν;
ὁ <RF>δὲ WH NIV ] + Ἰησοῦς Treg RP<Rf>δὲ ἀκούσας <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + αὐτοῖς RP<Rf>εἶπεν Οὐ χρείαν ἔχουσιν οἱ ἰσχύοντες ἰατροῦ ἀλλὰ οἱ κακῶς ἔχοντες.
πορευθέντες δὲ μάθετε τί ἐστιν Ἔλεος θέλω καὶ οὐ θυσίαν οὐ γὰρ ἦλθον καλέσαι δικαίους ἀλλὰ <RF>ἁμαρτωλούς WH Treg NIV ] + εἰς μετάνοιαν RP<Rf>ἁμαρτωλούς.<CM>
Τότε προσέρχονται αὐτῷ οἱ μαθηταὶ Ἰωάννου λέγοντες Διὰ τί ἡμεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι νηστεύομεν <RF>πολλά Treg RP NA ] – WH NIV<Rf>πολλά, οἱ δὲ μαθηταί σου οὐ νηστεύουσιν;
καὶ εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Μὴ δύνανται οἱ υἱοὶ τοῦ νυμφῶνος πενθεῖν ἐφ’ ὅσον μετ’ αὐτῶν ἐστιν ὁ νυμφίος; ἐλεύσονται δὲ ἡμέραι ὅταν ἀπαρθῇ ἀπ’ αὐτῶν ὁ νυμφίος, καὶ τότε νηστεύσουσιν.
οὐδεὶς δὲ ἐπιβάλλει ἐπίβλημα ῥάκους ἀγνάφου ἐπὶ ἱματίῳ παλαιῷ αἴρει γὰρ τὸ πλήρωμα αὐτοῦ ἀπὸ τοῦ ἱματίου, καὶ χεῖρον σχίσμα γίνεται.
οὐδὲ βάλλουσιν οἶνον νέον εἰς ἀσκοὺς παλαιούς εἰ δὲ μή γε, ῥήγνυνται οἱ ἀσκοί, καὶ ὁ οἶνος ἐκχεῖται καὶ οἱ ἀσκοὶ <RF>ἀπόλλυνται WH Treg NIV ] ἀπολοῦνται RP<Rf>ἀπόλλυνται ἀλλὰ βάλλουσιν οἶνον νέον εἰς ἀσκοὺς καινούς, καὶ ἀμφότεροι συντηροῦνται.<CM>
Ταῦτα αὐτοῦ λαλοῦντος αὐτοῖς ἰδοὺ ἄρχων εἷς <RF>ἐλθὼν Treg NIV RP ] προσελθὼν WH<Rf>ἐλθὼν προσεκύνει αὐτῷ λέγων ὅτι Ἡ θυγάτηρ μου ἄρτι ἐτελεύτησεν ἀλλὰ ἐλθὼν ἐπίθες τὴν χεῖρά σου ἐπ’ αὐτήν, καὶ ζήσεται.
καὶ ἐγερθεὶς ὁ Ἰησοῦς <RF>ἠκολούθει WH Treg ] ἠκολούθησεν NIV RP<Rf>ἠκολούθει αὐτῷ καὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ.
Καὶ ἰδοὺ γυνὴ αἱμορροοῦσα δώδεκα ἔτη προσελθοῦσα ὄπισθεν ἥψατο τοῦ κρασπέδου τοῦ ἱματίου αὐτοῦ
ἔλεγεν γὰρ ἐν ἑαυτῇ Ἐὰν μόνον ἅψωμαι τοῦ ἱματίου αὐτοῦ σωθήσομαι.
ὁ δὲ Ἰησοῦς <RF>στραφεὶς WH Treg NIV ] ἐπιστραφεὶς RP<Rf>στραφεὶς καὶ ἰδὼν αὐτὴν εἶπεν Θάρσει, θύγατερ ἡ πίστις σου σέσωκέν σε. καὶ ἐσώθη ἡ γυνὴ ἀπὸ τῆς ὥρας ἐκείνης.
καὶ ἐλθὼν ὁ Ἰησοῦς εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ ἄρχοντος καὶ ἰδὼν τοὺς αὐλητὰς καὶ τὸν ὄχλον θορυβούμενον
<RF>ἔλεγεν WH Treg NIV ] λέγει αὐτοῖς RP<Rf>ἔλεγεν Ἀναχωρεῖτε, οὐ γὰρ ἀπέθανεν τὸ κοράσιον ἀλλὰ καθεύδει καὶ κατεγέλων αὐτοῦ.
ὅτε δὲ ἐξεβλήθη ὁ ὄχλος, εἰσελθὼν ἐκράτησεν τῆς χειρὸς αὐτῆς, καὶ ἠγέρθη τὸ κοράσιον.
καὶ ἐξῆλθεν ἡ φήμη αὕτη εἰς ὅλην τὴν γῆν ἐκείνην.<CM>
Καὶ παράγοντι ἐκεῖθεν τῷ Ἰησοῦ ἠκολούθησαν <RF>αὐτῷ Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτῷ δύο τυφλοὶ κράζοντες καὶ λέγοντες Ἐλέησον ἡμᾶς, <RF>υἱὲ WH RP ] υἱὸς Treg NIV<Rf>υἱὲ Δαυίδ.
ἐλθόντι δὲ εἰς τὴν οἰκίαν προσῆλθον αὐτῷ οἱ τυφλοί, καὶ λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Πιστεύετε ὅτι δύναμαι τοῦτο ποιῆσαι; λέγουσιν αὐτῷ Ναί, κύριε.
τότε ἥψατο τῶν ὀφθαλμῶν αὐτῶν λέγων Κατὰ τὴν πίστιν ὑμῶν γενηθήτω ὑμῖν.
καὶ ἠνεῴχθησαν αὐτῶν οἱ ὀφθαλμοί. καὶ <RF>ἐνεβριμήθη WH Treg NIV ] ἐνεβριμήσατο RP<Rf>ἐνεβριμήθη αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς λέγων Ὁρᾶτε μηδεὶς γινωσκέτω
οἱ δὲ ἐξελθόντες διεφήμισαν αὐτὸν ἐν ὅλῃ τῇ γῇ ἐκείνῃ.<CM>
Αὐτῶν δὲ ἐξερχομένων ἰδοὺ προσήνεγκαν αὐτῷ <RF>ἄνθρωπον Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἄνθρωπον κωφὸν δαιμονιζόμενον
καὶ ἐκβληθέντος τοῦ δαιμονίου ἐλάλησεν ὁ κωφός. καὶ ἐθαύμασαν οἱ ὄχλοι λέγοντες Οὐδέποτε ἐφάνη οὕτως ἐν τῷ Ἰσραήλ.
οἱ δὲ Φαρισαῖοι ἔλεγον Ἐν τῷ ἄρχοντι τῶν δαιμονίων ἐκβάλλει τὰ δαιμόνια.<CM>
Καὶ περιῆγεν ὁ Ἰησοῦς τὰς πόλεις πάσας καὶ τὰς κώμας, διδάσκων ἐν ταῖς συναγωγαῖς αὐτῶν καὶ κηρύσσων τὸ εὐαγγέλιον τῆς βασιλείας καὶ θεραπεύων πᾶσαν νόσον καὶ πᾶσαν <RF>μαλακίαν WH Treg NIV ] + ἐν τῷ λαῷ RP<Rf>μαλακίαν.
Ἰδὼν δὲ τοὺς ὄχλους ἐσπλαγχνίσθη περὶ αὐτῶν ὅτι ἦσαν ἐσκυλμένοι καὶ ἐρριμμένοι <RF>ὡσεὶ WH NIV RP ] ὡς Treg<Rf>ὡσεὶ πρόβατα μὴ ἔχοντα ποιμένα.
τότε λέγει τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ Ὁ μὲν θερισμὸς πολύς, οἱ δὲ ἐργάται ὀλίγοι
δεήθητε οὖν τοῦ κυρίου τοῦ θερισμοῦ ὅπως ἐκβάλῃ ἐργάτας εἰς τὸν θερισμὸν αὐτοῦ.<CM>
Καὶ προσκαλεσάμενος τοὺς δώδεκα μαθητὰς αὐτοῦ ἔδωκεν αὐτοῖς ἐξουσίαν πνευμάτων ἀκαθάρτων ὥστε ἐκβάλλειν αὐτὰ καὶ θεραπεύειν πᾶσαν νόσον καὶ πᾶσαν μαλακίαν.
τῶν δὲ δώδεκα ἀποστόλων τὰ ὀνόματά ἐστιν ταῦτα πρῶτος Σίμων ὁ λεγόμενος Πέτρος καὶ Ἀνδρέας ὁ ἀδελφὸς <RF>αὐτοῦ Treg RP ] + καὶ WH NIV<Rf>αὐτοῦ, Ἰάκωβος ὁ τοῦ Ζεβεδαίου καὶ Ἰωάννης ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ,
Φίλιππος καὶ Βαρθολομαῖος, Θωμᾶς καὶ Μαθθαῖος ὁ τελώνης, Ἰάκωβος ὁ τοῦ Ἁλφαίου καὶ <RF>Θαδδαῖος WH Treg NIV ] Λεββαῖος ὁ ἐπικληθεὶς Θαδδαῖος RP<Rf>Θαδδαῖος,
Σίμων ὁ <RF>Καναναῖος WH Treg NIV ] Κανανίτης RP<Rf>Καναναῖος καὶ Ἰούδας <RF>ὁ WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὁ Ἰσκαριώτης ὁ καὶ παραδοὺς αὐτόν.<CM>
Τούτους τοὺς δώδεκα ἀπέστειλεν ὁ Ἰησοῦς παραγγείλας αὐτοῖς λέγων Εἰς ὁδὸν ἐθνῶν μὴ ἀπέλθητε καὶ εἰς πόλιν Σαμαριτῶν μὴ εἰσέλθητε<CM>
πορεύεσθε δὲ μᾶλλον πρὸς τὰ πρόβατα τὰ ἀπολωλότα οἴκου Ἰσραήλ.
πορευόμενοι δὲ κηρύσσετε λέγοντες ὅτι Ἤγγικεν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν.
ἀσθενοῦντας θεραπεύετε, <RF>νεκροὺς ἐγείρετε WH Treg NIV ] – RP<Rf>νεκροὺς ἐγείρετε, λεπροὺς καθαρίζετε, δαιμόνια ἐκβάλλετε δωρεὰν ἐλάβετε, δωρεὰν δότε.
μὴ κτήσησθε χρυσὸν μηδὲ ἄργυρον μηδὲ χαλκὸν εἰς τὰς ζώνας ὑμῶν,
μὴ πήραν εἰς ὁδὸν μηδὲ δύο χιτῶνας μηδὲ ὑποδήματα μηδὲ <RF>ῥάβδον WH Treg NIV ] ῥάβδους RP<Rf>ῥάβδον ἄξιος γὰρ ὁ ἐργάτης τῆς τροφῆς <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>αὐτοῦ.
εἰς ἣν δ’ ἂν πόλιν ἢ κώμην εἰσέλθητε, ἐξετάσατε τίς ἐν αὐτῇ ἄξιός ἐστιν κἀκεῖ μείνατε ἕως ἂν ἐξέλθητε.
εἰσερχόμενοι δὲ εἰς τὴν οἰκίαν ἀσπάσασθε αὐτήν
καὶ ἐὰν μὲν ᾖ ἡ οἰκία ἀξία, ἐλθάτω ἡ εἰρήνη ὑμῶν ἐπ’ αὐτήν ἐὰν δὲ μὴ ᾖ ἀξία, ἡ εἰρήνη ὑμῶν <RF>πρὸς Treg NIV RP ] ἐφ’ WH<Rf>πρὸς ὑμᾶς ἐπιστραφήτω.
καὶ ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν μὴ δέξηται ὑμᾶς μηδὲ ἀκούσῃ τοὺς λόγους ὑμῶν, ἐξερχόμενοι <RF>ἔξω WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἔξω τῆς οἰκίας ἢ τῆς πόλεως ἐκείνης ἐκτινάξατε τὸν κονιορτὸν τῶν ποδῶν ὑμῶν.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἀνεκτότερον ἔσται γῇ Σοδόμων καὶ Γομόρρων ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως ἢ τῇ πόλει ἐκείνῃ.
Ἰδοὺ ἐγὼ ἀποστέλλω ὑμᾶς ὡς πρόβατα ἐν μέσῳ λύκων γίνεσθε οὖν φρόνιμοι ὡς οἱ ὄφεις καὶ ἀκέραιοι ὡς αἱ περιστεραί.
προσέχετε δὲ ἀπὸ τῶν ἀνθρώπων παραδώσουσιν γὰρ ὑμᾶς εἰς συνέδρια, καὶ ἐν ταῖς συναγωγαῖς αὐτῶν μαστιγώσουσιν ὑμᾶς
καὶ ἐπὶ ἡγεμόνας δὲ καὶ βασιλεῖς ἀχθήσεσθε ἕνεκεν ἐμοῦ εἰς μαρτύριον αὐτοῖς καὶ τοῖς ἔθνεσιν.
ὅταν δὲ <RF>παραδῶσιν WH Treg NIV ] παραδιδῶσιν RP<Rf>παραδῶσιν ὑμᾶς, μὴ μεριμνήσητε πῶς ἢ τί λαλήσητε δοθήσεται γὰρ ὑμῖν ἐν ἐκείνῃ τῇ ὥρᾳ τί <RF>λαλήσητε WH Treg NIV ] λαλήσετε RP<Rf>λαλήσητε
οὐ γὰρ ὑμεῖς ἐστε οἱ λαλοῦντες ἀλλὰ τὸ πνεῦμα τοῦ πατρὸς ὑμῶν τὸ λαλοῦν ἐν ὑμῖν.
παραδώσει δὲ ἀδελφὸς ἀδελφὸν εἰς θάνατον καὶ πατὴρ τέκνον, καὶ ἐπαναστήσονται τέκνα ἐπὶ γονεῖς καὶ θανατώσουσιν αὐτούς.
καὶ ἔσεσθε μισούμενοι ὑπὸ πάντων διὰ τὸ ὄνομά μου ὁ δὲ ὑπομείνας εἰς τέλος οὗτος σωθήσεται.
ὅταν δὲ διώκωσιν ὑμᾶς ἐν τῇ πόλει ταύτῃ, φεύγετε εἰς τὴν <RF>ἑτέραν WH Treg NIV ] ἄλλην RP<Rf>ἑτέραν ἀμὴν γὰρ λέγω ὑμῖν, οὐ μὴ τελέσητε τὰς πόλεις <RF>τοῦ WH RP NA ] – Treg NIV<Rf>τοῦ Ἰσραὴλ ἕως <RF>ἂν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἂν ἔλθῃ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου.<CM>
Οὐκ ἔστιν μαθητὴς ὑπὲρ τὸν διδάσκαλον οὐδὲ δοῦλος ὑπὲρ τὸν κύριον αὐτοῦ.
ἀρκετὸν τῷ μαθητῇ ἵνα γένηται ὡς ὁ διδάσκαλος αὐτοῦ, καὶ ὁ δοῦλος ὡς ὁ κύριος αὐτοῦ. εἰ τὸν οἰκοδεσπότην Βεελζεβοὺλ <RF>ἐπεκάλεσαν WH Treg NIV ] ἐκάλεσαν RP<Rf>ἐπεκάλεσαν, πόσῳ μᾶλλον τοὺς οἰκιακοὺς αὐτοῦ.<CM>
Μὴ οὖν φοβηθῆτε αὐτούς οὐδὲν γάρ ἐστιν κεκαλυμμένον ὃ οὐκ ἀποκαλυφθήσεται, καὶ κρυπτὸν ὃ οὐ γνωσθήσεται.
ὃ λέγω ὑμῖν ἐν τῇ σκοτίᾳ, εἴπατε ἐν τῷ φωτί καὶ ὃ εἰς τὸ οὖς ἀκούετε, κηρύξατε ἐπὶ τῶν δωμάτων.
καὶ μὴ <RF>φοβεῖσθε Treg NIV RP ] φοβηθῆτε WH<Rf>φοβεῖσθε ἀπὸ τῶν ἀποκτεννόντων τὸ σῶμα τὴν δὲ ψυχὴν μὴ δυναμένων ἀποκτεῖναι <RF>φοβεῖσθε WH NIV ] φοβήθητε Treg RPκαὶ WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>φοβεῖσθε δὲ μᾶλλον τὸν δυνάμενον <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>καὶ ψυχὴν <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>καὶ σῶμα ἀπολέσαι ἐν γεέννῃ.
οὐχὶ δύο στρουθία ἀσσαρίου πωλεῖται; καὶ ἓν ἐξ αὐτῶν οὐ πεσεῖται ἐπὶ τὴν γῆν ἄνευ τοῦ πατρὸς ὑμῶν.
ὑμῶν δὲ καὶ αἱ τρίχες τῆς κεφαλῆς πᾶσαι ἠριθμημέναι εἰσίν.
μὴ οὖν <RF>φοβεῖσθε WH Treg NIV ] φοβηθῆτε RP<Rf>φοβεῖσθε πολλῶν στρουθίων διαφέρετε ὑμεῖς.<CM>
Πᾶς οὖν ὅστις ὁμολογήσει ἐν ἐμοὶ ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ὁμολογήσω κἀγὼ ἐν αὐτῷ ἔμπροσθεν τοῦ πατρός μου τοῦ <RF>ἐν NIV RP ] + τοῖς WH Treg NA<Rf>ἐν οὐρανοῖς
ὅστις <RF>δ᾽ ἂν NIV RP ] δὲ WH Treg<Rf>δ᾽ ἂν ἀρνήσηταί με ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ἀρνήσομαι <RF>κἀγὼ αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὸν κἀγὼ RP<Rf>κἀγὼ αὐτὸν ἔμπροσθεν τοῦ πατρός μου τοῦ <RF>ἐν NIV RP ] + τοῖς WH Treg NA<Rf>ἐν οὐρανοῖς.<CM>
Μὴ νομίσητε ὅτι ἦλθον βαλεῖν εἰρήνην ἐπὶ τὴν γῆν οὐκ ἦλθον βαλεῖν εἰρήνην ἀλλὰ μάχαιραν.
ἦλθον γὰρ διχάσαι ἄνθρωπον κατὰ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ καὶ θυγατέρα κατὰ τῆς μητρὸς αὐτῆς καὶ νύμφην κατὰ τῆς πενθερᾶς αὐτῆς,
καὶ ἐχθροὶ τοῦ ἀνθρώπου οἱ οἰκιακοὶ αὐτοῦ.
ὁ φιλῶν πατέρα ἢ μητέρα ὑπὲρ ἐμὲ οὐκ ἔστιν μου ἄξιος καὶ ὁ φιλῶν υἱὸν ἢ θυγατέρα ὑπὲρ ἐμὲ οὐκ ἔστιν μου ἄξιος
καὶ ὃς οὐ λαμβάνει τὸν σταυρὸν αὐτοῦ καὶ ἀκολουθεῖ ὀπίσω μου, οὐκ ἔστιν μου ἄξιος.
ὁ εὑρὼν τὴν ψυχὴν αὐτοῦ ἀπολέσει αὐτήν, καὶ ὁ ἀπολέσας τὴν ψυχὴν αὐτοῦ ἕνεκεν ἐμοῦ εὑρήσει αὐτήν.<CM>
Ὁ δεχόμενος ὑμᾶς ἐμὲ δέχεται, καὶ ὁ ἐμὲ δεχόμενος δέχεται τὸν ἀποστείλαντά με.
ὁ δεχόμενος προφήτην εἰς ὄνομα προφήτου μισθὸν προφήτου λήμψεται, καὶ ὁ δεχόμενος δίκαιον εἰς ὄνομα δικαίου μισθὸν δικαίου λήμψεται.
καὶ ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν ποτίσῃ ἕνα τῶν μικρῶν τούτων ποτήριον ψυχροῦ μόνον εἰς ὄνομα μαθητοῦ, ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐ μὴ ἀπολέσῃ τὸν μισθὸν αὐτοῦ.<CM>
Καὶ ἐγένετο ὅτε ἐτέλεσεν ὁ Ἰησοῦς διατάσσων τοῖς δώδεκα μαθηταῖς αὐτοῦ, μετέβη ἐκεῖθεν τοῦ διδάσκειν καὶ κηρύσσειν ἐν ταῖς πόλεσιν αὐτῶν.<CM>
Ὁ δὲ Ἰωάννης ἀκούσας ἐν τῷ δεσμωτηρίῳ τὰ ἔργα τοῦ χριστοῦ πέμψας <RF>διὰ WH Treg NIV ] δύο RP<Rf>διὰ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ
εἶπεν αὐτῷ Σὺ εἶ ὁ ἐρχόμενος ἢ ἕτερον προσδοκῶμεν;
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Πορευθέντες ἀπαγγείλατε Ἰωάννῃ ἃ ἀκούετε καὶ βλέπετε
τυφλοὶ ἀναβλέπουσιν καὶ χωλοὶ περιπατοῦσιν, λεπροὶ καθαρίζονται καὶ κωφοὶ ἀκούουσιν, <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ νεκροὶ ἐγείρονται καὶ πτωχοὶ εὐαγγελίζονται
καὶ μακάριός ἐστιν ὃς <RF>ἐὰν NIV RP ] ἂν WH Treg<Rf>ἐὰν μὴ σκανδαλισθῇ ἐν ἐμοί.<CM>
Τούτων δὲ πορευομένων ἤρξατο ὁ Ἰησοῦς λέγειν τοῖς ὄχλοις περὶ Ἰωάννου Τί ἐξήλθατε εἰς τὴν ἔρημον θεάσασθαι; κάλαμον ὑπὸ ἀνέμου σαλευόμενον;
ἀλλὰ τί ἐξήλθατε ἰδεῖν; ἄνθρωπον ἐν <RF>μαλακοῖς WH Treg NIV ] + ἱματίοις RP<Rf>μαλακοῖς ἠμφιεσμένον; ἰδοὺ οἱ τὰ μαλακὰ φοροῦντες ἐν τοῖς οἴκοις τῶν <RF>βασιλέων WH Treg NIV ] βασιλείων RP<Rf>βασιλέων <RF>εἰσίν Treg NIV RP ] – WH<Rf>εἰσίν.
ἀλλὰ τί ἐξήλθατε<RF>; προφήτην ἰδεῖν WH ] ἰδεῖν; προφήτην Treg NIV RP<Rf>; προφήτην ἰδεῖν; ναί, λέγω ὑμῖν, καὶ περισσότερον προφήτου.
<RF>οὗτός WH NIV ] + γάρ Treg RP<Rf>οὗτός ἐστιν περὶ οὗ γέγραπται Ἰδοὺ ἐγὼ ἀποστέλλω τὸν ἄγγελόν μου πρὸ προσώπου σου, ὃς κατασκευάσει τὴν ὁδόν σου ἔμπροσθέν σου.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐκ ἐγήγερται ἐν γεννητοῖς γυναικῶν μείζων Ἰωάννου τοῦ βαπτιστοῦ ὁ δὲ μικρότερος ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν μείζων αὐτοῦ ἐστιν.
ἀπὸ δὲ τῶν ἡμερῶν Ἰωάννου τοῦ βαπτιστοῦ ἕως ἄρτι ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν βιάζεται, καὶ βιασταὶ ἁρπάζουσιν αὐτήν.
πάντες γὰρ οἱ προφῆται καὶ ὁ νόμος ἕως Ἰωάννου ἐπροφήτευσαν
καὶ εἰ θέλετε δέξασθαι, αὐτός ἐστιν Ἠλίας ὁ μέλλων ἔρχεσθαι.
ὁ ἔχων <RF>ὦτα WH NIV ] + ἀκούειν Treg RP<Rf>ὦτα ἀκουέτω.<CM>
Τίνι δὲ ὁμοιώσω τὴν γενεὰν ταύτην; ὁμοία ἐστὶν παιδίοις <RF>καθημένοις ἐν ταῖς ἀγοραῖς ἃ προσφωνοῦντα τοῖς ἑτέροις WH Treg NIV ] ἐν ἀγοραῖς καθημένοις καὶ προσφωνοῦσιν τοῖς ἑταίροις αὐτῶν RP<Rf>καθημένοις ἐν ταῖς ἀγοραῖς ἃ προσφωνοῦντα τοῖς ἑτέροις
<RF>λέγουσιν WH Treg NIV ] καὶ λέγουσιν RP<Rf>λέγουσιν Ηὐλήσαμεν ὑμῖν καὶ οὐκ ὠρχήσασθε <RF>ἐθρηνήσαμεν WH Treg NIV ] + ὑμῖν RP<Rf>ἐθρηνήσαμεν καὶ οὐκ ἐκόψασθε
ἦλθεν γὰρ Ἰωάννης μήτε ἐσθίων μήτε πίνων, καὶ λέγουσιν Δαιμόνιον ἔχει
ἦλθεν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐσθίων καὶ πίνων, καὶ λέγουσιν Ἰδοὺ ἄνθρωπος φάγος καὶ οἰνοπότης, τελωνῶν φίλος καὶ ἁμαρτωλῶν. καὶ ἐδικαιώθη ἡ σοφία ἀπὸ τῶν <RF>ἔργων WH Treg NIV ] τέκνων RP<Rf>ἔργων αὐτῆς.<CM>
Τότε <RF>ἤρξατο WH Treg RP NA ] + ὁ Ἰησοῦς NIV<Rf>ἤρξατο ὀνειδίζειν τὰς πόλεις ἐν αἷς ἐγένοντο αἱ πλεῖσται δυνάμεις αὐτοῦ, ὅτι οὐ μετενόησαν
Οὐαί σοι, Χοραζίν οὐαί σοι, Βηθσαϊδά ὅτι εἰ ἐν Τύρῳ καὶ Σιδῶνι ἐγένοντο αἱ δυνάμεις αἱ γενόμεναι ἐν ὑμῖν, πάλαι ἂν ἐν σάκκῳ καὶ σποδῷ μετενόησαν.
πλὴν λέγω ὑμῖν, Τύρῳ καὶ Σιδῶνι ἀνεκτότερον ἔσται ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως ἢ ὑμῖν.
καὶ σύ, Καφαρναούμ, <RF>μὴ ἕως οὐρανοῦ ὑψωθήσῃ WH Treg NIV ] ἡ ἕως τοῦ οὐρανοῦ ὑψωθεῖσα RP<Rf>μὴ ἕως οὐρανοῦ ὑψωθήσῃ; ἕως ᾅδου <RF>καταβήσῃ WH Treg NIV ] καταβιβασθήσῃ RP<Rf>καταβήσῃ ὅτι εἰ ἐν Σοδόμοις <RF>ἐγενήθησαν WH Treg NIV ] ἐγένοντο RP<Rf>ἐγενήθησαν αἱ δυνάμεις αἱ γενόμεναι ἐν σοί, <RF>ἔμεινεν WH Treg NIV ] ἔμειναν RP<Rf>ἔμεινεν ἂν μέχρι τῆς σήμερον.
πλὴν λέγω ὑμῖν ὅτι γῇ Σοδόμων ἀνεκτότερον ἔσται ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως ἢ σοί.<CM>
Ἐν ἐκείνῳ τῷ καιρῷ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Ἐξομολογοῦμαί σοι, πάτερ κύριε τοῦ οὐρανοῦ καὶ τῆς γῆς, ὅτι <RF>ἔκρυψας WH Treg NIV ] ἀπέκρυψας RP<Rf>ἔκρυψας ταῦτα ἀπὸ σοφῶν καὶ συνετῶν, καὶ ἀπεκάλυψας αὐτὰ νηπίοις
ναί, ὁ πατήρ, ὅτι οὕτως <RF>εὐδοκία ἐγένετο WH NIV ] ἐγένετο εὐδοκία Treg RP<Rf>εὐδοκία ἐγένετο ἔμπροσθέν σου.
Πάντα μοι παρεδόθη ὑπὸ τοῦ πατρός μου, καὶ οὐδεὶς ἐπιγινώσκει τὸν υἱὸν εἰ μὴ ὁ πατήρ, οὐδὲ τὸν πατέρα τις ἐπιγινώσκει εἰ μὴ ὁ υἱὸς καὶ ᾧ ἐὰν βούληται ὁ υἱὸς ἀποκαλύψαι.<CM>
Δεῦτε πρός με πάντες οἱ κοπιῶντες καὶ πεφορτισμένοι, κἀγὼ ἀναπαύσω ὑμᾶς.
ἄρατε τὸν ζυγόν μου ἐφ’ ὑμᾶς καὶ μάθετε ἀπ’ ἐμοῦ, ὅτι πραΰς εἰμι καὶ ταπεινὸς τῇ καρδίᾳ, καὶ εὑρήσετε ἀνάπαυσιν ταῖς ψυχαῖς ὑμῶν
ὁ γὰρ ζυγός μου χρηστὸς καὶ τὸ φορτίον μου ἐλαφρόν ἐστιν.<CM>
Ἐν ἐκείνῳ τῷ καιρῷ ἐπορεύθη ὁ Ἰησοῦς τοῖς σάββασιν διὰ τῶν σπορίμων οἱ δὲ μαθηταὶ αὐτοῦ ἐπείνασαν καὶ ἤρξαντο τίλλειν στάχυας καὶ ἐσθίειν.
οἱ δὲ Φαρισαῖοι ἰδόντες εἶπαν αὐτῷ Ἰδοὺ οἱ μαθηταί σου ποιοῦσιν ὃ οὐκ ἔξεστιν ποιεῖν ἐν σαββάτῳ.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Οὐκ ἀνέγνωτε τί ἐποίησεν Δαυὶδ ὅτε <RF>ἐπείνασεν WH Treg NIV ] + αὐτὸς RP<Rf>ἐπείνασεν καὶ οἱ μετ’ αὐτοῦ;
πῶς εἰσῆλθεν εἰς τὸν οἶκον τοῦ θεοῦ καὶ τοὺς ἄρτους τῆς προθέσεως <RF>ἔφαγον, ὃ WH NIV ] ἔφαγεν, ὃ Treg; ἔφαγεν οὓς RP<Rf>ἔφαγον, ὃ οὐκ ἐξὸν ἦν αὐτῷ φαγεῖν οὐδὲ τοῖς μετ’ αὐτοῦ, εἰ μὴ τοῖς ἱερεῦσιν μόνοις;
ἢ οὐκ ἀνέγνωτε ἐν τῷ νόμῳ ὅτι τοῖς σάββασιν οἱ ἱερεῖς ἐν τῷ ἱερῷ τὸ σάββατον βεβηλοῦσιν καὶ ἀναίτιοί εἰσιν;
λέγω δὲ ὑμῖν ὅτι τοῦ ἱεροῦ μεῖζόν ἐστιν ὧδε.
εἰ δὲ ἐγνώκειτε τί ἐστιν Ἔλεος θέλω καὶ οὐ θυσίαν, οὐκ ἂν κατεδικάσατε τοὺς ἀναιτίους.
κύριος γάρ ἐστιν τοῦ σαββάτου ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου.<CM>
Καὶ μεταβὰς ἐκεῖθεν ἦλθεν εἰς τὴν συναγωγὴν αὐτῶν
καὶ ἰδοὺ <RF>ἄνθρωπος WH Treg NIV ] + ἦν τὴν RP<Rf>ἄνθρωπος χεῖρα ἔχων ξηράν. καὶ ἐπηρώτησαν αὐτὸν λέγοντες Εἰ ἔξεστι τοῖς σάββασιν <RF>θεραπεύειν WH Treg RP ] θεραπεῦσαι NIV<Rf>θεραπεύειν; ἵνα κατηγορήσωσιν αὐτοῦ.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Τίς <RF>ἔσται WH NIV RP ] – Treg<Rf>ἔσται ἐξ ὑμῶν ἄνθρωπος ὃς ἕξει πρόβατον ἕν, καὶ ἐὰν ἐμπέσῃ τοῦτο τοῖς σάββασιν εἰς βόθυνον, οὐχὶ κρατήσει αὐτὸ καὶ ἐγερεῖ;
πόσῳ οὖν διαφέρει ἄνθρωπος προβάτου. ὥστε ἔξεστιν τοῖς σάββασιν καλῶς ποιεῖν.
τότε λέγει τῷ ἀνθρώπῳ Ἔκτεινόν <RF>σου τὴν χεῖρα WH Treg NIV ] τὴν χεῖρά σου RP<Rf>σου τὴν χεῖρα καὶ ἐξέτεινεν, καὶ ἀπεκατεστάθη ὑγιὴς ὡς ἡ ἄλλη.
<RF>ἐξελθόντες δὲ οἱ Φαρισαῖοι … αὐτοῦ WH Treg NIV ] Οἱ δὲ Φαρισαῖοι … αὐτοῦ ἐξελθόντες RP<Rf>ἐξελθόντες δὲ οἱ Φαρισαῖοι συμβούλιον ἔλαβον κατ’ αὐτοῦ ὅπως αὐτὸν ἀπολέσωσιν.<CM>
Ὁ δὲ Ἰησοῦς γνοὺς ἀνεχώρησεν ἐκεῖθεν. καὶ ἠκολούθησαν <RF>αὐτῷ WH NIV ] + ὄχλοι Treg RP NA<Rf>αὐτῷ πολλοί, καὶ ἐθεράπευσεν αὐτοὺς πάντας,
καὶ ἐπετίμησεν αὐτοῖς ἵνα μὴ φανερὸν αὐτὸν ποιήσωσιν,
<RF>ἵνα WH Treg NIV ] ὅπως RP<Rf>ἵνα πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν διὰ Ἠσαΐου τοῦ προφήτου λέγοντος
Ἰδοὺ ὁ παῖς μου ὃν ᾑρέτισα, ὁ ἀγαπητός μου <RF>εἰς ὃν NIV RP ] ὃν WH; ἐν ᾧ Treg<Rf>εἰς ὃν εὐδόκησεν ἡ ψυχή μου θήσω τὸ πνεῦμά μου ἐπ’ αὐτόν, καὶ κρίσιν τοῖς ἔθνεσιν ἀπαγγελεῖ.
οὐκ ἐρίσει οὐδὲ κραυγάσει, οὐδὲ ἀκούσει τις ἐν ταῖς πλατείαις τὴν φωνὴν αὐτοῦ.
κάλαμον συντετριμμένον οὐ κατεάξει καὶ λίνον τυφόμενον οὐ σβέσει, ἕως ἂν ἐκβάλῃ εἰς νῖκος τὴν κρίσιν.
καὶ τῷ ὀνόματι αὐτοῦ ἔθνη ἐλπιοῦσιν.<CM>
Τότε <RF>προσηνέχθη αὐτῷ δαιμονιζόμενος τυφλὸς καὶ κωφός Treg RP NA ] προσήνεγκαν αὐτῷ δαιμονιζόμενον τυφλὸν καὶ κωφόν WH NIV<Rf>προσηνέχθη αὐτῷ δαιμονιζόμενος τυφλὸς καὶ κωφός καὶ ἐθεράπευσεν αὐτόν, ὥστε τὸν <RF>κωφὸν WH Treg NIV ] τυφλὸν καὶ κωφὸν καὶ RP<Rf>κωφὸν λαλεῖν καὶ βλέπειν.
καὶ ἐξίσταντο πάντες οἱ ὄχλοι καὶ ἔλεγον Μήτι οὗτός ἐστιν ὁ υἱὸς Δαυίδ;
οἱ δὲ Φαρισαῖοι ἀκούσαντες εἶπον Οὗτος οὐκ ἐκβάλλει τὰ δαιμόνια εἰ μὴ ἐν τῷ Βεελζεβοὺλ ἄρχοντι τῶν δαιμονίων.
εἰδὼς <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>δὲ τὰς ἐνθυμήσεις αὐτῶν εἶπεν αὐτοῖς Πᾶσα βασιλεία μερισθεῖσα καθ’ ἑαυτῆς ἐρημοῦται, καὶ πᾶσα πόλις ἢ οἰκία μερισθεῖσα καθ’ ἑαυτῆς οὐ σταθήσεται.
καὶ εἰ ὁ Σατανᾶς τὸν Σατανᾶν ἐκβάλλει, ἐφ’ ἑαυτὸν ἐμερίσθη πῶς οὖν σταθήσεται ἡ βασιλεία αὐτοῦ;
καὶ εἰ ἐγὼ ἐν Βεελζεβοὺλ ἐκβάλλω τὰ δαιμόνια, οἱ υἱοὶ ὑμῶν ἐν τίνι ἐκβάλλουσιν; διὰ τοῦτο αὐτοὶ <RF>κριταὶ ἔσονται ὑμῶν WH Treg NIV ] ὑμῶν ἔσονται κριταί RP<Rf>κριταὶ ἔσονται ὑμῶν.
εἰ δὲ ἐν πνεύματι θεοῦ ἐγὼ ἐκβάλλω τὰ δαιμόνια, ἄρα ἔφθασεν ἐφ’ ὑμᾶς ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ.
ἢ πῶς δύναταί τις εἰσελθεῖν εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ ἰσχυροῦ καὶ τὰ σκεύη αὐτοῦ <RF>ἁρπάσαι WH Treg NIV ] διαρπάσαι RP<Rf>ἁρπάσαι, ἐὰν μὴ πρῶτον δήσῃ τὸν ἰσχυρόν; καὶ τότε τὴν οἰκίαν αὐτοῦ <RF>διαρπάσει WH Treg RP NA ] διαρπάσῃ NIV<Rf>διαρπάσει.
ὁ μὴ ὢν μετ’ ἐμοῦ κατ’ ἐμοῦ ἐστιν, καὶ ὁ μὴ συνάγων μετ’ ἐμοῦ σκορπίζει.
διὰ τοῦτο λέγω ὑμῖν, πᾶσα ἁμαρτία καὶ βλασφημία ἀφεθήσεται τοῖς ἀνθρώποις, ἡ δὲ τοῦ πνεύματος βλασφημία οὐκ <RF>ἀφεθήσεται WH Treg NIV ] + τοῖς ἀνθρώποις RP<Rf>ἀφεθήσεται.
καὶ ὃς ἐὰν εἴπῃ λόγον κατὰ τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου, ἀφεθήσεται αὐτῷ ὃς δ’ ἂν εἴπῃ κατὰ τοῦ πνεύματος τοῦ ἁγίου, οὐκ ἀφεθήσεται αὐτῷ οὔτε ἐν <RF>τούτῳ τῷ WH Treg NIV ] τῷ νῦν RP<Rf>τούτῳ τῷ αἰῶνι οὔτε ἐν τῷ μέλλοντι.<CM>
Ἢ ποιήσατε τὸ δένδρον καλὸν καὶ τὸν καρπὸν αὐτοῦ καλόν, ἢ ποιήσατε τὸ δένδρον σαπρὸν καὶ τὸν καρπὸν αὐτοῦ σαπρόν ἐκ γὰρ τοῦ καρποῦ τὸ δένδρον γινώσκεται.
γεννήματα ἐχιδνῶν, πῶς δύνασθε ἀγαθὰ λαλεῖν πονηροὶ ὄντες; ἐκ γὰρ τοῦ περισσεύματος τῆς καρδίας τὸ στόμα λαλεῖ.
ὁ ἀγαθὸς ἄνθρωπος ἐκ τοῦ ἀγαθοῦ θησαυροῦ ἐκβάλλει ἀγαθά, καὶ ὁ πονηρὸς ἄνθρωπος ἐκ τοῦ πονηροῦ θησαυροῦ ἐκβάλλει πονηρά.
λέγω δὲ ὑμῖν ὅτι πᾶν ῥῆμα ἀργὸν ὃ <RF>λαλήσουσιν WH Treg NIV ] ἐὰν λαλήσωσιν RP<Rf>λαλήσουσιν οἱ ἄνθρωποι, ἀποδώσουσιν περὶ αὐτοῦ λόγον ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως
ἐκ γὰρ τῶν λόγων σου δικαιωθήσῃ, καὶ ἐκ τῶν λόγων σου καταδικασθήσῃ.<CM>
Τότε ἀπεκρίθησαν <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτῷ τινες τῶν γραμματέων καὶ Φαρισαίων λέγοντες Διδάσκαλε, θέλομεν ἀπὸ σοῦ σημεῖον ἰδεῖν.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτοῖς Γενεὰ πονηρὰ καὶ μοιχαλὶς σημεῖον ἐπιζητεῖ, καὶ σημεῖον οὐ δοθήσεται αὐτῇ εἰ μὴ τὸ σημεῖον Ἰωνᾶ τοῦ προφήτου.
ὥσπερ γὰρ ἦν Ἰωνᾶς ἐν τῇ κοιλίᾳ τοῦ κήτους τρεῖς ἡμέρας καὶ τρεῖς νύκτας, οὕτως ἔσται ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐν τῇ καρδίᾳ τῆς γῆς τρεῖς ἡμέρας καὶ τρεῖς νύκτας.
ἄνδρες Νινευῖται ἀναστήσονται ἐν τῇ κρίσει μετὰ τῆς γενεᾶς ταύτης καὶ κατακρινοῦσιν αὐτήν ὅτι μετενόησαν εἰς τὸ κήρυγμα Ἰωνᾶ, καὶ ἰδοὺ πλεῖον Ἰωνᾶ ὧδε.
βασίλισσα νότου ἐγερθήσεται ἐν τῇ κρίσει μετὰ τῆς γενεᾶς ταύτης καὶ κατακρινεῖ αὐτήν ὅτι ἦλθεν ἐκ τῶν περάτων τῆς γῆς ἀκοῦσαι τὴν σοφίαν Σολομῶνος, καὶ ἰδοὺ πλεῖον Σολομῶνος ὧδε.<CM>
Ὅταν δὲ τὸ ἀκάθαρτον πνεῦμα ἐξέλθῃ ἀπὸ τοῦ ἀνθρώπου, διέρχεται δι’ ἀνύδρων τόπων ζητοῦν ἀνάπαυσιν, καὶ οὐχ εὑρίσκει.
τότε λέγει <RF>Εἰς τὸν οἶκόν μου ἐπιστρέψω WH Treg NIV ] Ἐπιστρέψω εἰς τὸν οἶκόν μου RP<Rf>Εἰς τὸν οἶκόν μου ἐπιστρέψω ὅθεν ἐξῆλθον καὶ ἐλθὸν <RF>εὑρίσκει WH Treg RP NA ] + τὸν οἶκόν NIV<Rf>εὑρίσκει <RF>σχολάζοντα Treg NIV RP ] + καὶ WH<Rf>σχολάζοντα σεσαρωμένον καὶ κεκοσμημένον.
τότε πορεύεται καὶ παραλαμβάνει μεθ’ ἑαυτοῦ ἑπτὰ ἕτερα πνεύματα πονηρότερα ἑαυτοῦ, καὶ εἰσελθόντα κατοικεῖ ἐκεῖ καὶ γίνεται τὰ ἔσχατα τοῦ ἀνθρώπου ἐκείνου χείρονα τῶν πρώτων. οὕτως ἔσται καὶ τῇ γενεᾷ ταύτῃ τῇ πονηρᾷ.<CM>
Ἔτι <RF>δὲ RP ] – WH Treg NIV<Rf>δὲ αὐτοῦ λαλοῦντος τοῖς ὄχλοις ἰδοὺ ἡ μήτηρ καὶ οἱ ἀδελφοὶ αὐτοῦ εἱστήκεισαν ἔξω ζητοῦντες αὐτῷ λαλῆσαι.
<RF>εἶπεν … λαλῆσαι Treg NIV RP ] – WH<Rf>εἶπεν δέ τις αὐτῷ Ἰδοὺ ἡ μήτηρ σου καὶ οἱ ἀδελφοί σου ἔξω ἑστήκασιν, ζητοῦντές σοι λαλῆσαι.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν τῷ <RF>λέγοντι WH Treg NIV ] εἰπόντι RP<Rf>λέγοντι αὐτῷ Τίς ἐστιν ἡ μήτηρ μου, καὶ τίνες εἰσὶν οἱ ἀδελφοί μου;
καὶ ἐκτείνας τὴν χεῖρα αὐτοῦ ἐπὶ τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ εἶπεν Ἰδοὺ ἡ μήτηρ μου καὶ οἱ ἀδελφοί μου
ὅστις γὰρ ἂν ποιήσῃ τὸ θέλημα τοῦ πατρός μου τοῦ ἐν οὐρανοῖς, αὐτός μου ἀδελφὸς καὶ ἀδελφὴ καὶ μήτηρ ἐστίν.<CM>
<RF>Ἐν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>Ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ ἐξελθὼν ὁ Ἰησοῦς <RF>τῆς WH Treg NIV ] ἀπὸ τῆς RP<Rf>τῆς οἰκίας ἐκάθητο παρὰ τὴν θάλασσαν
καὶ συνήχθησαν πρὸς αὐτὸν ὄχλοι πολλοί, ὥστε αὐτὸν <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>εἰς πλοῖον ἐμβάντα καθῆσθαι, καὶ πᾶς ὁ ὄχλος ἐπὶ τὸν αἰγιαλὸν εἱστήκει.
καὶ ἐλάλησεν αὐτοῖς πολλὰ ἐν παραβολαῖς λέγων Ἰδοὺ ἐξῆλθεν ὁ σπείρων τοῦ σπείρειν.
καὶ ἐν τῷ σπείρειν αὐτὸν ἃ μὲν ἔπεσεν παρὰ τὴν ὁδόν, καὶ <RF>ἐλθόντα τὰ πετεινὰ WH NIV ] ἦλθεν τὰ πετεινὰ καὶ RP; ἦλθον τὰ πετεινὰ καὶ Treg<Rf>ἐλθόντα τὰ πετεινὰ κατέφαγεν αὐτά.
ἄλλα δὲ ἔπεσεν ἐπὶ τὰ πετρώδη ὅπου οὐκ εἶχεν γῆν πολλήν, καὶ εὐθέως ἐξανέτειλεν διὰ τὸ μὴ ἔχειν βάθος γῆς,
ἡλίου δὲ ἀνατείλαντος ἐκαυματίσθη καὶ διὰ τὸ μὴ ἔχειν ῥίζαν ἐξηράνθη.
ἄλλα δὲ ἔπεσεν ἐπὶ τὰς ἀκάνθας, καὶ ἀνέβησαν αἱ ἄκανθαι καὶ <RF>ἔπνιξαν NIV ] ἀπέπνιξαν WH Treg RP<Rf>ἔπνιξαν αὐτά.
ἄλλα δὲ ἔπεσεν ἐπὶ τὴν γῆν τὴν καλὴν καὶ ἐδίδου καρπόν, ὃ μὲν ἑκατὸν ὃ δὲ ἑξήκοντα ὃ δὲ τριάκοντα.
ὁ ἔχων <RF>ὦτα WH NIV ] + ἀκούειν Treg RP<Rf>ὦτα ἀκουέτω.<CM>
Καὶ προσελθόντες οἱ μαθηταὶ εἶπαν αὐτῷ Διὰ τί ἐν παραβολαῖς λαλεῖς αὐτοῖς;
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν <RF>αὐτοῖς Treg RP NA ] – WH NIV<Rf>αὐτοῖς Ὅτι ὑμῖν δέδοται γνῶναι τὰ μυστήρια τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν, ἐκείνοις δὲ οὐ δέδοται.
ὅστις γὰρ ἔχει, δοθήσεται αὐτῷ καὶ περισσευθήσεται ὅστις δὲ οὐκ ἔχει, καὶ ὃ ἔχει ἀρθήσεται ἀπ’ αὐτοῦ.
διὰ τοῦτο ἐν παραβολαῖς αὐτοῖς λαλῶ, ὅτι βλέποντες οὐ βλέπουσιν καὶ ἀκούοντες οὐκ ἀκούουσιν οὐδὲ συνίουσιν
καὶ ἀναπληροῦται αὐτοῖς ἡ προφητεία Ἠσαΐου ἡ λέγουσα Ἀκοῇ ἀκούσετε καὶ οὐ μὴ συνῆτε, καὶ βλέποντες βλέψετε καὶ οὐ μὴ ἴδητε.
ἐπαχύνθη γὰρ ἡ καρδία τοῦ λαοῦ τούτου, καὶ τοῖς ὠσὶν βαρέως ἤκουσαν, καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτῶν ἐκάμμυσαν μήποτε ἴδωσιν τοῖς ὀφθαλμοῖς καὶ τοῖς ὠσὶν ἀκούσωσιν καὶ τῇ καρδίᾳ συνῶσιν καὶ ἐπιστρέψωσιν, καὶ ἰάσομαι αὐτούς.
ὑμῶν δὲ μακάριοι οἱ ὀφθαλμοὶ ὅτι βλέπουσιν, καὶ τὰ ὦτα ὑμῶν ὅτι <RF>ἀκούουσιν WH Treg NIV ] ἀκούει RP<Rf>ἀκούουσιν.
ἀμὴν γὰρ λέγω ὑμῖν ὅτι πολλοὶ προφῆται καὶ δίκαιοι ἐπεθύμησαν ἰδεῖν ἃ βλέπετε καὶ οὐκ εἶδαν, καὶ ἀκοῦσαι ἃ ἀκούετε καὶ οὐκ ἤκουσαν.<CM>
Ὑμεῖς οὖν ἀκούσατε τὴν παραβολὴν τοῦ <RF>σπείραντος WH Treg NIV ] σπείροντος RP<Rf>σπείραντος.
παντὸς ἀκούοντος τὸν λόγον τῆς βασιλείας καὶ μὴ συνιέντος, ἔρχεται ὁ πονηρὸς καὶ ἁρπάζει τὸ ἐσπαρμένον ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ οὗτός ἐστιν ὁ παρὰ τὴν ὁδὸν σπαρείς.
ὁ δὲ ἐπὶ τὰ πετρώδη σπαρείς, οὗτός ἐστιν ὁ τὸν λόγον ἀκούων καὶ εὐθὺς μετὰ χαρᾶς λαμβάνων αὐτόν,
οὐκ ἔχει δὲ ῥίζαν ἐν ἑαυτῷ ἀλλὰ πρόσκαιρός ἐστιν, γενομένης δὲ θλίψεως ἢ διωγμοῦ διὰ τὸν λόγον εὐθὺς σκανδαλίζεται.
ὁ δὲ εἰς τὰς ἀκάνθας σπαρείς, οὗτός ἐστιν ὁ τὸν λόγον ἀκούων, καὶ ἡ μέριμνα τοῦ αἰῶνος <RF>τούτου RP ] – WH Treg NIV<Rf>τούτου καὶ ἡ ἀπάτη τοῦ πλούτου συμπνίγει τὸν λόγον, καὶ ἄκαρπος γίνεται.
ὁ δὲ ἐπὶ τὴν <RF>καλὴν γῆν WH Treg NIV ] γῆν τὴν καλὴν RP<Rf>καλὴν γῆν σπαρείς, οὗτός ἐστιν ὁ τὸν λόγον ἀκούων καὶ <RF>συνιείς WH Treg NIV ] συνιών RP<Rf>συνιείς, ὃς δὴ καρποφορεῖ καὶ ποιεῖ ὃ μὲν ἑκατὸν ὃ δὲ ἑξήκοντα ὃ δὲ τριάκοντα.<CM>
Ἄλλην παραβολὴν παρέθηκεν αὐτοῖς λέγων Ὡμοιώθη ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν ἀνθρώπῳ <RF>σπείραντι WH Treg NIV ] σπείροντι RP<Rf>σπείραντι καλὸν σπέρμα ἐν τῷ ἀγρῷ αὐτοῦ.
ἐν δὲ τῷ καθεύδειν τοὺς ἀνθρώπους ἦλθεν αὐτοῦ ὁ ἐχθρὸς καὶ <RF>ἐπέσπειρεν WH Treg NIV ] ἔσπειρεν RP<Rf>ἐπέσπειρεν ζιζάνια ἀνὰ μέσον τοῦ σίτου καὶ ἀπῆλθεν.
ὅτε δὲ ἐβλάστησεν ὁ χόρτος καὶ καρπὸν ἐποίησεν, τότε ἐφάνη καὶ τὰ ζιζάνια.
προσελθόντες δὲ οἱ δοῦλοι τοῦ οἰκοδεσπότου εἶπον αὐτῷ Κύριε, οὐχὶ καλὸν σπέρμα <RF>ἔσπειρας WH NIV RP ] ἔσπειρες Treg<Rf>ἔσπειρας ἐν τῷ σῷ ἀγρῷ; πόθεν οὖν ἔχει ζιζάνια;
ὁ δὲ ἔφη αὐτοῖς Ἐχθρὸς ἄνθρωπος τοῦτο ἐποίησεν. οἱ δὲ <RF>δοῦλοι αὐτῷ λέγουσιν Treg ] αὐτῷ λέγουσιν WH; δουλοι λεγουσιν αυτω NIV; δουλοι ειπον αυτω RP<Rf>δοῦλοι αὐτῷ λέγουσιν Θέλεις οὖν ἀπελθόντες <RF>συλλέξωμεν WH Treg NIV ] συλλέξομεν RP<Rf>συλλέξωμεν αὐτά;
ὁ δέ <RF>φησιν WH Treg NIV ] ἔφη RP<Rf>φησιν Οὔ, μήποτε συλλέγοντες τὰ ζιζάνια ἐκριζώσητε ἅμα αὐτοῖς τὸν σῖτον
ἄφετε συναυξάνεσθαι ἀμφότερα <RF>μέχρι RP ] ἕως WH Treg NIV<Rf>μέχρι τοῦ θερισμοῦ καὶ ἐν καιρῷ τοῦ θερισμοῦ ἐρῶ τοῖς θερισταῖς Συλλέξατε πρῶτον τὰ ζιζάνια καὶ δήσατε αὐτὰ εἰς δέσμας πρὸς τὸ κατακαῦσαι αὐτά, τὸν δὲ σῖτον <RF>συναγάγετε NIV RP ] συνάγετε WH Treg<Rf>συναγάγετε εἰς τὴν ἀποθήκην μου.<CM>
Ἄλλην παραβολὴν παρέθηκεν αὐτοῖς λέγων Ὁμοία ἐστὶν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν κόκκῳ σινάπεως, ὃν λαβὼν ἄνθρωπος ἔσπειρεν ἐν τῷ ἀγρῷ αὐτοῦ
ὃ μικρότερον μέν ἐστιν πάντων τῶν σπερμάτων, ὅταν δὲ αὐξηθῇ μεῖζον τῶν λαχάνων ἐστὶν καὶ γίνεται δένδρον, ὥστε ἐλθεῖν τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ καὶ κατασκηνοῦν ἐν τοῖς κλάδοις αὐτοῦ.<CM>
Ἄλλην παραβολὴν ἐλάλησεν αὐτοῖς Ὁμοία ἐστὶν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν ζύμῃ, ἣν λαβοῦσα γυνὴ <RF>ἐνέκρυψεν WH Treg NIV ] ἔκρυψεν RP<Rf>ἐνέκρυψεν εἰς ἀλεύρου σάτα τρία ἕως οὗ ἐζυμώθη ὅλον.<CM>
Ταῦτα πάντα ἐλάλησεν ὁ Ἰησοῦς ἐν παραβολαῖς τοῖς ὄχλοις, καὶ χωρὶς παραβολῆς <RF>οὐδὲν WH Treg NIV ] οὐκ RP<Rf>οὐδὲν ἐλάλει αὐτοῖς
ὅπως πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν διὰ τοῦ προφήτου λέγοντος Ἀνοίξω ἐν παραβολαῖς τὸ στόμα μου, ἐρεύξομαι κεκρυμμένα ἀπὸ <RF>καταβολῆς WH Treg ] + κόσμου NIV RP<Rf>καταβολῆς.<CM>
Τότε ἀφεὶς τοὺς ὄχλους ἦλθεν εἰς τὴν <RF>οἰκίαν WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>οἰκίαν. καὶ προσῆλθον αὐτῷ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ λέγοντες <RF>Διασάφησον WH Treg NIV ] Φράσον RP<Rf>Διασάφησον ἡμῖν τὴν παραβολὴν τῶν ζιζανίων τοῦ ἀγροῦ.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + αὐτοῖς RP<Rf>εἶπεν Ὁ σπείρων τὸ καλὸν σπέρμα ἐστὶν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου
ὁ δὲ ἀγρός ἐστιν ὁ κόσμος τὸ δὲ καλὸν σπέρμα, οὗτοί εἰσιν οἱ υἱοὶ τῆς βασιλείας τὰ δὲ ζιζάνιά εἰσιν οἱ υἱοὶ τοῦ πονηροῦ,
ὁ δὲ ἐχθρὸς ὁ σπείρας αὐτά ἐστιν ὁ διάβολος ὁ δὲ θερισμὸς συντέλεια <RF>αἰῶνός WH Treg NIV ] τοῦ αἰῶνός RP<Rf>αἰῶνός ἐστιν, οἱ δὲ θερισταὶ ἄγγελοί εἰσιν.
ὥσπερ οὖν συλλέγεται τὰ ζιζάνια καὶ πυρὶ <RF>καίεται Treg RP ] κατακαίεται WH NIV<Rf>καίεται, οὕτως ἔσται ἐν τῇ συντελείᾳ τοῦ <RF>αἰῶνος WH Treg NIV ] + τούτου RP<Rf>αἰῶνος
ἀποστελεῖ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ, καὶ συλλέξουσιν ἐκ τῆς βασιλείας αὐτοῦ πάντα τὰ σκάνδαλα καὶ τοὺς ποιοῦντας τὴν ἀνομίαν,
καὶ βαλοῦσιν αὐτοὺς εἰς τὴν κάμινον τοῦ πυρός ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων.
Τότε οἱ δίκαιοι ἐκλάμψουσιν ὡς ὁ ἥλιος ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ πατρὸς αὐτῶν. ὁ ἔχων <RF>ὦτα WH NIV ] + ἀκούειν Treg RP<Rf>ὦτα ἀκουέτω.<CM>
<RF>Ὁμοία WH Treg NIV ] Πάλιν ὁμοία RP<Rf>Ὁμοία ἐστὶν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν θησαυρῷ κεκρυμμένῳ ἐν τῷ ἀγρῷ, ὃν εὑρὼν ἄνθρωπος ἔκρυψεν, καὶ ἀπὸ τῆς χαρᾶς αὐτοῦ ὑπάγει καὶ <RF>πωλεῖ πάντα ὅσα ἔχει Treg NIV ] πωλεῖ ὅσα ἔχει WH; πάντα ὅσα ἔχει πωλεῖ RP<Rf>πωλεῖ πάντα ὅσα ἔχει καὶ ἀγοράζει τὸν ἀγρὸν ἐκεῖνον.<CM>
Πάλιν ὁμοία ἐστὶν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν <RF>ἀνθρώπῳ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἀνθρώπῳ ἐμπόρῳ ζητοῦντι καλοὺς μαργαρίτας
<RF>εὑρὼν δὲ WH Treg NIV ] ὃς εὑρὼν RP<Rf>εὑρὼν δὲ ἕνα πολύτιμον μαργαρίτην ἀπελθὼν πέπρακεν πάντα ὅσα εἶχεν καὶ ἠγόρασεν αὐτόν.<CM>
Πάλιν ὁμοία ἐστὶν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν σαγήνῃ βληθείσῃ εἰς τὴν θάλασσαν καὶ ἐκ παντὸς γένους συναγαγούσῃ
ἣν ὅτε ἐπληρώθη ἀναβιβάσαντες ἐπὶ τὸν αἰγιαλὸν καὶ καθίσαντες συνέλεξαν τὰ καλὰ εἰς <RF>ἄγγη WH Treg NIV ] ἀγγεῖα RP<Rf>ἄγγη, τὰ δὲ σαπρὰ ἔξω ἔβαλον.
οὕτως ἔσται ἐν τῇ συντελείᾳ τοῦ αἰῶνος ἐξελεύσονται οἱ ἄγγελοι καὶ ἀφοριοῦσιν τοὺς πονηροὺς ἐκ μέσου τῶν δικαίων
καὶ βαλοῦσιν αὐτοὺς εἰς τὴν κάμινον τοῦ πυρός ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων.<CM>
<RF>Συνήκατε WH Treg NA ] Λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Συνήκατε NIV RP<Rf>Συνήκατε ταῦτα πάντα; λέγουσιν αὐτῷ <RF>Ναί WH Treg NIV ] + κύριε RP<Rf>Ναί.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Διὰ τοῦτο πᾶς γραμματεὺς μαθητευθεὶς <RF>τῇ βασιλείᾳ WH Treg NIV ] εἰς τὴν βασιλείαν RP<Rf>τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν ὅμοιός ἐστιν ἀνθρώπῳ οἰκοδεσπότῃ ὅστις ἐκβάλλει ἐκ τοῦ θησαυροῦ αὐτοῦ καινὰ καὶ παλαιά.
καὶ ἐγένετο ὅτε ἐτέλεσεν ὁ Ἰησοῦς τὰς παραβολὰς ταύτας, μετῆρεν ἐκεῖθεν.<CM>
καὶ ἐλθὼν εἰς τὴν πατρίδα αὐτοῦ ἐδίδασκεν αὐτοὺς ἐν τῇ συναγωγῇ αὐτῶν, ὥστε ἐκπλήσσεσθαι αὐτοὺς καὶ λέγειν Πόθεν τούτῳ ἡ σοφία αὕτη καὶ αἱ δυνάμεις;
οὐχ οὗτός ἐστιν ὁ τοῦ τέκτονος υἱός; <RF>οὐχ WH Treg NIV ] Οὐχί RP<Rf>οὐχ ἡ μήτηρ αὐτοῦ λέγεται Μαριὰμ καὶ οἱ ἀδελφοὶ αὐτοῦ Ἰάκωβος καὶ <RF>Ἰωσὴφ WH Treg NIV ] Ἰωσῆς RP<Rf>Ἰωσὴφ καὶ Σίμων καὶ Ἰούδας;
καὶ αἱ ἀδελφαὶ αὐτοῦ οὐχὶ πᾶσαι πρὸς ἡμᾶς εἰσιν; πόθεν οὖν τούτῳ ταῦτα πάντα;
καὶ ἐσκανδαλίζοντο ἐν αὐτῷ. ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Οὐκ ἔστιν προφήτης ἄτιμος εἰ μὴ ἐν τῇ <RF>πατρίδι WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>πατρίδι καὶ ἐν τῇ οἰκίᾳ αὐτοῦ.
καὶ οὐκ ἐποίησεν ἐκεῖ δυνάμεις πολλὰς διὰ τὴν ἀπιστίαν αὐτῶν.<CM>
Ἐν ἐκείνῳ τῷ καιρῷ ἤκουσεν Ἡρῴδης ὁ τετραάρχης τὴν ἀκοὴν Ἰησοῦ,
καὶ εἶπεν τοῖς παισὶν αὐτοῦ Οὗτός ἐστιν Ἰωάννης ὁ βαπτιστής αὐτὸς ἠγέρθη ἀπὸ τῶν νεκρῶν, καὶ διὰ τοῦτο αἱ δυνάμεις ἐνεργοῦσιν ἐν αὐτῷ.
Ὁ γὰρ Ἡρῴδης κρατήσας τὸν Ἰωάννην ἔδησεν <RF>αὐτὸν Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτὸν καὶ <RF>ἐν φυλακῇ ἀπέθετο WH NIV ] ἐν τῇ φυλακῇ ἀπέθετο Treg; ἔθετο ἐν φυλακῇ RP<Rf>ἐν φυλακῇ ἀπέθετο διὰ Ἡρῳδιάδα τὴν γυναῖκα Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ,
ἔλεγεν γὰρ <RF>αὐτῷ ὁ Ἰωάννης RP ] ὁ Ἰωάννης αὐτῷ WH NIV; ὁ Ἰωάννης Treg<Rf>αὐτῷ ὁ Ἰωάννης Οὐκ ἔξεστίν σοι ἔχειν αὐτήν
καὶ θέλων αὐτὸν ἀποκτεῖναι ἐφοβήθη τὸν ὄχλον, ὅτι ὡς προφήτην αὐτὸν εἶχον.
<RF>γενεσίοις δὲ γενομένοις WH Treg NIV ] Γενεσίων δὲ ἀγομένων RP<Rf>γενεσίοις δὲ γενομένοις τοῦ Ἡρῴδου ὠρχήσατο ἡ θυγάτηρ τῆς Ἡρῳδιάδος ἐν τῷ μέσῳ καὶ ἤρεσεν τῷ Ἡρῴδῃ,
ὅθεν μετὰ ὅρκου ὡμολόγησεν αὐτῇ δοῦναι ὃ <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>ἐὰν αἰτήσηται.
ἡ δὲ προβιβασθεῖσα ὑπὸ τῆς μητρὸς αὐτῆς Δός μοι, φησίν, ὧδε ἐπὶ πίνακι τὴν κεφαλὴν Ἰωάννου τοῦ βαπτιστοῦ.
καὶ <RF>λυπηθεὶς ὁ βασιλεὺς διὰ WH Treg NIV ] ἐλυπήθη ὁ βασιλεύς διὰ δὲ RP<Rf>λυπηθεὶς ὁ βασιλεὺς διὰ τοὺς ὅρκους καὶ τοὺς συνανακειμένους ἐκέλευσεν δοθῆναι,
καὶ πέμψας ἀπεκεφάλισεν <RF>τὸν NIV RP ] – WH Treg<Rf>τὸν Ἰωάννην ἐν τῇ φυλακῇ
καὶ ἠνέχθη ἡ κεφαλὴ αὐτοῦ ἐπὶ πίνακι καὶ ἐδόθη τῷ κορασίῳ, καὶ ἤνεγκεν τῇ μητρὶ αὐτῆς.
καὶ προσελθόντες οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ ἦραν τὸ <RF>πτῶμα WH Treg NIV ] σῶμα RP<Rf>πτῶμα καὶ ἔθαψαν <RF>αὐτόν WH Treg NA ] αὐτό NIV RP<Rf>αὐτόν, καὶ ἐλθόντες ἀπήγγειλαν τῷ Ἰησοῦ.<CM>
<RF>Ἀκούσας δὲ WH Treg NIV ] Καὶ ἀκούσας RP<Rf>Ἀκούσας δὲ ὁ Ἰησοῦς ἀνεχώρησεν ἐκεῖθεν ἐν πλοίῳ εἰς ἔρημον τόπον κατ’ ἰδίαν καὶ ἀκούσαντες οἱ ὄχλοι ἠκολούθησαν αὐτῷ πεζῇ ἀπὸ τῶν πόλεων.
καὶ <RF>ἐξελθὼν WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>ἐξελθὼν εἶδεν πολὺν ὄχλον, καὶ ἐσπλαγχνίσθη ἐπ’ αὐτοῖς καὶ ἐθεράπευσεν τοὺς ἀρρώστους αὐτῶν.
ὀψίας δὲ γενομένης προσῆλθον αὐτῷ οἱ <RF>μαθηταὶ WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθηταὶ λέγοντες Ἔρημός ἐστιν ὁ τόπος καὶ ἡ ὥρα ἤδη παρῆλθεν ἀπόλυσον τοὺς ὄχλους, ἵνα ἀπελθόντες εἰς τὰς κώμας ἀγοράσωσιν ἑαυτοῖς βρώματα.
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Οὐ χρείαν ἔχουσιν ἀπελθεῖν δότε αὐτοῖς ὑμεῖς φαγεῖν.
οἱ δὲ λέγουσιν αὐτῷ Οὐκ ἔχομεν ὧδε εἰ μὴ πέντε ἄρτους καὶ δύο ἰχθύας.
ὁ δὲ εἶπεν Φέρετέ μοι <RF>ὧδε αὐτούς WH Treg NIV ] αὐτοὺς ὧδε RP<Rf>ὧδε αὐτούς.
καὶ κελεύσας τοὺς ὄχλους ἀνακλιθῆναι ἐπὶ <RF>τοῦ χόρτου WH Treg NIV ] τοὺς χόρτους RP<Rf>τοῦ χόρτου, λαβὼν τοὺς πέντε ἄρτους καὶ τοὺς δύο ἰχθύας, ἀναβλέψας εἰς τὸν οὐρανὸν εὐλόγησεν καὶ κλάσας ἔδωκεν τοῖς μαθηταῖς τοὺς ἄρτους οἱ δὲ μαθηταὶ τοῖς ὄχλοις.
καὶ ἔφαγον πάντες καὶ ἐχορτάσθησαν, καὶ ἦραν τὸ περισσεῦον τῶν κλασμάτων δώδεκα κοφίνους πλήρεις.
οἱ δὲ ἐσθίοντες ἦσαν ἄνδρες ὡσεὶ πεντακισχίλιοι χωρὶς γυναικῶν καὶ παιδίων.<CM>
Καὶ εὐθέως <RF>ἠνάγκασεν WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>ἠνάγκασεν τοὺς μαθητὰς ἐμβῆναι <RF>εἰς WH Treg ] + τὸ NIV RP<Rf>εἰς πλοῖον καὶ προάγειν αὐτὸν εἰς τὸ πέραν, ἕως οὗ ἀπολύσῃ τοὺς ὄχλους.
καὶ ἀπολύσας τοὺς ὄχλους ἀνέβη εἰς τὸ ὄρος κατ’ ἰδίαν προσεύξασθαι. ὀψίας δὲ γενομένης μόνος ἦν ἐκεῖ.
τὸ δὲ πλοῖον ἤδη <RF>σταδίους πολλοὺς ἀπὸ τῆς γῆς ἀπεῖχεν WH Treg NIV ] μέσον τῆς θαλάσσης ἦν RP<Rf>σταδίους πολλοὺς ἀπὸ τῆς γῆς ἀπεῖχεν, βασανιζόμενον ὑπὸ τῶν κυμάτων, ἦν γὰρ ἐναντίος ὁ ἄνεμος.
τετάρτῃ δὲ φυλακῇ τῆς νυκτὸς <RF>ἦλθεν WH Treg NA ] ἀπῆλθεν NIV RP<Rf>ἦλθεν πρὸς <RF>αὐτοὺς WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>αὐτοὺς περιπατῶν ἐπὶ <RF>τὴν θάλασσαν WH Treg NIV ] τῆς θαλάσσης RP<Rf>τὴν θάλασσαν.
<RF>οἱ δὲ μαθηταὶ ἰδόντες αὐτὸν WH NIV ] καὶ ἰδόντες αὐτὸν οἱ μαθηταὶ Treg RP<Rf>οἱ δὲ μαθηταὶ ἰδόντες αὐτὸν ἐπὶ <RF>τῆς θαλάσσης WH Treg NIV ] τὴν θάλασσαν RP<Rf>τῆς θαλάσσης περιπατοῦντα ἐταράχθησαν λέγοντες ὅτι Φάντασμά ἐστιν, καὶ ἀπὸ τοῦ φόβου ἔκραξαν.
<RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] Εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς δὲ ἐλάλησεν <RF>αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Treg RP ] ὁ Ἰησοῦς αὐτοῖς WH NIV<Rf>αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς λέγων Θαρσεῖτε, ἐγώ εἰμι μὴ φοβεῖσθε.<CM>
Ἀποκριθεὶς δὲ <RF>αὐτῷ ὁ Πέτρος εἶπεν Treg NIV RP ] ὁ Πέτρος εἶπεν αὐτῷ WH<Rf>αὐτῷ ὁ Πέτρος εἶπεν Κύριε, εἰ σὺ εἶ, κέλευσόν με <RF>ἐλθεῖν πρὸς σὲ WH Treg NIV ] πρός σε ἐλθεῖν RP<Rf>ἐλθεῖν πρὸς σὲ ἐπὶ τὰ ὕδατα
ὁ δὲ εἶπεν Ἐλθέ. καὶ καταβὰς ἀπὸ τοῦ <RF>πλοίου WH Treg ] + ὁ NIV RP<Rf>πλοίου Πέτρος περιεπάτησεν ἐπὶ τὰ ὕδατα <RF>καὶ ἦλθεν WH NIV ] ἐλθεῖν Treg RP<Rf>καὶ ἦλθεν πρὸς τὸν Ἰησοῦν.
βλέπων δὲ τὸν ἄνεμον <RF>ἰσχυρὸν Treg RP NA ] – WH NIV<Rf>ἰσχυρὸν ἐφοβήθη, καὶ ἀρξάμενος καταποντίζεσθαι ἔκραξεν λέγων Κύριε, σῶσόν με.
εὐθέως δὲ ὁ Ἰησοῦς ἐκτείνας τὴν χεῖρα ἐπελάβετο αὐτοῦ καὶ λέγει αὐτῷ Ὀλιγόπιστε, εἰς τί ἐδίστασας;
καὶ <RF>ἀναβάντων WH Treg NIV ] ἐμβάντων RP<Rf>ἀναβάντων αὐτῶν εἰς τὸ πλοῖον ἐκόπασεν ὁ ἄνεμος.
οἱ δὲ ἐν τῷ <RF>πλοίῳ WH NIV ] + ἐλθόντες Treg RP<Rf>πλοίῳ προσεκύνησαν αὐτῷ λέγοντες Ἀληθῶς θεοῦ υἱὸς εἶ.<CM>
Καὶ διαπεράσαντες ἦλθον <RF>ἐπὶ τὴν γῆν εἰς WH Treg NIV ] εἰς τὴν γῆν RP<Rf>ἐπὶ τὴν γῆν εἰς Γεννησαρέτ.
καὶ ἐπιγνόντες αὐτὸν οἱ ἄνδρες τοῦ τόπου ἐκείνου ἀπέστειλαν εἰς ὅλην τὴν περίχωρον ἐκείνην, καὶ προσήνεγκαν αὐτῷ πάντας τοὺς κακῶς ἔχοντας,
καὶ παρεκάλουν αὐτὸν ἵνα μόνον ἅψωνται τοῦ κρασπέδου τοῦ ἱματίου αὐτοῦ καὶ ὅσοι ἥψαντο διεσώθησαν.<CM>
Τότε προσέρχονται τῷ <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + οἱ RP<Rf>Ἰησοῦ ἀπὸ Ἱεροσολύμων <RF>Φαρισαῖοι καὶ γραμματεῖς WH Treg NIV ] γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι RP<Rf>Φαρισαῖοι καὶ γραμματεῖς λέγοντες
Διὰ τί οἱ μαθηταί σου παραβαίνουσιν τὴν παράδοσιν τῶν πρεσβυτέρων; οὐ γὰρ νίπτονται τὰς χεῖρας <RF>αὐτῶν Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτῶν ὅταν ἄρτον ἐσθίωσιν.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτοῖς Διὰ τί καὶ ὑμεῖς παραβαίνετε τὴν ἐντολὴν τοῦ θεοῦ διὰ τὴν παράδοσιν ὑμῶν;
ὁ γὰρ θεὸς <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] ἐνετείλατο λέγων RP<Rf>εἶπεν Τίμα τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα, καί Ὁ κακολογῶν πατέρα ἢ μητέρα θανάτῳ τελευτάτω
ὑμεῖς δὲ λέγετε Ὃς ἂν εἴπῃ τῷ πατρὶ ἢ τῇ μητρί Δῶρον ὃ ἐὰν ἐξ ἐμοῦ ὠφεληθῇς,
<RF>οὐ WH Treg NIV ] καὶ οὐ RP<Rf>οὐ μὴ <RF>τιμήσει WH Treg NIV ] τιμήσῃ RP<Rf>τιμήσει τὸν πατέρα <RF>αὐτοῦ WH NIV ] + ἢ τὴν μητέρα αὐτοῦ Treg RP<Rf>αὐτοῦ καὶ ἠκυρώσατε <RF>τὸν λόγον WH Treg NIV ] τὴν ἐντολὴν RP<Rf>τὸν λόγον τοῦ θεοῦ διὰ τὴν παράδοσιν ὑμῶν.
ὑποκριταί, καλῶς ἐπροφήτευσεν περὶ ὑμῶν Ἠσαΐας λέγων
<RF>Ὁ λαὸς οὗτος WH Treg NIV ] Ἐγγίζει μοι ὁ λαὸς οὗτος τῷ στόματι αὐτῶν καὶ RP<Rf>Ὁ λαὸς οὗτος τοῖς χείλεσίν με τιμᾷ, ἡ δὲ καρδία αὐτῶν πόρρω ἀπέχει ἀπ’ ἐμοῦ
μάτην δὲ σέβονταί με, διδάσκοντες διδασκαλίας ἐντάλματα ἀνθρώπων.<CM>
Καὶ προσκαλεσάμενος τὸν ὄχλον εἶπεν αὐτοῖς Ἀκούετε καὶ συνίετε
οὐ τὸ εἰσερχόμενον εἰς τὸ στόμα κοινοῖ τὸν ἄνθρωπον, ἀλλὰ τὸ ἐκπορευόμενον ἐκ τοῦ στόματος τοῦτο κοινοῖ τὸν ἄνθρωπον.
Τότε προσελθόντες οἱ <RF>μαθηταὶ WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>μαθηταὶ <RF>λέγουσιν WH Treg NIV ] εἶπον RP<Rf>λέγουσιν αὐτῷ Οἶδας ὅτι οἱ Φαρισαῖοι ἀκούσαντες τὸν λόγον ἐσκανδαλίσθησαν;
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν Πᾶσα φυτεία ἣν οὐκ ἐφύτευσεν ὁ πατήρ μου ὁ οὐράνιος ἐκριζωθήσεται.
ἄφετε αὐτούς <RF>τυφλοί εἰσιν ὁδηγοί τυφλῶν Treg NA ] τυφλοί εἰσιν ὁδηγοί WH NIV; ὁδηγοί εἰσιν τυφλοὶ τυφλῶν RP<Rf>τυφλοί εἰσιν ὁδηγοί τυφλῶν τυφλὸς δὲ τυφλὸν ἐὰν ὁδηγῇ, ἀμφότεροι εἰς βόθυνον πεσοῦνται.
Ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Πέτρος εἶπεν αὐτῷ Φράσον ἡμῖν τὴν παραβολήν <RF>ταύτην NIV RP ] – WH Treg<Rf>ταύτην.
ὁ <RF>δὲ WH Treg NIV ] + Ἰησοῦς RP<Rf>δὲ εἶπεν Ἀκμὴν καὶ ὑμεῖς ἀσύνετοί ἐστε;
<RF>οὐ WH Treg NIV ] Οὔπω RP<Rf>οὐ νοεῖτε ὅτι πᾶν τὸ εἰσπορευόμενον εἰς τὸ στόμα εἰς τὴν κοιλίαν χωρεῖ καὶ εἰς ἀφεδρῶνα ἐκβάλλεται;
τὰ δὲ ἐκπορευόμενα ἐκ τοῦ στόματος ἐκ τῆς καρδίας ἐξέρχεται, κἀκεῖνα κοινοῖ τὸν ἄνθρωπον.
ἐκ γὰρ τῆς καρδίας ἐξέρχονται διαλογισμοὶ πονηροί, φόνοι, μοιχεῖαι, πορνεῖαι, κλοπαί, ψευδομαρτυρίαι, βλασφημίαι.
ταῦτά ἐστιν τὰ κοινοῦντα τὸν ἄνθρωπον, τὸ δὲ ἀνίπτοις χερσὶν φαγεῖν οὐ κοινοῖ τὸν ἄνθρωπον.<CM>
Καὶ ἐξελθὼν ἐκεῖθεν ὁ Ἰησοῦς ἀνεχώρησεν εἰς τὰ μέρη Τύρου καὶ Σιδῶνος.
καὶ ἰδοὺ γυνὴ Χαναναία ἀπὸ τῶν ὁρίων ἐκείνων ἐξελθοῦσα <RF>ἔκραζεν WH Treg NIV ] ἐκραύγασεν αὐτῷ RP<Rf>ἔκραζεν λέγουσα Ἐλέησόν με, κύριε <RF>υἱὸς WH Treg NIV ] υἱὲ RP<Rf>υἱὸς Δαυίδ ἡ θυγάτηρ μου κακῶς δαιμονίζεται.
ὁ δὲ οὐκ ἀπεκρίθη αὐτῇ λόγον. καὶ προσελθόντες οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ <RF>ἠρώτουν WH Treg NIV ] ἠρώτων RP<Rf>ἠρώτουν αὐτὸν λέγοντες Ἀπόλυσον αὐτήν, ὅτι κράζει ὄπισθεν ἡμῶν.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν Οὐκ ἀπεστάλην εἰ μὴ εἰς τὰ πρόβατα τὰ ἀπολωλότα οἴκου Ἰσραήλ.
ἡ δὲ ἐλθοῦσα <RF>προσεκύνει WH Treg NIV ] προσεκύνησεν RP<Rf>προσεκύνει αὐτῷ λέγουσα Κύριε, βοήθει μοι.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν Οὐκ ἔστιν καλὸν λαβεῖν τὸν ἄρτον τῶν τέκνων καὶ βαλεῖν τοῖς κυναρίοις.
ἡ δὲ εἶπεν Ναί, κύριε, καὶ γὰρ τὰ κυνάρια ἐσθίει ἀπὸ τῶν ψιχίων τῶν πιπτόντων ἀπὸ τῆς τραπέζης τῶν κυρίων αὐτῶν.
τότε ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῇ Ὦ γύναι, μεγάλη σου ἡ πίστις γενηθήτω σοι ὡς θέλεις. καὶ ἰάθη ἡ θυγάτηρ αὐτῆς ἀπὸ τῆς ὥρας ἐκείνης.<CM>
Καὶ μεταβὰς ἐκεῖθεν ὁ Ἰησοῦς ἦλθεν παρὰ τὴν θάλασσαν τῆς Γαλιλαίας, καὶ ἀναβὰς εἰς τὸ ὄρος ἐκάθητο ἐκεῖ.
καὶ προσῆλθον αὐτῷ ὄχλοι πολλοὶ ἔχοντες μεθ’ ἑαυτῶν <RF>κωφούς, τυφλούς, χωλούς, κυλλούς Holmes ] χωλούς, κυλλούς, τυφλούς, κωφούς WH; χωλούς, τυφλούς, κωφούς, κυλλούς Treg RP; χωλούς, τυφλούς, κυλλούς, κωφούς NIV<Rf>κωφούς, τυφλούς, χωλούς, κυλλούς, καὶ ἑτέρους πολλούς, καὶ ἔρριψαν αὐτοὺς παρὰ τοὺς πόδας <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] τοῦ Ἰησοῦ RP<Rf>αὐτοῦ, καὶ ἐθεράπευσεν αὐτούς
ὥστε <RF>τὸν ὄχλον WH NIV ] τοὺς ὄχλους Treg RP<Rf>τὸν ὄχλον θαυμάσαι βλέποντας κωφοὺς λαλοῦντας <RF>κυλλοὺς ὑγιεῖς Treg NIV RP ] – WH<Rf>κυλλοὺς ὑγιεῖς <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ χωλοὺς περιπατοῦντας καὶ τυφλοὺς βλέποντας καὶ ἐδόξασαν τὸν θεὸν Ἰσραήλ.<CM>
Ὁ δὲ Ἰησοῦς προσκαλεσάμενος τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ εἶπεν Σπλαγχνίζομαι ἐπὶ τὸν ὄχλον, ὅτι ἤδη ἡμέραι τρεῖς προσμένουσίν μοι καὶ οὐκ ἔχουσιν τί φάγωσιν καὶ ἀπολῦσαι αὐτοὺς νήστεις οὐ θέλω, μήποτε ἐκλυθῶσιν ἐν τῇ ὁδῷ.
καὶ λέγουσιν αὐτῷ οἱ <RF>μαθηταί WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>μαθηταί Πόθεν ἡμῖν ἐν ἐρημίᾳ ἄρτοι τοσοῦτοι ὥστε χορτάσαι ὄχλον τοσοῦτον;
καὶ λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Πόσους ἄρτους ἔχετε; οἱ δὲ εἶπαν Ἑπτά, καὶ ὀλίγα ἰχθύδια.
καὶ <RF>παραγγείλας WH Treg NIV ] ἐκέλευσεν RP<Rf>παραγγείλας <RF>τῷ ὄχλῳ WH Treg NIV ] τοῖς ὄχλοις RP<Rf>τῷ ὄχλῳ ἀναπεσεῖν ἐπὶ τὴν γῆν
<RF>ἔλαβεν WH Treg NIV ] καὶ λαβὼν RP<Rf>ἔλαβεν τοὺς ἑπτὰ ἄρτους καὶ τοὺς ἰχθύας <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ εὐχαριστήσας ἔκλασεν καὶ <RF>ἐδίδου WH Treg NIV ] ἔδωκεν RP<Rf>ἐδίδου τοῖς <RF>μαθηταῖς WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>μαθηταῖς οἱ δὲ μαθηταὶ <RF>τοῖς ὄχλοις WH Treg NIV ] τῷ ὄχλῷ RP<Rf>τοῖς ὄχλοις.
καὶ ἔφαγον πάντες καὶ ἐχορτάσθησαν, καὶ <RF>τὸ … κλασμάτων ἦραν WH Treg NIV ] ἦραν τὸ … κλασμάτων RP<Rf>τὸ περισσεῦον τῶν κλασμάτων ἦραν ἑπτὰ σπυρίδας πλήρεις.
οἱ δὲ ἐσθίοντες ἦσαν τετρακισχίλιοι ἄνδρες χωρὶς γυναικῶν καὶ παιδίων.
καὶ ἀπολύσας τοὺς ὄχλους ἐνέβη εἰς τὸ πλοῖον, καὶ ἦλθεν εἰς τὰ ὅρια <RF>Μαγαδάν WH Treg NIV ] Μαγδαλά RP<Rf>Μαγαδάν.<CM>
Καὶ προσελθόντες οἱ Φαρισαῖοι καὶ Σαδδουκαῖοι πειράζοντες ἐπηρώτησαν αὐτὸν σημεῖον ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἐπιδεῖξαι αὐτοῖς.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτοῖς <RF>Ὀψίας γενομένης … οὐ δύνασθε Treg NIV RP ] [[WH]]<Rf>Ὀψίας γενομένης λέγετε Εὐδία, πυρράζει γὰρ ὁ οὐρανός
καὶ πρωΐ Σήμερον χειμών, πυρράζει γὰρ στυγνάζων ὁ οὐρανός. <RF>τὸ Treg NIV [[WH]] ] Ὑποκριταί τὸ RP<Rf>τὸ μὲν πρόσωπον τοῦ οὐρανοῦ γινώσκετε διακρίνειν, τὰ δὲ σημεῖα τῶν καιρῶν οὐ δύνασθε.
Γενεὰ πονηρὰ καὶ μοιχαλὶς σημεῖον ἐπιζητεῖ, καὶ σημεῖον οὐ δοθήσεται αὐτῇ εἰ μὴ τὸ σημεῖον <RF>Ἰωνᾶ WH Treg NIV ] + τοῦ προφήτου RP<Rf>Ἰωνᾶ. καὶ καταλιπὼν αὐτοὺς ἀπῆλθεν.<CM>
Καὶ ἐλθόντες οἱ <RF>μαθηταὶ WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθηταὶ εἰς τὸ πέραν ἐπελάθοντο ἄρτους λαβεῖν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Ὁρᾶτε καὶ προσέχετε ἀπὸ τῆς ζύμης τῶν Φαρισαίων καὶ Σαδδουκαίων.
οἱ δὲ διελογίζοντο ἐν ἑαυτοῖς λέγοντες ὅτι Ἄρτους οὐκ ἐλάβομεν.
γνοὺς δὲ ὁ Ἰησοῦς <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + αὐτοῖς RP<Rf>εἶπεν Τί διαλογίζεσθε ἐν ἑαυτοῖς, ὀλιγόπιστοι, ὅτι ἄρτους οὐκ <RF>ἐλάβετε Treg RP ] ἔχετε WH NIV<Rf>ἐλάβετε;
οὔπω νοεῖτε, οὐδὲ μνημονεύετε τοὺς πέντε ἄρτους τῶν πεντακισχιλίων καὶ πόσους κοφίνους ἐλάβετε;
οὐδὲ τοὺς ἑπτὰ ἄρτους τῶν τετρακισχιλίων καὶ πόσας σπυρίδας ἐλάβετε;
πῶς οὐ νοεῖτε ὅτι οὐ περὶ <RF>ἄρτων WH Treg NIV ] ἄρτου RP<Rf>ἄρτων εἶπον ὑμῖν; <RF>προσέχετε δὲ WH Treg NIV ] προσέχειν RP<Rf>προσέχετε δὲ ἀπὸ τῆς ζύμης τῶν Φαρισαίων καὶ Σαδδουκαίων.
τότε συνῆκαν ὅτι οὐκ εἶπεν προσέχειν ἀπὸ τῆς ζύμης <RF>τῶν ἄρτων WH Treg NIV ] τοῦ ἄρτου RP<Rf>τῶν ἄρτων ἀλλὰ ἀπὸ τῆς διδαχῆς τῶν Φαρισαίων καὶ Σαδδουκαίων.<CM>
Ἐλθὼν δὲ ὁ Ἰησοῦς εἰς τὰ μέρη Καισαρείας τῆς Φιλίππου ἠρώτα τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ λέγων <RF>Τίνα WH Treg NIV ] + με RP<Rf>Τίνα λέγουσιν οἱ ἄνθρωποι εἶναι τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου;
οἱ δὲ εἶπαν Οἱ μὲν Ἰωάννην τὸν βαπτιστήν, ἄλλοι δὲ Ἠλίαν, ἕτεροι δὲ Ἰερεμίαν ἢ ἕνα τῶν προφητῶν.
λέγει αὐτοῖς Ὑμεῖς δὲ τίνα με λέγετε εἶναι;
ἀποκριθεὶς δὲ Σίμων Πέτρος εἶπεν Σὺ εἶ ὁ χριστὸς ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ τοῦ ζῶντος.
<RF>ἀποκριθεὶς δὲ WH Treg NIV ] Καὶ ἀποκριθεὶς RP<Rf>ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ Μακάριος εἶ, Σίμων Βαριωνᾶ, ὅτι σὰρξ καὶ αἷμα οὐκ ἀπεκάλυψέν σοι ἀλλ’ ὁ πατήρ μου ὁ ἐν τοῖς οὐρανοῖς
κἀγὼ δέ σοι λέγω ὅτι σὺ εἶ Πέτρος, καὶ ἐπὶ ταύτῃ τῇ πέτρᾳ οἰκοδομήσω μου τὴν ἐκκλησίαν, καὶ πύλαι ᾅδου οὐ κατισχύσουσιν αὐτῆς
<RF>δώσω WH NIV ] καὶ δώσω Treg RP<Rf>δώσω σοι τὰς <RF>κλεῖδας WH Treg NIV ] κλεῖς RPἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>κλεῖδας τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν, καὶ ὃ <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>ἐὰν δήσῃς ἐπὶ τῆς γῆς ἔσται δεδεμένον ἐν τοῖς οὐρανοῖς, καὶ ὃ <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>ἐὰν λύσῃς ἐπὶ τῆς γῆς ἔσται λελυμένον ἐν τοῖς οὐρανοῖς.
τότε <RF>διεστείλατο Treg RP NA ] ἐπετίμησεν WH NIV<Rf>διεστείλατο τοῖς <RF>μαθηταῖς WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθηταῖς ἵνα μηδενὶ εἴπωσιν ὅτι αὐτός <RF>ἐστιν WH Treg NIV ] + Ἰησοῦς RP<Rf>ἐστιν ὁ χριστός.<CM>
Ἀπὸ τότε ἤρξατο <RF>ὁ Ἰησοῦς Treg NIV RP ] Ἰησοῦς Χριστὸς WH<Rf>ὁ Ἰησοῦς δεικνύειν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ ὅτι δεῖ αὐτὸν <RF>εἰς Ἱεροσόλυμα ἀπελθεῖν WH Treg NIV ] ἀπελθεῖν εἰς Ἱεροσόλυμα RP<Rf>εἰς Ἱεροσόλυμα ἀπελθεῖν καὶ πολλὰ παθεῖν ἀπὸ τῶν πρεσβυτέρων καὶ ἀρχιερέων καὶ γραμματέων καὶ ἀποκτανθῆναι καὶ τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ ἐγερθῆναι.
καὶ προσλαβόμενος αὐτὸν ὁ Πέτρος ἤρξατο ἐπιτιμᾶν αὐτῷ λέγων Ἵλεώς σοι, κύριε οὐ μὴ ἔσται σοι τοῦτο.
ὁ δὲ στραφεὶς εἶπεν τῷ Πέτρῳ Ὕπαγε ὀπίσω μου, Σατανᾶ σκάνδαλον <RF>εἶ ἐμοῦ WH Treg NIV ] μου εἶ RP<Rf>εἶ ἐμοῦ, ὅτι οὐ φρονεῖς τὰ τοῦ θεοῦ ἀλλὰ τὰ τῶν ἀνθρώπων.
Τότε ὁ Ἰησοῦς εἶπεν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ Εἴ τις θέλει ὀπίσω μου ἐλθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτὸν καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ καὶ ἀκολουθείτω μοι.<CM>
ὃς γὰρ <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ἂν RP<Rf>ἐὰν θέλῃ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ σῶσαι ἀπολέσει αὐτήν ὃς δ’ ἂν ἀπολέσῃ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ ἕνεκεν ἐμοῦ εὑρήσει αὐτήν.
τί γὰρ <RF>ὠφεληθήσεται WH Treg NIV ] ὠφελεῖται RP<Rf>ὠφεληθήσεται ἄνθρωπος ἐὰν τὸν κόσμον ὅλον κερδήσῃ τὴν δὲ ψυχὴν αὐτοῦ ζημιωθῇ; ἢ τί δώσει ἄνθρωπος ἀντάλλαγμα τῆς ψυχῆς αὐτοῦ;
μέλλει γὰρ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἔρχεσθαι ἐν τῇ δόξῃ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ μετὰ τῶν ἀγγέλων αὐτοῦ, καὶ τότε ἀποδώσει ἑκάστῳ κατὰ τὴν πρᾶξιν αὐτοῦ.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν <RF>ὅτι WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὅτι εἰσίν τινες <RF>τῶν ὧδε ἑστώτων WH Treg NIV ] ὧδε ἑστῶτες RP<Rf>τῶν ὧδε ἑστώτων οἵτινες οὐ μὴ γεύσωνται θανάτου ἕως ἂν ἴδωσιν τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἐρχόμενον ἐν τῇ βασιλείᾳ αὐτοῦ.<CM>
Καὶ μεθ’ ἡμέρας ἓξ παραλαμβάνει ὁ Ἰησοῦς τὸν Πέτρον καὶ Ἰάκωβον καὶ Ἰωάννην τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ, καὶ ἀναφέρει αὐτοὺς εἰς ὄρος ὑψηλὸν κατ’ ἰδίαν.
καὶ μετεμορφώθη ἔμπροσθεν αὐτῶν, καὶ ἔλαμψεν τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ὡς ὁ ἥλιος, τὰ δὲ ἱμάτια αὐτοῦ <RF>ἐγένετο WH Treg NIV ] ἐγένοντο RP<Rf>ἐγένετο λευκὰ ὡς τὸ φῶς.
καὶ ἰδοὺ <RF>ὤφθη WH Treg NIV ] ὤφθησαν RP<Rf>ὤφθη αὐτοῖς Μωϋσῆς καὶ Ἠλίας <RF>συλλαλοῦντες μετ᾽αὐτοῦ WH Treg NIV ] μετ᾽αὐτοῦ συλλαλοῦντες RP<Rf>συλλαλοῦντες μετ’ αὐτοῦ.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Πέτρος εἶπεν τῷ Ἰησοῦ Κύριε, καλόν ἐστιν ἡμᾶς ὧδε εἶναι εἰ θέλεις, <RF>ποιήσω WH NIV ] ποιήσωμεν Treg RP<Rf>ποιήσω ὧδε τρεῖς σκηνάς, σοὶ μίαν καὶ Μωϋσεῖ μίαν καὶ <RF>Ἠλίᾳ μίαν WH Treg NIV ] μίαν Ἠλίᾳ RP<Rf>Ἠλίᾳ μίαν.
ἔτι αὐτοῦ λαλοῦντος ἰδοὺ νεφέλη φωτεινὴ ἐπεσκίασεν αὐτούς, καὶ ἰδοὺ φωνὴ ἐκ τῆς νεφέλης λέγουσα Οὗτός ἐστιν ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός, ἐν ᾧ εὐδόκησα <RF>ἀκούετε αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ ἀκούετε RP<Rf>ἀκούετε αὐτοῦ.
καὶ ἀκούσαντες οἱ μαθηταὶ ἔπεσαν ἐπὶ πρόσωπον αὐτῶν καὶ ἐφοβήθησαν σφόδρα.
καὶ <RF>προσῆλθεν ὁ Ἰησοῦς καὶ ἁψάμενος αὐτῶν WH NIV ] προσῆλθεν ὁ Ἰησοῦς καὶ ἥψατο αὐτῶν Treg; προσελθὼν ὁ Ἰησοῦς ἥψατο αὐτῶν καὶ RP<Rf>προσῆλθεν ὁ Ἰησοῦς καὶ ἁψάμενος αὐτῶν εἶπεν Ἐγέρθητε καὶ μὴ φοβεῖσθε.
ἐπάραντες δὲ τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτῶν οὐδένα εἶδον εἰ μὴ <RF>αὐτὸν WH NIV ] τὸν Treg RP<Rf>αὐτὸν Ἰησοῦν μόνον.<CM>
Καὶ καταβαινόντων αὐτῶν ἐκ τοῦ ὄρους ἐνετείλατο αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς λέγων Μηδενὶ εἴπητε τὸ ὅραμα ἕως οὗ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐκ νεκρῶν <RF>ἐγερθῇ WH Treg NIV ] ἀναστῇ RP<Rf>ἐγερθῇ.
καὶ ἐπηρώτησαν αὐτὸν οἱ <RF>μαθηταὶ WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθηταὶ λέγοντες Τί οὖν οἱ γραμματεῖς λέγουσιν ὅτι Ἠλίαν δεῖ ἐλθεῖν πρῶτον;
ὁ <RF>δὲ WH Treg NIV ] + Ἰησοῦς RP<Rf>δὲ ἀποκριθεὶς <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + αὐτοῖς RP<Rf>εἶπεν Ἠλίας μὲν <RF>ἔρχεται WH Treg NIV ] + πρῶτον RP<Rf>ἔρχεται καὶ ἀποκαταστήσει πάντα
λέγω δὲ ὑμῖν ὅτι Ἠλίας ἤδη ἦλθεν, καὶ οὐκ ἐπέγνωσαν αὐτὸν ἀλλὰ ἐποίησαν ἐν αὐτῷ ὅσα ἠθέλησαν οὕτως καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου μέλλει πάσχειν ὑπ’ αὐτῶν.
τότε συνῆκαν οἱ μαθηταὶ ὅτι περὶ Ἰωάννου τοῦ βαπτιστοῦ εἶπεν αὐτοῖς.<CM>
Καὶ <RF>ἐλθόντων WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>ἐλθόντων πρὸς τὸν ὄχλον προσῆλθεν αὐτῷ ἄνθρωπος γονυπετῶν αὐτὸν
καὶ λέγων Κύριε, ἐλέησόν μου τὸν υἱόν, ὅτι σεληνιάζεται καὶ κακῶς <RF>πάσχει NIV RP ] ἔχει WH Treg<Rf>πάσχει, πολλάκις γὰρ πίπτει εἰς τὸ πῦρ καὶ πολλάκις εἰς τὸ ὕδωρ.
καὶ προσήνεγκα αὐτὸν τοῖς μαθηταῖς σου, καὶ οὐκ ἠδυνήθησαν αὐτὸν θεραπεῦσαι.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Ὦ γενεὰ ἄπιστος καὶ διεστραμμένη, ἕως πότε <RF>μεθ᾽ ὑμῶν ἔσομαι WH Treg NIV ] ἔσομαι μεθ᾽ ὑμῶν RP<Rf>μεθ’ ὑμῶν ἔσομαι; ἕως πότε ἀνέξομαι ὑμῶν; φέρετέ μοι αὐτὸν ὧδε.
καὶ ἐπετίμησεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς, καὶ ἐξῆλθεν ἀπ’ αὐτοῦ τὸ δαιμόνιον καὶ ἐθεραπεύθη ὁ παῖς ἀπὸ τῆς ὥρας ἐκείνης.
Τότε προσελθόντες οἱ μαθηταὶ τῷ Ἰησοῦ κατ’ ἰδίαν εἶπον Διὰ τί ἡμεῖς οὐκ ἠδυνήθημεν ἐκβαλεῖν αὐτό;
ὁ δὲ <RF>λέγει WH Treg NIV ] Ἰησοῦς εἶπεν RP<Rf>λέγει αὐτοῖς Διὰ τὴν <RF>ὀλιγοπιστίαν WH Treg NIV ] ἀπιστίαν RP<Rf>ὀλιγοπιστίαν ὑμῶν ἀμὴν γὰρ λέγω ὑμῖν, ἐὰν ἔχητε πίστιν ὡς κόκκον σινάπεως, ἐρεῖτε τῷ ὄρει τούτῳ <RF>Μετάβα ἔνθεν WH Treg NIV ] Μετάβηθι ἔντεῦθεν RP<Rf>Μετάβα ἔνθεν ἐκεῖ, καὶ μεταβήσεται, καὶ οὐδὲν ἀδυνατήσει <RF>ὑμῖν WH NIV ] + 21 Τοῦτο δὲ τὸ γένος οὐκ ἐκπορεύεται εἰ μὴ ἐν προσευχῇ καὶ νηστείᾳ. Treg RP<Rf>ὑμῖν.
--<CM>
<RF>Συστρεφομένων WH Treg NIV ] Ἀναστρεφομένων RP<Rf>Συστρεφομένων δὲ αὐτῶν ἐν τῇ Γαλιλαίᾳ εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Μέλλει ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδίδοσθαι εἰς χεῖρας ἀνθρώπων,
καὶ ἀποκτενοῦσιν αὐτόν, καὶ τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ ἐγερθήσεται. καὶ ἐλυπήθησαν σφόδρα.<CM>
Ἐλθόντων δὲ αὐτῶν εἰς Καφαρναοὺμ προσῆλθον οἱ τὰ δίδραχμα λαμβάνοντες τῷ Πέτρῳ καὶ εἶπαν Ὁ διδάσκαλος ὑμῶν οὐ τελεῖ τὰ δίδραχμα;
λέγει Ναί. καὶ <RF>ἐλθόντα WH Treg NIV ] ὅτε εἰσῆλθεν RP<Rf>ἐλθόντα εἰς τὴν οἰκίαν προέφθασεν αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς λέγων Τί σοι δοκεῖ, Σίμων; οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς ἀπὸ τίνων λαμβάνουσιν τέλη ἢ κῆνσον; ἀπὸ τῶν υἱῶν αὐτῶν ἢ ἀπὸ τῶν ἀλλοτρίων;
<RF>εἰπόντος δέ WH Treg NIV ] Λέγει αὐτῷ ὁ Πέτρος RP<Rf>εἰπόντος δέ Ἀπὸ τῶν ἀλλοτρίων, ἔφη αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Ἄρα γε ἐλεύθεροί εἰσιν οἱ υἱοί.
ἵνα δὲ μὴ σκανδαλίσωμεν αὐτούς, πορευθεὶς <RF>εἰς WH Treg NA ] + τὴν NIV RP<Rf>εἰς θάλασσαν βάλε ἄγκιστρον καὶ τὸν <RF>ἀναβάντα WH Treg NIV ] ἀναβαίνοντα RP<Rf>ἀναβάντα πρῶτον ἰχθὺν ἆρον, καὶ ἀνοίξας τὸ στόμα αὐτοῦ εὑρήσεις στατῆρα ἐκεῖνον λαβὼν δὸς αὐτοῖς ἀντὶ ἐμοῦ καὶ σοῦ.<CM>
Ἐν ἐκείνῃ τῇ ὥρᾳ προσῆλθον οἱ μαθηταὶ τῷ Ἰησοῦ λέγοντες Τίς ἄρα μείζων ἐστὶν ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν;
καὶ <RF>προσκαλεσάμενος WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>προσκαλεσάμενος παιδίον ἔστησεν αὐτὸ ἐν μέσῳ αὐτῶν
καὶ εἶπεν Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἐὰν μὴ στραφῆτε καὶ γένησθε ὡς τὰ παιδία, οὐ μὴ εἰσέλθητε εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν.
ὅστις οὖν ταπεινώσει ἑαυτὸν ὡς τὸ παιδίον τοῦτο, οὗτός ἐστιν ὁ μείζων ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν
καὶ ὃς <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>ἐὰν δέξηται <RF>ἓν παιδίον τοιοῦτο WH NIV ] ἓν παιδίον τοιοῦτον Treg; παιδίον τοιοῦτον ἓν RP<Rf>ἓν παιδίον τοιοῦτο ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου, ἐμὲ δέχεται.<CM>
Ὃς δ’ ἂν σκανδαλίσῃ ἕνα τῶν μικρῶν τούτων τῶν πιστευόντων εἰς ἐμέ, συμφέρει αὐτῷ ἵνα κρεμασθῇ μύλος ὀνικὸς <RF>εἰς RP ] περὶ WH Treg NIV<Rf>εἰς τὸν τράχηλον αὐτοῦ καὶ καταποντισθῇ ἐν τῷ πελάγει τῆς θαλάσσης.
οὐαὶ τῷ κόσμῳ ἀπὸ τῶν σκανδάλων ἀνάγκη <RF>γὰρ WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>γὰρ ἐλθεῖν τὰ σκάνδαλα, πλὴν οὐαὶ τῷ <RF>ἀνθρώπῳ WH Treg NIV ] + ἐκείνῳ RP<Rf>ἀνθρώπῳ δι’ οὗ τὸ σκάνδαλον ἔρχεται.<CM>
Εἰ δὲ ἡ χείρ σου ἢ ὁ πούς σου σκανδαλίζει σε, ἔκκοψον <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὰ RP<Rf>αὐτὸν καὶ βάλε ἀπὸ σοῦ καλόν σοί ἐστιν εἰσελθεῖν εἰς τὴν ζωὴν <RF>κυλλὸν ἢ χωλόν WH NIV ] χωλὸν ἢ κυλλόν Treg RP<Rf>κυλλὸν ἢ χωλόν, ἢ δύο χεῖρας ἢ δύο πόδας ἔχοντα βληθῆναι εἰς τὸ πῦρ τὸ αἰώνιον.
καὶ εἰ ὁ ὀφθαλμός σου σκανδαλίζει σε, ἔξελε αὐτὸν καὶ βάλε ἀπὸ σοῦ καλόν σοί ἐστιν μονόφθαλμον εἰς τὴν ζωὴν εἰσελθεῖν, ἢ δύο ὀφθαλμοὺς ἔχοντα βληθῆναι εἰς τὴν γέενναν τοῦ πυρός.<CM>
Ὁρᾶτε μὴ καταφρονήσητε ἑνὸς τῶν μικρῶν τούτων, λέγω γὰρ ὑμῖν ὅτι οἱ ἄγγελοι αὐτῶν ἐν οὐρανοῖς διὰ παντὸς βλέπουσι τὸ πρόσωπον τοῦ πατρός μου τοῦ ἐν <RF>οὐρανοῖς WH Treg NIV ] + 11 Ἦλθεν γὰρ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου σῶσαι τὸ ἀπολωλός. RP<Rf>οὐρανοῖς.
--
τί ὑμῖν δοκεῖ; ἐὰν γένηταί τινι ἀνθρώπῳ ἑκατὸν πρόβατα καὶ πλανηθῇ ἓν ἐξ αὐτῶν, οὐχὶ <RF>ἀφήσει WH Treg NIV ] ἀφεὶς RP<Rf>ἀφήσει τὰ ἐνενήκοντα ἐννέα ἐπὶ τὰ ὄρη <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ πορευθεὶς ζητεῖ τὸ πλανώμενον;
καὶ ἐὰν γένηται εὑρεῖν αὐτό, ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι χαίρει ἐπ’ αὐτῷ μᾶλλον ἢ ἐπὶ τοῖς ἐνενήκοντα ἐννέα τοῖς μὴ πεπλανημένοις.
οὕτως οὐκ ἔστιν θέλημα <RF>ἔμπροσθεν WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>ἔμπροσθεν τοῦ πατρὸς <RF>ὑμῶν NIV RP ] μου WH Treg<Rf>ὑμῶν τοῦ ἐν οὐρανοῖς ἵνα ἀπόληται <RF>ἓν WH Treg NIV ] εἷς RP<Rf>ἓν τῶν μικρῶν τούτων.<CM>
Ἐὰν δὲ ἁμαρτήσῃ <RF>εἰς σὲ Treg NIV RP ] – WH<Rf>εἰς σὲ ὁ ἀδελφός σου, <RF>ὕπαγε WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ὕπαγε ἔλεγξον αὐτὸν μεταξὺ σοῦ καὶ αὐτοῦ μόνου. ἐάν σου ἀκούσῃ, ἐκέρδησας τὸν ἀδελφόν σου
ἐὰν δὲ μὴ ἀκούσῃ, παράλαβε μετὰ σοῦ ἔτι ἕνα ἢ δύο, ἵνα ἐπὶ στόματος δύο μαρτύρων ἢ τριῶν σταθῇ πᾶν ῥῆμα
ἐὰν δὲ παρακούσῃ αὐτῶν, εἰπὸν τῇ ἐκκλησίᾳ ἐὰν δὲ καὶ τῆς ἐκκλησίας παρακούσῃ, ἔστω σοι ὥσπερ ὁ ἐθνικὸς καὶ ὁ τελώνης.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ὅσα <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Tregἐν WH NIV ] + τῷ Treg RP<Rf>ἐὰν δήσητε ἐπὶ τῆς γῆς ἔσται δεδεμένα <RF>ἐν WH NIV ] + τῷ Treg RP<Rf>ἐν οὐρανῷ καὶ ὅσα ἐὰν λύσητε ἐπὶ τῆς γῆς ἔσται λελυμένα <RF>ἐν WH NIV ] + τῷ Treg RP<Rf>ἐν οὐρανῷ.
Πάλιν <RF>ἀμὴν WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι ἐὰν δύο <RF>συμφωνήσωσιν ἐξ ὑμῶν WH Treg NIV ] ὑμῶν συμφωνήσωσιν RP<Rf>συμφωνήσωσιν ἐξ ὑμῶν ἐπὶ τῆς γῆς περὶ παντὸς πράγματος οὗ ἐὰν αἰτήσωνται, γενήσεται αὐτοῖς παρὰ τοῦ πατρός μου τοῦ ἐν οὐρανοῖς.
οὗ γάρ εἰσιν δύο ἢ τρεῖς συνηγμένοι εἰς τὸ ἐμὸν ὄνομα, ἐκεῖ εἰμι ἐν μέσῳ αὐτῶν.<CM>
Τότε προσελθὼν <RF>αὐτῷ ὁ Πέτρος εἶπεν RP ] ὁ Πέτρος εἶπεν αὐτῷ WH Treg NIV<Rf>αὐτῷ ὁ Πέτρος εἶπεν Κύριε, ποσάκις ἁμαρτήσει εἰς ἐμὲ ὁ ἀδελφός μου καὶ ἀφήσω αὐτῷ; ἕως ἑπτάκις;
λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Οὐ λέγω σοι ἕως ἑπτάκις ἀλλὰ ἕως ἑβδομηκοντάκις ἑπτά.<CM>
Διὰ τοῦτο ὡμοιώθη ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν ἀνθρώπῳ βασιλεῖ ὃς ἠθέλησεν συνᾶραι λόγον μετὰ τῶν δούλων αὐτοῦ
ἀρξαμένου δὲ αὐτοῦ συναίρειν <RF>προσηνέχθη NIV RP ] προσήχθη WH Treg<Rf>προσηνέχθη <RF>αὐτῷ εἷς Treg NIV RP ] εἷς αὐτῷ WH<Rf>αὐτῷ εἷς ὀφειλέτης μυρίων ταλάντων.
μὴ ἔχοντος δὲ αὐτοῦ ἀποδοῦναι ἐκέλευσεν αὐτὸν ὁ <RF>κύριος WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>κύριος πραθῆναι καὶ τὴν <RF>γυναῖκα WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>γυναῖκα καὶ τὰ τέκνα καὶ πάντα ὅσα <RF>ἔχει WH Treg NIV ] εἶχεν RP<Rf>ἔχει καὶ ἀποδοθῆναι.
πεσὼν οὖν ὁ δοῦλος προσεκύνει αὐτῷ λέγων <RF>Μακροθύμησον WH Treg NIV ] Κύριε Μακροθύμησον RP<Rf>Μακροθύμησον ἐπ’ <RF>ἐμοί WH NIV RP ] ἐμέ Treg<Rf>ἐμοί, καὶ πάντα <RF>ἀποδώσω σοι WH Treg NIV ] σοι ἀποδώσω RP<Rf>ἀποδώσω σοι.
σπλαγχνισθεὶς δὲ ὁ κύριος τοῦ δούλου ἐκείνου ἀπέλυσεν αὐτόν, καὶ τὸ δάνειον ἀφῆκεν αὐτῷ.
ἐξελθὼν δὲ ὁ δοῦλος ἐκεῖνος εὗρεν ἕνα τῶν συνδούλων αὐτοῦ ὃς ὤφειλεν αὐτῷ ἑκατὸν δηνάρια, καὶ κρατήσας αὐτὸν ἔπνιγεν λέγων <RF>Ἀπόδος WH Treg NIV ] + μοι RP<Rf>Ἀπόδος εἴ τι ὀφείλεις.
πεσὼν οὖν ὁ σύνδουλος <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + εἰς τοὺς πόδας αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ παρεκάλει αὐτὸν λέγων Μακροθύμησον ἐπ’ <RF>ἐμοί WH NIV RP ] ἐμέ Treg<Rf>ἐμοί, καὶ ἀποδώσω σοι.
ὁ δὲ οὐκ ἤθελεν, ἀλλὰ ἀπελθὼν ἔβαλεν αὐτὸν εἰς φυλακὴν ἕως <RF>οὗ RP ] – WH Treg NIV<Rf>οὗ ἀποδῷ τὸ ὀφειλόμενον.
ἰδόντες <RF>οὖν WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>οὖν οἱ σύνδουλοι αὐτοῦ τὰ γενόμενα ἐλυπήθησαν σφόδρα, καὶ ἐλθόντες διεσάφησαν τῷ κυρίῳ ἑαυτῶν πάντα τὰ γενόμενα.
τότε προσκαλεσάμενος αὐτὸν ὁ κύριος αὐτοῦ λέγει αὐτῷ Δοῦλε πονηρέ, πᾶσαν τὴν ὀφειλὴν ἐκείνην ἀφῆκά σοι, ἐπεὶ παρεκάλεσάς με
οὐκ ἔδει καὶ σὲ ἐλεῆσαι τὸν σύνδουλόν σου, ὡς κἀγὼ σὲ ἠλέησα;
καὶ ὀργισθεὶς ὁ κύριος αὐτοῦ παρέδωκεν αὐτὸν τοῖς βασανισταῖς ἕως οὗ ἀποδῷ πᾶν τὸ <RF>ὀφειλόμενον WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>ὀφειλόμενον.
Οὕτως καὶ ὁ πατήρ μου ὁ <RF>οὐράνιος WH Treg NIV ] ἐπουράνιος RP<Rf>οὐράνιος ποιήσει ὑμῖν ἐὰν μὴ ἀφῆτε ἕκαστος τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ ἀπὸ τῶν καρδιῶν <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + τὰ παραπτώματα αὐτῶν RP<Rf>ὑμῶν.<CM>
Καὶ ἐγένετο ὅτε ἐτέλεσεν ὁ Ἰησοῦς τοὺς λόγους τούτους, μετῆρεν ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας καὶ ἦλθεν εἰς τὰ ὅρια τῆς Ἰουδαίας πέραν τοῦ Ἰορδάνου.
καὶ ἠκολούθησαν αὐτῷ ὄχλοι πολλοί, καὶ ἐθεράπευσεν αὐτοὺς ἐκεῖ.<CM>
Καὶ προσῆλθον <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] + οἱ RP<Rf>αὐτῷ Φαρισαῖοι πειράζοντες αὐτὸν καὶ <RF>λέγοντες WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>λέγοντες Εἰ ἔξεστιν <RF>ἀνθρώπῳ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἀνθρώπῳ ἀπολῦσαι τὴν γυναῖκα αὐτοῦ κατὰ πᾶσαν αἰτίαν;
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + αὐτοῖς RP<Rf>εἶπεν Οὐκ ἀνέγνωτε ὅτι ὁ <RF>κτίσας WH Treg NIV ] ποιήσας RP<Rf>κτίσας ἀπ’ ἀρχῆς ἄρσεν καὶ θῆλυ ἐποίησεν αὐτοὺς
καὶ εἶπεν <RF>Ἕνεκα WH Treg NIV ] Ἕνεκεν RP<Rf>Ἕνεκα τούτου καταλείψει ἄνθρωπος τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα καὶ <RF>κολληθήσεται WH Treg NIV ] προσκολληθήσεται RP<Rf>κολληθήσεται τῇ γυναικὶ αὐτοῦ, καὶ ἔσονται οἱ δύο εἰς σάρκα μίαν;
ὥστε οὐκέτι εἰσὶν δύο ἀλλὰ σὰρξ μία. ὃ οὖν ὁ θεὸς συνέζευξεν ἄνθρωπος μὴ χωριζέτω.
λέγουσιν αὐτῷ Τί οὖν Μωϋσῆς ἐνετείλατο δοῦναι βιβλίον ἀποστασίου καὶ ἀπολῦσαι <RF>αὐτήν NIV RP ] – WH Treg<Rf>αὐτήν;
λέγει αὐτοῖς ὅτι Μωϋσῆς πρὸς τὴν σκληροκαρδίαν ὑμῶν ἐπέτρεψεν ὑμῖν ἀπολῦσαι τὰς γυναῖκας ὑμῶν, ἀπ’ ἀρχῆς δὲ οὐ γέγονεν οὕτως.
λέγω δὲ ὑμῖν <RF>ὅτι WH NIV RP ] – Treg<Rf>ὅτι ὃς ἂν ἀπολύσῃ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ μὴ ἐπὶ πορνείᾳ καὶ γαμήσῃ ἄλλην μοιχᾶται <RF>καὶ ὁ ἀπολελυμένην γαμήσας μοιχᾶται Treg RP ] – WH NIV<Rf>καὶ ὁ ἀπολελυμένην γαμήσας μοιχᾶται.<CM>
Λέγουσιν αὐτῷ οἱ <RF>μαθηταί WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP NA<Rf>μαθηταί Εἰ οὕτως ἐστὶν ἡ αἰτία τοῦ ἀνθρώπου μετὰ τῆς γυναικός, οὐ συμφέρει γαμῆσαι.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Οὐ πάντες χωροῦσι τὸν λόγον <RF>τοῦτον Treg NIV RP ] – WH<Rf>τοῦτον ἀλλ’ οἷς δέδοται.
εἰσὶν γὰρ εὐνοῦχοι οἵτινες ἐκ κοιλίας μητρὸς ἐγεννήθησαν οὕτως, καὶ εἰσὶν εὐνοῦχοι οἵτινες εὐνουχίσθησαν ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων, καὶ εἰσὶν εὐνοῦχοι οἵτινες εὐνούχισαν ἑαυτοὺς διὰ τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν. ὁ δυνάμενος χωρεῖν χωρείτω.<CM>
Τότε <RF>προσηνέχθησαν WH Treg NIV ] προσηνέχθη RP<Rf>προσηνέχθησαν αὐτῷ παιδία ἵνα τὰς χεῖρας ἐπιθῇ αὐτοῖς καὶ προσεύξηται οἱ δὲ μαθηταὶ ἐπετίμησαν αὐτοῖς.
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν Ἄφετε τὰ παιδία καὶ μὴ κωλύετε αὐτὰ ἐλθεῖν πρός με, τῶν γὰρ τοιούτων ἐστὶν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν.
καὶ ἐπιθεὶς <RF>τὰς χεῖρας αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς τὰς χεῖρας RP<Rf>τὰς χεῖρας αὐτοῖς ἐπορεύθη ἐκεῖθεν.<CM>
Καὶ ἰδοὺ εἷς προσελθὼν <RF>αὐτῷ εἶπεν WH Treg NIV ] εἶπεν αὐτῷ RP<Rf>αὐτῷ εἶπεν <RF>Διδάσκαλε WH Treg NIV ] + ἀγαθέ RP<Rf>Διδάσκαλε, τί ἀγαθὸν ποιήσω ἵνα <RF>σχῶ WH Treg NIV ] ἔχω RP<Rf>σχῶ ζωὴν αἰώνιον;
ὁ δὲ εἶπεν αὐτῷ Τί με <RF>ἐρωτᾷς περὶ τοῦ ἀγαθοῦ; εἷς ἐστιν ὁ ἀγαθός WH Treg NIV ] λέγεις ἀγαθόν; Οὐδεὶς ἀγαθός εἰ μὴ εἷς ὁ θεός RP<Rf>ἐρωτᾷς περὶ τοῦ ἀγαθοῦ; εἷς ἐστιν ὁ ἀγαθός εἰ δὲ θέλεις <RF>εἰς τὴν ζωὴν εἰσελθεῖν WH Treg NIV ] εἰσελθεῖν εἰς τὴν ζωήν RP<Rf>εἰς τὴν ζωὴν εἰσελθεῖν, <RF>τήρησον NIV RP ] τήρει WH Treg<Rf>τήρησον τὰς ἐντολάς.
λέγει αὐτῷ Ποίας; ὁ δὲ Ἰησοῦς <RF>εἶπεν Treg NIV RP ] ἔφη WH<Rf>εἶπεν Τὸ Οὐ φονεύσεις, Οὐ μοιχεύσεις, Οὐ κλέψεις, Οὐ ψευδομαρτυρήσεις,
Τίμα τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα, καὶ Ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν.
λέγει αὐτῷ ὁ νεανίσκος <RF>Πάντα ταῦτα NIV RP ] Ταῦτα πάντα WH Treg<Rf>Πάντα ταῦτα <RF>ἐφύλαξα WH Treg NIV ] ἐφυλαξάμην ἐκ νεότητός μου RP<Rf>ἐφύλαξα τί ἔτι ὑστερῶ;
ἔφη αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Εἰ θέλεις τέλειος εἶναι, ὕπαγε πώλησόν σου τὰ ὑπάρχοντα καὶ <RF>δὸς RP ] + τοῖς WH Treg NIV<Rf>δὸς πτωχοῖς, καὶ ἕξεις θησαυρὸν ἐν <RF>οὐρανοῖς WH Treg NIV ] οὐρανῷ RP<Rf>οὐρανοῖς, καὶ δεῦρο ἀκολούθει μοι.
ἀκούσας δὲ ὁ νεανίσκος τὸν <RF>λόγον Treg NIV RP ] + τοῦτον WH<Rf>λόγον ἀπῆλθεν λυπούμενος, ἦν γὰρ ἔχων κτήματα πολλά.<CM>
Ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι <RF>πλούσιος δυσκόλως WH Treg NIV ] δυσκόλως πλούσιος RP<Rf>πλούσιος δυσκόλως εἰσελεύσεται εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν
πάλιν δὲ λέγω ὑμῖν, εὐκοπώτερόν ἐστιν κάμηλον διὰ <RF>τρυπήματος Treg NIV RP ] τρήματος WH<Rf>τρυπήματος ῥαφίδος <RF>εἰσελθεῖν WH Treg ] διελθεῖν NIV RP<Rf>εἰσελθεῖν ἢ πλούσιον <RF>εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ WH ] εἰσελθεῖν εἰς … τοῦ θεοῦ NIV; εἰς … τοῦ θεοῦ εἰσελθεῖν RP; εἰσελθεῖν εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν Treg<Rf>εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ.
ἀκούσαντες δὲ οἱ <RF>μαθηταὶ WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθηταὶ ἐξεπλήσσοντο σφόδρα λέγοντες Τίς ἄρα δύναται σωθῆναι;
ἐμβλέψας δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Παρὰ ἀνθρώποις τοῦτο ἀδύνατόν ἐστιν, παρὰ δὲ θεῷ πάντα δυνατά.<CM>
Τότε ἀποκριθεὶς ὁ Πέτρος εἶπεν αὐτῷ Ἰδοὺ ἡμεῖς ἀφήκαμεν πάντα καὶ ἠκολουθήσαμέν σοι τί ἄρα ἔσται ἡμῖν;
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι ὑμεῖς οἱ ἀκολουθήσαντές μοι ἐν τῇ παλιγγενεσίᾳ, ὅταν καθίσῃ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπὶ θρόνου δόξης αὐτοῦ, <RF>καθήσεσθε WH NIV ] καθίσεσθε Treg RP<Rf>καθήσεσθε καὶ <RF>ὑμεῖς WH NIV RP ] αὐτοὶ Treg<Rf>ὑμεῖς ἐπὶ δώδεκα θρόνους κρίνοντες τὰς δώδεκα φυλὰς τοῦ Ἰσραήλ.
καὶ πᾶς <RF>ὅστις WH Treg NIV ] ὅς RP<Rf>ὅστις ἀφῆκεν <RF>οἰκίας ἢ WH NIV RP ] – Treg<Rf>οἰκίας ἢ ἀδελφοὺς ἢ ἀδελφὰς ἢ πατέρα ἢ μητέρα ἢ <RF>γυναῖκα ἢ RP ] – WH Treg NIV<Rf>γυναῖκα ἢ τέκνα ἢ <RF>ἀγροὺς WH NIV RP ] + ἢ οἰκίας Treg<Rf>ἀγροὺς ἕνεκεν τοῦ <RF>ὀνόματός μου Treg NIV RP ] ἐμοῦ ὀνόματος WH<Rf>ὀνόματός μου, <RF>ἑκατονταπλασίονα NIV RP ] πολλαπλασίονα WH Treg<Rf>ἑκατονταπλασίονα λήμψεται καὶ ζωὴν αἰώνιον κληρονομήσει.
πολλοὶ δὲ ἔσονται πρῶτοι ἔσχατοι καὶ ἔσχατοι πρῶτοι.<CM>
Ὁμοία γάρ ἐστιν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν ἀνθρώπῳ οἰκοδεσπότῃ ὅστις ἐξῆλθεν ἅμα πρωῒ μισθώσασθαι ἐργάτας εἰς τὸν ἀμπελῶνα αὐτοῦ.
<RF>συμφωνήσας δὲ WH Treg NIV ] Καὶ συμφωνήσας RP<Rf>συμφωνήσας δὲ μετὰ τῶν ἐργατῶν ἐκ δηναρίου τὴν ἡμέραν ἀπέστειλεν αὐτοὺς εἰς τὸν ἀμπελῶνα αὐτοῦ.
καὶ ἐξελθὼν περὶ τρίτην ὥραν εἶδεν ἄλλους ἑστῶτας ἐν τῇ ἀγορᾷ ἀργούς
καὶ ἐκείνοις εἶπεν Ὑπάγετε καὶ ὑμεῖς εἰς τὸν ἀμπελῶνα, καὶ ὃ ἐὰν ᾖ δίκαιον δώσω ὑμῖν
οἱ δὲ ἀπῆλθον. <RF>πάλιν NIV RP ] + δὲ WH Treg NA<Rf>πάλιν ἐξελθὼν περὶ ἕκτην καὶ ἐνάτην ὥραν ἐποίησεν ὡσαύτως.
περὶ δὲ τὴν <RF>ἑνδεκάτην WH Treg NIV ] + ὥραν RP<Rf>ἑνδεκάτην ἐξελθὼν εὗρεν ἄλλους <RF>ἑστῶτας WH Treg NIV ] + ἀργούς RP<Rf>ἑστῶτας, καὶ λέγει αὐτοῖς Τί ὧδε ἑστήκατε ὅλην τὴν ἡμέραν ἀργοί;
λέγουσιν αὐτῷ Ὅτι οὐδεὶς ἡμᾶς ἐμισθώσατο. λέγει αὐτοῖς Ὑπάγετε καὶ ὑμεῖς εἰς τὸν <RF>ἀμπελῶνα WH Treg NIV ] + καὶ ὃ ἐὰν ᾖ δίκαιον λήψεσθε RP<Rf>ἀμπελῶνα.
ὀψίας δὲ γενομένης λέγει ὁ κύριος τοῦ ἀμπελῶνος τῷ ἐπιτρόπῳ αὐτοῦ Κάλεσον τοὺς ἐργάτας καὶ ἀπόδος <RF>αὐτοῖς Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτοῖς τὸν μισθὸν ἀρξάμενος ἀπὸ τῶν ἐσχάτων ἕως τῶν πρώτων.
<RF>καὶ ἐλθόντες Treg NIV RP ] ἐλθόντες δὲ WH<Rf>καὶ ἐλθόντες οἱ περὶ τὴν ἑνδεκάτην ὥραν ἔλαβον ἀνὰ δηνάριον.
<RF>καὶ ἐλθόντες WH Treg NIV ] Ἐλθόντες δὲ RP<Rf>καὶ ἐλθόντες οἱ πρῶτοι ἐνόμισαν ὅτι <RF>πλεῖον WH Treg NIV ] πλεῖονα RP<Rf>πλεῖον λήμψονται καὶ ἔλαβον <RF>τὸ ἀνὰ δηνάριον καὶ αὐτοί WH Treg NIV ] καὶ αὐτοὶ ἀνὰ δηνάριον RP<Rf>τὸ ἀνὰ δηνάριον καὶ αὐτοί.
λαβόντες δὲ ἐγόγγυζον κατὰ τοῦ οἰκοδεσπότου
<RF>λέγοντες WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>λέγοντες Οὗτοι οἱ ἔσχατοι μίαν ὥραν ἐποίησαν, καὶ ἴσους <RF>αὐτοὺς ἡμῖν WH ] ἡμῖν αὐτοὺς Treg NIV RP<Rf>αὐτοὺς ἡμῖν ἐποίησας τοῖς βαστάσασι τὸ βάρος τῆς ἡμέρας καὶ τὸν καύσωνα.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς <RF>ἑνὶ αὐτῶν εἶπεν WH NIV ] εἶπεν ἑνὶ αὐτῶν Treg RP<Rf>ἑνὶ αὐτῶν εἶπεν Ἑταῖρε, οὐκ ἀδικῶ σε οὐχὶ δηναρίου συνεφώνησάς μοι;
ἆρον τὸ σὸν καὶ ὕπαγε θέλω δὲ τούτῳ τῷ ἐσχάτῳ δοῦναι ὡς καὶ σοί
<RF>οὐκ WH Treg NIV ] Ἢ οὐκ RP NA<Rf>οὐκ ἔξεστίν μοι <RF>ὃ θέλω ποιῆσαι WH Treg NIV ] ποιῆσαι ὃ θέλω RP<Rf>ὃ θέλω ποιῆσαι ἐν τοῖς ἐμοῖς; <RF>ἢ WH Treg NIV ] Εἰ RP<Rf>ἢ ὁ ὀφθαλμός σου πονηρός ἐστιν ὅτι ἐγὼ ἀγαθός εἰμι;
οὕτως ἔσονται οἱ ἔσχατοι πρῶτοι καὶ οἱ πρῶτοι <RF>ἔσχατοι WH NIV ] + πολλοὶ γὰρ εἰσιν κλητοί ὀλίγοι δὲ ἐκλεκτοί Treg RP<Rf>ἔσχατοι.<CM>
<RF>Καὶ ἀναβαίνων ὁ Treg NIV RP ] Μέλλων δὲ ἀναβαίνειν WH<Rf>Καὶ ἀναβαίνων ὁ Ἰησοῦς εἰς Ἱεροσόλυμα παρέλαβεν τοὺς δώδεκα <RF>μαθητὰς WH NIV RP ] – Treg<Rf>μαθητὰς κατ’ ἰδίαν, <RF>καὶ ἐν τῇ ὁδῷ WH Treg NA ] ἐν τῇ ὁδῷ καὶ RP; καὶ NIV<Rf>καὶ ἐν τῇ ὁδῷ εἶπεν αὐτοῖς
Ἰδοὺ ἀναβαίνομεν εἰς Ἱεροσόλυμα, καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδοθήσεται τοῖς ἀρχιερεῦσιν καὶ γραμματεῦσιν, καὶ κατακρινοῦσιν αὐτὸν θανάτῳ,
καὶ παραδώσουσιν αὐτὸν τοῖς ἔθνεσιν εἰς τὸ ἐμπαῖξαι καὶ μαστιγῶσαι καὶ σταυρῶσαι, καὶ τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ <RF>ἐγερθήσεται WH Treg NIV ] ἀναστήσεται RP<Rf>ἐγερθήσεται.<CM>
Τότε προσῆλθεν αὐτῷ ἡ μήτηρ τῶν υἱῶν Ζεβεδαίου μετὰ τῶν υἱῶν αὐτῆς προσκυνοῦσα καὶ αἰτοῦσά τι <RF>παρ᾽ RP ] ἀπ᾽ WH Treg NIV<Rf>παρ’ αὐτοῦ.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτῇ Τί θέλεις; λέγει αὐτῷ Εἰπὲ ἵνα καθίσωσιν οὗτοι οἱ δύο υἱοί μου εἷς ἐκ δεξιῶν <RF>σου Treg NIV RP ] – WH<Rf>σου καὶ εἷς ἐξ εὐωνύμων σου ἐν τῇ βασιλείᾳ σου.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Οὐκ οἴδατε τί αἰτεῖσθε δύνασθε πιεῖν τὸ ποτήριον ὃ ἐγὼ μέλλω <RF>πίνειν WH Treg NIV ] + ἢ τὸ βάπτισμα ὃ ἐγὼ βαπτίζομαι βαπτισθῆναι RP<Rf>πίνειν; λέγουσιν αὐτῷ Δυνάμεθα.
<RF>λέγει WH Treg NIV ] Καὶ λέγει RP<Rf>λέγει αὐτοῖς Τὸ μὲν ποτήριόν μου <RF>πίεσθε WH Treg NIV ] + καὶ τὸ βάπτισμα ὃ ἐγὼ βαπτίζομαι βαπτισθήσεσθε RP<Rf>πίεσθε, τὸ δὲ καθίσαι ἐκ δεξιῶν μου καὶ ἐξ <RF>εὐωνύμων WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>εὐωνύμων οὐκ ἔστιν <RF>ἐμὸν WH Treg NIV RP ] + τοῦτο WHmarg NA<Rf>ἐμὸν δοῦναι, ἀλλ’ οἷς ἡτοίμασται ὑπὸ τοῦ πατρός μου.<CM>
Καὶ ἀκούσαντες οἱ δέκα ἠγανάκτησαν περὶ τῶν δύο ἀδελφῶν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς προσκαλεσάμενος αὐτοὺς εἶπεν Οἴδατε ὅτι οἱ ἄρχοντες τῶν ἐθνῶν κατακυριεύουσιν αὐτῶν καὶ οἱ μεγάλοι κατεξουσιάζουσιν αὐτῶν.
οὐχ οὕτως <RF>ἔσται NIV ] δέ ἔσται RP; ἐστὶν WH Treg<Rf>ἔσται ἐν ὑμῖν ἀλλ’ ὃς <RF>ἂν WH Treg ] ἐὰν NIV RP<Rf>ἂν θέλῃ ἐν ὑμῖν μέγας γενέσθαι ἔσται ὑμῶν διάκονος,
καὶ ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν θέλῃ ἐν ὑμῖν εἶναι πρῶτος <RF>ἔσται WH Treg NIV ] ἔστω RP<Rf>ἔσται ὑμῶν δοῦλος
ὥσπερ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου οὐκ ἦλθεν διακονηθῆναι ἀλλὰ διακονῆσαι καὶ δοῦναι τὴν ψυχὴν αὐτοῦ λύτρον ἀντὶ πολλῶν.<CM>
Καὶ ἐκπορευομένων αὐτῶν ἀπὸ Ἰεριχὼ ἠκολούθησεν αὐτῷ ὄχλος πολύς.
καὶ ἰδοὺ δύο τυφλοὶ καθήμενοι παρὰ τὴν ὁδόν, ἀκούσαντες ὅτι Ἰησοῦς παράγει, ἔκραξαν λέγοντες <RF>Κύριε ἐλέησον ἡμᾶς WH Treg NIV ] Ἐλέησον ἡμᾶς κύριε RP NA<Rf>Κύριε, ἐλέησον ἡμᾶς, <RF>υἱὸς WH Treg RP NA ] υἱὲ NIV<Rf>υἱὸς Δαυίδ.
ὁ δὲ ὄχλος ἐπετίμησεν αὐτοῖς ἵνα σιωπήσωσιν οἱ δὲ μεῖζον <RF>ἔκραξαν WH Treg NIV ] ἔκραζον RP<Rf>ἔκραξαν λέγοντες <RF>Κύριε ἐλέησον ἡμᾶς WH Treg NIV ] Ἐλέησον ἡμᾶς κύριε RP NA<Rf>Κύριε, ἐλέησον ἡμᾶς, <RF>υἱὸς WH Treg RP NA ] υἱὲ NIV<Rf>υἱὸς Δαυίδ.
καὶ στὰς ὁ Ἰησοῦς ἐφώνησεν αὐτοὺς καὶ εἶπεν Τί θέλετε ποιήσω ὑμῖν;
λέγουσιν αὐτῷ Κύριε, ἵνα <RF>ἀνοιγῶσιν οἱ ὀφθαλμοὶ ἡμῶν WH Treg NIV ] ἀνοιχθῶσιν ἡμῶν οἱ ὀφθαλμοί RP<Rf>ἀνοιγῶσιν οἱ ὀφθαλμοὶ ἡμῶν.
σπλαγχνισθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς ἥψατο τῶν <RF>ὀμμάτων WH Treg NIV ] ὀφθαλμῶν RP<Rf>ὀμμάτων αὐτῶν, καὶ εὐθέως <RF>ἀνέβλεψαν WH Treg NIV ] + αὐτῶν οἱ ὀφθαλμοί RP<Rf>ἀνέβλεψαν καὶ ἠκολούθησαν αὐτῷ.<CM>
Καὶ ὅτε ἤγγισαν εἰς Ἱεροσόλυμα καὶ ἦλθον εἰς Βηθφαγὴ <RF>εἰς WH Treg NIV ] πρὸς RP<Rf>εἰς τὸ Ὄρος τῶν Ἐλαιῶν, τότε <RF>Ἰησοῦς WH NIV ] ὁ Ἰησοῦς Treg RP<Rf>Ἰησοῦς ἀπέστειλεν δύο μαθητὰς
λέγων αὐτοῖς <RF>Πορεύεσθε WH Treg NIV ] Πορεύθητε RP<Rf>Πορεύεσθε εἰς τὴν κώμην τὴν <RF>κατέναντι WH Treg NIV ] ἀπέναντι RP<Rf>κατέναντι ὑμῶν, καὶ <RF>εὐθέως Treg NIV RP ] εὐθὺς WH<Rf>εὐθέως εὑρήσετε ὄνον δεδεμένην καὶ πῶλον μετ’ αὐτῆς λύσαντες <RF>ἀγάγετέ WH NIV RP ] ἄγετέ Treg<Rf>ἀγάγετέ μοι.
καὶ ἐάν τις ὑμῖν εἴπῃ τι, ἐρεῖτε ὅτι Ὁ κύριος αὐτῶν χρείαν ἔχει <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς δὲ <RF>ἀποστελεῖ WH Treg NIV ] ἀποστέλλει RP<Rf>ἀποστελεῖ αὐτούς.
Τοῦτο <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὅλον RP<Rf>δὲ γέγονεν ἵνα πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν διὰ τοῦ προφήτου λέγοντος
Εἴπατε τῇ θυγατρὶ Σιών Ἰδοὺ ὁ βασιλεύς σου ἔρχεταί σοι πραῢς καὶ ἐπιβεβηκὼς ἐπὶ ὄνον καὶ <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐπὶ πῶλον υἱὸν ὑποζυγίου.
πορευθέντες δὲ οἱ μαθηταὶ καὶ ποιήσαντες καθὼς <RF>συνέταξεν WH Treg NIV ] προσέταξεν RP<Rf>συνέταξεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς
ἤγαγον τὴν ὄνον καὶ τὸν πῶλον, καὶ ἐπέθηκαν <RF>ἐπ᾽ WH Treg NIV ] ἐπάνω RP<Rf>ἐπ’ αὐτῶν τὰ <RF>ἱμάτια WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>ἱμάτια, καὶ ἐπεκάθισεν ἐπάνω αὐτῶν.
ὁ δὲ πλεῖστος ὄχλος ἔστρωσαν ἑαυτῶν τὰ ἱμάτια ἐν τῇ ὁδῷ, ἄλλοι δὲ ἔκοπτον κλάδους ἀπὸ τῶν δένδρων καὶ ἐστρώννυον ἐν τῇ ὁδῷ.
οἱ δὲ ὄχλοι οἱ προάγοντες <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτὸν καὶ οἱ ἀκολουθοῦντες ἔκραζον λέγοντες Ὡσαννὰ τῷ υἱῷ Δαυίδ Εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι κυρίου Ὡσαννὰ ἐν τοῖς ὑψίστοις.
καὶ εἰσελθόντος αὐτοῦ εἰς Ἱεροσόλυμα ἐσείσθη πᾶσα ἡ πόλις λέγουσα Τίς ἐστιν οὗτος;
οἱ δὲ ὄχλοι ἔλεγον Οὗτός ἐστιν <RF>ὁ προφήτης Ἰησοῦς WH Treg NIV ] Ἰησοῦς ὁ προφήτης RP<Rf>ὁ προφήτης Ἰησοῦς ὁ ἀπὸ Ναζαρὲθ τῆς Γαλιλαίας.<CM>
Καὶ εἰσῆλθεν <RF>Ἰησοῦς WH Treg NIV ] ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>Ἰησοῦς εἰς τὸ <RF>ἱερόν WH Treg NIV ] + τοῦ θεοῦ RP<Rf>ἱερόν, καὶ ἐξέβαλεν πάντας τοὺς πωλοῦντας καὶ ἀγοράζοντας ἐν τῷ ἱερῷ καὶ τὰς τραπέζας τῶν κολλυβιστῶν κατέστρεψεν καὶ τὰς καθέδρας τῶν πωλούντων τὰς περιστεράς,
καὶ λέγει αὐτοῖς Γέγραπται Ὁ οἶκός μου οἶκος προσευχῆς κληθήσεται, ὑμεῖς δὲ αὐτὸν <RF>ποιεῖτε WH Treg NIV ] ἐποιήσατε RP<Rf>ποιεῖτε σπήλαιον λῃστῶν.<CM>
Καὶ προσῆλθον αὐτῷ <RF>τυφλοὶ καὶ χωλοὶ WH Treg NIV ] χωλοὶ καὶ τυφλοὶ RP<Rf>τυφλοὶ καὶ χωλοὶ ἐν τῷ ἱερῷ, καὶ ἐθεράπευσεν αὐτούς.
ἰδόντες δὲ οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς τὰ θαυμάσια ἃ ἐποίησεν καὶ τοὺς παῖδας <RF>τοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοὺς κράζοντας ἐν τῷ ἱερῷ καὶ λέγοντας Ὡσαννὰ τῷ υἱῷ Δαυίδ ἠγανάκτησαν
καὶ εἶπαν αὐτῷ Ἀκούεις τί οὗτοι λέγουσιν; ὁ δὲ Ἰησοῦς λέγει αὐτοῖς Ναί. οὐδέποτε ἀνέγνωτε ὅτι Ἐκ στόματος νηπίων καὶ θηλαζόντων κατηρτίσω αἶνον;
καὶ καταλιπὼν αὐτοὺς ἐξῆλθεν ἔξω τῆς πόλεως εἰς Βηθανίαν, καὶ ηὐλίσθη ἐκεῖ.<CM>
<RF>Πρωῒ WH Treg NIV ] Πρωῒας RP<Rf>Πρωῒ δὲ <RF>ἐπανάγων Treg NIV RP ] ἐπαναγαγὼν WH<Rf>ἐπανάγων εἰς τὴν πόλιν ἐπείνασεν.
καὶ ἰδὼν συκῆν μίαν ἐπὶ τῆς ὁδοῦ ἦλθεν ἐπ’ αὐτήν, καὶ οὐδὲν εὗρεν ἐν αὐτῇ εἰ μὴ φύλλα μόνον, καὶ λέγει αὐτῇ <RF>Μηκέτι Treg NIV RP ] Οὐ μηκέτι WH<Rf>Μηκέτι ἐκ σοῦ καρπὸς γένηται εἰς τὸν αἰῶνα καὶ ἐξηράνθη παραχρῆμα ἡ συκῆ.
καὶ ἰδόντες οἱ μαθηταὶ ἐθαύμασαν λέγοντες Πῶς παραχρῆμα ἐξηράνθη ἡ συκῆ;
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἐὰν ἔχητε πίστιν καὶ μὴ διακριθῆτε, οὐ μόνον τὸ τῆς συκῆς ποιήσετε, ἀλλὰ κἂν τῷ ὄρει τούτῳ εἴπητε Ἄρθητι καὶ βλήθητι εἰς τὴν θάλασσαν, γενήσεται
καὶ πάντα ὅσα <RF>ἂν WH NIV ] ἐὰν Treg RP<Rf>ἂν αἰτήσητε ἐν τῇ προσευχῇ πιστεύοντες λήμψεσθε.<CM>
Καὶ <RF>ἐλθόντος αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἐλθόντι αὐτῷ RP<Rf>ἐλθόντος αὐτοῦ εἰς τὸ ἱερὸν προσῆλθον αὐτῷ διδάσκοντι οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ πρεσβύτεροι τοῦ λαοῦ λέγοντες Ἐν ποίᾳ ἐξουσίᾳ ταῦτα ποιεῖς; καὶ τίς σοι ἔδωκεν τὴν ἐξουσίαν ταύτην;
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Ἐρωτήσω ὑμᾶς κἀγὼ λόγον ἕνα, ὃν ἐὰν εἴπητέ μοι κἀγὼ ὑμῖν ἐρῶ ἐν ποίᾳ ἐξουσίᾳ ταῦτα ποιῶ
τὸ βάπτισμα <RF>τὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸ Ἰωάννου πόθεν ἦν; ἐξ οὐρανοῦ ἢ ἐξ ἀνθρώπων; οἱ δὲ διελογίζοντο <RF>ἐν WH Treg NIV ] παρ᾽ RP<Rf>ἐν ἑαυτοῖς λέγοντες Ἐὰν εἴπωμεν Ἐξ οὐρανοῦ, ἐρεῖ ἡμῖν Διὰ τί οὖν οὐκ ἐπιστεύσατε αὐτῷ;
ἐὰν δὲ εἴπωμεν Ἐξ ἀνθρώπων, φοβούμεθα τὸν ὄχλον, πάντες γὰρ <RF>ὡς προφήτην ἔχουσιν τὸν Ἰωάννην WH Treg NIV ] ἔχουσιν τὸν Ἰωάννην ὡς προφήτην RP<Rf>ὡς προφήτην ἔχουσιν τὸν Ἰωάννην.
καὶ ἀποκριθέντες τῷ Ἰησοῦ εἶπαν Οὐκ οἴδαμεν. ἔφη αὐτοῖς καὶ αὐτός Οὐδὲ ἐγὼ λέγω ὑμῖν ἐν ποίᾳ ἐξουσίᾳ ταῦτα ποιῶ.<CM>
Τί δὲ ὑμῖν δοκεῖ; ἄνθρωπος εἶχεν τέκνα δύο. <RF>προσελθὼν WH ] καὶ προσελθὼν Treg NIV RP<Rf>προσελθὼν τῷ πρώτῳ εἶπεν Τέκνον, ὕπαγε σήμερον ἐργάζου ἐν τῷ <RF>ἀμπελῶνι WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>ἀμπελῶνι.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν <RF>Οὐ θέλω ὕστερον δὲ μεταμεληθεὶς Treg NIV RP ] Ἐγώ κύριε καὶ οὐκ WH<Rf>Οὐ θέλω ὕστερον δὲ μεταμεληθεὶς ἀπῆλθεν.
<RF>προσελθὼν δὲ WH Treg NIV ] Καὶ προσελθὼν RP<Rf>προσελθὼν δὲ τῷ <RF>δευτέρῳ WH Treg RP ] ἑτέρῳ NIV<Rf>δευτέρῳ εἶπεν ὡσαύτως ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν <RF>Ἐγώ κύριε καὶ οὐκ Treg NIV RP ] Οὐ θέλω ὕστερον μεταμεληθεὶς WH<Rf>Ἐγώ, κύριε καὶ οὐκ ἀπῆλθεν.
τίς ἐκ τῶν δύο ἐποίησεν τὸ θέλημα τοῦ πατρός; <RF>λέγουσιν WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>λέγουσιν Ὁ <RF>πρῶτος NIV RP ] ὕστερος WH Treg<Rf>πρῶτος. λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι οἱ τελῶναι καὶ αἱ πόρναι προάγουσιν ὑμᾶς εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ.
ἦλθεν γὰρ <RF>Ἰωάννης πρὸς ὑμᾶς WH Treg NIV ] πρὸς ὑμᾶς Ἰωάννης RP<Rf>Ἰωάννης πρὸς ὑμᾶς ἐν ὁδῷ δικαιοσύνης, καὶ οὐκ ἐπιστεύσατε αὐτῷ οἱ δὲ τελῶναι καὶ αἱ πόρναι ἐπίστευσαν αὐτῷ ὑμεῖς δὲ ἰδόντες <RF>οὐδὲ WH Treg NIV ] οὐ RP<Rf>οὐδὲ μετεμελήθητε ὕστερον τοῦ πιστεῦσαι αὐτῷ.<CM>
Ἄλλην παραβολὴν ἀκούσατε. <RF>Ἄνθρωπος WH Treg NIV ] + τις RP<Rf>Ἄνθρωπος ἦν οἰκοδεσπότης ὅστις ἐφύτευσεν ἀμπελῶνα καὶ φραγμὸν αὐτῷ περιέθηκεν καὶ ὤρυξεν ἐν αὐτῷ ληνὸν καὶ ᾠκοδόμησεν πύργον, καὶ ἐξέδετο αὐτὸν γεωργοῖς, καὶ ἀπεδήμησεν.
ὅτε δὲ ἤγγισεν ὁ καιρὸς τῶν καρπῶν, ἀπέστειλεν τοὺς δούλους αὐτοῦ πρὸς τοὺς γεωργοὺς λαβεῖν τοὺς καρποὺς αὐτοῦ.
καὶ λαβόντες οἱ γεωργοὶ τοὺς δούλους αὐτοῦ ὃν μὲν ἔδειραν, ὃν δὲ ἀπέκτειναν, ὃν δὲ ἐλιθοβόλησαν.
πάλιν ἀπέστειλεν ἄλλους δούλους πλείονας τῶν πρώτων, καὶ ἐποίησαν αὐτοῖς ὡσαύτως.
ὕστερον δὲ ἀπέστειλεν πρὸς αὐτοὺς τὸν υἱὸν αὐτοῦ λέγων Ἐντραπήσονται τὸν υἱόν μου.
οἱ δὲ γεωργοὶ ἰδόντες τὸν υἱὸν εἶπον ἐν ἑαυτοῖς Οὗτός ἐστιν ὁ κληρονόμος δεῦτε ἀποκτείνωμεν αὐτὸν καὶ <RF>σχῶμεν WH Treg NIV ] κατάσχωμεν RP<Rf>σχῶμεν τὴν κληρονομίαν αὐτοῦ
καὶ λαβόντες αὐτὸν ἐξέβαλον ἔξω τοῦ ἀμπελῶνος καὶ ἀπέκτειναν.
ὅταν οὖν ἔλθῃ ὁ κύριος τοῦ ἀμπελῶνος, τί ποιήσει τοῖς γεωργοῖς ἐκείνοις;
λέγουσιν αὐτῷ Κακοὺς κακῶς ἀπολέσει αὐτούς, καὶ τὸν ἀμπελῶνα ἐκδώσεται ἄλλοις γεωργοῖς, οἵτινες ἀποδώσουσιν αὐτῷ τοὺς καρποὺς ἐν τοῖς καιροῖς αὐτῶν.<CM>
Λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Οὐδέποτε ἀνέγνωτε ἐν ταῖς γραφαῖς Λίθον ὃν ἀπεδοκίμασαν οἱ οἰκοδομοῦντες οὗτος ἐγενήθη εἰς κεφαλὴν γωνίας παρὰ κυρίου ἐγένετο αὕτη, καὶ ἔστιν θαυμαστὴ ἐν ὀφθαλμοῖς ἡμῶν;
διὰ τοῦτο λέγω ὑμῖν ὅτι ἀρθήσεται ἀφ’ ὑμῶν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ καὶ δοθήσεται ἔθνει ποιοῦντι τοὺς καρποὺς αὐτῆς.
<RF>Καὶ … αὐτόν. WH Treg NIV RP ] – WHmarg<Rf>Καὶ ὁ πεσὼν ἐπὶ τὸν λίθον τοῦτον συνθλασθήσεται ἐφ’ ὃν δ’ ἂν πέσῃ λικμήσει αὐτόν.<CM>
Καὶ ἀκούσαντες οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι τὰς παραβολὰς αὐτοῦ ἔγνωσαν ὅτι περὶ αὐτῶν λέγει
καὶ ζητοῦντες αὐτὸν κρατῆσαι ἐφοβήθησαν τοὺς ὄχλους, <RF>ἐπεὶ εἰς WH Treg NIV ] ἐπειδὴ ὡς RP<Rf>ἐπεὶ εἰς προφήτην αὐτὸν εἶχον.<CM>
Καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς πάλιν εἶπεν <RF>ἐν παραβολαῖς αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς ἐν παραβολαῖς RP<Rf>ἐν παραβολαῖς αὐτοῖς λέγων
Ὡμοιώθη ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν ἀνθρώπῳ βασιλεῖ, ὅστις ἐποίησεν γάμους τῷ υἱῷ αὐτοῦ.
καὶ ἀπέστειλεν τοὺς δούλους αὐτοῦ καλέσαι τοὺς κεκλημένους εἰς τοὺς γάμους, καὶ οὐκ ἤθελον ἐλθεῖν.
πάλιν ἀπέστειλεν ἄλλους δούλους λέγων Εἴπατε τοῖς κεκλημένοις Ἰδοὺ τὸ ἄριστόν μου <RF>ἡτοίμακα WH Treg NIV ] ἡτοίμασα RP<Rf>ἡτοίμακα, οἱ ταῦροί μου καὶ τὰ σιτιστὰ τεθυμένα, καὶ πάντα ἕτοιμα δεῦτε εἰς τοὺς γάμους.
οἱ δὲ ἀμελήσαντες ἀπῆλθον, <RF>ὃς WH Treg NIV ] ὁ RP<Rf>ὃς μὲν εἰς τὸν ἴδιον ἀγρόν, <RF>ὃς WH Treg NIV ] ὁ RP<Rf>ὃς δὲ <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] εἰς RP<Rf>ἐπὶ τὴν ἐμπορίαν αὐτοῦ
οἱ δὲ λοιποὶ κρατήσαντες τοὺς δούλους αὐτοῦ ὕβρισαν καὶ ἀπέκτειναν.
<RF>ὁ δὲ βασιλεὺς WH Treg NIV ] Καὶ ἀκούσας ὁ βασιλεὺς ἐκεῖνος RP<Rf>ὁ δὲ βασιλεὺς ὠργίσθη, καὶ πέμψας τὰ στρατεύματα αὐτοῦ ἀπώλεσεν τοὺς φονεῖς ἐκείνους καὶ τὴν πόλιν αὐτῶν ἐνέπρησεν.
τότε λέγει τοῖς δούλοις αὐτοῦ Ὁ μὲν γάμος ἕτοιμός ἐστιν, οἱ δὲ κεκλημένοι οὐκ ἦσαν ἄξιοι
πορεύεσθε οὖν ἐπὶ τὰς διεξόδους τῶν ὁδῶν, καὶ ὅσους <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ἂν RP<Rf>ἐὰν εὕρητε καλέσατε εἰς τοὺς γάμους.
καὶ ἐξελθόντες οἱ δοῦλοι ἐκεῖνοι εἰς τὰς ὁδοὺς συνήγαγον πάντας <RF>οὓς WH NIV ] ὅσους Treg RP<Rf>οὓς εὗρον, πονηρούς τε καὶ ἀγαθούς καὶ ἐπλήσθη ὁ <RF>γάμος Treg NIV RP ] νυμφὼν WH<Rf>γάμος ἀνακειμένων.
εἰσελθὼν δὲ ὁ βασιλεὺς θεάσασθαι τοὺς ἀνακειμένους εἶδεν ἐκεῖ ἄνθρωπον οὐκ ἐνδεδυμένον ἔνδυμα γάμου
καὶ λέγει αὐτῷ Ἑταῖρε, πῶς εἰσῆλθες ὧδε μὴ ἔχων ἔνδυμα γάμου; ὁ δὲ ἐφιμώθη.
τότε <RF>ὁ βασιλεὺς εἶπεν WH Treg NIV ] εἶπεν ὁ βασιλεὺς RP<Rf>ὁ βασιλεὺς εἶπεν τοῖς διακόνοις Δήσαντες αὐτοῦ πόδας καὶ χεῖρας <RF>ἐκβάλετε αὐτὸν WH Treg NIV ] ἄρατε αὐτὸν καὶ ἐκβάλετε RP<Rf>ἐκβάλετε αὐτὸν εἰς τὸ σκότος τὸ ἐξώτερον ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων.
πολλοὶ γάρ εἰσιν κλητοὶ ὀλίγοι δὲ ἐκλεκτοί.
Τότε πορευθέντες οἱ Φαρισαῖοι συμβούλιον ἔλαβον ὅπως αὐτὸν παγιδεύσωσιν ἐν λόγῳ.<CM>
καὶ ἀποστέλλουσιν αὐτῷ τοὺς μαθητὰς αὐτῶν μετὰ τῶν Ἡρῳδιανῶν <RF>λέγοντες NIV RP ] λέγοντας WH Treg<Rf>λέγοντες Διδάσκαλε, οἴδαμεν ὅτι ἀληθὴς εἶ καὶ τὴν ὁδὸν τοῦ θεοῦ ἐν ἀληθείᾳ διδάσκεις, καὶ οὐ μέλει σοι περὶ οὐδενός, οὐ γὰρ βλέπεις εἰς πρόσωπον ἀνθρώπων
εἰπὸν οὖν ἡμῖν τί σοι δοκεῖ ἔξεστιν δοῦναι κῆνσον Καίσαρι ἢ οὔ;
γνοὺς δὲ ὁ Ἰησοῦς τὴν πονηρίαν αὐτῶν εἶπεν Τί με πειράζετε, ὑποκριταί;
ἐπιδείξατέ μοι τὸ νόμισμα τοῦ κήνσου. οἱ δὲ προσήνεγκαν αὐτῷ δηνάριον.
καὶ λέγει αὐτοῖς Τίνος ἡ εἰκὼν αὕτη καὶ ἡ ἐπιγραφή;
λέγουσιν <RF>αὐτῷ Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτῷ Καίσαρος. τότε λέγει αὐτοῖς Ἀπόδοτε οὖν τὰ Καίσαρος Καίσαρι καὶ τὰ τοῦ θεοῦ τῷ θεῷ.
καὶ ἀκούσαντες ἐθαύμασαν, καὶ ἀφέντες αὐτὸν ἀπῆλθαν.<CM>
Ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ προσῆλθον αὐτῷ Σαδδουκαῖοι, <RF>λέγοντες WH Treg NIV ] οἱ λέγοντες RP<Rf>λέγοντες μὴ εἶναι ἀνάστασιν, καὶ ἐπηρώτησαν αὐτὸν
λέγοντες Διδάσκαλε, Μωϋσῆς εἶπεν Ἐάν τις ἀποθάνῃ μὴ ἔχων τέκνα, ἐπιγαμβρεύσει ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ καὶ ἀναστήσει σπέρμα τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ.
ἦσαν δὲ παρ’ ἡμῖν ἑπτὰ ἀδελφοί καὶ ὁ πρῶτος <RF>γήμας WH Treg NIV ] γαμήσας RP<Rf>γήμας ἐτελεύτησεν, καὶ μὴ ἔχων σπέρμα ἀφῆκεν τὴν γυναῖκα αὐτοῦ τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ
ὁμοίως καὶ ὁ δεύτερος καὶ ὁ τρίτος, ἕως τῶν ἑπτά
ὕστερον δὲ πάντων ἀπέθανεν <RF>ἡ WH NIV ] καὶ ἡ Treg RP<Rf>ἡ γυνή.
ἐν τῇ <RF>ἀναστάσει οὖν WH Treg NIV ] οὖν ἀναστάσει RP<Rf>ἀναστάσει οὖν τίνος τῶν ἑπτὰ ἔσται γυνή; πάντες γὰρ ἔσχον αὐτήν.
Ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Πλανᾶσθε μὴ εἰδότες τὰς γραφὰς μηδὲ τὴν δύναμιν τοῦ θεοῦ<CM>
ἐν γὰρ τῇ ἀναστάσει οὔτε γαμοῦσιν οὔτε <RF>γαμίζονται WH Treg NIV ] ἐκγαμίζονται RP<Rf>γαμίζονται, ἀλλ’ ὡς ἄγγελοι <RF>θεοῦ Holmes ] τοῦ θεοῦ RP; – WH Treg NIV<Rf>θεοῦ ἐν <RF>τῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῷ οὐρανῷ εἰσιν
περὶ δὲ τῆς ἀναστάσεως τῶν νεκρῶν οὐκ ἀνέγνωτε τὸ ῥηθὲν ὑμῖν ὑπὸ τοῦ θεοῦ λέγοντος
Ἐγώ εἰμι ὁ θεὸς Ἀβραὰμ καὶ ὁ θεὸς Ἰσαὰκ καὶ ὁ θεὸς Ἰακώβ; οὐκ ἔστιν <RF>ὁ θεὸς WH Treg NIV ] ὁ θεὸς θεὸς RP; θεὸς WHmarg<Rf>ὁ θεὸς νεκρῶν ἀλλὰ ζώντων.
καὶ ἀκούσαντες οἱ ὄχλοι ἐξεπλήσσοντο ἐπὶ τῇ διδαχῇ αὐτοῦ.<CM>
Οἱ δὲ Φαρισαῖοι ἀκούσαντες ὅτι ἐφίμωσεν τοὺς Σαδδουκαίους συνήχθησαν ἐπὶ τὸ αὐτό.
καὶ ἐπηρώτησεν εἷς ἐξ αὐτῶν νομικὸς πειράζων <RF>αὐτόν WH Treg NIV ] + καὶ λέγων RP<Rf>αὐτόν
Διδάσκαλε, ποία ἐντολὴ μεγάλη ἐν τῷ νόμῳ;
ὁ <RF>δὲ WH Treg NIV ] + Ἰησοῦς RPτῇ Treg NIV ] – WH RP<Rf>δὲ ἔφη αὐτῷ Ἀγαπήσεις κύριον τὸν θεόν σου ἐν ὅλῃ <RF>τῇ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῇ καρδίᾳ σου καὶ ἐν ὅλῃ <RF>τῇ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῇ ψυχῇ σου καὶ ἐν ὅλῃ τῇ διανοίᾳ σου
αὕτη ἐστὶν <RF>ἡ μεγάλη καὶ πρώτη WH Treg NIV ] πρώτη καὶ μεγάλη RP<Rf>ἡ μεγάλη καὶ πρώτη ἐντολή.
Δευτέρα <RF>δὲ Treg NIV RP ] – WH<Rf>δὲ ὁμοία <RF>αὐτῇ Treg NIV RP ] αὕτη WH<Rf>αὐτῇ Ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν.
ἐν ταύταις ταῖς δυσὶν ἐντολαῖς ὅλος ὁ νόμος <RF>κρέμαται καὶ οἱ προφῆται WH Treg NIV ] καὶ οἱ προφῆται κρέμανται RP<Rf>κρέμαται καὶ οἱ προφῆται.<CM>
Συνηγμένων δὲ τῶν Φαρισαίων ἐπηρώτησεν αὐτοὺς ὁ Ἰησοῦς
λέγων Τί ὑμῖν δοκεῖ περὶ τοῦ χριστοῦ; τίνος υἱός ἐστιν; λέγουσιν αὐτῷ Τοῦ Δαυίδ.
λέγει αὐτοῖς Πῶς οὖν Δαυὶδ ἐν πνεύματι <RF>καλεῖ αὐτὸν κύριον WH Treg NIV ] κύριον αὐτὸν καλεῖ RP<Rf>καλεῖ αὐτὸν κύριον λέγων
<RF>Εἶπεν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>Εἶπεν κύριος τῷ κυρίῳ μου Κάθου ἐκ δεξιῶν μου ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου <RF>ὑποκάτω WH Treg NIV ] ὑποπόδιον RP<Rf>ὑποκάτω τῶν ποδῶν σου;
εἰ οὖν Δαυὶδ καλεῖ αὐτὸν κύριον, πῶς υἱὸς αὐτοῦ ἐστιν;
καὶ οὐδεὶς ἐδύνατο <RF>ἀποκριθῆναι αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτῷ ἀποκριθῆναι RP<Rf>ἀποκριθῆναι αὐτῷ λόγον, οὐδὲ ἐτόλμησέν τις ἀπ’ ἐκείνης τῆς ἡμέρας ἐπερωτῆσαι αὐτὸν οὐκέτι.<CM>
Τότε ὁ Ἰησοῦς ἐλάλησεν τοῖς ὄχλοις καὶ τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ
λέγων Ἐπὶ τῆς Μωϋσέως καθέδρας ἐκάθισαν οἱ γραμματεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι.
πάντα οὖν ὅσα <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>ἐὰν εἴπωσιν ὑμῖν <RF>ποιήσατε καὶ τηρεῖτε WH Treg NIV ] τηρεῖν τηρεῖτε καὶ ποιεῖτε RP<Rf>ποιήσατε καὶ τηρεῖτε, κατὰ δὲ τὰ ἔργα αὐτῶν μὴ ποιεῖτε, λέγουσιν γὰρ καὶ οὐ ποιοῦσιν.
δεσμεύουσιν <RF>δὲ WH Treg NIV ] γὰρ RP<Rf>δὲ φορτία <RF>βαρέα WH NIV ] + καὶ δυσβάστακτα Treg RP NA<Rf>βαρέα καὶ ἐπιτιθέασιν ἐπὶ τοὺς ὤμους τῶν ἀνθρώπων, <RF>αὐτοὶ δὲ τῷ WH Treg NIV ] τῷ δὲ RP<Rf>αὐτοὶ δὲ τῷ δακτύλῳ αὐτῶν οὐ θέλουσιν κινῆσαι αὐτά.
πάντα δὲ τὰ ἔργα αὐτῶν ποιοῦσιν πρὸς τὸ θεαθῆναι τοῖς ἀνθρώποις πλατύνουσι <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ τὰ φυλακτήρια αὐτῶν καὶ μεγαλύνουσι τὰ <RF>κράσπεδα WH Treg NA ] + τῶν ἱματίων αὐτῶν NIV RP<Rf>κράσπεδα,
φιλοῦσι <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ τὴν πρωτοκλισίαν ἐν τοῖς δείπνοις καὶ τὰς πρωτοκαθεδρίας ἐν ταῖς συναγωγαῖς
καὶ τοὺς ἀσπασμοὺς ἐν ταῖς ἀγοραῖς καὶ καλεῖσθαι ὑπὸ τῶν ἀνθρώπων <RF>Ῥαββί WH Treg NIV ] + Ῥαββί RP<Rf>Ῥαββί.
ὑμεῖς δὲ μὴ κληθῆτε Ῥαββί, εἷς γάρ ἐστιν ὑμῶν ὁ <RF>διδάσκαλος WH Treg NIV ] καθηγητής ὁ χριστός RP<Rf>διδάσκαλος, πάντες δὲ ὑμεῖς ἀδελφοί ἐστε
καὶ πατέρα μὴ καλέσητε ὑμῶν ἐπὶ τῆς γῆς, εἷς γάρ ἐστιν <RF>ὑμῶν ὁ πατὴρ WH Treg NIV ] ὁ πατὴρ ὑμῶν RP<Rf>ὑμῶν ὁ πατὴρ ὁ <RF>οὐράνιος WH Treg NIV ] ἐν τοῖς οὐρανοῖς RP<Rf>οὐράνιος
μηδὲ κληθῆτε καθηγηταί, <RF>ὅτι καθηγητὴς ὑμῶν ἐστιν εἷς WH Treg NIV ] εἷς γὰρ ὑμῶν ἐστιν ὁ καθηγητής RP<Rf>ὅτι καθηγητὴς ὑμῶν ἐστιν εἷς ὁ χριστός
ὁ δὲ μείζων ὑμῶν ἔσται ὑμῶν διάκονος.
ὅστις δὲ ὑψώσει ἑαυτὸν ταπεινωθήσεται, καὶ ὅστις ταπεινώσει ἑαυτὸν <RF>ὑψωθήσεται WH Treg NIV ] + 13 Οὐαὶ δέ ὑμῖν, γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι, ὑποκριταί, ὅτι κατεσθίετε τὰς οἰκίας τῶν χηρῶν, καὶ προφάσει μακρὰ προσευχόμενοι· διὰ τοῦτο λήψεσθε περισσότερον κρίμα (sbl.note: "and re-number SBL v. 13 as 14") RP<Rf>ὑψωθήσεται.<CM>
Οὐαὶ <RF>δὲ WH Treg NIV] – RP<Rf>δὲ ὑμῖν, γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταί, ὅτι κλείετε τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων ὑμεῖς γὰρ οὐκ εἰσέρχεσθε, οὐδὲ τοὺς εἰσερχομένους ἀφίετε <RF>εἰσελθεῖν WH Treg NIV RP ] + 14 Οὐαὶ ὑμῖν, γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταί, ὅτι κατεσθίετε τὰς οἰκίας τῶν χηρῶν καὶ προφάσει μακρὰ προσευχόμενοι διὰ τοῦτο λήψεσθε περισσότερον κρίμα TR<Rf>εἰσελθεῖν
--.
Οὐαὶ ὑμῖν, γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταί, ὅτι περιάγετε τὴν θάλασσαν καὶ τὴν ξηρὰν ποιῆσαι ἕνα προσήλυτον, καὶ ὅταν γένηται ποιεῖτε αὐτὸν υἱὸν γεέννης διπλότερον ὑμῶν.<CM>
Οὐαὶ ὑμῖν, ὁδηγοὶ τυφλοὶ οἱ λέγοντες Ὃς ἂν ὀμόσῃ ἐν τῷ ναῷ, οὐδέν ἐστιν, ὃς δ’ ἂν ὀμόσῃ ἐν τῷ χρυσῷ τοῦ ναοῦ ὀφείλει.
μωροὶ καὶ τυφλοί, τίς γὰρ μείζων ἐστίν, ὁ χρυσὸς ἢ ὁ ναὸς ὁ <RF>ἁγιάσας WH Treg NIV ] ἁγιάζων RP<Rf>ἁγιάσας τὸν χρυσόν;
καί Ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν ὀμόσῃ ἐν τῷ θυσιαστηρίῳ, οὐδέν ἐστιν, ὃς δ’ ἂν ὀμόσῃ ἐν τῷ δώρῳ τῷ ἐπάνω αὐτοῦ ὀφείλει.
<RF>τυφλοί WH Treg NIV ] Μωροὶ καὶ τυφλοί RP<Rf>τυφλοί, τί γὰρ μεῖζον, τὸ δῶρον ἢ τὸ θυσιαστήριον τὸ ἁγιάζον τὸ δῶρον;
ὁ οὖν ὀμόσας ἐν τῷ θυσιαστηρίῳ ὀμνύει ἐν αὐτῷ καὶ ἐν πᾶσι τοῖς ἐπάνω αὐτοῦ
καὶ ὁ ὀμόσας ἐν τῷ ναῷ ὀμνύει ἐν αὐτῷ καὶ ἐν τῷ <RF>κατοικοῦντι WH NIV ] κατοικήσαντι Treg RP<Rf>κατοικοῦντι αὐτόν
καὶ ὁ ὀμόσας ἐν τῷ οὐρανῷ ὀμνύει ἐν τῷ θρόνῳ τοῦ θεοῦ καὶ ἐν τῷ καθημένῳ ἐπάνω αὐτοῦ.<CM>
Οὐαὶ ὑμῖν, γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταί, ὅτι ἀποδεκατοῦτε τὸ ἡδύοσμον καὶ τὸ ἄνηθον καὶ τὸ κύμινον, καὶ ἀφήκατε τὰ βαρύτερα τοῦ νόμου, τὴν κρίσιν καὶ <RF>τὸ ἔλεος WH Treg NIV ] τὸν ἔλεον RP<Rf>τὸ ἔλεος καὶ τὴν πίστιν <RF>ταῦτα NIV RP ] + δὲ WH Treg NA<Rf>ταῦτα ἔδει ποιῆσαι κἀκεῖνα μὴ <RF>ἀφιέναι WH NIV RP ] ἀφεῖναι Treg<Rf>ἀφιέναι.
ὁδηγοὶ τυφλοί, <RF>οἱ Treg NIV RP ] – WH<Rf>οἱ διϋλίζοντες τὸν κώνωπα τὴν δὲ κάμηλον καταπίνοντες.<CM>
Οὐαὶ ὑμῖν, γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταί, ὅτι καθαρίζετε τὸ ἔξωθεν τοῦ ποτηρίου καὶ τῆς παροψίδος, ἔσωθεν δὲ γέμουσιν ἐξ ἁρπαγῆς καὶ <RF>ἀκρασίας WH Treg NIV ] ἀδικίας RP<Rf>ἀκρασίας.
Φαρισαῖε τυφλέ, καθάρισον πρῶτον τὸ ἐντὸς τοῦ ποτηρίου <RF>καὶ τῆς παροψίδος WH Treg NIV RP ] – WHmarg NA<Rf>καὶ τῆς παροψίδος, ἵνα γένηται καὶ τὸ ἐκτὸς <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτῶν RP<Rf>αὐτοῦ καθαρόν.<CM>
Οὐαὶ ὑμῖν, γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταί, ὅτι <RF>παρομοιάζετε WH NIV RP ] ὁμοιάζετε Treg<Rf>παρομοιάζετε τάφοις κεκονιαμένοις, οἵτινες ἔξωθεν μὲν φαίνονται ὡραῖοι ἔσωθεν δὲ γέμουσιν ὀστέων νεκρῶν καὶ πάσης ἀκαθαρσίας
οὕτως καὶ ὑμεῖς ἔξωθεν μὲν φαίνεσθε τοῖς ἀνθρώποις δίκαιοι, ἔσωθεν δέ <RF>ἐστε μεστοὶ WH Treg NIV ] μεστοί ἐστε RP<Rf>ἐστε μεστοὶ ὑποκρίσεως καὶ ἀνομίας.<CM>
Οὐαὶ ὑμῖν, γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταί, ὅτι οἰκοδομεῖτε τοὺς τάφους τῶν προφητῶν καὶ κοσμεῖτε τὰ μνημεῖα τῶν δικαίων,
καὶ λέγετε Εἰ <RF>ἤμεθα WH Treg NIV ] ἦμεν RP<Rf>ἤμεθα ἐν ταῖς ἡμέραις τῶν πατέρων ἡμῶν, οὐκ ἂν <RF>ἤμεθα WH Treg NIV ] ἦμεν RP<Rf>ἤμεθα <RF>αὐτῶν κοινωνοὶ WH Treg NIV ] κοινωνοὶ αὐτῶν RP<Rf>αὐτῶν κοινωνοὶ ἐν τῷ αἵματι τῶν προφητῶν
ὥστε μαρτυρεῖτε ἑαυτοῖς ὅτι υἱοί ἐστε τῶν φονευσάντων τοὺς προφήτας.
καὶ ὑμεῖς πληρώσατε τὸ μέτρον τῶν πατέρων ὑμῶν.
ὄφεις γεννήματα ἐχιδνῶν, πῶς φύγητε ἀπὸ τῆς κρίσεως τῆς γεέννης;
διὰ τοῦτο ἰδοὺ ἐγὼ ἀποστέλλω πρὸς ὑμᾶς προφήτας καὶ σοφοὺς καὶ γραμματεῖς <RF>ἐξ WH Treg NIV ] καὶ ἐξ RP<Rf>ἐξ αὐτῶν ἀποκτενεῖτε καὶ σταυρώσετε, καὶ ἐξ αὐτῶν μαστιγώσετε ἐν ταῖς συναγωγαῖς ὑμῶν καὶ διώξετε ἀπὸ πόλεως εἰς πόλιν
ὅπως ἔλθῃ ἐφ’ ὑμᾶς πᾶν αἷμα δίκαιον ἐκχυννόμενον ἐπὶ τῆς γῆς ἀπὸ τοῦ αἵματος Ἅβελ τοῦ δικαίου ἕως τοῦ αἵματος Ζαχαρίου υἱοῦ Βαραχίου, ὃν ἐφονεύσατε μεταξὺ τοῦ ναοῦ καὶ τοῦ θυσιαστηρίου.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν, <RF>ἥξει WH Treg NIV ]  ὅτι ἥξει RP<Rf>ἥξει <RF>ταῦτα πάντα WH NIV ] πάντα ταῦτα Treg RP<Rf>ταῦτα πάντα ἐπὶ τὴν γενεὰν ταύτην.<CM>
Ἰερουσαλὴμ Ἰερουσαλήμ, ἡ <RF>ἀποκτείνουσα WH Treg NIV ] ἀποκτένουσα RP<Rf>ἀποκτείνουσα τοὺς προφήτας καὶ λιθοβολοῦσα τοὺς ἀπεσταλμένους πρὸς αὐτήν — ποσάκις ἠθέλησα ἐπισυναγαγεῖν τὰ τέκνα σου, ὃν τρόπον <RF>ὄρνις ἐπισυνάγει WH Treg NIV ] ἐπισυνάγει ὄρνις RP<Rf>ὄρνις ἐπισυνάγει τὰ νοσσία <RF>αὐτῆς WH Treg NIV ] ἑαυτῆς RP<Rf>αὐτῆς ὑπὸ τὰς πτέρυγας, καὶ οὐκ ἠθελήσατε;
ἰδοὺ ἀφίεται ὑμῖν ὁ οἶκος ὑμῶν <RF>ἔρημος Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἔρημος.
λέγω γὰρ ὑμῖν, οὐ μή με ἴδητε ἀπ’ ἄρτι ἕως ἂν εἴπητε Εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι κυρίου.<CM>
Καὶ ἐξελθὼν ὁ Ἰησοῦς <RF>ἀπὸ τοῦ ἱεροῦ ἐπορεύετο WH Treg NIV ] ἐπορεύετο ἀπὸ τοῦ ἱεροῦ RP<Rf>ἀπὸ τοῦ ἱεροῦ ἐπορεύετο, καὶ προσῆλθον οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ ἐπιδεῖξαι αὐτῷ τὰς οἰκοδομὰς τοῦ ἱεροῦ
ὁ δὲ <RF>ἀποκριθεὶς WH Treg NIV ] Ἰησοῦς RP<Rf>ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτοῖς Οὐ βλέπετε <RF>ταῦτα πάντα WH Treg NIV ] πάντα ταῦτα RP<Rf>ταῦτα πάντα; ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐ μὴ ἀφεθῇ ὧδε λίθος ἐπὶ λίθον ὃς οὐ καταλυθήσεται.<CM>
Καθημένου δὲ αὐτοῦ ἐπὶ τοῦ Ὄρους τῶν Ἐλαιῶν προσῆλθον αὐτῷ οἱ μαθηταὶ κατ’ ἰδίαν λέγοντες Εἰπὸν ἡμῖν πότε ταῦτα ἔσται, καὶ τί τὸ σημεῖον τῆς σῆς παρουσίας <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>καὶ συντελείας τοῦ αἰῶνος.
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Βλέπετε μή τις ὑμᾶς πλανήσῃ
πολλοὶ γὰρ ἐλεύσονται ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου λέγοντες Ἐγώ εἰμι ὁ χριστός, καὶ πολλοὺς πλανήσουσιν.
μελλήσετε δὲ ἀκούειν πολέμους καὶ ἀκοὰς πολέμων ὁρᾶτε, μὴ θροεῖσθε δεῖ <RF>γὰρ WH Treg NIV ] + πάντα RP<Rf>γὰρ γενέσθαι, ἀλλ’ οὔπω ἐστὶν τὸ τέλος.
ἐγερθήσεται γὰρ ἔθνος ἐπὶ ἔθνος καὶ βασιλεία ἐπὶ βασιλείαν, καὶ ἔσονται <RF>λιμοὶ WH Treg NIV ] + καὶ λοιμοὶ RP<Rf>λιμοὶ καὶ σεισμοὶ κατὰ τόπους
πάντα δὲ ταῦτα ἀρχὴ ὠδίνων.<CM>
Τότε παραδώσουσιν ὑμᾶς εἰς θλῖψιν καὶ ἀποκτενοῦσιν ὑμᾶς, καὶ ἔσεσθε μισούμενοι ὑπὸ πάντων τῶν ἐθνῶν διὰ τὸ ὄνομά μου.
καὶ τότε σκανδαλισθήσονται πολλοὶ καὶ ἀλλήλους παραδώσουσιν καὶ μισήσουσιν ἀλλήλους
καὶ πολλοὶ ψευδοπροφῆται ἐγερθήσονται καὶ πλανήσουσιν πολλούς
καὶ διὰ τὸ πληθυνθῆναι τὴν ἀνομίαν ψυγήσεται ἡ ἀγάπη τῶν πολλῶν.
ὁ δὲ ὑπομείνας εἰς τέλος οὗτος σωθήσεται.
καὶ κηρυχθήσεται τοῦτο τὸ εὐαγγέλιον τῆς βασιλείας ἐν ὅλῃ τῇ οἰκουμένῃ εἰς μαρτύριον πᾶσιν τοῖς ἔθνεσιν, καὶ τότε ἥξει τὸ τέλος.<CM>
Ὅταν οὖν ἴδητε τὸ βδέλυγμα τῆς ἐρημώσεως τὸ ῥηθὲν διὰ Δανιὴλ τοῦ προφήτου <RF>ἑστὸς WH Treg NIV ] ἑστὼς RP<Rf>ἑστὸς ἐν τόπῳ ἁγίῳ, ὁ ἀναγινώσκων νοείτω,
τότε οἱ ἐν τῇ Ἰουδαίᾳ φευγέτωσαν <RF>ἐπὶ RP ] εἰς WH Treg NIV<Rf>ἐπὶ τὰ ὄρη,
ὁ ἐπὶ τοῦ δώματος μὴ <RF>καταβάτω WH Treg NIV ] καταβαινέτω RP<Rf>καταβάτω ἆραι τὰ ἐκ τῆς οἰκίας αὐτοῦ,
καὶ ὁ ἐν τῷ ἀγρῷ μὴ ἐπιστρεψάτω ὀπίσω ἆραι <RF>τὸ ἱμάτιον WH Treg NIV ] τὰ ἱμάτια RP<Rf>τὸ ἱμάτιον αὐτοῦ.
οὐαὶ δὲ ταῖς ἐν γαστρὶ ἐχούσαις καὶ ταῖς θηλαζούσαις ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις.
προσεύχεσθε δὲ ἵνα μὴ γένηται ἡ φυγὴ ὑμῶν χειμῶνος μηδὲ σαββάτῳ
ἔσται γὰρ τότε θλῖψις μεγάλη οἵα οὐ γέγονεν ἀπ’ ἀρχῆς κόσμου ἕως τοῦ νῦν οὐδ’ οὐ μὴ γένηται.
καὶ εἰ μὴ ἐκολοβώθησαν αἱ ἡμέραι ἐκεῖναι, οὐκ ἂν ἐσώθη πᾶσα σάρξ διὰ δὲ τοὺς ἐκλεκτοὺς κολοβωθήσονται αἱ ἡμέραι ἐκεῖναι.
τότε ἐάν τις ὑμῖν εἴπῃ Ἰδοὺ ὧδε ὁ χριστός, ἤ Ὧδε, μὴ πιστεύσητε
ἐγερθήσονται γὰρ ψευδόχριστοι καὶ ψευδοπροφῆται, καὶ δώσουσιν σημεῖα μεγάλα καὶ τέρατα ὥστε <RF>πλανῆσαι NIV RP ] πλανᾶσθαι WH Treg<Rf>πλανῆσαι εἰ δυνατὸν καὶ τοὺς ἐκλεκτούς
ἰδοὺ προείρηκα ὑμῖν.
ἐὰν οὖν εἴπωσιν ὑμῖν Ἰδοὺ ἐν τῇ ἐρήμῳ ἐστίν, μὴ ἐξέλθητε Ἰδοὺ ἐν τοῖς ταμείοις, μὴ πιστεύσητε
ὥσπερ γὰρ ἡ ἀστραπὴ ἐξέρχεται ἀπὸ ἀνατολῶν καὶ φαίνεται ἕως δυσμῶν, οὕτως <RF>ἔσται WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἔσται ἡ παρουσία τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου
<RF>ὅπου WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>ὅπου ἐὰν ᾖ τὸ πτῶμα, ἐκεῖ συναχθήσονται οἱ ἀετοί.<CM>
Εὐθέως δὲ μετὰ τὴν θλῖψιν τῶν ἡμερῶν ἐκείνων ὁ ἥλιος σκοτισθήσεται, καὶ ἡ σελήνη οὐ δώσει τὸ φέγγος αὐτῆς, καὶ οἱ ἀστέρες πεσοῦνται ἀπὸ τοῦ οὐρανοῦ, καὶ αἱ δυνάμεις τῶν οὐρανῶν σαλευθήσονται.
καὶ τότε φανήσεται τὸ σημεῖον τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου ἐν <RF>τῷ RP ] – WH Treg NIV<Rf>τῷ οὐρανῷ, καὶ τότε κόψονται πᾶσαι αἱ φυλαὶ τῆς γῆς καὶ ὄψονται τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἐρχόμενον ἐπὶ τῶν νεφελῶν τοῦ οὐρανοῦ μετὰ δυνάμεως καὶ δόξης πολλῆς
καὶ ἀποστελεῖ τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ μετὰ <RF>σάλπιγγος WH NIV ] + φωνῆς Treg RP<Rf>σάλπιγγος μεγάλης, καὶ ἐπισυνάξουσιν τοὺς ἐκλεκτοὺς αὐτοῦ ἐκ τῶν τεσσάρων ἀνέμων ἀπ’ ἄκρων οὐρανῶν ἕως <RF>τῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῶν ἄκρων αὐτῶν.<CM>
Ἀπὸ δὲ τῆς συκῆς μάθετε τὴν παραβολήν ὅταν ἤδη ὁ κλάδος αὐτῆς γένηται ἁπαλὸς καὶ τὰ φύλλα ἐκφύῃ, γινώσκετε ὅτι ἐγγὺς τὸ θέρος
οὕτως καὶ ὑμεῖς, ὅταν ἴδητε <RF>πάντα ταῦτα WH NIV ] ταῦτα πάντα Treg RP<Rf>πάντα ταῦτα, γινώσκετε ὅτι ἐγγύς ἐστιν ἐπὶ θύραις.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι οὐ μὴ παρέλθῃ ἡ γενεὰ αὕτη ἕως ἂν πάντα ταῦτα γένηται.
ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ <RF>παρελεύσεται WH Treg NIV ] παρελεύσονται RP<Rf>παρελεύσεται, οἱ δὲ λόγοι μου οὐ μὴ παρέλθωσιν.<CM>
Περὶ δὲ τῆς ἡμέρας ἐκείνης καὶ ὥρας οὐδεὶς οἶδεν, οὐδὲ οἱ ἄγγελοι τῶν οὐρανῶν <RF>οὐδὲ ὁ υἱός WH NIV ] – Treg RP<Rf>οὐδὲ ὁ υἱός, εἰ μὴ ὁ <RF>πατὴρ WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>πατὴρ μόνος.
ὥσπερ <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ αἱ ἡμέραι τοῦ Νῶε, οὕτως <RF>ἔσται WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἔσται ἡ παρουσία τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου
<RF>ὡς WH Treg NIV ] Ὥσπερ RP<Rf>ὡς γὰρ ἦσαν ἐν ταῖς <RF>ἡμέραις NIV RP ] + ἐκείναις WH Treg NA<Rf>ἡμέραις ταῖς πρὸ τοῦ κατακλυσμοῦ τρώγοντες καὶ πίνοντες, γαμοῦντες καὶ <RF>γαμίζοντες WH NIV ] ἐκγαμίζοντες Treg RP<Rf>γαμίζοντες, ἄχρι ἧς ἡμέρας εἰσῆλθεν Νῶε εἰς τὴν κιβωτόν,
καὶ οὐκ ἔγνωσαν ἕως ἦλθεν ὁ κατακλυσμὸς καὶ ἦρεν ἅπαντας, οὕτως ἔσται <RF>καὶ RP NA ] – WH Treg NIV<Rf>καὶ ἡ παρουσία τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου.
τότε <RF>δύο ἔσονται Treg NIV RP ] ἔσονται δύο WHεἷς WH Treg NIV ] ὁ εἷς RP<Rf>δύο ἔσονται ἐν τῷ ἀγρῷ, <RF>εἷς WH Treg NIV ] ὁ εἷς RP<Rf>εἷς παραλαμβάνεται καὶ <RF>εἷς WH Treg NIV ] ὁ εἷς RP<Rf>εἷς ἀφίεται
δύο ἀλήθουσαι ἐν τῷ <RF>μύλῳ WH Treg NIV ] μύλωνι RP<Rf>μύλῳ, μία παραλαμβάνεται καὶ μία ἀφίεται.
γρηγορεῖτε οὖν, ὅτι οὐκ οἴδατε ποίᾳ <RF>ἡμέρᾳ WH Treg NIV ] ὥρᾳ RP<Rf>ἡμέρᾳ ὁ κύριος ὑμῶν ἔρχεται.
ἐκεῖνο δὲ γινώσκετε ὅτι εἰ ᾔδει ὁ οἰκοδεσπότης ποίᾳ φυλακῇ ὁ κλέπτης ἔρχεται, ἐγρηγόρησεν ἂν καὶ οὐκ ἂν εἴασεν διορυχθῆναι τὴν οἰκίαν αὐτοῦ.
διὰ τοῦτο καὶ ὑμεῖς γίνεσθε ἕτοιμοι, ὅτι ᾗ <RF>οὐ δοκεῖτε ὥρᾳ WH Treg NIV ] ὥρᾳ οὐ δοκεῖτε RP<Rf>οὐ δοκεῖτε ὥρᾳ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἔρχεται.<CM>
Τίς ἄρα ἐστὶν ὁ πιστὸς δοῦλος καὶ φρόνιμος ὃν κατέστησεν ὁ <RF>κύριος WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>κύριος ἐπὶ τῆς <RF>οἰκετείας WH Treg NIV ] θεραπείας RP<Rf>οἰκετείας αὐτοῦ τοῦ <RF>δοῦναι WH Treg NIV ] διδόναι RP<Rf>δοῦναι αὐτοῖς τὴν τροφὴν ἐν καιρῷ;
μακάριος ὁ δοῦλος ἐκεῖνος ὃν ἐλθὼν ὁ κύριος αὐτοῦ εὑρήσει <RF>οὕτως ποιοῦντα WH Treg NIV ] ποιοῦντα οὕτως RP<Rf>οὕτως ποιοῦντα
ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι ἐπὶ πᾶσιν τοῖς ὑπάρχουσιν αὐτοῦ καταστήσει αὐτόν.
ἐὰν δὲ εἴπῃ ὁ κακὸς δοῦλος ἐκεῖνος ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ Χρονίζει <RF>μου ὁ κύριος WH Treg NIV ] ὁ κύριός μου ἐλθεῖν RP<Rf>μου ὁ κύριος,
καὶ ἄρξηται τύπτειν τοὺς συνδούλους <RF>αὐτοῦ ἐσθίῃ δὲ καὶ πίνῃ WH Treg NIV ] ἐσθίειν δὲ καὶ πίνειν RP<Rf>αὐτοῦ, ἐσθίῃ δὲ καὶ πίνῃ μετὰ τῶν μεθυόντων,
ἥξει ὁ κύριος τοῦ δούλου ἐκείνου ἐν ἡμέρᾳ ᾗ οὐ προσδοκᾷ καὶ ἐν ὥρᾳ ᾗ οὐ γινώσκει,
καὶ διχοτομήσει αὐτὸν καὶ τὸ μέρος αὐτοῦ μετὰ τῶν ὑποκριτῶν θήσει ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων.<CM>
Τότε ὁμοιωθήσεται ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν δέκα παρθένοις, αἵτινες λαβοῦσαι τὰς λαμπάδας <RF>ἑαυτῶν WH Treg NIV ] ἀυτῶν RP<Rf>ἑαυτῶν ἐξῆλθον εἰς <RF>ὑπάντησιν WH Treg NIV ] ἀπάντησιν RP<Rf>ὑπάντησιν τοῦ νυμφίου.
πέντε δὲ <RF>ἐξ αὐτῶν ἦσαν WH Treg NIV ] ἦσαν ἐξ αὐτῶν RP<Rf>ἐξ αὐτῶν ἦσαν <RF>μωραὶ καὶ πέντε φρόνιμοι WH Treg NIV ] φρόνιμοι καὶ αἱ πέντε μωραί RP<Rf>μωραὶ καὶ πέντε φρόνιμοι.
<RF>αἱ γὰρ WH Treg NIV ] Αἵτινες RP<Rf>αἱ γὰρ μωραὶ λαβοῦσαι τὰς λαμπάδας αὐτῶν οὐκ ἔλαβον μεθ’ ἑαυτῶν ἔλαιον
αἱ δὲ φρόνιμοι ἔλαβον ἔλαιον ἐν τοῖς <RF>ἀγγείοις WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>ἀγγείοις μετὰ τῶν λαμπάδων <RF>ἑαυτῶν WH NIV ] αὐτῶν Treg RP<Rf>ἑαυτῶν.
χρονίζοντος δὲ τοῦ νυμφίου ἐνύσταξαν πᾶσαι καὶ ἐκάθευδον.
μέσης δὲ νυκτὸς κραυγὴ γέγονεν Ἰδοὺ ὁ <RF>νυμφίος WH Treg NIV ] + ἔρχεται RP<Rf>νυμφίος, ἐξέρχεσθε εἰς ἀπάντησιν <RF>αὐτοῦ Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτοῦ.
τότε ἠγέρθησαν πᾶσαι αἱ παρθένοι ἐκεῖναι καὶ ἐκόσμησαν τὰς λαμπάδας <RF>ἑαυτῶν WH Treg NIV ] ἀυτῶν RP<Rf>ἑαυτῶν.
αἱ δὲ μωραὶ ταῖς φρονίμοις εἶπαν Δότε ἡμῖν ἐκ τοῦ ἐλαίου ὑμῶν, ὅτι αἱ λαμπάδες ἡμῶν σβέννυνται.
ἀπεκρίθησαν δὲ αἱ φρόνιμοι λέγουσαι Μήποτε <RF>οὐ μὴ WH Treg NIV ] οὐκ RP<Rf>οὐ μὴ ἀρκέσῃ ἡμῖν καὶ ὑμῖν <RF>πορεύεσθε WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>πορεύεσθε μᾶλλον πρὸς τοὺς πωλοῦντας καὶ ἀγοράσατε ἑαυταῖς.
ἀπερχομένων δὲ αὐτῶν ἀγοράσαι ἦλθεν ὁ νυμφίος, καὶ αἱ ἕτοιμοι εἰσῆλθον μετ’ αὐτοῦ εἰς τοὺς γάμους, καὶ ἐκλείσθη ἡ θύρα.
ὕστερον δὲ ἔρχονται καὶ αἱ λοιπαὶ παρθένοι λέγουσαι Κύριε κύριε, ἄνοιξον ἡμῖν
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐκ οἶδα ὑμᾶς.
γρηγορεῖτε οὖν, ὅτι οὐκ οἴδατε τὴν ἡμέραν οὐδὲ τὴν <RF>ὥραν WH Treg NIV ] + ἐν ᾗ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἔρχεται RP<Rf>ὥραν.<CM>
Ὥσπερ γὰρ ἄνθρωπος ἀποδημῶν ἐκάλεσεν τοὺς ἰδίους δούλους καὶ παρέδωκεν αὐτοῖς τὰ ὑπάρχοντα αὐτοῦ,
καὶ ᾧ μὲν ἔδωκεν πέντε τάλαντα ᾧ δὲ δύο ᾧ δὲ ἕν, ἑκάστῳ κατὰ τὴν ἰδίαν δύναμιν, καὶ ἀπεδήμησεν. εὐθέως
<RF>πορευθεὶς WH NIV ] + δὲ Treg RP<Rf>πορευθεὶς ὁ τὰ πέντε τάλαντα λαβὼν ἠργάσατο ἐν αὐτοῖς καὶ <RF>ἐκέρδησεν WH Treg NIV ] ἐποίησεν RP<Rf>ἐκέρδησεν ἄλλα <RF>πέντε WH Treg NIV ] + τάλαντα RP<Rf>πέντε
<RF>ὡσαύτως WH NIV ] + καὶ Treg RP<Rf>ὡσαύτως ὁ τὰ δύο <RF>ἐκέρδησεν WH Treg NIV ] + καὶ αὐτὸς RP<Rf>ἐκέρδησεν ἄλλα δύο
ὁ δὲ τὸ ἓν λαβὼν ἀπελθὼν ὤρυξεν <RF>γῆν WH Treg NIV ] ἐν τῇ γῇ RP<Rf>γῆν καὶ <RF>ἔκρυψεν WH Treg NIV ] ἀπέκρυψεν RP<Rf>ἔκρυψεν τὸ ἀργύριον τοῦ κυρίου αὐτοῦ.
μετὰ δὲ <RF>πολὺν χρόνον WH Treg NIV ] χρόνον πολὺν RP<Rf>πολὺν χρόνον ἔρχεται ὁ κύριος τῶν δούλων ἐκείνων καὶ συναίρει <RF>λόγον μετ᾽ αὐτῶν WH Treg NIV ] μετ᾽ αὐτῶν λόγον RP<Rf>λόγον μετ’ αὐτῶν
καὶ προσελθὼν ὁ τὰ πέντε τάλαντα λαβὼν προσήνεγκεν ἄλλα πέντε τάλαντα λέγων Κύριε, πέντε τάλαντά μοι παρέδωκας ἴδε ἄλλα πέντε τάλαντα <RF>ἐκέρδησα WH Treg NIV ] + ἐπ᾽ αὐτοῖς RP<Rf>ἐκέρδησα.
<RF>ἔφη WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἔφη αὐτῷ ὁ κύριος αὐτοῦ Εὖ, δοῦλε ἀγαθὲ καὶ πιστέ, ἐπὶ ὀλίγα ἦς πιστός, ἐπὶ πολλῶν σε καταστήσω εἴσελθε εἰς τὴν χαρὰν τοῦ κυρίου σου.
προσελθὼν <RF>δὲ Treg NIV RP ] – WH<Rf>δὲ καὶ ὁ τὰ δύο <RF>τάλαντα WH Treg NIV ] + λαβὼν RP<Rf>τάλαντα εἶπεν Κύριε, δύο τάλαντά μοι παρέδωκας ἴδε ἄλλα δύο τάλαντα <RF>ἐκέρδησα WH Treg NIV ] + ἐπ᾽ αὐτοῖς RP<Rf>ἐκέρδησα.
ἔφη αὐτῷ ὁ κύριος αὐτοῦ Εὖ, δοῦλε ἀγαθὲ καὶ πιστέ, ἐπὶ ὀλίγα ἦς πιστός, ἐπὶ πολλῶν σε καταστήσω εἴσελθε εἰς τὴν χαρὰν τοῦ κυρίου σου.
προσελθὼν δὲ καὶ ὁ τὸ ἓν τάλαντον εἰληφὼς εἶπεν Κύριε, ἔγνων σε ὅτι σκληρὸς εἶ ἄνθρωπος, θερίζων ὅπου οὐκ ἔσπειρας καὶ συνάγων ὅθεν οὐ διεσκόρπισας
καὶ φοβηθεὶς ἀπελθὼν ἔκρυψα τὸ τάλαντόν σου ἐν τῇ γῇ ἴδε ἔχεις τὸ σόν.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ κύριος αὐτοῦ εἶπεν αὐτῷ Πονηρὲ δοῦλε καὶ ὀκνηρέ, ᾔδεις ὅτι θερίζω ὅπου οὐκ ἔσπειρα καὶ συνάγω ὅθεν οὐ διεσκόρπισα;
ἔδει <RF>σε οὖν WH Treg NIV ] οὖν σε RP<Rf>σε οὖν βαλεῖν <RF>τὰ ἀργύριά WH NIV ] τὸ ἀργύριόν Treg RP<Rf>τὰ ἀργύριά μου τοῖς τραπεζίταις, καὶ ἐλθὼν ἐγὼ ἐκομισάμην ἂν τὸ ἐμὸν σὺν τόκῳ.
ἄρατε οὖν ἀπ’ αὐτοῦ τὸ τάλαντον καὶ δότε τῷ ἔχοντι τὰ δέκα τάλαντα
τῷ γὰρ ἔχοντι παντὶ δοθήσεται καὶ περισσευθήσεται <RF>τοῦ δὲ WH Treg NIV ] ἀπὸ δὲ τοῦ RP<Rf>τοῦ δὲ μὴ ἔχοντος καὶ ὃ ἔχει ἀρθήσεται ἀπ’ αὐτοῦ.
καὶ τὸν ἀχρεῖον δοῦλον ἐκβάλετε εἰς τὸ σκότος τὸ ἐξώτερον ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων.
Ὅταν δὲ ἔλθῃ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐν τῇ δόξῃ αὐτοῦ καὶ πάντες <RF>οἱ WH Treg NIV ] + ἅγιοι RP<Rf>οἱ ἄγγελοι μετ’ αὐτοῦ, τότε καθίσει ἐπὶ θρόνου δόξης αὐτοῦ<CM>
καὶ <RF>συναχθήσονται WH Treg NIV ] συναχθήσεται RP<Rf>συναχθήσονται ἔμπροσθεν αὐτοῦ πάντα τὰ ἔθνη, καὶ ἀφορίσει αὐτοὺς ἀπ’ ἀλλήλων, ὥσπερ ὁ ποιμὴν ἀφορίζει τὰ πρόβατα ἀπὸ τῶν ἐρίφων,
καὶ στήσει τὰ μὲν πρόβατα ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ τὰ δὲ ἐρίφια ἐξ εὐωνύμων.
τότε ἐρεῖ ὁ βασιλεὺς τοῖς ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ Δεῦτε, οἱ εὐλογημένοι τοῦ πατρός μου, κληρονομήσατε τὴν ἡτοιμασμένην ὑμῖν βασιλείαν ἀπὸ καταβολῆς κόσμου.
ἐπείνασα γὰρ καὶ ἐδώκατέ μοι φαγεῖν, ἐδίψησα καὶ ἐποτίσατέ με, ξένος ἤμην καὶ συνηγάγετέ με,
γυμνὸς καὶ περιεβάλετέ με, ἠσθένησα καὶ ἐπεσκέψασθέ με, ἐν φυλακῇ ἤμην καὶ ἤλθατε πρός με.
τότε ἀποκριθήσονται αὐτῷ οἱ δίκαιοι λέγοντες Κύριε, πότε σε εἴδομεν πεινῶντα καὶ ἐθρέψαμεν, ἢ διψῶντα καὶ ἐποτίσαμεν;
πότε δέ σε εἴδομεν ξένον καὶ συνηγάγομεν, ἢ γυμνὸν καὶ περιεβάλομεν;
πότε δέ σε εἴδομεν <RF>ἀσθενοῦντα WH Treg NIV ] ἀσθενῆ RP<Rf>ἀσθενοῦντα ἢ ἐν φυλακῇ καὶ ἤλθομεν πρός σε;
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ βασιλεὺς ἐρεῖ αὐτοῖς Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἐφ’ ὅσον ἐποιήσατε ἑνὶ τούτων τῶν ἀδελφῶν μου τῶν ἐλαχίστων, ἐμοὶ ἐποιήσατε.
τότε ἐρεῖ καὶ τοῖς ἐξ εὐωνύμων Πορεύεσθε ἀπ’ ἐμοῦ <RF>οἱ Treg NIV RP ] – WH<Rf>οἱ κατηραμένοι εἰς τὸ πῦρ τὸ αἰώνιον τὸ ἡτοιμασμένον τῷ διαβόλῳ καὶ τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ.
ἐπείνασα γὰρ καὶ οὐκ ἐδώκατέ μοι φαγεῖν, <RF>ἐδίψησα Treg NIV RP ] καὶ ἐδίψησα WH<Rf>ἐδίψησα καὶ οὐκ ἐποτίσατέ με,
ξένος ἤμην καὶ οὐ συνηγάγετέ με, γυμνὸς καὶ οὐ περιεβάλετέ με, ἀσθενὴς καὶ ἐν φυλακῇ καὶ οὐκ ἐπεσκέψασθέ με.
τότε ἀποκριθήσονται καὶ αὐτοὶ λέγοντες Κύριε, πότε σε εἴδομεν πεινῶντα ἢ διψῶντα ἢ ξένον ἢ γυμνὸν ἢ ἀσθενῆ ἢ ἐν φυλακῇ καὶ οὐ διηκονήσαμέν σοι;
τότε ἀποκριθήσεται αὐτοῖς λέγων Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἐφ’ ὅσον οὐκ ἐποιήσατε ἑνὶ τούτων τῶν ἐλαχίστων, οὐδὲ ἐμοὶ ἐποιήσατε.
καὶ ἀπελεύσονται οὗτοι εἰς κόλασιν αἰώνιον, οἱ δὲ δίκαιοι εἰς ζωὴν αἰώνιον.<CM>
Καὶ ἐγένετο ὅτε ἐτέλεσεν ὁ Ἰησοῦς πάντας τοὺς λόγους τούτους, εἶπεν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ
Οἴδατε ὅτι μετὰ δύο ἡμέρας τὸ πάσχα γίνεται, καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδίδοται εἰς τὸ σταυρωθῆναι.<CM>
Τότε συνήχθησαν οἱ <RF>ἀρχιερεῖς WH Treg NIV ] + καὶ οἱ γραμματεῖς RP<Rf>ἀρχιερεῖς καὶ οἱ πρεσβύτεροι τοῦ λαοῦ εἰς τὴν αὐλὴν τοῦ ἀρχιερέως τοῦ λεγομένου Καϊάφα,
καὶ συνεβουλεύσαντο ἵνα τὸν Ἰησοῦν δόλῳ κρατήσωσιν καὶ ἀποκτείνωσιν
ἔλεγον δέ Μὴ ἐν τῇ ἑορτῇ, ἵνα μὴ θόρυβος γένηται ἐν τῷ λαῷ.<CM>
Τοῦ δὲ Ἰησοῦ γενομένου ἐν Βηθανίᾳ ἐν οἰκίᾳ Σίμωνος τοῦ λεπροῦ,
προσῆλθεν αὐτῷ γυνὴ <RF>ἔχουσα ἀλάβαστρον μύρου WH Treg NIV ] ἀλάβαστρον μύρου ἔχουσα RP<Rf>ἔχουσα ἀλάβαστρον μύρου βαρυτίμου καὶ κατέχεεν ἐπὶ <RF>τῆς κεφαλῆς WH Treg NIV ] τὴν κεφαλὴν RP<Rf>τῆς κεφαλῆς αὐτοῦ ἀνακειμένου.
ἰδόντες δὲ οἱ <RF>μαθηταὶ WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθηταὶ ἠγανάκτησαν λέγοντες Εἰς τί ἡ ἀπώλεια αὕτη;
ἐδύνατο γὰρ <RF>τοῦτο WH Treg NA ] + τὸ μύρον NIV RP<Rf>τοῦτο πραθῆναι πολλοῦ καὶ δοθῆναι πτωχοῖς.
γνοὺς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Τί κόπους παρέχετε τῇ γυναικί; ἔργον γὰρ καλὸν ἠργάσατο εἰς ἐμέ
πάντοτε γὰρ τοὺς πτωχοὺς ἔχετε μεθ’ ἑαυτῶν, ἐμὲ δὲ οὐ πάντοτε ἔχετε
βαλοῦσα γὰρ αὕτη τὸ μύρον τοῦτο ἐπὶ τοῦ σώματός μου πρὸς τὸ ἐνταφιάσαι με ἐποίησεν.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ὅπου ἐὰν κηρυχθῇ τὸ εὐαγγέλιον τοῦτο ἐν ὅλῳ τῷ κόσμῳ, λαληθήσεται καὶ ὃ ἐποίησεν αὕτη εἰς μνημόσυνον αὐτῆς.<CM>
Τότε πορευθεὶς εἷς τῶν δώδεκα, ὁ λεγόμενος Ἰούδας Ἰσκαριώτης, πρὸς τοὺς ἀρχιερεῖς
εἶπεν Τί θέλετέ μοι δοῦναι κἀγὼ ὑμῖν παραδώσω αὐτόν; οἱ δὲ ἔστησαν αὐτῷ τριάκοντα ἀργύρια.
καὶ ἀπὸ τότε ἐζήτει εὐκαιρίαν ἵνα αὐτὸν παραδῷ.<CM>
Τῇ δὲ πρώτῃ τῶν ἀζύμων προσῆλθον οἱ μαθηταὶ τῷ Ἰησοῦ <RF>λέγοντες WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>λέγοντες Ποῦ θέλεις <RF>ἑτοιμάσωμέν WH Treg NIV ] ἑτοιμάσομέν RP<Rf>ἑτοιμάσωμέν σοι φαγεῖν τὸ πάσχα;
ὁ δὲ εἶπεν Ὑπάγετε εἰς τὴν πόλιν πρὸς τὸν δεῖνα καὶ εἴπατε αὐτῷ Ὁ διδάσκαλος λέγει Ὁ καιρός μου ἐγγύς ἐστιν πρὸς σὲ ποιῶ τὸ πάσχα μετὰ τῶν μαθητῶν μου.
καὶ ἐποίησαν οἱ μαθηταὶ ὡς συνέταξεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς, καὶ ἡτοίμασαν τὸ πάσχα.<CM>
Ὀψίας δὲ γενομένης ἀνέκειτο μετὰ τῶν δώδεκα <RF>μαθητῶν WH ] – Treg NIV RP<Rf>μαθητῶν
καὶ ἐσθιόντων αὐτῶν εἶπεν Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι εἷς ἐξ ὑμῶν παραδώσει με.
καὶ λυπούμενοι σφόδρα ἤρξαντο λέγειν αὐτῷ <RF>εἷς ἕκαστος WH Treg NIV ] ἕκαστος αὐτῶν RP<Rf>εἷς ἕκαστος Μήτι ἐγώ εἰμι, κύριε;
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν Ὁ ἐμβάψας μετ’ ἐμοῦ <RF>τὴν χεῖρα ἐν τῷ τρυβλίῳ WH Treg NIV ] ἐν τῷ τρυβλίῳ τὴν χεῖρα RP<Rf>τὴν χεῖρα ἐν τῷ τρυβλίῳ οὗτός με παραδώσει
ὁ μὲν υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ὑπάγει καθὼς γέγραπται περὶ αὐτοῦ, οὐαὶ δὲ τῷ ἀνθρώπῳ ἐκείνῳ δι’ οὗ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδίδοται καλὸν ἦν αὐτῷ εἰ οὐκ ἐγεννήθη ὁ ἄνθρωπος ἐκεῖνος.
ἀποκριθεὶς δὲ Ἰούδας ὁ παραδιδοὺς αὐτὸν εἶπεν Μήτι ἐγώ εἰμι, ῥαββί; λέγει αὐτῷ Σὺ εἶπας.<CM>
Ἐσθιόντων δὲ αὐτῶν λαβὼν ὁ Ἰησοῦς <RF>ἄρτον WH Treg NIV ] τὸν ἄρτον RP<Rf>ἄρτον καὶ <RF>εὐλογήσας WH Treg NIV ] εὐχαριστήσας RP<Rf>εὐλογήσας ἔκλασεν καὶ <RF>δοὺς τοῖς μαθηταῖς WH Treg NIV ] ἐδίδου τοῖς μαθηταῖς καὶ RP<Rf>δοὺς τοῖς μαθηταῖς εἶπεν Λάβετε φάγετε, τοῦτό ἐστιν τὸ σῶμά μου.
καὶ <RF>λαβὼν WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>λαβὼν ποτήριον καὶ εὐχαριστήσας ἔδωκεν αὐτοῖς λέγων Πίετε ἐξ αὐτοῦ πάντες,
τοῦτο γάρ ἐστιν τὸ αἷμά <RF>μου WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>μου <RF>τῆς WH NIV ] + καινῆς Treg RP<Rf>τῆς διαθήκης τὸ περὶ πολλῶν ἐκχυννόμενον εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν
λέγω δὲ <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>ὑμῖν, οὐ μὴ πίω ἀπ’ ἄρτι ἐκ τούτου τοῦ γενήματος τῆς ἀμπέλου ἕως τῆς ἡμέρας ἐκείνης ὅταν αὐτὸ πίνω μεθ’ ὑμῶν καινὸν ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ πατρός μου.
καὶ ὑμνήσαντες ἐξῆλθον εἰς τὸ Ὄρος τῶν Ἐλαιῶν.<CM>
Τότε λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Πάντες ὑμεῖς σκανδαλισθήσεσθε ἐν ἐμοὶ ἐν τῇ νυκτὶ ταύτῃ, γέγραπται γάρ Πατάξω τὸν ποιμένα, καὶ <RF>διασκορπισθήσονται WH Treg NIV ] διασκορπισθήσεται RP<Rf>διασκορπισθήσονται τὰ πρόβατα τῆς ποίμνης
μετὰ δὲ τὸ ἐγερθῆναί με προάξω ὑμᾶς εἰς τὴν Γαλιλαίαν.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Πέτρος εἶπεν αὐτῷ Εἰ πάντες σκανδαλισθήσονται ἐν σοί, <RF>ἐγὼ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἐγὼ οὐδέποτε σκανδαλισθήσομαι.
ἔφη αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Ἀμὴν λέγω σοι ὅτι ἐν ταύτῃ τῇ νυκτὶ πρὶν ἀλέκτορα φωνῆσαι τρὶς ἀπαρνήσῃ με.
λέγει αὐτῷ ὁ Πέτρος Κἂν δέῃ με σὺν σοὶ ἀποθανεῖν, οὐ μή σε <RF>ἀπαρνήσομαι WH Treg NIV ] ἀπαρνήσωμαι RP<Rf>ἀπαρνήσομαι. <RF>ὁμοίως WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ὁμοίως καὶ πάντες οἱ μαθηταὶ εἶπαν.<CM>
Τότε ἔρχεται μετ’ αὐτῶν ὁ Ἰησοῦς εἰς χωρίον λεγόμενον Γεθσημανὶ, καὶ λέγει τοῖς μαθηταῖς Καθίσατε αὐτοῦ ἕως οὗ ἀπελθὼν <RF>ἐκεῖ προσεύξωμαι WH Treg NIV ] προσεύξωμαι ἐκεῖ RP<Rf>ἐκεῖ προσεύξωμαι.
καὶ παραλαβὼν τὸν Πέτρον καὶ τοὺς δύο υἱοὺς Ζεβεδαίου ἤρξατο λυπεῖσθαι καὶ ἀδημονεῖν.
τότε λέγει <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>αὐτοῖς Περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου μείνατε ὧδε καὶ γρηγορεῖτε μετ’ ἐμοῦ.
καὶ <RF>προελθὼν WH NIV ] προσελθὼν Treg RP<Rf>προελθὼν μικρὸν ἔπεσεν ἐπὶ πρόσωπον αὐτοῦ προσευχόμενος καὶ λέγων Πάτερ μου, εἰ δυνατόν ἐστιν, παρελθάτω ἀπ’ ἐμοῦ τὸ ποτήριον τοῦτο πλὴν οὐχ ὡς ἐγὼ θέλω ἀλλ’ ὡς σύ.
καὶ ἔρχεται πρὸς τοὺς μαθητὰς καὶ εὑρίσκει αὐτοὺς καθεύδοντας, καὶ λέγει τῷ Πέτρῳ Οὕτως οὐκ ἰσχύσατε μίαν ὥραν γρηγορῆσαι μετ’ ἐμοῦ;
γρηγορεῖτε καὶ προσεύχεσθε, ἵνα μὴ εἰσέλθητε εἰς πειρασμόν τὸ μὲν πνεῦμα πρόθυμον ἡ δὲ σὰρξ ἀσθενής.
πάλιν ἐκ δευτέρου ἀπελθὼν προσηύξατο λέγων Πάτερ μου, εἰ οὐ δύναται <RF>τοῦτο WH Treg NIV ] + τὸ ποτήριον RP<Rf>τοῦτο <RF>παρελθεῖν WH Treg NIV ] + ἀπ᾽ ἐμοῦ RP<Rf>παρελθεῖν ἐὰν μὴ αὐτὸ πίω, γενηθήτω τὸ θέλημά σου.
καὶ ἐλθὼν <RF>πάλιν εὗρεν αὐτοὺς WH Treg NIV ] εὑρίσκει αὐτοὺς πάλιν RP<Rf>πάλιν εὗρεν αὐτοὺς καθεύδοντας, ἦσαν γὰρ αὐτῶν οἱ ὀφθαλμοὶ βεβαρημένοι.
καὶ ἀφεὶς αὐτοὺς <RF>πάλιν ἀπελθὼν WH Treg NIV ] ἀπελθὼν πάλιν RP<Rf>πάλιν ἀπελθὼν προσηύξατο ἐκ τρίτου τὸν αὐτὸν λόγον εἰπὼν <RF>πάλιν WH NIV ] – Treg RP<Rf>πάλιν.
τότε ἔρχεται πρὸς τοὺς <RF>μαθητὰς WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθητὰς καὶ λέγει αὐτοῖς Καθεύδετε <RF>τὸ Treg NIV RP ] – WH<Rf>τὸ λοιπὸν καὶ ἀναπαύεσθε ἰδοὺ ἤγγικεν ἡ ὥρα καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδίδοται εἰς χεῖρας ἁμαρτωλῶν.
ἐγείρεσθε ἄγωμεν ἰδοὺ ἤγγικεν ὁ παραδιδούς με.<CM>
Καὶ ἔτι αὐτοῦ λαλοῦντος ἰδοὺ Ἰούδας εἷς τῶν δώδεκα ἦλθεν καὶ μετ’ αὐτοῦ ὄχλος πολὺς μετὰ μαχαιρῶν καὶ ξύλων ἀπὸ τῶν ἀρχιερέων καὶ πρεσβυτέρων τοῦ λαοῦ.
ὁ δὲ παραδιδοὺς αὐτὸν ἔδωκεν αὐτοῖς σημεῖον λέγων Ὃν ἂν φιλήσω αὐτός ἐστιν κρατήσατε αὐτόν.
καὶ εὐθέως προσελθὼν τῷ Ἰησοῦ εἶπεν Χαῖρε, ῥαββί καὶ κατεφίλησεν αὐτόν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ Ἑταῖρε, ἐφ’ <RF>ὃ WH Treg NIV ] ᾧ RP<Rf>ὃ πάρει. τότε προσελθόντες ἐπέβαλον τὰς χεῖρας ἐπὶ τὸν Ἰησοῦν καὶ ἐκράτησαν αὐτόν.
καὶ ἰδοὺ εἷς τῶν μετὰ Ἰησοῦ ἐκτείνας τὴν χεῖρα ἀπέσπασεν τὴν μάχαιραν αὐτοῦ καὶ πατάξας τὸν δοῦλον τοῦ ἀρχιερέως ἀφεῖλεν αὐτοῦ τὸ ὠτίον.
τότε λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Ἀπόστρεψον <RF>τὴν μάχαιράν σου WH Treg NIV ] σου τὴν μάχαιραν RP<Rf>τὴν μάχαιράν σου εἰς τὸν τόπον αὐτῆς, πάντες γὰρ οἱ λαβόντες μάχαιραν ἐν μαχαίρῃ <RF>ἀπολοῦνται WH Treg NIV ] ἀποθανοῦνται RP<Rf>ἀπολοῦνται
ἢ δοκεῖς ὅτι οὐ <RF>δύναμαι WH Treg NIV ] + ἄρτι RP<Rf>δύναμαι παρακαλέσαι τὸν πατέρα μου, καὶ παραστήσει μοι <RF>ἄρτι πλείω WH Treg NIV ] πλείους ἢ RP<Rf>ἄρτι πλείω δώδεκα λεγιῶνας ἀγγέλων;
πῶς οὖν πληρωθῶσιν αἱ γραφαὶ ὅτι οὕτως δεῖ γενέσθαι;
ἐν ἐκείνῃ τῇ ὥρᾳ εἶπεν ὁ Ἰησοῦς τοῖς ὄχλοις Ὡς ἐπὶ λῃστὴν ἐξήλθατε μετὰ μαχαιρῶν καὶ ξύλων συλλαβεῖν με; καθ’ <RF>ἡμέραν WH NIV ] + πρὸς ὑμᾶς Treg RP<Rf>ἡμέραν <RF>ἐν τῷ ἱερῷ ἐκαθεζόμην διδάσκων WH Treg NIV ] ἐκαθεζόμην διδάσκων ἐν τῷ ἱερῷ RP<Rf>ἐν τῷ ἱερῷ ἐκαθεζόμην διδάσκων καὶ οὐκ ἐκρατήσατέ με.
τοῦτο δὲ ὅλον γέγονεν ἵνα πληρωθῶσιν αἱ γραφαὶ τῶν προφητῶν. τότε οἱ μαθηταὶ πάντες ἀφέντες αὐτὸν ἔφυγον.<CM>
Οἱ δὲ κρατήσαντες τὸν Ἰησοῦν ἀπήγαγον πρὸς Καϊάφαν τὸν ἀρχιερέα, ὅπου οἱ γραμματεῖς καὶ οἱ πρεσβύτεροι συνήχθησαν.
ὁ δὲ Πέτρος ἠκολούθει αὐτῷ ἀπὸ μακρόθεν ἕως τῆς αὐλῆς τοῦ ἀρχιερέως, καὶ εἰσελθὼν ἔσω ἐκάθητο μετὰ τῶν ὑπηρετῶν ἰδεῖν τὸ τέλος.
οἱ δὲ ἀρχιερεῖς <RF>καὶ WH Treg NIV ] + οἱ πρεσβύτεροι καὶ RP<Rf>καὶ τὸ συνέδριον ὅλον ἐζήτουν ψευδομαρτυρίαν κατὰ τοῦ Ἰησοῦ ὅπως <RF>αὐτὸν θανατώσωσιν WH NIV ] αὐτὸν θανατώσουσιν Treg; θανατώσωσιν αὐτόν RP<Rf>αὐτὸν θανατώσωσιν,
καὶ οὐχ εὗρον <RF>πολλῶν προσελθόντων ψευδομαρτύρων. ὕστερον δὲ προσελθόντες δύο WH Treg NIV ] καὶ πολλῶν ψευδομαρτύρων προσελθόντων, οὐχ εὗρον. Ὕστερον δὲ προσελθόντες δύο ψευδομάρτυρες RP<Rf>πολλῶν προσελθόντων ψευδομαρτύρων. ὕστερον δὲ προσελθόντες δύο
εἶπαν Οὗτος ἔφη Δύναμαι καταλῦσαι τὸν ναὸν τοῦ θεοῦ καὶ διὰ τριῶν ἡμερῶν <RF>οἰκοδομῆσαι WH Treg NIV ] + αὐτόν RP<Rf>οἰκοδομῆσαι.
καὶ ἀναστὰς ὁ ἀρχιερεὺς εἶπεν αὐτῷ Οὐδὲν ἀποκρίνῃ; τί οὗτοί σου καταμαρτυροῦσιν;
ὁ δὲ Ἰησοῦς ἐσιώπα. <RF>καὶ WH Treg NIV ] + ἀποκριθεὶς RP<Rf>καὶ ὁ ἀρχιερεὺς εἶπεν αὐτῷ Ἐξορκίζω σε κατὰ τοῦ θεοῦ τοῦ ζῶντος ἵνα ἡμῖν εἴπῃς εἰ σὺ εἶ ὁ χριστὸς ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ.
λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Σὺ εἶπας πλὴν λέγω ὑμῖν, ἀπ’ ἄρτι ὄψεσθε τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου καθήμενον ἐκ δεξιῶν τῆς δυνάμεως καὶ ἐρχόμενον ἐπὶ τῶν νεφελῶν τοῦ οὐρανοῦ.
τότε ὁ ἀρχιερεὺς διέρρηξεν τὰ ἱμάτια αὐτοῦ <RF>λέγων WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>λέγων Ἐβλασφήμησεν τί ἔτι χρείαν ἔχομεν μαρτύρων; ἴδε νῦν ἠκούσατε τὴν <RF>βλασφημίαν WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>βλασφημίαν
τί ὑμῖν δοκεῖ; οἱ δὲ ἀποκριθέντες εἶπαν Ἔνοχος θανάτου ἐστίν.
τότε ἐνέπτυσαν εἰς τὸ πρόσωπον αὐτοῦ καὶ ἐκολάφισαν αὐτόν, οἱ δὲ ἐράπισαν
λέγοντες Προφήτευσον ἡμῖν, χριστέ, τίς ἐστιν ὁ παίσας σε;<CM>
Ὁ δὲ Πέτρος <RF>ἐκάθητο ἔξω WH Treg NIV ] ἔξω ἐκάθητο RP<Rf>ἐκάθητο ἔξω ἐν τῇ αὐλῇ καὶ προσῆλθεν αὐτῷ μία παιδίσκη λέγουσα Καὶ σὺ ἦσθα μετὰ Ἰησοῦ τοῦ Γαλιλαίου
ὁ δὲ ἠρνήσατο <RF>ἔμπροσθεν WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>ἔμπροσθεν πάντων λέγων Οὐκ οἶδα τί λέγεις.
ἐξελθόντα <RF>δὲ WH Treg NIV ] + αὐτὸν RP<Rf>δὲ εἰς τὸν πυλῶνα εἶδεν αὐτὸν ἄλλη καὶ λέγει <RF>τοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς RP<Rf>τοῖς ἐκεῖ <RF>Οὗτος WH NIV ] Καὶ οὗτος Treg RP<Rf>Οὗτος ἦν μετὰ Ἰησοῦ τοῦ Ναζωραίου
καὶ πάλιν ἠρνήσατο μετὰ ὅρκου ὅτι Οὐκ οἶδα τὸν ἄνθρωπον.
μετὰ μικρὸν δὲ προσελθόντες οἱ ἑστῶτες εἶπον τῷ Πέτρῳ Ἀληθῶς καὶ σὺ ἐξ αὐτῶν εἶ, καὶ γὰρ ἡ λαλιά σου δῆλόν σε ποιεῖ
τότε ἤρξατο καταθεματίζειν καὶ ὀμνύειν ὅτι Οὐκ οἶδα τὸν ἄνθρωπον. καὶ <RF>εὐθέως NIV RP ] εὐθὺς WH Treg<Rf>εὐθέως ἀλέκτωρ ἐφώνησεν
καὶ ἐμνήσθη ὁ Πέτρος τοῦ <RF>ῥήματος WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>ῥήματος Ἰησοῦ <RF>εἰρηκότος WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>εἰρηκότος ὅτι Πρὶν ἀλέκτορα φωνῆσαι τρὶς ἀπαρνήσῃ με, καὶ ἐξελθὼν ἔξω ἔκλαυσεν πικρῶς.<CM>
Πρωΐας δὲ γενομένης συμβούλιον ἔλαβον πάντες οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ πρεσβύτεροι τοῦ λαοῦ κατὰ τοῦ Ἰησοῦ ὥστε θανατῶσαι αὐτόν
καὶ δήσαντες αὐτὸν ἀπήγαγον καὶ <RF>παρέδωκαν WH Treg NIV ] + αὐτὸν Ποντίῳ RP<Rf>παρέδωκαν Πιλάτῳ τῷ ἡγεμόνι.<CM>
Τότε ἰδὼν Ἰούδας ὁ <RF>παραδιδοὺς Treg NIV RP ] παραδοὺς WH<Rf>παραδιδοὺς αὐτὸν ὅτι κατεκρίθη μεταμεληθεὶς <RF>ἔστρεψεν WH Treg NIV ] ἀπέστρεψεν RP<Rf>ἔστρεψεν τὰ τριάκοντα ἀργύρια τοῖς ἀρχιερεῦσιν <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τοῖς RP<Rf>καὶ πρεσβυτέροις
λέγων Ἥμαρτον παραδοὺς αἷμα <RF>ἀθῷον Treg NIV RP ] δίκαιον WH<Rf>ἀθῷον. οἱ δὲ εἶπαν Τί πρὸς ἡμᾶς; σὺ <RF>ὄψῃ WH Treg NIV ] ὄψει RP<Rf>ὄψῃ.
καὶ ῥίψας τὰ ἀργύρια <RF>εἰς τὸν ναὸν WH Treg NIV ] ἐν τῷ ναῷ RP<Rf>εἰς τὸν ναὸν ἀνεχώρησεν, καὶ ἀπελθὼν ἀπήγξατο.
οἱ δὲ ἀρχιερεῖς λαβόντες τὰ ἀργύρια εἶπαν Οὐκ ἔξεστιν βαλεῖν αὐτὰ εἰς τὸν κορβανᾶν, ἐπεὶ τιμὴ αἵματός ἐστιν
συμβούλιον δὲ λαβόντες ἠγόρασαν ἐξ αὐτῶν τὸν Ἀγρὸν τοῦ Κεραμέως εἰς ταφὴν τοῖς ξένοις.
διὸ ἐκλήθη ὁ ἀγρὸς ἐκεῖνος Ἀγρὸς Αἵματος ἕως τῆς σήμερον.
τότε ἐπληρώθη τὸ ῥηθὲν διὰ Ἰερεμίου τοῦ προφήτου λέγοντος Καὶ ἔλαβον τὰ τριάκοντα ἀργύρια, τὴν τιμὴν τοῦ τετιμημένου ὃν ἐτιμήσαντο ἀπὸ υἱῶν Ἰσραήλ,
καὶ ἔδωκαν αὐτὰ εἰς τὸν ἀγρὸν τοῦ κεραμέως, καθὰ συνέταξέν μοι κύριος.<CM>
Ὁ δὲ Ἰησοῦς <RF>ἐστάθη WH Treg NIV ] ἔστη RP<Rf>ἐστάθη ἔμπροσθεν τοῦ ἡγεμόνος καὶ ἐπηρώτησεν αὐτὸν ὁ ἡγεμὼν λέγων Σὺ εἶ ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων; ὁ δὲ Ἰησοῦς <RF>ἔφη WH NIV ] + αὐτῷ Treg RP<Rf>ἔφη Σὺ λέγεις.
καὶ ἐν τῷ κατηγορεῖσθαι αὐτὸν ὑπὸ τῶν ἀρχιερέων <RF>καὶ WH NIV ] + τῶν Treg RP<Rf>καὶ πρεσβυτέρων οὐδὲν ἀπεκρίνατο.
τότε λέγει αὐτῷ ὁ Πιλᾶτος Οὐκ ἀκούεις πόσα σου καταμαρτυροῦσιν;
καὶ οὐκ ἀπεκρίθη αὐτῷ πρὸς οὐδὲ ἓν ῥῆμα, ὥστε θαυμάζειν τὸν ἡγεμόνα λίαν.<CM>
Κατὰ δὲ ἑορτὴν εἰώθει ὁ ἡγεμὼν ἀπολύειν ἕνα τῷ ὄχλῳ δέσμιον ὃν ἤθελον.
εἶχον δὲ τότε δέσμιον ἐπίσημον λεγόμενον <RF>Ἰησοῦν Holmes NA ] – WH Treg NIV RP<Rf>Ἰησοῦν Βαραββᾶν.
συνηγμένων οὖν αὐτῶν εἶπεν αὐτοῖς ὁ Πιλᾶτος Τίνα θέλετε ἀπολύσω ὑμῖν, <RF>Ἰησοῦν τὸν Holmes NA ] τὸν WH; – Treg NIV RP<Rf>Ἰησοῦν τὸν Βαραββᾶν ἢ Ἰησοῦν τὸν λεγόμενον χριστόν;
ᾔδει γὰρ ὅτι διὰ φθόνον παρέδωκαν αὐτόν.
Καθημένου δὲ αὐτοῦ ἐπὶ τοῦ βήματος ἀπέστειλεν πρὸς αὐτὸν ἡ γυνὴ αὐτοῦ λέγουσα Μηδὲν σοὶ καὶ τῷ δικαίῳ ἐκείνῳ, πολλὰ γὰρ ἔπαθον σήμερον κατ’ ὄναρ δι’ αὐτόν.
Οἱ δὲ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ πρεσβύτεροι ἔπεισαν τοὺς ὄχλους ἵνα αἰτήσωνται τὸν Βαραββᾶν τὸν δὲ Ἰησοῦν ἀπολέσωσιν.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ ἡγεμὼν εἶπεν αὐτοῖς Τίνα θέλετε ἀπὸ τῶν δύο ἀπολύσω ὑμῖν; οἱ δὲ εἶπαν <RF>Τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>Τὸν Βαραββᾶν.
λέγει αὐτοῖς ὁ Πιλᾶτος Τί οὖν ποιήσω Ἰησοῦν τὸν λεγόμενον χριστόν; <RF>λέγουσιν WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>λέγουσιν πάντες Σταυρωθήτω.
ὁ <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ἡγεμὼν RP<Rf>δὲ ἔφη Τί γὰρ κακὸν ἐποίησεν; οἱ δὲ περισσῶς ἔκραζον λέγοντες Σταυρωθήτω.<CM>
ἰδὼν δὲ ὁ Πιλᾶτος ὅτι οὐδὲν ὠφελεῖ ἀλλὰ μᾶλλον θόρυβος γίνεται λαβὼν ὕδωρ ἀπενίψατο τὰς χεῖρας <RF>ἀπέναντι NIV RP ] κατέναντι WH Treg<Rf>ἀπέναντι τοῦ ὄχλου λέγων Ἀθῷός εἰμι ἀπὸ τοῦ <RF>αἵματος WH NIV ] + τοῦ δικαίου Treg RP<Rf>αἵματος τούτου ὑμεῖς ὄψεσθε.
καὶ ἀποκριθεὶς πᾶς ὁ λαὸς εἶπεν Τὸ αἷμα αὐτοῦ ἐφ’ ἡμᾶς καὶ ἐπὶ τὰ τέκνα ἡμῶν.
τότε ἀπέλυσεν αὐτοῖς τὸν Βαραββᾶν, τὸν δὲ Ἰησοῦν φραγελλώσας παρέδωκεν ἵνα σταυρωθῇ.<CM>
Τότε οἱ στρατιῶται τοῦ ἡγεμόνος παραλαβόντες τὸν Ἰησοῦν εἰς τὸ πραιτώριον συνήγαγον ἐπ’ αὐτὸν ὅλην τὴν σπεῖραν.
καὶ ἐκδύσαντες αὐτὸν <RF>χλαμύδα κοκκίνην περιέθηκαν αὐτῷ WH Treg NIV ] περιέθηκαν αὐτῷ χλαμύδα κοκκίνην RP<Rf>χλαμύδα κοκκίνην περιέθηκαν αὐτῷ,
καὶ πλέξαντες στέφανον ἐξ ἀκανθῶν ἐπέθηκαν ἐπὶ <RF>τῆς κεφαλῆς WH Treg NIV ] τὴν κεφαλὴν RP<Rf>τῆς κεφαλῆς αὐτοῦ καὶ κάλαμον <RF>ἐν τῇ δεξιᾷ WH Treg NIV ] ἐπὶ τὴν δεξιὰν RP<Rf>ἐν τῇ δεξιᾷ αὐτοῦ, καὶ γονυπετήσαντες ἔμπροσθεν αὐτοῦ <RF>ἐνέπαιξαν WH NIV ] ἐνέπαιζον Treg RP<Rf>ἐνέπαιξαν αὐτῷ λέγοντες Χαῖρε, <RF>βασιλεῦ WH Treg NIV ] ὁ βασιλεὺς RP<Rf>βασιλεῦ τῶν Ἰουδαίων,
καὶ ἐμπτύσαντες εἰς αὐτὸν ἔλαβον τὸν κάλαμον καὶ ἔτυπτον εἰς τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ.
καὶ ὅτε ἐνέπαιξαν αὐτῷ, ἐξέδυσαν αὐτὸν τὴν χλαμύδα καὶ ἐνέδυσαν αὐτὸν τὰ ἱμάτια αὐτοῦ καὶ ἀπήγαγον αὐτὸν εἰς τὸ σταυρῶσαι.<CM>
Ἐξερχόμενοι δὲ εὗρον ἄνθρωπον Κυρηναῖον ὀνόματι Σίμωνα τοῦτον ἠγγάρευσαν ἵνα ἄρῃ τὸν σταυρὸν αὐτοῦ.
Καὶ ἐλθόντες εἰς τόπον λεγόμενον Γολγοθᾶ, ὅ ἐστιν <RF>Κρανίου Τόπος λεγόμενος WH Treg NIV ] λεγόμενος Κρανίου Τόπος RP<Rf>Κρανίου Τόπος λεγόμενος,
ἔδωκαν αὐτῷ πιεῖν <RF>οἶνον WH Treg NIV ] ὄξος RP<Rf>οἶνον μετὰ χολῆς μεμιγμένον καὶ γευσάμενος οὐκ <RF>ἠθέλησεν WH Treg NIV ] ἤθελεν RP<Rf>ἠθέλησεν πιεῖν.
σταυρώσαντες δὲ αὐτὸν διεμερίσαντο τὰ ἱμάτια αὐτοῦ βάλλοντες κλῆρον,
καὶ καθήμενοι ἐτήρουν αὐτὸν ἐκεῖ.
καὶ ἐπέθηκαν ἐπάνω τῆς κεφαλῆς αὐτοῦ τὴν αἰτίαν αὐτοῦ γεγραμμένην Οὗτός ἐστιν Ἰησοῦς ὁ βασιλεῦς τῶν Ἰουδαίων.<CM>
Τότε σταυροῦνται σὺν αὐτῷ δύο λῃσταί, εἷς ἐκ δεξιῶν καὶ εἷς ἐξ εὐωνύμων.
οἱ δὲ παραπορευόμενοι ἐβλασφήμουν αὐτὸν κινοῦντες τὰς κεφαλὰς αὐτῶν
καὶ λέγοντες Ὁ καταλύων τὸν ναὸν καὶ ἐν τρισὶν ἡμέραις οἰκοδομῶν, σῶσον σεαυτόν εἰ υἱὸς εἶ τοῦ θεοῦ, <RF>κατάβηθι WH Treg NIV RP ] καὶ κατάβηθι NA<Rf>κατάβηθι ἀπὸ τοῦ σταυροῦ.
ὁμοίως <RF>καὶ WH NIV ] δὲ καὶ Treg RP<Rf>καὶ οἱ ἀρχιερεῖς ἐμπαίζοντες μετὰ τῶν γραμματέων καὶ <RF>πρεσβυτέρων WH Treg NIV ] + καὶ Φαρισαίων RP<Rf>πρεσβυτέρων ἔλεγον
Ἄλλους ἔσωσεν, ἑαυτὸν οὐ δύναται σῶσαι <RF>βασιλεὺς WH Treg NIV ] Εἰ βασιλεὺς RP<Rf>βασιλεὺς Ἰσραήλ ἐστιν, καταβάτω νῦν ἀπὸ τοῦ σταυροῦ καὶ πιστεύσομεν ἐπ’ <RF>αὐτόν WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>αὐτόν.
πέποιθεν ἐπὶ τὸν θεόν, ῥυσάσθω <RF>νῦν WH NIV ] + αὐτόν Treg RP<Rf>νῦν εἰ θέλει αὐτόν εἶπεν γὰρ ὅτι Θεοῦ εἰμι υἱός.
τὸ δ’ αὐτὸ καὶ οἱ λῃσταὶ οἱ συσταυρωθέντες <RF>σὺν WH Treg NIV ] – RP<Rf>σὺν αὐτῷ ὠνείδιζον αὐτόν.<CM>
Ἀπὸ δὲ ἕκτης ὥρας σκότος ἐγένετο ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν ἕως ὥρας ἐνάτης.
περὶ δὲ τὴν ἐνάτην ὥραν <RF>ἀνεβόησεν NIV RP ] ἐβόησεν WH Treg<Rf>ἀνεβόησεν ὁ Ἰησοῦς φωνῇ μεγάλῃ λέγων <RF>Ἠλὶ ἠλὶ Treg RP NA ] Ἐλωῒ ἐλωῒ WH NIV<Rf>Ἠλὶ ἠλὶ λεμὰ σαβαχθάνι; τοῦτ’ ἔστιν Θεέ μου θεέ μου, ἱνατί με ἐγκατέλιπες;
τινὲς δὲ τῶν ἐκεῖ <RF>ἑστηκότων WH Treg NIV ] ἑστώτων RP<Rf>ἑστηκότων ἀκούσαντες ἔλεγον ὅτι Ἠλίαν φωνεῖ οὗτος.
καὶ εὐθέως δραμὼν εἷς ἐξ αὐτῶν καὶ λαβὼν σπόγγον πλήσας τε ὄξους καὶ περιθεὶς καλάμῳ ἐπότιζεν αὐτόν.
οἱ δὲ λοιποὶ <RF>ἔλεγον NIV RP ] εἶπαν WH Treg<Rf>ἔλεγον Ἄφες ἴδωμεν εἰ ἔρχεται Ἠλίας σώσων <RF>αὐτόν Treg NIV RP ] + [[ἄλλος δὲ λαβὼν λόγχην ἔνυξεν αὐτοῦ τὴν πλευράν, καὶ ἐξῆλθεν ὕδωρ καὶ αἷμα]] WH<Rf>αὐτόν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς πάλιν κράξας φωνῇ μεγάλῃ ἀφῆκεν τὸ πνεῦμα.
καὶ ἰδοὺ τὸ καταπέτασμα τοῦ ναοῦ ἐσχίσθη <RF>ἀπ᾽ ἄνωθεν ἕως κάτω εἰς δύο WH Treg NIV ] εἰς δύο ἀπὸ ἄνωθεν ἕως κάτω RP<Rf>ἀπ’ ἄνωθεν ἕως κάτω εἰς δύο, καὶ ἡ γῆ ἐσείσθη, καὶ αἱ πέτραι ἐσχίσθησαν,
καὶ τὰ μνημεῖα ἀνεῴχθησαν καὶ πολλὰ σώματα τῶν κεκοιμημένων ἁγίων <RF>ἠγέρθησαν WH Treg NIV ] ἠγέρθη RP<Rf>ἠγέρθησαν,
καὶ ἐξελθόντες ἐκ τῶν μνημείων μετὰ τὴν ἔγερσιν αὐτοῦ εἰσῆλθον εἰς τὴν ἁγίαν πόλιν καὶ ἐνεφανίσθησαν πολλοῖς.
Ὁ δὲ ἑκατόνταρχος καὶ οἱ μετ’ αὐτοῦ τηροῦντες τὸν Ἰησοῦν ἰδόντες τὸν σεισμὸν καὶ τὰ <RF>γενόμενα NIV RP ] γινόμενα WH Treg<Rf>γενόμενα ἐφοβήθησαν σφόδρα λέγοντες Ἀληθῶς <RF>θεοῦ υἱὸς WH NIV RP ] υἱὸς θεοῦ Treg<Rf>θεοῦ υἱὸς ἦν οὗτος.<CM>
Ἦσαν δὲ ἐκεῖ γυναῖκες πολλαὶ ἀπὸ μακρόθεν θεωροῦσαι, αἵτινες ἠκολούθησαν τῷ Ἰησοῦ ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας διακονοῦσαι αὐτῷ
ἐν αἷς ἦν Μαρία ἡ Μαγδαληνὴ καὶ Μαρία ἡ τοῦ Ἰακώβου καὶ <RF>Ἰωσὴφ WH NA ] Ἰωσῆ Treg NIV RP<Rf>Ἰωσὴφ μήτηρ καὶ ἡ μήτηρ τῶν υἱῶν Ζεβεδαίου.<CM>
Ὀψίας δὲ γενομένης ἦλθεν ἄνθρωπος πλούσιος ἀπὸ Ἁριμαθαίας, τοὔνομα Ἰωσήφ, ὃς καὶ αὐτὸς <RF>ἐμαθητεύθη WH Treg NIV ] ἐμαθήτευσεν RP<Rf>ἐμαθητεύθη τῷ Ἰησοῦ
οὗτος προσελθὼν τῷ Πιλάτῳ ᾐτήσατο τὸ σῶμα τοῦ Ἰησοῦ. τότε ὁ Πιλᾶτος ἐκέλευσεν <RF>ἀποδοθῆναι WH NIV ] + τὸ σῶμα Treg RP<Rf>ἀποδοθῆναι.
καὶ λαβὼν τὸ σῶμα ὁ Ἰωσὴφ ἐνετύλιξεν <RF>αὐτὸ RP ] + ἐν WH Treg NIV<Rf>αὐτὸ σινδόνι καθαρᾷ,
καὶ ἔθηκεν αὐτὸ ἐν τῷ καινῷ αὐτοῦ μνημείῳ ὃ ἐλατόμησεν ἐν τῇ πέτρᾳ, καὶ προσκυλίσας λίθον μέγαν τῇ θύρᾳ τοῦ μνημείου ἀπῆλθεν.
ἦν δὲ ἐκεῖ <RF>Μαριὰμ WH NIV ] Μαρία Treg RP<Rf>Μαριὰμ ἡ Μαγδαληνὴ καὶ ἡ ἄλλη Μαρία καθήμεναι ἀπέναντι τοῦ τάφου.<CM>
Τῇ δὲ ἐπαύριον, ἥτις ἐστὶν μετὰ τὴν παρασκευήν, συνήχθησαν οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι πρὸς Πιλᾶτον
λέγοντες Κύριε, ἐμνήσθημεν ὅτι ἐκεῖνος ὁ πλάνος εἶπεν ἔτι ζῶν Μετὰ τρεῖς ἡμέρας ἐγείρομαι
κέλευσον οὖν ἀσφαλισθῆναι τὸν τάφον ἕως τῆς τρίτης ἡμέρας, μήποτε ἐλθόντες οἱ μαθηταὶ <RF>αὐτοῦ Treg NIV] – WH; αὐτοῦ νυκτὸς RP<Rf>αὐτοῦ κλέψωσιν αὐτὸν καὶ εἴπωσιν τῷ λαῷ Ἠγέρθη ἀπὸ τῶν νεκρῶν, καὶ ἔσται ἡ ἐσχάτη πλάνη χείρων τῆς πρώτης.
<RF>ἔφη WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἔφη αὐτοῖς ὁ Πιλᾶτος Ἔχετε κουστωδίαν ὑπάγετε ἀσφαλίσασθε ὡς οἴδατε.
οἱ δὲ πορευθέντες ἠσφαλίσαντο τὸν τάφον σφραγίσαντες τὸν λίθον μετὰ τῆς κουστωδίας.<CM>
Ὀψὲ δὲ σαββάτων, τῇ ἐπιφωσκούσῃ εἰς μίαν σαββάτων, ἦλθεν <RF>Μαριὰμ NIV ] Μαρία WH Treg RP<Rf>Μαριὰμ ἡ Μαγδαληνὴ καὶ ἡ ἄλλη Μαρία θεωρῆσαι τὸν τάφον.
καὶ ἰδοὺ σεισμὸς ἐγένετο μέγας ἄγγελος γὰρ κυρίου καταβὰς ἐξ οὐρανοῦ <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ προσελθὼν ἀπεκύλισε τὸν <RF>λίθον WH Treg NIV ] + ἀπὸ τῆς θύρας RP<Rf>λίθον καὶ ἐκάθητο ἐπάνω αὐτοῦ.
ἦν δὲ ἡ εἰδέα αὐτοῦ <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς ἀστραπὴ καὶ τὸ ἔνδυμα αὐτοῦ λευκὸν ὡς χιών.
ἀπὸ δὲ τοῦ φόβου αὐτοῦ ἐσείσθησαν οἱ τηροῦντες καὶ ἐγενήθησαν <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς νεκροί.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ ἄγγελος εἶπεν ταῖς γυναιξίν Μὴ φοβεῖσθε ὑμεῖς, οἶδα γὰρ ὅτι Ἰησοῦν τὸν ἐσταυρωμένον ζητεῖτε
οὐκ ἔστιν ὧδε, ἠγέρθη γὰρ καθὼς εἶπεν δεῦτε ἴδετε τὸν τόπον ὅπου <RF>ἔκειτο WH NIV ] + ὁ κύριος Treg RP<Rf>ἔκειτο
καὶ ταχὺ πορευθεῖσαι εἴπατε τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ ὅτι Ἠγέρθη ἀπὸ τῶν νεκρῶν, καὶ ἰδοὺ προάγει ὑμᾶς εἰς τὴν Γαλιλαίαν, ἐκεῖ αὐτὸν ὄψεσθε ἰδοὺ εἶπον ὑμῖν.
καὶ <RF>ἀπελθοῦσαι WH Treg NIV ] ἐξελθοῦσαι RP<Rf>ἀπελθοῦσαι ταχὺ ἀπὸ τοῦ μνημείου μετὰ φόβου καὶ χαρᾶς μεγάλης ἔδραμον ἀπαγγεῖλαι τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ.
<RF>καὶ WH Treg NIV] Ὡς δὲ ἐπορεύοντο ἀπαγγεῖλαι τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ καὶ RP<Rf>καὶ <RF>ἰδοὺ WH NIV RP ] + ὁ Treg<Rf>ἰδοὺ Ἰησοῦς <RF>ὑπήντησεν WH Treg NIV ] ἀπήντησεν RP<Rf>ὑπήντησεν αὐταῖς λέγων Χαίρετε αἱ δὲ προσελθοῦσαι ἐκράτησαν αὐτοῦ τοὺς πόδας καὶ προσεκύνησαν αὐτῷ.
τότε λέγει αὐταῖς ὁ Ἰησοῦς Μὴ φοβεῖσθε ὑπάγετε ἀπαγγείλατε τοῖς ἀδελφοῖς μου ἵνα ἀπέλθωσιν εἰς τὴν Γαλιλαίαν, κἀκεῖ με ὄψονται.<CM>
Πορευομένων δὲ αὐτῶν ἰδού τινες τῆς κουστωδίας ἐλθόντες εἰς τὴν πόλιν ἀπήγγειλαν τοῖς ἀρχιερεῦσιν ἅπαντα τὰ γενόμενα.
καὶ συναχθέντες μετὰ τῶν πρεσβυτέρων συμβούλιόν τε λαβόντες ἀργύρια ἱκανὰ ἔδωκαν τοῖς στρατιώταις
λέγοντες Εἴπατε ὅτι Οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ νυκτὸς ἐλθόντες ἔκλεψαν αὐτὸν ἡμῶν κοιμωμένων
καὶ ἐὰν ἀκουσθῇ τοῦτο <RF>ἐπὶ WH NIV RP ] ὑπὸ Treg<Rf>ἐπὶ τοῦ ἡγεμόνος, ἡμεῖς πείσομεν <RF>αὐτὸν Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτὸν καὶ ὑμᾶς ἀμερίμνους ποιήσομεν.
οἱ δὲ λαβόντες <RF>τὰ Treg NIV RP ] – WH<Rf>τὰ ἀργύρια ἐποίησαν ὡς ἐδιδάχθησαν. Καὶ διεφημίσθη ὁ λόγος οὗτος παρὰ Ἰουδαίοις μέχρι τῆς σήμερον <RF>ἡμέρας WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡμέρας.<CM>
Οἱ δὲ ἕνδεκα μαθηταὶ ἐπορεύθησαν εἰς τὴν Γαλιλαίαν εἰς τὸ ὄρος οὗ ἐτάξατο αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς,
καὶ ἰδόντες αὐτὸν <RF>προσεκύνησαν WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>προσεκύνησαν, οἱ δὲ ἐδίστασαν.
καὶ προσελθὼν ὁ Ἰησοῦς ἐλάλησεν αὐτοῖς λέγων Ἐδόθη μοι πᾶσα ἐξουσία ἐν οὐρανῷ καὶ ἐπὶ <RF>τῆς WH Treg NA ] – NIV RP<Rf>τῆς γῆς
πορευθέντες <RF>οὖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὖν μαθητεύσατε πάντα τὰ ἔθνη, <RF>βαπτίζοντες WH NIV RP ] βαπτίσαντες Treg<Rf>βαπτίζοντες αὐτοὺς εἰς τὸ ὄνομα τοῦ πατρὸς καὶ τοῦ υἱοῦ καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος,
διδάσκοντες αὐτοὺς τηρεῖν πάντα ὅσα ἐνετειλάμην ὑμῖν καὶ ἰδοὺ ἐγὼ μεθ’ ὑμῶν εἰμι πάσας τὰς ἡμέρας ἕως τῆς συντελείας τοῦ <RF>αἰῶνος WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>αἰῶνος.<CM>
Ἀρχὴ τοῦ εὐαγγελίου Ἰησοῦ <RF>χριστοῦ WH ] + υἱοῦ θεοῦ Treg NIV; υἱοῦ τοῦ θεοῦ RP<Rf>χριστοῦ.<CM>
<RF>Καθὼς WH Treg NIV ] Ὡς RP<Rf>Καθὼς γέγραπται ἐν <RF>τῷ Ἠσαΐᾳ τῷ προφήτῃ WH Treg NIV ] τοῖς προφήταις RP<Rf>τῷ Ἠσαΐᾳ τῷ προφήτῃ <RF>Ἰδοὺ WH Treg NIV ] + ἐγὼ RP<Rf>Ἰδοὺ ἀποστέλλω τὸν ἄγγελόν μου πρὸ προσώπου σου, ὃς κατασκευάσει τὴν ὁδόν <RF>σου WH Treg NIV ] + ἔμπροσθέν σου RP<Rf>σου
φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ Ἑτοιμάσατε τὴν ὁδὸν κυρίου, εὐθείας ποιεῖτε τὰς τρίβους αὐτοῦ,
ἐγένετο Ἰωάννης <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ βαπτίζων ἐν τῇ <RF>ἐρήμῳ WH ] + καὶ Treg NIV RP<Rf>ἐρήμῳ κηρύσσων βάπτισμα μετανοίας εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν.
καὶ ἐξεπορεύετο πρὸς αὐτὸν πᾶσα ἡ Ἰουδαία χώρα καὶ οἱ Ἱεροσολυμῖται <RF>πάντες καὶ ἐβαπτίζοντο WH Treg NIV ] καὶ ἐβαπτίζοντο πάντες RP<Rf>πάντες, καὶ ἐβαπτίζοντο <RF>ὑπ᾽ αὐτοῦ ἐν τῷ Ἰορδάνῃ ποταμῷ WH Treg NIV ] ἐν τῷ Ἰορδάνῃ ποταμῷ ὑπ᾽ αὐτοῦ RP<Rf>ὑπ’ αὐτοῦ ἐν τῷ Ἰορδάνῃ ποταμῷ ἐξομολογούμενοι τὰς ἁμαρτίας αὐτῶν.
<RF>καὶ ἦν WH Treg NIV ] Ἦν δὲ RP<Rf>καὶ ἦν ὁ Ἰωάννης ἐνδεδυμένος τρίχας καμήλου καὶ ζώνην δερματίνην περὶ τὴν ὀσφὺν αὐτοῦ, καὶ ἔσθων ἀκρίδας καὶ μέλι ἄγριον.
καὶ ἐκήρυσσεν λέγων Ἔρχεται ὁ ἰσχυρότερός μου ὀπίσω μου, οὗ οὐκ εἰμὶ ἱκανὸς κύψας λῦσαι τὸν ἱμάντα τῶν ὑποδημάτων αὐτοῦ
<RF>ἐγὼ WH Treg NIV ] + μὲν RP<Rf>ἐγὼ ἐβάπτισα <RF>ὑμᾶς WH NIV ] + ἐν Treg RP<Rf>ὑμᾶς ὕδατι, αὐτὸς δὲ βαπτίσει ὑμᾶς <RF>ἐν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἐν πνεύματι ἁγίῳ.<CM>
Καὶ ἐγένετο ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις ἦλθεν Ἰησοῦς ἀπὸ Ναζαρὲτ τῆς Γαλιλαίας καὶ ἐβαπτίσθη <RF>εἰς τὸν Ἰορδάνην ὑπὸ Ἰωάννου WH Treg NIV ] ὑπὸ Ἰωάννου εἰς τὸν Ἰορδάνην RP<Rf>εἰς τὸν Ἰορδάνην ὑπὸ Ἰωάννου.
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἀναβαίνων <RF>ἐκ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>ἐκ τοῦ ὕδατος εἶδεν σχιζομένους τοὺς οὐρανοὺς καὶ τὸ πνεῦμα <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς περιστερὰν καταβαῖνον <RF>εἰς WH Treg NIV ] ἐπ᾽ RP<Rf>εἰς αὐτόν
καὶ φωνὴ ἐγένετο ἐκ τῶν οὐρανῶν Σὺ εἶ ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός, ἐν <RF>σοὶ WH Treg NIV ] ᾧ RP<Rf>σοὶ εὐδόκησα.<CM>
Καὶ εὐθὺς τὸ πνεῦμα αὐτὸν ἐκβάλλει εἰς τὴν ἔρημον.
καὶ <RF>ἦν WH Treg NIV ] + ἐκεῖ RP<Rf>ἦν ἐν τῇ ἐρήμῳ <RF>τεσσεράκοντα ἡμέρας WH Treg NIV ] ἡμέρας τεσσεράκοντα RP<Rf>τεσσεράκοντα ἡμέρας πειραζόμενος ὑπὸ τοῦ Σατανᾶ, καὶ ἦν μετὰ τῶν θηρίων, καὶ οἱ ἄγγελοι διηκόνουν αὐτῷ.<CM>
<RF>Καὶ μετὰ WH Treg ] Μετὰ δὲ NIV RP<Rf>Καὶ μετὰ τὸ παραδοθῆναι τὸν Ἰωάννην ἦλθεν ὁ Ἰησοῦς εἰς τὴν Γαλιλαίαν κηρύσσων τὸ <RF>εὐαγγέλιον WH Treg NIV ] + τῆς βασιλείας RP<Rf>εὐαγγέλιον τοῦ θεοῦ
καὶ λέγων ὅτι Πεπλήρωται ὁ καιρὸς καὶ ἤγγικεν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ μετανοεῖτε καὶ πιστεύετε ἐν τῷ εὐαγγελίῳ.<CM>
<RF>Καὶ παράγων WH Treg NIV ] Περιπατῶν δὲ RP<Rf>Καὶ παράγων παρὰ τὴν θάλασσαν τῆς Γαλιλαίας εἶδεν Σίμωνα καὶ Ἀνδρέαν τὸν <RF>ἀδελφὸν WH Treg NIV ] + αὐτοῦ τοῦ RP<Rf>ἀδελφὸν Σίμωνος <RF>ἀμφιβάλλοντας WH Treg NIV ] βάλλοντας ἀμφίβληστρον RP<Rf>ἀμφιβάλλοντας ἐν τῇ θαλάσσῃ, ἦσαν γὰρ ἁλιεῖς
καὶ εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Δεῦτε ὀπίσω μου, καὶ ποιήσω ὑμᾶς γενέσθαι ἁλιεῖς ἀνθρώπων.
καὶ <RF>εὐθὺς WH NIV ] εὐθέως RP Treg<Rf>εὐθὺς ἀφέντες τὰ <RF>δίκτυα WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>δίκτυα ἠκολούθησαν αὐτῷ.
καὶ <RF>προβὰς WH Treg NIV ] ἐκεῖθεν RP<Rf>προβὰς ὀλίγον εἶδεν Ἰάκωβον τὸν τοῦ Ζεβεδαίου καὶ Ἰωάννην τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ, καὶ αὐτοὺς ἐν τῷ πλοίῳ καταρτίζοντας τὰ δίκτυα,
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἐκάλεσεν αὐτούς. καὶ ἀφέντες τὸν πατέρα αὐτῶν Ζεβεδαῖον ἐν τῷ πλοίῳ μετὰ τῶν μισθωτῶν ἀπῆλθον ὀπίσω αὐτοῦ.<CM>
Καὶ εἰσπορεύονται εἰς Καφαρναούμ. καὶ <RF>εὐθὺς WH NIV ] εὐθέως Treg RP<Rf>εὐθὺς τοῖς σάββασιν <RF>ἐδίδασκεν εἰς τὴν συναγωγήν Holmes WHmarg ] εἰσελθὼν εἰς τὴν συναγωγὴν ἐδίδασκεν WH Treg NIV RP<Rf>ἐδίδασκεν εἰς τὴν συναγωγήν.
καὶ ἐξεπλήσσοντο ἐπὶ τῇ διδαχῇ αὐτοῦ, ἦν γὰρ διδάσκων αὐτοὺς ὡς ἐξουσίαν ἔχων καὶ οὐχ ὡς οἱ γραμματεῖς.
καὶ <RF>εὐθὺς WH NIV ] – Treg RP<Rf>εὐθὺς ἦν ἐν τῇ συναγωγῇ αὐτῶν ἄνθρωπος ἐν πνεύματι ἀκαθάρτῳ καὶ ἀνέκραξεν
λέγων <RF>Τί WH Treg NIV ] Ἔα τί RP<Rf>Τί ἡμῖν καὶ σοί, Ἰησοῦ Ναζαρηνέ; ἦλθες ἀπολέσαι ἡμᾶς; οἶδά σε τίς εἶ, ὁ ἅγιος τοῦ θεοῦ.
καὶ ἐπετίμησεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς λέγων Φιμώθητι καὶ ἔξελθε ἐξ αὐτοῦ.
καὶ σπαράξαν αὐτὸν τὸ πνεῦμα τὸ ἀκάθαρτον καὶ <RF>φωνῆσαν WH Treg NIV ] κράξαν RP<Rf>φωνῆσαν φωνῇ μεγάλῃ ἐξῆλθεν ἐξ αὐτοῦ.
καὶ ἐθαμβήθησαν <RF>ἅπαντες WH Treg NIV ] πάντες RP<Rf>ἅπαντες, ὥστε συζητεῖν <RF>πρὸς ἑαυτοὺς Treg NIV RP ] αὐτοὺς WH<Rf>πρὸς ἑαυτοὺς λέγοντας Τί ἐστιν τοῦτο; <RF>διδαχὴ καινή WH Treg NIV ] Τίς ἡ διδαχὴ ἡ καινὴ αὕτη ὅτι RP<Rf>διδαχὴ καινή κατ’ ἐξουσίαν καὶ τοῖς πνεύμασι τοῖς ἀκαθάρτοις ἐπιτάσσει, καὶ ὑπακούουσιν αὐτῷ.
<RF>καὶ ἐξῆλθεν WH Treg NIV ] Ἐξῆλθεν δὲ RP<Rf>καὶ ἐξῆλθεν ἡ ἀκοὴ αὐτοῦ εὐθὺς <RF>πανταχοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>πανταχοῦ εἰς ὅλην τὴν περίχωρον τῆς Γαλιλαίας.<CM>
Καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἐκ τῆς συναγωγῆς <RF>ἐξελθόντες ἦλθον WH NIV RP ] ἐξελθὼν ἦλθεν Treg<Rf>ἐξελθόντες ἦλθον εἰς τὴν οἰκίαν Σίμωνος καὶ Ἀνδρέου μετὰ Ἰακώβου καὶ Ἰωάννου.
ἡ δὲ πενθερὰ Σίμωνος κατέκειτο πυρέσσουσα, καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς λέγουσιν αὐτῷ περὶ αὐτῆς.
καὶ προσελθὼν ἤγειρεν αὐτὴν κρατήσας τῆς <RF>χειρός WH NIV ] + αὐτῆς Treg RP<Rf>χειρός καὶ ἀφῆκεν αὐτὴν ὁ <RF>πυρετός WH Treg NIV ] + εὐθέως RP<Rf>πυρετός, καὶ διηκόνει αὐτοῖς.<CM>
Ὀψίας δὲ γενομένης, ὅτε <RF>ἔδυ NIV RP ] ἔδυσεν WH Treg<Rf>ἔδυ ὁ ἥλιος, ἔφερον πρὸς αὐτὸν πάντας τοὺς κακῶς ἔχοντας καὶ τοὺς δαιμονιζομένους
καὶ <RF>ἦν ὅλη ἡ πόλις ἐπισυνηγμένη WH Treg NIV ] ἡ πόλις ὅλη ἐπισυνηγμένη ἦν RP<Rf>ἦν ὅλη ἡ πόλις ἐπισυνηγμένη πρὸς τὴν θύραν.
καὶ ἐθεράπευσεν πολλοὺς κακῶς ἔχοντας ποικίλαις νόσοις, καὶ δαιμόνια πολλὰ ἐξέβαλεν, καὶ οὐκ ἤφιεν λαλεῖν τὰ δαιμόνια, ὅτι ᾔδεισαν <RF>αὐτόν Treg NIV RP ] + χριστὸν εἶναι WH<Rf>αὐτόν.<CM>
Καὶ πρωῒ ἔννυχα λίαν ἀναστὰς ἐξῆλθεν καὶ ἀπῆλθεν εἰς ἔρημον τόπον κἀκεῖ προσηύχετο.
καὶ <RF>κατεδίωξεν WH NIV ] κατεδίωξαν Treg RP<Rf>κατεδίωξεν αὐτὸν <RF>Σίμων WH NIV ] ὁ Σίμων Treg RP<Rf>Σίμων καὶ οἱ μετ’ αὐτοῦ,
καὶ <RF>εὗρον αὐτὸν καὶ WH Treg NIV ] εὑρόντες αὐτὸν RP<Rf>εὗρον αὐτὸν καὶ λέγουσιν αὐτῷ ὅτι Πάντες <RF>ζητοῦσίν σε WH Treg NIV ] σε ζητοῦσιν RP<Rf>ζητοῦσίν σε.
καὶ λέγει αὐτοῖς Ἄγωμεν <RF>ἀλλαχοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἀλλαχοῦ εἰς τὰς ἐχομένας κωμοπόλεις, ἵνα καὶ ἐκεῖ κηρύξω, εἰς τοῦτο γὰρ <RF>ἐξῆλθον WH Treg NIV ] ἐξελήλυθα RP<Rf>ἐξῆλθον.
καὶ <RF>ἦλθεν WH Treg NIV ] ἦν RP<Rf>ἦλθεν κηρύσσων <RF>εἰς τὰς συναγωγὰς WH Treg NIV ] ἐν ταῖς συναγωγαῖς RP<Rf>εἰς τὰς συναγωγὰς αὐτῶν εἰς ὅλην τὴν Γαλιλαίαν καὶ τὰ δαιμόνια ἐκβάλλων.
Καὶ ἔρχεται πρὸς αὐτὸν λεπρὸς παρακαλῶν αὐτὸν καὶ <RF>γονυπετῶν WH ] + καὶ NIV; αὐτὸν καὶ Treg RP<Rf>γονυπετῶν λέγων αὐτῷ ὅτι Ἐὰν θέλῃς δύνασαί με καθαρίσαι.<CM>
<RF>καὶ WH Treg NIV ] Ὁ δὲ Ἰησοῦς RP<Rf>καὶ <RF>ὀργισθεὶς Holmes WHmarg ] σπλαγχνισθεὶς WH Treg NIV RP<Rf>ὀργισθεὶς ἐκτείνας τὴν χεῖρα <RF>αὐτοῦ ἥψατο WH Treg NIV ] ἥψατο αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ ἥψατο καὶ λέγει αὐτῷ Θέλω, καθαρίσθητι
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εἰπόντος αὐτοῦ εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἀπῆλθεν ἀπ’ αὐτοῦ ἡ λέπρα, καὶ ἐκαθαρίσθη.
καὶ ἐμβριμησάμενος αὐτῷ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἐξέβαλεν αὐτόν,
καὶ λέγει αὐτῷ Ὅρα μηδενὶ μηδὲν εἴπῃς, ἀλλὰ ὕπαγε σεαυτὸν δεῖξον τῷ ἱερεῖ καὶ προσένεγκε περὶ τοῦ καθαρισμοῦ σου ἃ προσέταξεν Μωϋσῆς εἰς μαρτύριον αὐτοῖς.
ὁ δὲ ἐξελθὼν ἤρξατο κηρύσσειν πολλὰ καὶ διαφημίζειν τὸν λόγον, ὥστε μηκέτι αὐτὸν δύνασθαι φανερῶς εἰς πόλιν εἰσελθεῖν, ἀλλὰ ἔξω <RF>ἐπ᾽ WH Treg NIV ] ἐν RP<Rf>ἐπ’ ἐρήμοις τόποις ἦν καὶ ἤρχοντο πρὸς αὐτὸν <RF>πάντοθεν WH Treg NIV ] πανταχόθεν RP<Rf>πάντοθεν.<CM>
Καὶ <RF>εἰσελθὼν WH Treg NIV ] εἰσῆλθεν RP<Rf>εἰσελθὼν πάλιν εἰς Καφαρναοὺμ δι’ <RF>ἡμερῶν WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἡμερῶν ἠκούσθη ὅτι <RF>ἐν οἴκῳ WH Treg NIV ] εἰς οἶκόν RP<Rf>ἐν οἴκῳ ἐστίν
<RF>καὶ WH NIV ] + εὐθέως Treg RP<Rf>καὶ συνήχθησαν πολλοὶ ὥστε μηκέτι χωρεῖν μηδὲ τὰ πρὸς τὴν θύραν, καὶ ἐλάλει αὐτοῖς τὸν λόγον.
καὶ ἔρχονται <RF>φέροντες πρὸς αὐτὸν παραλυτικὸν WH NIV ] πρὸς αὐτὸν φέροντες παραλυτικὸν Treg; πρὸς αὐτὸν παραλυτικὸν φέροντες RP<Rf>φέροντες πρὸς αὐτὸν παραλυτικὸν αἰρόμενον ὑπὸ τεσσάρων.
καὶ μὴ δυνάμενοι <RF>προσενέγκαι WH NIV ] προσεγγίσαι Treg RP<Rf>προσενέγκαι αὐτῷ διὰ τὸν ὄχλον ἀπεστέγασαν τὴν στέγην ὅπου ἦν, καὶ ἐξορύξαντες χαλῶσι τὸν κράβαττον <RF>ὅπου WH Treg NIV ] ἐφ᾽ ᾧ RP<Rf>ὅπου ὁ παραλυτικὸς κατέκειτο.
<RF>καὶ ἰδὼν WH NIV ] ἰδὼν δὲ Treg RP<Rf>καὶ ἰδὼν ὁ Ἰησοῦς τὴν πίστιν αὐτῶν λέγει τῷ παραλυτικῷ Τέκνον, <RF>ἀφίενταί σου WH Treg NIV ] ἀφέωνταί σοι RP<Rf>ἀφίενταί σου αἱ <RF>ἁμαρτίαι WH Treg NIV ] + σου RP<Rf>ἁμαρτίαι.
ἦσαν δέ τινες τῶν γραμματέων ἐκεῖ καθήμενοι καὶ διαλογιζόμενοι ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν
Τί οὗτος οὕτως λαλεῖ; <RF>βλασφημεῖ WH Treg NIV ] βλασφημίας RP<Rf>βλασφημεῖ τίς δύναται ἀφιέναι ἁμαρτίας εἰ μὴ εἷς ὁ θεός;
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἐπιγνοὺς ὁ Ἰησοῦς τῷ πνεύματι αὐτοῦ ὅτι <RF>οὕτως WH Treg NIV ] + αὐτοὶ RP<Rf>οὕτως διαλογίζονται ἐν ἑαυτοῖς <RF>λέγει WH Treg NIV ] εἶπεν RP<Rf>λέγει αὐτοῖς Τί ταῦτα διαλογίζεσθε ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν;
τί ἐστιν εὐκοπώτερον, εἰπεῖν τῷ παραλυτικῷ <RF>Ἀφίενταί WH Treg NIV ] Ἀφέωνταί RP<Rf>Ἀφίενταί σου αἱ ἁμαρτίαι, ἢ εἰπεῖν <RF>Ἔγειρε NIV ] Ἐγείρου WH Treg; Ἔγειραι RP<Rf>Ἔγειρε καὶ ἆρον <RF>τὸν κράβαττόν σου WH Treg NIV ] σου τὸν κράββατον RP<Rf>τὸν κράβαττόν σου καὶ περιπάτει;
ἵνα δὲ εἰδῆτε ὅτι ἐξουσίαν ἔχει ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου <RF>ἐπὶ τῆς γῆς ἀφιέναι ἁμαρτίας Treg ] ἀφιέναι ἁμαρτίας ἐπὶ τῆς γῆς WH NIV; ἀφιέναι ἐπὶ τῆς γῆς ἁμαρτίας RP<Rf>ἐπὶ τῆς γῆς ἀφιέναι ἁμαρτίας— λέγει τῷ παραλυτικῷ
Σοὶ λέγω, <RF>ἔγειρε WH Treg NIV ] ἔγειραι καὶ RP<Rf>ἔγειρε ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ ὕπαγε εἰς τὸν οἶκόν σου.
καὶ ἠγέρθη <RF>καὶ εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως καὶ RP<Rf>καὶ εὐθὺς ἄρας τὸν κράβαττον ἐξῆλθεν <RF>ἔμπροσθεν WH NIV ] ἐναντίον Treg RP<Rf>ἔμπροσθεν πάντων, ὥστε ἐξίστασθαι πάντας καὶ δοξάζειν τὸν θεὸν λέγοντας ὅτι <RF>Οὕτως οὐδέποτε WH Treg NIV ] Οὐδέποτε οὕτως RP<Rf>Οὕτως οὐδέποτε εἴδομεν.<CM>
Καὶ ἐξῆλθεν πάλιν παρὰ τὴν θάλασσαν καὶ πᾶς ὁ ὄχλος ἤρχετο πρὸς αὐτόν, καὶ ἐδίδασκεν αὐτούς.
καὶ παράγων εἶδεν Λευὶν τὸν τοῦ Ἁλφαίου καθήμενον ἐπὶ τὸ τελώνιον, καὶ λέγει αὐτῷ Ἀκολούθει μοι. καὶ ἀναστὰς ἠκολούθησεν αὐτῷ.<CM>
Καὶ <RF>γίνεται WH NIV ] γίνεται ἐν τῷ Treg; ἐγένετο ἐν τῷ RP<Rf>γίνεται κατακεῖσθαι αὐτὸν ἐν τῇ οἰκίᾳ αὐτοῦ, καὶ πολλοὶ τελῶναι καὶ ἁμαρτωλοὶ συνανέκειντο τῷ Ἰησοῦ καὶ τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ, ἦσαν γὰρ πολλοὶ καὶ <RF>ἠκολούθουν WH Treg NIV ] ἠκολούθησαν RP<Rf>ἠκολούθουν αὐτῷ.
καὶ οἱ γραμματεῖς <RF>τῶν Φαρισαίων WH Treg NIV ] καὶ οἱ Φαρισαῖοι RP<Rf>τῶν Φαρισαίων <RF>ἰδόντες WH NIV RP ] καὶ ἰδόντες Treg<Rf>ἰδόντες <RF>ὅτι ἐσθίει WH NIV ] ὅτι ἤσθιεν Treg; αὐτὸν ἐσθίοντα RP<Rf>ὅτι ἐσθίει μετὰ τῶν <RF>ἁμαρτωλῶν καὶ τελωνῶν WH Treg NIV ] τελωνῶν καὶ ἁμαρτωλῶν RP<Rf>ἁμαρτωλῶν καὶ τελωνῶν ἔλεγον τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ <RF>Ὅτι WH Treg NIV ] Τί ὅτι RP<Rf>Ὅτι μετὰ τῶν <RF>τελωνῶν καὶ ἁμαρτωλῶν WH NIV RP ] ἁμαρτωλῶν καὶ τῶν τελωνῶν Treg<Rf>τελωνῶν καὶ ἁμαρτωλῶν <RF>ἐσθίει WH NIV ] + καὶ πίνει Treg RP<Rf>ἐσθίει;
καὶ ἀκούσας ὁ Ἰησοῦς λέγει αὐτοῖς <RF>ὅτι WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὅτι Οὐ χρείαν ἔχουσιν οἱ ἰσχύοντες ἰατροῦ ἀλλ’ οἱ κακῶς ἔχοντες οὐκ ἦλθον καλέσαι δικαίους ἀλλὰ <RF>ἁμαρτωλούς WH Treg NIV ] + εἰς μετάνοιαν RP<Rf>ἁμαρτωλούς.<CM>
Καὶ ἦσαν οἱ μαθηταὶ Ἰωάννου καὶ οἱ <RF>Φαρισαῖοι WH Treg NIV ] τῶν Φαρισαίων RP<Rf>Φαρισαῖοι νηστεύοντες. καὶ ἔρχονται καὶ λέγουσιν αὐτῷ Διὰ τί οἱ μαθηταὶ Ἰωάννου καὶ οἱ <RF>μαθηταὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>μαθηταὶ τῶν Φαρισαίων νηστεύουσιν, οἱ δὲ σοὶ μαθηταὶ οὐ νηστεύουσιν;
καὶ εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Μὴ δύνανται οἱ υἱοὶ τοῦ νυμφῶνος ἐν ᾧ ὁ νυμφίος μετ’ αὐτῶν ἐστιν νηστεύειν; ὅσον χρόνον <RF>ἔχουσιν τὸν νυμφίον μετ’ αὐτῶν WH Treg NIV ] μεθ᾽ ἑαυτῶν ἔχουσιν τὸν νυμφίον RP<Rf>ἔχουσιν τὸν νυμφίον μετ’ αὐτῶν οὐ δύνανται νηστεύειν
ἐλεύσονται δὲ ἡμέραι ὅταν ἀπαρθῇ ἀπ’ αὐτῶν ὁ νυμφίος, καὶ τότε νηστεύσουσιν ἐν <RF>ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ WH Treg NIV ] ἐκείναις ταῖς ἡμέραις RP<Rf>ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ.<CM>
<RF>Οὐδεὶς WH Treg NIV ] Καὶ οὐδεὶς RP<Rf>Οὐδεὶς ἐπίβλημα ῥάκους ἀγνάφου ἐπιράπτει ἐπὶ <RF>ἱμάτιον παλαιόν WH Treg NIV ] ἱματίῳ παλαιῷ RP<Rf>ἱμάτιον παλαιόν εἰ δὲ μή, αἴρει τὸ πλήρωμα <RF>ἀπ’ WH NIV ] – Treg RP<Rf>ἀπ’ αὐτοῦ τὸ καινὸν τοῦ παλαιοῦ, καὶ χεῖρον σχίσμα γίνεται.
καὶ οὐδεὶς βάλλει οἶνον νέον εἰς ἀσκοὺς παλαιούς εἰ δὲ μή, <RF>ῥήξει ὁ οἶνος WH Treg NIV ] ῥήσσει ὁ οἶνος ὁ νέος RP<Rf>ῥήξει ὁ οἶνος τοὺς ἀσκούς, καὶ ὁ οἶνος <RF>ἀπόλλυται καὶ οἱ ἀσκοί WH Treg NIV ] ἐκχεῖται καὶ οἱ ἀσκοὶ ἀπολοῦνται RP<Rf>ἀπόλλυται καὶ οἱ ἀσκοί. ἀλλὰ οἶνον νέον εἰς ἀσκοὺς <RF>καινούς WH NIV ] + βλητέον Treg RP<Rf>καινούς.<CM>
Καὶ ἐγένετο <RF>αὐτὸν … σάββασιν παραπορεύεσθαι NIV ] αὐτὸν … σάββασιν διαπορεύεσθαι WH Treg; παραπορεύεσθαι αὐτὸν … σάββασιν RP<Rf>αὐτὸν ἐν τοῖς σάββασιν παραπορεύεσθαι διὰ τῶν σπορίμων, καὶ <RF>οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ ἤρξαντο WH Treg NIV ] ἤρξαντο οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ RP<Rf>οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ ἤρξαντο ὁδὸν ποιεῖν τίλλοντες τοὺς στάχυας.
καὶ οἱ Φαρισαῖοι ἔλεγον αὐτῷ Ἴδε τί <RF>ποιοῦσιν WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>ποιοῦσιν τοῖς σάββασιν ὃ οὐκ ἔξεστιν;
καὶ <RF>λέγει WH Treg NIV ] αὐτὸς ἔλεγεν RP<Rf>λέγει αὐτοῖς Οὐδέποτε ἀνέγνωτε τί ἐποίησεν Δαυὶδ ὅτε χρείαν ἔσχεν καὶ ἐπείνασεν αὐτὸς καὶ οἱ μετ’ αὐτοῦ;
<RF>πῶς WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>πῶς εἰσῆλθεν εἰς τὸν οἶκον τοῦ θεοῦ ἐπὶ Ἀβιαθὰρ ἀρχιερέως καὶ τοὺς ἄρτους τῆς προθέσεως ἔφαγεν, οὓς οὐκ ἔξεστιν φαγεῖν εἰ μὴ <RF>τοὺς ἱερεῖς WH NIV ] τοῖς ἱερεῦσιν Treg RP<Rf>τοὺς ἱερεῖς, καὶ ἔδωκεν καὶ τοῖς σὺν αὐτῷ οὖσιν;
καὶ ἔλεγεν αὐτοῖς Τὸ σάββατον διὰ τὸν ἄνθρωπον ἐγένετο <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ οὐχ ὁ ἄνθρωπος διὰ τὸ σάββατον
ὥστε κύριός ἐστιν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου καὶ τοῦ σαββάτου.<CM>
Καὶ εἰσῆλθεν πάλιν <RF>εἰς WH ] + τὴν Treg NIV RP<Rf>εἰς συναγωγήν, καὶ ἦν ἐκεῖ ἄνθρωπος ἐξηραμμένην ἔχων τὴν χεῖρα.
καὶ παρετήρουν αὐτὸν εἰ τοῖς σάββασιν θεραπεύσει αὐτόν, ἵνα <RF>κατηγορήσωσιν WH NIV RP ] κατηγορήσουσιν Treg<Rf>κατηγορήσωσιν αὐτοῦ.
καὶ λέγει τῷ ἀνθρώπῳ τῷ <RF>τὴν χεῖρα ἔχοντι ξηράν WH Treg ] τὴν ξηράν χεῖρα ἔχοντι NIV; ἐξηραμμένην  ἔχοντι τὴν χεῖρα RP<Rf>τὴν χεῖρα ἔχοντι ξηράν <RF>Ἔγειρε WH Treg NIV ] Ἔγειραι RP<Rf>Ἔγειρε εἰς τὸ μέσον.
καὶ λέγει αὐτοῖς Ἔξεστιν τοῖς σάββασιν <RF>ἀγαθοποιῆσαι WH Treg RP ] ἀγαθὸν ποιῆσαι NIV<Rf>ἀγαθοποιῆσαι ἢ κακοποιῆσαι, ψυχὴν σῶσαι ἢ ἀποκτεῖναι; οἱ δὲ ἐσιώπων.
καὶ περιβλεψάμενος αὐτοὺς μετ’ ὀργῆς, συλλυπούμενος ἐπὶ τῇ πωρώσει τῆς καρδίας αὐτῶν, λέγει τῷ ἀνθρώπῳ Ἔκτεινον τὴν <RF>χεῖρα NIV ] + σου WH Treg RP<Rf>χεῖρα καὶ ἐξέτεινεν, καὶ ἀπεκατεστάθη ἡ χεὶρ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + ὑγιὴς ὡς ἡ ἄλλη RP<Rf>αὐτοῦ.
καὶ ἐξελθόντες οἱ Φαρισαῖοι <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς μετὰ τῶν Ἡρῳδιανῶν συμβούλιον <RF>ἐδίδουν WH Treg NIV ] ἐποίουν RP<Rf>ἐδίδουν κατ’ αὐτοῦ ὅπως αὐτὸν ἀπολέσωσιν.<CM>
Καὶ ὁ Ἰησοῦς <RF>μετὰ … αὐτοῦ ἀνεχώρησεν WH Treg NIV ] ἀνεχώρησεν μετὰ … αὐτοῦ RP<Rf>μετὰ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ ἀνεχώρησεν πρὸς τὴν θάλασσαν καὶ πολὺ πλῆθος ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας <RF>ἠκολούθησεν WH Treg NIV ] ἠκολούθησαν αὐτῷ RP<Rf>ἠκολούθησεν, καὶ ἀπὸ τῆς Ἰουδαίας
καὶ ἀπὸ Ἱεροσολύμων καὶ ἀπὸ τῆς Ἰδουμαίας <RF>καὶ WH Treg RP NA ] + οἱ NIV<Rf>καὶ πέραν τοῦ Ἰορδάνου <RF>καὶ WH Treg NIV ] + οἱ RP<Rf>καὶ περὶ Τύρον καὶ Σιδῶνα, πλῆθος πολύ, <RF>ἀκούοντες WH Treg NIV ] ἀκούσαντες RP<Rf>ἀκούοντες ὅσα <RF>ἐποίει NIV RP ] ποιεῖ WH Treg<Rf>ἐποίει ἦλθον πρὸς αὐτόν.
καὶ εἶπεν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ ἵνα πλοιάριον προσκαρτερῇ αὐτῷ διὰ τὸν ὄχλον ἵνα μὴ θλίβωσιν αὐτόν
πολλοὺς γὰρ ἐθεράπευσεν, ὥστε ἐπιπίπτειν αὐτῷ ἵνα αὐτοῦ ἅψωνται ὅσοι εἶχον μάστιγας.
καὶ τὰ πνεύματα τὰ ἀκάθαρτα, ὅταν αὐτὸν <RF>ἐθεώρουν προσέπιπτον WH Treg NIV ] ἐθεώρει προσέπιπτεν RP<Rf>ἐθεώρουν, προσέπιπτον αὐτῷ καὶ <RF>ἔκραζον WH Treg NIV ] ἔκραζεν RP<Rf>ἔκραζον <RF>λέγοντα WH Treg RP ] λέγοντες NIV<Rf>λέγοντα ὅτι Σὺ εἶ ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ.
καὶ πολλὰ ἐπετίμα αὐτοῖς ἵνα μὴ <RF>αὐτὸν φανερὸν WH Treg NIV ] φανερὸν αὐτὸν RP<Rf>αὐτὸν φανερὸν <RF>ποιήσωσιν WH NIV RP ] ποιῶσιν Treg<Rf>ποιήσωσιν.<CM>
Καὶ ἀναβαίνει εἰς τὸ ὄρος καὶ προσκαλεῖται οὓς ἤθελεν αὐτός, καὶ ἀπῆλθον πρὸς αὐτόν.
καὶ ἐποίησεν <RF>δώδεκα Treg RP ] + οὓς καὶ ἀποστόλους ὠνόμασεν WH NIV<Rf>δώδεκα, ἵνα ὦσιν μετ’ αὐτοῦ καὶ ἵνα ἀποστέλλῃ αὐτοὺς κηρύσσειν
καὶ ἔχειν <RF>ἐξουσίαν WH Treg NIV ] θεραπεύειν τὰς νόσους καὶ RP<Rf>ἐξουσίαν ἐκβάλλειν τὰ δαιμόνια
καὶ <RF>ἐποίησεν τοὺς δώδεκα καὶ WH NIV ] – Treg RP<Rf>ἐποίησεν τοὺς δώδεκα, καὶ ἐπέθηκεν <RF>ὄνομα τῷ Σίμωνι WH Treg NIV ] τῷ Σίμωνι ὄνομα RP<Rf>ὄνομα τῷ Σίμωνι Πέτρον,
καὶ Ἰάκωβον τὸν τοῦ Ζεβεδαίου καὶ Ἰωάννην τὸν ἀδελφὸν τοῦ Ἰακώβου (καὶ ἐπέθηκεν αὐτοῖς <RF>ὀνόματα Treg NIV RP ] ὄνομα WH <Rf>ὀνόματα Βοανηργές, ὅ ἐστιν Υἱοὶ Βροντῆς),
καὶ Ἀνδρέαν καὶ Φίλιππον καὶ Βαρθολομαῖον καὶ Μαθθαῖον καὶ Θωμᾶν καὶ Ἰάκωβον τὸν τοῦ Ἁλφαίου καὶ Θαδδαῖον καὶ Σίμωνα τὸν <RF>Καναναῖον WH Treg NIV ] Κανανίτην RP<Rf>Καναναῖον
καὶ Ἰούδαν <RF>Ἰσκαριώθ WH Treg NIV ] Ἰσκαριώτην RP<Rf>Ἰσκαριώθ, ὃς καὶ παρέδωκεν αὐτόν.<CM>
Καὶ <RF>ἔρχεται WH NIV RP ] ἔρχονται Treg<Rf>ἔρχεται εἰς οἶκον καὶ συνέρχεται πάλιν <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ ὄχλος, ὥστε μὴ δύνασθαι αὐτοὺς <RF>μηδὲ WH Treg NIV ] μήτε RP<Rf>μηδὲ ἄρτον φαγεῖν.
καὶ ἀκούσαντες οἱ παρ’ αὐτοῦ ἐξῆλθον κρατῆσαι αὐτόν, ἔλεγον γὰρ ὅτι ἐξέστη.
καὶ οἱ γραμματεῖς οἱ ἀπὸ Ἱεροσολύμων καταβάντες ἔλεγον ὅτι Βεελζεβοὺλ ἔχει καὶ ὅτι ἐν τῷ ἄρχοντι τῶν δαιμονίων ἐκβάλλει τὰ δαιμόνια.
καὶ προσκαλεσάμενος αὐτοὺς ἐν παραβολαῖς ἔλεγεν αὐτοῖς Πῶς δύναται Σατανᾶς Σατανᾶν ἐκβάλλειν;
καὶ ἐὰν βασιλεία ἐφ’ ἑαυτὴν μερισθῇ, οὐ δύναται σταθῆναι ἡ βασιλεία ἐκείνη
καὶ ἐὰν οἰκία ἐφ’ ἑαυτὴν μερισθῇ, οὐ <RF>δυνήσεται WH Treg NIV ] δύναται RP<Rf>δυνήσεται <RF>ἡ οἰκία ἐκείνη σταθῆναι NIV ] ἡ οἰκία ἐκείνη στῆναι WH Treg; σταθῆναι ἡ οἰκία ἐκείνη RP<Rf>ἡ οἰκία ἐκείνη σταθῆναι
καὶ εἰ ὁ Σατανᾶς ἀνέστη ἐφ’ ἑαυτὸν καὶ <RF>ἐμερίσθη WH NIV ] μεμέρισται Treg RP<Rf>ἐμερίσθη, οὐ δύναται <RF>στῆναι WH Treg NIV ] σταθῆναι RP<Rf>στῆναι ἀλλὰ τέλος ἔχει.
<RF>ἀλλ’ οὐδεὶς δύναται Treg ] ἀλλ᾽ οὐ δύναται οὐδεὶς WH NIV; οὐδεὶς δύναται RP<Rf>ἀλλ’ οὐδεὶς δύναται <RF>εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ ἰσχυροῦ εἰσελθὼν τὰ σκεύη WH Treg NIV ] τὰ σκεύη τοῦ ἰσχυροῦ εἰσελθὼν εἰς τὴν οἰκίαν RP<Rf>εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ ἰσχυροῦ εἰσελθὼν τὰ σκεύη αὐτοῦ διαρπάσαι ἐὰν μὴ πρῶτον τὸν ἰσχυρὸν δήσῃ, καὶ τότε τὴν οἰκίαν αὐτοῦ <RF>διαρπάσει WH Treg NIV ] διαρπάσῃ RP<Rf>διαρπάσει.<CM>
Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι πάντα ἀφεθήσεται <RF>τοῖς … ἀνθρώπων τὰ ἁμαρτήματα WH Treg NIV ] τὰ ἁμαρτήματα τοῖς … ἀνθρώπων RP<Rf>τοῖς υἱοῖς τῶν ἀνθρώπων, τὰ ἁμαρτήματα καὶ <RF>αἱ βλασφημίαι ὅσα ἐὰν WH Treg NIV ] βλασφημίαι ὅσας ἂν RP<Rf>αἱ βλασφημίαι ὅσα ἐὰν βλασφημήσωσιν
ὃς δ’ ἂν βλασφημήσῃ εἰς τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον, οὐκ ἔχει ἄφεσιν εἰς τὸν αἰῶνα, ἀλλὰ ἔνοχός ἐστιν αἰωνίου <RF>ἁμαρτήματος WH Treg NIV ] κρίσεως RP<Rf>ἁμαρτήματος.
ὅτι ἔλεγον Πνεῦμα ἀκάθαρτον ἔχει.<CM>
<RF>Καὶ ἔρχονται WH Treg ] Καὶ ἔρχεται NIV; Ἔρχονται οὖν RP<Rf>Καὶ ἔρχονται <RF>ἡ μήτηρ αὐτοῦ καὶ οἱ ἀδελφοὶ αὐτοῦ WH Treg NIV ] οἱ ἀδελφοὶ καὶ ἡ μήτηρ αὐτοῦ RP<Rf>ἡ μήτηρ αὐτοῦ καὶ οἱ ἀδελφοὶ αὐτοῦ καὶ ἔξω <RF>στήκοντες WH Treg NIV ] ἑστῶτες RP<Rf>στήκοντες ἀπέστειλαν πρὸς αὐτὸν <RF>καλοῦντες WH Treg NIV ] φωνοῦντες RP<Rf>καλοῦντες αὐτόν.
καὶ ἐκάθητο <RF>περὶ αὐτὸν ὄχλος WH Treg NIV ] ὄχλος περὶ αὐτόν RP<Rf>περὶ αὐτὸν ὄχλος, <RF>καὶ λέγουσιν WH Treg NIV ] εἶπον δὲ RP<Rf>καὶ λέγουσιν αὐτῷ Ἰδοὺ ἡ μήτηρ σου καὶ οἱ ἀδελφοί <RF>σου WH Treg NIV ] +  καὶ αἱ ἀδελφαί σου RP NA<Rf>σου ἔξω ζητοῦσίν σε.
καὶ <RF>ἀποκριθεὶς αὐτοῖς λέγει WH Treg NIV ] ἀπεκρίθη αὐτοῖς λέγων RP<Rf>ἀποκριθεὶς αὐτοῖς λέγει Τίς ἐστιν ἡ μήτηρ μου <RF>ἢ RP ] καὶ WH Treg NIV<Rf>ἢ οἱ ἀδελφοί <RF>μου Treg NIV RP ] – WH<Rf>μου;
καὶ περιβλεψάμενος <RF>τοὺς περὶ αὐτὸν κύκλῳ WH Treg NIV ] κύκλῳ τοὺς περὶ αὐτὸν RP<Rf>τοὺς περὶ αὐτὸν κύκλῳ καθημένους λέγει Ἴδε ἡ μήτηρ μου καὶ οἱ ἀδελφοί μου
ὃς <RF>γὰρ Treg NIV RP ] – WH<Rf>γὰρ ἂν ποιήσῃ τὸ θέλημα τοῦ θεοῦ, οὗτος ἀδελφός μου καὶ <RF>ἀδελφὴ WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>ἀδελφὴ καὶ μήτηρ ἐστίν.<CM>
Καὶ πάλιν ἤρξατο διδάσκειν παρὰ τὴν θάλασσαν. καὶ <RF>συνάγεται WH Treg NIV ] συνήχθη RP<Rf>συνάγεται πρὸς αὐτὸν ὄχλος <RF>πλεῖστος WH Treg NIV ] πολύς RP<Rf>πλεῖστος, ὥστε αὐτὸν <RF>εἰς πλοῖον ἐμβάντα WH Treg NIV ] ἐμβάντα εἰς τὸ πλοῖον RP<Rf>εἰς πλοῖον ἐμβάντα καθῆσθαι ἐν τῇ θαλάσσῃ, καὶ πᾶς ὁ ὄχλος πρὸς τὴν θάλασσαν ἐπὶ τῆς γῆς <RF>ἦσαν WH Treg NIV ] ἦν RP<Rf>ἦσαν.
καὶ ἐδίδασκεν αὐτοὺς ἐν παραβολαῖς πολλά καὶ ἔλεγεν αὐτοῖς ἐν τῇ διδαχῇ αὐτοῦ
Ἀκούετε. ἰδοὺ ἐξῆλθεν ὁ <RF>σπείρων WH NIV ] + τοῦ Treg RP<Rf>σπείρων σπεῖραι.
καὶ ἐγένετο ἐν τῷ σπείρειν ὃ μὲν ἔπεσεν παρὰ τὴν ὁδόν, καὶ ἦλθεν τὰ πετεινὰ καὶ κατέφαγεν αὐτό.
<RF>καὶ ἄλλο WH Treg NIV ] Ἄλλο δὲ RP<Rf>καὶ ἄλλο ἔπεσεν ἐπὶ τὸ πετρῶδες <RF>ὅπου NIV RP ] καὶ ὅπου WH Treg<Rf>ὅπου οὐκ εἶχεν γῆν πολλήν, καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἐξανέτειλεν διὰ τὸ μὴ ἔχειν βάθος γῆς
<RF>καὶ ὅτε ἀνέτειλεν ὁ ἥλιος WH Treg NIV ] ἡλίου δὲ ἀνατείλαντος RP<Rf>καὶ ὅτε ἀνέτειλεν ὁ ἥλιος <RF>ἐκαυματίσθη WH RP NA ] ἐκαυματίσθησαν Treg NIV<Rf>ἐκαυματίσθη καὶ διὰ τὸ μὴ ἔχειν ῥίζαν ἐξηράνθη.
καὶ ἄλλο ἔπεσεν εἰς τὰς ἀκάνθας, καὶ ἀνέβησαν αἱ ἄκανθαι καὶ συνέπνιξαν αὐτό, καὶ καρπὸν οὐκ ἔδωκεν.
καὶ <RF>ἄλλα WH NIV ] ἄλλο Treg RP<Rf>ἄλλα ἔπεσεν εἰς τὴν γῆν τὴν καλήν, καὶ ἐδίδου καρπὸν ἀναβαίνοντα καὶ <RF>αὐξανόμενα WH NIV ] αὐξανόμενον Treg; αὐξάνοντα RP<Rf>αὐξανόμενα, καὶ ἔφερεν <RF>ἓν … ἓν … ἓν NIV ] εἰς … ἐν … ἐν WH; εἰς … εἰς … εἰς Treg; ἐν … ἐν … ἐν RP<Rf>ἓν τριάκοντα καὶ ἓν ἑξήκοντα καὶ ἓν ἑκατόν.
καὶ ἔλεγεν <RF>Ὃς ἔχει WH Treg NIV ] Ὃ ἔχων RP<Rf>Ὃς ἔχει ὦτα ἀκούειν ἀκουέτω.<CM>
<RF>Καὶ ὅτε WH Treg NIV ] Ὅτε δὲ RP<Rf>Καὶ ὅτε ἐγένετο κατὰ μόνας, <RF>ἠρώτων WH Treg NIV ] ἠρώτησαν RP<Rf>ἠρώτων αὐτὸν οἱ περὶ αὐτὸν σὺν τοῖς δώδεκα <RF>τὰς παραβολάς WH Treg NIV ] τὴν παραβολήν RP<Rf>τὰς παραβολάς.
καὶ ἔλεγεν αὐτοῖς Ὑμῖν <RF>τὸ μυστήριον δέδοται WH Treg NIV ] δέδοται γνῶναι τὸ μυστήριον RP<Rf>τὸ μυστήριον δέδοται τῆς βασιλείας τοῦ θεοῦ ἐκείνοις δὲ τοῖς ἔξω ἐν παραβολαῖς τὰ πάντα γίνεται,
ἵνα βλέποντες βλέπωσι καὶ μὴ ἴδωσιν, καὶ ἀκούοντες ἀκούωσι καὶ μὴ συνιῶσιν, μήποτε ἐπιστρέψωσιν καὶ ἀφεθῇ <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + τὰ ἁμαρτήματα RP<Rf>αὐτοῖς.<CM>
Καὶ λέγει αὐτοῖς Οὐκ οἴδατε τὴν παραβολὴν ταύτην, καὶ πῶς πάσας τὰς παραβολὰς γνώσεσθε;
ὁ σπείρων τὸν λόγον σπείρει.
οὗτοι δέ εἰσιν οἱ παρὰ τὴν ὁδὸν ὅπου σπείρεται ὁ λόγος, καὶ ὅταν ἀκούσωσιν <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἔρχεται ὁ Σατανᾶς καὶ αἴρει τὸν λόγον τὸν ἐσπαρμένον <RF>εἰς αὐτούς WH Treg NIV ] ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν RP<Rf>εἰς αὐτούς.
καὶ οὗτοί εἰσιν <RF>ὁμοίως WH Treg NIV RP ] – NA<Rf>ὁμοίως οἱ ἐπὶ τὰ πετρώδη σπειρόμενοι, οἳ ὅταν ἀκούσωσιν τὸν λόγον <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς μετὰ χαρᾶς λαμβάνουσιν αὐτόν,
καὶ οὐκ ἔχουσιν ῥίζαν ἐν ἑαυτοῖς ἀλλὰ πρόσκαιροί εἰσιν, εἶτα γενομένης θλίψεως ἢ διωγμοῦ διὰ τὸν λόγον <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς σκανδαλίζονται.
καὶ <RF>ἄλλοι WH Treg NIV ] οὗτοί RP<Rf>ἄλλοι εἰσὶν οἱ εἰς τὰς ἀκάνθας σπειρόμενοι <RF>οὗτοί εἰσιν WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὗτοί εἰσιν οἱ τὸν λόγον <RF>ἀκούσαντες WH Treg NIV ] ἀκούοντες RP<Rf>ἀκούσαντες,
καὶ αἱ μέριμναι τοῦ <RF>αἰῶνος WH Treg NA ] + τούτου RP; βίου NIV<Rf>αἰῶνος καὶ ἡ ἀπάτη τοῦ πλούτου καὶ αἱ περὶ τὰ λοιπὰ ἐπιθυμίαι εἰσπορευόμεναι συμπνίγουσιν τὸν λόγον, καὶ ἄκαρπος γίνεται.
καὶ <RF>ἐκεῖνοί WH Treg NIV ] οὗτοί RP<Rf>ἐκεῖνοί εἰσιν οἱ ἐπὶ τὴν γῆν τὴν καλὴν σπαρέντες, οἵτινες ἀκούουσιν τὸν λόγον καὶ παραδέχονται καὶ καρποφοροῦσιν <RF>ἓν … ἓν … ἓν NIV ] ἐν … ἐν … ἐν WH Treg RP<Rf>ἓν τριάκοντα καὶ ἓν ἑξήκοντα καὶ ἓν ἑκατόν.<CM>
Καὶ ἔλεγεν <RF>αὐτοῖς Treg NIV RP ] + ὅτι WH<Rf>αὐτοῖς Μήτι <RF>ἔρχεται ὁ λύχνος WH Treg NIV ] ὁ λύχνος ἔρχεται RP<Rf>ἔρχεται ὁ λύχνος ἵνα ὑπὸ τὸν μόδιον τεθῇ ἢ ὑπὸ τὴν κλίνην, οὐχ ἵνα ἐπὶ τὴν λυχνίαν <RF>τεθῇ WH Treg NIV ] ἐπιτεθῇ RP<Rf>τεθῇ;
οὐ γάρ ἐστιν <RF>κρυπτὸν WH Treg NIV ] τι κρυπτόν, ὃ RP<Rf>κρυπτὸν ἐὰν μὴ <RF>ἵνα WH NIV ] – Treg RP<Rf>ἵνα φανερωθῇ, οὐδὲ ἐγένετο ἀπόκρυφον ἀλλ’ ἵνα <RF>ἔλθῃ εἰς φανερόν WH Treg NIV ] εἰς φανερὸν ἔλθῃ RP<Rf>ἔλθῃ εἰς φανερόν.
εἴ τις ἔχει ὦτα ἀκούειν ἀκουέτω.
καὶ ἔλεγεν αὐτοῖς Βλέπετε τί ἀκούετε. ἐν ᾧ μέτρῳ μετρεῖτε μετρηθήσεται ὑμῖν καὶ προστεθήσεται <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] + τοῖς ἀκούουσιν RP<Rf>ὑμῖν.
ὃς γὰρ <RF>ἔχει WH Treg NIV ] ἂν ἔχῃ RP<Rf>ἔχει, δοθήσεται αὐτῷ καὶ ὃς οὐκ ἔχει, καὶ <RF>ὃ WH NIV RP ] ὃς Treg<Rf>ὃ ἔχει ἀρθήσεται ἀπ’ αὐτοῦ.<CM>
Καὶ ἔλεγεν Οὕτως ἐστὶν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ <RF>ὡς WH Treg NIV ] + ἐὰν RP<Rf>ὡς ἄνθρωπος βάλῃ τὸν σπόρον ἐπὶ τῆς γῆς
καὶ καθεύδῃ καὶ ἐγείρηται νύκτα καὶ ἡμέραν, καὶ ὁ σπόρος <RF>βλαστᾷ WH Treg NIV ] βλαστάνῃ RP<Rf>βλαστᾷ καὶ μηκύνηται ὡς οὐκ οἶδεν αὐτός.
<RF>αὐτομάτη WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>αὐτομάτη ἡ γῆ καρποφορεῖ, πρῶτον χόρτον, <RF>εἶτα … εἶτα Treg NIV RP ] εἶτεν … εἶτεν WH<Rf>εἶτα στάχυν, εἶτα <RF>πλήρης σῖτον NIV ] πλήρη σῖτον WH RP; πλήρης σῖτος Treg<Rf>πλήρης σῖτον ἐν τῷ στάχυϊ.
ὅταν δὲ <RF>παραδοῖ WH Treg NIV ] παραδῷ RP<Rf>παραδοῖ ὁ καρπός, <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἀποστέλλει τὸ δρέπανον, ὅτι παρέστηκεν ὁ θερισμός.<CM>
Καὶ ἔλεγεν <RF>Πῶς WH Treg NIV ] Τίνι RP<Rf>Πῶς ὁμοιώσωμεν τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ, ἢ ἐν <RF>τίνι WH Treg NIV ] ποίᾳ RP<Rf>τίνι <RF>αὐτὴν παραβολῇ θῶμεν WH Treg NIV ] παραβολῇ παραβάλωμεν αὐτήν RP<Rf>αὐτὴν παραβολῇ θῶμεν;
ὡς <RF>κόκκῳ WH NIV ] κόκκον Treg RP<Rf>κόκκῳ σινάπεως, ὃς ὅταν σπαρῇ ἐπὶ τῆς γῆς, <RF>μικρότερον ὂν WH Treg NIV ] μικρότερος RP<Rf>μικρότερον ὂν πάντων τῶν <RF>σπερμάτων WH Treg NIV ] + ἐστὶν RP<Rf>σπερμάτων τῶν ἐπὶ τῆς γῆς—
καὶ ὅταν σπαρῇ, ἀναβαίνει καὶ γίνεται <RF>μεῖζον πάντων τῶν λαχάνων WH NIV ] μείζων πάντων τῶν λαχάνων Treg; πάντων τῶν λαχάνων μείζων RP<Rf>μεῖζον πάντων τῶν λαχάνων καὶ ποιεῖ κλάδους μεγάλους, ὥστε δύνασθαι ὑπὸ τὴν σκιὰν αὐτοῦ τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ κατασκηνοῦν.<CM>
Καὶ τοιαύταις παραβολαῖς πολλαῖς ἐλάλει αὐτοῖς τὸν λόγον, καθὼς ἠδύναντο ἀκούειν
χωρὶς δὲ παραβολῆς οὐκ ἐλάλει αὐτοῖς, κατ’ ἰδίαν δὲ τοῖς <RF>ἰδίοις μαθηταῖς WH NIV ] μαθηταῖς αὐτοῦ Treg RP<Rf>ἰδίοις μαθηταῖς ἐπέλυεν πάντα.<CM>
Καὶ λέγει αὐτοῖς ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ ὀψίας γενομένης Διέλθωμεν εἰς τὸ πέραν.
καὶ ἀφέντες τὸν ὄχλον παραλαμβάνουσιν αὐτὸν ὡς ἦν ἐν τῷ πλοίῳ, καὶ ἄλλα <RF>πλοῖα WH Treg NIV ] δὲ πλοιάρια RP<Rf>πλοῖα ἦν μετ’ αὐτοῦ.
καὶ γίνεται λαῖλαψ <RF>μεγάλη ἀνέμου WH Treg NIV ] ἀνέμου μεγάλη RP<Rf>μεγάλη ἀνέμου, <RF>καὶ τὰ WH Treg NIV ] τὰ δὲ RP<Rf>καὶ τὰ κύματα ἐπέβαλλεν εἰς τὸ πλοῖον, ὥστε <RF>ἤδη γεμίζεσθαι τὸ πλοῖον WH Treg NIV ] αὐτὸ ἤδη γεμίζεσθα RP<Rf>ἤδη γεμίζεσθαι τὸ πλοῖον.
καὶ <RF>αὐτὸς ἦν WH NIV ] ἦν αὐτὸς Treg RP<Rf>αὐτὸς ἦν <RF>ἐν WH Treg NIV ] ἐπὶ RP<Rf>ἐν τῇ πρύμνῃ ἐπὶ τὸ προσκεφάλαιον καθεύδων καὶ <RF>ἐγείρουσιν WH Treg NIV ] διεγείρουσιν RP<Rf>ἐγείρουσιν αὐτὸν καὶ λέγουσιν αὐτῷ Διδάσκαλε, οὐ μέλει σοι ὅτι ἀπολλύμεθα;
καὶ διεγερθεὶς ἐπετίμησεν τῷ ἀνέμῳ καὶ εἶπεν τῇ θαλάσσῃ Σιώπα, πεφίμωσο. καὶ ἐκόπασεν ὁ ἄνεμος, καὶ ἐγένετο γαλήνη μεγάλη.
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Τί δειλοί ἐστε; <RF>οὔπω WH Treg NIV ] οὕτως Πῶς οὐκ RP<Rf>οὔπω ἔχετε πίστιν;
καὶ ἐφοβήθησαν φόβον μέγαν, καὶ ἔλεγον πρὸς ἀλλήλους Τίς ἄρα οὗτός ἐστιν ὅτι καὶ ὁ ἄνεμος καὶ ἡ θάλασσα <RF>ὑπακούει WH Treg NIV ] ὑπακούουσιν RP<Rf>ὑπακούει αὐτῷ;<CM>
Καὶ ἦλθον εἰς τὸ πέραν τῆς θαλάσσης εἰς τὴν χώραν τῶν <RF>Γερασηνῶν WH Treg NIV ] Γαδαρηνῶν RP<Rf>Γερασηνῶν.
καὶ <RF>ἐξελθόντος αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἐξελθόντι αὐτῷ RP<Rf>ἐξελθόντος αὐτοῦ ἐκ τοῦ πλοίου <RF>εὐθὺς ὑπήντησεν WH Treg NIV ] εὐθέως ἀπήντησεν RP<Rf>εὐθὺς ὑπήντησεν αὐτῷ ἐκ τῶν μνημείων ἄνθρωπος ἐν πνεύματι ἀκαθάρτῳ,
ὃς τὴν κατοίκησιν εἶχεν ἐν τοῖς μνήμασιν, καὶ <RF>οὐδὲ ἁλύσει οὐκέτι WH Treg NIV ] οὔτε ἁλύσεσιν RP<Rf>οὐδὲ ἁλύσει οὐκέτι οὐδεὶς ἐδύνατο αὐτὸν δῆσαι
διὰ τὸ αὐτὸν πολλάκις πέδαις καὶ ἁλύσεσι δεδέσθαι καὶ διεσπάσθαι ὑπ’ αὐτοῦ τὰς ἁλύσεις καὶ τὰς πέδας συντετρῖφθαι, καὶ οὐδεὶς <RF>ἴσχυεν αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὸν ἴσχυεν RP<Rf>ἴσχυεν αὐτὸν δαμάσαι
καὶ διὰ παντὸς νυκτὸς καὶ ἡμέρας ἐν τοῖς <RF>μνήμασιν καὶ ἐν τοῖς ὄρεσιν WH Treg NIV ] ὄρεσιν καὶ ἐν τοῖς μνήμασιν RP<Rf>μνήμασιν καὶ ἐν τοῖς ὄρεσιν ἦν κράζων καὶ κατακόπτων ἑαυτὸν λίθοις.
<RF>καὶ ἰδὼν WH Treg NIV ] Ἰδὼν δὲ RP<Rf>καὶ ἰδὼν τὸν Ἰησοῦν ἀπὸ μακρόθεν ἔδραμεν καὶ προσεκύνησεν <RF>αὐτόν WH ] αὐτῷ Treg NIV RP<Rf>αὐτόν,
καὶ κράξας φωνῇ μεγάλῃ <RF>λέγει WH Treg NIV ] εἶπεν RP<Rf>λέγει Τί ἐμοὶ καὶ σοί, Ἰησοῦ υἱὲ τοῦ θεοῦ τοῦ ὑψίστου; ὁρκίζω σε τὸν θεόν, μή με βασανίσῃς.
ἔλεγεν γὰρ αὐτῷ Ἔξελθε τὸ πνεῦμα τὸ ἀκάθαρτον ἐκ τοῦ ἀνθρώπου.
καὶ ἐπηρώτα αὐτόν Τί <RF>ὄνομά σοι WH Treg NIV ] σοι ὄνομα RP<Rf>ὄνομά σοι; καὶ <RF>λέγει αὐτῷ WH Treg NIV ] ἀπεκρίθη λέγων RP<Rf>λέγει αὐτῷ <RF>Λεγιὼν WH Treg NIV ] Λεγεὼν RP<Rf>Λεγιὼν ὄνομά μοι, ὅτι πολλοί ἐσμεν
καὶ παρεκάλει αὐτὸν πολλὰ ἵνα μὴ <RF>αὐτὰ WH Treg NIV ] αὐτοὺς RP<Rf>αὐτὰ ἀποστείλῃ ἔξω τῆς χώρας.
ἦν δὲ ἐκεῖ πρὸς τῷ ὄρει ἀγέλη χοίρων μεγάλη βοσκομένη
καὶ παρεκάλεσαν <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] + πάντες οἱ δαίμονες RP<Rf>αὐτὸν λέγοντες Πέμψον ἡμᾶς εἰς τοὺς χοίρους, ἵνα εἰς αὐτοὺς εἰσέλθωμεν.
καὶ ἐπέτρεψεν <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + εὐθέως ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>αὐτοῖς. καὶ ἐξελθόντα τὰ πνεύματα τὰ ἀκάθαρτα εἰσῆλθον εἰς τοὺς χοίρους, καὶ ὥρμησεν ἡ ἀγέλη κατὰ τοῦ κρημνοῦ εἰς τὴν θάλασσαν, <RF>ὡς WH Treg NIV] ἦσαν δὲ ὡς RP<Rf>ὡς δισχίλιοι, καὶ ἐπνίγοντο ἐν τῇ θαλάσσῃ.
<RF>Καὶ οἱ WH Treg NIV ] Οἱ δὲ RP<Rf>Καὶ οἱ βόσκοντες <RF>αὐτοὺς WH Treg NIV ] τοὺς χοίρους RP<Rf>αὐτοὺς ἔφυγον καὶ <RF>ἀπήγγειλαν WH Treg NIV ] ἀνήγγειλαν RP<Rf>ἀπήγγειλαν εἰς τὴν πόλιν καὶ εἰς τοὺς ἀγρούς καὶ <RF>ἦλθον WH Treg NIV ] ἐξῆλθον RP<Rf>ἦλθον ἰδεῖν τί ἐστιν τὸ γεγονός.
καὶ ἔρχονται πρὸς τὸν Ἰησοῦν, καὶ θεωροῦσιν τὸν δαιμονιζόμενον <RF>καθήμενον WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>καθήμενον ἱματισμένον καὶ σωφρονοῦντα, τὸν ἐσχηκότα τὸν <RF>λεγιῶνα WH Treg NIV ] Λεγεῶνα RP<Rf>λεγιῶνα, καὶ ἐφοβήθησαν.
<RF>καὶ διηγήσαντο WH Treg NIV ] Διηγήσαντο δὲ RP<Rf>καὶ διηγήσαντο αὐτοῖς οἱ ἰδόντες πῶς ἐγένετο τῷ δαιμονιζομένῳ καὶ περὶ τῶν χοίρων.
καὶ ἤρξαντο παρακαλεῖν αὐτὸν ἀπελθεῖν ἀπὸ τῶν ὁρίων αὐτῶν.
καὶ <RF>ἐμβαίνοντος WH Treg NIV ] ἐμβάντος RP<Rf>ἐμβαίνοντος αὐτοῦ εἰς τὸ πλοῖον παρεκάλει αὐτὸν ὁ δαιμονισθεὶς ἵνα <RF>μετ᾽ αὐτοῦ ᾖ WH Treg NIV ] ᾖ μετ᾽ αὐτοῦ RP<Rf>μετ’ αὐτοῦ ᾖ.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] Ὁ δὲ Ἰησοῦς RP<Rf>καὶ οὐκ ἀφῆκεν αὐτόν, ἀλλὰ λέγει αὐτῷ Ὕπαγε εἰς τὸν οἶκόν σου πρὸς τοὺς σούς, καὶ <RF>ἀπάγγειλον WH Treg NIV ] ἀνάγγειλον RP<Rf>ἀπάγγειλον αὐτοῖς ὅσα <RF>ὁ κύριός σοι WH Treg NIV ] σοι ὁ κύριος RP<Rf>ὁ κύριός σοι πεποίηκεν καὶ ἠλέησέν σε.
καὶ ἀπῆλθεν καὶ ἤρξατο κηρύσσειν ἐν τῇ Δεκαπόλει ὅσα ἐποίησεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς, καὶ πάντες ἐθαύμαζον.<CM>
Καὶ διαπεράσαντος τοῦ Ἰησοῦ ἐν τῷ πλοίῳ πάλιν εἰς τὸ πέραν συνήχθη ὄχλος πολὺς ἐπ’ αὐτόν, καὶ ἦν παρὰ τὴν θάλασσαν.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] + ἰδού RP<Rf>καὶ ἔρχεται εἷς τῶν ἀρχισυναγώγων, ὀνόματι Ἰάϊρος, καὶ ἰδὼν αὐτὸν πίπτει πρὸς τοὺς πόδας αὐτοῦ
καὶ <RF>παρακαλεῖ WH Treg NIV ] παρεκάλει RP<Rf>παρακαλεῖ αὐτὸν πολλὰ λέγων ὅτι Τὸ θυγάτριόν μου ἐσχάτως ἔχει, ἵνα ἐλθὼν ἐπιθῇς <RF>τὰς χεῖρας αὐτῇ WH Treg NIV ] αὐτῇ τὰς χεῖρας RP<Rf>τὰς χεῖρας αὐτῇ <RF>ἵνα WH Treg NIV ] ὅπως RP<Rf>ἵνα σωθῇ καὶ <RF>ζήσῃ WH Treg NIV ] ζήσεται RP<Rf>ζήσῃ.
καὶ ἀπῆλθεν μετ’ αὐτοῦ.<CM><PF>Καὶ ἠκολούθει αὐτῷ ὄχλος πολύς, καὶ συνέθλιβον αὐτόν.
καὶ <RF>γυνὴ WH Treg NIV ] + τις RP<Rf>γυνὴ οὖσα ἐν ῥύσει αἵματος <RF>δώδεκα ἔτη WH NIV ] ἔτη δώδεκα Treg RP<Rf>δώδεκα ἔτη
καὶ πολλὰ παθοῦσα ὑπὸ πολλῶν ἰατρῶν καὶ δαπανήσασα τὰ παρ’ αὐτῆς πάντα καὶ μηδὲν ὠφεληθεῖσα ἀλλὰ μᾶλλον εἰς τὸ χεῖρον ἐλθοῦσα,
<RF>ἀκούσασα Treg NIV RP ] + τὰ WH<Rf>ἀκούσασα περὶ τοῦ Ἰησοῦ, ἐλθοῦσα ἐν τῷ ὄχλῳ ὄπισθεν ἥψατο τοῦ ἱματίου αὐτοῦ
ἔλεγεν γὰρ ὅτι <RF>Ἐὰν ἅψωμαι κἂν … αὐτοῦ WH NIV ] Κἂν … αὐτοῦ ἅψωμαι Treg RP<Rf>Ἐὰν ἅψωμαι κἂν τῶν ἱματίων αὐτοῦ σωθήσομαι.
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἐξηράνθη ἡ πηγὴ τοῦ αἵματος αὐτῆς, καὶ ἔγνω τῷ σώματι ὅτι ἴαται ἀπὸ τῆς μάστιγος.
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ὁ Ἰησοῦς ἐπιγνοὺς ἐν ἑαυτῷ τὴν ἐξ αὐτοῦ δύναμιν ἐξελθοῦσαν ἐπιστραφεὶς ἐν τῷ ὄχλῳ ἔλεγεν Τίς μου ἥψατο τῶν ἱματίων;
καὶ ἔλεγον αὐτῷ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ Βλέπεις τὸν ὄχλον συνθλίβοντά σε, καὶ λέγεις Τίς μου ἥψατο;
καὶ περιεβλέπετο ἰδεῖν τὴν τοῦτο ποιήσασαν.
ἡ δὲ γυνὴ φοβηθεῖσα καὶ τρέμουσα, εἰδυῖα ὃ γέγονεν <RF>αὐτῇ WH Treg NIV ] ἐπ᾽ αὐτῇ RP<Rf>αὐτῇ, ἦλθεν καὶ προσέπεσεν αὐτῷ καὶ εἶπεν αὐτῷ πᾶσαν τὴν ἀλήθειαν.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτῇ <RF>Θυγάτηρ WH Treg NIV ] θύγατερ RP<Rf>Θυγάτηρ, ἡ πίστις σου σέσωκέν σε ὕπαγε εἰς εἰρήνην, καὶ ἴσθι ὑγιὴς ἀπὸ τῆς μάστιγός σου.<CM>
Ἔτι αὐτοῦ λαλοῦντος ἔρχονται ἀπὸ τοῦ ἀρχισυναγώγου λέγοντες ὅτι Ἡ θυγάτηρ σου ἀπέθανεν τί ἔτι σκύλλεις τὸν διδάσκαλον;
ὁ δὲ Ἰησοῦς <RF>παρακούσας WH Treg NIV ] εὐθέως ἀκούσας RP<Rf>παρακούσας τὸν λόγον λαλούμενον λέγει τῷ ἀρχισυναγώγῳ Μὴ φοβοῦ, μόνον πίστευε.
καὶ οὐκ ἀφῆκεν οὐδένα <RF>μετ᾽ αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>μετ’ αὐτοῦ συνακολουθῆσαι εἰ μὴ <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν Πέτρον καὶ Ἰάκωβον καὶ Ἰωάννην τὸν ἀδελφὸν Ἰακώβου.
καὶ <RF>ἔρχονται WH Treg NIV ] ἔρχεται RP<Rf>ἔρχονται εἰς τὸν οἶκον τοῦ ἀρχισυναγώγου, καὶ θεωρεῖ θόρυβον <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ κλαίοντας καὶ ἀλαλάζοντας πολλά,
καὶ εἰσελθὼν λέγει αὐτοῖς Τί θορυβεῖσθε καὶ κλαίετε; τὸ παιδίον οὐκ ἀπέθανεν ἀλλὰ καθεύδει.
καὶ κατεγέλων αὐτοῦ. <RF>αὐτὸς WH Treg NIV ] Ὁ RP<Rf>αὐτὸς δὲ ἐκβαλὼν πάντας παραλαμβάνει τὸν πατέρα τοῦ παιδίου καὶ τὴν μητέρα καὶ τοὺς μετ’ αὐτοῦ, καὶ εἰσπορεύεται ὅπου ἦν τὸ <RF>παιδίον WH Treg NIV ] + ἀνακείμενον RP<Rf>παιδίον
καὶ κρατήσας τῆς χειρὸς τοῦ παιδίου λέγει αὐτῇ Ταλιθα <RF>κουμ WH Treg NIV ] κοῦμι RP<Rf>κουμ, ὅ ἐστιν μεθερμηνευόμενον Τὸ κοράσιον, σοὶ λέγω, <RF>ἔγειρε WH Treg NIV ] ἔγειραι RP<Rf>ἔγειρε.
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἀνέστη τὸ κοράσιον καὶ περιεπάτει, ἦν γὰρ ἐτῶν δώδεκα. καὶ ἐξέστησαν <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>εὐθὺς ἐκστάσει μεγάλῃ.
καὶ διεστείλατο αὐτοῖς πολλὰ ἵνα μηδεὶς γνοῖ τοῦτο, καὶ εἶπεν δοθῆναι αὐτῇ φαγεῖν.<CM>
Καὶ ἐξῆλθεν ἐκεῖθεν, καὶ <RF>ἔρχεται WH Treg NIV ] ἦλθεν RP<Rf>ἔρχεται εἰς τὴν πατρίδα αὐτοῦ, καὶ ἀκολουθοῦσιν αὐτῷ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ.
καὶ γενομένου σαββάτου ἤρξατο <RF>διδάσκειν ἐν τῇ συναγωγῇ WH Treg NIV ] ἐν τῇ συναγωγῇ διδάσκειν RP<Rf>διδάσκειν ἐν τῇ συναγωγῇ καὶ <RF>οἱ WH ] – Treg NIV RP<Rf>οἱ πολλοὶ ἀκούοντες ἐξεπλήσσοντο λέγοντες Πόθεν τούτῳ ταῦτα, καὶ τίς ἡ σοφία ἡ δοθεῖσα <RF>τούτῳ WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>τούτῳ, καὶ <RF>αἱ WH NIV ] – Treg RP<Rf>αἱ δυνάμεις τοιαῦται διὰ τῶν χειρῶν αὐτοῦ <RF>γινόμεναι WH Treg NIV ] γίνονται RP<Rf>γινόμεναι;
οὐχ οὗτός ἐστιν ὁ τέκτων, ὁ υἱὸς <RF>τῆς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῆς Μαρίας <RF>καὶ ἀδελφὸς WH Treg NIV ] ἀδελφὸς δὲ RP<Rf>καὶ ἀδελφὸς Ἰακώβου καὶ <RF>Ἰωσῆτος WH Treg NIV ] Ἰωσῆ RP<Rf>Ἰωσῆτος καὶ Ἰούδα καὶ Σίμωνος; καὶ οὐκ εἰσὶν αἱ ἀδελφαὶ αὐτοῦ ὧδε πρὸς ἡμᾶς; καὶ ἐσκανδαλίζοντο ἐν αὐτῷ.
<RF>καὶ ἔλεγεν WH Treg NIV ] Ἔλεγεν δὲ RP<Rf>καὶ ἔλεγεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς ὅτι Οὐκ ἔστιν προφήτης ἄτιμος εἰ μὴ ἐν τῇ πατρίδι αὐτοῦ καὶ ἐν τοῖς <RF>συγγενεῦσιν αὐτοῦ WH Treg NIV ] συγγενέσιν RP<Rf>συγγενεῦσιν αὐτοῦ καὶ ἐν τῇ οἰκίᾳ αὐτοῦ.
καὶ οὐκ ἐδύνατο ἐκεῖ <RF>ποιῆσαι οὐδεμίαν δύναμιν WH Treg NIV ] οὐδεμίαν δύναμιν ποιῆσαι RP<Rf>ποιῆσαι οὐδεμίαν δύναμιν, εἰ μὴ ὀλίγοις ἀρρώστοις ἐπιθεὶς τὰς χεῖρας ἐθεράπευσεν
καὶ <RF>ἐθαύμαζεν Treg NIV RP ] ἐθαύμασεν WH<Rf>ἐθαύμαζεν διὰ τὴν ἀπιστίαν αὐτῶν.<CM><PF>Καὶ περιῆγεν τὰς κώμας κύκλῳ διδάσκων.
καὶ προσκαλεῖται τοὺς δώδεκα, καὶ ἤρξατο αὐτοὺς ἀποστέλλειν δύο δύο, καὶ ἐδίδου αὐτοῖς ἐξουσίαν τῶν πνευμάτων τῶν ἀκαθάρτων,
καὶ παρήγγειλεν αὐτοῖς ἵνα μηδὲν αἴρωσιν εἰς ὁδὸν εἰ μὴ ῥάβδον μόνον, μὴ <RF>ἄρτον μὴ πήραν WH Treg NIV ] πήραν μὴ ἄρτον RP<Rf>ἄρτον, μὴ πήραν, μὴ εἰς τὴν ζώνην χαλκόν,
ἀλλὰ ὑποδεδεμένους σανδάλια, καὶ μὴ <RF>ἐνδύσησθε Treg NIV RP ] ἐνδύσασθαι WH<Rf>ἐνδύσησθε δύο χιτῶνας.
καὶ ἔλεγεν αὐτοῖς Ὅπου <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>ἐὰν εἰσέλθητε εἰς οἰκίαν, ἐκεῖ μένετε ἕως ἂν ἐξέλθητε ἐκεῖθεν.
καὶ <RF>ὃς ἂν τόπος μὴ δέξηται WH Treg NIV ] ὅσοι ἂν μὴ δέξωνται RP<Rf>ὃς ἂν τόπος μὴ δέξηται ὑμᾶς μηδὲ ἀκούσωσιν ὑμῶν, ἐκπορευόμενοι ἐκεῖθεν ἐκτινάξατε τὸν χοῦν τὸν ὑποκάτω τῶν ποδῶν ὑμῶν εἰς μαρτύριον <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἀνεκτότερον ἔσται Σοδόμοις ἢ Γομόρροις ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως, ἢ τῇ πόλει ἐκείνῃ. RP<Rf>αὐτοῖς.
Καὶ ἐξελθόντες <RF>ἐκήρυξαν WH Treg NIV ] ἐκήρυσσον RP<Rf>ἐκήρυξαν ἵνα <RF>μετανοῶσιν WH Treg NIV ] μετανοήσωσιν RP<Rf>μετανοῶσιν,
καὶ δαιμόνια πολλὰ ἐξέβαλλον, καὶ ἤλειφον ἐλαίῳ πολλοὺς ἀρρώστους καὶ ἐθεράπευον.<CM>
Καὶ ἤκουσεν ὁ βασιλεὺς Ἡρῴδης, φανερὸν γὰρ ἐγένετο τὸ ὄνομα αὐτοῦ, καὶ <RF>ἔλεγον WH NIV ] ἔλεγεν Treg RP<Rf>ἔλεγον ὅτι Ἰωάννης ὁ βαπτίζων <RF>ἐγήγερται ἐκ νεκρῶν WH Treg NIV ] ἐκ νεκρῶν ἠγέρθη RP<Rf>ἐγήγερται ἐκ νεκρῶν, καὶ διὰ τοῦτο ἐνεργοῦσιν αἱ δυνάμεις ἐν αὐτῷ
ἄλλοι <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ ἔλεγον ὅτι Ἠλίας ἐστίν ἄλλοι δὲ ἔλεγον ὅτι <RF>προφήτης WH Treg NIV ] + ἐστίν RP<Rf>προφήτης ὡς εἷς τῶν προφητῶν.
ἀκούσας δὲ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Ἡρῴδης <RF>ἔλεγεν WH Treg NIV ] εἶπεν ὅτι RP<Rf>ἔλεγεν Ὃν ἐγὼ ἀπεκεφάλισα Ἰωάννην, οὗτος <RF>ἠγέρθη WH NA ] ἠγέρθη ἐκ νεκρῶν Treg; ἐκ νεκρῶν ἠγέρθη NIV; ἐστιν αὐτὸς ἠγέρθη ἐκ νεκρῶν RP<Rf>ἠγέρθη.<CM>
Αὐτὸς γὰρ ὁ Ἡρῴδης ἀποστείλας ἐκράτησεν τὸν Ἰωάννην καὶ ἔδησεν αὐτὸν ἐν φυλακῇ διὰ Ἡρῳδιάδα τὴν γυναῖκα Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ, ὅτι αὐτὴν ἐγάμησεν
ἔλεγεν γὰρ ὁ Ἰωάννης τῷ Ἡρῴδῃ ὅτι Οὐκ ἔξεστίν σοι ἔχειν τὴν γυναῖκα τοῦ ἀδελφοῦ σου.
ἡ δὲ Ἡρῳδιὰς ἐνεῖχεν αὐτῷ καὶ ἤθελεν αὐτὸν ἀποκτεῖναι, καὶ οὐκ ἠδύνατο
ὁ γὰρ Ἡρῴδης ἐφοβεῖτο τὸν Ἰωάννην, εἰδὼς αὐτὸν ἄνδρα δίκαιον καὶ ἅγιον, καὶ συνετήρει αὐτόν, καὶ ἀκούσας αὐτοῦ πολλὰ <RF>ἠπόρει WH NIV ] ἐποίει Treg RP<Rf>ἠπόρει, καὶ ἡδέως αὐτοῦ ἤκουεν.
Καὶ γενομένης ἡμέρας εὐκαίρου ὅτε Ἡρῴδης τοῖς γενεσίοις αὐτοῦ δεῖπνον <RF>ἐποίησεν WH Treg NIV ] ἐποίει RP<Rf>ἐποίησεν τοῖς μεγιστᾶσιν αὐτοῦ καὶ τοῖς χιλιάρχοις καὶ τοῖς πρώτοις τῆς Γαλιλαίας,
καὶ εἰσελθούσης τῆς θυγατρὸς <RF>αὐτῆς τῆς Treg RP ] αὐτοῦ WH NIV<Rf>αὐτῆς τῆς Ἡρῳδιάδος καὶ ὀρχησαμένης <RF>καὶ ἀρεσάσης RP ] ἤρεσεν WH Treg NIV<Rf>καὶ ἀρεσάσης τῷ Ἡρῴδῃ καὶ τοῖς συνανακειμένοις, <RF>εἶπεν ὁ βασιλεὺς NIV RP ] ὁ δὲ βασιλεὺς εἶπεν WH Treg<Rf>εἶπεν ὁ βασιλεὺς τῷ κορασίῳ Αἴτησόν με ὃ ἐὰν θέλῃς, καὶ δώσω σοι
καὶ ὤμοσεν <RF>αὐτῇ WH Treg NIV RP ] + πολλά NA<Rf>αὐτῇ <RF>Ὅ τι NIV ] Ὅτι WH; ὅτι Ὃ Treg RP<Rf>Ὅ τι ἐάν με αἰτήσῃς δώσω σοι ἕως ἡμίσους τῆς βασιλείας μου.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] Ἡ δὲ RP<Rf>καὶ ἐξελθοῦσα εἶπεν τῇ μητρὶ αὐτῆς Τί <RF>αἰτήσωμαι WH Treg NIV ] αἰτήσομαι RP<Rf>αἰτήσωμαι; ἡ δὲ εἶπεν Τὴν κεφαλὴν Ἰωάννου τοῦ <RF>βαπτίζοντος WH Treg NIV ] βαπτιστοῦ RP<Rf>βαπτίζοντος.
καὶ εἰσελθοῦσα <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς μετὰ σπουδῆς πρὸς τὸν βασιλέα ᾐτήσατο λέγουσα Θέλω ἵνα <RF>ἐξαυτῆς δῷς μοι WH Treg NIV ] μοι δῷς ἐξαυτῆς RP<Rf>ἐξαυτῆς δῷς μοι ἐπὶ πίνακι τὴν κεφαλὴν Ἰωάννου τοῦ βαπτιστοῦ.
καὶ περίλυπος γενόμενος ὁ βασιλεὺς διὰ τοὺς ὅρκους καὶ τοὺς <RF>ἀνακειμένους WH Treg NIV ] συνανακειμένους RP<Rf>ἀνακειμένους οὐκ ἠθέλησεν <RF>ἀθετῆσαι αὐτήν WH Treg NIV ] αὐτὴν ἀθετῆσαι RP<Rf>ἀθετῆσαι αὐτήν
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἀποστείλας ὁ βασιλεὺς σπεκουλάτορα ἐπέταξεν <RF>ἐνέγκαι WH Treg NIV ] ἐνεχθῆναι RP<Rf>ἐνέγκαι τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ. <RF>καὶ WH Treg NIV ] Ὁ δὲ RP<Rf>καὶ ἀπελθὼν ἀπεκεφάλισεν αὐτὸν ἐν τῇ φυλακῇ
καὶ ἤνεγκεν τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ ἐπὶ πίνακι καὶ ἔδωκεν αὐτὴν τῷ κορασίῳ, καὶ τὸ κοράσιον ἔδωκεν αὐτὴν τῇ μητρὶ αὐτῆς.
καὶ ἀκούσαντες οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ ἦλθον καὶ ἦραν τὸ πτῶμα αὐτοῦ καὶ ἔθηκαν αὐτὸ ἐν μνημείῳ.<CM>
Καὶ συνάγονται οἱ ἀπόστολοι πρὸς τὸν Ἰησοῦν, καὶ ἀπήγγειλαν αὐτῷ <RF>πάντα WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>πάντα ὅσα ἐποίησαν καὶ ὅσα ἐδίδαξαν.
καὶ <RF>λέγει WH Treg NIV ] εἶπεν RP<Rf>λέγει αὐτοῖς Δεῦτε ὑμεῖς αὐτοὶ κατ’ ἰδίαν εἰς ἔρημον τόπον καὶ <RF>ἀναπαύσασθε WH Treg NIV ] ἀναπαύεσθε RP<Rf>ἀναπαύσασθε ὀλίγον. ἦσαν γὰρ οἱ ἐρχόμενοι καὶ οἱ ὑπάγοντες πολλοί, καὶ οὐδὲ φαγεῖν εὐκαίρουν.
καὶ ἀπῆλθον <RF>ἐν τῷ πλοίῳ εἰς ἔρημον τόπον WH NIV ] εἰς ἔρημον τόπον τῷ πλοίῳ Treg RP<Rf>ἐν τῷ πλοίῳ εἰς ἔρημον τόπον κατ’ ἰδίαν.
καὶ εἶδον αὐτοὺς ὑπάγοντας καὶ <RF>ἐπέγνωσαν NIV ] + αὐτὸν RP; ἔγνωσαν WH Treg<Rf>ἐπέγνωσαν πολλοί, καὶ πεζῇ ἀπὸ πασῶν τῶν πόλεων συνέδραμον ἐκεῖ καὶ προῆλθον <RF>ἐπέγνωσαν NIV ] + αὐτὸν RP; ἔγνωσαν WH Treg<Rf>αὐτούς.
καὶ ἐξελθὼν <RF>εἶδεν WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>εἶδεν πολὺν ὄχλον, καὶ ἐσπλαγχνίσθη ἐπ’ <RF>αὐτοὺς WH Treg NIV ] αὐτοῖς RP<Rf>αὐτοὺς ὅτι ἦσαν ὡς πρόβατα μὴ ἔχοντα ποιμένα, καὶ ἤρξατο διδάσκειν αὐτοὺς πολλά.
Καὶ ἤδη ὥρας πολλῆς γενομένης προσελθόντες αὐτῷ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ <RF>ἔλεγον WH Treg NIV ] λέγουσιν RP<Rf>ἔλεγον ὅτι Ἔρημός ἐστιν ὁ τόπος, καὶ ἤδη ὥρα πολλή
ἀπόλυσον αὐτούς, ἵνα ἀπελθόντες εἰς τοὺς κύκλῳ ἀγροὺς καὶ κώμας ἀγοράσωσιν ἑαυτοῖς <RF>τί φάγωσιν WH Treg NIV ] ἄρτους. Τί γὰρ φάγωσιν οὐκ ἔχουσιν RP<Rf>τί φάγωσιν.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτοῖς Δότε αὐτοῖς ὑμεῖς φαγεῖν. καὶ λέγουσιν αὐτῷ Ἀπελθόντες ἀγοράσωμεν δηναρίων διακοσίων ἄρτους καὶ <RF>δώσομεν WH Treg NIV ] δῶμεν RP<Rf>δώσομεν αὐτοῖς φαγεῖν;
ὁ δὲ λέγει αὐτοῖς Πόσους <RF>ἔχετε ἄρτους WH ] ἄρτους ἔχετε Treg NIV RP<Rf>ἔχετε ἄρτους; <RF>ὑπάγετε WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ὑπάγετε ἴδετε. καὶ γνόντες λέγουσιν Πέντε, καὶ δύο ἰχθύας.
καὶ ἐπέταξεν αὐτοῖς <RF>ἀνακλῖναι Treg NIV RP ] ἀνακλιθῆναι WH<Rf>ἀνακλῖναι πάντας συμπόσια συμπόσια ἐπὶ τῷ χλωρῷ χόρτῳ.
καὶ ἀνέπεσαν πρασιαὶ πρασιαὶ <RF>κατὰ WH Treg NIV ] ἀνὰ RP<Rf>κατὰ ἑκατὸν καὶ <RF>κατὰ WH Treg NIV ] ἀνὰ RP<Rf>κατὰ πεντήκοντα.
καὶ λαβὼν τοὺς πέντε ἄρτους καὶ τοὺς δύο ἰχθύας ἀναβλέψας εἰς τὸν οὐρανὸν εὐλόγησεν καὶ κατέκλασεν τοὺς ἄρτους καὶ ἐδίδου τοῖς μαθηταῖς <RF>αὐτοῦ NIV RP ] – WH Treg<Rf>αὐτοῦ ἵνα <RF>παρατιθῶσιν WH NIV ] παραθῶσιν Treg RP<Rf>παρατιθῶσιν αὐτοῖς, καὶ τοὺς δύο ἰχθύας ἐμέρισεν πᾶσιν.
καὶ ἔφαγον πάντες καὶ ἐχορτάσθησαν
καὶ ἦραν <RF>κλάσματα δώδεκα κοφίνων πληρώματα WH NIV ]  κλασμάτων δώδεκα κοφίνους πληρώματα Treg; κλασμάτων δώδεκα κοφίνους πλήρεις RP<Rf>κλάσματα δώδεκα κοφίνων πληρώματα καὶ ἀπὸ τῶν ἰχθύων.
καὶ ἦσαν οἱ φαγόντες <RF>τοὺς ἄρτους WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>τοὺς ἄρτους πεντακισχίλιοι ἄνδρες.<CM>
Καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἠνάγκασεν τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ ἐμβῆναι εἰς τὸ πλοῖον καὶ προάγειν <RF>εἰς τὸ πέραν WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>εἰς τὸ πέραν πρὸς Βηθσαϊδάν, ἕως αὐτὸς <RF>ἀπολύει WH Treg NIV ] ἀπολύσῃ RP<Rf>ἀπολύει τὸν ὄχλον.
καὶ ἀποταξάμενος αὐτοῖς ἀπῆλθεν εἰς τὸ ὄρος προσεύξασθαι.<CM>
Καὶ ὀψίας γενομένης ἦν τὸ πλοῖον ἐν μέσῳ τῆς θαλάσσης, καὶ αὐτὸς μόνος ἐπὶ τῆς γῆς.
καὶ <RF>ἰδὼν WH Treg NIV ] εἶδεν RP<Rf>ἰδὼν αὐτοὺς βασανιζομένους ἐν τῷ ἐλαύνειν, ἦν γὰρ ὁ ἄνεμος ἐναντίος <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>αὐτοῖς, περὶ τετάρτην φυλακὴν τῆς νυκτὸς ἔρχεται πρὸς αὐτοὺς περιπατῶν ἐπὶ τῆς θαλάσσης καὶ ἤθελεν παρελθεῖν αὐτούς.
οἱ δὲ ἰδόντες αὐτὸν <RF>ἐπὶ τῆς θαλάσσης περιπατοῦντα WH NIV ] περιπατοῦντα ἐπὶ τῆς θαλάσσης Treg RP<Rf>ἐπὶ τῆς θαλάσσης περιπατοῦντα ἔδοξαν <RF>ὅτι φάντασμά ἐστιν WH NIV ] φάντασμα εἶναι Treg RP<Rf>ὅτι φάντασμά ἐστιν καὶ ἀνέκραξαν,
πάντες γὰρ αὐτὸν εἶδον καὶ ἐταράχθησαν. <RF>ὁ δὲ εὐθὺς WH NIV ] καὶ εὐθὺς Treg; Καὶ εὐθέως RP<Rf>ὁ δὲ εὐθὺς ἐλάλησεν μετ’ αὐτῶν, καὶ λέγει αὐτοῖς Θαρσεῖτε, ἐγώ εἰμι, μὴ φοβεῖσθε.
καὶ ἀνέβη πρὸς αὐτοὺς εἰς τὸ πλοῖον, καὶ ἐκόπασεν ὁ ἄνεμος. καὶ λίαν <RF>ἐκ περισσοῦ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἐκ περισσοῦ ἐν ἑαυτοῖς <RF>ἐξίσταντο WH Treg NIV ] + καὶ ἐθαύμαζον RP<Rf>ἐξίσταντο,
οὐ γὰρ συνῆκαν ἐπὶ τοῖς ἄρτοις, <RF>ἀλλ᾽ ἦν WH Treg NIV ] ἦν γὰρ RP<Rf>ἀλλ’ ἦν αὐτῶν ἡ καρδία πεπωρωμένη.<CM>
Καὶ διαπεράσαντες <RF>ἐπὶ τὴν γῆν ἦλθον εἰς WH NIV ] ἦλθον ἐπὶ τὴν γῆν Treg RP<Rf>ἐπὶ τὴν γῆν ἦλθον εἰς Γεννησαρὲτ καὶ προσωρμίσθησαν.
καὶ ἐξελθόντων αὐτῶν ἐκ τοῦ πλοίου <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἐπιγνόντες αὐτὸν
<RF>περιέδραμον ὅλην τὴν χώραν ἐκείνην καὶ WH Treg NIV ] περιδραμόντες ὅλην τὴν περίχωρον ἐκείνην RP<Rf>περιέδραμον ὅλην τὴν χώραν ἐκείνην καὶ ἤρξαντο ἐπὶ τοῖς κραβάττοις τοὺς κακῶς ἔχοντας περιφέρειν ὅπου ἤκουον <RF>ὅτι WH NIV ] + ἐκεῖ Treg RP<Rf>ὅτι ἐστίν.
καὶ ὅπου ἂν εἰσεπορεύετο εἰς κώμας ἢ <RF>εἰς πόλεις ἢ εἰς WH Treg NIV ] πόλεις ἢ RP<Rf>εἰς πόλεις ἢ εἰς ἀγροὺς ἐν ταῖς ἀγοραῖς <RF>ἐτίθεσαν WH Treg NIV ] ἐτίθουν RP<Rf>ἐτίθεσαν τοὺς ἀσθενοῦντας, καὶ παρεκάλουν αὐτὸν ἵνα κἂν τοῦ κρασπέδου τοῦ ἱματίου αὐτοῦ ἅψωνται καὶ ὅσοι ἂν <RF>ἥψαντο WH Treg NIV ] ἥπτοντο RP<Rf>ἥψαντο αὐτοῦ ἐσῴζοντο.<CM>
Καὶ συνάγονται πρὸς αὐτὸν οἱ Φαρισαῖοι καί τινες τῶν γραμματέων ἐλθόντες ἀπὸ Ἱεροσολύμων
καὶ ἰδόντες τινὰς τῶν μαθητῶν αὐτοῦ <RF>ὅτι κοιναῖς … ἀνίπτοις, ἐσθίουσιν WH Treg NIV ] κοιναῖς … ἀνίπτοις ἐσθίοντας RP<Rf>ὅτι κοιναῖς χερσίν, τοῦτ’ ἔστιν ἀνίπτοις, ἐσθίουσιν <RF>τοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοὺς <RF>ἄρτους WH Treg NIV ] + ἐμέμψαντο RP<Rf>ἄρτους —
οἱ γὰρ Φαρισαῖοι καὶ πάντες οἱ Ἰουδαῖοι ἐὰν μὴ πυγμῇ νίψωνται τὰς χεῖρας οὐκ ἐσθίουσιν, κρατοῦντες τὴν παράδοσιν τῶν πρεσβυτέρων,
καὶ ἀπ’ <RF>ἀγορᾶς WH Treg RP NA ] + ὅταν ἔλθωσιν NIV<Rf>ἀγορᾶς ἐὰν μὴ <RF>βαπτίσωνται Treg NIV RP ] ῥαντίσωνται WH<Rf>βαπτίσωνται οὐκ ἐσθίουσιν, καὶ ἄλλα πολλά ἐστιν ἃ παρέλαβον κρατεῖν, βαπτισμοὺς ποτηρίων καὶ ξεστῶν καὶ χαλκίων <RF>καὶ κλινῶν Treg RP NA ] – WH NIV<Rf>καὶ κλινῶν—
<RF>καὶ WH Treg NIV ] Ἔπειτα RP<Rf>καὶ ἐπερωτῶσιν αὐτὸν οἱ Φαρισαῖοι καὶ οἱ γραμματεῖς Διὰ τί <RF>οὐ περιπατοῦσιν οἱ μαθηταί σου WH Treg NIV ] οἱ μαθηταί σου οὐ περιπατοῦσιν RP<Rf>οὐ περιπατοῦσιν οἱ μαθηταί σου κατὰ τὴν παράδοσιν τῶν πρεσβυτέρων, ἀλλὰ <RF>κοιναῖς WH Treg NIV ] ἀνίπτοις RP<Rf>κοιναῖς χερσὶν ἐσθίουσιν τὸν ἄρτον;
ὁ <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ἀποκριθεὶς RP<Rf>δὲ εἶπεν <RF>αὐτοῖς WH NIV ] ὅτι Treg RP<Rf>αὐτοῖς Καλῶς ἐπροφήτευσεν Ἠσαΐας περὶ ὑμῶν τῶν ὑποκριτῶν, ὡς γέγραπται <RF>ὅτι WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὅτι Οὗτος ὁ λαὸς τοῖς χείλεσίν με τιμᾷ, ἡ δὲ καρδία αὐτῶν πόρρω ἀπέχει ἀπ’ ἐμοῦ
μάτην δὲ σέβονταί με, διδάσκοντες διδασκαλίας ἐντάλματα ἀνθρώπων
<RF>ἀφέντες WH Treg NIV] + γὰρ RP<Rf>ἀφέντες τὴν ἐντολὴν τοῦ θεοῦ κρατεῖτε τὴν παράδοσιν τῶν <RF>ἀνθρώπων WH NIV ] + βαπτισμοὺς ξεστῶν καὶ ποτηρίων καὶ ἄλλα παρόμοια τοιαῦτα πολλὰ ποιεῖτε Treg RP<Rf>ἀνθρώπων.<CM>
Καὶ ἔλεγεν αὐτοῖς Καλῶς ἀθετεῖτε τὴν ἐντολὴν τοῦ θεοῦ, ἵνα τὴν παράδοσιν ὑμῶν <RF>τηρήσητε WH Treg NIV RP ] στήσητε WHmarg NA<Rf>τηρήσητε
Μωϋσῆς γὰρ εἶπεν Τίμα τὸν πατέρα σου καὶ τὴν μητέρα σου, καί Ὁ κακολογῶν πατέρα ἢ μητέρα θανάτῳ τελευτάτω
ὑμεῖς δὲ λέγετε Ἐὰν εἴπῃ ἄνθρωπος τῷ πατρὶ ἢ τῇ μητρί Κορβᾶν, ὅ ἐστιν Δῶρον, ὃ ἐὰν ἐξ ἐμοῦ ὠφεληθῇς,
<RF>οὐκέτι WH Treg NIV ] καὶ οὐκέτι RP<Rf>οὐκέτι ἀφίετε αὐτὸν οὐδὲν ποιῆσαι τῷ <RF>πατρὶ WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>πατρὶ ἢ τῇ <RF>μητρί WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μητρί,
ἀκυροῦντες τὸν λόγον τοῦ θεοῦ τῇ παραδόσει ὑμῶν ᾗ παρεδώκατε καὶ παρόμοια τοιαῦτα πολλὰ ποιεῖτε.<CM>
Καὶ προσκαλεσάμενος <RF>πάλιν WH Treg NIV ] πάντα RP<Rf>πάλιν τὸν ὄχλον ἔλεγεν αὐτοῖς <RF>Ἀκούσατέ WH Treg NIV ] Ἀκούετέ RP<Rf>Ἀκούσατέ μου πάντες καὶ <RF>σύνετε WH Treg NIV ] συνίετε RP<Rf>σύνετε.
οὐδέν ἐστιν ἔξωθεν τοῦ ἀνθρώπου εἰσπορευόμενον εἰς αὐτὸν ὃ δύναται <RF>κοινῶσαι αὐτόν WH NIV ] αὐτὸν κοινῶσαι Treg RP<Rf>κοινῶσαι αὐτόν ἀλλὰ τὰ <RF>ἐκ τοῦ ἀνθρώπου ἐκπορευόμενά WH NIV ] + ἐκεῖνά Treg; ἐκπορευόμενα ἀπ᾽ αὐτοῦ ἐκεῖνά RP<Rf>ἐκ τοῦ ἀνθρώπου ἐκπορευόμενά ἐστιν τὰ κοινοῦντα τὸν <RF>ἄνθρωπον WH NIV ] + 16 Εἴ τις ἔχει ὦτα ἀκούειν ἀκουέτω Treg RP<Rf>ἄνθρωπον.
--<CM>
Καὶ ὅτε εἰσῆλθεν <RF>εἰς WH Treg RP NA ] + τὸν NIV<Rf>εἰς οἶκον ἀπὸ τοῦ ὄχλου, ἐπηρώτων αὐτὸν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ <RF>τὴν παραβολήν WH Treg NIV ] περὶ τῆς παραβολῆς RP<Rf>τὴν παραβολήν.
καὶ λέγει αὐτοῖς Οὕτως καὶ ὑμεῖς ἀσύνετοί ἐστε; οὐ νοεῖτε ὅτι πᾶν τὸ ἔξωθεν εἰσπορευόμενον εἰς τὸν ἄνθρωπον οὐ δύναται αὐτὸν κοινῶσαι,
ὅτι οὐκ εἰσπορεύεται αὐτοῦ εἰς τὴν καρδίαν ἀλλ’ εἰς τὴν κοιλίαν, καὶ εἰς τὸν ἀφεδρῶνα ἐκπορεύεται; — <RF>καθαρίζων WH Treg NIV ] καθαρίζον RP<Rf>καθαρίζων πάντα τὰ βρώματα.
ἔλεγεν δὲ ὅτι Τὸ ἐκ τοῦ ἀνθρώπου ἐκπορευόμενον ἐκεῖνο κοινοῖ τὸν ἄνθρωπον
ἔσωθεν γὰρ ἐκ τῆς καρδίας τῶν ἀνθρώπων οἱ διαλογισμοὶ οἱ κακοὶ ἐκπορεύονται, <RF>πορνεῖαι κλοπαί φόνοι μοιχεῖαι WH Treg NIV ] μοιχεῖαι πορνεῖαι φόνοι κλοπαί RP<Rf>πορνεῖαι, κλοπαί, φόνοι,
μοιχεῖαι, πλεονεξίαι, <RF>πορνεῖαι κλοπαί φόνοι μοιχεῖαι WH Treg NIV ] μοιχεῖαι πορνεῖαι φόνοι κλοπαί RP<Rf>πονηρίαι, δόλος, ἀσέλγεια, ὀφθαλμὸς πονηρός, βλασφημία, ὑπερηφανία, ἀφροσύνη
πάντα ταῦτα τὰ πονηρὰ ἔσωθεν ἐκπορεύεται καὶ κοινοῖ τὸν ἄνθρωπον.<CM>
<RF>Ἐκεῖθεν δὲ WH NIV ] Καὶ ἐκεῖθεν Treg RP<Rf>Ἐκεῖθεν δὲ ἀναστὰς ἀπῆλθεν εἰς τὰ <RF>ὅρια WH Treg NIV ] μεθόρια RP<Rf>ὅρια <RF>Τύρου NIV ] + καὶ Σιδῶνος WH Treg RP<Rf>Τύρου. καὶ εἰσελθὼν εἰς οἰκίαν οὐδένα ἤθελεν γνῶναι, καὶ οὐκ ἠδυνήθη λαθεῖν
<RF>ἀλλ’ εὐθὺς ἀκούσασα WH Treg NIV ] Ἀκούσασα γὰρ RP<Rf>ἀλλ’ εὐθὺς ἀκούσασα γυνὴ περὶ αὐτοῦ, ἧς εἶχεν τὸ θυγάτριον αὐτῆς πνεῦμα ἀκάθαρτον, ἐλθοῦσα προσέπεσεν πρὸς τοὺς πόδας αὐτοῦ
<RF>ἡ δὲ γυνὴ ἦν WH NIV ] ἡ γυνὴ δὲ ἦν Treg; ἦν δὲ ἡ γυνὴ RP<Rf>ἡ δὲ γυνὴ ἦν Ἑλληνίς, Συροφοινίκισσα τῷ γένει καὶ ἠρώτα αὐτὸν ἵνα τὸ δαιμόνιον ἐκβάλῃ ἐκ τῆς θυγατρὸς αὐτῆς.
<RF>καὶ ἔλεγεν WH Treg NIV ] Ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν RP<Rf>καὶ ἔλεγεν αὐτῇ Ἄφες πρῶτον χορτασθῆναι τὰ τέκνα, οὐ γάρ <RF>καλόν ἐστιν RP] ἐστιν καλὸν WH Treg NIV<Rf>καλόν ἐστιν λαβεῖν τὸν ἄρτον τῶν τέκνων καὶ <RF>τοῖς κυναρίοις βαλεῖν WH Treg NIV ] βαλεῖν τοῖς κυναρίοις RP<Rf>τοῖς κυναρίοις βαλεῖν.
ἡ δὲ ἀπεκρίθη καὶ λέγει αὐτῷ <RF>Κύριε Holmes NA ] Ναί κύριε WH Treg NIV RP<Rf>Κύριε, <RF>καὶ WH Treg NA ] + γὰρ NIV RP<Rf>καὶ τὰ κυνάρια ὑποκάτω τῆς τραπέζης <RF>ἐσθίουσιν WH Treg NIV ] ἐσθίει RP<Rf>ἐσθίουσιν ἀπὸ τῶν ψιχίων τῶν παιδίων.
καὶ εἶπεν αὐτῇ Διὰ τοῦτον τὸν λόγον ὕπαγε, ἐξελήλυθεν <RF>ἐκ … σου τὸ δαιμόνιον WH NIV ] τὸ δαιμόνιον ἐκ … σου Treg RP<Rf>ἐκ τῆς θυγατρός σου τὸ δαιμόνιον.
καὶ ἀπελθοῦσα εἰς τὸν οἶκον αὐτῆς εὗρεν τὸ <RF>παιδίον βεβλημένον ἐπὶ τὴν κλίνην καὶ τὸ δαιμόνιον ἐξεληλυθός WH Treg NIV ] δαιμόνιον ἐξεληλυθός καὶ τὴν θυγατέρα βεβλημένην ἐπὶ τῆς κλίνης RP<Rf>παιδίον βεβλημένον ἐπὶ τὴν κλίνην καὶ τὸ δαιμόνιον ἐξεληλυθός.<CM>
Καὶ πάλιν ἐξελθὼν ἐκ τῶν ὁρίων Τύρου <RF>ἦλθεν διὰ Σιδῶνος εἰς WH Treg NIV ] καὶ Σιδῶνος ἦλθεν πρὸς RP<Rf>ἦλθεν διὰ Σιδῶνος εἰς τὴν θάλασσαν τῆς Γαλιλαίας ἀνὰ μέσον τῶν ὁρίων Δεκαπόλεως.
καὶ φέρουσιν αὐτῷ κωφὸν <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ <RF>μογιλάλον WH NIV ] μογγιλάλον Treg RP<Rf>μογιλάλον, καὶ παρακαλοῦσιν αὐτὸν ἵνα ἐπιθῇ αὐτῷ τὴν χεῖρα.
καὶ ἀπολαβόμενος αὐτὸν ἀπὸ τοῦ ὄχλου κατ’ ἰδίαν ἔβαλεν τοὺς δακτύλους αὐτοῦ εἰς τὰ ὦτα αὐτοῦ καὶ πτύσας ἥψατο τῆς γλώσσης αὐτοῦ,
καὶ ἀναβλέψας εἰς τὸν οὐρανὸν ἐστέναξεν, καὶ λέγει αὐτῷ Εφφαθα, ὅ ἐστιν Διανοίχθητι
<RF>καὶ WH Treg ] + εὐθέως NIV RP<Rf>καὶ <RF>ἠνοίγησαν WH Treg NIV ] διηνοίχθησαν RP<Rf>ἠνοίγησαν αὐτοῦ αἱ ἀκοαί, καὶ ἐλύθη ὁ δεσμὸς τῆς γλώσσης αὐτοῦ, καὶ ἐλάλει ὀρθῶς
καὶ διεστείλατο αὐτοῖς ἵνα μηδενὶ <RF>λέγωσιν WH Treg NIV ] εἴπωσιν RP<Rf>λέγωσιν ὅσον δὲ <RF>αὐτοῖς διεστέλλετο αὐτοὶ WH Treg NIV ] αὐτὸς αὐτοῖς διεστέλλετο RP<Rf>αὐτοῖς διεστέλλετο, αὐτοὶ μᾶλλον περισσότερον ἐκήρυσσον.
καὶ ὑπερπερισσῶς ἐξεπλήσσοντο λέγοντες Καλῶς πάντα πεποίηκεν, καὶ τοὺς κωφοὺς ποιεῖ ἀκούειν <RF>καὶ WH Treg ] + τοὺς NIV RP<Rf>καὶ ἀλάλους λαλεῖν.<CM>
Ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις <RF>πάλιν πολλοῦ WH Treg NIV ] παμπόλλου RP<Rf>πάλιν πολλοῦ ὄχλου ὄντος καὶ μὴ ἐχόντων τί φάγωσιν, <RF>προσκαλεσάμενος WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>προσκαλεσάμενος τοὺς <RF>μαθητὰς WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθητὰς λέγει αὐτοῖς
Σπλαγχνίζομαι ἐπὶ τὸν ὄχλον ὅτι ἤδη ἡμέραι τρεῖς προσμένουσίν μοι καὶ οὐκ ἔχουσιν τί φάγωσιν
καὶ ἐὰν ἀπολύσω αὐτοὺς νήστεις εἰς οἶκον αὐτῶν, ἐκλυθήσονται ἐν τῇ ὁδῷ <RF>καί τινες WH Treg NIV ] τινὲς γὰρ RP<Rf>καί τινες αὐτῶν <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἀπὸ μακρόθεν <RF>ἥκασιν Treg NIV ] εἰσίν WH; ἥκουσιν RP<Rf>ἥκασιν.
καὶ ἀπεκρίθησαν αὐτῷ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι Πόθεν τούτους δυνήσεταί τις ὧδε χορτάσαι ἄρτων ἐπ’ ἐρημίας;
καὶ <RF>ἠρώτα WH Treg NIV ] ἐπηρώτα RP<Rf>ἠρώτα αὐτούς Πόσους ἔχετε ἄρτους; οἱ δὲ εἶπαν Ἑπτά.
καὶ <RF>παραγγέλλει WH Treg NIV ] παρήγγειλεν RP<Rf>παραγγέλλει τῷ ὄχλῳ ἀναπεσεῖν ἐπὶ τῆς γῆς καὶ λαβὼν τοὺς ἑπτὰ ἄρτους εὐχαριστήσας ἔκλασεν καὶ ἐδίδου τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ ἵνα <RF>παρατιθῶσιν WH Treg NIV ] παραθῶσιν RP<Rf>παρατιθῶσιν καὶ παρέθηκαν τῷ ὄχλῳ.
καὶ εἶχον ἰχθύδια ὀλίγα καὶ εὐλογήσας <RF>αὐτὰ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτὰ εἶπεν <RF>καὶ ταῦτα παρατιθέναι WH Treg NIV ] παραθεῖναι καὶ αὐτά RP<Rf>καὶ ταῦτα παρατιθέναι.
<RF>καὶ ἔφαγον WH Treg NIV ] Ἔφαγον δέ RP<Rf>καὶ ἔφαγον καὶ ἐχορτάσθησαν, καὶ ἦραν περισσεύματα κλασμάτων ἑπτὰ σπυρίδας.
ἦσαν <RF>δὲ WH NIV ] + οἱ φαγόντες Treg RP<Rf>δὲ ὡς τετρακισχίλιοι. καὶ ἀπέλυσεν αὐτούς.
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἐμβὰς εἰς τὸ πλοῖον μετὰ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ ἦλθεν εἰς τὰ μέρη Δαλμανουθά.<CM>
Καὶ ἐξῆλθον οἱ Φαρισαῖοι καὶ ἤρξαντο συζητεῖν αὐτῷ, ζητοῦντες παρ’ αὐτοῦ σημεῖον ἀπὸ τοῦ οὐρανοῦ, πειράζοντες αὐτόν.
καὶ ἀναστενάξας τῷ πνεύματι αὐτοῦ λέγει Τί ἡ γενεὰ αὕτη <RF>ζητεῖ σημεῖον WH Treg NIV ] σημεῖον ἐπιζητεῖ RP<Rf>ζητεῖ σημεῖον; ἀμὴν λέγω <RF>ὑμῖν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὑμῖν, εἰ δοθήσεται τῇ γενεᾷ ταύτῃ σημεῖον.
καὶ ἀφεὶς αὐτοὺς <RF>πάλιν ἐμβὰς WH NA ] πάλιν ἐμβὰς εἰς πλοῖον Treg; ἐμβὰς πάλιν εἰς τὸ πλοῖον NIV; ἐμβὰς πάλιν εἰς πλοῖον RP<Rf>πάλιν ἐμβὰς ἀπῆλθεν εἰς τὸ πέραν.<CM>
Καὶ ἐπελάθοντο λαβεῖν ἄρτους, καὶ εἰ μὴ ἕνα ἄρτον οὐκ εἶχον μεθ’ ἑαυτῶν ἐν τῷ πλοίῳ.
καὶ διεστέλλετο αὐτοῖς λέγων Ὁρᾶτε, βλέπετε ἀπὸ τῆς ζύμης τῶν Φαρισαίων καὶ τῆς ζύμης Ἡρῴδου.
καὶ διελογίζοντο πρὸς <RF>ἀλλήλους WH Treg NA ] + λέγοντες NIV RP<Rf>ἀλλήλους ὅτι ἄρτους οὐκ <RF>ἔχουσιν WH Treg NA ] ἔχομεν NIV RP<Rf>ἔχουσιν.
καὶ <RF>γνοὺς WH NA ] + ὁ Ἰησοῦς Treg NIV RP<Rf>γνοὺς λέγει αὐτοῖς Τί διαλογίζεσθε ὅτι ἄρτους οὐκ ἔχετε; οὔπω νοεῖτε οὐδὲ συνίετε; <RF>πεπωρωμένην WH Treg NIV ] Ἔτι πεπωρωμένην RP<Rf>πεπωρωμένην ἔχετε τὴν καρδίαν ὑμῶν;
ὀφθαλμοὺς ἔχοντες οὐ βλέπετε καὶ ὦτα ἔχοντες οὐκ ἀκούετε; καὶ οὐ μνημονεύετε
ὅτε τοὺς πέντε ἄρτους ἔκλασα εἰς τοὺς πεντακισχιλίους, πόσους κοφίνους <RF>κλασμάτων πλήρεις WH Treg NIV ] πλήρεις κλασμάτων RP<Rf>κλασμάτων πλήρεις ἤρατε; λέγουσιν αὐτῷ Δώδεκα.
ὅτε <RF>καὶ NIV ] – WH NA; δὲ Treg RP<Rf>καὶ τοὺς ἑπτὰ εἰς τοὺς τετρακισχιλίους, πόσων σπυρίδων πληρώματα κλασμάτων ἤρατε; <RF>καὶ λέγουσιν αὐτῷ WH NIV ] οἱ δὲ εἶπον Treg RP<Rf>καὶ λέγουσιν αὐτῷ Ἑπτά.
καὶ ἔλεγεν αὐτοῖς <RF>Οὔπω WH NIV ] Πῶς Treg; Πῶς οὐ RP<Rf>Οὔπω συνίετε;<CM>
Καὶ <RF>ἔρχονται WH Treg NIV ] ἔρχεται RP<Rf>ἔρχονται εἰς Βηθσαϊδάν. καὶ φέρουσιν αὐτῷ τυφλὸν καὶ παρακαλοῦσιν αὐτὸν ἵνα αὐτοῦ ἅψηται.
καὶ ἐπιλαβόμενος τῆς χειρὸς τοῦ τυφλοῦ <RF>ἐξήνεγκεν WH Treg NIV ] ἐξήγαγεν RP<Rf>ἐξήνεγκεν αὐτὸν ἔξω τῆς κώμης, καὶ πτύσας εἰς τὰ ὄμματα αὐτοῦ, ἐπιθεὶς τὰς χεῖρας αὐτῷ, ἐπηρώτα αὐτόν Εἴ τι <RF>βλέπεις WH NIV ] βλέπει Treg RP<Rf>βλέπεις;
καὶ ἀναβλέψας ἔλεγεν Βλέπω τοὺς ἀνθρώπους ὅτι ὡς δένδρα ὁρῶ περιπατοῦντας.
εἶτα πάλιν <RF>ἐπέθηκεν NIV RP ] ἔθηκεν WH Treg<Rf>ἐπέθηκεν τὰς χεῖρας ἐπὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτοῦ, καὶ <RF>διέβλεψεν καὶ ἀπεκατέστη καὶ ἐνέβλεπεν WH Treg NIV ] ἐποίησεν αὐτὸν ἀναβλέψαι. Καὶ ἀποκατεστάθη καὶ ἐνέβλεψεν RP<Rf>διέβλεψεν καὶ ἀπεκατέστη καὶ ἐνέβλεπεν τηλαυγῶς <RF>ἅπαντα WH Treg NIV ] ἅπαντας RP<Rf>ἅπαντα.
καὶ ἀπέστειλεν αὐτὸν <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>εἰς οἶκον αὐτοῦ λέγων Μηδὲ εἰς τὴν κώμην <RF>εἰσέλθῃς WH NIV ] + μηδὲ εἴπῃς τινὶ ἐν τῇ κώμῃ Treg RP<Rf>εἰσέλθῃς.<CM>
Καὶ ἐξῆλθεν ὁ Ἰησοῦς καὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ εἰς τὰς κώμας Καισαρείας τῆς Φιλίππου καὶ ἐν τῇ ὁδῷ ἐπηρώτα τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ λέγων αὐτοῖς Τίνα με λέγουσιν οἱ ἄνθρωποι εἶναι;
οἱ δὲ <RF>εἶπαν αὐτῷ λέγοντες WH NIV ] ἀπεκρίθησαν αὐτῷ λέγοντες Treg; ἀπεκρίθησαν RP<Rf>εἶπαν αὐτῷ λέγοντες <RF>ὅτι WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὅτι Ἰωάννην τὸν βαπτιστήν, καὶ ἄλλοι Ἠλίαν, ἄλλοι δὲ <RF>ὅτι εἷς WH Treg NIV ] ἕνα RP<Rf>ὅτι εἷς τῶν προφητῶν.
καὶ αὐτὸς <RF>ἐπηρώτα αὐτούς WH Treg NIV ] λέγει αὐτοῖς RP<Rf>ἐπηρώτα αὐτούς Ὑμεῖς δὲ τίνα με λέγετε εἶναι; <RF>ἀποκριθεὶς WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἀποκριθεὶς ὁ Πέτρος λέγει αὐτῷ Σὺ εἶ ὁ χριστός.
καὶ ἐπετίμησεν αὐτοῖς ἵνα μηδενὶ λέγωσιν περὶ αὐτοῦ.<CM>
Καὶ ἤρξατο διδάσκειν αὐτοὺς ὅτι δεῖ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου πολλὰ παθεῖν καὶ ἀποδοκιμασθῆναι <RF>ὑπὸ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>ὑπὸ τῶν πρεσβυτέρων καὶ τῶν ἀρχιερέων καὶ τῶν γραμματέων καὶ ἀποκτανθῆναι καὶ μετὰ τρεῖς ἡμέρας ἀναστῆναι
καὶ παρρησίᾳ τὸν λόγον ἐλάλει. καὶ προσλαβόμενος <RF>ὁ Πέτρος αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὸν ὁ Πέτρος RP<Rf>ὁ Πέτρος αὐτὸν ἤρξατο ἐπιτιμᾶν αὐτῷ.
ὁ δὲ ἐπιστραφεὶς καὶ ἰδὼν τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ ἐπετίμησεν <RF>Πέτρῳ WH Treg NIV ] τῷ Πέτρῳ RP<Rf>Πέτρῳ <RF>καὶ λέγει WH Treg NIV ] λέγων RP<Rf>καὶ λέγει Ὕπαγε ὀπίσω μου, Σατανᾶ, ὅτι οὐ φρονεῖς τὰ τοῦ θεοῦ ἀλλὰ τὰ τῶν ἀνθρώπων.<CM>
Καὶ προσκαλεσάμενος τὸν ὄχλον σὺν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ εἶπεν αὐτοῖς <RF>Εἴ τις WH Treg NIV ] Ὅστις RP<Rf>Εἴ τις θέλει ὀπίσω μου <RF>ἐλθεῖν WH ] ἀκολουθεῖν Treg NIV RP<Rf>ἐλθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτὸν καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ καὶ ἀκολουθείτω μοι.
ὃς γὰρ <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ἂν RP<Rf>ἐὰν θέλῃ τὴν <RF>⸂ψυχὴν αὐτοῦ Treg NIV RP ] ἑαυτοῦ ψυχὴν WH<Rf>ψυχὴν αὐτοῦ σῶσαι ἀπολέσει αὐτήν ὃς δ’ ἂν <RF>ἀπολέσει WH Treg NIV ] ἀπολέσῃ RP<Rf>ἀπολέσει τὴν <RF>⸄ψυχὴν αὐτοῦ Treg NIV RP ] ἑαυτοῦ ψυχὴν WH<Rf>ψυχὴν αὐτοῦ ἕνεκεν ἐμοῦ καὶ τοῦ εὐαγγελίου <RF>σώσει WH Treg NIV ] οὗτος σώσει RP<Rf>σώσει αὐτήν.
τί γὰρ <RF>ὠφελεῖ WH NIV ] ὠφελήσει Treg RP<Rf>ὠφελεῖ <RF>ἄνθρωπον WH NIV RP ] τὸν ἄνθρωπον Treg<Rf>ἄνθρωπον <RF>κερδῆσαι τὸν … καὶ ζημιωθῆναι WH NIV ] ἐὰν κερδήσῃ τὸν … καὶ ζημιωθῇ Treg RP<Rf>κερδῆσαι τὸν κόσμον ὅλον καὶ ζημιωθῆναι τὴν ψυχὴν αὐτοῦ;
<RF>τί γὰρ WH Treg NIV ] Ἢ τί RP<Rf>τί γὰρ <RF>δοῖ WH Treg NIV ] δώσει RP<Rf>δοῖ ἄνθρωπος ἀντάλλαγμα τῆς ψυχῆς αὐτοῦ;
ὃς γὰρ ἐὰν ἐπαισχυνθῇ με καὶ τοὺς ἐμοὺς λόγους ἐν τῇ γενεᾷ ταύτῃ τῇ μοιχαλίδι καὶ ἁμαρτωλῷ, καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπαισχυνθήσεται αὐτὸν ὅταν ἔλθῃ ἐν τῇ δόξῃ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ μετὰ τῶν ἀγγέλων τῶν ἁγίων.
καὶ ἔλεγεν αὐτοῖς Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι εἰσίν τινες <RF>τῶν ὧδε RP ] ὧδε τῶν WH Treg NIV<Rf>τῶν ὧδε ἑστηκότων οἵτινες οὐ μὴ γεύσωνται θανάτου ἕως ἂν ἴδωσιν τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ ἐληλυθυῖαν ἐν δυνάμει.<CM>
Καὶ μετὰ ἡμέρας ἓξ παραλαμβάνει ὁ Ἰησοῦς τὸν Πέτρον καὶ τὸν Ἰάκωβον <RF>καὶ WH Treg RP ] + τὸν NIV<Rf>καὶ Ἰωάννην, καὶ ἀναφέρει αὐτοὺς εἰς ὄρος ὑψηλὸν κατ’ ἰδίαν μόνους. καὶ μετεμορφώθη ἔμπροσθεν αὐτῶν,
καὶ τὰ ἱμάτια αὐτοῦ <RF>ἐγένετο WH NIV ] ἐγένοντο Treg RP<Rf>ἐγένετο στίλβοντα λευκὰ <RF>λίαν WH Treg NIV ] + ὡς χιών RP<Rf>λίαν οἷα γναφεὺς ἐπὶ τῆς γῆς οὐ δύναται <RF>οὕτως WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὕτως λευκᾶναι.
καὶ ὤφθη αὐτοῖς Ἠλίας σὺν Μωϋσεῖ, καὶ ἦσαν συλλαλοῦντες τῷ Ἰησοῦ.
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Πέτρος λέγει τῷ Ἰησοῦ Ῥαββί, καλόν ἐστιν ἡμᾶς ὧδε εἶναι, καὶ ποιήσωμεν <RF>τρεῖς σκηνάς WH Treg NIV ] σκηνὰς τρεῖς RP<Rf>τρεῖς σκηνάς, σοὶ μίαν καὶ Μωϋσεῖ μίαν καὶ Ἠλίᾳ μίαν.
οὐ γὰρ ᾔδει τί <RF>ἀποκριθῇ WH Treg NIV ] λαλήσει RP<Rf>ἀποκριθῇ, <RF>ἔκφοβοι γὰρ ἐγένοντο WH Treg NIV ] ἦσαν γὰρ ἔκφοβοι RP<Rf>ἔκφοβοι γὰρ ἐγένοντο.
καὶ ἐγένετο νεφέλη ἐπισκιάζουσα αὐτοῖς, καὶ <RF>ἐγένετο WH NIV ] ἦλθεν Treg RP<Rf>ἐγένετο φωνὴ ἐκ τῆς νεφέλης Οὗτός ἐστιν ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός, <RF>ἀκούετε αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ ἀκούετε RP<Rf>ἀκούετε αὐτοῦ.
καὶ ἐξάπινα περιβλεψάμενοι οὐκέτι οὐδένα εἶδον <RF>ἀλλὰ τὸν Ἰησοῦν μόνον μεθ’ ἑαυτῶν Treg NIV RP ] μεθ᾽ ἑαυτῶν εἰ μὴ τὸν Ἰησοῦν μόνον WH<Rf>ἀλλὰ τὸν Ἰησοῦν μόνον μεθ’ ἑαυτῶν.<CM>
<RF>Καὶ καταβαινόντων WH Treg NIV ] Καταβαινόντων δὲ RP<Rf>Καὶ καταβαινόντων αὐτῶν <RF>ἐκ WH NIV ] ἀπὸ Treg RP<Rf>ἐκ τοῦ ὄρους διεστείλατο αὐτοῖς ἵνα μηδενὶ <RF>ἃ εἶδον διηγήσωνται WH Treg NIV ] διηγήσωνται ἃ εἶδον RP<Rf>ἃ εἶδον διηγήσωνται, εἰ μὴ ὅταν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐκ νεκρῶν ἀναστῇ.
καὶ τὸν λόγον ἐκράτησαν πρὸς ἑαυτοὺς συζητοῦντες τί ἐστιν τὸ ἐκ νεκρῶν ἀναστῆναι.
καὶ ἐπηρώτων αὐτὸν λέγοντες Ὅτι λέγουσιν οἱ γραμματεῖς ὅτι Ἠλίαν δεῖ ἐλθεῖν πρῶτον;
ὁ δὲ <RF>ἔφη WH Treg NIV ] ἀποκριθείς εἶπεν RP<Rf>ἔφη αὐτοῖς Ἠλίας μὲν ἐλθὼν πρῶτον <RF>ἀποκαθιστάνει WH Treg NIV ] ἀποκαθιστᾷ RP<Rf>ἀποκαθιστάνει πάντα, καὶ πῶς γέγραπται ἐπὶ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἵνα πολλὰ πάθῃ καὶ <RF>ἐξουδενηθῇ WH Treg NIV ] ἐξουδενωθῇ RP<Rf>ἐξουδενηθῇ;
ἀλλὰ λέγω ὑμῖν ὅτι καὶ Ἠλίας ἐλήλυθεν, καὶ ἐποίησαν αὐτῷ ὅσα <RF>ἤθελον WH Treg NIV ] ἠθέλησαν RP<Rf>ἤθελον, καθὼς γέγραπται ἐπ’ αὐτόν.<CM>
Καὶ <RF>ἐλθόντες πρὸς τοὺς μαθητὰς εἶδον WH Treg NIV ] ἐλθὼν πρὸς τοὺς μαθητὰς εἶδεν RP<Rf>ἐλθόντες πρὸς τοὺς μαθητὰς εἶδον ὄχλον πολὺν περὶ αὐτοὺς καὶ γραμματεῖς συζητοῦντας <RF>πρὸς αὐτούς WH Treg NIV ] αὐτοῖς RP<Rf>πρὸς αὐτούς.
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς πᾶς ὁ ὄχλος <RF>ἰδόντες αὐτὸν ἐξεθαμβήθησαν WH Treg NIV ] ἰδὼν αὐτὸν ἐξεθαμβήθη RP<Rf>ἰδόντες αὐτὸν ἐξεθαμβήθησαν, καὶ προστρέχοντες ἠσπάζοντο αὐτόν.
καὶ ἐπηρώτησεν <RF>αὐτούς WH Treg NIV ] τοῦς γραμματεῖς RP<Rf>αὐτούς Τί συζητεῖτε πρὸς <RF>αὑτούς Holmes ] αὐτούς WH Treg NIV RP<Rf>αὑτούς;
καὶ <RF>ἀπεκρίθη αὐτῷ εἷς … ὄχλου WH Treg NIV ] ἀποκριθεὶς εἷς … ὄχλου εἶπεν RP<Rf>ἀπεκρίθη αὐτῷ εἷς ἐκ τοῦ ὄχλου Διδάσκαλε, ἤνεγκα τὸν υἱόν μου πρὸς σέ, ἔχοντα πνεῦμα ἄλαλον
καὶ ὅπου <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ἂν RP<Rf>ἐὰν αὐτὸν καταλάβῃ ῥήσσει αὐτόν, καὶ ἀφρίζει καὶ τρίζει τοὺς <RF>ὀδόντας WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>ὀδόντας καὶ ξηραίνεται καὶ εἶπα τοῖς μαθηταῖς σου ἵνα αὐτὸ ἐκβάλωσιν, καὶ οὐκ ἴσχυσαν.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>αὐτοῖς λέγει Ὦ γενεὰ ἄπιστος, ἕως πότε πρὸς ὑμᾶς ἔσομαι; ἕως πότε ἀνέξομαι ὑμῶν; φέρετε αὐτὸν πρός με.
καὶ ἤνεγκαν αὐτὸν πρὸς αὐτόν. καὶ ἰδὼν αὐτὸν <RF>τὸ πνεῦμα εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως τὸ πνεῦμα RP<Rf>τὸ πνεῦμα εὐθὺς <RF>συνεσπάραξεν WH NIV ] ἐσπάραξεν Treg RP<Rf>συνεσπάραξεν αὐτόν, καὶ πεσὼν ἐπὶ τῆς γῆς ἐκυλίετο ἀφρίζων.
καὶ ἐπηρώτησεν τὸν πατέρα αὐτοῦ Πόσος χρόνος ἐστὶν ὡς τοῦτο γέγονεν αὐτῷ; ὁ δὲ εἶπεν <RF>Ἐκ WH Treg NIV ] – RP<Rf>Ἐκ παιδιόθεν
καὶ πολλάκις <RF>καὶ εἰς πῦρ αὐτὸν WH NIV ] αὐτὸν καὶ εἰς πῦρ Treg; αὐτὸν καὶ εἰς τὸ πῦρ RP<Rf>καὶ εἰς πῦρ αὐτὸν ἔβαλεν καὶ εἰς ὕδατα ἵνα ἀπολέσῃ αὐτόν ἀλλ’ εἴ τι <RF>δύνῃ WH Treg NIV ] δύνασαι RP<Rf>δύνῃ, βοήθησον ἡμῖν σπλαγχνισθεὶς ἐφ’ ἡμᾶς.
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ Τὸ Εἰ <RF>δύνῃ WH Treg NIV ] δύνασαι πιστεῦσαι RP<Rf>δύνῃ, πάντα δυνατὰ τῷ πιστεύοντι.
<RF>εὐθὺς WH NIV ] καὶ εὐθὺς Treg; καὶ εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς κράξας ὁ πατὴρ τοῦ <RF>παιδίου WH Treg NIV ] + μετὰ δακρύων RP<Rf>παιδίου ἔλεγεν <RF>Πιστεύω WH Treg NIV ] + κύριε RP<Rf>Πιστεύω βοήθει μου τῇ ἀπιστίᾳ.
ἰδὼν δὲ ὁ Ἰησοῦς ὅτι ἐπισυντρέχει ὄχλος ἐπετίμησεν τῷ πνεύματι τῷ ἀκαθάρτῳ λέγων αὐτῷ Τὸ <RF>ἄλαλον καὶ κωφὸν πνεῦμα WH Treg NIV ] πνεῦμα τὸ ἄλαλον καὶ κωφὸν RP<Rf>ἄλαλον καὶ κωφὸν πνεῦμα, ἐγὼ <RF>ἐπιτάσσω σοι WH Treg NIV ] σοι ἐπιτάσσω RP<Rf>ἐπιτάσσω σοι, ἔξελθε ἐξ αὐτοῦ καὶ μηκέτι εἰσέλθῃς εἰς αὐτόν.
καὶ <RF>κράξας καὶ πολλὰ σπαράξας WH Treg NIV ] κράξαν καὶ πολλὰ σπαράξαν αὐτόν RP<Rf>κράξας καὶ πολλὰ σπαράξας ἐξῆλθεν καὶ ἐγένετο ὡσεὶ νεκρὸς ὥστε <RF>τοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοὺς πολλοὺς λέγειν ὅτι ἀπέθανεν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς κρατήσας <RF>τῆς χειρὸς αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτὸν τῆς χειρός RP<Rf>τῆς χειρὸς αὐτοῦ ἤγειρεν αὐτόν, καὶ ἀνέστη.
καὶ <RF>εἰσελθόντος αὐτοῦ WH Treg NIV ] εἰσελθόντα αὐτὸν RP<Rf>εἰσελθόντος αὐτοῦ εἰς οἶκον οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ <RF>κατ’ ἰδίαν ἐπηρώτων αὐτόν WH Treg NIV ] ἐπηρώτων αὐτὸν κατ’ ἰδίαν RP<Rf>κατ’ ἰδίαν ἐπηρώτων αὐτόν Ὅτι ἡμεῖς οὐκ ἠδυνήθημεν ἐκβαλεῖν αὐτό;
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Τοῦτο τὸ γένος ἐν οὐδενὶ δύναται ἐξελθεῖν εἰ μὴ ἐν <RF>προσευχῇ WH NIV ] + καὶ νηστείᾳ Treg RP<Rf>προσευχῇ.<CM>
Κἀκεῖθεν ἐξελθόντες <RF>παρεπορεύοντο NIV RP ] ἐπορεύοντο WH Treg<Rf>παρεπορεύοντο διὰ τῆς Γαλιλαίας, καὶ οὐκ ἤθελεν ἵνα τις γνοῖ
ἐδίδασκεν γὰρ τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ καὶ ἔλεγεν αὐτοῖς ὅτι Ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδίδοται εἰς χεῖρας ἀνθρώπων, καὶ ἀποκτενοῦσιν αὐτόν, καὶ ἀποκτανθεὶς <RF>μετὰ τρεῖς ἡμέρας WH Treg NIV ] τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ RP<Rf>μετὰ τρεῖς ἡμέρας ἀναστήσεται.
οἱ δὲ ἠγνόουν τὸ ῥῆμα, καὶ ἐφοβοῦντο αὐτὸν ἐπερωτῆσαι.<CM>
Καὶ <RF>ἦλθον WH Treg NIV ] ἦλθεν RP<Rf>ἦλθον εἰς Καφαρναούμ. καὶ ἐν τῇ οἰκίᾳ γενόμενος ἐπηρώτα αὐτούς Τί ἐν τῇ <RF>ὁδῷ WH Treg NIV ] + πρὸς ἑαυτοὺς RP<Rf>ὁδῷ διελογίζεσθε;
οἱ δὲ ἐσιώπων, πρὸς ἀλλήλους γὰρ διελέχθησαν ἐν τῇ ὁδῷ τίς μείζων.
καὶ καθίσας ἐφώνησεν τοὺς δώδεκα καὶ λέγει αὐτοῖς Εἴ τις θέλει πρῶτος εἶναι ἔσται πάντων ἔσχατος καὶ πάντων διάκονος.
καὶ λαβὼν παιδίον ἔστησεν αὐτὸ ἐν μέσῳ αὐτῶν καὶ ἐναγκαλισάμενος αὐτὸ εἶπεν αὐτοῖς
Ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν ἓν τῶν τοιούτων παιδίων δέξηται ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου, ἐμὲ δέχεται καὶ ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν ἐμὲ <RF>δέχηται WH Treg NIV ] δέξηται RP<Rf>δέχηται, οὐκ ἐμὲ δέχεται ἀλλὰ τὸν ἀποστείλαντά με.<CM>
<RF>Ἔφη αὐτῷ ὁ Ἰωάννης WH NIV ] + λέγων Treg; Ἀπεκρίθη δὲ  αὐτῷ Ἰωάννης λέγων RP<Rf>Ἔφη αὐτῷ ὁ Ἰωάννης Διδάσκαλε, εἴδομέν τινα <RF>ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν τῷ ὀνόματί σου ἐκβάλλοντα δαιμόνια, <RF>καὶ ἐκωλύομεν αὐτόν, ὅτι οὐκ ἠκολούθει ἡμῖν WH NIV ] ὃς οὐκ ἀκολουθεῖ  ἡμῖν καὶ ἐκωλύομεν αὐτόν ὅτι οὐκ ἀκολουθεῖ ἡμῖν Treg; ὃς οὐκ ἀκολουθεῖ ἡμῖν καὶ ἐκωλύσαμεν αὐτόν ὅτι οὐκ ἀκολουθεῖ ἡμῖν RP; ὃς οὐκ ἀκολουθεῖ ἡμῖν καὶ ἐκωλύομεν αὐτόν Greeven<Rf>καὶ ἐκωλύομεν αὐτόν, ὅτι οὐκ ἠκολούθει ἡμῖν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν Μὴ κωλύετε αὐτόν, οὐδεὶς γάρ ἐστιν ὃς ποιήσει δύναμιν ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου καὶ δυνήσεται ταχὺ κακολογῆσαί με
ὃς γὰρ οὐκ ἔστιν καθ’ <RF>ἡμῶν, ὑπὲρ ἡμῶν WH Treg NIV ] ὑμῶν, ὑπὲρ ὑμῶν RP<Rf>ἡμῶν, ὑπὲρ ἡμῶν ἐστιν.
Ὃς γὰρ ἂν ποτίσῃ ὑμᾶς ποτήριον ὕδατος ἐν <RF>ὀνόματι WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>ὀνόματι ὅτι χριστοῦ ἐστε, ἀμὴν λέγω ὑμῖν <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι οὐ μὴ <RF>ἀπολέσῃ WH NIV RP ] ἀπολέσει Treg<Rf>ἀπολέσῃ τὸν μισθὸν αὐτοῦ.<CM>
Καὶ ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν σκανδαλίσῃ ἕνα τῶν μικρῶν <RF>τούτων WH Treg NIV ] – RP<Rf>τούτων τῶν πιστευόντων <RF>εἰς ἐμέ Treg NIV RP ] – WH<Rf>εἰς ἐμέ, καλόν ἐστιν αὐτῷ μᾶλλον εἰ περίκειται <RF>μύλος ὀνικὸς WH Treg NIV ] λίθος μυλικὸς RP<Rf>μύλος ὀνικὸς περὶ τὸν τράχηλον αὐτοῦ καὶ βέβληται εἰς τὴν θάλασσαν.
Καὶ ἐὰν <RF>σκανδαλίζῃ Treg NIV RP ] σκανδαλίσῃ WH<Rf>σκανδαλίζῃ σε ἡ χείρ σου, ἀπόκοψον αὐτήν καλόν <RF>ἐστίν σε WH Treg NIV ] σοι ἐστὶν RP<Rf>ἐστίν σε κυλλὸν <RF>εἰσελθεῖν εἰς τὴν ζωὴν WH Treg NIV ] εἰς τὴν ζωὴν εἰσελθεῖν RP<Rf>εἰσελθεῖν εἰς τὴν ζωὴν ἢ τὰς δύο χεῖρας ἔχοντα ἀπελθεῖν εἰς τὴν γέενναν, εἰς τὸ πῦρ τὸ <RF>ἄσβεστον WH NIV ] + 44 ὅπου ὁ σκώληξ αὐτῶν οὐ τελευτᾷ καὶ τὸ πῦρ οὐ σβέννυται Treg RP<Rf>ἄσβεστον.
--
καὶ ἐὰν ὁ πούς σου σκανδαλίζῃ σε, ἀπόκοψον αὐτόν καλόν ἐστίν <RF>σε WH Treg NIV ] σοι RP<Rf>σε εἰσελθεῖν εἰς τὴν ζωὴν χωλὸν ἢ τοὺς δύο πόδας ἔχοντα βληθῆναι εἰς τὴν <RF>γέενναν WH NIV ] + εἰς τὸ πῦρ τὸ ἄσβεστον 46 ὅπου ὁ σκώληξ αὐτῶν οὐ τελευτᾷ καὶ τὸ πῦρ οὐ σβέννυται Treg RP<Rf>γέενναν.
--
καὶ ἐὰν ὁ ὀφθαλμός σου σκανδαλίζῃ σε, ἔκβαλε αὐτόν καλόν <RF>σέ WH Treg NIV ] σοι RP<Rf>σέ ἐστιν μονόφθαλμον εἰσελθεῖν εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ ἢ δύο ὀφθαλμοὺς ἔχοντα βληθῆναι εἰς <RF>τὴν Treg NIV RP ] – WH<Rf>τὴν <RF>γέενναν WH Treg NIV ] + τοῦ πυρός RP<Rf>γέενναν,
ὅπου ὁ σκώληξ αὐτῶν οὐ τελευτᾷ καὶ τὸ πῦρ οὐ σβέννυται.<CM>
Πᾶς γὰρ πυρὶ <RF>ἁλισθήσεται WH NIV ] + καὶ πᾶσα θυσία ἁλὶ ἁλισθήσεται Treg RP<Rf>ἁλισθήσεται.
καλὸν τὸ ἅλας ἐὰν δὲ τὸ ἅλας ἄναλον γένηται, ἐν τίνι αὐτὸ ἀρτύσετε; ἔχετε ἐν ἑαυτοῖς <RF>ἅλα WH Treg NIV ] ἅλας RP<Rf>ἅλα, καὶ εἰρηνεύετε ἐν ἀλλήλοις.<CM>
Καὶ ἐκεῖθεν ἀναστὰς ἔρχεται εἰς τὰ ὅρια τῆς Ἰουδαίας <RF>καὶ WH Treg NIV ] διὰ τοῦ RP<Rf>καὶ πέραν τοῦ Ἰορδάνου, καὶ συμπορεύονται πάλιν ὄχλοι πρὸς αὐτόν, καὶ ὡς εἰώθει πάλιν ἐδίδασκεν αὐτούς.<CM>
<RF>Καὶ Holmes WHmarg ] + προσελθόντες Φαρισαῖοι WH Treg NIV RP<Rf>Καὶ <RF>ἐπηρώτων WH Treg NIV ] ἐπηρώτησαν RP<Rf>ἐπηρώτων αὐτὸν εἰ ἔξεστιν ἀνδρὶ γυναῖκα ἀπολῦσαι, πειράζοντες αὐτόν.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτοῖς Τί ὑμῖν ἐνετείλατο Μωϋσῆς;
οἱ δὲ εἶπαν <RF>Ἐπέτρεψεν Μωϋσῆς WH Treg NIV ] Μωϋσῆς ἐπέτρεψεν RP<Rf>Ἐπέτρεψεν Μωϋσῆς βιβλίον ἀποστασίου γράψαι καὶ ἀπολῦσαι.
<RF>ὁ δὲ WH Treg NIV ] Καὶ ἀποκριθεὶς ὁ RP<Rf>ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Πρὸς τὴν σκληροκαρδίαν ὑμῶν ἔγραψεν ὑμῖν τὴν ἐντολὴν ταύτην
ἀπὸ δὲ ἀρχῆς κτίσεως ἄρσεν καὶ θῆλυ ἐποίησεν <RF>αὐτούς WH Treg NIV ] + ὁ θεός RP<Rf>αὐτούς
ἕνεκεν τούτου καταλείψει ἄνθρωπος τὸν πατέρα αὐτοῦ καὶ τὴν μητέρα <RF>καὶ προσκολληθήσεται πρὸς τὴν γυναῖκα αὐτοῦ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ προσκολληθήσεται πρὸς τὴν γυναῖκα αὐτοῦ,
καὶ ἔσονται οἱ δύο εἰς σάρκα μίαν ὥστε οὐκέτι εἰσὶν δύο ἀλλὰ μία σάρξ
ὃ οὖν ὁ θεὸς συνέζευξεν ἄνθρωπος μὴ χωριζέτω.<CM>
Καὶ <RF>εἰς τὴν οἰκίαν WH Treg NIV ] ἐν τῇ οἰκίᾳ RP<Rf>εἰς τὴν οἰκίαν πάλιν οἱ μαθηταὶ <RF>περὶ τούτου WH Treg NIV ] αὐτοῦ περὶ τοῦ αὐτοῦ RP<Rf>περὶ τούτου <RF>ἐπηρώτων WH NIV ] ἐπηρώτησαν Treg RP<Rf>ἐπηρώτων αὐτόν.
καὶ λέγει αὐτοῖς Ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν ἀπολύσῃ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ καὶ γαμήσῃ ἄλλην μοιχᾶται ἐπ’ αὐτήν,
καὶ ἐὰν <RF>αὐτὴ ἀπολύσασα τὸν ἄνδρα αὐτῆς γαμήσῃ ἄλλον WH Treg NIV ] ἐὰν γυνὴ ἀπολύσῃ τὸν ἄνδρα αὐτῆς καὶ γαμηθῇ ἄλλῳ RP<Rf>αὐτὴ ἀπολύσασα τὸν ἄνδρα αὐτῆς γαμήσῃ ἄλλον μοιχᾶται.<CM>
Καὶ προσέφερον αὐτῷ παιδία ἵνα <RF>αὐτῶν ἅψηται WH NIV ] ἅψηται αὐτῶν Treg RP<Rf>αὐτῶν ἅψηται οἱ δὲ μαθηταὶ <RF>ἐπετίμησαν αὐτοῖς WH NIV ] ἐπετίμων τοῖς προσφέρουσιν Treg RP<Rf>ἐπετίμησαν αὐτοῖς.
ἰδὼν δὲ ὁ Ἰησοῦς ἠγανάκτησεν καὶ εἶπεν αὐτοῖς Ἄφετε τὰ παιδία ἔρχεσθαι πρός με, μὴ κωλύετε αὐτά, τῶν γὰρ τοιούτων ἐστὶν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν μὴ δέξηται τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ ὡς παιδίον, οὐ μὴ εἰσέλθῃ εἰς αὐτήν.
καὶ ἐναγκαλισάμενος αὐτὰ <RF>κατευλόγει τιθεὶς … αὐτά WH NIV ] κατηυλόγει τιθεὶς … αὐτά Treg; τιθεὶς … αὐτά, εὐλόγει αὐτά RP<Rf>κατευλόγει τιθεὶς τὰς χεῖρας ἐπ’ αὐτά.<CM>
Καὶ ἐκπορευομένου αὐτοῦ εἰς ὁδὸν προσδραμὼν εἷς καὶ γονυπετήσας αὐτὸν ἐπηρώτα αὐτόν Διδάσκαλε ἀγαθέ, τί ποιήσω ἵνα ζωὴν αἰώνιον κληρονομήσω;
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ Τί με λέγεις ἀγαθόν; οὐδεὶς ἀγαθὸς εἰ μὴ εἷς ὁ θεός.
τὰς ἐντολὰς οἶδας Μὴ <RF>φονεύσῃς Μὴ μοιχεύσῃς WH NIV ] μοιχεύσῃς μὴ φονεύσῃς Treg RP<Rf>φονεύσῃς, Μὴ μοιχεύσῃς, Μὴ κλέψῃς, Μὴ ψευδομαρτυρήσῃς, Μὴ ἀποστερήσῃς, Τίμα τὸν πατέρα σου καὶ τὴν μητέρα.
ὁ δὲ <RF>ἔφη WH NIV ] ἀποκριθεὶς ἔφη Treg; ἀποκριθεὶς  εἶπεν RP<Rf>ἔφη αὐτῷ Διδάσκαλε, ταῦτα πάντα ἐφυλαξάμην ἐκ νεότητός μου.
ὁ δὲ Ἰησοῦς ἐμβλέψας αὐτῷ ἠγάπησεν αὐτὸν καὶ εἶπεν αὐτῷ Ἕν <RF>σε WH NIV ] σοι Treg RP<Rf>σε ὑστερεῖ ὕπαγε ὅσα ἔχεις πώλησον καὶ δὸς <RF>τοῖς WH NIV ] Treg RP<Rf>τοῖς πτωχοῖς, καὶ ἕξεις θησαυρὸν ἐν οὐρανῷ, καὶ δεῦρο ἀκολούθει <RF>μοι WH Treg NIV ] + ἄρας τὸν σταυρόν RP<Rf>μοι.
ὁ δὲ στυγνάσας ἐπὶ τῷ λόγῳ ἀπῆλθεν λυπούμενος, ἦν γὰρ ἔχων κτήματα πολλά.<CM>
Καὶ περιβλεψάμενος ὁ Ἰησοῦς λέγει τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ Πῶς δυσκόλως οἱ τὰ χρήματα ἔχοντες εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ εἰσελεύσονται.
οἱ δὲ μαθηταὶ ἐθαμβοῦντο ἐπὶ τοῖς λόγοις αὐτοῦ. ὁ δὲ Ἰησοῦς πάλιν ἀποκριθεὶς λέγει αὐτοῖς Τέκνα, πῶς δύσκολόν <RF>ἐστιν WH NIV ] + τοὺς πεποιθότας ἐπὶ χρήμασιν Treg RP<Rf>ἐστιν εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ εἰσελθεῖν
εὐκοπώτερόν ἐστιν κάμηλον διὰ <RF>τῆς τρυμαλιᾶς τῆς NIV RP ] τρυμαλιᾶς WH Treg<Rf>τῆς τρυμαλιᾶς τῆς ῥαφίδος <RF>διελθεῖν WH Treg NIV ] εἰσελθεῖν RP<Rf>διελθεῖν ἢ πλούσιον εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ εἰσελθεῖν.
οἱ δὲ περισσῶς ἐξεπλήσσοντο λέγοντες πρὸς <RF>ἑαυτούς Treg NIV RP ] αὐτόν WH<Rf>ἑαυτούς Καὶ τίς δύναται σωθῆναι;
<RF>ἐμβλέψας WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἐμβλέψας αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς λέγει Παρὰ ἀνθρώποις ἀδύνατον ἀλλ’ οὐ παρὰ θεῷ, πάντα γὰρ <RF>δυνατὰ WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>δυνατὰ παρὰ τῷ θεῷ.<CM>
Ἤρξατο <RF>λέγειν ὁ Πέτρος WH NIV ] ὁ Πέτρος λέγειν Treg RP<Rf>λέγειν ὁ Πέτρος αὐτῷ Ἰδοὺ ἡμεῖς ἀφήκαμεν πάντα καὶ <RF>ἠκολουθήκαμέν WH Treg NIV ] ἠκολουθήσαμέν RP<Rf>ἠκολουθήκαμέν σοι.
<RF>ἔφη ὁ Ἰησοῦς WH NIV] ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Treg RP<Rf>ἔφη ὁ Ἰησοῦς Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐδείς ἐστιν ὃς ἀφῆκεν οἰκίαν ἢ ἀδελφοὺς ἢ ἀδελφὰς ἢ <RF>μητέρα ἢ πατέρα WH Treg NIV ] πατέρα ἢ μητέρα ἢ γυναῖκα RP<Rf>μητέρα ἢ πατέρα ἢ τέκνα ἢ ἀγροὺς ἕνεκεν ἐμοῦ καὶ ἕνεκεν τοῦ εὐαγγελίου,
ἐὰν μὴ λάβῃ ἑκατονταπλασίονα νῦν ἐν τῷ καιρῷ τούτῳ οἰκίας καὶ ἀδελφοὺς καὶ ἀδελφὰς καὶ <RF>μητέρας WH NIV RP ] μητέρα Treg<Rf>μητέρας καὶ τέκνα καὶ ἀγροὺς μετὰ διωγμῶν, καὶ ἐν τῷ αἰῶνι τῷ ἐρχομένῳ ζωὴν αἰώνιον.
πολλοὶ δὲ ἔσονται πρῶτοι ἔσχατοι καὶ <RF>οἱ WH Treg NIV ] – RP<Rf>οἱ ἔσχατοι πρῶτοι.<CM>
Ἦσαν δὲ ἐν τῇ ὁδῷ ἀναβαίνοντες εἰς Ἱεροσόλυμα, καὶ ἦν προάγων αὐτοὺς ὁ Ἰησοῦς, καὶ ἐθαμβοῦντο, <RF>οἱ δὲ WH Treg NIV ] καὶ RP<Rf>οἱ δὲ ἀκολουθοῦντες ἐφοβοῦντο. καὶ παραλαβὼν πάλιν τοὺς δώδεκα ἤρξατο αὐτοῖς λέγειν τὰ μέλλοντα αὐτῷ συμβαίνειν
ὅτι Ἰδοὺ ἀναβαίνομεν εἰς Ἱεροσόλυμα, καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδοθήσεται τοῖς ἀρχιερεῦσιν καὶ <RF>τοῖς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῖς γραμματεῦσιν, καὶ κατακρινοῦσιν αὐτὸν θανάτῳ καὶ παραδώσουσιν αὐτὸν τοῖς ἔθνεσιν
καὶ ἐμπαίξουσιν αὐτῷ καὶ <RF>ἐμπτύσουσιν αὐτῷ καὶ μαστιγώσουσιν αὐτὸν WH Treg NIV ] μαστιγώσουσιν αὐτόν καὶ ἐμπτύσουσιν αὐτῷ RP<Rf>ἐμπτύσουσιν αὐτῷ καὶ μαστιγώσουσιν αὐτὸν καὶ <RF>ἀποκτενοῦσιν WH NIV ] + αὐτόν Treg RP<Rf>ἀποκτενοῦσιν, καὶ <RF>μετὰ τρεῖς ἡμέρας WH Treg NIV ] τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ RP<Rf>μετὰ τρεῖς ἡμέρας ἀναστήσεται.<CM>
Καὶ προσπορεύονται αὐτῷ Ἰάκωβος καὶ Ἰωάννης <RF>οἱ Treg NIV RP ] + δύο WH<Rf>οἱ υἱοὶ Ζεβεδαίου λέγοντες <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτῷ Διδάσκαλε, θέλομεν ἵνα ὃ ἐὰν αἰτήσωμέν <RF>σε WH Treg NIV ] – RP<Rf>σε ποιήσῃς ἡμῖν.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Τί θέλετε <RF>ποιήσω WH Treg ] με ποιήσω NIV; ποιῆσαί με RP<Rf>ποιήσω ὑμῖν;
οἱ δὲ εἶπαν αὐτῷ Δὸς ἡμῖν ἵνα εἷς <RF>σου ἐκ δεξιῶν WH Treg NIV ] ἐκ δεξιῶν σου RP<Rf>σου ἐκ δεξιῶν καὶ εἷς ἐξ <RF>ἀριστερῶν WH Treg NIV ] εὐωνύμων σου RP<Rf>ἀριστερῶν καθίσωμεν ἐν τῇ δόξῃ σου.
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Οὐκ οἴδατε τί αἰτεῖσθε δύνασθε πιεῖν τὸ ποτήριον ὃ ἐγὼ πίνω, <RF>ἢ WH Treg NIV ] καὶ RP<Rf>ἢ τὸ βάπτισμα ὃ ἐγὼ βαπτίζομαι βαπτισθῆναι;
οἱ δὲ εἶπαν αὐτῷ Δυνάμεθα. ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς <RF>Τὸ WH Treg NIV ] + μὲν RP<Rf>Τὸ ποτήριον ὃ ἐγὼ πίνω πίεσθε καὶ τὸ βάπτισμα ὃ ἐγὼ βαπτίζομαι βαπτισθήσεσθε,
τὸ δὲ καθίσαι ἐκ δεξιῶν μου <RF>ἢ WH Treg NIV ] καὶ RP<Rf>ἢ ἐξ εὐωνύμων οὐκ ἔστιν ἐμὸν δοῦναι, ἀλλ’ οἷς ἡτοίμασται.<CM>
Καὶ ἀκούσαντες οἱ δέκα ἤρξαντο ἀγανακτεῖν περὶ Ἰακώβου καὶ Ἰωάννου.
<RF>καὶ προσκαλεσάμενος αὐτοὺς ὁ Ἰησοῦς WH Treg NIV ] Ὁ δὲ Ἰησοῦς προσκαλεσάμενος αὐτοὺς RP<Rf>καὶ προσκαλεσάμενος αὐτοὺς ὁ Ἰησοῦς λέγει αὐτοῖς Οἴδατε ὅτι οἱ δοκοῦντες ἄρχειν τῶν ἐθνῶν κατακυριεύουσιν αὐτῶν καὶ οἱ μεγάλοι αὐτῶν κατεξουσιάζουσιν αὐτῶν.
οὐχ οὕτως δέ <RF>ἐστιν WH Treg NIV ] ἔσται RP<Rf>ἐστιν ἐν ὑμῖν ἀλλ’ ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν θέλῃ <RF>μέγας γενέσθαι WH Treg NIV ] γενέσθαι μέγας RP<Rf>μέγας γενέσθαι ἐν ὑμῖν, ἔσται ὑμῶν διάκονος,
καὶ ὃς <RF>ἂν WH NIV ] ἐὰν Treg RP<Rf>ἂν θέλῃ <RF>ἐν ὑμῖν εἶναι WH NIV ] ὑμῶν εἶναι Treg; ὑμῶν γενέσθαι RP<Rf>ἐν ὑμῖν εἶναι πρῶτος, ἔσται πάντων δοῦλος
καὶ γὰρ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου οὐκ ἦλθεν διακονηθῆναι ἀλλὰ διακονῆσαι καὶ δοῦναι τὴν ψυχὴν αὐτοῦ λύτρον ἀντὶ πολλῶν.<CM>
Καὶ ἔρχονται εἰς Ἰεριχώ. καὶ ἐκπορευομένου αὐτοῦ ἀπὸ Ἰεριχὼ καὶ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ καὶ ὄχλου ἱκανοῦ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ υἱὸς Τιμαίου Βαρτιμαῖος <RF>τυφλὸς WH Treg NIV ] ὁ τυφλὸς RP<Rf>τυφλὸς <RF>προσαίτης ἐκάθητο … ὁδόν WH Treg NA ] ἐκάθητο … ὁδὸν προσαιτῶν NIV RP<Rf>προσαίτης ἐκάθητο παρὰ τὴν ὁδόν.
καὶ ἀκούσας ὅτι Ἰησοῦς ὁ <RF>Ναζαρηνός WH Treg NIV ] Ναζωραῖός RP<Rf>Ναζαρηνός ἐστιν ἤρξατο κράζειν καὶ λέγειν <RF>Υἱὲ WH Treg NIV ] Ὁ ὑιὸς RP<Rf>Υἱὲ Δαυὶδ Ἰησοῦ, ἐλέησόν με.
καὶ ἐπετίμων αὐτῷ πολλοὶ ἵνα σιωπήσῃ ὁ δὲ πολλῷ μᾶλλον ἔκραζεν Υἱὲ Δαυίδ, ἐλέησόν με.
καὶ στὰς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν <RF>Φωνήσατε αὐτόν WH Treg NIV ] αὐτὸν φωνηθῆναι RP<Rf>Φωνήσατε αὐτόν. καὶ φωνοῦσι τὸν τυφλὸν λέγοντες αὐτῷ Θάρσει, <RF>ἔγειρε WH Treg NIV ] ἔγειραι RP<Rf>ἔγειρε, φωνεῖ σε.
ὁ δὲ ἀποβαλὼν τὸ ἱμάτιον αὐτοῦ <RF>ἀναπηδήσας WH Treg NIV ] ἀναστὰς RP<Rf>ἀναπηδήσας ἦλθεν πρὸς τὸν Ἰησοῦν.
καὶ ἀποκριθεὶς <RF>αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν WH Treg NIV ] λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Τί <RF>σοι θέλεις ποιήσω WH Treg NIV ] θέλεις ποιήσω σοί RP<Rf>σοι θέλεις ποιήσω; ὁ δὲ τυφλὸς εἶπεν αὐτῷ Ραββουνι, ἵνα ἀναβλέψω.
<RF>καὶ ὁ WH NIV ] ὁ δὲ Treg RP<Rf>καὶ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ Ὕπαγε, ἡ πίστις σου σέσωκέν σε. καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἀνέβλεψεν, καὶ ἠκολούθει <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] τῷ Ἰησοῦ RP<Rf>αὐτῷ ἐν τῇ ὁδῷ.<CM>
Καὶ ὅτε ἐγγίζουσιν εἰς Ἱεροσόλυμα εἰς Βηθφαγὴ καὶ Βηθανίαν πρὸς τὸ Ὄρος τῶν Ἐλαιῶν, ἀποστέλλει δύο τῶν μαθητῶν αὐτοῦ
καὶ λέγει αὐτοῖς Ὑπάγετε εἰς τὴν κώμην τὴν κατέναντι ὑμῶν, καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς εἰσπορευόμενοι εἰς αὐτὴν εὑρήσετε πῶλον δεδεμένον ἐφ’ ὃν οὐδεὶς <RF>οὔπω WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὔπω ἀνθρώπων <RF>ἐκάθισεν WH NIV ] κεκάθικεν Treg RP<Rf>ἐκάθισεν <RF>λύσατε αὐτὸν καὶ φέρετε WH Treg NIV ] λύσαντες αὐτὸν ἀγάγετε RP<Rf>λύσατε αὐτὸν καὶ φέρετε.
καὶ ἐάν τις ὑμῖν εἴπῃ Τί ποιεῖτε τοῦτο; εἴπατε <RF>ὅτι RP ] – WH Treg NIV<Rf>ὅτι Ὁ κύριος αὐτοῦ χρείαν ἔχει καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς αὐτὸν ἀποστέλλει <RF>πάλιν WH Treg NIV ] – RP<Rf>πάλιν ὧδε.
<RF>καὶ ἀπῆλθον WH Treg NIV ] Ἀπῆλθον δὲ RP<Rf>καὶ ἀπῆλθον καὶ εὗρον πῶλον δεδεμένον <RF>πρὸς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>πρὸς θύραν ἔξω ἐπὶ τοῦ ἀμφόδου, καὶ λύουσιν αὐτόν.
καί τινες τῶν ἐκεῖ ἑστηκότων ἔλεγον αὐτοῖς Τί ποιεῖτε λύοντες τὸν πῶλον;
οἱ δὲ εἶπαν αὐτοῖς καθὼς <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] ἐνετείλατο RP<Rf>εἶπεν ὁ Ἰησοῦς καὶ ἀφῆκαν αὐτούς.
καὶ <RF>φέρουσιν WH Treg NIV ] ἤγαγον RP<Rf>φέρουσιν τὸν πῶλον πρὸς τὸν Ἰησοῦν, καὶ <RF>ἐπιβάλλουσιν WH Treg NIV ] ἐπέβαλον RP<Rf>ἐπιβάλλουσιν αὐτῷ τὰ ἱμάτια αὐτῶν, καὶ ἐκάθισεν ἐπ’ <RF>αὐτόν WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>αὐτόν.
<RF>καὶ πολλοὶ WH Treg NIV ] Πολλοὶ δὲ RP<Rf>καὶ πολλοὶ τὰ ἱμάτια αὐτῶν ἔστρωσαν εἰς τὴν ὁδόν, ἄλλοι δὲ στιβάδας <RF>κόψαντες ἐκ τῶν ἀγρῶν WH Treg NIV ] ἔκοπτον ἐκ τῶν δένδρων καὶ ἐστρώννυον εἰς τὴν  ὁδόν RP<Rf>κόψαντες ἐκ τῶν ἀγρῶν.
καὶ οἱ προάγοντες καὶ οἱ ἀκολουθοῦντες <RF>ἔκραζον WH Treg NIV ] + λέγοντες RP<Rf>ἔκραζον Ὡσαννά Εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι κυρίου
Εὐλογημένη ἡ ἐρχομένη <RF>βασιλεία WH Treg NIV ] + ἐν ὀνόματι κυρίου RP<Rf>βασιλεία τοῦ πατρὸς ἡμῶν Δαυίδ Ὡσαννὰ ἐν τοῖς ὑψίστοις.<CM>
Καὶ εἰσῆλθεν εἰς <RF>Ἱεροσόλυμα WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς καὶ RP<Rf>Ἱεροσόλυμα εἰς τὸ ἱερόν καὶ περιβλεψάμενος πάντα <RF>ὀψὲ WH ] ὀψίας Treg NIV RP<Rf>ὀψὲ ἤδη οὔσης τῆς ὥρας ἐξῆλθεν εἰς Βηθανίαν μετὰ τῶν δώδεκα.<CM>
Καὶ τῇ ἐπαύριον ἐξελθόντων αὐτῶν ἀπὸ Βηθανίας ἐπείνασεν.
καὶ ἰδὼν συκῆν <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἀπὸ μακρόθεν ἔχουσαν φύλλα ἦλθεν εἰ ἄρα <RF>τι εὑρήσει WH Treg NIV ] εὑρήσει τι RP<Rf>τι εὑρήσει ἐν αὐτῇ, καὶ ἐλθὼν ἐπ’ αὐτὴν οὐδὲν εὗρεν εἰ μὴ φύλλα, <RF>ὁ γὰρ καιρὸς οὐκ ἦν WH Treg NIV ] οὐ γὰρ ἦν καιρὸς RP<Rf>ὁ γὰρ καιρὸς οὐκ ἦν σύκων.
καὶ <RF>ἀποκριθεὶς WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτῇ Μηκέτι <RF>εἰς τὸν αἰῶνα ἐκ σοῦ WH Treg NIV ] ἐκ σοῦ εἰς τὸν αἰῶνα RP<Rf>εἰς τὸν αἰῶνα ἐκ σοῦ μηδεὶς καρπὸν φάγοι. καὶ ἤκουον οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ.<CM>
Καὶ ἔρχονται εἰς Ἱεροσόλυμα. καὶ <RF>εἰσελθὼν WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>εἰσελθὼν εἰς τὸ ἱερὸν ἤρξατο ἐκβάλλειν τοὺς πωλοῦντας καὶ <RF>τοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοὺς ἀγοράζοντας ἐν τῷ ἱερῷ, καὶ τὰς τραπέζας τῶν κολλυβιστῶν καὶ τὰς καθέδρας τῶν πωλούντων τὰς περιστερὰς κατέστρεψεν
καὶ οὐκ ἤφιεν ἵνα τις διενέγκῃ σκεῦος διὰ τοῦ ἱεροῦ,
καὶ ἐδίδασκεν <RF>καὶ ἔλεγεν WH Treg NIV ] λέγων RP<Rf>καὶ ἔλεγεν <RF>αὐτοῖς Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτοῖς Οὐ γέγραπται ὅτι Ὁ οἶκός μου οἶκος προσευχῆς κληθήσεται πᾶσιν τοῖς ἔθνεσιν; ὑμεῖς δὲ <RF>πεποιήκατε WH Treg NIV ] ἐποιήσατε RP<Rf>πεποιήκατε αὐτὸν σπήλαιον λῃστῶν.
καὶ ἤκουσαν οἱ <RF>ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς WH Treg NIV ] γραμματεῖς καὶ οἱ ἀρχιερεῖς RP<Rf>ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς, καὶ ἐζήτουν πῶς αὐτὸν ἀπολέσωσιν ἐφοβοῦντο γὰρ αὐτόν, <RF>πᾶς γὰρ WH Treg NIV ] ὅτι πᾶς RP<Rf>πᾶς γὰρ ὁ ὄχλος ἐξεπλήσσετο ἐπὶ τῇ διδαχῇ αὐτοῦ.
Καὶ <RF>ὅταν WH Treg NIV ] ὅτε RP<Rf>ὅταν ὀψὲ ἐγένετο, <RF>ἐξεπορεύοντο WH Treg NIV ] ἐξεπορεύετο RP<Rf>ἐξεπορεύοντο ἔξω τῆς πόλεως.<CM>
Καὶ <RF>παραπορευόμενοι πρωῒ WH Treg NIV ] πρωῒ παραπορευόμενοι RP<Rf>παραπορευόμενοι πρωῒ εἶδον τὴν συκῆν ἐξηραμμένην ἐκ ῥιζῶν.
καὶ ἀναμνησθεὶς ὁ Πέτρος λέγει αὐτῷ Ῥαββί, ἴδε ἡ συκῆ ἣν κατηράσω ἐξήρανται.
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς λέγει αὐτοῖς Ἔχετε πίστιν θεοῦ
<RF>ἀμὴν WH NIV ] + γὰρ Treg RP<Rf>ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι ὃς ἂν εἴπῃ τῷ ὄρει τούτῳ Ἄρθητι καὶ βλήθητι εἰς τὴν θάλασσαν, καὶ μὴ διακριθῇ ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ ἀλλὰ <RF>πιστεύῃ WH NIV ] πιστεύσῃ Treg RP<Rf>πιστεύῃ ὅτι <RF>ὃ λαλεῖ γίνεται, ἔσται αὐτῷ WH Treg NIV ] ἃ λέγει γίνεται ἔσται αὐτῷ ὃ ἐὰν εἴπῃ RP<Rf>ὃ λαλεῖ γίνεται, ἔσται αὐτῷ.
διὰ τοῦτο λέγω ὑμῖν, πάντα ὅσα <RF>προσεύχεσθε καὶ αἰτεῖσθε WH Treg NIV ] ἄν προσευχόμενοιαἰτῆσθε RP<Rf>προσεύχεσθε καὶ αἰτεῖσθε, πιστεύετε ὅτι <RF>ἐλάβετε WH Treg NIV ] λαμβάνετε RP<Rf>ἐλάβετε, καὶ ἔσται ὑμῖν.<CM>
καὶ ὅταν <RF>στήκετε WH Treg NIV ] στήκητε RP<Rf>στήκετε προσευχόμενοι, ἀφίετε εἴ τι ἔχετε κατά τινος, ἵνα καὶ ὁ πατὴρ ὑμῶν ὁ ἐν τοῖς οὐρανοῖς ἀφῇ ὑμῖν τὰ παραπτώματα <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + 26 Εἰ δὲ ὑμεῖς οὖκ ἀφίετε, οὐδὲ ὁ πατὴρ ὑμῶν ὁ ἐν τοῖς οὐρανοῖς ἀφήσει τὰ παραπτώματα ὑμῶν RP<Rf>ὑμῶν.
--<CM>
Καὶ ἔρχονται πάλιν εἰς Ἱεροσόλυμα. καὶ ἐν τῷ ἱερῷ περιπατοῦντος αὐτοῦ ἔρχονται πρὸς αὐτὸν οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς καὶ οἱ πρεσβύτεροι
καὶ <RF>ἔλεγον WH Treg NIV ] λέγουσιν RP<Rf>ἔλεγον αὐτῷ Ἐν ποίᾳ ἐξουσίᾳ ταῦτα ποιεῖς; <RF>ἢ WH NIV ] καὶ Treg RP<Rf>ἢ τίς σοι <RF>ἔδωκεν τὴν … ταύτην WH Treg NIV ] τὴν … ταύτην ἔδωκεν RP<Rf>ἔδωκεν τὴν ἐξουσίαν ταύτην ἵνα ταῦτα ποιῇς;
ὁ δὲ <RF>Ἰησοῦς WH Treg NIV ] + ἀποκριθεὶς RP<Rf>Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Ἐπερωτήσω <RF>ὑμᾶς WH Treg NIV ] + καὶ ἐγὼ RP<Rf>ὑμᾶς ἕνα λόγον, καὶ ἀποκρίθητέ μοι, καὶ ἐρῶ ὑμῖν ἐν ποίᾳ ἐξουσίᾳ ταῦτα ποιῶ
τὸ βάπτισμα <RF>τὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸ Ἰωάννου ἐξ οὐρανοῦ ἦν ἢ ἐξ ἀνθρώπων; ἀποκρίθητέ μοι.
καὶ <RF>διελογίζοντο WH Treg NIV ] ἐλογίζοντο RP<Rf>διελογίζοντο πρὸς ἑαυτοὺς λέγοντες <RF>Τί εἴπωμεν; Holmes ] – WH Treg NIV RP<Rf>Τί εἴπωμεν; ἐὰν εἴπωμεν Ἐξ οὐρανοῦ, ἐρεῖ Διὰ τί <RF>οὖν WH NIV RP ] – Treg<Rf>οὖν οὐκ ἐπιστεύσατε αὐτῷ;
ἀλλὰ εἴπωμεν Ἐξ ἀνθρώπων;— ἐφοβοῦντο τὸν <RF>ὄχλον WH NIV ] λαόν Treg RP<Rf>ὄχλον, ἅπαντες γὰρ εἶχον τὸν Ἰωάννην <RF>ὄντως ὅτι WH Treg NIV ] ὅτι ὄντως RP<Rf>ὄντως ὅτι προφήτης ἦν.
καὶ ἀποκριθέντες <RF>τῷ Ἰησοῦ λέγουσιν WH Treg NIV ] λέγουσιν τῷ Ἰησοῦ RP<Rf>τῷ Ἰησοῦ λέγουσιν Οὐκ οἴδαμεν. καὶ ὁ <RF>Ἰησοῦς WH Treg NIV ] + ἀποκριθεὶς RP<Rf>Ἰησοῦς λέγει αὐτοῖς Οὐδὲ ἐγὼ λέγω ὑμῖν ἐν ποίᾳ ἐξουσίᾳ ταῦτα ποιῶ.<CM>
Καὶ ἤρξατο αὐτοῖς ἐν παραβολαῖς <RF>λαλεῖν WH Treg NIV ] λέγειν RP<Rf>λαλεῖν Ἀμπελῶνα <RF>ἄνθρωπος ἐφύτευσεν WH NIV ] ἐφύτευσεν ἄνθρωπος Treg RP<Rf>ἄνθρωπος ἐφύτευσεν, καὶ περιέθηκεν φραγμὸν καὶ ὤρυξεν ὑπολήνιον καὶ ᾠκοδόμησεν πύργον, καὶ ἐξέδετο αὐτὸν γεωργοῖς, καὶ ἀπεδήμησεν.
καὶ ἀπέστειλεν πρὸς τοὺς γεωργοὺς τῷ καιρῷ δοῦλον, ἵνα παρὰ τῶν γεωργῶν λάβῃ ἀπὸ <RF>τῶν καρπῶν WH Treg NIV ] τοῦ καρποῦ RP<Rf>τῶν καρπῶν τοῦ ἀμπελῶνος
<RF>καὶ WH Treg NIV ] Οἱ δὲ RP<Rf>καὶ λαβόντες αὐτὸν ἔδειραν καὶ ἀπέστειλαν κενόν.
καὶ πάλιν ἀπέστειλεν πρὸς αὐτοὺς ἄλλον δοῦλον <RF>κἀκεῖνον WH Treg NIV ] + λιθοβολήσαντες RP<Rf>κἀκεῖνον <RF>ἐκεφαλίωσαν WH NIV ] ἐκεφαλαίωσαν Treg RP<Rf>ἐκεφαλίωσαν καὶ <RF>ἠτίμασαν WH NIV ] ἠτίμησαν Treg; ἀπέστειλαν ἠτιμωμένον RP<Rf>ἠτίμασαν.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] + πάλιν RP<Rf>καὶ ἄλλον ἀπέστειλεν κἀκεῖνον ἀπέκτειναν, καὶ πολλοὺς ἄλλους, <RF>οὓς μὲν δέροντες οὓς δὲ ἀποκτέννοντες WH Treg NIV ] τοὺς μὲν δέροντες τοὺς δὲ ἀποκτένοντες RP<Rf>οὓς μὲν δέροντες οὓς δὲ ἀποκτέννοντες.
ἔτι <RF>ἕνα … ἀπέστειλεν WH Treg NIV ] οὖν ἕνα υἱὸν ἔχων ἀγαπητὸν αὐτοῦ, ἀπέστειλεν καὶ RP<Rf>ἕνα εἶχεν, υἱὸν ἀγαπητόν ἀπέστειλεν αὐτὸν <RF>ἔσχατον πρὸς αὐτοὺς WH Treg NIV ] πρὸς αὐτοὺς ἔσχατον RP<Rf>ἔσχατον πρὸς αὐτοὺς λέγων ὅτι Ἐντραπήσονται τὸν υἱόν μου.
ἐκεῖνοι δὲ οἱ γεωργοὶ <RF>πρὸς ἑαυτοὺς εἶπαν WH Treg NIV ] εἶπον πρὸς ἑαυτοὺς RP<Rf>πρὸς ἑαυτοὺς εἶπαν ὅτι Οὗτός ἐστιν ὁ κληρονόμος δεῦτε ἀποκτείνωμεν αὐτόν, καὶ ἡμῶν ἔσται ἡ κληρονομία.
καὶ λαβόντες <RF>ἀπέκτειναν αὐτόν, καὶ ἐξέβαλον αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὸν ἀπέκτειναν καὶ ἐξέβαλον RP<Rf>ἀπέκτειναν αὐτόν, καὶ ἐξέβαλον αὐτὸν ἔξω τοῦ ἀμπελῶνος.
<RF>τί WH ] + οὖν Treg NIV RP<Rf>τί ποιήσει ὁ κύριος τοῦ ἀμπελῶνος; ἐλεύσεται καὶ ἀπολέσει τοὺς γεωργούς, καὶ δώσει τὸν ἀμπελῶνα ἄλλοις.
οὐδὲ τὴν γραφὴν ταύτην ἀνέγνωτε Λίθον ὃν ἀπεδοκίμασαν οἱ οἰκοδομοῦντες, οὗτος ἐγενήθη εἰς κεφαλὴν γωνίας
παρὰ κυρίου ἐγένετο αὕτη, καὶ ἔστιν θαυμαστὴ ἐν ὀφθαλμοῖς ἡμῶν;<CM>
Καὶ ἐζήτουν αὐτὸν κρατῆσαι, καὶ ἐφοβήθησαν τὸν ὄχλον, ἔγνωσαν γὰρ ὅτι πρὸς αὐτοὺς τὴν παραβολὴν εἶπεν. καὶ ἀφέντες αὐτὸν ἀπῆλθον.<CM>
Καὶ ἀποστέλλουσιν πρὸς αὐτόν τινας τῶν Φαρισαίων καὶ τῶν Ἡρῳδιανῶν ἵνα αὐτὸν ἀγρεύσωσιν λόγῳ.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] Οἱ δὲ RP<Rf>καὶ ἐλθόντες λέγουσιν αὐτῷ Διδάσκαλε, οἴδαμεν ὅτι ἀληθὴς εἶ καὶ οὐ μέλει σοι περὶ οὐδενός, οὐ γὰρ βλέπεις εἰς πρόσωπον ἀνθρώπων, ἀλλ’ ἐπ’ ἀληθείας τὴν ὁδὸν τοῦ θεοῦ διδάσκεις ἔξεστιν <RF>δοῦναι κῆνσον Καίσαρι WH Treg NIV ] κῆνσον Καίσαρι δοῦναι RP<Rf>δοῦναι κῆνσον Καίσαρι ἢ οὔ; δῶμεν ἢ μὴ δῶμεν;
ὁ δὲ εἰδὼς αὐτῶν τὴν ὑπόκρισιν εἶπεν αὐτοῖς Τί με πειράζετε; φέρετέ μοι δηνάριον ἵνα ἴδω.
οἱ δὲ ἤνεγκαν. καὶ λέγει αὐτοῖς Τίνος ἡ εἰκὼν αὕτη καὶ ἡ ἐπιγραφή; οἱ δὲ εἶπαν αὐτῷ Καίσαρος.
<RF>ὁ δὲ WH Treg NIV ] Καὶ ἀποκριθεὶς ὁ RP<Rf>ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν <RF>αὐτοῖς Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτοῖς <RF>Τὰ Καίσαρος ἀπόδοτε WH Treg NIV ] Ἀπόδοτε τὰ Καίσαρος RP<Rf>Τὰ Καίσαρος ἀπόδοτε Καίσαρι καὶ τὰ τοῦ θεοῦ τῷ θεῷ. καὶ <RF>ἐξεθαύμαζον WH NIV ] ἐθαύμαζον Treg; ἐθαύμασαν RP<Rf>ἐξεθαύμαζον ἐπ’ αὐτῷ.<CM>
Καὶ ἔρχονται Σαδδουκαῖοι πρὸς αὐτόν, οἵτινες λέγουσιν ἀνάστασιν μὴ εἶναι, καὶ <RF>ἐπηρώτων WH Treg NIV ] ἐπηρώτησαν RP<Rf>ἐπηρώτων αὐτὸν λέγοντες
Διδάσκαλε, Μωϋσῆς ἔγραψεν ἡμῖν ὅτι ἐάν τινος ἀδελφὸς ἀποθάνῃ καὶ καταλίπῃ γυναῖκα καὶ <RF>μὴ ἀφῇ τέκνον WH NIV ] τέκνα μὴ ἀφῇ Treg RP<Rf>μὴ ἀφῇ τέκνον, ἵνα λάβῃ ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ τὴν <RF>γυναῖκα WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>γυναῖκα καὶ ἐξαναστήσῃ σπέρμα τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ.
ἑπτὰ ἀδελφοὶ ἦσαν καὶ ὁ πρῶτος ἔλαβεν γυναῖκα, καὶ ἀποθνῄσκων οὐκ ἀφῆκεν σπέρμα
καὶ ὁ δεύτερος ἔλαβεν αὐτήν, καὶ ἀπέθανεν <RF>μὴ καταλιπὼν WH Treg NIV ] καὶ οὐδὲ αὐτὸς ἀφῆκεν RP<Rf>μὴ καταλιπὼν σπέρμα, καὶ ὁ τρίτος ὡσαύτως
καὶ <RF>οἱ ἑπτὰ WH Treg NIV ] ἔλαβον αὐτὴν οἱ ἑπτά καὶ RP<Rf>οἱ ἑπτὰ οὐκ ἀφῆκαν σπέρμα <RF>ἔσχατον WH Treg NIV ] Ἐσχάτη RP<Rf>ἔσχατον πάντων <RF>καὶ ἡ γυνὴ ἀπέθανεν WH Treg NIV ] ἀπέθανεν καὶ ἡ γυνή RP<Rf>καὶ ἡ γυνὴ ἀπέθανεν.
ἐν τῇ ἀναστάσει <RF>ὅταν ἀναστῶσιν RP NA ] –WH Treg NIV<Rf>ὅταν ἀναστῶσιν τίνος αὐτῶν ἔσται γυνή; οἱ γὰρ ἑπτὰ ἔσχον αὐτὴν γυναῖκα.<CM>
<RF>ἔφη αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς WH Treg NIV ] Καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς RP<Rf>ἔφη αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Οὐ διὰ τοῦτο πλανᾶσθε μὴ εἰδότες τὰς γραφὰς μηδὲ τὴν δύναμιν τοῦ θεοῦ;
ὅταν γὰρ ἐκ νεκρῶν ἀναστῶσιν, οὔτε γαμοῦσιν οὔτε <RF>γαμίζονται WH Treg NIV ] γαμίσκονται RP<Rf>γαμίζονται, ἀλλ’ εἰσὶν ὡς <RF>ἄγγελοι WH NIV ] + οἱ Treg RP<Rf>ἄγγελοι ἐν τοῖς οὐρανοῖς
περὶ δὲ τῶν νεκρῶν ὅτι ἐγείρονται οὐκ ἀνέγνωτε ἐν τῇ βίβλῳ Μωϋσέως ἐπὶ τοῦ βάτου <RF>πῶς WH Treg NIV ] ὡς RP<Rf>πῶς εἶπεν αὐτῷ ὁ θεὸς λέγων Ἐγὼ ὁ θεὸς Ἀβραὰμ καὶ <RF>ὁ θεὸς … καὶ ὁ NIV RP ] θεὸς … καὶ WH Treg<Rf>ὁ θεὸς Ἰσαὰκ καὶ ὁ θεὸς Ἰακώβ;
οὐκ ἔστιν <RF>θεὸς WH Treg NA ] ὁ θεὸς NIV RP<Rf>θεὸς νεκρῶν <RF>ἀλλὰ WH Treg NIV ] + θεὸς RP<Rf>ἀλλὰ ζώντων <RF>πολὺ WH NIV ] ὑμεῖς  οὖν πολὺ  Treg RP<Rf>πολὺ πλανᾶσθε.<CM>
Καὶ προσελθὼν εἷς τῶν γραμματέων ἀκούσας αὐτῶν συζητούντων, <RF>ἰδὼν Treg NIV ] εἰδὼς WH RP<Rf>ἰδὼν ὅτι καλῶς <RF>ἀπεκρίθη αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς ἀπεκρίθη RP<Rf>ἀπεκρίθη αὐτοῖς, ἐπηρώτησεν αὐτόν Ποία ἐστὶν <RF>ἐντολὴ πρώτη πάντων WH Treg NIV ] πρώτη πάντων ἐντολή RP<Rf>ἐντολὴ πρώτη πάντων;
<RF>ἀπεκρίθη ὁ Ἰησοῦς WH NIV ] + αὐτῷ Treg; Ὁ δὲ Ἰησοῦς ἀπεκρίθη  αὐτῷ RP<Rf>ἀπεκρίθη ὁ Ἰησοῦς ὅτι Πρώτη <RF>ἐστίν WH Treg NIV ] πάντων τῶν ἐντολῶν RP<Rf>ἐστίν Ἄκουε, Ἰσραήλ, κύριος ὁ θεὸς ἡμῶν κύριος εἷς ἐστιν,
καὶ ἀγαπήσεις κύριον τὸν θεόν σου ἐξ ὅλης <RF>τῆς Treg NIV RP ] – WH<Rf>τῆς καρδίας σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς διανοίας σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος <RF>σου WH NIV] + αὕτη πρώτη ἐντολή Treg RP<Rf>σου.
<RF>δευτέρα WH NIV ] + ὁμοία Treg; Καὶ δευτέρα ὁμοία RP<Rf>δευτέρα αὕτη Ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν. μείζων τούτων ἄλλη ἐντολὴ οὐκ ἔστιν.
<RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ εἶπεν αὐτῷ ὁ γραμματεύς Καλῶς, διδάσκαλε, ἐπ’ ἀληθείας εἶπες ὅτι εἷς ἐστιν καὶ οὐκ ἔστιν ἄλλος πλὴν αὐτοῦ
καὶ τὸ ἀγαπᾶν αὐτὸν ἐξ ὅλης <RF>τῆς Treg NIV RP ] – WH<Rf>τῆς καρδίας καὶ ἐξ ὅλης τῆς <RF>συνέσεως WH NIV ] + καὶ ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς Treg RP<Rf>συνέσεως καὶ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος καὶ τὸ ἀγαπᾶν τὸν πλησίον ὡς ἑαυτὸν <RF>περισσότερόν WH Treg NIV ] πλεῖόν RP<Rf>περισσότερόν ἐστιν πάντων τῶν ὁλοκαυτωμάτων καὶ θυσιῶν.
καὶ ὁ Ἰησοῦς ἰδὼν <RF>αὐτὸν WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>αὐτὸν ὅτι νουνεχῶς ἀπεκρίθη εἶπεν αὐτῷ Οὐ μακρὰν εἶ ἀπὸ τῆς βασιλείας τοῦ θεοῦ. καὶ οὐδεὶς οὐκέτι ἐτόλμα αὐτὸν ἐπερωτῆσαι.<CM>
Καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς ἔλεγεν διδάσκων ἐν τῷ ἱερῷ Πῶς λέγουσιν οἱ γραμματεῖς ὅτι ὁ χριστὸς υἱὸς <RF>Δαυίδ ἐστιν WH Treg NIV ] ἐστιν Δαυίδ RP<Rf>Δαυίδ ἐστιν;
<RF>αὐτὸς WH NIV ] + γὰρ Treg RP<Rf>αὐτὸς Δαυὶδ εἶπεν ἐν <RF>τῷ πνεύματι τῷ WH Treg NIV ] πνεύματι RP<Rf>τῷ πνεύματι τῷ ἁγίῳ <RF>Εἶπεν WH NIV ] Λέγει Treg RP<Rf>Εἶπεν <RF>κύριος WH Treg NIV ] ὁ κύριος RP<Rf>κύριος τῷ κυρίῳ μου <RF>Κάθου WH NIV RP ] Κάθισον Treg<Rf>Κάθου ἐκ δεξιῶν μου ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου <RF>ὑποκάτω WH NIV ] ὑποπόδιον Treg RP<Rf>ὑποκάτω τῶν ποδῶν σου.
<RF>αὐτὸς WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>αὐτὸς Δαυὶδ λέγει αὐτὸν κύριον, καὶ πόθεν <RF>αὐτοῦ ἐστιν υἱός WH Treg NIV ] υἱὸς αὐτοῦ ἐστιν RP<Rf>αὐτοῦ ἐστιν υἱός; καὶ ὁ πολὺς ὄχλος ἤκουεν αὐτοῦ ἡδέως.<CM>
Καὶ <RF>ἐν … αὐτοῦ ἔλεγεν WH Treg NIV ] ἔλεγεν αὐτοῖς ἐν … αὐτοῦ RP<Rf>ἐν τῇ διδαχῇ αὐτοῦ ἔλεγεν Βλέπετε ἀπὸ τῶν γραμματέων τῶν θελόντων ἐν στολαῖς περιπατεῖν καὶ ἀσπασμοὺς ἐν ταῖς ἀγοραῖς
καὶ πρωτοκαθεδρίας ἐν ταῖς συναγωγαῖς καὶ πρωτοκλισίας ἐν τοῖς δείπνοις,
οἱ κατεσθίοντες τὰς οἰκίας τῶν χηρῶν καὶ προφάσει μακρὰ προσευχόμενοι οὗτοι λήμψονται περισσότερον κρίμα.<CM>
Καὶ <RF>καθίσας WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>καθίσας <RF>κατέναντι WH NIV RP ] ἀπέναντι Treg<Rf>κατέναντι τοῦ γαζοφυλακίου ἐθεώρει πῶς ὁ ὄχλος βάλλει χαλκὸν εἰς τὸ γαζοφυλάκιον καὶ πολλοὶ πλούσιοι ἔβαλλον πολλά
καὶ ἐλθοῦσα μία χήρα πτωχὴ ἔβαλεν λεπτὰ δύο, ὅ ἐστιν κοδράντης.
καὶ προσκαλεσάμενος τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] λέγει RP<Rf>εἶπεν αὐτοῖς Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι ἡ χήρα αὕτη ἡ πτωχὴ πλεῖον πάντων <RF>ἔβαλεν WH Treg NIV ] βέβληκεν RP<Rf>ἔβαλεν τῶν βαλλόντων εἰς τὸ γαζοφυλάκιον
πάντες γὰρ ἐκ τοῦ περισσεύοντος αὐτοῖς ἔβαλον, αὕτη δὲ ἐκ τῆς ὑστερήσεως αὐτῆς πάντα ὅσα εἶχεν ἔβαλεν, ὅλον τὸν βίον αὐτῆς.<CM>
Καὶ ἐκπορευομένου αὐτοῦ ἐκ τοῦ ἱεροῦ λέγει αὐτῷ εἷς τῶν μαθητῶν αὐτοῦ Διδάσκαλε, ἴδε ποταποὶ λίθοι καὶ ποταπαὶ οἰκοδομαί.
καὶ ὁ <RF>Ἰησοῦς WH Treg NIV ] + ἀποκριθεὶς RP<Rf>Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ Βλέπεις ταύτας τὰς μεγάλας οἰκοδομάς; οὐ μὴ ἀφεθῇ <RF>ὧδε WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὧδε λίθος ἐπὶ <RF>λίθον WH Treg NIV ] λίθῷ RP<Rf>λίθον ὃς οὐ μὴ καταλυθῇ.<CM>
Καὶ καθημένου αὐτοῦ εἰς τὸ Ὄρος τῶν Ἐλαιῶν κατέναντι τοῦ ἱεροῦ <RF>ἐπηρώτα WH Treg NIV ] ἐπηρώτων RP<Rf>ἐπηρώτα αὐτὸν κατ’ ἰδίαν Πέτρος καὶ Ἰάκωβος καὶ Ἰωάννης καὶ Ἀνδρέας
Εἰπὸν ἡμῖν πότε ταῦτα ἔσται, καὶ τί τὸ σημεῖον ὅταν μέλλῃ <RF>ταῦτα συντελεῖσθαι πάντα WH Treg NIV ] πάντα ταῦτα συντελεῖσθαι RP<Rf>ταῦτα συντελεῖσθαι πάντα.
ὁ δὲ Ἰησοῦς <RF>ἤρξατο λέγειν αὐτοῖς WH Treg NIV ] ἀποκριθεὶς αὐτοῖς ἤρξατο λέγειν RP<Rf>ἤρξατο λέγειν αὐτοῖς Βλέπετε μή τις ὑμᾶς πλανήσῃ
<RF>πολλοὶ WH NIV ] + γὰρ Treg RP<Rf>πολλοὶ ἐλεύσονται ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου λέγοντες ὅτι Ἐγώ εἰμι, καὶ πολλοὺς πλανήσουσιν.
ὅταν δὲ <RF>ἀκούσητε WH NIV RP ] ἀκούετε Treg<Rf>ἀκούσητε πολέμους καὶ ἀκοὰς πολέμων, μὴ θροεῖσθε <RF>δεῖ WH NIV ] + γὰρ Treg RP<Rf>δεῖ γενέσθαι, ἀλλ’ οὔπω τὸ τέλος.
ἐγερθήσεται γὰρ ἔθνος ἐπ’ ἔθνος καὶ βασιλεία ἐπὶ βασιλείαν, <RF>ἔσονται WH Treg NIV ] καὶ ἔσονται RP<Rf>ἔσονται σεισμοὶ κατὰ τόπους, <RF>ἔσονται WH NIV ] καὶ ἔσονται Treg RP<Rf>ἔσονται <RF>λιμοί WH Treg NIV ] + καὶ ταραχαί RP<Rf>λιμοί <RF>ἀρχὴ WH Treg NIV ] ἀρχαὶ RP<Rf>ἀρχὴ ὠδίνων ταῦτα.<CM>
βλέπετε δὲ ὑμεῖς ἑαυτούς <RF>παραδώσουσιν WH NIV ] + γὰρ Treg RP<Rf>παραδώσουσιν ὑμᾶς εἰς συνέδρια καὶ εἰς συναγωγὰς δαρήσεσθε καὶ ἐπὶ ἡγεμόνων καὶ βασιλέων σταθήσεσθε ἕνεκεν ἐμοῦ εἰς μαρτύριον αὐτοῖς.
καὶ εἰς πάντα τὰ ἔθνη <RF>πρῶτον δεῖ WH Treg NIV ] δεῖ πρῶτον RP<Rf>πρῶτον δεῖ κηρυχθῆναι τὸ εὐαγγέλιον.
<RF>καὶ ὅταν WH Treg NIV ] Ὅταν δὲ RP<Rf>καὶ ὅταν <RF>ἄγωσιν WH Treg NIV ] ἀγάγωσιν RP<Rf>ἄγωσιν ὑμᾶς παραδιδόντες, μὴ προμεριμνᾶτε τί <RF>λαλήσητε WH Treg NIV ] + μηδὲ μελετᾶτε RP<Rf>λαλήσητε, ἀλλ’ ὃ ἐὰν δοθῇ ὑμῖν ἐν ἐκείνῃ τῇ ὥρᾳ τοῦτο λαλεῖτε, οὐ γάρ ἐστε ὑμεῖς οἱ λαλοῦντες ἀλλὰ τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον.
<RF>καὶ παραδώσει WH Treg NIV ] Παραδώσει δὲ RP<Rf>καὶ παραδώσει ἀδελφὸς ἀδελφὸν εἰς θάνατον καὶ πατὴρ τέκνον, καὶ ἐπαναστήσονται τέκνα ἐπὶ γονεῖς καὶ θανατώσουσιν αὐτούς
καὶ ἔσεσθε μισούμενοι ὑπὸ πάντων διὰ τὸ ὄνομά μου. ὁ δὲ ὑπομείνας εἰς τέλος οὗτος σωθήσεται.<CM>
Ὅταν δὲ ἴδητε τὸ βδέλυγμα τῆς ἐρημώσεως <RF>ἑστηκότα WH Treg NIV ] τὸ ῥηθὲν ὑπὸ Δανιὴλ τοῦ προφήτου ἑστὼς RP<Rf>ἑστηκότα ὅπου οὐ δεῖ, ὁ ἀναγινώσκων νοείτω, τότε οἱ ἐν τῇ Ἰουδαίᾳ φευγέτωσαν εἰς τὰ ὄρη,
<RF>ὁ WH NIV ] + δὲ Treg RP NA<Rf>ὁ ἐπὶ τοῦ δώματος μὴ <RF>καταβάτω WH NIV ] + εἰς τὴν οἰκίαν Treg RP<Rf>καταβάτω μηδὲ εἰσελθάτω <RF>τι ἆραι WH Treg ] ἆραί τι NIV RP<Rf>τι ἆραι ἐκ τῆς οἰκίας αὐτοῦ,
καὶ ὁ εἰς τὸν <RF>ἀγρὸν WH Treg NIV ] + ὢν RP<Rf>ἀγρὸν μὴ ἐπιστρεψάτω εἰς τὰ ὀπίσω ἆραι τὸ ἱμάτιον αὐτοῦ.
οὐαὶ δὲ ταῖς ἐν γαστρὶ ἐχούσαις καὶ ταῖς θηλαζούσαις ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις.
προσεύχεσθε δὲ ἵνα μὴ <RF>γένηται WH Treg NIV ] + ἡ φυγὴ ὑμῶν RP<Rf>γένηται χειμῶνος
ἔσονται γὰρ αἱ ἡμέραι ἐκεῖναι θλῖψις οἵα οὐ γέγονεν τοιαύτη ἀπ’ ἀρχῆς κτίσεως <RF>ἣν WH Treg NIV ] ἧς RP<Rf>ἣν ἔκτισεν ὁ θεὸς ἕως τοῦ νῦν καὶ οὐ μὴ γένηται.
καὶ εἰ μὴ <RF>ἐκολόβωσεν κύριος WH NIV ] κύριος ἐκολόβωσεν Treg RP<Rf>ἐκολόβωσεν κύριος τὰς ἡμέρας, οὐκ ἂν ἐσώθη πᾶσα σάρξ. ἀλλὰ διὰ τοὺς ἐκλεκτοὺς οὓς ἐξελέξατο ἐκολόβωσεν τὰς ἡμέρας.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ τότε ἐάν τις ὑμῖν εἴπῃ <RF>Ἴδε WH Treg NIV ] Ἰδού RP<Rf>Ἴδε ὧδε ὁ <RF>χριστός WH NIV ] + ἢ Treg RP<Rf>χριστός, <RF>Ἴδε WH Treg NIV ] Ἰδού RP<Rf>Ἴδε ἐκεῖ, μὴ πιστεύετε
ἐγερθήσονται γὰρ ψευδόχριστοι καὶ ψευδοπροφῆται καὶ δώσουσιν σημεῖα καὶ τέρατα πρὸς τὸ ἀποπλανᾶν εἰ <RF>δυνατὸν WH NIV ] + καὶ Treg RP<Rf>δυνατὸν τοὺς ἐκλεκτούς
ὑμεῖς δὲ βλέπετε <RF>προείρηκα WH Treg NIV ] ἰδού προείρηκα RP<Rf>προείρηκα ὑμῖν πάντα.<CM>
Ἀλλὰ ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις μετὰ τὴν θλῖψιν ἐκείνην ὁ ἥλιος σκοτισθήσεται, καὶ ἡ σελήνη οὐ δώσει τὸ φέγγος αὐτῆς,
καὶ οἱ ἀστέρες <RF>ἔσονται ἐκ τοῦ οὐρανοῦ πίπτοντες WH Treg NIV ] τοῦ οὐρανοῦ ἔσονται ἐκπίπτοντες RP<Rf>ἔσονται ἐκ τοῦ οὐρανοῦ πίπτοντες, καὶ αἱ δυνάμεις αἱ ἐν τοῖς οὐρανοῖς σαλευθήσονται.
καὶ τότε ὄψονται τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἐρχόμενον ἐν νεφέλαις μετὰ δυνάμεως πολλῆς καὶ δόξης
καὶ τότε ἀποστελεῖ τοὺς <RF>ἀγγέλους WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>ἀγγέλους καὶ ἐπισυνάξει τοὺς <RF>ἐκλεκτοὺς Treg ] + αὐτοῦ WH NIV RP<Rf>ἐκλεκτοὺς ἐκ τῶν τεσσάρων ἀνέμων ἀπ’ ἄκρου γῆς ἕως ἄκρου οὐρανοῦ.<CM>
Ἀπὸ δὲ τῆς συκῆς μάθετε τὴν παραβολήν ὅταν <RF>ἤδη ὁ κλάδος αὐτῆς WH Treg NIV ] αὐτῆς ἤδη ὁ κλάδος RP<Rf>ἤδη ὁ κλάδος αὐτῆς ἁπαλὸς γένηται καὶ ἐκφύῃ τὰ φύλλα, γινώσκετε ὅτι ἐγγὺς τὸ θέρος ἐστίν
οὕτως καὶ ὑμεῖς, ὅταν <RF>ἴδητε ταῦτα WH Treg NIV ] ταῦτα ἴδητε RP<Rf>ἴδητε ταῦτα γινόμενα, γινώσκετε ὅτι ἐγγύς ἐστιν ἐπὶ θύραις.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι οὐ μὴ παρέλθῃ ἡ γενεὰ αὕτη μέχρις οὗ <RF>ταῦτα πάντα WH Treg NIV ] πάντα ταῦτα RP<Rf>ταῦτα πάντα γένηται.
ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ <RF>παρελεύσονται WH Treg NIV ] παρελεύσεται RP<Rf>παρελεύσονται, οἱ δὲ λόγοι μου οὐ <RF>μὴ NIV RP ] – WH Treg<Rf>μὴ <RF>παρελεύσονται WH Treg NIV ] παρέλθωσιν RP<Rf>παρελεύσονται.<CM>
Περὶ δὲ τῆς ἡμέρας ἐκείνης ἢ <RF>τῆς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῆς ὥρας οὐδεὶς οἶδεν, οὐδὲ οἱ ἄγγελοι <RF>ἐν WH Treg NIV ] οἱ ἐν RP<Rf>ἐν οὐρανῷ οὐδὲ ὁ υἱός, εἰ μὴ ὁ πατήρ.
βλέπετε <RF>ἀγρυπνεῖτε WH NIV ] + καὶ προσεύχεσθε Treg RP<Rf>ἀγρυπνεῖτε, οὐκ οἴδατε γὰρ πότε ὁ καιρός ἐστιν
ὡς ἄνθρωπος ἀπόδημος ἀφεὶς τὴν οἰκίαν αὐτοῦ καὶ δοὺς τοῖς δούλοις αὐτοῦ τὴν ἐξουσίαν, <RF>ἑκάστῳ WH Treg NIV ] καὶ ἑκάστῳ RP<Rf>ἑκάστῳ τὸ ἔργον αὐτοῦ, καὶ τῷ θυρωρῷ ἐνετείλατο ἵνα γρηγορῇ.
γρηγορεῖτε οὖν, οὐκ οἴδατε γὰρ πότε ὁ κύριος τῆς οἰκίας ἔρχεται, <RF>ἢ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἢ ὀψὲ ἢ <RF>μεσονύκτιον WH Treg NIV ] μεσονυκτίου RP<Rf>μεσονύκτιον ἢ ἀλεκτοροφωνίας ἢ πρωΐ,
μὴ ἐλθὼν ἐξαίφνης εὕρῃ ὑμᾶς καθεύδοντας
<RF>ὃ WH Treg NIV ] Ἃ RP<Rf>ὃ δὲ ὑμῖν λέγω πᾶσιν λέγω γρηγορεῖτε.<CM>
Ἦν δὲ τὸ πάσχα καὶ τὰ ἄζυμα μετὰ δύο ἡμέρας. καὶ ἐζήτουν οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς πῶς αὐτὸν ἐν δόλῳ κρατήσαντες ἀποκτείνωσιν,
ἔλεγον <RF>γάρ WH Treg NIV ] δέ RP<Rf>γάρ Μὴ ἐν τῇ ἑορτῇ, μήποτε <RF>ἔσται θόρυβος WH Treg NIV ] θόρυβος ἔσται RP<Rf>ἔσται θόρυβος τοῦ λαοῦ.<CM>
Καὶ ὄντος αὐτοῦ ἐν Βηθανίᾳ ἐν τῇ οἰκίᾳ Σίμωνος τοῦ λεπροῦ κατακειμένου αὐτοῦ ἦλθεν γυνὴ ἔχουσα ἀλάβαστρον μύρου νάρδου πιστικῆς πολυτελοῦς <RF>συντρίψασα WH NIV ] καὶ συντρίψασα Treg RP<Rf>συντρίψασα <RF>τὴν WH Treg NIV ] τὸ RP<Rf>τὴν ἀλάβαστρον κατέχεεν <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + κατὰ RP<Rf>αὐτοῦ τῆς κεφαλῆς.
ἦσαν δέ τινες ἀγανακτοῦντες πρὸς <RF>ἑαυτούς WH NIV ] + καὶ λέγοντες Treg RP<Rf>ἑαυτούς Εἰς τί ἡ ἀπώλεια αὕτη τοῦ μύρου γέγονεν;
ἠδύνατο γὰρ τοῦτο <RF>τὸ μύρον WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸ μύρον πραθῆναι ἐπάνω <RF>δηναρίων τριακοσίων WH Treg NIV ] τριακοσίων δηναρίων RP<Rf>δηναρίων τριακοσίων καὶ δοθῆναι τοῖς πτωχοῖς καὶ ἐνεβριμῶντο αὐτῇ.
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν Ἄφετε αὐτήν τί αὐτῇ κόπους παρέχετε; καλὸν ἔργον ἠργάσατο ἐν ἐμοί
πάντοτε γὰρ τοὺς πτωχοὺς ἔχετε μεθ’ ἑαυτῶν, καὶ ὅταν θέλητε δύνασθε <RF>αὐτοῖς NIV Treg ] αὐτοῖς πάντοτε WH; αὐτοὺς RP<Rf>αὐτοῖς εὖ ποιῆσαι, ἐμὲ δὲ οὐ πάντοτε ἔχετε
ὃ <RF>ἔσχεν WH NIV ] + αὕτη Treg RP<Rf>ἔσχεν ἐποίησεν, προέλαβεν μυρίσαι <RF>τὸ σῶμά μου WH Treg NIV ] μου τὸ σῶμα RP<Rf>τὸ σῶμά μου εἰς τὸν ἐνταφιασμόν.
ἀμὴν <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ λέγω ὑμῖν, ὅπου <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>ἐὰν κηρυχθῇ τὸ <RF>εὐαγγέλιον WH Treg NIV ] + τοῦτο RP<Rf>εὐαγγέλιον εἰς ὅλον τὸν κόσμον, καὶ ὃ ἐποίησεν αὕτη λαληθήσεται εἰς μνημόσυνον αὐτῆς.<CM>
<RF>Καὶ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>Καὶ Ἰούδας <RF>Ἰσκαριὼθ ὁ WH NIV ] Ἰσκαριώτης ὁ Treg; ὁ Ἰσκαριώτης RP<Rf>Ἰσκαριὼθ ὁ εἷς τῶν δώδεκα ἀπῆλθεν πρὸς τοὺς ἀρχιερεῖς ἵνα αὐτὸν <RF>παραδοῖ αὐτοῖς WH Treg NIV ] παραδῷ αὐτὸν RP<Rf>παραδοῖ αὐτοῖς.
οἱ δὲ ἀκούσαντες ἐχάρησαν καὶ ἐπηγγείλαντο αὐτῷ ἀργύριον δοῦναι. καὶ ἐζήτει πῶς <RF>αὐτὸν εὐκαίρως παραδοῖ WH Treg NIV ] εὐκαίρως αὐτὸν παραδῷ RP<Rf>αὐτὸν εὐκαίρως παραδοῖ.<CM>
Καὶ τῇ πρώτῃ ἡμέρᾳ τῶν ἀζύμων, ὅτε τὸ πάσχα ἔθυον, λέγουσιν αὐτῷ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ Ποῦ θέλεις ἀπελθόντες ἑτοιμάσωμεν ἵνα φάγῃς τὸ πάσχα;
καὶ ἀποστέλλει δύο τῶν μαθητῶν αὐτοῦ καὶ λέγει αὐτοῖς Ὑπάγετε εἰς τὴν πόλιν, καὶ ἀπαντήσει ὑμῖν ἄνθρωπος κεράμιον ὕδατος βαστάζων ἀκολουθήσατε αὐτῷ,
καὶ ὅπου <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>ἐὰν εἰσέλθῃ εἴπατε τῷ οἰκοδεσπότῃ ὅτι Ὁ διδάσκαλος λέγει Ποῦ ἐστιν τὸ κατάλυμά <RF>μου WH Treg NIV ] – RP<Rf>μου ὅπου τὸ πάσχα μετὰ τῶν μαθητῶν μου φάγω;
καὶ αὐτὸς ὑμῖν δείξει ἀνάγαιον μέγα ἐστρωμένον ἕτοιμον <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἐκεῖ ἑτοιμάσατε ἡμῖν.
καὶ ἐξῆλθον οἱ <RF>μαθηταὶ WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>μαθηταὶ καὶ ἦλθον εἰς τὴν πόλιν καὶ εὗρον καθὼς εἶπεν αὐτοῖς, καὶ ἡτοίμασαν τὸ πάσχα.<CM>
Καὶ ὀψίας γενομένης ἔρχεται μετὰ τῶν δώδεκα.
καὶ ἀνακειμένων αὐτῶν καὶ ἐσθιόντων <RF>ὁ Ἰησοῦς εἶπεν WH NIV ] εἶπεν ὁ Ἰησοῦς Treg RP<Rf>ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι εἷς ἐξ ὑμῶν παραδώσει με ὁ ἐσθίων μετ’ ἐμοῦ.
<RF>ἤρξαντο WH NIV ] οἱ δὲ ἤρξαντο Treg RP<Rf>ἤρξαντο λυπεῖσθαι καὶ λέγειν αὐτῷ εἷς κατὰ εἷς Μήτι <RF>ἐγώ WH Treg NIV ] + Καὶ ἄλλος Μήτι ἐγώ RP<Rf>ἐγώ;
ὁ <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ἀποκριθεὶς RP<Rf>δὲ εἶπεν αὐτοῖς <RF>Εἷς WH NIV ] + ἐκ Treg RP<Rf>Εἷς τῶν δώδεκα, ὁ ἐμβαπτόμενος μετ’ ἐμοῦ εἰς <RF>τὸ Treg NIV RP ] + ἓν WH<Rf>τὸ τρύβλιον
<RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι ὁ μὲν υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ὑπάγει καθὼς γέγραπται περὶ αὐτοῦ, οὐαὶ δὲ τῷ ἀνθρώπῳ ἐκείνῳ δι’ οὗ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδίδοται <RF>καλὸν WH NIV ] + ἦν Treg RP<Rf>καλὸν αὐτῷ εἰ οὐκ ἐγεννήθη ὁ ἄνθρωπος ἐκεῖνος.<CM>
Καὶ ἐσθιόντων αὐτῶν <RF>λαβὼν WH NA ] + ὁ Ἰησοῦς Treg NIV RP<Rf>λαβὼν ἄρτον εὐλογήσας ἔκλασεν καὶ ἔδωκεν αὐτοῖς καὶ εἶπεν <RF>Λάβετε WH Treg NIV ] + φάγετε RP<Rf>Λάβετε, τοῦτό ἐστιν τὸ σῶμά μου.
καὶ <RF>λαβὼν WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>λαβὼν ποτήριον εὐχαριστήσας ἔδωκεν αὐτοῖς, καὶ ἔπιον ἐξ αὐτοῦ πάντες.
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Τοῦτό ἐστιν τὸ αἷμά μου <RF>τῆς WH NIV ] τὸ τῆς Treg; τὸ τῆς καινῆς RP<Rf>τῆς διαθήκης τὸ <RF>ἐκχυννόμενον ὑπὲρ πολλῶν WH Treg NIV ] περὶ πολλῶν ἐκχυνόμενον RP<Rf>ἐκχυννόμενον ὑπὲρ πολλῶν.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι οὐκέτι οὐ μὴ πίω ἐκ τοῦ γενήματος τῆς ἀμπέλου ἕως τῆς ἡμέρας ἐκείνης ὅταν αὐτὸ πίνω καινὸν ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ θεοῦ.<CM>
Καὶ ὑμνήσαντες ἐξῆλθον εἰς τὸ Ὄρος τῶν Ἐλαιῶν.
Καὶ λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς ὅτι Πάντες <RF>σκανδαλισθήσεσθε WH Treg NIV ] + ἐν ἐμοὶ ἐν τῇ νυκτὶ ταύτῃ RP<Rf>σκανδαλισθήσεσθε, ὅτι γέγραπται Πατάξω τὸν ποιμένα, καὶ <RF>τὰ πρόβατα διασκορπισθήσονται WH Treg NIV ] διασκορπισθήσεται τὰ πρόβατα RP<Rf>τὰ πρόβατα διασκορπισθήσονται.
ἀλλὰ μετὰ τὸ ἐγερθῆναί με προάξω ὑμᾶς εἰς τὴν Γαλιλαίαν.
ὁ δὲ Πέτρος ἔφη αὐτῷ <RF>Εἰ καὶ WH Treg NIV ] Καὶ εἰ RP<Rf>Εἰ καὶ πάντες σκανδαλισθήσονται, ἀλλ’ οὐκ ἐγώ.
καὶ λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Ἀμὴν λέγω σοι ὅτι σὺ σήμερον <RF>ταύτῃ τῇ νυκτὶ WH Treg NIV ] ἐν τῇ νυκτὶ ταύτῃ RP<Rf>ταύτῃ τῇ νυκτὶ πρὶν ἢ δὶς ἀλέκτορα φωνῆσαι τρίς <RF>με ἀπαρνήσῃ WH Treg NIV ] ἀπαρνήσῃ με RP<Rf>με ἀπαρνήσῃ.
ὁ δὲ <RF>ἐκπερισσῶς ἐλάλει WH Treg NIV ] ἐκπερισσοῦ ἔλεγεν μᾶλλον RP<Rf>ἐκπερισσῶς ἐλάλει Ἐὰν <RF>δέῃ με WH Treg NIV ] με δέῃ RP<Rf>δέῃ με συναποθανεῖν σοι, οὐ μή σε <RF>ἀπαρνήσομαι WH Treg NIV ] ἀπαρνήσωμαι RP<Rf>ἀπαρνήσομαι. ὡσαύτως δὲ καὶ πάντες ἔλεγον.<CM>
Καὶ ἔρχονται εἰς χωρίον οὗ τὸ ὄνομα Γεθσημανί, καὶ λέγει τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ Καθίσατε ὧδε ἕως προσεύξωμαι.
καὶ παραλαμβάνει τὸν Πέτρον καὶ <RF>Ἰάκωβον καὶ Treg NIV RP ] τὸν Ἰάκωβον καὶ τὸν WH NA<Rf>Ἰάκωβον καὶ Ἰωάννην μετ’ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἑαυτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ, καὶ ἤρξατο ἐκθαμβεῖσθαι καὶ ἀδημονεῖν,
καὶ λέγει αὐτοῖς Περίλυπός ἐστιν ἡ ψυχή μου ἕως θανάτου μείνατε ὧδε καὶ γρηγορεῖτε.
καὶ <RF>προελθὼν μικρὸν ἔπιπτεν WH NIV ] προσελθὼν μικρὸν ἔπεσεν Treg RP<Rf>προελθὼν μικρὸν ἔπιπτεν ἐπὶ τῆς γῆς, καὶ προσηύχετο ἵνα εἰ δυνατόν ἐστιν παρέλθῃ ἀπ’ αὐτοῦ ἡ ὥρα,
καὶ ἔλεγεν Αββα ὁ πατήρ, πάντα δυνατά σοι παρένεγκε τὸ ποτήριον <RF>τοῦτο ἀπ᾽ ἐμοῦ WH Treg NIV ] ἀπ᾽ ἐμοῦ τοῦτο RP<Rf>τοῦτο ἀπ’ ἐμοῦ ἀλλ’ οὐ τί ἐγὼ θέλω ἀλλὰ τί σύ.
καὶ ἔρχεται καὶ εὑρίσκει αὐτοὺς καθεύδοντας, καὶ λέγει τῷ Πέτρῳ Σίμων, καθεύδεις; οὐκ ἴσχυσας μίαν ὥραν γρηγορῆσαι;
γρηγορεῖτε καὶ προσεύχεσθε, ἵνα μὴ <RF>ἔλθητε WH NIV ] εἰσέλθητε Treg RP<Rf>ἔλθητε εἰς πειρασμόν τὸ μὲν πνεῦμα πρόθυμον ἡ δὲ σὰρξ ἀσθενής.
καὶ πάλιν ἀπελθὼν προσηύξατο τὸν αὐτὸν λόγον εἰπών.
καὶ <RF>πάλιν ἐλθὼν εὗρεν αὐτοὺς WH NIV ] ἐλθὼν εὗρεν αὐτοὺς Treg; ὑποστρέψας εὗρεν αὐτοὺς πάλιν RP<Rf>πάλιν ἐλθὼν εὗρεν αὐτοὺς καθεύδοντας, ἦσαν γὰρ <RF>αὐτῶν οἱ ὀφθαλμοὶ WH NIV ] οἱ ὀφθαλμοὶ αὐτῶν Treg RP<Rf>αὐτῶν οἱ ὀφθαλμοὶ <RF>καταβαρυνόμενοι WH Treg NIV ] βεβαρημένοι RP<Rf>καταβαρυνόμενοι, καὶ οὐκ ᾔδεισαν τί <RF>ἀποκριθῶσιν αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτῷ ἀποκριθῶσιν RP<Rf>ἀποκριθῶσιν αὐτῷ.
καὶ ἔρχεται τὸ τρίτον καὶ λέγει αὐτοῖς Καθεύδετε <RF>τὸ WH NIV ] – Treg RP<Rf>τὸ λοιπὸν καὶ ἀναπαύεσθε ἀπέχει ἦλθεν ἡ ὥρα, ἰδοὺ παραδίδοται ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου εἰς τὰς χεῖρας τῶν ἁμαρτωλῶν.
ἐγείρεσθε ἄγωμεν ἰδοὺ ὁ παραδιδούς με ἤγγικεν.<CM>
Καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς ἔτι αὐτοῦ λαλοῦντος παραγίνεται <RF>Ἰούδας NIV RP ] ὁ Ἰούδας WH; ὁ Ἰούδας ὁ Ἰσκαριώτης Treg<Rf>Ἰούδας <RF>εἷς WH Treg NIV ] + ὢν RP<Rf>εἷς τῶν δώδεκα καὶ μετ’ αὐτοῦ <RF>ὄχλος WH Treg NIV ] + πολὺς RP<Rf>ὄχλος μετὰ μαχαιρῶν καὶ ξύλων παρὰ τῶν ἀρχιερέων καὶ τῶν γραμματέων καὶ τῶν πρεσβυτέρων.
δεδώκει δὲ ὁ παραδιδοὺς αὐτὸν σύσσημον αὐτοῖς λέγων Ὃν ἂν φιλήσω αὐτός ἐστιν κρατήσατε αὐτὸν καὶ <RF>ἀπάγετε WH Treg NIV ] ἀπαγάγετε RP<Rf>ἀπάγετε ἀσφαλῶς.
καὶ ἐλθὼν <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως RP<Rf>εὐθὺς προσελθὼν αὐτῷ λέγει <RF>Ῥαββί WH Treg NIV ] αὐτῷ Ῥαββί ῥαββί RP<Rf>Ῥαββί, καὶ κατεφίλησεν αὐτόν.
οἱ δὲ ἐπέβαλαν <RF>τὰς χεῖρας αὐτῷ WH Treg NIV ] ἐπ᾽ αὐτὸν τὰς χεῖρας αὐτῶν RP<Rf>τὰς χεῖρας αὐτῷ καὶ ἐκράτησαν αὐτόν.
εἷς δέ <RF>τις WH NIV RP ] – Treg<Rf>τις τῶν παρεστηκότων σπασάμενος τὴν μάχαιραν ἔπαισεν τὸν δοῦλον τοῦ ἀρχιερέως καὶ ἀφεῖλεν αὐτοῦ τὸ <RF>ὠτάριον WH Treg NIV ] ὠτίον RP<Rf>ὠτάριον.
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Ὡς ἐπὶ λῃστὴν ἐξήλθατε μετὰ μαχαιρῶν καὶ ξύλων συλλαβεῖν με;
καθ’ ἡμέραν ἤμην πρὸς ὑμᾶς ἐν τῷ ἱερῷ διδάσκων καὶ οὐκ ἐκρατήσατέ με ἀλλ’ ἵνα πληρωθῶσιν αἱ γραφαί.
καὶ ἀφέντες αὐτὸν <RF>ἔφυγον πάντες WH Treg NIV ] πάντες ἔφυγον RP<Rf>ἔφυγον πάντες.<CM>
Καὶ <RF>νεανίσκος τις WH Treg NIV ] εἷς τις νεανίσκος RP<Rf>νεανίσκος τις <RF>συνηκολούθει WH Treg NIV ] ἠκολούθησεν RP<Rf>συνηκολούθει αὐτῷ περιβεβλημένος σινδόνα ἐπὶ γυμνοῦ, καὶ κρατοῦσιν <RF>αὐτόν WH Treg NIV ] + οἱ νεανίσκοι RP<Rf>αὐτόν,
ὁ δὲ καταλιπὼν τὴν σινδόνα γυμνὸς <RF>ἔφυγεν WH Treg NIV ] + ἀπ᾽ αὐτῶν RP<Rf>ἔφυγεν.<CM>
Καὶ ἀπήγαγον τὸν Ἰησοῦν πρὸς τὸν ἀρχιερέα, καὶ <RF>συνέρχονται WH NIV ] + αὐτῷ Treg RP<Rf>συνέρχονται πάντες οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ πρεσβύτεροι καὶ οἱ γραμματεῖς.
καὶ ὁ Πέτρος ἀπὸ μακρόθεν ἠκολούθησεν αὐτῷ ἕως ἔσω εἰς τὴν αὐλὴν τοῦ ἀρχιερέως καὶ ἦν συγκαθήμενος μετὰ τῶν ὑπηρετῶν καὶ θερμαινόμενος πρὸς τὸ φῶς.
οἱ δὲ ἀρχιερεῖς καὶ ὅλον τὸ συνέδριον ἐζήτουν κατὰ τοῦ Ἰησοῦ μαρτυρίαν εἰς τὸ θανατῶσαι αὐτόν, καὶ οὐχ ηὕρισκον
πολλοὶ γὰρ ἐψευδομαρτύρουν κατ’ αὐτοῦ, καὶ ἴσαι αἱ μαρτυρίαι οὐκ ἦσαν.
καί τινες ἀναστάντες ἐψευδομαρτύρουν κατ’ αὐτοῦ λέγοντες
ὅτι Ἡμεῖς ἠκούσαμεν αὐτοῦ λέγοντος ὅτι Ἐγὼ καταλύσω τὸν ναὸν τοῦτον τὸν χειροποίητον καὶ διὰ τριῶν ἡμερῶν ἄλλον ἀχειροποίητον οἰκοδομήσω
καὶ οὐδὲ οὕτως ἴση ἦν ἡ μαρτυρία αὐτῶν.
καὶ ἀναστὰς ὁ ἀρχιερεὺς εἰς μέσον ἐπηρώτησεν τὸν Ἰησοῦν λέγων Οὐκ ἀποκρίνῃ οὐδέν; τί οὗτοί σου καταμαρτυροῦσιν;
ὁ δὲ ἐσιώπα καὶ <RF>οὐκ ἀπεκρίνατο οὐδέν WH Treg NIV ] οὐδὲν ἀπεκρίνατο RP<Rf>οὐκ ἀπεκρίνατο οὐδέν. πάλιν ὁ ἀρχιερεὺς ἐπηρώτα αὐτὸν καὶ λέγει αὐτῷ Σὺ εἶ ὁ χριστὸς ὁ υἱὸς τοῦ εὐλογητοῦ;
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν Ἐγώ εἰμι, καὶ ὄψεσθε τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἐκ δεξιῶν καθήμενον τῆς δυνάμεως καὶ ἐρχόμενον μετὰ τῶν νεφελῶν τοῦ οὐρανοῦ.
ὁ δὲ ἀρχιερεὺς διαρρήξας τοὺς χιτῶνας αὐτοῦ λέγει Τί ἔτι χρείαν ἔχομεν μαρτύρων;
ἠκούσατε τῆς βλασφημίας τί ὑμῖν φαίνεται; οἱ δὲ πάντες κατέκριναν αὐτὸν <RF>ἔνοχον εἶναι WH Treg NIV ] εἶναι ἔνοχον RP<Rf>ἔνοχον εἶναι θανάτου.
καὶ ἤρξαντό τινες ἐμπτύειν αὐτῷ καὶ περικαλύπτειν <RF>αὐτοῦ τὸ πρόσωπον WH Treg NIV ] τὸ πρόσωπον αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ τὸ πρόσωπον καὶ κολαφίζειν αὐτὸν καὶ λέγειν αὐτῷ Προφήτευσον, καὶ οἱ ὑπηρέται ῥαπίσμασιν αὐτὸν <RF>ἔλαβον WH Treg NIV ] ἔβαλλον RP<Rf>ἔλαβον.<CM>
Καὶ ὄντος τοῦ Πέτρου <RF>κάτω ἐν τῇ αὐλῇ WH Treg NIV ] ἐν τῇ αὐλῇ κάτω RP<Rf>κάτω ἐν τῇ αὐλῇ ἔρχεται μία τῶν παιδισκῶν τοῦ ἀρχιερέως,
καὶ ἰδοῦσα τὸν Πέτρον θερμαινόμενον ἐμβλέψασα αὐτῷ λέγει Καὶ σὺ μετὰ τοῦ Ναζαρηνοῦ <RF>ἦσθα τοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ ἦσθα RP<Rf>ἦσθα τοῦ Ἰησοῦ
ὁ δὲ ἠρνήσατο λέγων <RF>Οὔτε οἶδα οὔτε ἐπίσταμαι σὺ τί WH Treg NIV ] Οὐκ οἶδα οὐδὲ ἐπίσταμαι τί σὺ RP<Rf>Οὔτε οἶδα οὔτε ἐπίσταμαι σὺ τί λέγεις, καὶ ἐξῆλθεν ἔξω εἰς τὸ προαύλιον <RF>καὶ ἀλέκτωρ ἐφώνησεν Treg RP NA ] – WH NIV<Rf>καὶ ἀλέκτωρ ἐφώνησεν.
καὶ ἡ παιδίσκη ἰδοῦσα αὐτὸν <RF>ἤρξατο πάλιν WH NIV ] πάλιν ἤρξατο Treg RP<Rf>ἤρξατο πάλιν λέγειν τοῖς <RF>παρεστῶσιν WH Treg NIV ] παρεστηκόσιν RP<Rf>παρεστῶσιν ὅτι Οὗτος ἐξ αὐτῶν ἐστιν.
ὁ δὲ πάλιν ἠρνεῖτο. καὶ μετὰ μικρὸν πάλιν οἱ παρεστῶτες ἔλεγον τῷ Πέτρῳ Ἀληθῶς ἐξ αὐτῶν εἶ, καὶ γὰρ Γαλιλαῖος εἶ <RF>καὶ ἡ λαλιά σου ὁμοιάζει RP ] – WH Treg NIV<Rf>καὶ ἡ λαλιά σου ὁμοιάζει
ὁ δὲ ἤρξατο ἀναθεματίζειν καὶ ὀμνύναι ὅτι Οὐκ οἶδα τὸν ἄνθρωπον τοῦτον ὃν λέγετε.
καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>εὐθὺς ἐκ δευτέρου ἀλέκτωρ ἐφώνησεν καὶ ἀνεμνήσθη ὁ Πέτρος τὸ ῥῆμα <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὃ RP<Rf>ὡς εἶπεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς ὅτι Πρὶν ἀλέκτορα <RF>φωνῆσαι δὶς τρίς με ἀπαρνήσῃ NIV ] δὶς φωνῆσαι τρίς με ἀπαρνήσῃ WH Treg; φωνῆσαι δίς ἀπαρνήσῃ με τρίς RP<Rf>φωνῆσαι δὶς τρίς με ἀπαρνήσῃ, καὶ ἐπιβαλὼν ἔκλαιεν.<CM>
Καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως ἐπὶ τὸ RP<Rf>εὐθὺς πρωῒ συμβούλιον ποιήσαντες οἱ ἀρχιερεῖς μετὰ τῶν πρεσβυτέρων καὶ γραμματέων καὶ ὅλον τὸ συνέδριον δήσαντες τὸν Ἰησοῦν ἀπήνεγκαν καὶ <RF>παρέδωκαν WH Treg NIV ] + τῷ RP<Rf>παρέδωκαν Πιλάτῳ.
καὶ ἐπηρώτησεν αὐτὸν ὁ Πιλᾶτος Σὺ εἶ ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων; ὁ δὲ ἀποκριθεὶς <RF>αὐτῷ λέγει WH Treg NIV ] εἶπεν αὐτῷ RP<Rf>αὐτῷ λέγει Σὺ λέγεις.
καὶ κατηγόρουν αὐτοῦ οἱ ἀρχιερεῖς πολλά.
ὁ δὲ Πιλᾶτος πάλιν <RF>ἐπηρώτα WH Treg NIV ] ἐπηρώτησεν RP<Rf>ἐπηρώτα αὐτὸν λέγων Οὐκ ἀποκρίνῃ οὐδέν; ἴδε πόσα σου <RF>κατηγοροῦσιν WH Treg NIV ] καταμαρτυροῦσιν RP<Rf>κατηγοροῦσιν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς οὐκέτι οὐδὲν ἀπεκρίθη, ὥστε θαυμάζειν τὸν Πιλᾶτον.<CM>
Κατὰ δὲ ἑορτὴν ἀπέλυεν αὐτοῖς ἕνα δέσμιον <RF>ὃν παρῃτοῦντο WH NIV ] ὅνπερ ᾐτοῦντο Treg RP<Rf>ὃν παρῃτοῦντο.
ἦν δὲ ὁ λεγόμενος Βαραββᾶς μετὰ τῶν <RF>στασιαστῶν WH Treg NIV ] συστασιαστῶν RP<Rf>στασιαστῶν δεδεμένος οἵτινες ἐν τῇ στάσει φόνον πεποιήκεισαν.
καὶ <RF>ἀναβὰς WH Treg NIV ] ἀναβοήσας RP<Rf>ἀναβὰς ὁ ὄχλος ἤρξατο αἰτεῖσθαι <RF>καθὼς WH NIV ] + ἀεὶ Treg RP<Rf>καθὼς ἐποίει αὐτοῖς.
ὁ δὲ Πιλᾶτος ἀπεκρίθη αὐτοῖς λέγων Θέλετε ἀπολύσω ὑμῖν τὸν βασιλέα τῶν Ἰουδαίων;
ἐγίνωσκεν γὰρ ὅτι διὰ φθόνον παραδεδώκεισαν αὐτὸν οἱ ἀρχιερεῖς.
οἱ δὲ ἀρχιερεῖς ἀνέσεισαν τὸν ὄχλον ἵνα μᾶλλον τὸν Βαραββᾶν ἀπολύσῃ αὐτοῖς.
ὁ δὲ Πιλᾶτος <RF>πάλιν ἀποκριθεὶς ἔλεγεν WH Treg NIV] ἀποκριθεὶς πάλιν εἶπεν RP<Rf>πάλιν ἀποκριθεὶς ἔλεγεν αὐτοῖς Τί οὖν <RF>θέλετε Treg RP NA ] – WH NIV<Rf>θέλετε ποιήσω <RF>ὃν λέγετε WH NIV RP ] – Treg<Rf>ὃν λέγετε <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν βασιλέα τῶν Ἰουδαίων;
οἱ δὲ πάλιν ἔκραξαν Σταύρωσον αὐτόν.
ὁ δὲ Πιλᾶτος ἔλεγεν αὐτοῖς Τί γὰρ <RF>ἐποίησεν κακόν WH Treg NIV ] κακόν ἐποίησεν RP<Rf>ἐποίησεν κακόν; οἱ δὲ <RF>περισσῶς WH Treg NIV ] περισσοτέρως RP<Rf>περισσῶς ἔκραξαν Σταύρωσον αὐτόν.
ὁ δὲ Πιλᾶτος βουλόμενος τῷ ὄχλῳ τὸ ἱκανὸν ποιῆσαι ἀπέλυσεν αὐτοῖς τὸν Βαραββᾶν, καὶ παρέδωκεν τὸν Ἰησοῦν φραγελλώσας ἵνα σταυρωθῇ.<CM>
Οἱ δὲ στρατιῶται ἀπήγαγον αὐτὸν ἔσω τῆς αὐλῆς, ὅ ἐστιν πραιτώριον, καὶ συγκαλοῦσιν ὅλην τὴν σπεῖραν.
καὶ <RF>ἐνδιδύσκουσιν WH Treg NIV ] ἐνδύουσιν RP<Rf>ἐνδιδύσκουσιν αὐτὸν πορφύραν καὶ περιτιθέασιν αὐτῷ πλέξαντες ἀκάνθινον στέφανον
καὶ ἤρξαντο ἀσπάζεσθαι αὐτόν Χαῖρε, <RF>βασιλεῦ WH Treg NIV ] ὁ βασιλεὺς RP<Rf>βασιλεῦ τῶν Ἰουδαίων
καὶ ἔτυπτον αὐτοῦ τὴν κεφαλὴν καλάμῳ καὶ ἐνέπτυον αὐτῷ, καὶ τιθέντες τὰ γόνατα προσεκύνουν αὐτῷ.
καὶ ὅτε ἐνέπαιξαν αὐτῷ, ἐξέδυσαν αὐτὸν τὴν πορφύραν καὶ ἐνέδυσαν αὐτὸν τὰ ἱμάτια <RF>τὰ ἴδια Treg RP ] αὐτοῦ WH NIV<Rf>τὰ ἴδια. καὶ ἐξάγουσιν αὐτὸν ἵνα <RF>σταυρώσωσιν WH NIV RP ] σταυρώσουσιν Treg<Rf>σταυρώσωσιν αὐτόν.<CM>
Καὶ ἀγγαρεύουσιν παράγοντά τινα Σίμωνα Κυρηναῖον ἐρχόμενον ἀπ’ ἀγροῦ, τὸν πατέρα Ἀλεξάνδρου καὶ Ῥούφου, ἵνα ἄρῃ τὸν σταυρὸν αὐτοῦ.
καὶ φέρουσιν αὐτὸν ἐπὶ <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν <RF>Γολγοθᾶν WH NIV ] Γολγοθᾶ Treg RP<Rf>Γολγοθᾶν τόπον, ὅ ἐστιν <RF>μεθερμηνευόμενον Treg NIV RP ] μεθερμηνευόμενος WH<Rf>μεθερμηνευόμενον Κρανίου Τόπος.
καὶ ἐδίδουν <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] + πιεῖν RP<Rf>αὐτῷ ἐσμυρνισμένον οἶνον, <RF>ὃς WH Treg NIV ] ὁ RP<Rf>ὃς δὲ οὐκ ἔλαβεν.
καὶ <RF>σταυροῦσιν αὐτὸν καὶ WH Treg NIV ] σταυρώσαντες αὐτὸν RP<Rf>σταυροῦσιν αὐτὸν καὶ διαμερίζονται τὰ ἱμάτια αὐτοῦ, βάλλοντες κλῆρον ἐπ’ αὐτὰ τίς τί ἄρῃ.<CM>
Ἦν δὲ ὥρα τρίτη καὶ ἐσταύρωσαν αὐτόν.
καὶ ἦν ἡ ἐπιγραφὴ τῆς αἰτίας αὐτοῦ ἐπιγεγραμμένη Ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων.
καὶ σὺν αὐτῷ σταυροῦσιν δύο λῃστάς, ἕνα ἐκ δεξιῶν καὶ ἕνα ἐξ εὐωνύμων <RF>αὐτοῦ WH NIV] + 28 Καὶ ἐπληρώθη ἡ γραφὴ ἡ λέγουσα, Καὶ μετὰ ἀνόμων ἐλογίσθη Treg RP<Rf>αὐτοῦ.
--
Καὶ οἱ παραπορευόμενοι ἐβλασφήμουν αὐτὸν κινοῦντες τὰς κεφαλὰς αὐτῶν καὶ λέγοντες Οὐὰ ὁ καταλύων τὸν ναὸν καὶ <RF>οἰκοδομῶν ἐν τρισὶν ἡμέραις WH NIV ] οἰκοδομῶν τρισὶν ἡμέραις Treg; ἐν τρισὶν ἡμέραις οἰκοδομῶν RP<Rf>οἰκοδομῶν ἐν τρισὶν ἡμέραις,
σῶσον σεαυτὸν <RF>καταβὰς WH Treg NIV ] καὶ κατάβα RP<Rf>καταβὰς ἀπὸ τοῦ σταυροῦ.
ὁμοίως καὶ οἱ ἀρχιερεῖς ἐμπαίζοντες πρὸς ἀλλήλους μετὰ τῶν γραμματέων ἔλεγον Ἄλλους ἔσωσεν, ἑαυτὸν οὐ δύναται σῶσαι
ὁ χριστὸς ὁ <RF>βασιλεὺς WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>βασιλεὺς Ἰσραὴλ καταβάτω νῦν ἀπὸ τοῦ σταυροῦ, ἵνα ἴδωμεν καὶ <RF>πιστεύσωμεν WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>πιστεύσωμεν. καὶ οἱ συνεσταυρωμένοι <RF>σὺν WH NIV ] – Treg RP<Rf>σὺν αὐτῷ ὠνείδιζον αὐτόν.<CM>
<RF>Καὶ γενομένης WH Treg NIV ] Γενομένης δὲ RP<Rf>Καὶ γενομένης ὥρας ἕκτης σκότος ἐγένετο ἐφ’ ὅλην τὴν γῆν ἕως ὥρας ἐνάτης.
καὶ τῇ <RF>ἐνάτῃ ὥρᾳ WH Treg NIV ] ὥρᾳ τῇ ἐνάτῃ RP<Rf>ἐνάτῃ ὥρᾳ ἐβόησεν ὁ Ἰησοῦς φωνῇ <RF>μεγάλῃ WH Treg NIV ] + λέγων RP<Rf>μεγάλῃ Ἐλωῒ ἐλωῒ <RF>λεμὰ NIV ] λαμὰ WH Treg;  λιμὰ RP<Rf>λεμὰ σαβαχθάνι; ὅ ἐστιν μεθερμηνευόμενον Ὁ θεός μου ὁ θεός μου, εἰς τί <RF>ἐγκατέλιπές με WH Treg NIV ] με ἐγκατέλιπες RP<Rf>ἐγκατέλιπές με;
καί τινες τῶν παρεστηκότων ἀκούσαντες ἔλεγον <RF>Ἴδε WH Treg NIV ] Ἰδού RP<Rf>Ἴδε Ἠλίαν φωνεῖ.
δραμὼν δέ <RF>τις καὶ Treg NIV] τις WH; εἷς καὶ RP<Rf>τις καὶ γεμίσας σπόγγον ὄξους <RF>περιθεὶς WH Treg NIV ] + τε RP<Rf>περιθεὶς καλάμῳ ἐπότιζεν αὐτόν, λέγων Ἄφετε ἴδωμεν εἰ ἔρχεται Ἠλίας καθελεῖν αὐτόν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς ἀφεὶς φωνὴν μεγάλην ἐξέπνευσεν.
καὶ τὸ καταπέτασμα τοῦ ναοῦ ἐσχίσθη εἰς δύο ἀπ’ ἄνωθεν ἕως κάτω.
ἰδὼν δὲ ὁ κεντυρίων ὁ παρεστηκὼς ἐξ ἐναντίας αὐτοῦ ὅτι <RF>οὕτως WH NA ] + κράξας Treg NIV RP<Rf>οὕτως ἐξέπνευσεν εἶπεν Ἀληθῶς <RF>οὗτος ὁ ἄνθρωπος WH Treg NIV ] ὁ ἄνθρωπος οὗτος RP<Rf>οὗτος ὁ ἄνθρωπος υἱὸς <RF>θεοῦ ἦν WH NIV ] ἦν θεοῦ Treg RP<Rf>θεοῦ ἦν.<CM>
Ἦσαν δὲ καὶ γυναῖκες ἀπὸ μακρόθεν θεωροῦσαι, ἐν <RF>αἷς WH NIV ] + ἦν Treg RP<Rf>αἷς καὶ <RF>Μαρία Treg NIV RP ] Μαριὰμ WH<Rf>Μαρία ἡ Μαγδαληνὴ καὶ Μαρία <RF>ἡ WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>ἡ Ἰακώβου τοῦ μικροῦ καὶ <RF>Ἰωσῆτος WH Treg NIV ] Ἰωσῆ RP<Rf>Ἰωσῆτος μήτηρ καὶ Σαλώμη,
<RF>αἳ WH NIV ] + καί Treg RP<Rf>αἳ ὅτε ἦν ἐν τῇ Γαλιλαίᾳ ἠκολούθουν αὐτῷ καὶ διηκόνουν αὐτῷ, καὶ ἄλλαι πολλαὶ αἱ συναναβᾶσαι αὐτῷ εἰς Ἱεροσόλυμα.<CM>
Καὶ ἤδη ὀψίας γενομένης, ἐπεὶ ἦν παρασκευή, ὅ ἐστιν <RF>προσάββατον WH NIV RP ] πρὸς σάββατον Treg<Rf>προσάββατον,
<RF>ἐλθὼν WH Treg NIV ] ἦλθεν RP<Rf>ἐλθὼν Ἰωσὴφ <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ ἀπὸ Ἁριμαθαίας εὐσχήμων βουλευτής, ὃς καὶ αὐτὸς ἦν προσδεχόμενος τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ, τολμήσας εἰσῆλθεν πρὸς <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν Πιλᾶτον καὶ ᾐτήσατο τὸ σῶμα τοῦ Ἰησοῦ.
ὁ δὲ Πιλᾶτος ἐθαύμασεν εἰ ἤδη τέθνηκεν, καὶ προσκαλεσάμενος τὸν κεντυρίωνα ἐπηρώτησεν αὐτὸν εἰ <RF>πάλαι NIV RP ] ἤδη WH Treg<Rf>πάλαι ἀπέθανεν
καὶ γνοὺς ἀπὸ τοῦ κεντυρίωνος ἐδωρήσατο τὸ <RF>πτῶμα WH Treg NIV ] σῶμα RP<Rf>πτῶμα τῷ Ἰωσήφ.
καὶ ἀγοράσας <RF>σινδόνα WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>σινδόνα καθελὼν αὐτὸν ἐνείλησεν τῇ σινδόνι καὶ <RF>ἔθηκεν WH Treg NIV ] κατέθηκεν RP<Rf>ἔθηκεν αὐτὸν ἐν <RF>μνημείῳ Treg NIV RP ] μνήματι WH<Rf>μνημείῳ ὃ ἦν λελατομημένον ἐκ πέτρας, καὶ προσεκύλισεν λίθον ἐπὶ τὴν θύραν τοῦ μνημείου.
ἡ δὲ Μαρία ἡ Μαγδαληνὴ καὶ Μαρία <RF>ἡ Ἰωσῆτος WH Treg NIV ] Ἰωσῆ RP<Rf>ἡ Ἰωσῆτος ἐθεώρουν ποῦ <RF>τέθειται WH Treg NIV ] τίθεται RP<Rf>τέθειται.<CM>
Καὶ διαγενομένου τοῦ σαββάτου <RF>Μαρία Treg NIV RP ] ἡ Μαρία WH<Rf>Μαρία ἡ Μαγδαληνὴ καὶ Μαρία <RF>ἡ τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡ τοῦ Ἰακώβου καὶ Σαλώμη ἠγόρασαν ἀρώματα ἵνα ἐλθοῦσαι ἀλείψωσιν αὐτόν.
καὶ λίαν πρωῒ <RF>τῇ μιᾷ τῶν WH NIV ] μιᾷ τῶν Treg; τῆς μιᾶς RP<Rf>τῇ μιᾷ τῶν σαββάτων ἔρχονται ἐπὶ τὸ μνημεῖον ἀνατείλαντος τοῦ ἡλίου.
καὶ ἔλεγον πρὸς ἑαυτάς Τίς ἀποκυλίσει ἡμῖν τὸν λίθον <RF>ἐκ WH NIV RP ] ἀπὸ Treg<Rf>ἐκ τῆς θύρας τοῦ μνημείου;
καὶ ἀναβλέψασαι θεωροῦσιν ὅτι <RF>ἀποκεκύλισται NIV RP ] ἀνακεκύλισται WH Treg<Rf>ἀποκεκύλισται ὁ λίθος, ἦν γὰρ μέγας σφόδρα.
καὶ εἰσελθοῦσαι εἰς τὸ μνημεῖον εἶδον νεανίσκον καθήμενον ἐν τοῖς δεξιοῖς περιβεβλημένον στολὴν λευκήν, καὶ ἐξεθαμβήθησαν.
ὁ δὲ λέγει αὐταῖς Μὴ ἐκθαμβεῖσθε Ἰησοῦν ζητεῖτε τὸν Ναζαρηνὸν τὸν ἐσταυρωμένον ἠγέρθη, οὐκ ἔστιν ὧδε ἴδε ὁ τόπος ὅπου ἔθηκαν αὐτόν
ἀλλὰ ὑπάγετε εἴπατε τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ καὶ τῷ Πέτρῳ ὅτι Προάγει ὑμᾶς εἰς τὴν Γαλιλαίαν ἐκεῖ αὐτὸν ὄψεσθε, καθὼς εἶπεν ὑμῖν.
καὶ ἐξελθοῦσαι ἔφυγον ἀπὸ τοῦ μνημείου, εἶχεν <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ αὐτὰς τρόμος καὶ ἔκστασις καὶ οὐδενὶ οὐδὲν εἶπαν, ἐφοβοῦντο <RF>γάρ WH NA] + 9–20 Treg RP; + Intermediate ending and 9–20 NIV.<Rf>γάρ.<CM><PF>[[Πάντα δὲ τὰ παρηγγελμένα τοῖς περὶ τὸν Πέτρον συντόμως ἐξήγγειλαν. μετὰ δὲ ταῦτα καὶ αὐτὸς ὁ Ἰησοῦς ἀπὸ ἀνατολῆς καὶ ἄχρι δύσεως ἐξαπέστειλεν δι’ αὐτῶν τὸ ἱερὸν καὶ ἄφθαρτον κήρυγμα τῆς αἰωνίου σωτηρίας. ἀμήν.]]   [[<CM>
Ἀναστὰς δὲ πρωῒ πρώτῃ σαββάτου ἐφάνη πρῶτον Μαρίᾳ τῇ Μαγδαληνῇ, <RF>παρ᾽ [[WH]] Treg NIV ] ἀφ᾽ RP<Rf>παρ’ ἧς ἐκβεβλήκει ἑπτὰ δαιμόνια.
ἐκείνη πορευθεῖσα ἀπήγγειλεν τοῖς μετ’ αὐτοῦ γενομένοις πενθοῦσι καὶ κλαίουσιν
κἀκεῖνοι ἀκούσαντες ὅτι ζῇ καὶ ἐθεάθη ὑπ’ αὐτῆς ἠπίστησαν.<CM>
Μετὰ δὲ ταῦτα δυσὶν ἐξ αὐτῶν περιπατοῦσιν ἐφανερώθη ἐν ἑτέρᾳ μορφῇ πορευομένοις εἰς ἀγρόν
κἀκεῖνοι ἀπελθόντες ἀπήγγειλαν τοῖς λοιποῖς οὐδὲ ἐκείνοις ἐπίστευσαν.<CM>
Ὕστερον <RF>δὲ [[WH]] Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ ἀνακειμένοις αὐτοῖς τοῖς ἕνδεκα ἐφανερώθη, καὶ ὠνείδισεν τὴν ἀπιστίαν αὐτῶν καὶ σκληροκαρδίαν ὅτι τοῖς θεασαμένοις αὐτὸν <RF>ἐγηγερμένον Treg NIV RP ] + ἐκ νεκρῶν [[WH]]<Rf>ἐγηγερμένον οὐκ ἐπίστευσαν.
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Πορευθέντες εἰς τὸν κόσμον ἅπαντα κηρύξατε τὸ εὐαγγέλιον πάσῃ τῇ κτίσει.
ὁ πιστεύσας καὶ βαπτισθεὶς σωθήσεται, ὁ δὲ ἀπιστήσας κατακριθήσεται.
σημεῖα δὲ τοῖς πιστεύσασιν <RF>ταῦτα παρακολουθήσει NIV RP ] ἀκολουθήσει ταῦτα [[WH]] Treg<Rf>ταῦτα παρακολουθήσει, ἐν τῷ ὀνόματί μου δαιμόνια ἐκβαλοῦσιν, γλώσσαις λαλήσουσιν <RF>καιναῖς NIV RP ] – [[WH]] Treg<Rf>καιναῖς,
<RF>ὄφεις RP ] καὶ ἐν ταῖς χερσὶν ὄφεις [[WH]] Treg NIV<Rf>ὄφεις ἀροῦσιν κἂν θανάσιμόν τι πίωσιν οὐ μὴ αὐτοὺς βλάψῃ, ἐπὶ ἀρρώστους χεῖρας ἐπιθήσουσιν καὶ καλῶς ἕξουσιν.<CM>
Ὁ μὲν οὖν κύριος <RF>Ἰησοῦς [[WH]] Treg NIV ] –RP<Rf>Ἰησοῦς μετὰ τὸ λαλῆσαι αὐτοῖς ἀνελήμφθη εἰς τὸν οὐρανὸν καὶ ἐκάθισεν ἐκ δεξιῶν τοῦ θεοῦ.
ἐκεῖνοι δὲ ἐξελθόντες ἐκήρυξαν πανταχοῦ, τοῦ κυρίου συνεργοῦντος καὶ τὸν λόγον βεβαιοῦντος διὰ τῶν ἐπακολουθούντων <RF>σημείων [[WH]] Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>σημείων.]]<CM>
Ἐπειδήπερ πολλοὶ ἐπεχείρησαν ἀνατάξασθαι διήγησιν περὶ τῶν πεπληροφορημένων ἐν ἡμῖν πραγμάτων,
καθὼς παρέδοσαν ἡμῖν οἱ ἀπ’ ἀρχῆς αὐτόπται καὶ ὑπηρέται γενόμενοι τοῦ λόγου,
ἔδοξε κἀμοὶ παρηκολουθηκότι ἄνωθεν πᾶσιν ἀκριβῶς καθεξῆς σοι γράψαι, κράτιστε Θεόφιλε,
ἵνα ἐπιγνῷς περὶ ὧν κατηχήθης λόγων τὴν ἀσφάλειαν.<CM>
Ἐγένετο ἐν ταῖς ἡμέραις <RF>Ἡρῴδου WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>Ἡρῴδου βασιλέως τῆς Ἰουδαίας ἱερεύς τις ὀνόματι Ζαχαρίας ἐξ ἐφημερίας Ἀβιά, <RF>καὶ WH Treg NIV ] + ἡ RP<Rf>καὶ γυνὴ <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτοῦ RP<Rf>αὐτῷ ἐκ τῶν θυγατέρων Ἀαρών, καὶ τὸ ὄνομα αὐτῆς Ἐλισάβετ.
ἦσαν δὲ δίκαιοι ἀμφότεροι <RF>ἐναντίον WH Treg NIV ] ἐνώπιον RP<Rf>ἐναντίον τοῦ θεοῦ, πορευόμενοι ἐν πάσαις ταῖς ἐντολαῖς καὶ δικαιώμασιν τοῦ κυρίου ἄμεμπτοι.
καὶ οὐκ ἦν αὐτοῖς τέκνον, καθότι <RF>ἦν ἡ Ἐλισάβετ WH Treg NIV ] ἡ Ἐλισάβετ ἦν RP<Rf>ἦν ἡ Ἐλισάβετ στεῖρα, καὶ ἀμφότεροι προβεβηκότες ἐν ταῖς ἡμέραις αὐτῶν ἦσαν.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ ἱερατεύειν αὐτὸν ἐν τῇ τάξει τῆς ἐφημερίας αὐτοῦ ἔναντι τοῦ θεοῦ
κατὰ τὸ ἔθος τῆς ἱερατείας ἔλαχε τοῦ θυμιᾶσαι εἰσελθὼν εἰς τὸν ναὸν τοῦ κυρίου,
καὶ πᾶν τὸ πλῆθος ἦν τοῦ λαοῦ προσευχόμενον ἔξω τῇ ὥρᾳ τοῦ θυμιάματος
ὤφθη δὲ αὐτῷ ἄγγελος κυρίου ἑστὼς ἐκ δεξιῶν τοῦ θυσιαστηρίου τοῦ θυμιάματος.
καὶ ἐταράχθη Ζαχαρίας ἰδών, καὶ φόβος ἐπέπεσεν ἐπ’ αὐτόν.
εἶπεν δὲ πρὸς αὐτὸν ὁ ἄγγελος Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία, διότι εἰσηκούσθη ἡ δέησίς σου, καὶ ἡ γυνή σου Ἐλισάβετ γεννήσει υἱόν σοι, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰωάννην
καὶ ἔσται χαρά σοι καὶ ἀγαλλίασις, καὶ πολλοὶ ἐπὶ τῇ <RF>γενέσει WH Treg NIV ] γεννήσει RP<Rf>γενέσει αὐτοῦ χαρήσονται
ἔσται γὰρ μέγας ἐνώπιον <RF>τοῦ Treg NIV RP ] – WH<Rf>τοῦ κυρίου, καὶ οἶνον καὶ σίκερα οὐ μὴ πίῃ, καὶ πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ,
καὶ πολλοὺς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἐπιστρέψει ἐπὶ κύριον τὸν θεὸν αὐτῶν
καὶ αὐτὸς προελεύσεται ἐνώπιον αὐτοῦ ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλίου, ἐπιστρέψαι καρδίας πατέρων ἐπὶ τέκνα καὶ ἀπειθεῖς ἐν φρονήσει δικαίων, ἑτοιμάσαι κυρίῳ λαὸν κατεσκευασμένον.
καὶ εἶπεν Ζαχαρίας πρὸς τὸν ἄγγελον Κατὰ τί γνώσομαι τοῦτο; ἐγὼ γάρ εἰμι πρεσβύτης καὶ ἡ γυνή μου προβεβηκυῖα ἐν ταῖς ἡμέραις αὐτῆς.
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ ἄγγελος εἶπεν αὐτῷ Ἐγώ εἰμι Γαβριὴλ ὁ παρεστηκὼς ἐνώπιον τοῦ θεοῦ, καὶ ἀπεστάλην λαλῆσαι πρὸς σὲ καὶ εὐαγγελίσασθαί σοι ταῦτα
καὶ ἰδοὺ ἔσῃ σιωπῶν καὶ μὴ δυνάμενος λαλῆσαι ἄχρι ἧς ἡμέρας γένηται ταῦτα, ἀνθ’ ὧν οὐκ ἐπίστευσας τοῖς λόγοις μου, οἵτινες πληρωθήσονται εἰς τὸν καιρὸν αὐτῶν.<CM>
Καὶ ἦν ὁ λαὸς προσδοκῶν τὸν Ζαχαρίαν, καὶ ἐθαύμαζον ἐν τῷ χρονίζειν <RF>ἐν τῷ ναῷ αὐτόν WH NIV ] αὐτόν ἐν τῷ ναῷ Treg RP<Rf>ἐν τῷ ναῷ αὐτόν.
ἐξελθὼν δὲ οὐκ <RF>ἐδύνατο WH Treg NIV ] ἠδύνατο RP<Rf>ἐδύνατο λαλῆσαι αὐτοῖς, καὶ ἐπέγνωσαν ὅτι ὀπτασίαν ἑώρακεν ἐν τῷ ναῷ καὶ αὐτὸς ἦν διανεύων αὐτοῖς, καὶ διέμενεν κωφός.
καὶ ἐγένετο ὡς ἐπλήσθησαν αἱ ἡμέραι τῆς λειτουργίας αὐτοῦ, ἀπῆλθεν εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ.<CM>
Μετὰ δὲ ταύτας τὰς ἡμέρας συνέλαβεν Ἐλισάβετ ἡ γυνὴ αὐτοῦ καὶ περιέκρυβεν ἑαυτὴν μῆνας πέντε, λέγουσα
ὅτι Οὕτως μοι <RF>πεποίηκεν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>πεποίηκεν κύριος ἐν ἡμέραις αἷς ἐπεῖδεν <RF>ἀφελεῖν WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>ἀφελεῖν ὄνειδός μου ἐν ἀνθρώποις.<CM>
Ἐν δὲ τῷ μηνὶ τῷ ἕκτῳ ἀπεστάλη ὁ ἄγγελος Γαβριὴλ <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] ὑπὸ RP<Rf>ἀπὸ τοῦ θεοῦ εἰς πόλιν τῆς Γαλιλαίας ᾗ ὄνομα Ναζαρὲθ
πρὸς παρθένον <RF>ἐμνηστευμένην WH Treg NIV ] μεμνηστευμένην RP<Rf>ἐμνηστευμένην ἀνδρὶ ᾧ ὄνομα Ἰωσὴφ ἐξ οἴκου Δαυὶδ, καὶ τὸ ὄνομα τῆς παρθένου Μαριάμ.
καὶ <RF>εἰσελθὼν WH NA ] + ὁ ἄγγελος Treg NIV RP<Rf>εἰσελθὼν πρὸς αὐτὴν εἶπεν Χαῖρε, κεχαριτωμένη, ὁ κύριος μετὰ <RF>σοῦ WH NIV ] + εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξίν Treg RP<Rf>σοῦ.
ἡ δὲ <RF>ἐπὶ τῷ λόγῳ διεταράχθη WH Treg NIV ] ἰδοῦσα διεταράχθη ἐπὶ τῷ λόγῳ αὐτοῦ RP<Rf>ἐπὶ τῷ λόγῳ διεταράχθη καὶ διελογίζετο ποταπὸς εἴη ὁ ἀσπασμὸς οὗτος.
καὶ εἶπεν ὁ ἄγγελος αὐτῇ Μὴ φοβοῦ, Μαριάμ, εὗρες γὰρ χάριν παρὰ τῷ θεῷ
καὶ ἰδοὺ συλλήμψῃ ἐν γαστρὶ καὶ τέξῃ υἱόν, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν.
οὗτος ἔσται μέγας καὶ υἱὸς Ὑψίστου κληθήσεται, καὶ δώσει αὐτῷ κύριος ὁ θεὸς τὸν θρόνον Δαυὶδ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ,
καὶ βασιλεύσει ἐπὶ τὸν οἶκον Ἰακὼβ εἰς τοὺς αἰῶνας, καὶ τῆς βασιλείας αὐτοῦ οὐκ ἔσται τέλος.
εἶπεν δὲ Μαριὰμ πρὸς τὸν ἄγγελον Πῶς ἔσται τοῦτο, ἐπεὶ ἄνδρα οὐ γινώσκω;
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ ἄγγελος εἶπεν αὐτῇ Πνεῦμα ἅγιον ἐπελεύσεται ἐπὶ σέ, καὶ δύναμις Ὑψίστου ἐπισκιάσει σοι διὸ καὶ τὸ γεννώμενον ἅγιον κληθήσεται, υἱὸς θεοῦ
καὶ ἰδοὺ Ἐλισάβετ ἡ <RF>συγγενίς WH NIV ] συγγενής Treg RP<Rf>συγγενίς σου καὶ αὐτὴ <RF>συνείληφεν WH Treg NIV ] συνείληφυῖα RP<Rf>συνείληφεν υἱὸν ἐν γήρει αὐτῆς, καὶ οὗτος μὴν ἕκτος ἐστὶν αὐτῇ τῇ καλουμένῃ στείρᾳ
ὅτι οὐκ ἀδυνατήσει παρὰ <RF>τοῦ θεοῦ WH Treg NIV ] τῷ θεῷ RP<Rf>τοῦ θεοῦ πᾶν ῥῆμα.
εἶπεν δὲ Μαριάμ Ἰδοὺ ἡ δούλη κυρίου γένοιτό μοι κατὰ τὸ ῥῆμά σου. καὶ ἀπῆλθεν ἀπ’ αὐτῆς ὁ ἄγγελος.<CM>
Ἀναστᾶσα δὲ Μαριὰμ ἐν ταῖς ἡμέραις ταύταις ἐπορεύθη εἰς τὴν ὀρεινὴν μετὰ σπουδῆς εἰς πόλιν Ἰούδα,
καὶ εἰσῆλθεν εἰς τὸν οἶκον Ζαχαρίου καὶ ἠσπάσατο τὴν Ἐλισάβετ.
καὶ ἐγένετο ὡς ἤκουσεν <RF>τὸν … Μαρίας ἡ Ἐλισάβετ WH Treg NIV ] ἡ Ἐλισάβετ τὸν … Μαρίας RP<Rf>τὸν ἀσπασμὸν τῆς Μαρίας ἡ Ἐλισάβετ, ἐσκίρτησεν τὸ βρέφος ἐν τῇ κοιλίᾳ αὐτῆς, καὶ ἐπλήσθη πνεύματος ἁγίου ἡ Ἐλισάβετ,
καὶ ἀνεφώνησεν <RF>κραυγῇ WH Treg NIV ] φωνῇ RP<Rf>κραυγῇ μεγάλῃ καὶ εἶπεν Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξίν, καὶ εὐλογημένος ὁ καρπὸς τῆς κοιλίας σου.
καὶ πόθεν μοι τοῦτο ἵνα ἔλθῃ ἡ μήτηρ τοῦ κυρίου μου πρὸς <RF>ἐμέ WH NIV ] μέ Treg RP<Rf>ἐμέ;
ἰδοὺ γὰρ ὡς ἐγένετο ἡ φωνὴ τοῦ ἀσπασμοῦ σου εἰς τὰ ὦτά μου, ἐσκίρτησεν <RF>ἐν ἀγαλλιάσει τὸ βρέφος WH Treg NIV ] τὸ βρέφος ἐν ἀγαλλιάσει RP<Rf>ἐν ἀγαλλιάσει τὸ βρέφος ἐν τῇ κοιλίᾳ μου.
καὶ μακαρία ἡ πιστεύσασα ὅτι ἔσται τελείωσις τοῖς λελαλημένοις αὐτῇ παρὰ κυρίου.<CM>
Καὶ εἶπεν Μαριάμ Μεγαλύνει ἡ ψυχή μου τὸν κύριον,
καὶ ἠγαλλίασεν τὸ πνεῦμά μου ἐπὶ τῷ θεῷ τῷ σωτῆρί μου
ὅτι ἐπέβλεψεν ἐπὶ τὴν ταπείνωσιν τῆς δούλης αὐτοῦ, ἰδοὺ γὰρ ἀπὸ τοῦ νῦν μακαριοῦσίν με πᾶσαι αἱ γενεαί
ὅτι ἐποίησέν μοι <RF>μεγάλα WH Treg NIV ] μεγαλεῖα RP<Rf>μεγάλα ὁ δυνατός, καὶ ἅγιον τὸ ὄνομα αὐτοῦ,
καὶ τὸ ἔλεος αὐτοῦ εἰς γενεὰς <RF>καὶ γενεὰς WH Treg NIV ] γενεῶν RP<Rf>καὶ γενεὰς τοῖς φοβουμένοις αὐτόν.
Ἐποίησεν κράτος ἐν βραχίονι αὐτοῦ, διεσκόρπισεν ὑπερηφάνους διανοίᾳ καρδίας αὐτῶν
καθεῖλεν δυνάστας ἀπὸ θρόνων καὶ ὕψωσεν ταπεινούς,
πεινῶντας ἐνέπλησεν ἀγαθῶν καὶ πλουτοῦντας ἐξαπέστειλεν κενούς.
ἀντελάβετο Ἰσραὴλ παιδὸς αὐτοῦ, μνησθῆναι ἐλέους,
καθὼς ἐλάλησεν πρὸς τοὺς πατέρας ἡμῶν, τῷ Ἀβραὰμ καὶ τῷ σπέρματι αὐτοῦ εἰς τὸν αἰῶνα.
Ἔμεινεν δὲ Μαριὰμ σὺν αὐτῇ <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς μῆνας τρεῖς, καὶ ὑπέστρεψεν εἰς τὸν οἶκον αὐτῆς.<CM>
Τῇ δὲ Ἐλισάβετ ἐπλήσθη ὁ χρόνος τοῦ τεκεῖν αὐτήν, καὶ ἐγέννησεν υἱόν.
καὶ ἤκουσαν οἱ περίοικοι καὶ οἱ συγγενεῖς αὐτῆς ὅτι ἐμεγάλυνεν κύριος τὸ ἔλεος αὐτοῦ μετ’ αὐτῆς, καὶ συνέχαιρον αὐτῇ.
Καὶ ἐγένετο ἐν τῇ <RF>ἡμέρᾳ τῇ ὀγδόῃ WH Treg NIV ] ὀγδόῃ ἡμέρᾳ RP<Rf>ἡμέρᾳ τῇ ὀγδόῃ ἦλθον περιτεμεῖν τὸ παιδίον, καὶ ἐκάλουν αὐτὸ ἐπὶ τῷ ὀνόματι τοῦ πατρὸς αὐτοῦ Ζαχαρίαν.
καὶ ἀποκριθεῖσα ἡ μήτηρ αὐτοῦ εἶπεν Οὐχί, ἀλλὰ κληθήσεται Ἰωάννης.
καὶ εἶπαν πρὸς αὐτὴν ὅτι Οὐδείς ἐστιν <RF>ἐκ τῆς συγγενείας WH Treg NIV ] ἐν τῇ συγγενείᾳ RP<Rf>ἐκ τῆς συγγενείας σου ὃς καλεῖται τῷ ὀνόματι τούτῳ.
ἐνένευον δὲ τῷ πατρὶ αὐτοῦ τὸ τί ἂν θέλοι καλεῖσθαι <RF>αὐτό WH Treg NIV ] αὐτόν RP<Rf>αὐτό.
καὶ αἰτήσας πινακίδιον ἔγραψεν λέγων Ἰωάννης <RF>ἐστὶν WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>ἐστὶν ὄνομα αὐτοῦ. καὶ ἐθαύμασαν πάντες.
ἀνεῴχθη δὲ τὸ στόμα αὐτοῦ παραχρῆμα καὶ ἡ γλῶσσα αὐτοῦ, καὶ ἐλάλει εὐλογῶν τὸν θεόν.
καὶ ἐγένετο ἐπὶ πάντας φόβος τοὺς περιοικοῦντας αὐτούς, καὶ ἐν ὅλῃ τῇ ὀρεινῇ τῆς Ἰουδαίας διελαλεῖτο πάντα τὰ ῥήματα ταῦτα,
καὶ ἔθεντο πάντες οἱ ἀκούσαντες ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτῶν, λέγοντες Τί ἄρα τὸ παιδίον τοῦτο ἔσται; καὶ <RF>γὰρ WH Treg NIV ] – RP<Rf>γὰρ χεὶρ κυρίου ἦν μετ’ αὐτοῦ.<CM>
Καὶ Ζαχαρίας ὁ πατὴρ αὐτοῦ ἐπλήσθη πνεύματος ἁγίου καὶ <RF>ἐπροφήτευσεν WH Treg NIV ] προεφήτευσεν RP<Rf>ἐπροφήτευσεν λέγων
Εὐλογητὸς κύριος ὁ θεὸς τοῦ Ἰσραήλ, ὅτι ἐπεσκέψατο καὶ ἐποίησεν λύτρωσιν τῷ λαῷ αὐτοῦ,
καὶ ἤγειρεν κέρας σωτηρίας ἡμῖν <RF>ἐν WH Treg NIV ] + τῷ RP<Rf>ἐν οἴκῳ <RF>Δαυὶδ WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>Δαυὶδ παιδὸς αὐτοῦ,
καθὼς ἐλάλησεν διὰ στόματος τῶν <RF>ἁγίων WH Treg NIV ] + τῶν RP<Rf>ἁγίων ἀπ’ αἰῶνος προφητῶν αὐτοῦ,
σωτηρίαν ἐξ ἐχθρῶν ἡμῶν καὶ ἐκ χειρὸς πάντων τῶν μισούντων ἡμᾶς,
ποιῆσαι ἔλεος μετὰ τῶν πατέρων ἡμῶν καὶ μνησθῆναι διαθήκης ἁγίας αὐτοῦ,
ὅρκον ὃν ὤμοσεν πρὸς Ἀβραὰμ τὸν πατέρα ἡμῶν, τοῦ δοῦναι ἡμῖν
ἀφόβως ἐκ χειρὸς <RF>ἐχθρῶν WH Treg NIV ] τῶν ἐχθρῶν ἡμῶν RP<Rf>ἐχθρῶν ῥυσθέντας λατρεύειν αὐτῷ
ἐν ὁσιότητι καὶ δικαιοσύνῃ ἐνώπιον αὐτοῦ <RF>πάσαις ταῖς ἡμέραις WH Treg NIV ] πάσας τὰς ἡμέρας τὴς ζωῆς RP<Rf>πάσαις ταῖς ἡμέραις ἡμῶν.
καὶ σὺ <RF>δέ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δέ, παιδίον, προφήτης Ὑψίστου κληθήσῃ, προπορεύσῃ γὰρ <RF>ἐνώπιον WH NIV ] πρὸ προσώπου Treg RP<Rf>ἐνώπιον κυρίου ἑτοιμάσαι ὁδοὺς αὐτοῦ,
τοῦ δοῦναι γνῶσιν σωτηρίας τῷ λαῷ αὐτοῦ ἐν ἀφέσει ἁμαρτιῶν αὐτῶν,
διὰ σπλάγχνα ἐλέους θεοῦ ἡμῶν, ἐν οἷς <RF>ἐπισκέψεται WH NIV ] ἐπεσκέψατο Treg RP<Rf>ἐπισκέψεται ἡμᾶς ἀνατολὴ ἐξ ὕψους,
ἐπιφᾶναι τοῖς ἐν σκότει καὶ σκιᾷ θανάτου καθημένοις, τοῦ κατευθῦναι τοὺς πόδας ἡμῶν εἰς ὁδὸν εἰρήνης.<CM>
Τὸ δὲ παιδίον ηὔξανε καὶ ἐκραταιοῦτο πνεύματι, καὶ ἦν ἐν ταῖς ἐρήμοις ἕως ἡμέρας ἀναδείξεως αὐτοῦ πρὸς τὸν Ἰσραήλ.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις ἐξῆλθεν δόγμα παρὰ Καίσαρος Αὐγούστου ἀπογράφεσθαι πᾶσαν τὴν οἰκουμένην
( <RF>αὕτη WH Treg NIV ] + ἡ RP<Rf>αὕτη ἀπογραφὴ πρώτη ἐγένετο ἡγεμονεύοντος τῆς Συρίας Κυρηνίου)
καὶ ἐπορεύοντο πάντες ἀπογράφεσθαι, ἕκαστος εἰς τὴν <RF>ἑαυτοῦ WH Treg NIV ] ἰδίαν RP<Rf>ἑαυτοῦ πόλιν.
Ἀνέβη δὲ καὶ Ἰωσὴφ ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας ἐκ πόλεως Ναζαρὲθ εἰς τὴν Ἰουδαίαν εἰς πόλιν Δαυὶδ ἥτις καλεῖται Βηθλέεμ, διὰ τὸ εἶναι αὐτὸν ἐξ οἴκου καὶ πατριᾶς Δαυίδ,
ἀπογράψασθαι σὺν Μαριὰμ τῇ <RF>ἐμνηστευμένῃ αὐτῷ WH Treg NIV ] μεμνηστευμένῃ αὐτῷ γυναικί RP<Rf>ἐμνηστευμένῃ αὐτῷ, οὔσῃ ἐγκύῳ.
ἐγένετο δὲ ἐν τῷ εἶναι αὐτοὺς ἐκεῖ ἐπλήσθησαν αἱ ἡμέραι τοῦ τεκεῖν αὐτήν,
καὶ ἔτεκεν τὸν υἱὸν αὐτῆς τὸν πρωτότοκον, καὶ ἐσπαργάνωσεν αὐτὸν καὶ ἀνέκλινεν αὐτὸν <RF>ἐν WH Treg NIV ] + τῇ RP<Rf>ἐν φάτνῃ, διότι οὐκ ἦν αὐτοῖς τόπος ἐν τῷ καταλύματι.
Καὶ ποιμένες ἦσαν ἐν τῇ χώρᾳ τῇ αὐτῇ ἀγραυλοῦντες καὶ φυλάσσοντες φυλακὰς τῆς νυκτὸς ἐπὶ τὴν ποίμνην αὐτῶν.<CM>
<RF>καὶ WH NIV ] + ἰδού Treg RP<Rf>καὶ ἄγγελος κυρίου ἐπέστη αὐτοῖς καὶ δόξα κυρίου περιέλαμψεν αὐτούς, καὶ ἐφοβήθησαν φόβον μέγαν
καὶ εἶπεν αὐτοῖς ὁ ἄγγελος Μὴ φοβεῖσθε, ἰδοὺ γὰρ εὐαγγελίζομαι ὑμῖν χαρὰν μεγάλην ἥτις ἔσται παντὶ τῷ λαῷ,
ὅτι ἐτέχθη ὑμῖν σήμερον σωτὴρ ὅς ἐστιν χριστὸς κύριος ἐν πόλει Δαυίδ
καὶ τοῦτο ὑμῖν <RF>τὸ Treg NIV RP ] – WH<Rf>τὸ σημεῖον, εὑρήσετε βρέφος ἐσπαργανωμένον <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ κείμενον ἐν φάτνῃ.
καὶ ἐξαίφνης ἐγένετο σὺν τῷ ἀγγέλῳ πλῆθος στρατιᾶς <RF>οὐρανίου WH NIV RP ] οὐρανοῦ Treg<Rf>οὐρανίου αἰνούντων τὸν θεὸν καὶ λεγόντων
Δόξα ἐν ὑψίστοις θεῷ καὶ ἐπὶ γῆς εἰρήνη ἐν ἀνθρώποις <RF>εὐδοκίας WH Treg NIV ] εὐδοκία RP<Rf>εὐδοκίας.
Καὶ ἐγένετο ὡς ἀπῆλθον ἀπ’ αὐτῶν εἰς τὸν οὐρανὸν οἱ ἄγγελοι, <RF>οἱ WH NIV ] καὶ οἱ ἄνθρωποι οἱ Treg RP<Rf>οἱ ποιμένες <RF>ἐλάλουν WH NIV ] εἶπον Treg RP<Rf>ἐλάλουν πρὸς ἀλλήλους Διέλθωμεν δὴ ἕως Βηθλέεμ καὶ ἴδωμεν τὸ ῥῆμα τοῦτο τὸ γεγονὸς ὃ ὁ κύριος ἐγνώρισεν ἡμῖν.<CM>
καὶ ἦλθαν σπεύσαντες καὶ ἀνεῦραν τήν τε Μαριὰμ καὶ τὸν Ἰωσὴφ καὶ τὸ βρέφος κείμενον ἐν τῇ φάτνῃ
ἰδόντες δὲ <RF>ἐγνώρισαν WH Treg NIV ] διεγνώρισαν RP<Rf>ἐγνώρισαν περὶ τοῦ ῥήματος τοῦ λαληθέντος αὐτοῖς περὶ τοῦ παιδίου τούτου.
καὶ πάντες οἱ ἀκούσαντες ἐθαύμασαν περὶ τῶν λαληθέντων ὑπὸ τῶν ποιμένων πρὸς αὐτούς,
ἡ δὲ <RF>Μαρία WH Treg ] Μαριὰμ NIV RP<Rf>Μαρία πάντα συνετήρει τὰ ῥήματα ταῦτα συμβάλλουσα ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτῆς.
καὶ ὑπέστρεψαν οἱ ποιμένες δοξάζοντες καὶ αἰνοῦντες τὸν θεὸν ἐπὶ πᾶσιν οἷς ἤκουσαν καὶ εἶδον καθὼς ἐλαλήθη πρὸς αὐτούς.<CM>
Καὶ ὅτε ἐπλήσθησαν ἡμέραι ὀκτὼ τοῦ περιτεμεῖν αὐτόν, καὶ ἐκλήθη τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦς, τὸ κληθὲν ὑπὸ τοῦ ἀγγέλου πρὸ τοῦ συλλημφθῆναι αὐτὸν ἐν τῇ κοιλίᾳ.<CM>
Καὶ ὅτε ἐπλήσθησαν αἱ ἡμέραι τοῦ καθαρισμοῦ αὐτῶν κατὰ τὸν νόμον Μωϋσέως, ἀνήγαγον αὐτὸν εἰς Ἱεροσόλυμα παραστῆσαι τῷ κυρίῳ,
καθὼς γέγραπται ἐν νόμῳ κυρίου ὅτι Πᾶν ἄρσεν διανοῖγον μήτραν ἅγιον τῷ κυρίῳ κληθήσεται,
καὶ τοῦ δοῦναι θυσίαν κατὰ τὸ εἰρημένον ἐν <RF>τῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῷ νόμῳ κυρίου, ζεῦγος τρυγόνων ἢ δύο νοσσοὺς περιστερῶν.<CM>
Καὶ ἰδοὺ <RF>ἄνθρωπος ἦν WH Treg NIV ] ἦν ἄνθρωπος RP<Rf>ἄνθρωπος ἦν ἐν Ἰερουσαλὴμ ᾧ ὄνομα Συμεών, καὶ ὁ ἄνθρωπος οὗτος δίκαιος καὶ εὐλαβής, προσδεχόμενος παράκλησιν τοῦ Ἰσραήλ, καὶ πνεῦμα ἦν ἅγιον ἐπ’ αὐτόν
καὶ ἦν αὐτῷ κεχρηματισμένον ὑπὸ τοῦ πνεύματος τοῦ ἁγίου μὴ ἰδεῖν θάνατον πρὶν <RF>ἢ ἂν WH NIV ] ἂν Treg; ἢ RP<Rf>ἢ ἂν ἴδῃ τὸν χριστὸν κυρίου.
καὶ ἦλθεν ἐν τῷ πνεύματι εἰς τὸ ἱερόν καὶ ἐν τῷ εἰσαγαγεῖν τοὺς γονεῖς τὸ παιδίον Ἰησοῦν τοῦ ποιῆσαι αὐτοὺς κατὰ τὸ εἰθισμένον τοῦ νόμου περὶ αὐτοῦ
καὶ αὐτὸς ἐδέξατο αὐτὸ εἰς τὰς <RF>ἀγκάλας WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>ἀγκάλας καὶ εὐλόγησεν τὸν θεὸν καὶ εἶπεν
Νῦν ἀπολύεις τὸν δοῦλόν σου, δέσποτα, κατὰ τὸ ῥῆμά σου ἐν εἰρήνῃ
ὅτι εἶδον οἱ ὀφθαλμοί μου τὸ σωτήριόν σου
ὃ ἡτοίμασας κατὰ πρόσωπον πάντων τῶν λαῶν,
φῶς εἰς ἀποκάλυψιν ἐθνῶν καὶ δόξαν λαοῦ σου Ἰσραήλ.<CM>
καὶ ἦν <RF>ὁ πατὴρ αὐτοῦ WH Treg NIV ] Ἰωσὴφ RP<Rf>ὁ πατὴρ αὐτοῦ καὶ ἡ <RF>μήτηρ WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μήτηρ θαυμάζοντες ἐπὶ τοῖς λαλουμένοις περὶ αὐτοῦ.
καὶ εὐλόγησεν αὐτοὺς Συμεὼν καὶ εἶπεν πρὸς Μαριὰμ τὴν μητέρα αὐτοῦ Ἰδοὺ οὗτος κεῖται εἰς πτῶσιν καὶ ἀνάστασιν πολλῶν ἐν τῷ Ἰσραὴλ καὶ εἰς σημεῖον ἀντιλεγόμενον,
καὶ σοῦ <RF>δὲ Treg NIV RP ] – WH<Rf>δὲ αὐτῆς τὴν ψυχὴν διελεύσεται ῥομφαία, ὅπως ἂν ἀποκαλυφθῶσιν ἐκ πολλῶν καρδιῶν διαλογισμοί.<CM>
Καὶ ἦν Ἅννα προφῆτις, θυγάτηρ Φανουήλ, ἐκ φυλῆς Ἀσήρ (αὕτη προβεβηκυῖα ἐν ἡμέραις πολλαῖς, ζήσασα <RF>μετὰ ἀνδρὸς ἔτη WH Treg NIV ] ἔτη μετὰ ἀνδρὸς RP<Rf>μετὰ ἀνδρὸς ἔτη ἑπτὰ ἀπὸ τῆς παρθενίας αὐτῆς,
καὶ αὐτὴ χήρα <RF>ἕως WH Treg NIV ] ὡς RP<Rf>ἕως ἐτῶν ὀγδοήκοντα τεσσάρων,) ἣ οὐκ <RF>ἀφίστατο WH Treg NIV ] + ἀπὸ RP<Rf>ἀφίστατο τοῦ ἱεροῦ νηστείαις καὶ δεήσεσιν λατρεύουσα νύκτα καὶ ἡμέραν.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] + αὕτη RP<Rf>καὶ αὐτῇ τῇ ὥρᾳ ἐπιστᾶσα ἀνθωμολογεῖτο τῷ <RF>θεῷ WH Treg NIV ] κυρίῳ RP<Rf>θεῷ καὶ ἐλάλει περὶ αὐτοῦ πᾶσιν τοῖς προσδεχομένοις <RF>λύτρωσιν WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>λύτρωσιν Ἰερουσαλήμ.<CM>
Καὶ ὡς ἐτέλεσαν <RF>πάντα WH Treg NIV ] ἅπαντα RP<Rf>πάντα τὰ κατὰ τὸν νόμον κυρίου, <RF>ἐπέστρεψαν WH Treg NIV ] ὑπέστρεψαν RP<Rf>ἐπέστρεψαν εἰς τὴν Γαλιλαίαν <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>εἰς πόλιν ἑαυτῶν Ναζαρέθ.
Τὸ δὲ παιδίον ηὔξανεν καὶ ἐκραταιοῦτο <RF>πληρούμενον σοφίᾳ WH Treg NIV ] πνεύματι πληρούμενον σοφίας RP<Rf>πληρούμενον σοφίᾳ, καὶ χάρις θεοῦ ἦν ἐπ’ αὐτό.<CM>
Καὶ ἐπορεύοντο οἱ γονεῖς αὐτοῦ κατ’ ἔτος εἰς Ἰερουσαλὴμ τῇ ἑορτῇ τοῦ πάσχα.
καὶ ὅτε ἐγένετο ἐτῶν δώδεκα, <RF>ἀναβαινόντων WH Treg NIV ] ἀναβάντων RP<Rf>ἀναβαινόντων <RF>αὐτῶν WH NIV ] + εἰς Ἱεροσόλυμα Treg RP<Rf>αὐτῶν κατὰ τὸ ἔθος τῆς ἑορτῆς
καὶ τελειωσάντων τὰς ἡμέρας, ἐν τῷ ὑποστρέφειν αὐτοὺς ὑπέμεινεν Ἰησοῦς ὁ παῖς ἐν Ἰερουσαλήμ, καὶ οὐκ <RF>ἔγνωσαν οἱ γονεῖς WH Treg NIV ] ἔγνω Ἰωσὴφ καὶ ἡ μήτηρ RP<Rf>ἔγνωσαν οἱ γονεῖς αὐτοῦ.
νομίσαντες δὲ αὐτὸν <RF>εἶναι ἐν τῇ συνοδίᾳ WH Treg NIV ] ἐν τῇ συνοδίᾳ εἶναι RP<Rf>εἶναι ἐν τῇ συνοδίᾳ ἦλθον ἡμέρας ὁδὸν καὶ ἀνεζήτουν αὐτὸν ἐν τοῖς συγγενεῦσιν <RF>καὶ WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>καὶ τοῖς γνωστοῖς,
καὶ μὴ <RF>εὑρόντες WH Treg NIV ] + αὐτόν RP<Rf>εὑρόντες ὑπέστρεψαν εἰς Ἰερουσαλὴμ <RF>ἀναζητοῦντες WH Treg NIV ] ζητοῦντες RP<Rf>ἀναζητοῦντες αὐτόν.
καὶ ἐγένετο μετὰ ἡμέρας τρεῖς εὗρον αὐτὸν ἐν τῷ ἱερῷ καθεζόμενον ἐν μέσῳ τῶν διδασκάλων καὶ ἀκούοντα αὐτῶν καὶ ἐπερωτῶντα αὐτούς
ἐξίσταντο δὲ πάντες οἱ ἀκούοντες αὐτοῦ ἐπὶ τῇ συνέσει καὶ ταῖς ἀποκρίσεσιν αὐτοῦ.
καὶ ἰδόντες αὐτὸν ἐξεπλάγησαν, καὶ <RF>εἶπεν πρὸς … αὐτοῦ WH Treg NIV ] πρὸς … αὐτοῦ εἶπεν RP<Rf>εἶπεν πρὸς αὐτὸν ἡ μήτηρ αὐτοῦ Τέκνον, τί ἐποίησας ἡμῖν οὕτως; ἰδοὺ ὁ πατήρ σου καὶ ἐγὼ ὀδυνώμενοι <RF>ἐζητοῦμέν Treg NIV RP ] ζητοῦμέν WH<Rf>ἐζητοῦμέν σε.
καὶ εἶπεν πρὸς αὐτούς Τί ὅτι ἐζητεῖτέ με; οὐκ ᾔδειτε ὅτι ἐν τοῖς τοῦ πατρός μου δεῖ εἶναί με;
καὶ αὐτοὶ οὐ συνῆκαν τὸ ῥῆμα ὃ ἐλάλησεν αὐτοῖς.
καὶ κατέβη μετ’ αὐτῶν καὶ ἦλθεν εἰς Ναζαρὲθ, καὶ ἦν ὑποτασσόμενος αὐτοῖς. καὶ ἡ μήτηρ αὐτοῦ διετήρει πάντα τὰ ῥήματα <RF>ταῦτα Treg RP ] – WH NIV<Rf>ταῦτα ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτῆς.<CM>
Καὶ Ἰησοῦς προέκοπτεν <RF>σοφίᾳ καὶ ἡλικίᾳ NIV RP ] τῇ σοφίᾳ καὶ ἡλικίᾳ WH; ἡλικίᾳ καὶ σοφίᾳ Treg; ἐν τῇ σοφίᾳ καὶ ἡλικίᾳ NA<Rf>σοφίᾳ καὶ ἡλικίᾳ καὶ χάριτι παρὰ θεῷ καὶ ἀνθρώποις.<CM>
Ἐν ἔτει δὲ πεντεκαιδεκάτῳ τῆς ἡγεμονίας Τιβερίου Καίσαρος, ἡγεμονεύοντος Ποντίου Πιλάτου τῆς Ἰουδαίας, καὶ τετρααρχοῦντος τῆς Γαλιλαίας Ἡρῴδου, Φιλίππου δὲ τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ τετρααρχοῦντος τῆς Ἰτουραίας καὶ Τραχωνίτιδος χώρας, καὶ Λυσανίου τῆς Ἀβιληνῆς τετρααρχοῦντος,
ἐπὶ ἀρχιερέως Ἅννα καὶ Καϊάφα, ἐγένετο ῥῆμα θεοῦ ἐπὶ Ἰωάννην τὸν Ζαχαρίου υἱὸν ἐν τῇ ἐρήμῳ.
καὶ ἦλθεν εἰς <RF>πᾶσαν WH Treg ] + τὴν NIV RP<Rf>πᾶσαν περίχωρον τοῦ Ἰορδάνου κηρύσσων βάπτισμα μετανοίας εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν,
ὡς γέγραπται ἐν βίβλῳ λόγων Ἠσαΐου τοῦ <RF>προφήτου WH Treg NIV ] + λέγοντος RP<Rf>προφήτου Φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ Ἑτοιμάσατε τὴν ὁδὸν κυρίου, εὐθείας ποιεῖτε τὰς τρίβους αὐτοῦ.
πᾶσα φάραγξ πληρωθήσεται καὶ πᾶν ὄρος καὶ βουνὸς ταπεινωθήσεται, καὶ ἔσται τὰ σκολιὰ εἰς <RF>εὐθείαν NIV RP ] εὐθείας WH Treg<Rf>εὐθείαν καὶ αἱ τραχεῖαι εἰς ὁδοὺς λείας
καὶ ὄψεται πᾶσα σὰρξ τὸ σωτήριον τοῦ θεοῦ.<CM>
Ἔλεγεν οὖν τοῖς ἐκπορευομένοις ὄχλοις βαπτισθῆναι ὑπ’ αὐτοῦ Γεννήματα ἐχιδνῶν, τίς ὑπέδειξεν ὑμῖν φυγεῖν ἀπὸ τῆς μελλούσης ὀργῆς;
ποιήσατε οὖν καρποὺς ἀξίους τῆς μετανοίας καὶ μὴ ἄρξησθε λέγειν ἐν ἑαυτοῖς Πατέρα ἔχομεν τὸν Ἀβραάμ, λέγω γὰρ ὑμῖν ὅτι δύναται ὁ θεὸς ἐκ τῶν λίθων τούτων ἐγεῖραι τέκνα τῷ Ἀβραάμ.
ἤδη δὲ καὶ ἡ ἀξίνη πρὸς τὴν ῥίζαν τῶν δένδρων κεῖται πᾶν οὖν δένδρον μὴ ποιοῦν καρπὸν καλὸν ἐκκόπτεται καὶ εἰς πῦρ βάλλεται.<CM>
Καὶ ἐπηρώτων αὐτὸν οἱ ὄχλοι λέγοντες Τί οὖν <RF>ποιήσωμεν WH Treg NIV ] ποιήσομεν RP<Rf>ποιήσωμεν;
ἀποκριθεὶς δὲ <RF>ἔλεγεν WH Treg NIV ] λέγει RP<Rf>ἔλεγεν αὐτοῖς Ὁ ἔχων δύο χιτῶνας μεταδότω τῷ μὴ ἔχοντι, καὶ ὁ ἔχων βρώματα ὁμοίως ποιείτω.
ἦλθον δὲ καὶ τελῶναι βαπτισθῆναι καὶ εἶπαν πρὸς αὐτόν Διδάσκαλε, τί <RF>ποιήσωμεν WH Treg NIV ] ποιήσομεν RP<Rf>ποιήσωμεν;
ὁ δὲ εἶπεν πρὸς αὐτούς Μηδὲν πλέον παρὰ τὸ διατεταγμένον ὑμῖν πράσσετε.
ἐπηρώτων δὲ αὐτὸν καὶ στρατευόμενοι λέγοντες <RF>Τί ποιήσωμεν καὶ ἡμεῖς WH Treg NIV ] Καὶ ἡμεῖς τί ποιήσομεν RP<Rf>Τί ποιήσωμεν καὶ ἡμεῖς; καὶ εἶπεν <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] πρὸς αὐτούς RP<Rf>αὐτοῖς Μηδένα διασείσητε μηδὲ συκοφαντήσητε, καὶ ἀρκεῖσθε τοῖς ὀψωνίοις ὑμῶν.<CM>
Προσδοκῶντος δὲ τοῦ λαοῦ καὶ διαλογιζομένων πάντων ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν περὶ τοῦ Ἰωάννου, μήποτε αὐτὸς εἴη ὁ χριστός,
ἀπεκρίνατο <RF>λέγων πᾶσιν ὁ Ἰωάννης WH NIV ] ὁ Ἰωάννης ἅπασιν λέγων Treg RP<Rf>λέγων πᾶσιν ὁ Ἰωάννης Ἐγὼ μὲν ὕδατι βαπτίζω ὑμᾶς ἔρχεται δὲ ὁ ἰσχυρότερός μου, οὗ οὐκ εἰμὶ ἱκανὸς λῦσαι τὸν ἱμάντα τῶν ὑποδημάτων αὐτοῦ αὐτὸς ὑμᾶς βαπτίσει ἐν πνεύματι ἁγίῳ καὶ πυρί
οὗ τὸ πτύον ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ <RF>διακαθᾶραι WH NIV ] διακαθαριεῖ Treg; καὶ διακαθαριεῖ RP<Rf>διακαθᾶραι τὴν ἅλωνα αὐτοῦ καὶ <RF>συναγαγεῖν WH NIV ] συναξεῖ Treg RP<Rf>συναγαγεῖν τὸν σῖτον εἰς τὴν ἀποθήκην αὐτοῦ, τὸ δὲ ἄχυρον κατακαύσει πυρὶ ἀσβέστῳ.<CM>
Πολλὰ μὲν οὖν καὶ ἕτερα παρακαλῶν εὐηγγελίζετο τὸν λαόν
ὁ δὲ Ἡρῴδης ὁ τετραάρχης, ἐλεγχόμενος ὑπ’ αὐτοῦ περὶ Ἡρῳδιάδος τῆς γυναικὸς τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ καὶ περὶ πάντων ὧν ἐποίησεν πονηρῶν ὁ Ἡρῴδης,
προσέθηκεν καὶ τοῦτο ἐπὶ πᾶσιν, <RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ κατέκλεισεν τὸν Ἰωάννην <RF>ἐν WH Treg NIV ] + τῇ RP<Rf>ἐν φυλακῇ.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ βαπτισθῆναι ἅπαντα τὸν λαὸν καὶ Ἰησοῦ βαπτισθέντος καὶ προσευχομένου ἀνεῳχθῆναι τὸν οὐρανὸν
καὶ καταβῆναι τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον σωματικῷ εἴδει <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς περιστερὰν ἐπ’ αὐτόν, καὶ φωνὴν ἐξ οὐρανοῦ <RF>γενέσθαι WH Treg NIV ] + λέγουσαν RP<Rf>γενέσθαι Σὺ εἶ ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός, ἐν σοὶ εὐδόκησα.<CM>
Καὶ αὐτὸς <RF>ἦν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἦν Ἰησοῦς <RF>ἀρχόμενος ὡσεὶ ἐτῶν τριάκοντα WH Treg NIV ] ὡσεὶ ἐτῶν τριάκοντα ἀρχόμενος RP<Rf>ἀρχόμενος ὡσεὶ ἐτῶν τριάκοντα, ὢν <RF>υἱός ὡς ἐνομίζετο WH Treg NIV ] ὡς ἐνομίζετο υἱός RP<Rf>υἱός, ὡς ἐνομίζετο, Ἰωσὴφ τοῦ Ἠλὶ
τοῦ Μαθθὰτ τοῦ Λευὶ τοῦ Μελχὶ τοῦ Ἰανναὶ τοῦ Ἰωσὴφ
τοῦ Ματταθίου τοῦ Ἀμὼς τοῦ Ναοὺμ τοῦ Ἑσλὶ τοῦ Ναγγαὶ
τοῦ Μάαθ τοῦ Ματταθίου τοῦ Σεμεῒν τοῦ <RF>Ἰωσὴχ WH Treg NIV ] Ἰωσήφ RP<Rf>Ἰωσὴχ τοῦ Ἰωδὰ
τοῦ Ἰωανὰν τοῦ Ῥησὰ τοῦ Ζοροβαβὲλ τοῦ Σαλαθιὴλ τοῦ Νηρὶ
τοῦ Μελχὶ τοῦ Ἀδδὶ τοῦ Κωσὰμ τοῦ Ἐλμαδὰμ τοῦ Ἢρ
τοῦ <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰωσή RP<Rf>Ἰησοῦ τοῦ Ἐλιέζερ τοῦ Ἰωρὶμ τοῦ Μαθθὰτ τοῦ Λευὶ
τοῦ Συμεὼν τοῦ Ἰούδα τοῦ Ἰωσὴφ τοῦ Ἰωνὰμ τοῦ Ἐλιακὶμ
τοῦ Μελεὰ τοῦ Μεννὰ τοῦ Ματταθὰ τοῦ Ναθὰμ τοῦ Δαυὶδ
τοῦ Ἰεσσαὶ τοῦ Ἰωβὴλ τοῦ Βόος τοῦ <RF>Σαλὰ WH NA ] Σαλμών Treg NIV RP<Rf>Σαλὰ τοῦ Ναασσὼν
τοῦ <RF>Ἀμιναδὰβ τοῦ Ἀδμὶν τοῦ Ἀρνὶ Holmes NA ] Ἀδμὶν τοῦ Ἀρνὶ WH; Ἀμιναδάβ τοῦ Ἀράμ Treg NIV RP<Rf>Ἀμιναδὰβ τοῦ Ἀδμὶν τοῦ Ἀρνὶ τοῦ Ἑσρὼμ τοῦ Φαρὲς τοῦ Ἰούδα
τοῦ Ἰακὼβ τοῦ Ἰσαὰκ τοῦ Ἀβραὰμ τοῦ Θάρα τοῦ Ναχὼρ
τοῦ Σεροὺχ τοῦ Ῥαγαὺ τοῦ Φάλεκ τοῦ Ἔβερ τοῦ Σαλὰ
τοῦ Καϊνὰμ τοῦ Ἀρφαξὰδ τοῦ Σὴμ τοῦ Νῶε τοῦ Λάμεχ
τοῦ Μαθουσαλὰ τοῦ Ἑνὼχ τοῦ Ἰάρετ τοῦ Μαλελεὴλ τοῦ Καϊνὰμ
τοῦ Ἐνὼς τοῦ Σὴθ τοῦ Ἀδὰμ τοῦ θεοῦ.<CM>
Ἰησοῦς δὲ <RF>πλήρης πνεύματος ἁγίου WH Treg NIV ] πνεύματος ἁγίου πλήρης RP<Rf>πλήρης πνεύματος ἁγίου ὑπέστρεψεν ἀπὸ τοῦ Ἰορδάνου, καὶ ἤγετο ἐν τῷ πνεύματι <RF>ἐν τῇ ἐρήμῳ WH Treg NIV ] εἰς τήν ἐρήμον RP<Rf>ἐν τῇ ἐρήμῳ
ἡμέρας τεσσεράκοντα πειραζόμενος ὑπὸ τοῦ διαβόλου. καὶ οὐκ ἔφαγεν οὐδὲν ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις, καὶ συντελεσθεισῶν <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] + ὕστερον RP<Rf>αὐτῶν ἐπείνασεν.
<RF>εἶπεν δὲ WH Treg NIV ] Καὶ εἶπεν RP<Rf>εἶπεν δὲ αὐτῷ ὁ διάβολος Εἰ υἱὸς εἶ τοῦ θεοῦ, εἰπὲ τῷ λίθῳ τούτῳ ἵνα γένηται ἄρτος.
καὶ ἀπεκρίθη <RF>πρὸς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς WH NIV Treg ] Ἰησοῦς πρὸς αὐτόν λέγων RP<Rf>πρὸς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς Γέγραπται ὅτι Οὐκ ἐπ’ ἄρτῳ μόνῳ ζήσεται <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ <RF>ἄνθρωπος WH NIV ] + ἀλλ᾽ ἐπὶ παντὶ ῥήματι θεοῦ Treg RP<Rf>ἄνθρωπος.<CM>
Καὶ ἀναγαγὼν <RF>αὐτὸν WH Treg NA ] + ὁ διάβολος εἰς ὄρος ὑψηλὸν NIV RP<Rf>αὐτὸν ἔδειξεν αὐτῷ πάσας τὰς βασιλείας τῆς οἰκουμένης ἐν στιγμῇ χρόνου
καὶ εἶπεν αὐτῷ ὁ διάβολος Σοὶ δώσω τὴν ἐξουσίαν ταύτην ἅπασαν καὶ τὴν δόξαν αὐτῶν, ὅτι ἐμοὶ παραδέδοται καὶ ᾧ <RF>ἂν WH Treg ] ἐὰν NIV RP<Rf>ἂν θέλω δίδωμι αὐτήν
σὺ οὖν ἐὰν προσκυνήσῃς ἐνώπιον ἐμοῦ, ἔσται σοῦ πᾶσα.
καὶ ἀποκριθεὶς <RF>ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ WH NIV ] αὐτῷ εἶπεν ὁ Ἰησοῦς Treg;  αὐτῷ εἶπεν ὁ Ἰησοῦς Ὕπαγε ὀπίσω μου Σατανᾶ RP<Rf>ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ Γέγραπται <RF>Κύριον τὸν θεόν σου προσκυνήσεις WH Treg NIV ] Προσκυνήσεις κύριον τὸν θεόν σου RP<Rf>Κύριον τὸν θεόν σου προσκυνήσεις καὶ αὐτῷ μόνῳ λατρεύσεις.<CM>
<RF>Ἤγαγεν δὲ WH Treg NIV ] Καὶ ἤγαγεν RP<Rf>Ἤγαγεν δὲ αὐτὸν εἰς Ἰερουσαλὴμ καὶ <RF>ἔστησεν WH NIV ] + αὐτὸν Treg RP<Rf>ἔστησεν ἐπὶ τὸ πτερύγιον τοῦ ἱεροῦ, καὶ εἶπεν αὐτῷ Εἰ υἱὸς εἶ τοῦ θεοῦ, βάλε σεαυτὸν ἐντεῦθεν κάτω
γέγραπται γὰρ ὅτι Τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ ἐντελεῖται περὶ σοῦ τοῦ διαφυλάξαι σε,
καὶ <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι Ἐπὶ χειρῶν ἀροῦσίν σε μήποτε προσκόψῃς πρὸς λίθον τὸν πόδα σου.
καὶ ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς ὅτι Εἴρηται Οὐκ ἐκπειράσεις κύριον τὸν θεόν σου.
καὶ συντελέσας πάντα πειρασμὸν ὁ διάβολος ἀπέστη ἀπ’ αὐτοῦ ἄχρι καιροῦ.<CM>
Καὶ ὑπέστρεψεν ὁ Ἰησοῦς ἐν τῇ δυνάμει τοῦ πνεύματος εἰς τὴν Γαλιλαίαν. καὶ φήμη ἐξῆλθεν καθ’ ὅλης τῆς περιχώρου περὶ αὐτοῦ.
καὶ αὐτὸς ἐδίδασκεν ἐν ταῖς συναγωγαῖς αὐτῶν, δοξαζόμενος ὑπὸ πάντων.<CM>
Καὶ ἦλθεν <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>εἰς Ναζαρά, οὗ ἦν τεθραμμένος, καὶ εἰσῆλθεν κατὰ τὸ εἰωθὸς αὐτῷ ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῶν σαββάτων εἰς τὴν συναγωγήν, καὶ ἀνέστη ἀναγνῶναι.
καὶ ἐπεδόθη αὐτῷ βιβλίον <RF>τοῦ προφήτου Ἠσαΐου WH Treg NIV ] Ἠσαΐου τοῦ προφήτου RP<Rf>τοῦ προφήτου Ἠσαΐου καὶ <RF>ἀναπτύξας NIV RP ] ἀνοίξας WH Treg<Rf>ἀναπτύξας τὸ βιβλίον εὗρεν τὸν τόπον οὗ ἦν γεγραμμένον
Πνεῦμα κυρίου ἐπ’ ἐμέ, οὗ εἵνεκεν ἔχρισέν με εὐαγγελίσασθαι πτωχοῖς, ἀπέσταλκέν <RF>με WH Treg NIV ] + ἰὰσασθαι τοὺς συντετριμμένους τὴν καρδίαν RP<Rf>με κηρύξαι αἰχμαλώτοις ἄφεσιν καὶ τυφλοῖς ἀνάβλεψιν, ἀποστεῖλαι τεθραυσμένους ἐν ἀφέσει,
κηρύξαι ἐνιαυτὸν κυρίου δεκτόν.
καὶ πτύξας τὸ βιβλίον ἀποδοὺς τῷ ὑπηρέτῃ ἐκάθισεν καὶ πάντων <RF>οἱ ὀφθαλμοὶ ἐν τῇ συναγωγῇ WH Treg NIV ] ἐν τῇ συναγωγῇ οἱ ὀφθαλμοὶ RP<Rf>οἱ ὀφθαλμοὶ ἐν τῇ συναγωγῇ ἦσαν ἀτενίζοντες αὐτῷ.
ἤρξατο δὲ λέγειν πρὸς αὐτοὺς ὅτι Σήμερον πεπλήρωται ἡ γραφὴ αὕτη ἐν τοῖς ὠσὶν ὑμῶν.
καὶ πάντες ἐμαρτύρουν αὐτῷ καὶ ἐθαύμαζον ἐπὶ τοῖς λόγοις τῆς χάριτος τοῖς ἐκπορευομένοις ἐκ τοῦ στόματος αὐτοῦ, καὶ ἔλεγον <RF>Οὐχὶ υἱός ἐστιν Ἰωσὴφ οὗτος WH NIV ] Οὐχὶ οὗτος ἐστιν ὁ υἱός Ἰωσὴφ Treg; Οὐχ οὗτος ἐστιν ὁ υἱός Ἰωσὴφ RP<Rf>Οὐχὶ υἱός ἐστιν Ἰωσὴφ οὗτος;
καὶ εἶπεν πρὸς αὐτούς Πάντως ἐρεῖτέ μοι τὴν παραβολὴν ταύτην Ἰατρέ, θεράπευσον σεαυτόν ὅσα ἠκούσαμεν γενόμενα <RF>εἰς τὴν Καφαρναοὺμ WH NIV ] εἰς Καφαρναοὺμ Treg; ἐν τῇ Καπερναούμ RP<Rf>εἰς τὴν Καφαρναοὺμ ποίησον καὶ ὧδε ἐν τῇ πατρίδι σου.
εἶπεν δέ Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι οὐδεὶς προφήτης δεκτός ἐστιν ἐν τῇ πατρίδι αὐτοῦ.
ἐπ’ ἀληθείας δὲ λέγω ὑμῖν, πολλαὶ χῆραι ἦσαν ἐν ταῖς ἡμέραις Ἠλίου ἐν τῷ Ἰσραήλ, ὅτε ἐκλείσθη ὁ οὐρανὸς <RF>ἐπὶ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ἐπὶ ἔτη τρία καὶ μῆνας ἕξ, ὡς ἐγένετο λιμὸς μέγας ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν,
καὶ πρὸς οὐδεμίαν αὐτῶν ἐπέμφθη Ἠλίας εἰ μὴ εἰς Σάρεπτα τῆς <RF>Σιδωνίας WH Treg NIV ] Σιδῶνος RP<Rf>Σιδωνίας πρὸς γυναῖκα χήραν.
καὶ πολλοὶ λεπροὶ ἦσαν <RF>ἐν τῷ Ἰσραὴλ ἐπὶ … προφήτου WH Treg NIV ] ἐπὶ … προφήτου ἐν τῷ Ἰσραήλ RP<Rf>ἐν τῷ Ἰσραὴλ ἐπὶ Ἐλισαίου τοῦ προφήτου, καὶ οὐδεὶς αὐτῶν ἐκαθαρίσθη, εἰ μὴ Ναιμὰν ὁ Σύρος.
καὶ ἐπλήσθησαν πάντες θυμοῦ ἐν τῇ συναγωγῇ ἀκούοντες ταῦτα,
καὶ ἀναστάντες ἐξέβαλον αὐτὸν ἔξω τῆς πόλεως, καὶ ἤγαγον αὐτὸν ἕως ὀφρύος τοῦ ὄρους ἐφ’ οὗ ἡ πόλις <RF>ᾠκοδόμητο αὐτῶν ὥστε WH Treg NIV ] αὐτῶν ᾠκοδόμητο εἰς τὸ RP<Rf>ᾠκοδόμητο αὐτῶν, ὥστε κατακρημνίσαι αὐτόν
αὐτὸς δὲ διελθὼν διὰ μέσου αὐτῶν ἐπορεύετο.<CM>
Καὶ κατῆλθεν εἰς Καφαρναοὺμ πόλιν τῆς Γαλιλαίας. καὶ ἦν διδάσκων αὐτοὺς ἐν τοῖς σάββασιν
καὶ ἐξεπλήσσοντο ἐπὶ τῇ διδαχῇ αὐτοῦ, ὅτι ἐν ἐξουσίᾳ ἦν ὁ λόγος αὐτοῦ.
καὶ ἐν τῇ συναγωγῇ ἦν ἄνθρωπος ἔχων πνεῦμα δαιμονίου ἀκαθάρτου, καὶ ἀνέκραξεν φωνῇ μεγάλῃ
<RF>Ἔα WH NIV ] λέγων Ἔα Treg RP<Rf>Ἔα, τί ἡμῖν καὶ σοί, Ἰησοῦ Ναζαρηνέ; ἦλθες ἀπολέσαι ἡμᾶς; οἶδά σε τίς εἶ, ὁ ἅγιος τοῦ θεοῦ.
καὶ ἐπετίμησεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς λέγων Φιμώθητι καὶ ἔξελθε <RF>ἀπ᾽ WH Treg NIV ] ἐξ RP<Rf>ἀπ’ αὐτοῦ. καὶ ῥίψαν αὐτὸν τὸ δαιμόνιον εἰς <RF>τὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸ μέσον ἐξῆλθεν ἀπ’ αὐτοῦ μηδὲν βλάψαν αὐτόν.
καὶ ἐγένετο θάμβος ἐπὶ πάντας, καὶ συνελάλουν πρὸς ἀλλήλους λέγοντες Τίς ὁ λόγος οὗτος ὅτι ἐν ἐξουσίᾳ καὶ δυνάμει ἐπιτάσσει τοῖς ἀκαθάρτοις πνεύμασιν, καὶ ἐξέρχονται;
καὶ ἐξεπορεύετο ἦχος περὶ αὐτοῦ εἰς πάντα τόπον τῆς περιχώρου.<CM>
Ἀναστὰς δὲ <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] ἐκ RP<Rf>ἀπὸ τῆς συναγωγῆς εἰσῆλθεν εἰς τὴν οἰκίαν Σίμωνος. πενθερὰ δὲ τοῦ Σίμωνος ἦν συνεχομένη πυρετῷ μεγάλῳ, καὶ ἠρώτησαν αὐτὸν περὶ αὐτῆς.
καὶ ἐπιστὰς ἐπάνω αὐτῆς ἐπετίμησεν τῷ πυρετῷ, καὶ ἀφῆκεν αὐτήν παραχρῆμα δὲ ἀναστᾶσα διηκόνει αὐτοῖς.<CM>
Δύνοντος δὲ τοῦ ἡλίου <RF>ἅπαντες WH NIV ] πάντες Treg RP<Rf>ἅπαντες ὅσοι εἶχον ἀσθενοῦντας νόσοις ποικίλαις ἤγαγον αὐτοὺς πρὸς αὐτόν ὁ δὲ ἑνὶ ἑκάστῳ αὐτῶν τὰς χεῖρας <RF>ἐπιτιθεὶς ἐθεράπευεν WH Treg NIV ] ἐπιθεὶς ἐθεράπευσεν RP<Rf>ἐπιτιθεὶς ἐθεράπευεν αὐτούς.
ἐξήρχετο δὲ καὶ δαιμόνια ἀπὸ πολλῶν <RF>κραυγάζοντα NIV ] κράζοντα WH Treg RP<Rf>κραυγάζοντα καὶ λέγοντα ὅτι Σὺ <RF>εἶ WH Treg NIV ] + ὁ χριστὸς RP<Rf>εἶ ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ. καὶ ἐπιτιμῶν οὐκ εἴα αὐτὰ λαλεῖν, ὅτι ᾔδεισαν τὸν χριστὸν αὐτὸν εἶναι.<CM>
Γενομένης δὲ ἡμέρας ἐξελθὼν ἐπορεύθη εἰς ἔρημον τόπον καὶ οἱ ὄχλοι ἐπεζήτουν αὐτόν, καὶ ἦλθον ἕως αὐτοῦ, καὶ κατεῖχον αὐτὸν τοῦ μὴ πορεύεσθαι ἀπ’ αὐτῶν.
ὁ δὲ εἶπεν πρὸς αὐτοὺς ὅτι Καὶ ταῖς ἑτέραις πόλεσιν εὐαγγελίσασθαί με δεῖ τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ, ὅτι <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] εἰς RP<Rf>ἐπὶ τοῦτο <RF>ἀπεστάλην WH Treg NIV ] ἀπεστάλμαι RP<Rf>ἀπεστάλην.
καὶ ἦν κηρύσσων <RF>εἰς τὰς συναγωγὰς WH Treg NIV ] ἐν ταῖς συναγωγαῖς RP<Rf>εἰς τὰς συναγωγὰς τῆς <RF>Ἰουδαίας WH NIV ] Γαλιλαίας Treg RP<Rf>Ἰουδαίας.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ τὸν ὄχλον ἐπικεῖσθαι αὐτῷ <RF>καὶ WH Treg NIV ] τοῦ RP<Rf>καὶ ἀκούειν τὸν λόγον τοῦ θεοῦ καὶ αὐτὸς ἦν ἑστὼς παρὰ τὴν λίμνην Γεννησαρὲτ,
καὶ εἶδεν <RF>δύο πλοῖα Treg NIV RP ] πλοῖα δύο WH<Rf>δύο πλοῖα ἑστῶτα παρὰ τὴν λίμνην, οἱ δὲ ἁλιεῖς <RF>ἀπ᾽ αὐτῶν ἀποβάντες WH Treg NIV ] ἀποβάντες ἀπ᾽ αὐτῶν RP<Rf>ἀπ’ αὐτῶν ἀποβάντες <RF>ἔπλυνον WH Treg NIV ] ἀπέπλυναν RP<Rf>ἔπλυνον τὰ δίκτυα.
ἐμβὰς δὲ εἰς ἓν τῶν πλοίων, ὃ <RF>ἦν WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>ἦν Σίμωνος, ἠρώτησεν αὐτὸν ἀπὸ τῆς γῆς ἐπαναγαγεῖν ὀλίγον, <RF>καθίσας δὲ ἐκ τοῦ πλοίου ἐδίδασκεν WH NIV ] καὶ καθίσας ἐδίδασκεν ἐκ τοῦ πλοίου Treg RP<Rf>καθίσας δὲ ἐκ τοῦ πλοίου ἐδίδασκεν τοὺς ὄχλους.
ὡς δὲ ἐπαύσατο λαλῶν, εἶπεν πρὸς τὸν Σίμωνα Ἐπανάγαγε εἰς τὸ βάθος καὶ χαλάσατε τὰ δίκτυα ὑμῶν εἰς ἄγραν.
καὶ ἀποκριθεὶς <RF>Σίμων WH Treg NIV ] ὁ Σίμων RP<Rf>Σίμων <RF>εἶπεν WH NIV ] + αὐτῷ Treg RP<Rf>εἶπεν Ἐπιστάτα, δι’ <RF>ὅλης WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>ὅλης νυκτὸς κοπιάσαντες οὐδὲν ἐλάβομεν, ἐπὶ δὲ τῷ ῥήματί σου χαλάσω <RF>τὰ δίκτυα WH Treg NIV ] τὸ δίκτυον RP<Rf>τὰ δίκτυα.
καὶ τοῦτο ποιήσαντες συνέκλεισαν πλῆθος ἰχθύων πολύ, <RF>διερρήσσετο WH Treg NIV ] διερρήγνυτο RP<Rf>διερρήσσετο δὲ <RF>τὰ δίκτυα WH Treg NIV ] τὸ δίκτυον RP<Rf>τὰ δίκτυα αὐτῶν.
καὶ κατένευσαν τοῖς <RF>μετόχοις WH Treg NIV ] + τοῖς RP<Rf>μετόχοις ἐν τῷ ἑτέρῳ πλοίῳ τοῦ ἐλθόντας συλλαβέσθαι αὐτοῖς καὶ ἦλθον, καὶ ἔπλησαν ἀμφότερα τὰ πλοῖα ὥστε βυθίζεσθαι αὐτά.
ἰδὼν δὲ Σίμων Πέτρος προσέπεσεν τοῖς γόνασιν Ἰησοῦ λέγων Ἔξελθε ἀπ’ ἐμοῦ, ὅτι ἀνὴρ ἁμαρτωλός εἰμι, κύριε
θάμβος γὰρ περιέσχεν αὐτὸν καὶ πάντας τοὺς σὺν αὐτῷ ἐπὶ τῇ ἄγρᾳ τῶν ἰχθύων <RF>ὧν WH Treg NIV ] ᾗ RP<Rf>ὧν συνέλαβον,
ὁμοίως δὲ καὶ Ἰάκωβον καὶ Ἰωάννην υἱοὺς Ζεβεδαίου, οἳ ἦσαν κοινωνοὶ τῷ Σίμωνι. καὶ εἶπεν πρὸς τὸν Σίμωνα <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ Ἰησοῦς Μὴ φοβοῦ ἀπὸ τοῦ νῦν ἀνθρώπους ἔσῃ ζωγρῶν.
καὶ καταγαγόντες τὰ πλοῖα ἐπὶ τὴν γῆν ἀφέντες <RF>πάντα WH Treg NIV ] ἅπαντα RP<Rf>πάντα ἠκολούθησαν αὐτῷ.<CM>
Καὶ ἐγένετο ἐν τῷ εἶναι αὐτὸν ἐν μιᾷ τῶν πόλεων καὶ ἰδοὺ ἀνὴρ πλήρης λέπρας <RF>καὶ ἰδὼν Treg RP ] ἰδὼν δὲ WH NIV<Rf>καὶ ἰδὼν τὸν Ἰησοῦν πεσὼν ἐπὶ πρόσωπον ἐδεήθη αὐτοῦ λέγων Κύριε, ἐὰν θέλῃς δύνασαί με καθαρίσαι.
καὶ ἐκτείνας τὴν χεῖρα ἥψατο αὐτοῦ <RF>εἰπών RP ] λέγων WH Treg NIV<Rf>εἰπών Θέλω, καθαρίσθητι καὶ εὐθέως ἡ λέπρα ἀπῆλθεν ἀπ’ αὐτοῦ.
καὶ αὐτὸς παρήγγειλεν αὐτῷ μηδενὶ εἰπεῖν, ἀλλὰ ἀπελθὼν δεῖξον σεαυτὸν τῷ ἱερεῖ, καὶ προσένεγκε περὶ τοῦ καθαρισμοῦ σου καθὼς προσέταξεν Μωϋσῆς εἰς μαρτύριον αὐτοῖς.
διήρχετο δὲ μᾶλλον ὁ λόγος περὶ αὐτοῦ, καὶ συνήρχοντο ὄχλοι πολλοὶ ἀκούειν καὶ <RF>θεραπεύεσθαι WH Treg NIV ] + ὑπ᾽ αὐτοῦ RP<Rf>θεραπεύεσθαι ἀπὸ τῶν ἀσθενειῶν αὐτῶν
αὐτὸς δὲ ἦν ὑποχωρῶν ἐν ταῖς ἐρήμοις καὶ προσευχόμενος.<CM>
Καὶ ἐγένετο ἐν μιᾷ τῶν ἡμερῶν καὶ αὐτὸς ἦν διδάσκων, καὶ ἦσαν καθήμενοι Φαρισαῖοι καὶ νομοδιδάσκαλοι οἳ ἦσαν ἐληλυθότες ἐκ πάσης κώμης τῆς Γαλιλαίας καὶ Ἰουδαίας καὶ Ἰερουσαλήμ καὶ δύναμις κυρίου ἦν εἰς τὸ ἰᾶσθαι <RF>αὐτόν WH NIV ] αὐτούς Treg RP<Rf>αὐτόν.
καὶ ἰδοὺ ἄνδρες φέροντες ἐπὶ κλίνης ἄνθρωπον ὃς ἦν παραλελυμένος, καὶ ἐζήτουν αὐτὸν εἰσενεγκεῖν καὶ <RF>θεῖναι Treg RP ] + αὐτὸν WH NIV<Rf>θεῖναι ἐνώπιον αὐτοῦ.
καὶ μὴ εὑρόντες ποίας εἰσενέγκωσιν αὐτὸν διὰ τὸν ὄχλον ἀναβάντες ἐπὶ τὸ δῶμα διὰ τῶν κεράμων καθῆκαν αὐτὸν σὺν τῷ κλινιδίῳ εἰς τὸ μέσον ἔμπροσθεν τοῦ Ἰησοῦ.
καὶ ἰδὼν τὴν πίστιν αὐτῶν <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>εἶπεν Ἄνθρωπε, ἀφέωνταί σοι αἱ ἁμαρτίαι σου.
καὶ ἤρξαντο διαλογίζεσθαι οἱ γραμματεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι λέγοντες Τίς ἐστιν οὗτος ὃς λαλεῖ βλασφημίας; τίς δύναται <RF>ἁμαρτίας ἀφεῖναι WH Treg NIV ] ἀφεῖναι ἁμαρτίας RP<Rf>ἁμαρτίας ἀφεῖναι εἰ μὴ μόνος ὁ θεός;
ἐπιγνοὺς δὲ ὁ Ἰησοῦς τοὺς διαλογισμοὺς αὐτῶν ἀποκριθεὶς εἶπεν πρὸς αὐτούς Τί διαλογίζεσθε ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν;
τί ἐστιν εὐκοπώτερον, εἰπεῖν Ἀφέωνταί σοι αἱ ἁμαρτίαι σου, ἢ εἰπεῖν <RF>Ἔγειρε WH Treg NIV ] Ἔγειραι RP<Rf>Ἔγειρε καὶ περιπάτει;
ἵνα δὲ εἰδῆτε ὅτι <RF>ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐξουσίαν ἔχει WH Treg NIV ] ἐξουσίαν ἔχει ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου RP<Rf>ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐξουσίαν ἔχει ἐπὶ τῆς γῆς ἀφιέναι ἁμαρτίας — εἶπεν τῷ παραλελυμένῳ Σοὶ λέγω, <RF>ἔγειρε WH Treg NIV ] ἔγειραι RP<Rf>ἔγειρε καὶ ἄρας τὸ κλινίδιόν σου πορεύου εἰς τὸν οἶκόν σου.
καὶ παραχρῆμα ἀναστὰς ἐνώπιον αὐτῶν, ἄρας ἐφ’ ὃ κατέκειτο, ἀπῆλθεν εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ δοξάζων τὸν θεόν.
καὶ ἔκστασις ἔλαβεν ἅπαντας καὶ ἐδόξαζον τὸν θεόν, καὶ ἐπλήσθησαν φόβου λέγοντες ὅτι Εἴδομεν παράδοξα σήμερον.<CM>
Καὶ μετὰ ταῦτα ἐξῆλθεν καὶ ἐθεάσατο τελώνην ὀνόματι Λευὶν καθήμενον ἐπὶ τὸ τελώνιον, καὶ εἶπεν αὐτῷ Ἀκολούθει μοι.
καὶ καταλιπὼν <RF>πάντα WH Treg NIV ] ἅπαντα RP<Rf>πάντα ἀναστὰς <RF>ἠκολούθει WH Treg NIV ] ἠκολούθησεν RP<Rf>ἠκολούθει αὐτῷ.<CM>
Καὶ ἐποίησεν δοχὴν μεγάλην Λευὶς αὐτῷ ἐν τῇ οἰκίᾳ αὐτοῦ καὶ ἦν ὄχλος <RF>πολὺς τελωνῶν WH Treg NIV ] τελωνῶν πολὺς RP<Rf>πολὺς τελωνῶν καὶ ἄλλων οἳ ἦσαν μετ’ αὐτῶν κατακείμενοι.
καὶ ἐγόγγυζον οἱ <RF>Φαρισαῖοι καὶ οἱ γραμματεῖς αὐτῶν WH Treg NIV ] γραμματεῖς αὐτῶν καὶ οἱ Φαρισαῖοι RP<Rf>Φαρισαῖοι καὶ οἱ γραμματεῖς αὐτῶν πρὸς τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ λέγοντες Διὰ τί μετὰ τῶν τελωνῶν καὶ ἁμαρτωλῶν ἐσθίετε καὶ πίνετε;
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν πρὸς αὐτούς Οὐ χρείαν ἔχουσιν οἱ ὑγιαίνοντες ἰατροῦ ἀλλὰ οἱ κακῶς ἔχοντες
οὐκ ἐλήλυθα καλέσαι δικαίους ἀλλὰ ἁμαρτωλοὺς εἰς μετάνοιαν.<CM>
Οἱ δὲ εἶπαν πρὸς αὐτόν <RF>Οἱ WH NIV ] Διὰ τί οἱ Treg RP<Rf>Οἱ μαθηταὶ Ἰωάννου νηστεύουσιν πυκνὰ καὶ δεήσεις ποιοῦνται, ὁμοίως καὶ οἱ τῶν Φαρισαίων, οἱ δὲ σοὶ ἐσθίουσιν καὶ πίνουσιν.
ὁ <RF>δὲ RP ] + Ἰησοῦς WH Treg NIV<Rf>δὲ εἶπεν πρὸς αὐτούς Μὴ δύνασθε τοὺς υἱοὺς τοῦ νυμφῶνος ἐν ᾧ ὁ νυμφίος μετ’ αὐτῶν ἐστιν ποιῆσαι <RF>νηστεῦσαι WH Treg NIV ] νηστεύειν RP<Rf>νηστεῦσαι;
ἐλεύσονται δὲ ἡμέραι, καὶ ὅταν ἀπαρθῇ ἀπ’ αὐτῶν ὁ νυμφίος τότε νηστεύσουσιν ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις.
ἔλεγεν δὲ καὶ παραβολὴν πρὸς αὐτοὺς ὅτι Οὐδεὶς ἐπίβλημα <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἀπὸ ἱματίου καινοῦ <RF>σχίσας WH Treg NIV ] – RP<Rf>σχίσας ἐπιβάλλει ἐπὶ ἱμάτιον παλαιόν εἰ δὲ μήγε, καὶ τὸ καινὸν <RF>σχίσει WH Treg NIV ] σχίζει RP<Rf>σχίσει καὶ τῷ παλαιῷ οὐ <RF>συμφωνήσει τὸ ἐπίβλημα WH Treg NIV ] συμφωνεῖ RP<Rf>συμφωνήσει τὸ ἐπίβλημα τὸ ἀπὸ τοῦ καινοῦ.
καὶ οὐδεὶς βάλλει οἶνον νέον εἰς ἀσκοὺς παλαιούς εἰ δὲ μήγε, ῥήξει ὁ <RF>οἶνος ὁ νέος WH Treg NIV ] νέος οἶνος RP<Rf>οἶνος ὁ νέος τοὺς ἀσκούς, καὶ αὐτὸς ἐκχυθήσεται καὶ οἱ ἀσκοὶ ἀπολοῦνται
ἀλλὰ οἶνον νέον εἰς ἀσκοὺς καινοὺς <RF>βλητέον WH NIV ] + καὶ ἀμφότεροι συντηροῦνται Treg RP<Rf>βλητέον.
<RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ οὐδεὶς πιὼν <RF>παλαιὸν WH Treg NIV ] + εὐθέως RP<Rf>παλαιὸν θέλει νέον λέγει γάρ Ὁ παλαιὸς <RF>χρηστός WH Treg NA ] χρηστότερός NIV RP<Rf>χρηστός ἐστιν.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν <RF>σαββάτῳ WH Treg NIV ] + δευτεροπρώτῳ RP<Rf>σαββάτῳ διαπορεύεσθαι αὐτὸν <RF>διὰ WH Treg NIV ] + τῶν RP<Rf>διὰ σπορίμων, καὶ ἔτιλλον οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ <RF>καὶ ἤσθιον τοὺς στάχυας WH Treg NIV ] τοὺς στάχυας καὶ ἤσθιον RP<Rf>καὶ ἤσθιον τοὺς στάχυας ψώχοντες ταῖς χερσίν.
τινὲς δὲ τῶν Φαρισαίων <RF>εἶπαν WH Treg NIV ] +αὐτοῖς RP<Rf>εἶπαν Τί ποιεῖτε ὃ οὐκ <RF>ἔξεστιν WH Treg NIV ] + ποιεῖν ἐν RP<Rf>ἔξεστιν τοῖς σάββασιν;
καὶ ἀποκριθεὶς πρὸς αὐτοὺς εἶπεν ὁ Ἰησοῦς Οὐδὲ τοῦτο ἀνέγνωτε ὃ ἐποίησεν Δαυὶδ <RF>ὁπότε RP ] ὅτε WH Treg NIV<Rf>ὁπότε ἐπείνασεν αὐτὸς καὶ οἱ μετ’ αὐτοῦ <RF>ὄντες NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὄντες;
<RF>ὡς WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>ὡς εἰσῆλθεν εἰς τὸν οἶκον τοῦ θεοῦ καὶ τοὺς ἄρτους τῆς προθέσεως <RF>λαβὼν WH Treg NIV ] ἔλαβεν καὶ RP<Rf>λαβὼν ἔφαγεν καὶ <RF>ἔδωκεν WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἔδωκεν τοῖς μετ’ αὐτοῦ, οὓς οὐκ ἔξεστιν φαγεῖν εἰ μὴ μόνους τοὺς ἱερεῖς;
καὶ ἔλεγεν <RF>αὐτοῖς WH NIV ] + ὅτι Treg RP<Rf>αὐτοῖς Κύριός ἐστιν <RF>τοῦ σαββάτου ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου WH NIV ] ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου τοῦ σαββάτου Treg RP<Rf>τοῦ σαββάτου ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου.<CM>
Ἐγένετο <RF>δὲ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>δὲ ἐν ἑτέρῳ σαββάτῳ εἰσελθεῖν αὐτὸν εἰς τὴν συναγωγὴν καὶ διδάσκειν καὶ ἦν <RF>ἄνθρωπος ἐκεῖ WH Treg NIV ] ἐκεῖ ἄνθρωπος RP<Rf>ἄνθρωπος ἐκεῖ καὶ ἡ χεὶρ αὐτοῦ ἡ δεξιὰ ἦν ξηρά
<RF>παρετηροῦντο WH Treg NIV ] Παρετήρουν RP<Rf>παρετηροῦντο <RF>δὲ Treg RP ] + αὐτὸν WH NIV<Rf>δὲ οἱ γραμματεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι εἰ ἐν τῷ σαββάτῳ <RF>θεραπεύει WH Treg NIV ] θεραπεύσει RP<Rf>θεραπεύει, ἵνα εὕρωσιν <RF>κατηγορεῖν WH Treg NIV ] κατηγορίαν RP<Rf>κατηγορεῖν αὐτοῦ.
αὐτὸς δὲ ᾔδει τοὺς διαλογισμοὺς αὐτῶν, <RF>εἶπεν δὲ WH Treg NIV ] καὶ εἶπεν RP<Rf>εἶπεν δὲ τῷ <RF>ἀνδρὶ WH Treg NIV ] ἀνθρώπῳ RP<Rf>ἀνδρὶ τῷ ξηρὰν ἔχοντι τὴν χεῖρα <RF>Ἔγειρε WH Treg NIV ] Ἔγειραι RP<Rf>Ἔγειρε καὶ στῆθι εἰς τὸ μέσον <RF>καὶ WH Treg NIV ] Ὁ δὲ RP<Rf>καὶ ἀναστὰς ἔστη.
εἶπεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ ὁ Ἰησοῦς πρὸς αὐτούς <RF>Ἐπερωτῶ WH Treg NIV ] Ἐπερωτήσω RP<Rf>Ἐπερωτῶ ὑμᾶς, <RF>εἰ WH Treg NIV ] τί RP<Rf>εἰ ἔξεστιν <RF>τῷ σαββάτῳ WH Treg NIV ] τοῖς σάββασιν RP<Rf>τῷ σαββάτῳ ἀγαθοποιῆσαι ἢ κακοποιῆσαι, ψυχὴν σῶσαι ἢ <RF>ἀπολέσαι WH Treg NIV ] ἀποκτεῖναι RP<Rf>ἀπολέσαι;
καὶ περιβλεψάμενος πάντας αὐτοὺς εἶπεν αὐτῷ Ἔκτεινον τὴν χεῖρά σου ὁ δὲ ἐποίησεν, καὶ ἀπεκατεστάθη ἡ χεὶρ <RF>αὐτοῦ WH NIV ] + ὡς ἡ ἄλλη Treg; + ὑγιὴς ὡς ἡ ἄλλη RP<Rf>αὐτοῦ.
αὐτοὶ δὲ ἐπλήσθησαν ἀνοίας, καὶ διελάλουν πρὸς ἀλλήλους τί ἂν ποιήσαιεν τῷ Ἰησοῦ.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν ταῖς ἡμέραις ταύταις <RF>ἐξελθεῖν αὐτὸν WH Treg NIV ] ἐξηλθεν RP<Rf>ἐξελθεῖν αὐτὸν εἰς τὸ ὄρος προσεύξασθαι, καὶ ἦν διανυκτερεύων ἐν τῇ προσευχῇ τοῦ θεοῦ.
καὶ ὅτε ἐγένετο ἡμέρα, προσεφώνησεν τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ, καὶ ἐκλεξάμενος ἀπ’ αὐτῶν δώδεκα, οὓς καὶ ἀποστόλους ὠνόμασεν,
Σίμωνα ὃν καὶ ὠνόμασεν Πέτρον καὶ Ἀνδρέαν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ Ἰάκωβον καὶ Ἰωάννην <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ Φίλιππον καὶ Βαρθολομαῖον
<RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ Μαθθαῖον καὶ Θωμᾶν <RF>καὶ WH NIV ] – Treg RP<Rf>καὶ <RF>Ἰάκωβον WH Treg NIV ] + τὸν τοῦ RP<Rf>Ἰάκωβον Ἁλφαίου καὶ Σίμωνα τὸν καλούμενον Ζηλωτὴν
<RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ Ἰούδαν Ἰακώβου καὶ Ἰούδαν <RF>Ἰσκαριὼθ WH Treg NIV ] Ἰσκαριώτην RP<Rf>Ἰσκαριὼθ <RF>ὃς WH NIV ] + καὶ Treg RP<Rf>ὃς ἐγένετο προδότης.<CM>
Καὶ καταβὰς μετ’ αὐτῶν ἔστη ἐπὶ τόπου πεδινοῦ, καὶ ὄχλος <RF>πολὺς WH NIV ] – Treg RP<Rf>πολὺς μαθητῶν αὐτοῦ, καὶ πλῆθος πολὺ τοῦ λαοῦ ἀπὸ πάσης τῆς Ἰουδαίας καὶ Ἰερουσαλὴμ καὶ τῆς παραλίου Τύρου καὶ Σιδῶνος,
οἳ ἦλθον ἀκοῦσαι αὐτοῦ καὶ ἰαθῆναι ἀπὸ τῶν νόσων αὐτῶν καὶ οἱ <RF>ἐνοχλούμενοι ἀπὸ WH Treg NIV ] ὀχλούμενοι ὑπὸ RP<Rf>ἐνοχλούμενοι ἀπὸ πνευμάτων <RF>ἀκαθάρτων WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἀκαθάρτων ἐθεραπεύοντο
καὶ πᾶς ὁ ὄχλος <RF>ἐζήτουν WH Treg NIV ] ἐζήτει RP<Rf>ἐζήτουν ἅπτεσθαι αὐτοῦ, ὅτι δύναμις παρ’ αὐτοῦ ἐξήρχετο καὶ ἰᾶτο πάντας.<CM>
Καὶ αὐτὸς ἐπάρας τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτοῦ εἰς τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ ἔλεγεν Μακάριοι οἱ πτωχοί, ὅτι ὑμετέρα ἐστὶν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ.
μακάριοι οἱ πεινῶντες νῦν, ὅτι χορτασθήσεσθε. μακάριοι οἱ κλαίοντες νῦν, ὅτι γελάσετε.<CM>
Μακάριοί ἐστε ὅταν μισήσωσιν ὑμᾶς οἱ ἄνθρωποι, καὶ ὅταν ἀφορίσωσιν ὑμᾶς καὶ ὀνειδίσωσιν καὶ ἐκβάλωσιν τὸ ὄνομα ὑμῶν ὡς πονηρὸν ἕνεκα τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου
χάρητε ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ καὶ σκιρτήσατε, ἰδοὺ γὰρ ὁ μισθὸς ὑμῶν πολὺς ἐν τῷ οὐρανῷ κατὰ <RF>τὰ αὐτὰ WH Treg NIV ] ταῦτα RP<Rf>τὰ αὐτὰ γὰρ ἐποίουν τοῖς προφήταις οἱ πατέρες αὐτῶν.
πλὴν οὐαὶ ὑμῖν τοῖς πλουσίοις, ὅτι ἀπέχετε τὴν παράκλησιν ὑμῶν.
οὐαὶ ὑμῖν, οἱ ἐμπεπλησμένοι <RF>νῦν WH Treg NIV ] – RP<Rf>νῦν, ὅτι πεινάσετε. <RF>οὐαί WH Treg NIV ] + ὑμῖν RP<Rf>οὐαί, οἱ γελῶντες νῦν, ὅτι πενθήσετε καὶ κλαύσετε.<CM>
Οὐαὶ ὅταν <RF>καλῶς ὑμᾶς WH Treg RP ] ὑμᾶς καλῶς NIV<Rf>καλῶς ὑμᾶς εἴπωσιν <RF>πάντες WH Treg NIV ] – RP<Rf>πάντες οἱ ἄνθρωποι, κατὰ <RF>τὰ αὐτὰ WH Treg NIV ] ταῦτα RP<Rf>τὰ αὐτὰ γὰρ ἐποίουν τοῖς ψευδοπροφήταις οἱ πατέρες αὐτῶν.<CM>
Ἀλλὰ ὑμῖν λέγω τοῖς ἀκούουσιν, ἀγαπᾶτε τοὺς ἐχθροὺς ὑμῶν, καλῶς ποιεῖτε τοῖς μισοῦσιν ὑμᾶς,
εὐλογεῖτε τοὺς καταρωμένους <RF>ὑμᾶς WH Treg NIV ] ὑμῖν RP<Rf>ὑμᾶς, προσεύχεσθε <RF>περὶ WH NIV ] ὑπὲρ Treg RP<Rf>περὶ τῶν ἐπηρεαζόντων ὑμᾶς.
τῷ τύπτοντί σε ἐπὶ τὴν σιαγόνα πάρεχε καὶ τὴν ἄλλην, καὶ ἀπὸ τοῦ αἴροντός σου τὸ ἱμάτιον καὶ τὸν χιτῶνα μὴ κωλύσῃς.
<RF>παντὶ WH NIV ] + δὲ τῷ Treg RP<Rf>παντὶ αἰτοῦντί σε δίδου, καὶ ἀπὸ τοῦ αἴροντος τὰ σὰ μὴ ἀπαίτει.
καὶ καθὼς θέλετε ἵνα ποιῶσιν ὑμῖν οἱ <RF>ἄνθρωποι WH NIV ] + καὶ ὑμεῖς Treg RP<Rf>ἄνθρωποι, ποιεῖτε αὐτοῖς ὁμοίως.<CM>
Καὶ εἰ ἀγαπᾶτε τοὺς ἀγαπῶντας ὑμᾶς, ποία ὑμῖν χάρις ἐστίν; καὶ γὰρ οἱ ἁμαρτωλοὶ τοὺς ἀγαπῶντας αὐτοὺς ἀγαπῶσιν.
<RF>καὶ Treg NIV RP ] + γὰρ WH NA<Rf>καὶ ἐὰν ἀγαθοποιῆτε τοὺς ἀγαθοποιοῦντας ὑμᾶς, ποία ὑμῖν χάρις ἐστίν; <RF>καὶ WH NIV ] + γὰρ Treg RP<Rf>καὶ οἱ ἁμαρτωλοὶ τὸ αὐτὸ ποιοῦσιν.
καὶ ἐὰν <RF>δανίσητε WH NIV ] δανείζετε Treg; δανείζητε RP<Rf>δανίσητε παρ’ ὧν ἐλπίζετε <RF>λαβεῖν WH Treg NIV ] ἀπολαβεῖν RP<Rf>λαβεῖν, ποία ὑμῖν χάρις ἐστίν; <RF>καὶ WH NIV ] + γὰρ Treg RP<Rf>καὶ ἁμαρτωλοὶ ἁμαρτωλοῖς δανίζουσιν ἵνα ἀπολάβωσιν τὰ ἴσα.
πλὴν ἀγαπᾶτε τοὺς ἐχθροὺς ὑμῶν καὶ ἀγαθοποιεῖτε καὶ δανίζετε μηδὲν ἀπελπίζοντες καὶ ἔσται ὁ μισθὸς ὑμῶν πολύς, καὶ ἔσεσθε υἱοὶ Ὑψίστου, ὅτι αὐτὸς χρηστός ἐστιν ἐπὶ τοὺς ἀχαρίστους καὶ πονηρούς.
<RF>γίνεσθε WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>γίνεσθε οἰκτίρμονες <RF>καθὼς WH NIV ] + καὶ Treg RP NA<Rf>καθὼς ὁ πατὴρ ὑμῶν οἰκτίρμων ἐστίν<CM>
Καὶ μὴ κρίνετε, καὶ οὐ μὴ κριθῆτε <RF>καὶ WH NIV ] – Treg RP<Rf>καὶ μὴ καταδικάζετε, καὶ οὐ μὴ καταδικασθῆτε. ἀπολύετε, καὶ ἀπολυθήσεσθε
δίδοτε, καὶ δοθήσεται ὑμῖν μέτρον καλὸν πεπιεσμένον <RF>σεσαλευμένον WH Treg NIV ] καὶ σεσαλευμένον καὶ RP<Rf>σεσαλευμένον ὑπερεκχυννόμενον δώσουσιν εἰς τὸν κόλπον ὑμῶν <RF>ᾧ γὰρ μέτρῳ WH Treg NIV ] Τᾧ γὰρ αὐτῷ μέτρῳ ᾧ RP<Rf>ᾧ γὰρ μέτρῳ μετρεῖτε ἀντιμετρηθήσεται ὑμῖν.<CM>
Εἶπεν δὲ <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ παραβολὴν αὐτοῖς Μήτι δύναται τυφλὸς τυφλὸν ὁδηγεῖν; οὐχὶ ἀμφότεροι εἰς βόθυνον <RF>ἐμπεσοῦνται WH Treg NIV ] πεσοῦνται RP<Rf>ἐμπεσοῦνται;
οὐκ ἔστιν μαθητὴς ὑπὲρ τὸν <RF>διδάσκαλον WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>διδάσκαλον, κατηρτισμένος δὲ πᾶς ἔσται ὡς ὁ διδάσκαλος αὐτοῦ.
τί δὲ βλέπεις τὸ κάρφος τὸ ἐν τῷ ὀφθαλμῷ τοῦ ἀδελφοῦ σου, τὴν δὲ δοκὸν τὴν ἐν τῷ ἰδίῳ ὀφθαλμῷ οὐ κατανοεῖς;
<RF>πῶς WH NIV ] ἢ πῶς Treg RP<Rf>πῶς δύνασαι λέγειν τῷ ἀδελφῷ σου Ἀδελφέ, ἄφες ἐκβάλω τὸ κάρφος τὸ ἐν τῷ ὀφθαλμῷ σου, αὐτὸς τὴν ἐν τῷ ὀφθαλμῷ σοῦ δοκὸν οὐ βλέπων; ὑποκριτά, ἔκβαλε πρῶτον τὴν δοκὸν ἐκ τοῦ ὀφθαλμοῦ σοῦ, καὶ τότε διαβλέψεις <RF>τὸ κάρφος … σου ἐκβαλεῖν WH NIV ] ἐκβαλεῖν τὸ κάρφος … σου Treg RP<Rf>τὸ κάρφος τὸ ἐν τῷ ὀφθαλμῷ τοῦ ἀδελφοῦ σου ἐκβαλεῖν.<CM>
Οὐ γάρ ἐστιν δένδρον καλὸν ποιοῦν καρπὸν σαπρόν, οὐδὲ <RF>πάλιν WH Treg NIV ] – RP<Rf>πάλιν δένδρον σαπρὸν ποιοῦν καρπὸν καλόν.
ἕκαστον γὰρ δένδρον ἐκ τοῦ ἰδίου καρποῦ γινώσκεται οὐ γὰρ ἐξ ἀκανθῶν συλλέγουσιν σῦκα, οὐδὲ ἐκ βάτου <RF>σταφυλὴν τρυγῶσιν WH Treg NIV ] τρυγῶσιν σταφυλήν RP<Rf>σταφυλὴν τρυγῶσιν.
ὁ ἀγαθὸς ἄνθρωπος ἐκ τοῦ ἀγαθοῦ θησαυροῦ τῆς καρδίας <RF>αὐτοῦ Treg RP ] – WH NIV<Rf>αὐτοῦ προφέρει τὸ ἀγαθόν, καὶ ὁ <RF>πονηρὸς WH Treg NIV ] + ἄνθρωπος RP<Rf>πονηρὸς ἐκ τοῦ <RF>πονηροῦ WH Treg NA ] + θησαυροῦ τῆς καρδίας αὑτοῦ NIV RP<Rf>πονηροῦ προφέρει τὸ πονηρόν ἐκ γὰρ <RF>περισσεύματος WH Treg NIV ] τοῦ περισσεύματος τῆς RP<Rf>περισσεύματος καρδίας λαλεῖ τὸ στόμα αὐτοῦ.<CM>
Τί δέ με καλεῖτε Κύριε κύριε, καὶ οὐ ποιεῖτε ἃ λέγω;
πᾶς ὁ ἐρχόμενος πρός με καὶ ἀκούων μου τῶν λόγων καὶ ποιῶν αὐτούς, ὑποδείξω ὑμῖν τίνι ἐστὶν ὅμοιος
ὅμοιός ἐστιν ἀνθρώπῳ οἰκοδομοῦντι οἰκίαν ὃς ἔσκαψεν καὶ ἐβάθυνεν καὶ ἔθηκεν θεμέλιον ἐπὶ τὴν πέτραν πλημμύρης δὲ γενομένης προσέρηξεν ὁ ποταμὸς τῇ οἰκίᾳ ἐκείνῃ, καὶ οὐκ ἴσχυσεν σαλεῦσαι αὐτὴν <RF>διὰ τὸ καλῶς οἰκοδομῆσθαι αὐτήν WH Treg NIV ] τεθεμελίωτο γὰρ ἐπὶ τὴν πέτραν RP<Rf>διὰ τὸ καλῶς οἰκοδομῆσθαι αὐτήν.
ὁ δὲ ἀκούσας καὶ μὴ ποιήσας ὅμοιός ἐστιν ἀνθρώπῳ οἰκοδομήσαντι οἰκίαν ἐπὶ τὴν γῆν χωρὶς θεμελίου, ᾗ προσέρηξεν ὁ ποταμός, καὶ <RF>εὐθὺς συνέπεσεν WH Treg NIV ] εὐθὲως ἔπεσεν RP<Rf>εὐθὺς συνέπεσεν, καὶ ἐγένετο τὸ ῥῆγμα τῆς οἰκίας ἐκείνης μέγα.<CM>
<RF>Ἐπειδὴ WH Treg NIV ] Ἐπει δὲ RP<Rf>Ἐπειδὴ ἐπλήρωσεν πάντα τὰ ῥήματα αὐτοῦ εἰς τὰς ἀκοὰς τοῦ λαοῦ, εἰσῆλθεν εἰς Καφαρναούμ.
Ἑκατοντάρχου δέ τινος δοῦλος κακῶς ἔχων ἤμελλεν τελευτᾶν, ὃς ἦν αὐτῷ ἔντιμος.
ἀκούσας δὲ περὶ τοῦ Ἰησοῦ ἀπέστειλεν πρὸς αὐτὸν πρεσβυτέρους τῶν Ἰουδαίων, ἐρωτῶν αὐτὸν ὅπως ἐλθὼν διασώσῃ τὸν δοῦλον αὐτοῦ.
οἱ δὲ παραγενόμενοι πρὸς τὸν Ἰησοῦν παρεκάλουν αὐτὸν σπουδαίως λέγοντες ὅτι Ἄξιός ἐστιν ᾧ <RF>παρέξῃ WH Treg NIV ] παρέξει RP<Rf>παρέξῃ τοῦτο,
ἀγαπᾷ γὰρ τὸ ἔθνος ἡμῶν καὶ τὴν συναγωγὴν αὐτὸς ᾠκοδόμησεν ἡμῖν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς ἐπορεύετο σὺν αὐτοῖς. ἤδη δὲ αὐτοῦ οὐ μακρὰν ἀπέχοντος ἀπὸ τῆς οἰκίας ἔπεμψεν <RF>φίλους ὁ ἑκατοντάρχης WH NIV ] πρὸς  αὐτὸν φίλους ὁ  ἑκατόνταρχος Treg; πρὸς αὐτὸν  ὁ ἑκατόνταρχος φίλους RP<Rf>φίλους ὁ ἑκατοντάρχης λέγων αὐτῷ Κύριε, μὴ σκύλλου, οὐ γὰρ <RF>ἱκανός εἰμι WH Treg NIV ] εἰμι ἱκανός RP<Rf>ἱκανός εἰμι ἵνα ὑπὸ τὴν στέγην μου εἰσέλθῃς
διὸ οὐδὲ ἐμαυτὸν ἠξίωσα πρὸς σὲ ἐλθεῖν ἀλλὰ εἰπὲ λόγῳ, καὶ <RF>ἰαθήτω WH Treg NIV ] ἰαθήσεται RP<Rf>ἰαθήτω ὁ παῖς μου
καὶ γὰρ ἐγὼ ἄνθρωπός εἰμι ὑπὸ ἐξουσίαν τασσόμενος, ἔχων ὑπ’ ἐμαυτὸν στρατιώτας, καὶ λέγω τούτῳ Πορεύθητι, καὶ πορεύεται, καὶ ἄλλῳ Ἔρχου, καὶ ἔρχεται, καὶ τῷ δούλῳ μου Ποίησον τοῦτο, καὶ ποιεῖ.
ἀκούσας δὲ ταῦτα ὁ Ἰησοῦς ἐθαύμασεν αὐτόν, καὶ στραφεὶς τῷ ἀκολουθοῦντι αὐτῷ ὄχλῳ εἶπεν Λέγω ὑμῖν, <RF>οὐδὲ WH Treg NIV ] οὔτε RP<Rf>οὐδὲ ἐν τῷ Ἰσραὴλ τοσαύτην πίστιν εὗρον.
καὶ ὑποστρέψαντες <RF>εἰς τὸν οἶκον οἱ πεμφθέντες WH Treg NIV ] οἱ πεμφθέντες εἰς τὸν οἶκον RP<Rf>εἰς τὸν οἶκον οἱ πεμφθέντες εὗρον <RF>τὸν WH Treg NIV ] + ἀσθενοῦντα RP<Rf>τὸν δοῦλον ὑγιαίνοντα.<CM>
Καὶ ἐγένετο ἐν τῷ ἑξῆς <RF>ἐπορεύθη WH NIV ] ἐπορεύετο Treg RP<Rf>ἐπορεύθη εἰς πόλιν καλουμένην Ναΐν, καὶ συνεπορεύοντο αὐτῷ οἱ μαθηταὶ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + ἱκανοί RP<Rf>αὐτοῦ καὶ ὄχλος πολύς.
ὡς δὲ ἤγγισεν τῇ πύλῃ τῆς πόλεως, καὶ ἰδοὺ ἐξεκομίζετο τεθνηκὼς <RF>μονογενὴς υἱὸς WH Treg NIV ] υἱὸς μονογενὴς RPἦν WH Treg NIV ] – RP<Rf>μονογενὴς υἱὸς τῇ μητρὶ αὐτοῦ, καὶ αὐτὴ <RF>ἦν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἦν χήρα, καὶ ὄχλος τῆς πόλεως ἱκανὸς <RF>ἦν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἦν σὺν αὐτῇ.
καὶ ἰδὼν αὐτὴν ὁ κύριος ἐσπλαγχνίσθη ἐπ’ αὐτῇ καὶ εἶπεν αὐτῇ Μὴ κλαῖε.
καὶ προσελθὼν ἥψατο τῆς σοροῦ, οἱ δὲ βαστάζοντες ἔστησαν, καὶ εἶπεν Νεανίσκε, σοὶ λέγω, ἐγέρθητι.
καὶ ἀνεκάθισεν ὁ νεκρὸς καὶ ἤρξατο λαλεῖν, καὶ ἔδωκεν αὐτὸν τῇ μητρὶ αὐτοῦ.
ἔλαβεν δὲ φόβος πάντας, καὶ ἐδόξαζον τὸν θεὸν λέγοντες ὅτι Προφήτης μέγας <RF>ἠγέρθη WH Treg NIV ] ἐγήγερται RP<Rf>ἠγέρθη ἐν ἡμῖν, καὶ ὅτι Ἐπεσκέψατο ὁ θεὸς τὸν λαὸν αὐτοῦ.
καὶ ἐξῆλθεν ὁ λόγος οὗτος ἐν ὅλῃ τῇ Ἰουδαίᾳ περὶ αὐτοῦ <RF>καὶ WH NIV ] + ἐν Treg RP<Rf>καὶ πάσῃ τῇ περιχώρῳ.<CM>
Καὶ ἀπήγγειλαν Ἰωάννῃ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ περὶ πάντων τούτων. καὶ προσκαλεσάμενος δύο τινὰς τῶν μαθητῶν αὐτοῦ ὁ Ἰωάννης
ἔπεμψεν πρὸς τὸν <RF>κύριον WH Treg NIV ] Ἰησοῦν RP<Rf>κύριον λέγων Σὺ εἶ ὁ ἐρχόμενος ἢ <RF>ἄλλον NIV RP ] ἕτερον WH Treg<Rf>ἄλλον προσδοκῶμεν;
παραγενόμενοι δὲ πρὸς αὐτὸν οἱ ἄνδρες εἶπαν Ἰωάννης ὁ βαπτιστὴς <RF>ἀπέστειλεν WH NIV ] ἀπέσταλκεν Treg RP<Rf>ἀπέστειλεν ἡμᾶς πρὸς σὲ λέγων Σὺ εἶ ὁ ἐρχόμενος ἢ ἄλλον προσδοκῶμεν;
ἐν <RF>ἐκείνῃ WH Treg NIV ] αὐτῇ δὲ RP<Rf>ἐκείνῃ τῇ ὥρᾳ ἐθεράπευσεν πολλοὺς ἀπὸ νόσων καὶ μαστίγων καὶ πνευμάτων πονηρῶν, καὶ τυφλοῖς πολλοῖς <RF>ἐχαρίσατο WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>ἐχαρίσατο βλέπειν.
καὶ <RF>ἀποκριθεὶς WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτοῖς Πορευθέντες ἀπαγγείλατε Ἰωάννῃ ἃ εἴδετε καὶ ἠκούσατε <RF>τυφλοὶ WH NIV ] ὅτι τυφλοὶ Treg RP<Rf>τυφλοὶ ἀναβλέπουσιν, χωλοὶ περιπατοῦσιν, λεπροὶ καθαρίζονται, <RF>κωφοὶ Treg RP ] καὶ κωφοὶ WH NIV<Rf>κωφοὶ ἀκούουσιν, νεκροὶ ἐγείρονται, πτωχοὶ εὐαγγελίζονται
καὶ μακάριός ἐστιν ὃς ἐὰν μὴ σκανδαλισθῇ ἐν ἐμοί.<CM>
Ἀπελθόντων δὲ τῶν ἀγγέλων Ἰωάννου ἤρξατο λέγειν <RF>πρὸς τοὺς ὄχλους WH Treg NIV ] τοῖς ὄχλοις RP<Rf>πρὸς τοὺς ὄχλους περὶ Ἰωάννου Τί <RF>ἐξήλθατε WH Treg NIV ] ἐξεληλύθατε RP<Rf>ἐξήλθατε εἰς τὴν ἔρημον θεάσασθαι; κάλαμον ὑπὸ ἀνέμου σαλευόμενον;
ἀλλὰ τί <RF>ἐξήλθατε WH Treg NIV ] ἐξεληλύθατε RP<Rf>ἐξήλθατε ἰδεῖν; ἄνθρωπον ἐν μαλακοῖς ἱματίοις ἠμφιεσμένον; ἰδοὺ οἱ ἐν ἱματισμῷ ἐνδόξῳ καὶ τρυφῇ ὑπάρχοντες ἐν τοῖς βασιλείοις εἰσίν.
ἀλλὰ τί <RF>ἐξήλθατε WH Treg NIV ] ἐξεληλύθατε RP<Rf>ἐξήλθατε ἰδεῖν; προφήτην; ναί, λέγω ὑμῖν, καὶ περισσότερον προφήτου.
οὗτός ἐστιν περὶ οὗ γέγραπται <RF>Ἰδοὺ WH Treg NIV ] + ἐγώ RP<Rf>Ἰδοὺ ἀποστέλλω τὸν ἄγγελόν μου πρὸ προσώπου σου, ὃς κατασκευάσει τὴν ὁδόν σου ἔμπροσθέν σου.
<RF>λέγω WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>λέγω ὑμῖν, μείζων ἐν γεννητοῖς γυναικῶν <RF>Ἰωάννου WH NIV ] προφήτης Ἰωάννου Treg; προφήτης Ἰωάννου τοῦ βαπτιστοῦ RP<Rf>Ἰωάννου οὐδείς ἐστιν ὁ δὲ μικρότερος ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ θεοῦ μείζων αὐτοῦ ἐστιν.
(καὶ πᾶς ὁ λαὸς ἀκούσας καὶ οἱ τελῶναι ἐδικαίωσαν τὸν θεόν, βαπτισθέντες τὸ βάπτισμα Ἰωάννου
οἱ δὲ Φαρισαῖοι καὶ οἱ νομικοὶ τὴν βουλὴν τοῦ θεοῦ ἠθέτησαν εἰς ἑαυτούς, μὴ βαπτισθέντες ὑπ’ αὐτοῦ.)<CM>
Τίνι οὖν ὁμοιώσω τοὺς ἀνθρώπους τῆς γενεᾶς ταύτης, καὶ τίνι εἰσὶν ὅμοιοι;
ὅμοιοί εἰσιν παιδίοις τοῖς ἐν ἀγορᾷ καθημένοις καὶ προσφωνοῦσιν ἀλλήλοις, <RF>ἃ λέγει WH NIV ] λέγοντες Treg; καὶ λέγουσιν RP<Rf>ἃ λέγει Ηὐλήσαμεν ὑμῖν καὶ οὐκ ὠρχήσασθε <RF>ἐθρηνήσαμεν WH Treg NIV ] + ὑμῖν RP<Rf>ἐθρηνήσαμεν καὶ οὐκ ἐκλαύσατε
ἐλήλυθεν γὰρ Ἰωάννης ὁ βαπτιστὴς <RF>μὴ WH NIV ] μήτε Treg RP<Rf>μὴ <RF>ἐσθίων ἄρτον μήτε πίνων οἶνον WH Treg NIV ] ἄρτον ἐσθίων μὴτὲ οἶνον πίνων RP<Rf>ἐσθίων ἄρτον μήτε πίνων οἶνον, καὶ λέγετε Δαιμόνιον ἔχει
ἐλήλυθεν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐσθίων καὶ πίνων, καὶ λέγετε Ἰδοὺ ἄνθρωπος φάγος καὶ οἰνοπότης, φίλος τελωνῶν καὶ ἁμαρτωλῶν.
καὶ ἐδικαιώθη ἡ σοφία ἀπὸ <RF>πάντων τῶν τέκνων αὐτῆς WH Treg NIV ] τῶν τέκνων αὐτῆς πάντων RP<Rf>πάντων τῶν τέκνων αὐτῆς.<CM>
Ἠρώτα δέ τις αὐτὸν τῶν Φαρισαίων ἵνα φάγῃ μετ’ αὐτοῦ καὶ εἰσελθὼν εἰς <RF>τὸν οἶκον WH Treg NIV ] τὴν οἶκὶαν RP<Rf>τὸν οἶκον τοῦ Φαρισαίου <RF>κατεκλίθη WH Treg NIV ] ἀνεκλίθη RP<Rf>κατεκλίθη.
καὶ ἰδοὺ γυνὴ <RF>ἥτις ἦν ἐν τῇ πόλει WH Treg NIV ] ἐν τῇ πόλει ἥτις ἦν RP<Rf>ἥτις ἦν ἐν τῇ πόλει ἁμαρτωλός, <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἐπιγνοῦσα ὅτι <RF>κατάκειται WH Treg NIV ] ἀνάκειται RP<Rf>κατάκειται ἐν τῇ οἰκίᾳ τοῦ Φαρισαίου, κομίσασα ἀλάβαστρον μύρου
καὶ στᾶσα <RF>ὀπίσω παρὰ … αὐτοῦ WH Treg NIV ] παρὰ … αὐτοῦ ὀπίσω RP<Rf>ὀπίσω παρὰ τοὺς πόδας αὐτοῦ κλαίουσα, <RF>τοῖς δάκρυσιν ἤρξατο … αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἤρξατο … αὐτοῦ τοῖς δάκρυσιν RP<Rf>τοῖς δάκρυσιν ἤρξατο βρέχειν τοὺς πόδας αὐτοῦ καὶ ταῖς θριξὶν τῆς κεφαλῆς αὐτῆς ἐξέμασσεν, καὶ κατεφίλει τοὺς πόδας αὐτοῦ καὶ ἤλειφεν τῷ μύρῳ.
ἰδὼν δὲ ὁ Φαρισαῖος ὁ καλέσας αὐτὸν εἶπεν ἐν ἑαυτῷ λέγων Οὗτος εἰ <RF>ἦν Treg NIV RP ] + ὁ WH<Rf>ἦν προφήτης, ἐγίνωσκεν ἂν τίς καὶ ποταπὴ ἡ γυνὴ ἥτις ἅπτεται αὐτοῦ, ὅτι ἁμαρτωλός ἐστιν.
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν πρὸς αὐτόν Σίμων, ἔχω σοί τι εἰπεῖν. ὁ δέ <RF>Διδάσκαλε εἰπέ φησίν WH Treg NIV ] φησίν Διδάσκαλε εἰπέ RP<Rf>Διδάσκαλε, εἰπέ, φησίν.
δύο χρεοφειλέται ἦσαν δανιστῇ τινι ὁ εἷς ὤφειλεν δηνάρια πεντακόσια, ὁ δὲ ἕτερος πεντήκοντα.
μὴ <RF>ἐχόντων WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἐχόντων αὐτῶν ἀποδοῦναι ἀμφοτέροις ἐχαρίσατο. τίς οὖν <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] + εἶπέ RP<Rf>αὐτῶν πλεῖον <RF>ἀγαπήσει αὐτόν WH Treg NIV ] αὐτὸν ἀγαπήσει RP<Rf>ἀγαπήσει αὐτόν;
<RF>ἀποκριθεὶς WH NIV ] + ὁ Treg; + δὲ ὁ RP<Rf>ἀποκριθεὶς Σίμων εἶπεν Ὑπολαμβάνω ὅτι ᾧ τὸ πλεῖον ἐχαρίσατο. ὁ δὲ εἶπεν αὐτῷ Ὀρθῶς ἔκρινας.
καὶ στραφεὶς πρὸς τὴν γυναῖκα τῷ Σίμωνι ἔφη Βλέπεις ταύτην τὴν γυναῖκα; εἰσῆλθόν σου εἰς τὴν οἰκίαν, ὕδωρ <RF>μοι WH Treg NIV ] – RP<Rf>μοι ἐπὶ <RF>πόδας WH Treg NIV ] τοὺς πόδας μου RP<Rf>πόδας οὐκ ἔδωκας αὕτη δὲ τοῖς δάκρυσιν ἔβρεξέν μου τοὺς πόδας καὶ ταῖς <RF>θριξὶν WH Treg NIV ] + τὴς κεφαλῆς RP<Rf>θριξὶν αὐτῆς ἐξέμαξεν.
φίλημά μοι οὐκ ἔδωκας αὕτη δὲ ἀφ’ ἧς εἰσῆλθον οὐ διέλιπεν καταφιλοῦσά μου τοὺς πόδας.
ἐλαίῳ τὴν κεφαλήν μου οὐκ ἤλειψας αὕτη δὲ μύρῳ ἤλειψεν <RF>τοὺς πόδας μου WH Treg NIV ] μου τοὺς πόδας RP<Rf>τοὺς πόδας μου.
οὗ χάριν, λέγω σοι, ἀφέωνται αἱ ἁμαρτίαι αὐτῆς αἱ πολλαί, ὅτι ἠγάπησεν πολύ ᾧ δὲ ὀλίγον ἀφίεται, ὀλίγον ἀγαπᾷ.
εἶπεν δὲ αὐτῇ Ἀφέωνταί σου αἱ ἁμαρτίαι.
καὶ ἤρξαντο οἱ συνανακείμενοι λέγειν ἐν ἑαυτοῖς Τίς οὗτός ἐστιν ὃς καὶ ἁμαρτίας ἀφίησιν;
εἶπεν δὲ πρὸς τὴν γυναῖκα Ἡ πίστις σου σέσωκέν σε πορεύου εἰς εἰρήνην.<CM>
Καὶ ἐγένετο ἐν τῷ καθεξῆς καὶ αὐτὸς διώδευεν κατὰ πόλιν καὶ κώμην κηρύσσων καὶ εὐαγγελιζόμενος τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ, καὶ οἱ δώδεκα σὺν αὐτῷ,
καὶ γυναῖκές τινες αἳ ἦσαν τεθεραπευμέναι ἀπὸ πνευμάτων πονηρῶν καὶ ἀσθενειῶν, Μαρία ἡ καλουμένη Μαγδαληνή, ἀφ’ ἧς δαιμόνια ἑπτὰ ἐξεληλύθει,
καὶ Ἰωάννα γυνὴ Χουζᾶ ἐπιτρόπου Ἡρῴδου καὶ Σουσάννα καὶ ἕτεραι πολλαί, αἵτινες διηκόνουν αὐτοῖς <RF>ἐκ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>ἐκ τῶν ὑπαρχόντων αὐταῖς.<CM>
Συνιόντος δὲ ὄχλου πολλοῦ καὶ τῶν κατὰ πόλιν ἐπιπορευομένων πρὸς αὐτὸν εἶπεν διὰ παραβολῆς
Ἐξῆλθεν ὁ σπείρων τοῦ σπεῖραι τὸν σπόρον αὐτοῦ. καὶ ἐν τῷ σπείρειν αὐτὸν ὃ μὲν ἔπεσεν παρὰ τὴν ὁδόν, καὶ κατεπατήθη καὶ τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ κατέφαγεν αὐτό.
καὶ ἕτερον <RF>κατέπεσεν WH Treg NIV ] ἔπεσεν RP<Rf>κατέπεσεν ἐπὶ τὴν πέτραν, καὶ φυὲν ἐξηράνθη διὰ τὸ μὴ ἔχειν ἰκμάδα.
καὶ ἕτερον ἔπεσεν ἐν μέσῳ τῶν ἀκανθῶν, καὶ συμφυεῖσαι αἱ ἄκανθαι ἀπέπνιξαν αὐτό.
καὶ ἕτερον ἔπεσεν εἰς τὴν γῆν τὴν ἀγαθήν, καὶ φυὲν ἐποίησεν καρπὸν ἑκατονταπλασίονα. ταῦτα λέγων ἐφώνει Ὁ ἔχων ὦτα ἀκούειν ἀκουέτω.<CM>
Ἐπηρώτων δὲ αὐτὸν οἱ μαθηταὶ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + λέγοντες RP<Rf>αὐτοῦ τίς <RF>αὕτη εἴη ἡ παραβολή WH NIV ] εἴη ἡ παραβολὴ αὕτη Treg RP<Rf>αὕτη εἴη ἡ παραβολή.
ὁ δὲ εἶπεν Ὑμῖν δέδοται γνῶναι τὰ μυστήρια τῆς βασιλείας τοῦ θεοῦ, τοῖς δὲ λοιποῖς ἐν παραβολαῖς, ἵνα βλέποντες μὴ βλέπωσιν καὶ ἀκούοντες μὴ συνιῶσιν.<CM>
Ἔστιν δὲ αὕτη ἡ παραβολή Ὁ σπόρος ἐστὶν ὁ λόγος τοῦ θεοῦ.
οἱ δὲ παρὰ τὴν ὁδόν εἰσιν οἱ <RF>ἀκούσαντες WH Treg NIV ] ἀκούοντες RP<Rf>ἀκούσαντες, εἶτα ἔρχεται ὁ διάβολος καὶ αἴρει τὸν λόγον ἀπὸ τῆς καρδίας αὐτῶν, ἵνα μὴ πιστεύσαντες σωθῶσιν.
οἱ δὲ ἐπὶ τῆς πέτρας οἳ ὅταν ἀκούσωσιν μετὰ χαρᾶς δέχονται τὸν λόγον, καὶ οὗτοι ῥίζαν οὐκ ἔχουσιν, οἳ πρὸς καιρὸν πιστεύουσιν καὶ ἐν καιρῷ πειρασμοῦ ἀφίστανται.
τὸ δὲ εἰς τὰς ἀκάνθας πεσόν, οὗτοί εἰσιν οἱ ἀκούσαντες, καὶ ὑπὸ μεριμνῶν καὶ πλούτου καὶ ἡδονῶν τοῦ βίου πορευόμενοι συμπνίγονται καὶ οὐ τελεσφοροῦσιν.
τὸ δὲ ἐν τῇ καλῇ γῇ, οὗτοί εἰσιν οἵτινες ἐν καρδίᾳ καλῇ καὶ ἀγαθῇ ἀκούσαντες τὸν λόγον κατέχουσιν καὶ καρποφοροῦσιν ἐν ὑπομονῇ.<CM>
Οὐδεὶς δὲ λύχνον ἅψας καλύπτει αὐτὸν σκεύει ἢ ὑποκάτω κλίνης τίθησιν, ἀλλ’ ἐπὶ λυχνίας <RF>τίθησιν WH Treg NIV ] ἐπιτίθησιν RP<Rf>τίθησιν, ἵνα οἱ εἰσπορευόμενοι βλέπωσιν τὸ φῶς.
οὐ γάρ ἐστιν κρυπτὸν ὃ οὐ φανερὸν γενήσεται, οὐδὲ ἀπόκρυφον ὃ οὐ <RF>μὴ γνωσθῇ WH Treg NIV ] γνωσθήσεται RP<Rf>μὴ γνωσθῇ καὶ εἰς φανερὸν ἔλθῃ.
βλέπετε οὖν πῶς ἀκούετε ὃς <RF>ἂν γὰρ WH Treg NIV ] γὰρ ἐὰν RP<Rf>ἂν γὰρ ἔχῃ, δοθήσεται αὐτῷ, καὶ ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν μὴ ἔχῃ, καὶ ὃ δοκεῖ ἔχειν ἀρθήσεται ἀπ’ αὐτοῦ.<CM>
<RF>Παρεγένετο WH Treg NIV ] Παρεγένοντο RP<Rf>Παρεγένετο δὲ πρὸς αὐτὸν ἡ μήτηρ καὶ οἱ ἀδελφοὶ αὐτοῦ, καὶ οὐκ ἠδύναντο συντυχεῖν αὐτῷ διὰ τὸν ὄχλον.
<RF>ἀπηγγέλη δὲ WH Treg NIV ] Καὶ ἀπηγγέλη RP<Rf>ἀπηγγέλη δὲ <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] + λέγοντων RP<Rf>αὐτῷ Ἡ μήτηρ σου καὶ οἱ ἀδελφοί σου ἑστήκασιν ἔξω ἰδεῖν <RF>σε θέλοντές RP ] θέλοντές σε WH Treg NIV<Rf>σε θέλοντές.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν πρὸς αὐτούς Μήτηρ μου καὶ ἀδελφοί μου οὗτοί εἰσιν οἱ τὸν λόγον τοῦ θεοῦ ἀκούοντες καὶ <RF>ποιοῦντες WH Treg NIV ] + αὐτόν RP<Rf>ποιοῦντες.<CM>
<RF>Ἐγένετο δὲ WH Treg NIV ] Καὶ ἐγένετο RP<Rf>Ἐγένετο δὲ ἐν μιᾷ τῶν ἡμερῶν καὶ αὐτὸς ἐνέβη εἰς πλοῖον καὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ, καὶ εἶπεν πρὸς αὐτούς Διέλθωμεν εἰς τὸ πέραν τῆς λίμνης, καὶ ἀνήχθησαν.
πλεόντων δὲ αὐτῶν ἀφύπνωσεν. καὶ κατέβη λαῖλαψ ἀνέμου εἰς τὴν λίμνην, καὶ συνεπληροῦντο καὶ ἐκινδύνευον.
προσελθόντες δὲ διήγειραν αὐτὸν λέγοντες Ἐπιστάτα ἐπιστάτα, ἀπολλύμεθα ὁ δὲ <RF>διεγερθεὶς WH Treg NIV ] ἐγερθεὶς RP<Rf>διεγερθεὶς ἐπετίμησεν τῷ ἀνέμῳ καὶ τῷ κλύδωνι τοῦ ὕδατος, καὶ ἐπαύσαντο, καὶ ἐγένετο γαλήνη.
εἶπεν δὲ αὐτοῖς <RF>Ποῦ WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>Ποῦ ἡ πίστις ὑμῶν; φοβηθέντες δὲ ἐθαύμασαν, λέγοντες πρὸς ἀλλήλους Τίς ἄρα οὗτός ἐστιν ὅτι καὶ τοῖς ἀνέμοις ἐπιτάσσει καὶ τῷ ὕδατι, καὶ ὑπακούουσιν αὐτῷ;<CM>
Καὶ κατέπλευσαν εἰς τὴν χώραν τῶν <RF>Γερασηνῶν WH Treg NIV ] Γαδαρηνῶν RP<Rf>Γερασηνῶν, ἥτις ἐστὶν ἀντιπέρα τῆς Γαλιλαίας.
ἐξελθόντι δὲ αὐτῷ ἐπὶ τὴν γῆν <RF>ὑπήντησεν WH NIV ] + αὐτῷ Treg RP<Rf>ὑπήντησεν ἀνήρ τις ἐκ τῆς πόλεως <RF>ἔχων WH NIV ] ὃς εἶχεν Treg RP<Rf>ἔχων δαιμόνια <RF>καὶ χρόνῳ ἱκανῷ οὐκ ἐνεδύσατο ἱμάτιον WH Treg NIV ] ἐκ χρόνων ἱκανῶν καὶ ἱμάτιον οὐκ ἐνεδιδύσκετο RP<Rf>καὶ χρόνῳ ἱκανῷ οὐκ ἐνεδύσατο ἱμάτιον, καὶ ἐν οἰκίᾳ οὐκ ἔμενεν ἀλλ’ ἐν τοῖς μνήμασιν.
ἰδὼν δὲ τὸν <RF>Ἰησοῦν WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>Ἰησοῦν ἀνακράξας προσέπεσεν αὐτῷ καὶ φωνῇ μεγάλῃ εἶπεν Τί ἐμοὶ καὶ σοί, Ἰησοῦ υἱὲ τοῦ θεοῦ τοῦ ὑψίστου; δέομαί σου, μή με βασανίσῃς
<RF>παρήγγελλεν WH Treg ] παρήγγειλεν NIV RP<Rf>παρήγγελλεν γὰρ τῷ πνεύματι τῷ ἀκαθάρτῳ ἐξελθεῖν ἀπὸ τοῦ ἀνθρώπου. πολλοῖς γὰρ χρόνοις συνηρπάκει αὐτόν, καὶ <RF>ἐδεσμεύετο WH Treg NIV ] ἐδεσμεῖτο RP<Rf>ἐδεσμεύετο ἁλύσεσιν καὶ πέδαις φυλασσόμενος, καὶ διαρρήσσων τὰ δεσμὰ ἠλαύνετο <RF>ὑπὸ Treg NIV RP ] ἀπὸ WH<Rf>ὑπὸ τοῦ <RF>δαιμονίου WH Treg NIV ] δαίμονος RP<Rf>δαιμονίου εἰς τὰς ἐρήμους.
ἐπηρώτησεν δὲ αὐτὸν ὁ <RF>Ἰησοῦς WH NIV ] + λέγων Treg RP<Rf>Ἰησοῦς Τί σοι <RF>ὄνομά ἐστιν WH Treg NIV ] ἐστιν ὄνομα RP<Rf>ὄνομά ἐστιν; ὁ δὲ εἶπεν Λεγιών, ὅτι <RF>εἰσῆλθεν δαιμόνια πολλὰ WH NIV ] δαιμόνια πολλὰ εἰσῆλθεν Treg RP<Rf>εἰσῆλθεν δαιμόνια πολλὰ εἰς αὐτόν.
καὶ <RF>παρεκάλουν WH Treg NIV ] παρεκάλει RP<Rf>παρεκάλουν αὐτὸν ἵνα μὴ ἐπιτάξῃ αὐτοῖς εἰς τὴν ἄβυσσον ἀπελθεῖν.<CM>
Ἦν δὲ ἐκεῖ ἀγέλη χοίρων ἱκανῶν <RF>βοσκομένη WH NIV ] βοσκομένων Treg RP<Rf>βοσκομένη ἐν τῷ ὄρει καὶ <RF>παρεκάλεσαν WH Treg NIV ] παρεκάλουν RP<Rf>παρεκάλεσαν αὐτὸν ἵνα ἐπιτρέψῃ αὐτοῖς εἰς ἐκείνους εἰσελθεῖν καὶ ἐπέτρεψεν αὐτοῖς.
ἐξελθόντα δὲ τὰ δαιμόνια ἀπὸ τοῦ ἀνθρώπου εἰσῆλθον εἰς τοὺς χοίρους, καὶ ὥρμησεν ἡ ἀγέλη κατὰ τοῦ κρημνοῦ εἰς τὴν λίμνην καὶ ἀπεπνίγη.<CM>
Ἰδόντες δὲ οἱ βόσκοντες τὸ <RF>γεγονὸς WH Treg NIV ] γεγενημένον RP<Rf>γεγονὸς ἔφυγον καὶ ἀπήγγειλαν εἰς τὴν πόλιν καὶ εἰς τοὺς ἀγρούς.
ἐξῆλθον δὲ ἰδεῖν τὸ γεγονὸς καὶ ἦλθον πρὸς τὸν Ἰησοῦν, καὶ εὗρον καθήμενον τὸν ἄνθρωπον ἀφ’ οὗ τὰ δαιμόνια <RF>ἐξῆλθεν WH NIV ] ἐξεληλύθει Treg RP<Rf>ἐξῆλθεν ἱματισμένον καὶ σωφρονοῦντα παρὰ τοὺς πόδας τοῦ Ἰησοῦ, καὶ ἐφοβήθησαν.
ἀπήγγειλαν δὲ <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>αὐτοῖς οἱ ἰδόντες πῶς ἐσώθη ὁ δαιμονισθείς.
καὶ <RF>ἠρώτησεν WH Treg NIV ] ἠρώτησαν RP<Rf>ἠρώτησεν αὐτὸν ἅπαν τὸ πλῆθος τῆς περιχώρου τῶν <RF>Γερασηνῶν WH Treg NIV ] Γαδαρηνῶν RP<Rf>Γερασηνῶν ἀπελθεῖν ἀπ’ αὐτῶν, ὅτι φόβῳ μεγάλῳ συνείχοντο αὐτὸς δὲ ἐμβὰς <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>εἰς πλοῖον ὑπέστρεψεν.
ἐδεῖτο δὲ αὐτοῦ ὁ ἀνὴρ ἀφ’ οὗ ἐξεληλύθει τὰ δαιμόνια εἶναι σὺν αὐτῷ ἀπέλυσεν δὲ <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>αὐτὸν λέγων
Ὑπόστρεφε εἰς τὸν οἶκόν σου, καὶ διηγοῦ ὅσα <RF>σοι ἐποίησεν WH Treg NIV ] ἐποίησεν σοι RP<Rf>σοι ἐποίησεν ὁ θεός. καὶ ἀπῆλθεν καθ’ ὅλην τὴν πόλιν κηρύσσων ὅσα ἐποίησεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς.<CM>
<RF>Ἐν δὲ WH Treg NIV ] Ἐγένετο δὲ ἐν RP<Rf>Ἐν δὲ τῷ <RF>ὑποστρέφειν WH NIV ] ὑποστρέψαι Treg RP<Rf>ὑποστρέφειν τὸν Ἰησοῦν ἀπεδέξατο αὐτὸν ὁ ὄχλος, ἦσαν γὰρ πάντες προσδοκῶντες αὐτόν.
καὶ ἰδοὺ ἦλθεν ἀνὴρ ᾧ ὄνομα Ἰάϊρος, καὶ <RF>οὗτος WH Treg NIV ] αὐτὸς RP<Rf>οὗτος ἄρχων τῆς συναγωγῆς ὑπῆρχεν, καὶ πεσὼν παρὰ τοὺς πόδας <RF>τοῦ Treg NIV RP ] – WH<Rf>τοῦ Ἰησοῦ παρεκάλει αὐτὸν εἰσελθεῖν εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ,
ὅτι θυγάτηρ μονογενὴς ἦν αὐτῷ ὡς ἐτῶν δώδεκα καὶ αὐτὴ ἀπέθνῃσκεν.<CM><PF>Ἐν δὲ τῷ ὑπάγειν αὐτὸν οἱ ὄχλοι συνέπνιγον αὐτόν.
καὶ γυνὴ οὖσα ἐν ῥύσει αἵματος ἀπὸ ἐτῶν δώδεκα, ἥτις <RF>ἰατροῖς προσαναλώσασα ὅλον τὸν βίον Treg RP NA ] – WH NIV<Rf>ἰατροῖς προσαναλώσασα ὅλον τὸν βίον οὐκ ἴσχυσεν <RF>ἀπ᾽ WH Treg NIV ] ὑπ᾽ RP<Rf>ἀπ’ οὐδενὸς θεραπευθῆναι,
προσελθοῦσα ὄπισθεν ἥψατο τοῦ κρασπέδου τοῦ ἱματίου αὐτοῦ, καὶ παραχρῆμα ἔστη ἡ ῥύσις τοῦ αἵματος αὐτῆς.
καὶ εἶπεν ὁ Ἰησοῦς Τίς ὁ ἁψάμενός μου; ἀρνουμένων δὲ πάντων εἶπεν ὁ <RF>Πέτρος WH NIV ] + καὶ οἱ σὺν αὐτῷ Treg; + καὶ οἱ μετ᾽ αὐτοῦ RP<Rf>Πέτρος Ἐπιστάτα, οἱ ὄχλοι συνέχουσίν σε καὶ <RF>ἀποθλίβουσιν WH NIV ] + καὶ λέγεις Τίς ὁ ἁψάμενός μου Treg RP<Rf>ἀποθλίβουσιν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς εἶπεν Ἥψατό μού τις, ἐγὼ γὰρ ἔγνων δύναμιν <RF>ἐξεληλυθυῖαν WH Treg NIV ] ἐξελθοῦσαν RP<Rf>ἐξεληλυθυῖαν ἀπ’ ἐμοῦ.
ἰδοῦσα δὲ ἡ γυνὴ ὅτι οὐκ ἔλαθεν τρέμουσα ἦλθεν καὶ προσπεσοῦσα αὐτῷ δι’ ἣν αἰτίαν ἥψατο αὐτοῦ <RF>ἀπήγγειλεν WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>ἀπήγγειλεν ἐνώπιον παντὸς τοῦ λαοῦ καὶ ὡς ἰάθη παραχρῆμα.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτῇ <RF>Θυγάτηρ WH Treg NIV ] Θάρσει θύγατερ RP<Rf>Θυγάτηρ, ἡ πίστις σου σέσωκέν σε πορεύου εἰς εἰρήνην.<CM>
Ἔτι αὐτοῦ λαλοῦντος ἔρχεταί τις παρὰ τοῦ ἀρχισυναγώγου <RF>λέγων WH NIV ] + αὐτῷ Treg RP<Rf>λέγων ὅτι Τέθνηκεν ἡ θυγάτηρ σου, <RF>μηκέτι WH Treg NIV ] μὴ RP<Rf>μηκέτι σκύλλε τὸν διδάσκαλον.
ὁ δὲ Ἰησοῦς ἀκούσας ἀπεκρίθη <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] + λέγων RP<Rf>αὐτῷ Μὴ φοβοῦ, μόνον <RF>πίστευσον WH Treg NIV ] πίστευε RP<Rf>πίστευσον, καὶ σωθήσεται.
ἐλθὼν δὲ εἰς τὴν οἰκίαν οὐκ ἀφῆκεν εἰσελθεῖν <RF>τινα σὺν αὐτῷ WH Treg NIV ] οὐδένα RP<Rf>τινα σὺν αὐτῷ εἰ μὴ Πέτρον καὶ Ἰωάννην καὶ Ἰάκωβον καὶ τὸν πατέρα τῆς παιδὸς καὶ τὴν μητέρα.
ἔκλαιον δὲ πάντες καὶ ἐκόπτοντο αὐτήν. ὁ δὲ εἶπεν Μὴ κλαίετε, <RF>οὐ γὰρ WH Treg NIV ] οὐκ RP<Rf>οὐ γὰρ ἀπέθανεν ἀλλὰ καθεύδει.
καὶ κατεγέλων αὐτοῦ, εἰδότες ὅτι ἀπέθανεν.
αὐτὸς <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ἐκβαλὼν ἔξω πάντας καὶ RP<Rf>δὲ κρατήσας τῆς χειρὸς αὐτῆς ἐφώνησεν λέγων Ἡ παῖς, <RF>ἔγειρε WH Treg NIV ] ἔγειρου RP<Rf>ἔγειρε.
καὶ ἐπέστρεψεν τὸ πνεῦμα αὐτῆς, καὶ ἀνέστη παραχρῆμα, καὶ διέταξεν αὐτῇ δοθῆναι φαγεῖν.
καὶ ἐξέστησαν οἱ γονεῖς αὐτῆς ὁ δὲ παρήγγειλεν αὐτοῖς μηδενὶ εἰπεῖν τὸ γεγονός.<CM>
Συγκαλεσάμενος δὲ τοὺς δώδεκα ἔδωκεν αὐτοῖς δύναμιν καὶ ἐξουσίαν ἐπὶ πάντα τὰ δαιμόνια καὶ νόσους θεραπεύειν,
καὶ ἀπέστειλεν αὐτοὺς κηρύσσειν τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ καὶ ἰᾶσθαι <RF>τοὺς ἀσθενεῖς Treg NIV ] – WH; τοὺς ἀσθενοῦντας RP<Rf>τοὺς ἀσθενεῖς,
καὶ εἶπεν πρὸς αὐτούς Μηδὲν αἴρετε εἰς τὴν ὁδόν, μήτε <RF>ῥάβδον WH Treg NIV ] ῥάβδους RP<Rf>ῥάβδον μήτε πήραν μήτε ἄρτον μήτε ἀργύριον, μήτε <RF>ἀνὰ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἀνὰ δύο χιτῶνας ἔχειν.
καὶ εἰς ἣν ἂν οἰκίαν εἰσέλθητε, ἐκεῖ μένετε καὶ ἐκεῖθεν ἐξέρχεσθε.
καὶ ὅσοι <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐάν RP<Rf>ἂν μὴ <RF>δέχωνται WH Treg NIV ] δέξωνται RP<Rf>δέχωνται ὑμᾶς, ἐξερχόμενοι ἀπὸ τῆς πόλεως <RF>ἐκείνης WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἐκείνης τὸν κονιορτὸν ἀπὸ τῶν ποδῶν ὑμῶν <RF>ἀποτινάσσετε WH NIV ] ἀποτινάξατε Treg RP<Rf>ἀποτινάσσετε εἰς μαρτύριον ἐπ’ αὐτούς.
ἐξερχόμενοι δὲ διήρχοντο κατὰ τὰς κώμας εὐαγγελιζόμενοι καὶ θεραπεύοντες πανταχοῦ.<CM>
Ἤκουσεν δὲ Ἡρῴδης ὁ τετραάρχης τὰ <RF>γινόμενα WH Treg NIV ] + ὑπ᾽ αὐτοῦ RP<Rf>γινόμενα πάντα, καὶ διηπόρει διὰ τὸ λέγεσθαι ὑπό τινων ὅτι Ἰωάννης <RF>ἠγέρθη WH Treg NIV ] ἐγήγερται RP<Rf>ἠγέρθη ἐκ νεκρῶν,
ὑπό τινων δὲ ὅτι Ἠλίας ἐφάνη, ἄλλων δὲ ὅτι προφήτης <RF>τις WH Treg NIV ] εἷς RP<Rf>τις τῶν ἀρχαίων ἀνέστη.
<RF>εἶπεν δὲ WH Treg NIV ] Καὶ εἶπεν RP<Rf>εἶπεν δὲ <RF>ὁ WH RP ] – Treg NIV<Rf>ὁ Ἡρῴδης Ἰωάννην ἐγὼ ἀπεκεφάλισα τίς δέ ἐστιν οὗτος περὶ <RF>οὗ WH NIV ] + ἐγὼ Treg RP<Rf>οὗ ἀκούω τοιαῦτα; καὶ ἐζήτει ἰδεῖν αὐτόν.<CM>
Καὶ ὑποστρέψαντες οἱ ἀπόστολοι διηγήσαντο αὐτῷ ὅσα ἐποίησαν. καὶ παραλαβὼν αὐτοὺς ὑπεχώρησεν κατ’ ἰδίαν εἰς <RF>πόλιν καλουμένην Βηθσαϊδά WH Treg NIV ] τόπον ἔρημον πόλεως καλουμένης Βηθσαϊδάν RP<Rf>πόλιν καλουμένην Βηθσαϊδά.
οἱ δὲ ὄχλοι γνόντες ἠκολούθησαν αὐτῷ. καὶ <RF>ἀποδεξάμενος WH Treg NIV ] δεξάμενος RP<Rf>ἀποδεξάμενος αὐτοὺς ἐλάλει αὐτοῖς περὶ τῆς βασιλείας τοῦ θεοῦ, καὶ τοὺς χρείαν ἔχοντας θεραπείας ἰᾶτο.<CM>
Ἡ δὲ ἡμέρα ἤρξατο κλίνειν προσελθόντες δὲ οἱ δώδεκα εἶπαν αὐτῷ Ἀπόλυσον τὸν ὄχλον, ἵνα <RF>πορευθέντες WH Treg NIV ] ἀπελθόντες RP<Rf>πορευθέντες εἰς τὰς κύκλῳ κώμας <RF>καὶ WH NIV ] + τοὺς Treg RP<Rf>καὶ ἀγροὺς καταλύσωσιν καὶ εὕρωσιν ἐπισιτισμόν, ὅτι ὧδε ἐν ἐρήμῳ τόπῳ ἐσμέν.
εἶπεν δὲ πρὸς αὐτούς Δότε αὐτοῖς <RF>ὑμεῖς φαγεῖν Treg NIV RP ] φαγεῖν ὑμεῖς WH<Rf>ὑμεῖς φαγεῖν. οἱ δὲ εἶπαν Οὐκ εἰσὶν ἡμῖν πλεῖον ἢ <RF>ἄρτοι πέντε WH NIV ] πέντε ἄρτοι Treg RP<Rf>ἄρτοι πέντε καὶ ἰχθύες δύο, εἰ μήτι πορευθέντες ἡμεῖς ἀγοράσωμεν εἰς πάντα τὸν λαὸν τοῦτον βρώματα.
ἦσαν γὰρ ὡσεὶ ἄνδρες πεντακισχίλιοι. εἶπεν δὲ πρὸς τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ Κατακλίνατε αὐτοὺς κλισίας <RF>ὡσεὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὡσεὶ ἀνὰ πεντήκοντα.
καὶ ἐποίησαν οὕτως καὶ <RF>κατέκλιναν WH Treg NIV ] ἀνέκλιναν RP<Rf>κατέκλιναν ἅπαντας.
λαβὼν δὲ τοὺς πέντε ἄρτους καὶ τοὺς δύο ἰχθύας ἀναβλέψας εἰς τὸν οὐρανὸν εὐλόγησεν αὐτοὺς καὶ κατέκλασεν καὶ ἐδίδου τοῖς μαθηταῖς <RF>παραθεῖναι WH Treg NIV ] παρατιθέναι RP<Rf>παραθεῖναι τῷ ὄχλῳ.
καὶ ἔφαγον καὶ ἐχορτάσθησαν πάντες, καὶ ἤρθη τὸ περισσεῦσαν αὐτοῖς κλασμάτων κόφινοι δώδεκα.<CM>
Καὶ ἐγένετο ἐν τῷ εἶναι αὐτὸν προσευχόμενον κατὰ μόνας συνῆσαν αὐτῷ οἱ μαθηταί, καὶ ἐπηρώτησεν αὐτοὺς λέγων Τίνα με <RF>οἱ ὄχλοι λέγουσιν WH Treg ] λέγουσιν οἱ ὄχλοι NIV RP<Rf>οἱ ὄχλοι λέγουσιν εἶναι;
οἱ δὲ ἀποκριθέντες εἶπαν Ἰωάννην τὸν βαπτιστήν, ἄλλοι δὲ Ἠλίαν, ἄλλοι δὲ ὅτι προφήτης τις τῶν ἀρχαίων ἀνέστη.
εἶπεν δὲ αὐτοῖς Ὑμεῖς δὲ τίνα με λέγετε εἶναι; <RF>Πέτρος δὲ ἀποκριθεὶς WH Treg NIV ] Ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Πέτρος RP<Rf>Πέτρος δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν Τὸν χριστὸν τοῦ θεοῦ.<CM>
Ὁ δὲ ἐπιτιμήσας αὐτοῖς παρήγγειλεν μηδενὶ <RF>λέγειν WH Treg NIV ] εἰπεῖν RP<Rf>λέγειν τοῦτο,
εἰπὼν ὅτι Δεῖ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου πολλὰ παθεῖν καὶ ἀποδοκιμασθῆναι ἀπὸ τῶν πρεσβυτέρων καὶ ἀρχιερέων καὶ γραμματέων καὶ ἀποκτανθῆναι καὶ τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ <RF>ἐγερθῆναι WH Treg NIV ] ἀναστῆναι RP<Rf>ἐγερθῆναι.<CM>
Ἔλεγεν δὲ πρὸς πάντας Εἴ τις θέλει ὀπίσω μου <RF>ἔρχεσθαι ἀρνησάσθω WH Treg NIV ] ἐλθεῖν ἀπαρνησάσθω RP<Rf>ἔρχεσθαι, ἀρνησάσθω ἑαυτὸν καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ <RF>καθ᾽ ἡμέραν WH Treg NIV ] – RP<Rf>καθ’ ἡμέραν, καὶ ἀκολουθείτω μοι.
ὃς γὰρ <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν θέλῃ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ σῶσαι, ἀπολέσει αὐτήν ὃς δ’ ἂν ἀπολέσῃ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ ἕνεκεν ἐμοῦ, οὗτος σώσει αὐτήν.
τί γὰρ ὠφελεῖται ἄνθρωπος κερδήσας τὸν κόσμον ὅλον ἑαυτὸν δὲ ἀπολέσας ἢ ζημιωθείς;
ὃς γὰρ ἂν ἐπαισχυνθῇ με καὶ τοὺς ἐμοὺς λόγους, τοῦτον ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπαισχυνθήσεται, ὅταν ἔλθῃ ἐν τῇ δόξῃ αὐτοῦ καὶ τοῦ πατρὸς καὶ τῶν ἁγίων ἀγγέλων.
λέγω δὲ ὑμῖν ἀληθῶς, εἰσίν τινες τῶν <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] ὧδε RP<Rf>αὐτοῦ <RF>ἑστηκότων WH NIV ] ἑστώτων Treg RP<Rf>ἑστηκότων οἳ οὐ μὴ γεύσωνται θανάτου ἕως ἂν ἴδωσιν τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ.<CM>
Ἐγένετο δὲ μετὰ τοὺς λόγους τούτους ὡσεὶ ἡμέραι ὀκτὼ <RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ παραλαβὼν Πέτρον καὶ Ἰωάννην καὶ Ἰάκωβον ἀνέβη εἰς τὸ ὄρος προσεύξασθαι.
καὶ ἐγένετο ἐν τῷ προσεύχεσθαι αὐτὸν τὸ εἶδος τοῦ προσώπου αὐτοῦ ἕτερον καὶ ὁ ἱματισμὸς αὐτοῦ λευκὸς ἐξαστράπτων.
καὶ ἰδοὺ ἄνδρες δύο συνελάλουν αὐτῷ, οἵτινες ἦσαν Μωϋσῆς καὶ Ἠλίας,
οἳ ὀφθέντες ἐν δόξῃ ἔλεγον τὴν ἔξοδον αὐτοῦ ἣν ἤμελλεν πληροῦν ἐν Ἰερουσαλήμ.
ὁ δὲ Πέτρος καὶ οἱ σὺν αὐτῷ ἦσαν βεβαρημένοι ὕπνῳ διαγρηγορήσαντες δὲ εἶδον τὴν δόξαν αὐτοῦ καὶ τοὺς δύο ἄνδρας τοὺς συνεστῶτας αὐτῷ.
καὶ ἐγένετο ἐν τῷ διαχωρίζεσθαι αὐτοὺς ἀπ’ αὐτοῦ εἶπεν <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Πέτρος πρὸς τὸν Ἰησοῦν Ἐπιστάτα, καλόν ἐστιν ἡμᾶς ὧδε εἶναι, καὶ ποιήσωμεν σκηνὰς τρεῖς, μίαν σοὶ καὶ μίαν Μωϋσεῖ καὶ μίαν Ἠλίᾳ, μὴ εἰδὼς ὃ λέγει.
ταῦτα δὲ αὐτοῦ λέγοντος ἐγένετο νεφέλη καὶ <RF>ἐπεσκίαζεν WH Treg NIV ] ἐπεσκίασεν RP<Rf>ἐπεσκίαζεν αὐτούς ἐφοβήθησαν δὲ ἐν τῷ <RF>εἰσελθεῖν αὐτοὺς WH Treg NIV ] ἐκείνους εἰσελθεῖν RP<Rf>εἰσελθεῖν αὐτοὺς εἰς τὴν νεφέλην.
καὶ φωνὴ ἐγένετο ἐκ τῆς νεφέλης λέγουσα Οὗτός ἐστιν ὁ υἱός μου ὁ <RF>ἐκλελεγμένος WH Treg NIV ] ἀγαπητός RP<Rf>ἐκλελεγμένος, αὐτοῦ ἀκούετε.
καὶ ἐν τῷ γενέσθαι τὴν φωνὴν <RF>εὑρέθη WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>εὑρέθη Ἰησοῦς μόνος. καὶ αὐτοὶ ἐσίγησαν καὶ οὐδενὶ ἀπήγγειλαν ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις οὐδὲν ὧν ἑώρακαν.<CM>
Ἐγένετο <RF>δὲ WH NIV ] + ἐν Treg RP<Rf>δὲ τῇ ἑξῆς ἡμέρᾳ κατελθόντων αὐτῶν ἀπὸ τοῦ ὄρους συνήντησεν αὐτῷ ὄχλος πολύς.
καὶ ἰδοὺ ἀνὴρ ἀπὸ τοῦ ὄχλου <RF>ἐβόησεν WH Treg NIV ] ἀνεβόησεν RP<Rf>ἐβόησεν λέγων Διδάσκαλε, δέομαί σου ἐπιβλέψαι ἐπὶ τὸν υἱόν μου, ὅτι μονογενής <RF>μοί ἐστιν WH Treg NIV ] ἐστίν μοι RP<Rf>μοί ἐστιν,
καὶ ἰδοὺ πνεῦμα λαμβάνει αὐτόν, καὶ ἐξαίφνης κράζει, καὶ σπαράσσει αὐτὸν μετὰ ἀφροῦ καὶ <RF>μόγις Treg NIV RP ] μόλις WH<Rf>μόγις ἀποχωρεῖ ἀπ’ αὐτοῦ συντρῖβον αὐτόν
καὶ ἐδεήθην τῶν μαθητῶν σου ἵνα ἐκβάλωσιν αὐτό, καὶ οὐκ ἠδυνήθησαν.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Ὦ γενεὰ ἄπιστος καὶ διεστραμμένη, ἕως πότε ἔσομαι πρὸς ὑμᾶς καὶ ἀνέξομαι ὑμῶν; προσάγαγε <RF>ὧδε τὸν υἱόν σου WH Treg NIV ] τὸν υἱόν σου ὧδε RP<Rf>ὧδε τὸν υἱόν σου.
ἔτι δὲ προσερχομένου αὐτοῦ ἔρρηξεν αὐτὸν τὸ δαιμόνιον καὶ συνεσπάραξεν ἐπετίμησεν δὲ ὁ Ἰησοῦς τῷ πνεύματι τῷ ἀκαθάρτῳ, καὶ ἰάσατο τὸν παῖδα καὶ ἀπέδωκεν αὐτὸν τῷ πατρὶ αὐτοῦ.
ἐξεπλήσσοντο δὲ πάντες ἐπὶ τῇ μεγαλειότητι τοῦ θεοῦ.<CM><PF>Πάντων δὲ θαυμαζόντων ἐπὶ πᾶσιν οἷς <RF>ἐποίει WH Treg NIV ] ἐποίησεν ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>ἐποίει εἶπεν πρὸς τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ
Θέσθε ὑμεῖς εἰς τὰ ὦτα ὑμῶν τοὺς λόγους τούτους, ὁ γὰρ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου μέλλει παραδίδοσθαι εἰς χεῖρας ἀνθρώπων.
οἱ δὲ ἠγνόουν τὸ ῥῆμα τοῦτο, καὶ ἦν παρακεκαλυμμένον ἀπ’ αὐτῶν ἵνα μὴ αἴσθωνται αὐτό, καὶ ἐφοβοῦντο ἐρωτῆσαι αὐτὸν περὶ τοῦ ῥήματος τούτου.<CM>
Εἰσῆλθεν δὲ διαλογισμὸς ἐν αὐτοῖς, τὸ τίς ἂν εἴη μείζων αὐτῶν.
ὁ δὲ Ἰησοῦς <RF>εἰδὼς WH NIV ] ἰδὼν Treg RP<Rf>εἰδὼς τὸν διαλογισμὸν τῆς καρδίας αὐτῶν ἐπιλαβόμενος <RF>παιδίον WH Treg NIV ] παιδίου RP<Rf>παιδίον ἔστησεν αὐτὸ παρ’ ἑαυτῷ,
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Ὃς <RF>ἂν WH ] ἐὰν Treg NIV RP<Rf>ἂν δέξηται τοῦτο τὸ παιδίον ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου ἐμὲ δέχεται, καὶ ὃς <RF>ἂν WH NIV ] ἐὰν Treg RP<Rf>ἂν ἐμὲ δέξηται δέχεται τὸν ἀποστείλαντά με ὁ γὰρ μικρότερος ἐν πᾶσιν ὑμῖν ὑπάρχων οὗτός <RF>ἐστιν WH Treg NIV ] ἔσται RP<Rf>ἐστιν μέγας.<CM>
Ἀποκριθεὶς <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>δὲ Ἰωάννης εἶπεν Ἐπιστάτα, εἴδομέν τινα <RF>ἐν WH Treg NIV ] ἐπὶ RP<Rf>ἐν τῷ ὀνόματί σου ἐκβάλλοντα δαιμόνια, καὶ <RF>ἐκωλύομεν WH NIV ] ἐκωλύσαμεν Treg RP<Rf>ἐκωλύομεν αὐτὸν ὅτι οὐκ ἀκολουθεῖ μεθ’ ἡμῶν.
<RF>εἶπεν δὲ WH Treg NIV ] Καὶ εἶπεν RP<Rf>εἶπεν δὲ πρὸς αὐτὸν <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ Ἰησοῦς Μὴ κωλύετε, ὃς γὰρ οὐκ ἔστιν καθ’ <RF>ὑμῶν … ὑμῶν WH Treg NIV ] ἡμῶν … ἡμῶν RP<Rf>ὑμῶν ὑπὲρ ὑμῶν ἐστιν.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ συμπληροῦσθαι τὰς ἡμέρας τῆς ἀναλήμψεως αὐτοῦ καὶ αὐτὸς τὸ <RF>πρόσωπον WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>πρόσωπον <RF>ἐστήρισεν WH Treg NIV ] ἐστήριξεν RP<Rf>ἐστήρισεν τοῦ πορεύεσθαι εἰς Ἰερουσαλήμ,
καὶ ἀπέστειλεν ἀγγέλους πρὸ προσώπου αὐτοῦ. καὶ πορευθέντες εἰσῆλθον εἰς κώμην Σαμαριτῶν, <RF>ὡς WH NIV ] ὥστε Treg RP<Rf>ὡς ἑτοιμάσαι αὐτῷ
καὶ οὐκ ἐδέξαντο αὐτόν, ὅτι τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ἦν πορευόμενον εἰς Ἰερουσαλήμ.
ἰδόντες δὲ οἱ <RF>μαθηταὶ WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>μαθηταὶ Ἰάκωβος καὶ Ἰωάννης εἶπαν Κύριε, θέλεις εἴπωμεν πῦρ καταβῆναι ἀπὸ τοῦ οὐρανοῦ καὶ ἀναλῶσαι <RF>αὐτούς WH Treg NIV ] + ὡς καὶ Ἠλίας ἐποίησεν RP<Rf>αὐτούς;
στραφεὶς δὲ ἐπετίμησεν <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς, καὶ εἶπεν, Οὐκ οἰδατε οἵου πνεύματός ἐστε ὑμεῖς RP<Rf>αὐτοῖς.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] ὁ γὰρ ὑιὸς τοῦ ἀνθρώπου οὐκ ἦλθεν ψυχὰς ἀνθρώπων ἀπολέσαι, ἀλλὰ σῶσαι. Καὶ RP<Rf>καὶ ἐπορεύθησαν εἰς ἑτέραν κώμην.<CM>
<RF>Καὶ WH Treg NIV ] Ἐγένετο δὲ RP<Rf>Καὶ πορευομένων αὐτῶν ἐν τῇ ὁδῷ εἶπέν τις πρὸς αὐτόν Ἀκολουθήσω σοι ὅπου <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ἂν RP<Rf>ἐὰν <RF>ἀπέρχῃ WH Treg NIV ] + κύριε RP<Rf>ἀπέρχῃ.
καὶ εἶπεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Αἱ ἀλώπεκες φωλεοὺς ἔχουσιν καὶ τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ κατασκηνώσεις, ὁ δὲ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου οὐκ ἔχει ποῦ τὴν κεφαλὴν κλίνῃ.
εἶπεν δὲ πρὸς ἕτερον Ἀκολούθει μοι. ὁ δὲ εἶπεν <RF>Κύριε Treg NIV RP ] – WH<Rf>Κύριε, ἐπίτρεψόν μοι <RF>ἀπελθόντι πρῶτον NIV RP ] πρῶτον ἀπελθόντι WH Treg<Rf>ἀπελθόντι πρῶτον θάψαι τὸν πατέρα μου.
εἶπεν δὲ <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>αὐτῷ Ἄφες τοὺς νεκροὺς θάψαι τοὺς ἑαυτῶν νεκρούς, σὺ δὲ ἀπελθὼν διάγγελλε τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ.
εἶπεν δὲ καὶ ἕτερος Ἀκολουθήσω σοι, κύριε πρῶτον δὲ ἐπίτρεψόν μοι ἀποτάξασθαι τοῖς εἰς τὸν οἶκόν μου.
εἶπεν δὲ <RF>ὁ Ἰησοῦς NIV ] πρὸς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς WH NA; ὁ Ἰησοῦς πρὸς αὐτὸν Treg RP<Rf>ὁ Ἰησοῦς Οὐδεὶς ἐπιβαλὼν τὴν <RF>χεῖρα WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>χεῖρα ἐπ’ ἄροτρον καὶ βλέπων εἰς τὰ ὀπίσω εὔθετός ἐστιν <RF>τῇ βασιλείᾳ WH Treg NIV ] εἰς τὴν βασιλείαν RP<Rf>τῇ βασιλείᾳ τοῦ θεοῦ.<CM>
Μετὰ δὲ ταῦτα ἀνέδειξεν ὁ κύριος <RF>καὶ Treg RP ] – WH NIVδύο WH NIV ] – Treg RP<Rf>καὶ ἑτέρους ἑβδομήκοντα <RF>δύο WH NIV ] – Treg RP<Rf>δύο καὶ ἀπέστειλεν αὐτοὺς ἀνὰ δύο <RF>δύο WH NIV ] – Treg RP<Rf>δύο πρὸ προσώπου αὐτοῦ εἰς πᾶσαν πόλιν καὶ τόπον οὗ ἤμελλεν αὐτὸς ἔρχεσθαι.
ἔλεγεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ πρὸς αὐτούς Ὁ μὲν θερισμὸς πολύς, οἱ δὲ ἐργάται ὀλίγοι δεήθητε οὖν τοῦ κυρίου τοῦ θερισμοῦ ὅπως <RF>ἐργάτας ἐκβάλῃ WH Treg NIV ] ἐκβάλῃ ἐργάτας RP<Rf>ἐργάτας ἐκβάλῃ εἰς τὸν θερισμὸν αὐτοῦ.
ὑπάγετε <RF>ἰδοὺ WH Treg NIV ] + ἐγὼ RP<Rf>ἰδοὺ ἀποστέλλω ὑμᾶς ὡς ἄρνας ἐν μέσῳ λύκων.
μὴ βαστάζετε βαλλάντιον, μὴ πήραν, <RF>μὴ WH Treg NIV ] μηδὲ RP<Rf>μὴ ὑποδήματα, καὶ μηδένα κατὰ τὴν ὁδὸν ἀσπάσησθε.
εἰς ἣν δ’ ἂν <RF>εἰσέλθητε οἰκίαν WH Treg NIV ] οἰκίαν εἰσέρχησθε RP<Rf>εἰσέλθητε οἰκίαν πρῶτον λέγετε Εἰρήνη τῷ οἴκῳ τούτῳ.
καὶ ἐὰν <RF>ᾖ ἐκεῖ Treg RP ] ἐκεῖ ᾖ WH NIV<Rf>ᾖ ἐκεῖ υἱὸς εἰρήνης, ἐπαναπαήσεται ἐπ’ αὐτὸν ἡ εἰρήνη ὑμῶν εἰ δὲ μήγε, ἐφ’ ὑμᾶς ἀνακάμψει.
ἐν αὐτῇ δὲ τῇ οἰκίᾳ μένετε, ἐσθίοντες καὶ πίνοντες τὰ παρ’ αὐτῶν, ἄξιος γὰρ ὁ ἐργάτης τοῦ μισθοῦ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + ἐστίν RP<Rf>αὐτοῦ. μὴ μεταβαίνετε ἐξ οἰκίας εἰς οἰκίαν.
καὶ εἰς ἣν ἂν πόλιν εἰσέρχησθε καὶ δέχωνται ὑμᾶς, ἐσθίετε τὰ παρατιθέμενα ὑμῖν,
καὶ θεραπεύετε τοὺς ἐν αὐτῇ ἀσθενεῖς, καὶ λέγετε αὐτοῖς Ἤγγικεν ἐφ’ ὑμᾶς ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ.
εἰς ἣν δ’ ἂν πόλιν <RF>εἰσέλθητε WH Treg NIV ] εἰσέρχησθε RP<Rf>εἰσέλθητε καὶ μὴ δέχωνται ὑμᾶς, ἐξελθόντες εἰς τὰς πλατείας αὐτῆς εἴπατε
Καὶ τὸν κονιορτὸν τὸν κολληθέντα ἡμῖν ἐκ τῆς πόλεως ὑμῶν <RF>εἰς τοὺς πόδας WH Treg NIV ] – RP<Rf>εἰς τοὺς πόδας ἀπομασσόμεθα ὑμῖν πλὴν τοῦτο γινώσκετε ὅτι <RF>ἤγγικεν WH Treg NIV ] + ἐφ᾽ ὑμᾶς RP<Rf>ἤγγικεν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ.
λέγω ὑμῖν ὅτι Σοδόμοις ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ ἀνεκτότερον ἔσται ἢ τῇ πόλει ἐκείνῃ.<CM>
Οὐαί σοι, Χοραζίν οὐαί σοι, Βηθσαϊδά ὅτι εἰ ἐν Τύρῳ καὶ Σιδῶνι <RF>ἐγενήθησαν WH Treg NIV ] ἐγένοντο RP<Rf>ἐγενήθησαν αἱ δυνάμεις αἱ γενόμεναι ἐν ὑμῖν, πάλαι ἂν ἐν σάκκῳ καὶ σποδῷ <RF>καθήμενοι WH Treg NIV ] καθήμεναι RP<Rf>καθήμενοι μετενόησαν.
πλὴν Τύρῳ καὶ Σιδῶνι ἀνεκτότερον ἔσται ἐν τῇ κρίσει ἢ ὑμῖν.
καὶ σύ, Καφαρναούμ, <RF>μὴ ἕως οὐρανοῦ ὑψωθήσῃ WH Treg NIV ] ἡ ἕως τοῦ οὐρανοῦ ὑψωθεῖσα RP<Rf>μὴ ἕως οὐρανοῦ ὑψωθήσῃ; ἕως <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ ᾅδου <RF>καταβιβασθήσῃ Treg RP ] καταβήσῃ WH NIV<Rf>καταβιβασθήσῃ.<CM>
Ὁ ἀκούων ὑμῶν ἐμοῦ ἀκούει, καὶ ὁ ἀθετῶν ὑμᾶς ἐμὲ ἀθετεῖ ὁ δὲ ἐμὲ ἀθετῶν ἀθετεῖ τὸν ἀποστείλαντά με.<CM>
Ὑπέστρεψαν δὲ οἱ ἑβδομήκοντα <RF>δύο WH NIV ] – Treg RP<Rf>δύο μετὰ χαρᾶς λέγοντες Κύριε, καὶ τὰ δαιμόνια ὑποτάσσεται ἡμῖν ἐν τῷ ὀνόματί σου.
εἶπεν δὲ αὐτοῖς Ἐθεώρουν τὸν Σατανᾶν ὡς ἀστραπὴν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ πεσόντα.
ἰδοὺ <RF>δέδωκα WH Treg NIV ] δίδωμι RP<Rf>δέδωκα ὑμῖν τὴν ἐξουσίαν τοῦ πατεῖν ἐπάνω ὄφεων καὶ σκορπίων, καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν δύναμιν τοῦ ἐχθροῦ, καὶ οὐδὲν ὑμᾶς οὐ μὴ <RF>ἀδικήσῃ NIV RP ] ἀδικήσει WH Treg<Rf>ἀδικήσῃ.
πλὴν ἐν τούτῳ μὴ χαίρετε ὅτι τὰ πνεύματα ὑμῖν ὑποτάσσεται, χαίρετε δὲ ὅτι τὰ ὀνόματα ὑμῶν <RF>ἐγγέγραπται WH Treg NIV ] ἐγράφη RP<Rf>ἐγγέγραπται ἐν τοῖς οὐρανοῖς.<CM>
Ἐν αὐτῇ τῇ ὥρᾳ ἠγαλλιάσατο <RF>τῷ WH Treg RP ] ἐν τῷ NIV<Rf>τῷ πνεύματι <RF>τῷ ἁγίῳ WH Treg NIV ] ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>τῷ ἁγίῳ καὶ εἶπεν Ἐξομολογοῦμαί σοι, πάτερ κύριε τοῦ οὐρανοῦ καὶ τῆς γῆς, ὅτι ἀπέκρυψας ταῦτα ἀπὸ σοφῶν καὶ συνετῶν, καὶ ἀπεκάλυψας αὐτὰ νηπίοις ναί, ὁ πατήρ, ὅτι οὕτως <RF>εὐδοκία ἐγένετο WH Treg NIV ] ἐγένετο εὐδοκία RP<Rf>εὐδοκία ἐγένετο ἔμπροσθέν σου.
<RF>πάντα WH Treg NIV ] Καὶ στραφείς πρός τούς μαθητάς εἶπεν πάντα RP<Rf>πάντα μοι παρεδόθη ὑπὸ τοῦ πατρός μου, καὶ οὐδεὶς γινώσκει τίς ἐστιν ὁ υἱὸς εἰ μὴ ὁ πατήρ, καὶ τίς ἐστιν ὁ πατὴρ εἰ μὴ ὁ υἱὸς καὶ ᾧ <RF>ἐὰν NIV RP ] ἂν WH Treg<Rf>ἐὰν βούληται ὁ υἱὸς ἀποκαλύψαι.<CM>
Καὶ στραφεὶς πρὸς τοὺς μαθητὰς κατ’ ἰδίαν εἶπεν Μακάριοι οἱ ὀφθαλμοὶ οἱ βλέποντες ἃ βλέπετε.
λέγω γὰρ ὑμῖν ὅτι πολλοὶ προφῆται καὶ βασιλεῖς ἠθέλησαν ἰδεῖν ἃ ὑμεῖς βλέπετε καὶ οὐκ εἶδαν, καὶ ἀκοῦσαι ἃ ἀκούετε καὶ οὐκ ἤκουσαν.<CM>
Καὶ ἰδοὺ νομικός τις ἀνέστη ἐκπειράζων <RF>αὐτὸν WH NIV ] + καὶ Treg RP<Rf>αὐτὸν λέγων Διδάσκαλε, τί ποιήσας ζωὴν αἰώνιον κληρονομήσω;
ὁ δὲ εἶπεν πρὸς αὐτόν Ἐν τῷ νόμῳ τί γέγραπται; πῶς ἀναγινώσκεις;
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν Ἀγαπήσεις κύριον τὸν θεόν σου ἐξ ὅλης <RF>τῆς Treg NIV RP ] – WH<Rf>τῆς καρδίας σου καὶ <RF>ἐν ὅλῃ τῇ ψυχῇ WH Treg NIV ] ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς RP<Rf>ἐν ὅλῃ τῇ ψυχῇ σου καὶ <RF>ἐν ὅλῃ τῇ ἰσχύϊ WH Treg NIV ] ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος RP<Rf>ἐν ὅλῃ τῇ ἰσχύϊ σου καὶ <RF>ἐν ὅλῃ τῇ διανοίᾳ WH Treg NIV ] ἐξ ὅλης τῆς διανοίας RP<Rf>ἐν ὅλῃ τῇ διανοίᾳ σου, καὶ τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν.
εἶπεν δὲ αὐτῷ Ὀρθῶς ἀπεκρίθης τοῦτο ποίει καὶ ζήσῃ.<CM>
Ὁ δὲ θέλων <RF>δικαιῶσαι WH Treg NIV ] δικαιοῦν RP<Rf>δικαιῶσαι ἑαυτὸν εἶπεν πρὸς τὸν Ἰησοῦν Καὶ τίς ἐστίν μου πλησίον;
ὑπολαβὼν <RF>δὲ RP ] – WH Treg NIV<Rf>δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Ἄνθρωπός τις κατέβαινεν ἀπὸ Ἰερουσαλὴμ εἰς Ἰεριχὼ καὶ λῃσταῖς περιέπεσεν, οἳ καὶ ἐκδύσαντες αὐτὸν καὶ πληγὰς ἐπιθέντες ἀπῆλθον ἀφέντες <RF>ἡμιθανῆ WH Treg NIV ] + τυγχάνοντα RP<Rf>ἡμιθανῆ.
κατὰ συγκυρίαν δὲ ἱερεύς τις κατέβαινεν ἐν τῇ ὁδῷ ἐκείνῃ, καὶ ἰδὼν αὐτὸν ἀντιπαρῆλθεν
ὁμοίως δὲ καὶ <RF>Λευίτης WH Treg ] + γενόμενος NIV RP<Rf>Λευίτης κατὰ τὸν τόπον ἐλθὼν καὶ ἰδὼν ἀντιπαρῆλθεν.
Σαμαρίτης δέ τις ὁδεύων ἦλθεν κατ’ αὐτὸν καὶ <RF>ἰδὼν WH NIV ] + αὐτὸν Treg RP<Rf>ἰδὼν ἐσπλαγχνίσθη,
καὶ προσελθὼν κατέδησεν τὰ τραύματα αὐτοῦ ἐπιχέων ἔλαιον καὶ οἶνον, ἐπιβιβάσας δὲ αὐτὸν ἐπὶ τὸ ἴδιον κτῆνος ἤγαγεν αὐτὸν εἰς πανδοχεῖον καὶ ἐπεμελήθη αὐτοῦ.
καὶ ἐπὶ τὴν <RF>αὔριον WH Treg NIV ] + ἐξελθών RP<Rf>αὔριον ἐκβαλὼν <RF>δύο δηνάρια ἔδωκεν WH Treg RP ] ἔδωκεν δύο δηνάρια NIV<Rf>δύο δηνάρια ἔδωκεν τῷ πανδοχεῖ καὶ <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>εἶπεν Ἐπιμελήθητι αὐτοῦ, καὶ ὅ τι ἂν προσδαπανήσῃς ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι.
<RF>τίς WH NIV ] + οὖν Treg RP<Rf>τίς τούτων τῶν τριῶν πλησίον δοκεῖ σοι γεγονέναι τοῦ ἐμπεσόντος εἰς τοὺς λῃστάς;
ὁ δὲ εἶπεν Ὁ ποιήσας τὸ ἔλεος μετ’ αὐτοῦ. εἶπεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Πορεύου καὶ σὺ ποίει ὁμοίως.<CM>
<RF>Ἐν δὲ WH Treg NIV ] Ἐγένετο δὲ ἐν RP<Rf>Ἐν δὲ τῷ πορεύεσθαι <RF>αὐτοὺς WH NIV ] + καὶ Treg RP<Rf>αὐτοὺς αὐτὸς εἰσῆλθεν εἰς κώμην τινά γυνὴ δέ τις ὀνόματι Μάρθα ὑπεδέξατο <RF>αὐτὸν NIV ] αὐτὸν εἰς τὴν οἰκίαν WH; αὐτὸν εἰς τὸν οἶκον αὐτῆς Treg RP<Rf>αὐτὸν.
καὶ τῇδε ἦν ἀδελφὴ καλουμένη <RF>Μαριάμ WH NIV ] Μαρία Treg RP<Rf>Μαριάμ, ἣ καὶ <RF>παρακαθεσθεῖσα πρὸς WH Treg NIV ] παρακαθίσασα παρὰ RP<Rf>παρακαθεσθεῖσα πρὸς τοὺς πόδας τοῦ <RF>Ἰησοῦ RP ] κυρίου WH Treg NIV<Rf>Ἰησοῦ ἤκουεν τὸν λόγον αὐτοῦ.
ἡ δὲ Μάρθα περιεσπᾶτο περὶ πολλὴν διακονίαν ἐπιστᾶσα δὲ εἶπεν Κύριε, οὐ μέλει σοι ὅτι ἡ ἀδελφή μου μόνην με <RF>κατέλειπεν WH Treg RP ] κατέλιπεν NIV<Rf>κατέλειπεν διακονεῖν; <RF>εἰπὲ Treg NIV RP ] εἰπὸν WH<Rf>εἰπὲ οὖν αὐτῇ ἵνα μοι συναντιλάβηται.
ἀποκριθεὶς δὲ εἶπεν αὐτῇ ὁ <RF>κύριος WH NIV ] Ἰησοῦς Treg RP<Rf>κύριος Μάρθα Μάρθα, μεριμνᾷς καὶ <RF>θορυβάζῃ WH Treg NIV ] τυρβάζῃ RP<Rf>θορυβάζῃ περὶ πολλά,
<RF>ὀλίγων δέ ἐστιν χρεία ἢ ἑνός WH ] ἑνὸς δέ ἐστιν χρεία Treg RP NIV<Rf>ὀλίγων δέ ἐστιν χρεία ἢ ἑνός <RF>Μαριὰμ γὰρ WH NIV ] Μαρία δὲ Treg RP<Rf>Μαριὰμ γὰρ τὴν ἀγαθὴν μερίδα ἐξελέξατο ἥτις οὐκ ἀφαιρεθήσεται <RF>αὐτῆς WH NIV ] ἀπ᾽ αὐτῆς Treg RP<Rf>αὐτῆς.<CM>
Καὶ ἐγένετο ἐν τῷ εἶναι αὐτὸν ἐν τόπῳ τινὶ προσευχόμενον, ὡς ἐπαύσατο, εἶπέν τις τῶν μαθητῶν αὐτοῦ πρὸς αὐτόν Κύριε, δίδαξον ἡμᾶς προσεύχεσθαι, καθὼς καὶ Ἰωάννης ἐδίδαξεν τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ.
εἶπεν δὲ αὐτοῖς Ὅταν προσεύχησθε, λέγετε <RF>Πάτερ WH Treg NIV ] + ἡμῶν ὁ ἐν τοῖς οὐρανοις RP<Rf>Πάτερ, ἁγιασθήτω τὸ ὄνομά σου ἐλθέτω ἡ βασιλεία <RF>σου WH Treg NIV ] + Γενηθήτω τὸ θέλημά σου ὡς ἐν οὐρανῳ καὶ ἐπὶ τῆς γῆς RP<Rf>σου
τὸν ἄρτον ἡμῶν τὸν ἐπιούσιον δίδου ἡμῖν τὸ καθ’ ἡμέραν
καὶ ἄφες ἡμῖν τὰς ἁμαρτίας ἡμῶν, καὶ γὰρ αὐτοὶ ἀφίομεν παντὶ ὀφείλοντι ἡμῖν καὶ μὴ εἰσενέγκῃς ἡμᾶς εἰς <RF>πειρασμόν WH Treg NIV ] + ἀλλὰ ῥῦσαι ἡμᾶς ἀπὸ τοῦ πονηροῦ RP<Rf>πειρασμόν.<CM>
Καὶ εἶπεν πρὸς αὐτούς Τίς ἐξ ὑμῶν ἕξει φίλον καὶ πορεύσεται πρὸς αὐτὸν μεσονυκτίου καὶ εἴπῃ αὐτῷ Φίλε, χρῆσόν μοι τρεῖς ἄρτους,
ἐπειδὴ φίλος <RF>μου WH Treg NIV ] – RP<Rf>μου παρεγένετο ἐξ ὁδοῦ πρός με καὶ οὐκ ἔχω ὃ παραθήσω αὐτῷ
κἀκεῖνος ἔσωθεν ἀποκριθεὶς εἴπῃ Μή μοι κόπους πάρεχε ἤδη ἡ θύρα κέκλεισται, καὶ τὰ παιδία μου μετ’ ἐμοῦ εἰς τὴν κοίτην εἰσίν οὐ δύναμαι ἀναστὰς δοῦναί σοι.
λέγω ὑμῖν, εἰ καὶ οὐ δώσει αὐτῷ ἀναστὰς διὰ τὸ εἶναι <RF>φίλον αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ φίλον RP<Rf>φίλον αὐτοῦ, διά γε τὴν ἀναίδειαν αὐτοῦ ἐγερθεὶς δώσει αὐτῷ <RF>ὅσων WH Treg NIV ] ὅσον RP<Rf>ὅσων χρῄζει.<CM>
Κἀγὼ ὑμῖν λέγω, αἰτεῖτε, καὶ δοθήσεται ὑμῖν ζητεῖτε, καὶ εὑρήσετε κρούετε, καὶ ἀνοιγήσεται ὑμῖν
πᾶς γὰρ ὁ αἰτῶν λαμβάνει, καὶ ὁ ζητῶν εὑρίσκει, καὶ τῷ κρούοντι ἀνοιγήσεται.
τίνα δὲ <RF>ἐξ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐξ ὑμῶν τὸν πατέρα αἰτήσει ὁ <RF>υἱὸς WH NIV ] + ἄρτον μὴ λίθον ἐπιδώσει αὐτῷ ἢ καὶ Treg RP<Rf>υἱὸς ἰχθύν, <RF>καὶ NIV ] μὴ WH Treg RP<Rf>καὶ ἀντὶ ἰχθύος ὄφιν <RF>αὐτῷ ἐπιδώσει WH Treg NIV ] ἐπιδώσει αὐτῷ RP<Rf>αὐτῷ ἐπιδώσει;
ἢ καὶ <RF>αἰτήσει WH Treg NIV ] ἐὰν αἰτήσῃ RP<Rf>αἰτήσει ᾠόν, <RF>ἐπιδώσει WH NIV ] μὴ ἐπιδώσει Treg RP<Rf>ἐπιδώσει αὐτῷ σκορπίον;
εἰ οὖν ὑμεῖς πονηροὶ ὑπάρχοντες οἴδατε δόματα ἀγαθὰ διδόναι τοῖς τέκνοις ὑμῶν, πόσῳ μᾶλλον ὁ πατὴρ ὁ ἐξ οὐρανοῦ δώσει πνεῦμα ἅγιον τοῖς αἰτοῦσιν αὐτόν.<CM>
Καὶ ἦν ἐκβάλλων <RF>δαιμόνιον WH ] + καὶ αὐτὸ ἦν Treg NIV RP<Rf>δαιμόνιον κωφόν ἐγένετο δὲ τοῦ δαιμονίου ἐξελθόντος ἐλάλησεν ὁ κωφός. καὶ ἐθαύμασαν οἱ ὄχλοι
τινὲς δὲ ἐξ αὐτῶν εἶπον Ἐν Βεελζεβοὺλ <RF>τῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῷ ἄρχοντι τῶν δαιμονίων ἐκβάλλει τὰ δαιμόνια
ἕτεροι δὲ πειράζοντες σημεῖον <RF>ἐξ οὐρανοῦ ἐζήτουν παρ᾽ αὐτοῦ WH Treg NIV ] παρ᾽ αὐτοῦ ἐζήτουν ἐξ οὐρανοῦ RP<Rf>ἐξ οὐρανοῦ ἐζήτουν παρ’ αὐτοῦ.
αὐτὸς δὲ εἰδὼς αὐτῶν τὰ διανοήματα εἶπεν αὐτοῖς Πᾶσα βασιλεία ἐφ’ ἑαυτὴν διαμερισθεῖσα ἐρημοῦται, καὶ οἶκος ἐπὶ οἶκον πίπτει.
εἰ δὲ καὶ ὁ Σατανᾶς ἐφ’ ἑαυτὸν διεμερίσθη, πῶς σταθήσεται ἡ βασιλεία αὐτοῦ; ὅτι λέγετε ἐν Βεελζεβοὺλ ἐκβάλλειν με τὰ δαιμόνια.
εἰ δὲ ἐγὼ ἐν Βεελζεβοὺλ ἐκβάλλω τὰ δαιμόνια, οἱ υἱοὶ ὑμῶν ἐν τίνι ἐκβάλλουσιν; διὰ τοῦτο <RF>αὐτοὶ ὑμῶν κριταὶ WH NIV ] αὐτοὶ κριταὶ ὑμῶν Treg; κριταὶ ὑμῶν αὐτοὶ RP<Rf>αὐτοὶ ὑμῶν κριταὶ ἔσονται.
εἰ δὲ ἐν δακτύλῳ <RF>θεοῦ RP ] + ἐγὼ WH Treg NIV<Rf>θεοῦ ἐκβάλλω τὰ δαιμόνια, ἄρα ἔφθασεν ἐφ’ ὑμᾶς ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ.
ὅταν ὁ ἰσχυρὸς καθωπλισμένος φυλάσσῃ τὴν ἑαυτοῦ αὐλήν, ἐν εἰρήνῃ ἐστὶν τὰ ὑπάρχοντα αὐτοῦ
ἐπὰν <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>δὲ ἰσχυρότερος <RF>αὐτοῦ WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>αὐτοῦ ἐπελθὼν νικήσῃ αὐτόν, τὴν πανοπλίαν αὐτοῦ αἴρει ἐφ’ ᾗ ἐπεποίθει, καὶ τὰ σκῦλα αὐτοῦ διαδίδωσιν.
ὁ μὴ ὢν μετ’ ἐμοῦ κατ’ ἐμοῦ ἐστιν, καὶ ὁ μὴ συνάγων μετ’ ἐμοῦ σκορπίζει.<CM>
Ὅταν τὸ ἀκάθαρτον πνεῦμα ἐξέλθῃ ἀπὸ τοῦ ἀνθρώπου, διέρχεται δι’ ἀνύδρων τόπων ζητοῦν ἀνάπαυσιν, καὶ μὴ <RF>εὑρίσκον Treg RP ] + τότε WH NIV<Rf>εὑρίσκον λέγει Ὑποστρέψω εἰς τὸν οἶκόν μου ὅθεν ἐξῆλθον
καὶ ἐλθὸν <RF>εὑρίσκει Treg NIV RP ] + σχολάζοντα WH<Rf>εὑρίσκει σεσαρωμένον καὶ κεκοσμημένον.
τότε πορεύεται καὶ παραλαμβάνει <RF>ἕτερα … ἑαυτοῦ ἑπτά WH Treg NIV ] ἑπτά ἕτερα … ἑαυτοῦ RP<Rf>ἕτερα πνεύματα πονηρότερα ἑαυτοῦ ἑπτά, καὶ <RF>εἰσελθόντα WH Treg NIV ] ἐλθόντα RP<Rf>εἰσελθόντα κατοικεῖ ἐκεῖ, καὶ γίνεται τὰ ἔσχατα τοῦ ἀνθρώπου ἐκείνου χείρονα τῶν πρώτων.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ λέγειν αὐτὸν ταῦτα ἐπάρασά τις <RF>φωνὴν γυνὴ WH NIV ] γυνὴ φωνὴν Treg RP<Rf>φωνὴν γυνὴ ἐκ τοῦ ὄχλου εἶπεν αὐτῷ Μακαρία ἡ κοιλία ἡ βαστάσασά σε καὶ μαστοὶ οὓς ἐθήλασας
αὐτὸς δὲ εἶπεν <RF>Μενοῦν WH Treg NIV ] Μενοῦνγε RP<Rf>Μενοῦν μακάριοι οἱ ἀκούοντες τὸν λόγον τοῦ θεοῦ καὶ <RF>φυλάσσοντες WH Treg NIV ] + αὐτόν RP<Rf>φυλάσσοντες.<CM>
Τῶν δὲ ὄχλων ἐπαθροιζομένων ἤρξατο λέγειν Ἡ γενεὰ αὕτη <RF>γενεὰ WH Treg NIV ] – RP<Rf>γενεὰ πονηρά ἐστιν σημεῖον <RF>ζητεῖ WH Treg NIV ] ἐπιζητεῖ RP<Rf>ζητεῖ, καὶ σημεῖον οὐ δοθήσεται αὐτῇ εἰ μὴ τὸ σημεῖον <RF>Ἰωνᾶ WH Treg NIV ] + τοῦ προφήτου RP<Rf>Ἰωνᾶ.
καθὼς γὰρ ἐγένετο <RF>Ἰωνᾶς Treg NIV RP ] ὁ Ἰωνᾶς WH<Rf>Ἰωνᾶς <RF>τοῖς Νινευίταις σημεῖον WH Treg NIV ] σημεῖον τοῖς Νινευίταις RP<Rf>τοῖς Νινευίταις σημεῖον, οὕτως ἔσται καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου τῇ γενεᾷ ταύτῃ.
βασίλισσα νότου ἐγερθήσεται ἐν τῇ κρίσει μετὰ τῶν ἀνδρῶν τῆς γενεᾶς ταύτης καὶ κατακρινεῖ αὐτούς ὅτι ἦλθεν ἐκ τῶν περάτων τῆς γῆς ἀκοῦσαι τὴν σοφίαν Σολομῶνος, καὶ ἰδοὺ πλεῖον Σολομῶνος ὧδε.
ἄνδρες <RF>Νινευῖται WH Treg NIV ] Νινευῒ RP<Rf>Νινευῖται ἀναστήσονται ἐν τῇ κρίσει μετὰ τῆς γενεᾶς ταύτης καὶ κατακρινοῦσιν αὐτήν ὅτι μετενόησαν εἰς τὸ κήρυγμα Ἰωνᾶ, καὶ ἰδοὺ πλεῖον Ἰωνᾶ ὧδε.<CM>
<RF>Οὐδεὶς WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>Οὐδεὶς λύχνον ἅψας εἰς κρύπτην τίθησιν οὐδὲ ὑπὸ τὸν μόδιον ἀλλ’ ἐπὶ τὴν λυχνίαν, ἵνα οἱ εἰσπορευόμενοι τὸ <RF>φέγγος RP ] φῶς WH Treg NIV<Rf>φέγγος βλέπωσιν.
ὁ λύχνος τοῦ σώματός ἐστιν ὁ ὀφθαλμός <RF>σου WH Treg NIV ] – RP<Rf>σου. <RF>ὅταν WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>ὅταν ὁ ὀφθαλμός σου ἁπλοῦς ᾖ, καὶ ὅλον τὸ σῶμά σου φωτεινόν ἐστιν ἐπὰν δὲ πονηρὸς ᾖ, καὶ τὸ σῶμά σου σκοτεινόν.
σκόπει οὖν μὴ τὸ φῶς τὸ ἐν σοὶ σκότος ἐστίν.
εἰ οὖν τὸ σῶμά σου ὅλον φωτεινόν, μὴ ἔχον <RF>μέρος τι WH Treg NIV ] τι μέρος RP<Rf>μέρος τι σκοτεινόν, ἔσται φωτεινὸν ὅλον ὡς ὅταν ὁ λύχνος τῇ ἀστραπῇ φωτίζῃ σε.<CM>
Ἐν δὲ τῷ λαλῆσαι <RF>ἐρωτᾷ WH Treg NIV ] ἠρωτᾷ RP<Rf>ἐρωτᾷ αὐτὸν <RF>Φαρισαῖος WH Treg NIV ] + τις RP<Rf>Φαρισαῖος ὅπως ἀριστήσῃ παρ’ αὐτῷ εἰσελθὼν δὲ ἀνέπεσεν.
ὁ δὲ Φαρισαῖος ἰδὼν ἐθαύμασεν ὅτι οὐ πρῶτον ἐβαπτίσθη πρὸ τοῦ ἀρίστου.
εἶπεν δὲ ὁ κύριος πρὸς αὐτόν Νῦν ὑμεῖς οἱ Φαρισαῖοι τὸ ἔξωθεν τοῦ ποτηρίου καὶ τοῦ πίνακος καθαρίζετε, τὸ δὲ ἔσωθεν ὑμῶν γέμει ἁρπαγῆς καὶ πονηρίας.
ἄφρονες, οὐχ ὁ ποιήσας τὸ ἔξωθεν καὶ τὸ ἔσωθεν ἐποίησεν;
πλὴν τὰ ἐνόντα δότε ἐλεημοσύνην, καὶ ἰδοὺ πάντα καθαρὰ ὑμῖν ἐστιν.<CM>
Ἀλλὰ οὐαὶ ὑμῖν τοῖς Φαρισαίοις, ὅτι ἀποδεκατοῦτε τὸ ἡδύοσμον καὶ τὸ πήγανον καὶ πᾶν λάχανον, καὶ παρέρχεσθε τὴν κρίσιν καὶ τὴν ἀγάπην τοῦ θεοῦ ταῦτα <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ ἔδει ποιῆσαι κἀκεῖνα μὴ <RF>παρεῖναι WH Treg NIV ] ἀφιέναι RP<Rf>παρεῖναι.
οὐαὶ ὑμῖν τοῖς Φαρισαίοις, ὅτι ἀγαπᾶτε τὴν πρωτοκαθεδρίαν ἐν ταῖς συναγωγαῖς καὶ τοὺς ἀσπασμοὺς ἐν ταῖς ἀγοραῖς.
οὐαὶ <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] + γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταί RP<Rf>ὑμῖν, ὅτι ἐστὲ ὡς τὰ μνημεῖα τὰ ἄδηλα, καὶ οἱ ἄνθρωποι <RF>οἱ WH Treg NIV ] – RP<Rf>οἱ περιπατοῦντες ἐπάνω οὐκ οἴδασιν.<CM>
Ἀποκριθεὶς δέ τις τῶν νομικῶν λέγει αὐτῷ Διδάσκαλε, ταῦτα λέγων καὶ ἡμᾶς ὑβρίζεις.
ὁ δὲ εἶπεν Καὶ ὑμῖν τοῖς νομικοῖς οὐαί, ὅτι φορτίζετε τοὺς ἀνθρώπους φορτία δυσβάστακτα, καὶ αὐτοὶ ἑνὶ τῶν δακτύλων ὑμῶν οὐ προσψαύετε τοῖς φορτίοις.
οὐαὶ ὑμῖν, ὅτι οἰκοδομεῖτε τὰ μνημεῖα τῶν προφητῶν οἱ δὲ πατέρες ὑμῶν ἀπέκτειναν αὐτούς.
ἄρα <RF>μάρτυρές ἐστε WH  Treg NIV ] μάρτυρεῖτε RP<Rf>μάρτυρές ἐστε καὶ συνευδοκεῖτε τοῖς ἔργοις τῶν πατέρων ὑμῶν, ὅτι αὐτοὶ μὲν ἀπέκτειναν αὐτοὺς ὑμεῖς δὲ <RF>οἰκοδομεῖτε WH Treg NIV ] + αὐτῶν τὰ μνημεῖα RP<Rf>οἰκοδομεῖτε.
διὰ τοῦτο καὶ ἡ σοφία τοῦ θεοῦ εἶπεν Ἀποστελῶ εἰς αὐτοὺς προφήτας καὶ ἀποστόλους, καὶ ἐξ αὐτῶν ἀποκτενοῦσιν καὶ <RF>διώξουσιν WH NIV ] ἐκδιώξουσιν Treg RP<Rf>διώξουσιν,
ἵνα ἐκζητηθῇ τὸ αἷμα πάντων τῶν προφητῶν τὸ ἐκκεχυμένον ἀπὸ καταβολῆς κόσμου ἀπὸ τῆς γενεᾶς ταύτης,
<RF>ἀπὸ WH Treg NA ] + τοῦ NIV RP<Rf>ἀπὸ αἵματος Ἅβελ <RF>ἕως WH Treg NA ] + τοῦ NIV RP<Rf>ἕως αἵματος Ζαχαρίου τοῦ ἀπολομένου μεταξὺ τοῦ θυσιαστηρίου καὶ τοῦ οἴκου ναί, λέγω ὑμῖν, ἐκζητηθήσεται ἀπὸ τῆς γενεᾶς ταύτης.
οὐαὶ ὑμῖν τοῖς νομικοῖς, ὅτι ἤρατε τὴν κλεῖδα τῆς γνώσεως αὐτοὶ οὐκ εἰσήλθατε καὶ τοὺς εἰσερχομένους ἐκωλύσατε.<CM>
<RF>Κἀκεῖθεν ἐξελθόντος αὐτοῦ WH Treg NIV ] Λέγοντος δὲ αὐτοῦ ταῦτα πρὸς αὐτούς RP<Rf>Κἀκεῖθεν ἐξελθόντος αὐτοῦ ἤρξαντο οἱ γραμματεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι δεινῶς ἐνέχειν καὶ ἀποστοματίζειν αὐτὸν περὶ πλειόνων,
ἐνεδρεύοντες <RF>αὐτὸν WH NIV ] + ζητοῦντες Treg RP<Rf>αὐτὸν θηρεῦσαί τι ἐκ τοῦ στόματος <RF>αὐτοῦ WH NIV ] + ἵνα κατηγορήσωσιν αὐτοῦ Treg RP<Rf>αὐτοῦ.<CM>
Ἐν οἷς ἐπισυναχθεισῶν τῶν μυριάδων τοῦ ὄχλου, ὥστε καταπατεῖν ἀλλήλους, ἤρξατο λέγειν πρὸς τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ πρῶτον Προσέχετε ἑαυτοῖς ἀπὸ τῆς ζύμης, <RF>ἥτις ἐστὶν ὑπόκρισις τῶν Φαρισαίων WH NIV ] τῶν Φαρισαίων ἥτις ἐστὶν ὑπόκρισις Treg RP<Rf>ἥτις ἐστὶν ὑπόκρισις, τῶν Φαρισαίων.
οὐδὲν δὲ συγκεκαλυμμένον ἐστὶν ὃ οὐκ ἀποκαλυφθήσεται, καὶ κρυπτὸν ὃ οὐ γνωσθήσεται.
ἀνθ’ ὧν ὅσα ἐν τῇ σκοτίᾳ εἴπατε ἐν τῷ φωτὶ ἀκουσθήσεται, καὶ ὃ πρὸς τὸ οὖς ἐλαλήσατε ἐν τοῖς ταμείοις κηρυχθήσεται ἐπὶ τῶν δωμάτων.<CM>
Λέγω δὲ ὑμῖν τοῖς φίλοις μου, μὴ φοβηθῆτε ἀπὸ τῶν ἀποκτεινόντων τὸ σῶμα καὶ μετὰ ταῦτα μὴ ἐχόντων περισσότερόν τι ποιῆσαι.
ὑποδείξω δὲ ὑμῖν τίνα φοβηθῆτε φοβήθητε τὸν μετὰ τὸ ἀποκτεῖναι <RF>ἔχοντα ἐξουσίαν WH Treg NIV ] ἐξουσίαν ἔχοντα RP<Rf>ἔχοντα ἐξουσίαν ἐμβαλεῖν εἰς τὴν γέενναν ναί, λέγω ὑμῖν, τοῦτον φοβήθητε.
οὐχὶ πέντε στρουθία <RF>πωλοῦνται WH Treg NIV ] πωλεῖται RP<Rf>πωλοῦνται ἀσσαρίων δύο; καὶ ἓν ἐξ αὐτῶν οὐκ ἔστιν ἐπιλελησμένον ἐνώπιον τοῦ θεοῦ.
ἀλλὰ καὶ αἱ τρίχες τῆς κεφαλῆς ὑμῶν πᾶσαι ἠρίθμηνται <RF>μὴ WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>μὴ φοβεῖσθε πολλῶν στρουθίων διαφέρετε.<CM>
Λέγω δὲ ὑμῖν, πᾶς ὃς ἂν <RF>ὁμολογήσῃ Treg NIV RP ] ὁμολογήσει WH<Rf>ὁμολογήσῃ ἐν ἐμοὶ ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ὁμολογήσει ἐν αὐτῷ ἔμπροσθεν τῶν ἀγγέλων τοῦ θεοῦ
ὁ δὲ ἀρνησάμενός με ἐνώπιον τῶν ἀνθρώπων ἀπαρνηθήσεται ἐνώπιον τῶν ἀγγέλων τοῦ θεοῦ.
καὶ πᾶς ὃς ἐρεῖ λόγον εἰς τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου, ἀφεθήσεται αὐτῷ τῷ δὲ εἰς τὸ ἅγιον πνεῦμα βλασφημήσαντι οὐκ ἀφεθήσεται.
ὅταν δὲ <RF>εἰσφέρωσιν WH Treg NIV ] προσφέρωσιν RP<Rf>εἰσφέρωσιν ὑμᾶς ἐπὶ τὰς συναγωγὰς καὶ τὰς ἀρχὰς καὶ τὰς ἐξουσίας, μὴ <RF>μεριμνήσητε WH Treg NIV ] μεριμνᾶτε RP<Rf>μεριμνήσητε πῶς <RF>ἢ τί WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>ἢ τί ἀπολογήσησθε ἢ τί εἴπητε
τὸ γὰρ ἅγιον πνεῦμα διδάξει ὑμᾶς ἐν αὐτῇ τῇ ὥρᾳ ἃ δεῖ εἰπεῖν.<CM>
Εἶπεν δέ τις <RF>ἐκ τοῦ ὄχλου αὐτῷ WH NIV ] αὐτῷ ἐκ τοῦ ὄχλου Treg RP<Rf>ἐκ τοῦ ὄχλου αὐτῷ Διδάσκαλε, εἰπὲ τῷ ἀδελφῷ μου μερίσασθαι μετ’ ἐμοῦ τὴν κληρονομίαν.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτῷ Ἄνθρωπε, τίς με κατέστησεν <RF>κριτὴν WH Treg NIV ] δικαστὴν RP<Rf>κριτὴν ἢ μεριστὴν ἐφ’ ὑμᾶς;
εἶπεν δὲ πρὸς αὐτούς Ὁρᾶτε καὶ φυλάσσεσθε ἀπὸ <RF>πάσης WH Treg NIV ] τῆς RP<Rf>πάσης πλεονεξίας, ὅτι οὐκ ἐν τῷ περισσεύειν τινὶ ἡ ζωὴ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>αὐτοῦ ἐστιν ἐκ τῶν ὑπαρχόντων <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτοῦ RP<Rf>αὐτῷ.
εἶπεν δὲ παραβολὴν πρὸς αὐτοὺς λέγων Ἀνθρώπου τινὸς πλουσίου εὐφόρησεν ἡ χώρα.
καὶ διελογίζετο ἐν <RF>ἑαυτῷ Treg NIV RP ] αὑτῷ WH<Rf>ἑαυτῷ λέγων Τί ποιήσω, ὅτι οὐκ ἔχω ποῦ συνάξω τοὺς καρπούς μου;
καὶ εἶπεν Τοῦτο ποιήσω καθελῶ μου τὰς ἀποθήκας καὶ μείζονας οἰκοδομήσω, καὶ συνάξω ἐκεῖ πάντα <RF>τὸν σῖτον WH Treg NIV ] τὰ γενήματά μου RP<Rf>τὸν σῖτον καὶ τὰ ἀγαθά μου,
καὶ ἐρῶ τῇ ψυχῇ μου Ψυχή, ἔχεις πολλὰ ἀγαθὰ κείμενα εἰς ἔτη πολλά ἀναπαύου, φάγε, πίε, εὐφραίνου.
εἶπεν δὲ αὐτῷ ὁ θεός <RF>Ἄφρων WH Treg NIV ] Ἄφρον RP<Rf>Ἄφρων, ταύτῃ τῇ νυκτὶ τὴν ψυχήν σου <RF>ἀπαιτοῦσιν NIV RP ] αἰτοῦσιν WH Treg<Rf>ἀπαιτοῦσιν ἀπὸ σοῦ ἃ δὲ ἡτοίμασας, τίνι ἔσται;
οὕτως ὁ θησαυρίζων <RF>ἑαυτῷ Treg NIV RP ] αὑτῷ WH<Rf>ἑαυτῷ καὶ μὴ εἰς θεὸν πλουτῶν.<CM>
Εἶπεν δὲ πρὸς τοὺς μαθητὰς αὐτοῦ Διὰ τοῦτο <RF>λέγω ὑμῖν WH Treg NIV ] ὑμῖν λέγω RP<Rf>λέγω ὑμῖν, μὴ μεριμνᾶτε τῇ <RF>ψυχῇ WH Treg NIV ] + ὑμῶν RP<Rf>ψυχῇ τί φάγητε, μηδὲ τῷ <RF>σώματι Treg NIV RP ] + ὑμῶν WH<Rf>σώματι τί ἐνδύσησθε.
ἡ <RF>γὰρ WH Treg NIV ] – RP<Rf>γὰρ ψυχὴ πλεῖόν ἐστιν τῆς τροφῆς καὶ τὸ σῶμα τοῦ ἐνδύματος.
κατανοήσατε τοὺς κόρακας ὅτι οὐ σπείρουσιν οὐδὲ θερίζουσιν, οἷς οὐκ ἔστιν ταμεῖον οὐδὲ ἀποθήκη, καὶ ὁ θεὸς τρέφει αὐτούς πόσῳ μᾶλλον ὑμεῖς διαφέρετε τῶν πετεινῶν.
τίς δὲ ἐξ ὑμῶν μεριμνῶν δύναται <RF>ἐπὶ … αὐτοῦ προσθεῖναι WH NIV ] προσθεῖναι ἐπὶ … αὐτοῦ Treg RP<Rf>ἐπὶ τὴν ἡλικίαν αὐτοῦ προσθεῖναι <RF>πῆχυν WH NA ] + ἕνα Treg NIV RP<Rf>πῆχυν;
εἰ οὖν <RF>οὐδὲ WH Treg NIV ] οὐτὲ RP<Rf>οὐδὲ ἐλάχιστον δύνασθε, τί περὶ τῶν λοιπῶν μεριμνᾶτε;
κατανοήσατε τὰ κρίνα πῶς αὐξάνει οὐ κοπιᾷ οὐδὲ νήθει λέγω δὲ ὑμῖν, οὐδὲ Σολομὼν ἐν πάσῃ τῇ δόξῃ αὐτοῦ περιεβάλετο ὡς ἓν τούτων.
εἰ δὲ <RF>ἐν ἀγρῷ τὸν χόρτον ὄντα σήμερον WH NIV ] τὸν χόρτον σήμερον ἐν τῷ ἀγρῷ ὄντα Treg; τὸν χόρτον ἐν τῷ ἀγρῷ σήμερον ὄντα RP<Rf>ἐν ἀγρῷ τὸν χόρτον ὄντα σήμερον καὶ αὔριον εἰς κλίβανον βαλλόμενον ὁ θεὸς οὕτως <RF>ἀμφιέζει WH Treg NIV ] ἀμφιέννυσιν RP<Rf>ἀμφιέζει, πόσῳ μᾶλλον ὑμᾶς, ὀλιγόπιστοι.
καὶ ὑμεῖς μὴ ζητεῖτε τί φάγητε <RF>καὶ WH Treg NIV ] ἢ RP<Rf>καὶ τί πίητε, καὶ μὴ μετεωρίζεσθε,
ταῦτα γὰρ πάντα τὰ ἔθνη τοῦ κόσμου <RF>ἐπιζητοῦσιν WH Treg NIV ] ἐπιζητεῖ RP<Rf>ἐπιζητοῦσιν, ὑμῶν δὲ ὁ πατὴρ οἶδεν ὅτι χρῄζετε τούτων.
πλὴν ζητεῖτε τὴν βασιλείαν <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] τοῦ θεοῦ RP<Rf>αὐτοῦ, καὶ <RF>ταῦτα WH Treg NIV ] + πάντα RP<Rf>ταῦτα προστεθήσεται ὑμῖν.<CM>
Μὴ φοβοῦ, τὸ μικρὸν ποίμνιον, ὅτι εὐδόκησεν ὁ πατὴρ ὑμῶν δοῦναι ὑμῖν τὴν βασιλείαν.
πωλήσατε τὰ ὑπάρχοντα ὑμῶν καὶ δότε ἐλεημοσύνην ποιήσατε ἑαυτοῖς βαλλάντια μὴ παλαιούμενα, θησαυρὸν ἀνέκλειπτον ἐν τοῖς οὐρανοῖς, ὅπου κλέπτης οὐκ ἐγγίζει οὐδὲ σὴς διαφθείρει
ὅπου γάρ ἐστιν ὁ θησαυρὸς ὑμῶν, ἐκεῖ καὶ ἡ καρδία ὑμῶν ἔσται.<CM>
Ἔστωσαν ὑμῶν αἱ ὀσφύες περιεζωσμέναι καὶ οἱ λύχνοι καιόμενοι,
καὶ ὑμεῖς ὅμοιοι ἀνθρώποις προσδεχομένοις τὸν κύριον ἑαυτῶν πότε ἀναλύσῃ ἐκ τῶν γάμων, ἵνα ἐλθόντος καὶ κρούσαντος εὐθέως ἀνοίξωσιν αὐτῷ.
μακάριοι οἱ δοῦλοι ἐκεῖνοι, οὓς ἐλθὼν ὁ κύριος εὑρήσει γρηγοροῦντας ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι περιζώσεται καὶ ἀνακλινεῖ αὐτοὺς καὶ παρελθὼν διακονήσει αὐτοῖς.
<RF>κἂν ἐν τῇ δευτέρᾳ κἂν WH Treg NIV ] Καὶ ἐὰν ἔλθῃ ἐν τῇ δευτέρᾳ φυλακῇ καὶ RP<Rf>κἂν ἐν τῇ δευτέρᾳ κἂν ἐν τῇ τρίτῃ φυλακῇ ἔλθῃ καὶ εὕρῃ οὕτως, μακάριοί <RF>εἰσιν WH NIV ] + οἱ δοῦλοι Treg RP<Rf>εἰσιν ἐκεῖνοι.<CM>
Τοῦτο δὲ γινώσκετε ὅτι εἰ ᾔδει ὁ οἰκοδεσπότης ποίᾳ ὥρᾳ ὁ κλέπτης ἔρχεται, <RF>οὐκ ἂν NIV ] ἐγρηγόρησεν ἂν καὶ οὐκ WH Treg; ἐγρηγόρησεν ἂν καὶ οὐκ ἂν RP<Rf>οὐκ ἂν ἀφῆκεν <RF>διορυχθῆναι WH NIV ] διορυγῆναι Treg RP<Rf>διορυχθῆναι τὸν οἶκον αὐτοῦ.
καὶ <RF>ὑμεῖς WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>ὑμεῖς γίνεσθε ἕτοιμοι, ὅτι ᾗ ὥρᾳ οὐ δοκεῖτε ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἔρχεται.<CM>
Εἶπεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>δὲ ὁ Πέτρος Κύριε, πρὸς ἡμᾶς τὴν παραβολὴν ταύτην λέγεις ἢ καὶ πρὸς πάντας;
<RF>καὶ εἶπεν WH Treg NIV ] Εἶπεν δὲ RP<Rf>καὶ εἶπεν ὁ κύριος Τίς ἄρα ἐστὶν ὁ πιστὸς οἰκονόμος, <RF>ὁ WH Treg NIV ] καὶ RP<Rf>ὁ φρόνιμος, ὃν καταστήσει ὁ κύριος ἐπὶ τῆς θεραπείας αὐτοῦ τοῦ διδόναι ἐν καιρῷ <RF>τὸ WH NIV RP ] – Treg<Rf>τὸ σιτομέτριον;
μακάριος ὁ δοῦλος ἐκεῖνος, ὃν ἐλθὼν ὁ κύριος αὐτοῦ εὑρήσει ποιοῦντα οὕτως
ἀληθῶς λέγω ὑμῖν ὅτι ἐπὶ πᾶσιν τοῖς ὑπάρχουσιν αὐτοῦ καταστήσει αὐτόν.
ἐὰν δὲ εἴπῃ ὁ δοῦλος ἐκεῖνος ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ Χρονίζει ὁ κύριός μου ἔρχεσθαι, καὶ ἄρξηται τύπτειν τοὺς παῖδας καὶ τὰς παιδίσκας, ἐσθίειν τε καὶ πίνειν καὶ μεθύσκεσθαι,
ἥξει ὁ κύριος τοῦ δούλου ἐκείνου ἐν ἡμέρᾳ ᾗ οὐ προσδοκᾷ καὶ ἐν ὥρᾳ ᾗ οὐ γινώσκει, καὶ διχοτομήσει αὐτὸν καὶ τὸ μέρος αὐτοῦ μετὰ τῶν ἀπίστων θήσει.
ἐκεῖνος δὲ ὁ δοῦλος ὁ γνοὺς τὸ θέλημα τοῦ κυρίου <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἑαυτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ καὶ μὴ ἑτοιμάσας <RF>ἢ WH NIV ] μηδὲ Treg RP<Rf>ἢ ποιήσας πρὸς τὸ θέλημα αὐτοῦ δαρήσεται πολλάς
ὁ δὲ μὴ γνοὺς ποιήσας δὲ ἄξια πληγῶν δαρήσεται ὀλίγας. παντὶ δὲ ᾧ ἐδόθη πολύ, πολὺ ζητηθήσεται παρ’ αὐτοῦ, καὶ ᾧ παρέθεντο πολύ, περισσότερον αἰτήσουσιν αὐτόν.<CM>
Πῦρ ἦλθον βαλεῖν <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] εἰς RP<Rf>ἐπὶ τὴν γῆν, καὶ τί θέλω εἰ ἤδη ἀνήφθη;
βάπτισμα δὲ ἔχω βαπτισθῆναι, καὶ πῶς συνέχομαι ἕως <RF>ὅτου WH Treg NIV ] οὗ RP<Rf>ὅτου τελεσθῇ.
δοκεῖτε ὅτι εἰρήνην παρεγενόμην δοῦναι ἐν τῇ γῇ; οὐχί, λέγω ὑμῖν, ἀλλ’ ἢ διαμερισμόν.
ἔσονται γὰρ ἀπὸ τοῦ νῦν πέντε ἐν <RF>ἑνὶ οἴκῳ WH Treg NIV ] οἴκῳ ἑνὶ RP<Rf>ἑνὶ οἴκῳ διαμεμερισμένοι, τρεῖς ἐπὶ δυσὶν καὶ δύο ἐπὶ τρισίν,
<RF>διαμερισθήσονται WH Treg NIV ] Διαμερισθήσεται RP<Rf>διαμερισθήσονται πατὴρ ἐπὶ υἱῷ καὶ υἱὸς ἐπὶ πατρί, μήτηρ <RF>ἐπὶ WH Treg RP ] + τὴν NIV<Rf>ἐπὶ <RF>θυγατέρα WH Treg NIV ] θυγατρί RP<Rf>θυγατέρα καὶ θυγάτηρ ἐπὶ <RF>τὴν μητέρα WH Treg NIV ] μητρί RP<Rf>τὴν μητέρα, πενθερὰ ἐπὶ τὴν νύμφην αὐτῆς καὶ νύμφη ἐπὶ τὴν <RF>πενθεράν WH Treg NIV ] + αὐτῆς RP<Rf>πενθεράν.<CM>
Ἔλεγεν δὲ καὶ τοῖς ὄχλοις Ὅταν <RF>ἴδητε WH Treg ] + τὴν NIV RP<Rf>ἴδητε νεφέλην ἀνατέλλουσαν <RF>ἐπὶ WH NIV ] ἀπὸ Treg RP<Rf>ἐπὶ δυσμῶν, εὐθέως λέγετε <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι Ὄμβρος ἔρχεται, καὶ γίνεται οὕτως
καὶ ὅταν νότον πνέοντα, λέγετε ὅτι Καύσων ἔσται, καὶ γίνεται.
ὑποκριταί, τὸ πρόσωπον τῆς γῆς καὶ τοῦ οὐρανοῦ οἴδατε δοκιμάζειν, τὸν <RF>δὲ καιρὸν Treg RP ] καιρὸν δὲ WH NIV<Rf>δὲ καιρὸν τοῦτον πῶς <RF>οὐκ οἴδατε δοκιμάζειν WH Treg NIV ] οὐ δοκιμάζετε RP<Rf>οὐκ οἴδατε δοκιμάζειν;<CM>
Τί δὲ καὶ ἀφ’ ἑαυτῶν οὐ κρίνετε τὸ δίκαιον;
ὡς γὰρ ὑπάγεις μετὰ τοῦ ἀντιδίκου σου ἐπ’ ἄρχοντα, ἐν τῇ ὁδῷ δὸς ἐργασίαν ἀπηλλάχθαι ἀπ’ αὐτοῦ, μήποτε κατασύρῃ σε πρὸς τὸν κριτήν, καὶ ὁ κριτής σε <RF>παραδώσει WH Treg NIV ] παραδῷ RP<Rf>παραδώσει τῷ πράκτορι, καὶ ὁ πράκτωρ σε <RF>βαλεῖ WH Treg NIV ] βάλῃ RP<Rf>βαλεῖ εἰς φυλακήν.
λέγω σοι, οὐ μὴ ἐξέλθῃς ἐκεῖθεν ἕως <RF>καὶ τὸ WH Treg NIV ] οὗ καὶ τὸν RP<Rf>καὶ τὸ ἔσχατον λεπτὸν ἀποδῷς.<CM>
Παρῆσαν δέ τινες ἐν αὐτῷ τῷ καιρῷ ἀπαγγέλλοντες αὐτῷ περὶ τῶν Γαλιλαίων ὧν τὸ αἷμα Πιλᾶτος ἔμιξεν μετὰ τῶν θυσιῶν αὐτῶν.
καὶ <RF>ἀποκριθεὶς WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτοῖς Δοκεῖτε ὅτι οἱ Γαλιλαῖοι οὗτοι ἁμαρτωλοὶ παρὰ πάντας τοὺς Γαλιλαίους ἐγένοντο, ὅτι <RF>ταῦτα WH Treg NIV ] τοιαῦτα RP<Rf>ταῦτα πεπόνθασιν;
οὐχί, λέγω ὑμῖν, ἀλλ’ ἐὰν μὴ μετανοῆτε πάντες <RF>ὁμοίως WH Treg NIV ] ὡσαύτως RP<Rf>ὁμοίως ἀπολεῖσθε.
ἢ ἐκεῖνοι οἱ <RF>δεκαοκτὼ WH NIV ] δέκα καὶ ὀκτὼ RP Treg<Rf>δεκαοκτὼ ἐφ’ οὓς ἔπεσεν ὁ πύργος ἐν τῷ Σιλωὰμ καὶ ἀπέκτεινεν αὐτούς, δοκεῖτε ὅτι <RF>αὐτοὶ WH Treg NIV ] οὗτοι RP<Rf>αὐτοὶ ὀφειλέται ἐγένοντο παρὰ πάντας <RF>τοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοὺς ἀνθρώπους τοὺς <RF>κατοικοῦντας WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>κατοικοῦντας Ἰερουσαλήμ;
οὐχί, λέγω ὑμῖν, ἀλλ’ ἐὰν μὴ <RF>μετανοῆτε NIV RP ] μετανοήσητε WH Treg<Rf>μετανοῆτε πάντες <RF>ὡσαύτως WH Treg NIV ] ὁμοίως RP<Rf>ὡσαύτως ἀπολεῖσθε.<CM>
Ἔλεγεν δὲ ταύτην τὴν παραβολήν. Συκῆν εἶχέν τις <RF>πεφυτευμένην ἐν … αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἐν … αὐτοῦ πεφυτευμένην RP<Rf>πεφυτευμένην ἐν τῷ ἀμπελῶνι αὐτοῦ, καὶ ἦλθεν ζητῶν καρπὸν ἐν αὐτῇ καὶ οὐχ εὗρεν.
εἶπεν δὲ πρὸς τὸν ἀμπελουργόν Ἰδοὺ τρία ἔτη <RF>ἀφ᾽ οὗ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἀφ’ οὗ ἔρχομαι ζητῶν καρπὸν ἐν τῇ συκῇ ταύτῃ καὶ οὐχ εὑρίσκω <RF>ἔκκοψον WH Treg NIV RP ] + οὖν NA<Rf>ἔκκοψον αὐτήν ἱνατί καὶ τὴν γῆν καταργεῖ;
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς λέγει αὐτῷ Κύριε, ἄφες αὐτὴν καὶ τοῦτο τὸ ἔτος, ἕως ὅτου σκάψω περὶ αὐτὴν καὶ βάλω κόπρια
κἂν μὲν ποιήσῃ καρπὸν <RF>εἰς τὸ μέλλον — εἰ δὲ μήγε, WH Treg NIV ] εἰ δὲ μήγε, εἰς τὸ μέλλον RP<Rf>εἰς τὸ μέλλον— εἰ δὲ μήγε, ἐκκόψεις αὐτήν.<CM>
Ἦν δὲ διδάσκων ἐν μιᾷ τῶν συναγωγῶν ἐν τοῖς σάββασιν.
καὶ ἰδοὺ <RF>γυνὴ WH Treg NIV ] + ἦν RP<Rf>γυνὴ πνεῦμα ἔχουσα ἀσθενείας ἔτη <RF>δεκαοκτώ WH NIV ] δέκα καὶ ὀκτὼ RP Treg<Rf>δεκαοκτώ, καὶ ἦν συγκύπτουσα καὶ μὴ δυναμένη ἀνακύψαι εἰς τὸ παντελές.
ἰδὼν δὲ αὐτὴν ὁ Ἰησοῦς προσεφώνησεν καὶ εἶπεν αὐτῇ Γύναι, ἀπολέλυσαι τῆς ἀσθενείας σου,
καὶ ἐπέθηκεν αὐτῇ τὰς χεῖρας καὶ παραχρῆμα ἀνωρθώθη, καὶ ἐδόξαζεν τὸν θεόν.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ ἀρχισυνάγωγος, ἀγανακτῶν ὅτι τῷ σαββάτῳ ἐθεράπευσεν ὁ Ἰησοῦς, ἔλεγεν τῷ ὄχλῳ <RF>ὅτι WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὅτι Ἓξ ἡμέραι εἰσὶν ἐν αἷς δεῖ ἐργάζεσθαι ἐν <RF>αὐταῖς WH Treg NIV ] ταύταις RP<Rf>αὐταῖς οὖν ἐρχόμενοι θεραπεύεσθε καὶ μὴ τῇ ἡμέρᾳ τοῦ σαββάτου.
ἀπεκρίθη <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ αὐτῷ ὁ κύριος καὶ εἶπεν Ὑποκριταί, ἕκαστος ὑμῶν τῷ σαββάτῳ οὐ λύει τὸν βοῦν αὐτοῦ ἢ τὸν ὄνον ἀπὸ τῆς φάτνης καὶ <RF>ἀπαγαγὼν Treg NIV RP ] ἀπάγων WH<Rf>ἀπαγαγὼν ποτίζει;
ταύτην δὲ θυγατέρα Ἀβραὰμ οὖσαν, ἣν ἔδησεν ὁ Σατανᾶς ἰδοὺ δέκα καὶ ὀκτὼ ἔτη, οὐκ ἔδει λυθῆναι ἀπὸ τοῦ δεσμοῦ τούτου τῇ ἡμέρᾳ τοῦ σαββάτου;
καὶ ταῦτα λέγοντος αὐτοῦ κατῃσχύνοντο πάντες οἱ ἀντικείμενοι αὐτῷ, καὶ πᾶς ὁ ὄχλος ἔχαιρεν ἐπὶ πᾶσιν τοῖς ἐνδόξοις τοῖς γινομένοις ὑπ’ αὐτοῦ.<CM>
Ἔλεγεν <RF>οὖν WH Treg NIV ] δέ RP<Rf>οὖν Τίνι ὁμοία ἐστὶν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ, καὶ τίνι ὁμοιώσω αὐτήν;
ὁμοία ἐστὶν κόκκῳ σινάπεως, ὃν λαβὼν ἄνθρωπος ἔβαλεν εἰς κῆπον ἑαυτοῦ, καὶ ηὔξησεν καὶ ἐγένετο εἰς <RF>δένδρον WH NIV ] + μέγα Treg RP<Rf>δένδρον, καὶ τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ κατεσκήνωσεν ἐν τοῖς κλάδοις αὐτοῦ.<CM>
<RF>Καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>Καὶ πάλιν εἶπεν Τίνι ὁμοιώσω τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ;
ὁμοία ἐστὶν ζύμῃ, ἣν λαβοῦσα γυνὴ <RF>ἔκρυψεν WH Treg ] ἐνέκρυψεν NIV RP<Rf>ἔκρυψεν εἰς ἀλεύρου σάτα τρία ἕως οὗ ἐζυμώθη ὅλον.<CM>
Καὶ διεπορεύετο κατὰ πόλεις καὶ κώμας διδάσκων καὶ πορείαν ποιούμενος εἰς <RF>Ἱεροσόλυμα WH NIV ] Ἱερουσαλήμ Treg RP<Rf>Ἱεροσόλυμα.
εἶπεν δέ τις αὐτῷ Κύριε, εἰ ὀλίγοι οἱ σῳζόμενοι; ὁ δὲ εἶπεν πρὸς αὐτούς
Ἀγωνίζεσθε εἰσελθεῖν διὰ τῆς στενῆς <RF>θύρας WH Treg NIV ] πύλης RP<Rf>θύρας, ὅτι πολλοί, λέγω ὑμῖν, ζητήσουσιν εἰσελθεῖν καὶ οὐκ ἰσχύσουσιν,
ἀφ’ οὗ ἂν ἐγερθῇ ὁ οἰκοδεσπότης καὶ ἀποκλείσῃ τὴν θύραν, καὶ ἄρξησθε ἔξω ἑστάναι καὶ κρούειν τὴν θύραν λέγοντες <RF>Κύριε WH Treg NIV ] + κύριε RP<Rf>Κύριε, ἄνοιξον ἡμῖν καὶ ἀποκριθεὶς ἐρεῖ ὑμῖν Οὐκ οἶδα ὑμᾶς πόθεν ἐστέ.
τότε ἄρξεσθε λέγειν Ἐφάγομεν ἐνώπιόν σου καὶ ἐπίομεν, καὶ ἐν ταῖς πλατείαις ἡμῶν ἐδίδαξας
καὶ ἐρεῖ <RF>λέγων WH NIV ] Λέγω Treg RP<Rf>λέγων ὑμῖν Οὐκ <RF>οἶδα WH Treg ] + ὑμᾶς NIV RP<Rf>οἶδα πόθεν ἐστέ ἀπόστητε ἀπ’ ἐμοῦ, πάντες <RF>ἐργάται WH Treg NIV ] οἱ ἐργάται τῆς RP<Rf>ἐργάται ἀδικίας.
ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων, ὅταν <RF>ὄψησθε WH NIV RP ] ὄψεσθε Treg<Rf>ὄψησθε Ἀβραὰμ καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακὼβ καὶ πάντας τοὺς προφήτας ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ θεοῦ, ὑμᾶς δὲ ἐκβαλλομένους ἔξω.
καὶ ἥξουσιν ἀπὸ ἀνατολῶν καὶ δυσμῶν καὶ <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἀπὸ βορρᾶ καὶ νότου καὶ ἀνακλιθήσονται ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ θεοῦ.
καὶ ἰδοὺ εἰσὶν ἔσχατοι οἳ ἔσονται πρῶτοι, καὶ εἰσὶν πρῶτοι οἳ ἔσονται ἔσχατοι.<CM>
Ἐν αὐτῇ τῇ <RF>ὥρᾳ WH NIV ] ἡμέρᾳ Treg RP<Rf>ὥρᾳ προσῆλθάν τινες Φαρισαῖοι λέγοντες αὐτῷ Ἔξελθε καὶ πορεύου ἐντεῦθεν, ὅτι Ἡρῴδης θέλει σε ἀποκτεῖναι.
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Πορευθέντες εἴπατε τῇ ἀλώπεκι ταύτῃ Ἰδοὺ ἐκβάλλω δαιμόνια καὶ ἰάσεις <RF>ἀποτελῶ WH Treg NIV ] ἐπιτελῶ RP<Rf>ἀποτελῶ σήμερον καὶ αὔριον, καὶ τῇ τρίτῃ τελειοῦμαι.
πλὴν δεῖ με σήμερον καὶ αὔριον καὶ τῇ ἐχομένῃ πορεύεσθαι, ὅτι οὐκ ἐνδέχεται προφήτην ἀπολέσθαι ἔξω Ἰερουσαλήμ.
Ἰερουσαλὴμ Ἰερουσαλήμ, ἡ ἀποκτείνουσα τοὺς προφήτας καὶ λιθοβολοῦσα τοὺς ἀπεσταλμένους πρὸς αὐτήν — ποσάκις ἠθέλησα ἐπισυνάξαι τὰ τέκνα σου ὃν τρόπον ὄρνις τὴν ἑαυτῆς νοσσιὰν ὑπὸ τὰς πτέρυγας, καὶ οὐκ ἠθελήσατε.
ἰδοὺ ἀφίεται ὑμῖν ὁ οἶκος <RF>ὑμῶν WH Treg NA ] + ἔρημος NIV RP<Rf>ὑμῶν. λέγω <RF>δὲ WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>δὲ <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>ὑμῖν, οὐ μὴ <RF>ἴδητέ με WH Treg NIV ] με ἴδητε RP<Rf>ἴδητέ με ἕως <RF>ἥξει ὅτε Treg NA ] – WH NIV; ἄν ἥξει ὅτε RP<Rf>ἥξει ὅτε εἴπητε Εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι κυρίου.<CM>
Καὶ ἐγένετο ἐν τῷ ἐλθεῖν αὐτὸν εἰς οἶκόν τινος τῶν ἀρχόντων τῶν Φαρισαίων σαββάτῳ φαγεῖν ἄρτον καὶ αὐτοὶ ἦσαν παρατηρούμενοι αὐτόν.
καὶ ἰδοὺ ἄνθρωπός τις ἦν ὑδρωπικὸς ἔμπροσθεν αὐτοῦ.
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν πρὸς τοὺς νομικοὺς καὶ Φαρισαίους λέγων <RF>Ἔξεστιν WH Treg NIV ] Εἰ ἔξεστιν RP<Rf>Ἔξεστιν τῷ σαββάτῳ <RF>θεραπεῦσαι ἢ οὔ WH Treg NIV ] θεραπεύειν RP<Rf>θεραπεῦσαι ἢ οὔ;
οἱ δὲ ἡσύχασαν. καὶ ἐπιλαβόμενος ἰάσατο αὐτὸν καὶ ἀπέλυσεν.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] + ἀποκριθεὶς RP<Rf>καὶ πρὸς αὐτοὺς εἶπεν Τίνος ὑμῶν υἱὸς ἢ βοῦς εἰς φρέαρ <RF>πεσεῖται WH Treg NIV ] ἐμπεσεῖται RP<Rf>πεσεῖται, καὶ οὐκ εὐθέως ἀνασπάσει αὐτὸν <RF>ἐν WH NIV ] ἐν τῇ RP; τῇ Treg<Rf>ἐν ἡμέρᾳ τοῦ σαββάτου;
καὶ οὐκ ἴσχυσαν <RF>ἀνταποκριθῆναι WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>ἀνταποκριθῆναι πρὸς ταῦτα.<CM>
Ἔλεγεν δὲ πρὸς τοὺς κεκλημένους παραβολήν, ἐπέχων πῶς τὰς πρωτοκλισίας ἐξελέγοντο, λέγων πρὸς αὐτούς
Ὅταν κληθῇς ὑπό τινος εἰς γάμους, μὴ κατακλιθῇς εἰς τὴν πρωτοκλισίαν, μήποτε ἐντιμότερός σου ᾖ κεκλημένος ὑπ’ αὐτοῦ
καὶ ἐλθὼν ὁ σὲ καὶ αὐτὸν καλέσας ἐρεῖ σοι Δὸς τούτῳ τόπον, καὶ τότε ἄρξῃ μετὰ αἰσχύνης τὸν ἔσχατον τόπον κατέχειν.
ἀλλ’ ὅταν κληθῇς πορευθεὶς ἀνάπεσε εἰς τὸν ἔσχατον τόπον, ἵνα ὅταν ἔλθῃ ὁ κεκληκώς σε <RF>ἐρεῖ WH Treg NIV ] εἴπῃ RP<Rf>ἐρεῖ σοι Φίλε, προσανάβηθι ἀνώτερον τότε ἔσται σοι δόξα ἐνώπιον <RF>πάντων WH Treg NIV ] – RP<Rf>πάντων τῶν συνανακειμένων σοι.
ὅτι πᾶς ὁ ὑψῶν ἑαυτὸν ταπεινωθήσεται καὶ ὁ ταπεινῶν ἑαυτὸν ὑψωθήσεται.
Ἔλεγεν δὲ καὶ τῷ κεκληκότι αὐτόν Ὅταν ποιῇς ἄριστον ἢ δεῖπνον, μὴ φώνει τοὺς φίλους σου μηδὲ τοὺς ἀδελφούς σου μηδὲ τοὺς συγγενεῖς σου μηδὲ γείτονας πλουσίους, μήποτε καὶ αὐτοὶ <RF>ἀντικαλέσωσίν σε WH Treg NIV ] σε ἀντικαλέσωσιν RP<Rf>ἀντικαλέσωσίν σε καὶ γένηται <RF>ἀνταπόδομά σοι WH Treg NIV ] σοι ἀνταπόδομα RP<Rf>ἀνταπόδομά σοι.
ἀλλ’ ὅταν <RF>δοχὴν ποιῇς WH NIV ] ποιῇς δοχήν Treg RP<Rf>δοχὴν ποιῇς, κάλει πτωχούς, ἀναπείρους, χωλούς, τυφλούς
καὶ μακάριος ἔσῃ, ὅτι οὐκ ἔχουσιν ἀνταποδοῦναί σοι, ἀνταποδοθήσεται γάρ σοι ἐν τῇ ἀναστάσει τῶν δικαίων.<CM>
Ἀκούσας δέ τις τῶν συνανακειμένων ταῦτα εἶπεν αὐτῷ Μακάριος <RF>ὅστις WH Treg NIV ] ὃς RP<Rf>ὅστις φάγεται <RF>ἄρτον WH Treg NA ] ἄριστον NIV RP<Rf>ἄρτον ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ θεοῦ.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτῷ Ἄνθρωπός τις <RF>ἐποίει WH Treg NIV ] ἐποίησεν RP<Rf>ἐποίει δεῖπνον μέγα, καὶ ἐκάλεσεν πολλούς,
καὶ ἀπέστειλεν τὸν δοῦλον αὐτοῦ τῇ ὥρᾳ τοῦ δείπνου εἰπεῖν τοῖς κεκλημένοις Ἔρχεσθε, ὅτι ἤδη ἕτοιμά <RF>ἐστιν WH NIV ] + πάντα Treg RP<Rf>ἐστιν.
καὶ ἤρξαντο ἀπὸ μιᾶς <RF>πάντες παραιτεῖσθαι WH Treg NIV ] παραιτεῖσθαι πάντες RP<Rf>πάντες παραιτεῖσθαι. ὁ πρῶτος εἶπεν αὐτῷ Ἀγρὸν ἠγόρασα καὶ ἔχω ἀνάγκην <RF>ἐξελθὼν WH Treg NIV ] ἐξελθεῖν καὶ RP<Rf>ἐξελθὼν ἰδεῖν αὐτόν ἐρωτῶ σε, ἔχε με παρῃτημένον.
καὶ ἕτερος εἶπεν Ζεύγη βοῶν ἠγόρασα πέντε καὶ πορεύομαι δοκιμάσαι αὐτά ἐρωτῶ σε, ἔχε με παρῃτημένον.
καὶ ἕτερος εἶπεν Γυναῖκα ἔγημα καὶ διὰ τοῦτο οὐ δύναμαι ἐλθεῖν.
καὶ παραγενόμενος ὁ <RF>δοῦλος WH Treg NIV ] + ἐκεῖνος RP<Rf>δοῦλος ἀπήγγειλεν τῷ κυρίῳ αὐτοῦ ταῦτα. τότε ὀργισθεὶς ὁ οἰκοδεσπότης εἶπεν τῷ δούλῳ αὐτοῦ Ἔξελθε ταχέως εἰς τὰς πλατείας καὶ ῥύμας τῆς πόλεως, καὶ τοὺς πτωχοὺς καὶ ἀναπείρους καὶ <RF>τυφλοὺς καὶ χωλοὺς WH Treg NIV ] χωλοὺς καὶ τυφλοὺς RP<Rf>τυφλοὺς καὶ χωλοὺς εἰσάγαγε ὧδε.
καὶ εἶπεν ὁ δοῦλος Κύριε, γέγονεν <RF>ὃ WH Treg NIV ] ὡς RP<Rf>ὃ ἐπέταξας, καὶ ἔτι τόπος ἐστίν.
καὶ εἶπεν ὁ κύριος πρὸς τὸν δοῦλον Ἔξελθε εἰς τὰς ὁδοὺς καὶ φραγμοὺς καὶ ἀνάγκασον εἰσελθεῖν, ἵνα γεμισθῇ <RF>μου ὁ οἶκος WH Treg NIV ] ὁ οἶκος μου RP<Rf>μου ὁ οἶκος
λέγω γὰρ ὑμῖν ὅτι οὐδεὶς τῶν ἀνδρῶν ἐκείνων τῶν κεκλημένων γεύσεταί μου τοῦ <RF>δείπνου WH Treg NIV ] + Πολλοί γὰρ εἰσιν κλητοί ὀλίγοι δέ ἐκλεκτοί RP<Rf>δείπνου.<CM>
Συνεπορεύοντο δὲ αὐτῷ ὄχλοι πολλοί, καὶ στραφεὶς εἶπεν πρὸς αὐτούς
Εἴ τις ἔρχεται πρός με καὶ οὐ μισεῖ τὸν πατέρα <RF>ἑαυτοῦ WH NIV ] αὐτοῦ Treg RP<Rf>ἑαυτοῦ καὶ τὴν μητέρα καὶ τὴν γυναῖκα καὶ τὰ τέκνα καὶ τοὺς ἀδελφοὺς καὶ τὰς ἀδελφάς, ἔτι <RF>τε WH Treg NIV ] δέ RP<Rf>τε καὶ τὴν <RF>ψυχὴν ἑαυτοῦ WH NIV ] ἑαυτοῦ ψυχήν Treg RP<Rf>ψυχὴν ἑαυτοῦ, οὐ δύναται <RF>εἶναί μου μαθητής WH Treg NIV ] μου μαθητὴς εἶναι RP<Rf>εἶναί μου μαθητής.
<RF>ὅστις WH NA ] καὶ ὅστις Treg NIV RP<Rf>ὅστις οὐ βαστάζει τὸν σταυρὸν <RF>ἑαυτοῦ WH NIV ] αὐτοῦ Treg; αὑτοῦ RP<Rf>ἑαυτοῦ καὶ ἔρχεται ὀπίσω μου, οὐ δύναται εἶναί μου μαθητής.
τίς γὰρ ἐξ <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ὑμῶν θέλων πύργον οἰκοδομῆσαι οὐχὶ πρῶτον καθίσας ψηφίζει τὴν δαπάνην, εἰ <RF>ἔχει WH Treg NIV ] + τὰ RP<Rf>ἔχει εἰς ἀπαρτισμόν;
ἵνα μήποτε θέντος αὐτοῦ θεμέλιον καὶ μὴ ἰσχύοντος ἐκτελέσαι πάντες οἱ θεωροῦντες ἄρξωνται <RF>αὐτῷ ἐμπαίζειν WH Treg NIV ] ἐμπαίζειν αὐτῷ RP<Rf>αὐτῷ ἐμπαίζειν
λέγοντες ὅτι Οὗτος ὁ ἄνθρωπος ἤρξατο οἰκοδομεῖν καὶ οὐκ ἴσχυσεν ἐκτελέσαι.
ἢ τίς βασιλεὺς πορευόμενος <RF>ἑτέρῳ βασιλεῖ συμβαλεῖν WH Treg NIV ] συμβαλεῖν ἑτέρῳ βασιλεῖ RP<Rf>ἑτέρῳ βασιλεῖ συμβαλεῖν εἰς πόλεμον οὐχὶ καθίσας πρῶτον <RF>βουλεύσεται WH NIV ] βουλεύεται Treg RP<Rf>βουλεύσεται εἰ δυνατός ἐστιν ἐν δέκα χιλιάσιν <RF>ὑπαντῆσαι WH Treg NIV ] ἀπαντῆσαι RP<Rf>ὑπαντῆσαι τῷ μετὰ εἴκοσι χιλιάδων ἐρχομένῳ ἐπ’ αὐτόν;
εἰ δὲ μήγε, ἔτι <RF>αὐτοῦ πόρρω WH Treg NIV ] πόρρω αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ πόρρω ὄντος πρεσβείαν ἀποστείλας ἐρωτᾷ <RF>τὰ Treg NIV RP ] – WH<Rf>τὰ πρὸς εἰρήνην.
οὕτως οὖν πᾶς ἐξ ὑμῶν ὃς οὐκ ἀποτάσσεται πᾶσιν τοῖς ἑαυτοῦ ὑπάρχουσιν οὐ δύναται <RF>εἶναί μου WH Treg NIV ] μου εἶναι RP<Rf>εἶναί μου μαθητής.<CM>
Καλὸν <RF>οὖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὖν τὸ ἅλας ἐὰν δὲ <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ τὸ ἅλας μωρανθῇ, ἐν τίνι ἀρτυθήσεται;
οὔτε εἰς γῆν οὔτε εἰς κοπρίαν εὔθετόν ἐστιν ἔξω βάλλουσιν αὐτό. ὁ ἔχων ὦτα ἀκούειν ἀκουέτω.<CM>
Ἦσαν δὲ <RF>αὐτῷ ἐγγίζοντες WH Treg NIV ] ἐγγίζοντες αὐτῷ RP<Rf>αὐτῷ ἐγγίζοντες πάντες οἱ τελῶναι καὶ οἱ ἁμαρτωλοὶ ἀκούειν αὐτοῦ.
καὶ διεγόγγυζον οἵ <RF>τε WH Treg NIV ] – RP<Rf>τε Φαρισαῖοι καὶ οἱ γραμματεῖς λέγοντες ὅτι Οὗτος ἁμαρτωλοὺς προσδέχεται καὶ συνεσθίει αὐτοῖς.
εἶπεν δὲ πρὸς αὐτοὺς τὴν παραβολὴν ταύτην λέγων
Τίς ἄνθρωπος ἐξ ὑμῶν ἔχων ἑκατὸν πρόβατα καὶ <RF>ἀπολέσας WH NIV RP ] ἀπολέσῃ Treg<Rf>ἀπολέσας <RF>ἐξ αὐτῶν ἓν WH Treg NIV ] ἓν ἐξ αὐτῶν RP<Rf>ἐξ αὐτῶν ἓν οὐ καταλείπει τὰ ἐνενήκοντα ἐννέα ἐν τῇ ἐρήμῳ καὶ πορεύεται ἐπὶ τὸ ἀπολωλὸς ἕως εὕρῃ αὐτό;
καὶ εὑρὼν ἐπιτίθησιν ἐπὶ τοὺς ὤμους <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἑαυτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ χαίρων,
καὶ ἐλθὼν εἰς τὸν οἶκον συγκαλεῖ τοὺς φίλους καὶ τοὺς γείτονας, λέγων αὐτοῖς Συγχάρητέ μοι ὅτι εὗρον τὸ πρόβατόν μου τὸ ἀπολωλός.
λέγω ὑμῖν ὅτι οὕτως χαρὰ <RF>ἐν τῷ οὐρανῷ ἔσται WH NIV ] ἔσται ἐν τῷ οὐρανῷ Treg RP<Rf>ἐν τῷ οὐρανῷ ἔσται ἐπὶ ἑνὶ ἁμαρτωλῷ μετανοοῦντι ἢ ἐπὶ ἐνενήκοντα ἐννέα δικαίοις οἵτινες οὐ χρείαν ἔχουσιν μετανοίας.<CM>
Ἢ τίς γυνὴ δραχμὰς ἔχουσα δέκα, ἐὰν ἀπολέσῃ δραχμὴν μίαν, οὐχὶ ἅπτει λύχνον καὶ σαροῖ τὴν οἰκίαν καὶ ζητεῖ ἐπιμελῶς ἕως <RF>οὗ WH Treg NIV ] ὅτου RP<Rf>οὗ εὕρῃ;
καὶ εὑροῦσα <RF>συγκαλεῖ WH NIV ] συγκαλεῖται Treg RP<Rf>συγκαλεῖ τὰς φίλας <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὰς RP<Rf>καὶ γείτονας λέγουσα Συγχάρητέ μοι ὅτι εὗρον τὴν δραχμὴν ἣν ἀπώλεσα.
οὕτως, λέγω ὑμῖν, <RF>γίνεται χαρὰ WH Treg NIV ] χαρὰ γίνεται RP<Rf>γίνεται χαρὰ ἐνώπιον τῶν ἀγγέλων τοῦ θεοῦ ἐπὶ ἑνὶ ἁμαρτωλῷ μετανοοῦντι.<CM>
Εἶπεν δέ Ἄνθρωπός τις εἶχεν δύο υἱούς.
καὶ εἶπεν ὁ νεώτερος αὐτῶν τῷ πατρί Πάτερ, δός μοι τὸ ἐπιβάλλον μέρος τῆς οὐσίας <RF>ὁ δὲ WH Treg NIV ] Καὶ RP<Rf>ὁ δὲ διεῖλεν αὐτοῖς τὸν βίον.
καὶ μετ’ οὐ πολλὰς ἡμέρας συναγαγὼν <RF>πάντα WH Treg NIV ] ἅπαντα RP<Rf>πάντα ὁ νεώτερος υἱὸς ἀπεδήμησεν εἰς χώραν μακράν, καὶ ἐκεῖ διεσκόρπισεν τὴν οὐσίαν αὐτοῦ ζῶν ἀσώτως.
δαπανήσαντος δὲ αὐτοῦ πάντα ἐγένετο λιμὸς <RF>ἰσχυρὰ WH Treg NIV ] ἰσχυρὸς RP<Rf>ἰσχυρὰ κατὰ τὴν χώραν ἐκείνην, καὶ αὐτὸς ἤρξατο ὑστερεῖσθαι.
καὶ πορευθεὶς ἐκολλήθη ἑνὶ τῶν πολιτῶν τῆς χώρας ἐκείνης, καὶ ἔπεμψεν αὐτὸν εἰς τοὺς ἀγροὺς αὐτοῦ βόσκειν χοίρους
καὶ ἐπεθύμει <RF>γεμίσαι τὴν κοιλίαν αὐτοῦ ἀπὸ Treg NIV RP ] χορτασθῆναι ἐκ WH NA<Rf>γεμίσαι τὴν κοιλίαν αὐτοῦ ἀπὸ τῶν κερατίων ὧν ἤσθιον οἱ χοῖροι, καὶ οὐδεὶς ἐδίδου αὐτῷ.
εἰς ἑαυτὸν δὲ ἐλθὼν <RF>ἔφη WH NIV ] εἶπεν Treg RP<Rf>ἔφη Πόσοι μίσθιοι τοῦ πατρός μου <RF>περισσεύονται WH Treg NIV ] περισσεύουσιν RP<Rf>περισσεύονται ἄρτων, ἐγὼ δὲ <RF>λιμῷ ὧδε WH NIV ] ὧδε λιμῷ Treg; λιμῷ RP<Rf>λιμῷ ὧδε ἀπόλλυμαι
ἀναστὰς πορεύσομαι πρὸς τὸν πατέρα μου καὶ ἐρῶ αὐτῷ Πάτερ, ἥμαρτον εἰς τὸν οὐρανὸν καὶ ἐνώπιόν σου,
<RF>οὐκέτι WH Treg NIV ] καὶ οὐκέτι RP<Rf>οὐκέτι εἰμὶ ἄξιος κληθῆναι υἱός σου ποίησόν με ὡς ἕνα τῶν μισθίων σου.
καὶ ἀναστὰς ἦλθεν πρὸς τὸν πατέρα <RF>ἑαυτοῦ WH NIV ] αὐτοῦ Treg RP<Rf>ἑαυτοῦ. ἔτι δὲ αὐτοῦ μακρὰν ἀπέχοντος εἶδεν αὐτὸν ὁ πατὴρ αὐτοῦ καὶ ἐσπλαγχνίσθη καὶ δραμὼν ἐπέπεσεν ἐπὶ τὸν τράχηλον αὐτοῦ καὶ κατεφίλησεν αὐτόν.
εἶπεν δὲ <RF>ὁ υἱὸς αὐτῷ WH NIV ] αὐτῷ ὁ υἱός Treg RP<Rf>ὁ υἱὸς αὐτῷ Πάτερ, ἥμαρτον εἰς τὸν οὐρανὸν καὶ ἐνώπιόν σου, <RF>οὐκέτι WH Treg NIV ] καὶ οὐκέτι RP<Rf>οὐκέτι εἰμὶ ἄξιος κληθῆναι υἱός <RF>σου Treg NIV RP ] + ποίησόν με ὡς ἕνα τῶν μισθίων σου WH<Rf>σου.
εἶπεν δὲ ὁ πατὴρ πρὸς τοὺς δούλους αὐτοῦ <RF>Ταχὺ WH Treg NIV ] – RP<Rf>Ταχὺ <RF>ἐξενέγκατε WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>ἐξενέγκατε στολὴν τὴν πρώτην καὶ ἐνδύσατε αὐτόν, καὶ δότε δακτύλιον εἰς τὴν χεῖρα αὐτοῦ καὶ ὑποδήματα εἰς τοὺς πόδας,
καὶ <RF>φέρετε WH Treg NIV ] ἐνέγκαντες RP<Rf>φέρετε τὸν μόσχον τὸν σιτευτόν, θύσατε, καὶ φαγόντες εὐφρανθῶμεν,
ὅτι οὗτος ὁ υἱός μου νεκρὸς ἦν καὶ ἀνέζησεν, <RF>ἦν ἀπολωλὼς WH Treg NIV ] καὶ ἀπολωλὼς ἦν RP<Rf>ἦν ἀπολωλὼς καὶ εὑρέθη. καὶ ἤρξαντο εὐφραίνεσθαι.<CM>
Ἦν δὲ ὁ υἱὸς αὐτοῦ ὁ πρεσβύτερος ἐν ἀγρῷ καὶ ὡς ἐρχόμενος ἤγγισεν τῇ οἰκίᾳ, ἤκουσεν συμφωνίας καὶ χορῶν,
καὶ προσκαλεσάμενος ἕνα τῶν παίδων ἐπυνθάνετο τί <RF>ἂν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἂν εἴη ταῦτα
ὁ δὲ εἶπεν αὐτῷ ὅτι Ὁ ἀδελφός σου ἥκει, καὶ ἔθυσεν ὁ πατήρ σου τὸν μόσχον τὸν σιτευτόν, ὅτι ὑγιαίνοντα αὐτὸν ἀπέλαβεν.
ὠργίσθη δὲ καὶ οὐκ ἤθελεν εἰσελθεῖν. ὁ <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ πατὴρ αὐτοῦ ἐξελθὼν παρεκάλει αὐτόν.
ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν τῷ πατρὶ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοῦ Ἰδοὺ τοσαῦτα ἔτη δουλεύω σοι καὶ οὐδέποτε ἐντολήν σου παρῆλθον, καὶ ἐμοὶ οὐδέποτε ἔδωκας ἔριφον ἵνα μετὰ τῶν φίλων μου εὐφρανθῶ
ὅτε δὲ ὁ υἱός σου οὗτος ὁ καταφαγών σου τὸν βίον <RF>μετὰ WH NIV RP ] +τῶν Treg<Rf>μετὰ πορνῶν ἦλθεν, ἔθυσας αὐτῷ τὸν <RF>σιτευτὸν μόσχον WH Treg NIV ] μόσχον τὸν σιτευτόν RP<Rf>σιτευτὸν μόσχον.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτῷ Τέκνον, σὺ πάντοτε μετ’ ἐμοῦ εἶ, καὶ πάντα τὰ ἐμὰ σά ἐστιν
εὐφρανθῆναι δὲ καὶ χαρῆναι ἔδει, ὅτι ὁ ἀδελφός σου οὗτος νεκρὸς ἦν καὶ <RF>ἔζησεν WH Treg NA ] ἀνέζησεν NIV RP<Rf>ἔζησεν, καὶ <RF>ἀπολωλὼς WH Treg NIV ] + ἦν RP<Rf>ἀπολωλὼς καὶ εὑρέθη.<CM>
Ἔλεγεν δὲ καὶ πρὸς τοὺς <RF>μαθητάς WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθητάς Ἄνθρωπός τις ἦν πλούσιος ὃς εἶχεν οἰκονόμον, καὶ οὗτος διεβλήθη αὐτῷ ὡς διασκορπίζων τὰ ὑπάρχοντα αὐτοῦ.
καὶ φωνήσας αὐτὸν εἶπεν αὐτῷ Τί τοῦτο ἀκούω περὶ σοῦ; ἀπόδος τὸν λόγον τῆς οἰκονομίας σου, οὐ γὰρ <RF>δύνῃ WH Treg NIV ] δύνήσῃ RP<Rf>δύνῃ ἔτι οἰκονομεῖν.
εἶπεν δὲ ἐν ἑαυτῷ ὁ οἰκονόμος Τί ποιήσω ὅτι ὁ κύριός μου ἀφαιρεῖται τὴν οἰκονομίαν ἀπ’ ἐμοῦ; σκάπτειν οὐκ ἰσχύω, ἐπαιτεῖν αἰσχύνομαι
ἔγνων τί ποιήσω, ἵνα ὅταν μετασταθῶ <RF>ἐκ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐκ τῆς οἰκονομίας δέξωνταί με εἰς τοὺς οἴκους <RF>ἑαυτῶν WH Treg ] αὐτῶν NIV RP<Rf>ἑαυτῶν.
καὶ προσκαλεσάμενος ἕνα ἕκαστον τῶν χρεοφειλετῶν τοῦ κυρίου ἑαυτοῦ ἔλεγεν τῷ πρώτῳ Πόσον ὀφείλεις τῷ κυρίῳ μου;
ὁ δὲ εἶπεν Ἑκατὸν βάτους ἐλαίου <RF>ὁ δὲ WH Treg NIV ] Καὶ RP<Rf>ὁ δὲ εἶπεν αὐτῷ Δέξαι σου <RF>τὰ γράμματα WH Treg NIV ] τὸ γράμμα RP<Rf>τὰ γράμματα καὶ καθίσας ταχέως γράψον πεντήκοντα.
ἔπειτα ἑτέρῳ εἶπεν Σὺ δὲ πόσον ὀφείλεις; ὁ δὲ εἶπεν Ἑκατὸν κόρους σίτου <RF>λέγει WH Treg NIV ] Καὶ λέγει RP<Rf>λέγει αὐτῷ Δέξαι σου <RF>τὰ γράμματα WH Treg NIV ] τὸ γράμμα RP<Rf>τὰ γράμματα καὶ γράψον ὀγδοήκοντα.
καὶ ἐπῄνεσεν ὁ κύριος τὸν οἰκονόμον τῆς ἀδικίας ὅτι φρονίμως ἐποίησεν ὅτι οἱ υἱοὶ τοῦ αἰῶνος τούτου φρονιμώτεροι ὑπὲρ τοὺς υἱοὺς τοῦ φωτὸς εἰς τὴν γενεὰν τὴν ἑαυτῶν εἰσιν.
καὶ ἐγὼ ὑμῖν λέγω, <RF>ἑαυτοῖς ποιήσατε WH NIV ] Ποιήσατε ἑαυτοῖς Treg RP<Rf>ἑαυτοῖς ποιήσατε φίλους ἐκ τοῦ μαμωνᾶ τῆς ἀδικίας, ἵνα ὅταν <RF>ἐκλίπῃ WH Treg NIV ] ἐκλίπητε RP<Rf>ἐκλίπῃ δέξωνται ὑμᾶς εἰς τὰς αἰωνίους σκηνάς.<CM>
Ὁ πιστὸς ἐν ἐλαχίστῳ καὶ ἐν πολλῷ πιστός ἐστιν, καὶ ὁ ἐν ἐλαχίστῳ ἄδικος καὶ ἐν πολλῷ ἄδικός ἐστιν.
εἰ οὖν ἐν τῷ ἀδίκῳ μαμωνᾷ πιστοὶ οὐκ ἐγένεσθε, τὸ ἀληθινὸν τίς ὑμῖν πιστεύσει;
καὶ εἰ ἐν τῷ ἀλλοτρίῳ πιστοὶ οὐκ ἐγένεσθε, τὸ <RF>ὑμέτερον Treg NIV RP ] ἡμέτερον WH<Rf>ὑμέτερον τίς <RF>δώσει ὑμῖν WH Treg ] ὑμῖν δώσει NIV RP<Rf>δώσει ὑμῖν;
οὐδεὶς οἰκέτης δύναται δυσὶ κυρίοις δουλεύειν ἢ γὰρ τὸν ἕνα μισήσει καὶ τὸν ἕτερον ἀγαπήσει, ἢ ἑνὸς ἀνθέξεται καὶ τοῦ ἑτέρου καταφρονήσει. οὐ δύνασθε θεῷ δουλεύειν καὶ μαμωνᾷ.<CM>
Ἤκουον δὲ ταῦτα <RF>πάντα WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>πάντα οἱ Φαρισαῖοι φιλάργυροι ὑπάρχοντες, καὶ ἐξεμυκτήριζον αὐτόν.
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Ὑμεῖς ἐστε οἱ δικαιοῦντες ἑαυτοὺς ἐνώπιον τῶν ἀνθρώπων, ὁ δὲ θεὸς γινώσκει τὰς καρδίας ὑμῶν ὅτι τὸ ἐν ἀνθρώποις ὑψηλὸν βδέλυγμα ἐνώπιον τοῦ θεοῦ.<CM>
Ὁ νόμος καὶ οἱ προφῆται <RF>μέχρι WH Treg NIV ] ἕως RP<Rf>μέχρι Ἰωάννου ἀπὸ τότε ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ εὐαγγελίζεται καὶ πᾶς εἰς αὐτὴν βιάζεται.
Εὐκοπώτερον δέ ἐστιν τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν παρελθεῖν ἢ τοῦ νόμου μίαν κεραίαν πεσεῖν.<CM>
Πᾶς ὁ ἀπολύων τὴν γυναῖκα αὐτοῦ καὶ γαμῶν ἑτέραν μοιχεύει, <RF>καὶ WH Treg NIV ] + πᾶς RP<Rf>καὶ ὁ ἀπολελυμένην ἀπὸ ἀνδρὸς γαμῶν μοιχεύει.<CM>
Ἄνθρωπος δέ τις ἦν πλούσιος, καὶ ἐνεδιδύσκετο πορφύραν καὶ βύσσον εὐφραινόμενος καθ’ ἡμέραν λαμπρῶς.
πτωχὸς δέ <RF>τις WH Treg NIV ] + ἦν RP<Rf>τις ὀνόματι <RF>Λάζαρος WH Treg NIV ] + ὃς RP<Rf>Λάζαρος ἐβέβλητο πρὸς τὸν πυλῶνα αὐτοῦ εἱλκωμένος
καὶ ἐπιθυμῶν χορτασθῆναι <RF>ἀπὸ WH NIV ] + τῶν ψιχίων Treg RP<Rf>ἀπὸ τῶν πιπτόντων ἀπὸ τῆς τραπέζης τοῦ πλουσίου ἀλλὰ καὶ οἱ κύνες ἐρχόμενοι <RF>ἐπέλειχον WH Treg NIV ] ἀπέλειχον RP<Rf>ἐπέλειχον τὰ ἕλκη αὐτοῦ.
ἐγένετο δὲ ἀποθανεῖν τὸν πτωχὸν καὶ ἀπενεχθῆναι αὐτὸν ὑπὸ τῶν ἀγγέλων εἰς τὸν κόλπον Ἀβραάμ ἀπέθανεν δὲ καὶ ὁ πλούσιος καὶ ἐτάφη.
καὶ ἐν τῷ ᾅδῃ ἐπάρας τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτοῦ, ὑπάρχων ἐν βασάνοις, <RF>ὁρᾷ WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>ὁρᾷ Ἀβραὰμ ἀπὸ μακρόθεν καὶ Λάζαρον ἐν τοῖς κόλποις αὐτοῦ.
καὶ αὐτὸς φωνήσας εἶπεν Πάτερ Ἀβραάμ, ἐλέησόν με καὶ πέμψον Λάζαρον ἵνα βάψῃ τὸ ἄκρον τοῦ δακτύλου αὐτοῦ ὕδατος καὶ καταψύξῃ τὴν γλῶσσάν μου, ὅτι ὀδυνῶμαι ἐν τῇ φλογὶ ταύτῃ.
εἶπεν δὲ Ἀβραάμ Τέκνον, μνήσθητι ὅτι <RF>ἀπέλαβες WH Treg NIV ] + σὺ RP<Rf>ἀπέλαβες τὰ ἀγαθά σου ἐν τῇ ζωῇ σου, καὶ Λάζαρος ὁμοίως τὰ κακά νῦν δὲ ὧδε παρακαλεῖται σὺ δὲ ὀδυνᾶσαι.
καὶ <RF>ἐν WH NIV ] ἐπὶ Treg RP<Rf>ἐν πᾶσι τούτοις μεταξὺ ἡμῶν καὶ ὑμῶν χάσμα μέγα ἐστήρικται, ὅπως οἱ θέλοντες διαβῆναι ἔνθεν πρὸς ὑμᾶς μὴ δύνωνται, <RF>μηδὲ WH Treg NIV ] + οἱ RP<Rf>μηδὲ ἐκεῖθεν πρὸς ἡμᾶς διαπερῶσιν.
εἶπεν δέ Ἐρωτῶ <RF>σε οὖν WH Treg NIV ] οὖν σε RP<Rf>σε οὖν, πάτερ, ἵνα πέμψῃς αὐτὸν εἰς τὸν οἶκον τοῦ πατρός μου,
ἔχω γὰρ πέντε ἀδελφούς, ὅπως διαμαρτύρηται αὐτοῖς, ἵνα μὴ καὶ αὐτοὶ ἔλθωσιν εἰς τὸν τόπον τοῦτον τῆς βασάνου.
λέγει <RF>δὲ WH NIV ] δὲ αὐτῷ Treg; αὐτῷ RP<Rf>δὲ Ἀβραάμ Ἔχουσι Μωϋσέα καὶ τοὺς προφήτας ἀκουσάτωσαν αὐτῶν.
ὁ δὲ εἶπεν Οὐχί, πάτερ Ἀβραάμ, ἀλλ’ ἐάν τις ἀπὸ νεκρῶν πορευθῇ πρὸς αὐτοὺς μετανοήσουσιν.
εἶπεν δὲ αὐτῷ Εἰ Μωϋσέως καὶ τῶν προφητῶν οὐκ ἀκούουσιν, οὐδ’ ἐάν τις ἐκ νεκρῶν ἀναστῇ πεισθήσονται.<CM>
Εἶπεν δὲ πρὸς τοὺς μαθητὰς <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοῦ Ἀνένδεκτόν ἐστιν τοῦ <RF>τὰ σκάνδαλα μὴ ἐλθεῖν WH Treg NIV ] μὴ ἐλθεῖν τὰ σκάνδαλα RP<Rf>τὰ σκάνδαλα μὴ ἐλθεῖν, <RF>πλὴν οὐαὶ WH Treg NIV ] οὐαὶ δὲ RP<Rf>πλὴν οὐαὶ δι’ οὗ ἔρχεται
λυσιτελεῖ αὐτῷ εἰ <RF>λίθος μυλικὸς WH Treg NIV ] μύλος ὀνικὸς RP<Rf>λίθος μυλικὸς περίκειται περὶ τὸν τράχηλον αὐτοῦ καὶ ἔρριπται εἰς τὴν θάλασσαν ἢ ἵνα σκανδαλίσῃ <RF>τῶν μικρῶν τούτων ἕνα WH Treg NIV ] ἕνα τῶν μικρῶν τούτων RP<Rf>τῶν μικρῶν τούτων ἕνα.
προσέχετε ἑαυτοῖς. ἐὰν <RF>ἁμάρτῃ WH Treg NIV ] δὲ ἁμάρτῃ εἰς σὲ RP<Rf>ἁμάρτῃ ὁ ἀδελφός σου ἐπιτίμησον αὐτῷ, καὶ ἐὰν μετανοήσῃ ἄφες αὐτῷ
καὶ ἐὰν ἑπτάκις τῆς ἡμέρας <RF>ἁμαρτήσῃ WH Treg NIV ] ἁμάρτῃ RP<Rf>ἁμαρτήσῃ εἰς σὲ καὶ <RF>ἑπτάκις WH Treg NIV ] + τῆς ἡμέρας RP<Rf>ἑπτάκις ἐπιστρέψῃ <RF>πρὸς σὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>πρὸς σὲ λέγων Μετανοῶ, ἀφήσεις αὐτῷ.<CM>
Καὶ εἶπαν οἱ ἀπόστολοι τῷ κυρίῳ Πρόσθες ἡμῖν πίστιν.
εἶπεν δὲ ὁ κύριος Εἰ ἔχετε πίστιν ὡς κόκκον σινάπεως, ἐλέγετε ἂν τῇ συκαμίνῳ ταύτῃ Ἐκριζώθητι καὶ φυτεύθητι ἐν τῇ θαλάσσῃ καὶ ὑπήκουσεν ἂν ὑμῖν.<CM>
Τίς δὲ ἐξ ὑμῶν δοῦλον ἔχων ἀροτριῶντα ἢ ποιμαίνοντα, ὃς εἰσελθόντι ἐκ τοῦ ἀγροῦ ἐρεῖ <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτῷ Εὐθέως παρελθὼν ἀνάπεσε,
ἀλλ’ οὐχὶ ἐρεῖ αὐτῷ Ἑτοίμασον τί δειπνήσω καὶ περιζωσάμενος διακόνει μοι ἕως φάγω καὶ πίω, καὶ μετὰ ταῦτα φάγεσαι καὶ πίεσαι σύ;
μὴ <RF>ἔχει χάριν WH Treg NIV ] χάριν ἔχει RP<Rf>ἔχει χάριν τῷ <RF>δούλῳ WH Treg NIV ] + ἐκείνῳ RP<Rf>δούλῳ ὅτι ἐποίησεν τὰ <RF>διαταχθέντα WH Treg NIV ] + οὐ δοκῶ RP<Rf>διαταχθέντα;
οὕτως καὶ ὑμεῖς, ὅταν ποιήσητε πάντα τὰ διαταχθέντα ὑμῖν, λέγετε ὅτι Δοῦλοι ἀχρεῖοί ἐσμεν, <RF>ὃ ὠφείλομεν WH Treg NIV ] ὅτι ὃ ὀφείλομεν RP<Rf>ὃ ὠφείλομεν ποιῆσαι πεποιήκαμεν.<CM>
Καὶ ἐγένετο ἐν τῷ <RF>πορεύεσθαι WH NIV ] + αὐτὸν Treg RP<Rf>πορεύεσθαι εἰς Ἰερουσαλὴμ καὶ αὐτὸς διήρχετο διὰ <RF>μέσον WH Treg NIV ] μέσου RP<Rf>μέσον Σαμαρείας καὶ Γαλιλαίας.
καὶ εἰσερχομένου αὐτοῦ εἴς τινα κώμην <RF>ἀπήντησαν WH ] + αὐτῷ Treg NIV RP<Rf>ἀπήντησαν δέκα λεπροὶ ἄνδρες, οἳ <RF>ἔστησαν Treg NIV RP ] ἀνέστησαν WH<Rf>ἔστησαν πόρρωθεν,
καὶ αὐτοὶ ἦραν φωνὴν λέγοντες Ἰησοῦ ἐπιστάτα, ἐλέησον ἡμᾶς.
καὶ ἰδὼν εἶπεν αὐτοῖς Πορευθέντες ἐπιδείξατε ἑαυτοὺς τοῖς ἱερεῦσιν. καὶ ἐγένετο ἐν τῷ ὑπάγειν αὐτοὺς ἐκαθαρίσθησαν.
εἷς δὲ ἐξ αὐτῶν, ἰδὼν ὅτι ἰάθη, ὑπέστρεψεν μετὰ φωνῆς μεγάλης δοξάζων τὸν θεόν,
καὶ ἔπεσεν ἐπὶ πρόσωπον παρὰ τοὺς πόδας αὐτοῦ εὐχαριστῶν αὐτῷ καὶ αὐτὸς ἦν Σαμαρίτης.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν <RF>Οὐχὶ Treg NIV RP ] Οὐχ WH<Rf>Οὐχὶ οἱ δέκα ἐκαθαρίσθησαν; οἱ δὲ ἐννέα ποῦ;
οὐχ εὑρέθησαν ὑποστρέψαντες δοῦναι δόξαν τῷ θεῷ εἰ μὴ ὁ ἀλλογενὴς οὗτος;
καὶ εἶπεν αὐτῷ Ἀναστὰς πορεύου ἡ πίστις σου σέσωκέν σε.<CM>
Ἐπερωτηθεὶς δὲ ὑπὸ τῶν Φαρισαίων πότε ἔρχεται ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ ἀπεκρίθη αὐτοῖς καὶ εἶπεν Οὐκ ἔρχεται ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ μετὰ παρατηρήσεως,
οὐδὲ ἐροῦσιν Ἰδοὺ ὧδε ἤ <RF>Ἐκεῖ WH NIV ] Ἰδοὺ ἐκεῖ Treg RP<Rf>Ἐκεῖ ἰδοὺ γὰρ ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ ἐντὸς ὑμῶν ἐστιν.<CM>
Εἶπεν δὲ πρὸς τοὺς μαθητάς Ἐλεύσονται ἡμέραι ὅτε ἐπιθυμήσετε μίαν τῶν ἡμερῶν τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου ἰδεῖν καὶ οὐκ ὄψεσθε.
καὶ ἐροῦσιν ὑμῖν Ἰδοὺ <RF>ἐκεῖ Ἰδοὺ ὧδε Treg ] ἐκεῖ, ἤ Ἰδοὺ ὧδε WH NIV; ὧδε, ἤ Ἰδοὺ ἐκεῖ RP<Rf>ἐκεῖ Ἰδοὺ ὧδε μὴ ἀπέλθητε μηδὲ διώξητε.
ὥσπερ γὰρ ἡ <RF>ἀστραπὴ WH NIV ] + ἡ Treg RP<Rf>ἀστραπὴ ἀστράπτουσα ἐκ τῆς <RF>ὑπὸ τὸν WH Treg NIV ] ὑπ᾽ RP<Rf>ὑπὸ τὸν οὐρανὸν εἰς τὴν ὑπ’ οὐρανὸν λάμπει, οὕτως ἔσται ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου <RF>ἐν τῇ ἡμέρᾳ αὐτοῦ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἐν τῇ ἡμέρᾳ αὐτοῦ.
πρῶτον δὲ δεῖ αὐτὸν πολλὰ παθεῖν καὶ ἀποδοκιμασθῆναι ἀπὸ τῆς γενεᾶς ταύτης.
καὶ καθὼς ἐγένετο ἐν ταῖς ἡμέραις Νῶε, οὕτως ἔσται καὶ ἐν ταῖς ἡμέραις τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου
ἤσθιον, ἔπινον, ἐγάμουν, <RF>ἐγαμίζοντο WH Treg NIV ] ἐξεγαμίζοντο RP<Rf>ἐγαμίζοντο, ἄχρι ἧς ἡμέρας εἰσῆλθεν Νῶε εἰς τὴν κιβωτόν, καὶ ἦλθεν ὁ κατακλυσμὸς καὶ ἀπώλεσεν <RF>πάντας WH Treg NIV ] ἅπαντας RP<Rf>πάντας.
ὁμοίως <RF>καθὼς WH Treg NIV ] καὶ ὡς RP<Rf>καθὼς ἐγένετο ἐν ταῖς ἡμέραις Λώτ ἤσθιον, ἔπινον, ἠγόραζον, ἐπώλουν, ἐφύτευον, ᾠκοδόμουν
ᾗ δὲ ἡμέρᾳ ἐξῆλθεν Λὼτ ἀπὸ Σοδόμων, ἔβρεξεν πῦρ καὶ θεῖον ἀπ’ οὐρανοῦ καὶ ἀπώλεσεν <RF>πάντας WH Treg NIV ] ἅπαντας RP<Rf>πάντας.
κατὰ <RF>τὰ αὐτὰ WH Treg NIV ] ταῦτα RP<Rf>τὰ αὐτὰ ἔσται ᾗ ἡμέρᾳ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἀποκαλύπτεται.
ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ ὃς ἔσται ἐπὶ τοῦ δώματος καὶ τὰ σκεύη αὐτοῦ ἐν τῇ οἰκίᾳ, μὴ καταβάτω ἆραι αὐτά, καὶ ὁ <RF>ἐν WH Treg NIV ] + τῷ RP<Rf>ἐν ἀγρῷ ὁμοίως μὴ ἐπιστρεψάτω εἰς τὰ ὀπίσω.
μνημονεύετε τῆς γυναικὸς Λώτ.
ὃς ἐὰν ζητήσῃ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ <RF>περιποιήσασθαι WH Treg NIV ] σῶσαι RP<Rf>περιποιήσασθαι ἀπολέσει αὐτήν, <RF>ὃς δ᾽ ἂν WH Treg NIV ] καὶ ὃς ἐὰν RP<Rf>ὃς δ’ ἂν <RF>ἀπολέσῃ Treg NIV ] ἀπολέσῃ αὐτὴν RP; ἀπολέσει WH<Rf>ἀπολέσῃ ζῳογονήσει αὐτήν.
λέγω ὑμῖν, ταύτῃ τῇ νυκτὶ ἔσονται δύο ἐπὶ κλίνης μιᾶς, <RF>ὁ WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὁ εἷς παραλημφθήσεται καὶ ὁ ἕτερος ἀφεθήσεται
<RF>ἔσονται δύο WH Treg NIV ] Δύο ἔσονται RP<Rf>ἔσονται δύο ἀλήθουσαι ἐπὶ τὸ αὐτό, <RF>ἡ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡ μία παραλημφθήσεται <RF>ἡ δὲ WH Treg NIV ] καὶ ἡ RP<Rf>ἡ δὲ ἑτέρα <RF>ἀφεθήσεται WH Treg NIV RP ] + 36 δύο ἐν ἀγρῷ εἷς παραλημφθήσεται καὶ ὁ ἕτερος ἀφεθήσεται TR<Rf>ἀφεθήσεται.
--
καὶ ἀποκριθέντες λέγουσιν αὐτῷ Ποῦ, κύριε; ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Ὅπου τὸ σῶμα, ἐκεῖ <RF>καὶ οἱ ἀετοὶ ἐπισυναχθήσονται WH Treg NIV ] συναχθήσονται οἱ ἀετοὶ RP<Rf>καὶ οἱ ἀετοὶ ἐπισυναχθήσονται.<CM>
Ἔλεγεν <RF>δὲ WH NIV ] + καὶ Treg RP<Rf>δὲ παραβολὴν αὐτοῖς πρὸς τὸ δεῖν πάντοτε προσεύχεσθαι <RF>αὐτοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοὺς καὶ μὴ ἐγκακεῖν,
λέγων Κριτής τις ἦν ἔν τινι πόλει τὸν θεὸν μὴ φοβούμενος καὶ ἄνθρωπον μὴ ἐντρεπόμενος.
χήρα δὲ ἦν ἐν τῇ πόλει ἐκείνῃ καὶ ἤρχετο πρὸς αὐτὸν λέγουσα Ἐκδίκησόν με ἀπὸ τοῦ ἀντιδίκου μου.
καὶ οὐκ <RF>ἤθελεν WH Treg NIV ] ἠθέλησεν RP<Rf>ἤθελεν ἐπὶ χρόνον, μετὰ <RF>ταῦτα δὲ WH Treg ] δὲ ταῦτα NIV RP<Rf>ταῦτα δὲ εἶπεν ἐν ἑαυτῷ Εἰ καὶ τὸν θεὸν οὐ φοβοῦμαι <RF>οὐδὲ ἄνθρωπον WH Treg NIV ] καὶ ἄνθρωπον οὐκ RP<Rf>οὐδὲ ἄνθρωπον ἐντρέπομαι,
διά γε τὸ παρέχειν μοι κόπον τὴν χήραν ταύτην ἐκδικήσω αὐτήν ἵνα μὴ εἰς τέλος ἐρχομένη ὑπωπιάζῃ με.
εἶπεν δὲ ὁ κύριος Ἀκούσατε τί ὁ κριτὴς τῆς ἀδικίας λέγει
ὁ δὲ θεὸς οὐ μὴ ποιήσῃ τὴν ἐκδίκησιν τῶν ἐκλεκτῶν αὐτοῦ τῶν βοώντων <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] πρὸς αὐτὸν RP<Rf>αὐτῷ ἡμέρας καὶ νυκτός, καὶ <RF>μακροθυμεῖ WH Treg NIV ] μακροθυμῶν RP<Rf>μακροθυμεῖ ἐπ’ αὐτοῖς;
λέγω ὑμῖν ὅτι ποιήσει τὴν ἐκδίκησιν αὐτῶν ἐν τάχει. πλὴν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐλθὼν ἆρα εὑρήσει τὴν πίστιν ἐπὶ τῆς γῆς;<CM>
Εἶπεν δὲ <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ πρός τινας τοὺς πεποιθότας ἐφ’ ἑαυτοῖς ὅτι εἰσὶν δίκαιοι καὶ ἐξουθενοῦντας τοὺς λοιποὺς τὴν παραβολὴν ταύτην
Ἄνθρωποι δύο ἀνέβησαν εἰς τὸ ἱερὸν προσεύξασθαι, <RF>ὁ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὁ εἷς Φαρισαῖος καὶ ὁ ἕτερος τελώνης.
ὁ Φαρισαῖος σταθεὶς <RF>πρὸς ἑαυτὸν ταῦτα NIV RP] ταῦτα πρὸς ἑαυτὸν WH Treg<Rf>πρὸς ἑαυτὸν ταῦτα προσηύχετο Ὁ θεός, εὐχαριστῶ σοι ὅτι οὐκ εἰμὶ <RF>ὥσπερ WH NIV RP ] ὡς Treg<Rf>ὥσπερ οἱ λοιποὶ τῶν ἀνθρώπων, ἅρπαγες, ἄδικοι, μοιχοί, ἢ καὶ ὡς οὗτος ὁ τελώνης
νηστεύω δὶς τοῦ σαββάτου, <RF>ἀποδεκατῶ Treg NIV RP ] ἀποδεκατεύω WH<Rf>ἀποδεκατῶ πάντα ὅσα κτῶμαι.
<RF>ὁ δὲ WH NIV ] καὶ ὁ Treg RP<Rf>ὁ δὲ τελώνης μακρόθεν ἑστὼς οὐκ ἤθελεν οὐδὲ τοὺς ὀφθαλμοὺς <RF>ἐπᾶραι εἰς τὸν οὐρανόν WH Treg NIV ] εἰς τὸν οὐρανόν ἐπᾶραι RP<Rf>ἐπᾶραι εἰς τὸν οὐρανόν, ἀλλ’ <RF>ἔτυπτε WH Treg NIV ] + εἰς RP<Rf>ἔτυπτε τὸ στῆθος <RF>αὐτοῦ NIV RP ] ἑαυτοῦ WH Treg<Rf>αὐτοῦ λέγων Ὁ θεός, ἱλάσθητί μοι τῷ ἁμαρτωλῷ.
λέγω ὑμῖν, κατέβη οὗτος δεδικαιωμένος εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ <RF>παρ᾽ ἐκεῖνον WH Treg NIV ] ἢ γὰρ ἐκεῖνος RP<Rf>παρ’ ἐκεῖνον ὅτι πᾶς ὁ ὑψῶν ἑαυτὸν ταπεινωθήσεται, ὁ δὲ ταπεινῶν ἑαυτὸν ὑψωθήσεται.<CM>
Προσέφερον δὲ αὐτῷ καὶ τὰ βρέφη ἵνα αὐτῶν ἅπτηται ἰδόντες δὲ οἱ μαθηταὶ <RF>ἐπετίμων WH Treg NIV ] ἐπετίμησαν RP<Rf>ἐπετίμων αὐτοῖς.
ὁ δὲ Ἰησοῦς <RF>προσεκαλέσατο αὐτὰ λέγων WH Treg NIV ] προσκαλεσάμενος αὐτὰ εἶπεν RP<Rf>προσεκαλέσατο αὐτὰ λέγων Ἄφετε τὰ παιδία ἔρχεσθαι πρός με καὶ μὴ κωλύετε αὐτά, τῶν γὰρ τοιούτων ἐστὶν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ὃς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν μὴ δέξηται τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ ὡς παιδίον, οὐ μὴ εἰσέλθῃ εἰς αὐτήν.<CM>
Καὶ ἐπηρώτησέν τις αὐτὸν ἄρχων λέγων Διδάσκαλε ἀγαθέ, τί ποιήσας ζωὴν αἰώνιον κληρονομήσω;
εἶπεν δὲ αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Τί με λέγεις ἀγαθόν; οὐδεὶς ἀγαθὸς εἰ μὴ εἷς ὁ θεός.
τὰς ἐντολὰς οἶδας Μὴ μοιχεύσῃς, Μὴ φονεύσῃς, Μὴ κλέψῃς, Μὴ ψευδομαρτυρήσῃς, Τίμα τὸν πατέρα σου καὶ τὴν <RF>μητέρα WH Treg NIV ] + σου RP<Rf>μητέρα.
ὁ δὲ εἶπεν Ταῦτα πάντα <RF>ἐφύλαξα WH Treg NIV ] ἐφυλαξάμην RP<Rf>ἐφύλαξα ἐκ νεότητος <RF>μου Treg RP ] – WH NIV<Rf>μου.
ἀκούσας <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ταῦτα RP<Rf>δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ Ἔτι ἕν σοι λείπει πάντα ὅσα ἔχεις πώλησον καὶ διάδος πτωχοῖς, καὶ ἕξεις θησαυρὸν ἐν <RF>οὐρανοῖς Holmes WHmarg ] τοῖς οὐρανοῖς WH Treg NIV; οὐρανῷ RP<Rf>οὐρανοῖς, καὶ δεῦρο ἀκολούθει μοι.
ὁ δὲ ἀκούσας ταῦτα περίλυπος <RF>ἐγενήθη WH Treg NIV ] ἐγένετο RP<Rf>ἐγενήθη, ἦν γὰρ πλούσιος σφόδρα.
Ἰδὼν δὲ αὐτὸν ὁ <RF>Ἰησοῦς WH NIV ] + περίλυπον γενόμενον Treg RP NA<Rf>Ἰησοῦς εἶπεν Πῶς δυσκόλως οἱ τὰ χρήματα ἔχοντες <RF>εἰς … θεοῦ εἰσπορεύονται WH Treg NIV ] εἰσελεύσονται εἰς … θεοῦ RP<Rf>εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ εἰσπορεύονται
εὐκοπώτερον γάρ ἐστιν κάμηλον διὰ <RF>τρήματος βελόνης WH Treg NIV ] τρυμαλιᾶς ῥαφίδος RP<Rf>τρήματος βελόνης εἰσελθεῖν ἢ πλούσιον εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ εἰσελθεῖν.<CM>
Εἶπαν δὲ οἱ ἀκούσαντες Καὶ τίς δύναται σωθῆναι;
ὁ δὲ εἶπεν Τὰ ἀδύνατα παρὰ ἀνθρώποις δυνατὰ <RF>παρὰ τῷ θεῷ ἐστιν WH Treg NIV ] ἐστιν παρὰ τῷ θεῷ RP<Rf>παρὰ τῷ θεῷ ἐστιν.<CM>
Εἶπεν δὲ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Πέτρος Ἰδοὺ ἡμεῖς <RF>ἀφέντες τὰ ἴδια WH Treg NIV ] ἀφήκαμεν πάντα καὶ RP<Rf>ἀφέντες τὰ ἴδια ἠκολουθήσαμέν σοι.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι οὐδείς ἐστιν ὃς ἀφῆκεν οἰκίαν ἢ <RF>γυναῖκα ἢ ἀδελφοὺς ἢ γονεῖς WH NIV ] γονεῖς ἢ ἀδελφοὺς ἢ γυναῖκα Treg RP<Rf>γυναῖκα ἢ ἀδελφοὺς ἢ γονεῖς ἢ τέκνα ἕνεκεν τῆς βασιλείας τοῦ θεοῦ,
ὃς <RF>οὐχὶ WH NIV ] οὐ Treg RP<Rf>οὐχὶ μὴ <RF>ἀπολάβῃ Treg NIV RP ] λάβῃ WH<Rf>ἀπολάβῃ πολλαπλασίονα ἐν τῷ καιρῷ τούτῳ καὶ ἐν τῷ αἰῶνι τῷ ἐρχομένῳ ζωὴν αἰώνιον.<CM>
Παραλαβὼν δὲ τοὺς δώδεκα εἶπεν πρὸς αὐτούς Ἰδοὺ ἀναβαίνομεν εἰς <RF>Ἰερουσαλήμ WH Treg NIV ] Ἱεροσόλυμα RP<Rf>Ἰερουσαλήμ, καὶ τελεσθήσεται πάντα τὰ γεγραμμένα διὰ τῶν προφητῶν τῷ υἱῷ τοῦ ἀνθρώπου
παραδοθήσεται γὰρ τοῖς ἔθνεσιν καὶ ἐμπαιχθήσεται καὶ ὑβρισθήσεται καὶ ἐμπτυσθήσεται,
καὶ μαστιγώσαντες ἀποκτενοῦσιν αὐτόν, καὶ τῇ ἡμέρᾳ τῇ τρίτῃ ἀναστήσεται.
καὶ αὐτοὶ οὐδὲν τούτων συνῆκαν, καὶ ἦν τὸ ῥῆμα τοῦτο κεκρυμμένον ἀπ’ αὐτῶν, καὶ οὐκ ἐγίνωσκον τὰ λεγόμενα.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ ἐγγίζειν αὐτὸν εἰς Ἰεριχὼ τυφλός τις ἐκάθητο παρὰ τὴν ὁδὸν <RF>ἐπαιτῶν WH Treg NIV ] προσαιτῶν RP<Rf>ἐπαιτῶν.
ἀκούσας δὲ ὄχλου διαπορευομένου ἐπυνθάνετο <RF>τί WH NIV RP ] + ἂν Treg<Rf>τί εἴη τοῦτο
ἀπήγγειλαν δὲ αὐτῷ ὅτι Ἰησοῦς ὁ Ναζωραῖος παρέρχεται.
καὶ ἐβόησεν λέγων Ἰησοῦ υἱὲ Δαυίδ, ἐλέησόν με.
καὶ οἱ προάγοντες ἐπετίμων αὐτῷ ἵνα <RF>σιγήσῃ WH Treg NIV ] σιωπήσῃ RP<Rf>σιγήσῃ αὐτὸς δὲ πολλῷ μᾶλλον ἔκραζεν Υἱὲ Δαυίδ, ἐλέησόν με.
σταθεὶς δὲ <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ Ἰησοῦς ἐκέλευσεν αὐτὸν ἀχθῆναι πρὸς αὐτόν. ἐγγίσαντος δὲ αὐτοῦ ἐπηρώτησεν αὐτόν
<RF>Τί WH NIV ] λέγων Τί Treg RP<Rf>Τί σοι θέλεις ποιήσω; ὁ δὲ εἶπεν Κύριε, ἵνα ἀναβλέψω.
καὶ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ Ἀνάβλεψον ἡ πίστις σου σέσωκέν σε.
καὶ παραχρῆμα ἀνέβλεψεν, καὶ ἠκολούθει αὐτῷ δοξάζων τὸν θεόν. καὶ πᾶς ὁ λαὸς ἰδὼν ἔδωκεν αἶνον τῷ θεῷ.<CM>
Καὶ εἰσελθὼν διήρχετο τὴν Ἰεριχώ.
καὶ ἰδοὺ ἀνὴρ ὀνόματι <RF>καλούμενος WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>καλούμενος Ζακχαῖος, καὶ αὐτὸς ἦν ἀρχιτελώνης καὶ <RF>αὐτὸς WH Treg NIV ] οὗτος ἦν RP<Rf>αὐτὸς πλούσιος
καὶ ἐζήτει ἰδεῖν τὸν Ἰησοῦν τίς ἐστιν, καὶ οὐκ ἠδύνατο ἀπὸ τοῦ ὄχλου ὅτι τῇ ἡλικίᾳ μικρὸς ἦν.
καὶ προδραμὼν <RF>εἰς τὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>εἰς τὸ ἔμπροσθεν ἀνέβη ἐπὶ συκομορέαν ἵνα ἴδῃ αὐτόν, ὅτι ἐκείνης ἤμελλεν διέρχεσθαι.
καὶ ὡς ἦλθεν ἐπὶ τὸν τόπον, ἀναβλέψας ὁ <RF>Ἰησοῦς WH Treg NIV ] + εἶδεν αὐτόν καὶ RP<Rf>Ἰησοῦς εἶπεν πρὸς αὐτόν Ζακχαῖε, σπεύσας κατάβηθι, σήμερον γὰρ ἐν τῷ οἴκῳ σου δεῖ με μεῖναι.
καὶ σπεύσας κατέβη, καὶ ὑπεδέξατο αὐτὸν χαίρων.
καὶ ἰδόντες πάντες διεγόγγυζον λέγοντες ὅτι Παρὰ ἁμαρτωλῷ ἀνδρὶ εἰσῆλθεν καταλῦσαι.
σταθεὶς δὲ Ζακχαῖος εἶπεν πρὸς τὸν κύριον Ἰδοὺ τὰ <RF>ἡμίσιά WH Treg NIV ] ἡμίση RP<Rf>ἡμίσιά <RF>μου τῶν ὑπαρχόντων WH Treg NIV ] τῶν ὑπαρχόντων μου RP<Rf>μου τῶν ὑπαρχόντων, κύριε, <RF>τοῖς πτωχοῖς δίδωμι WH Treg NIV ] δίδωμι τοῖς πτωχοῖς RP<Rf>τοῖς πτωχοῖς δίδωμι, καὶ εἴ τινός τι ἐσυκοφάντησα ἀποδίδωμι τετραπλοῦν.
εἶπεν δὲ πρὸς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς ὅτι Σήμερον σωτηρία τῷ οἴκῳ τούτῳ ἐγένετο, καθότι καὶ αὐτὸς υἱὸς Ἀβραάμ ἐστιν
ἦλθεν γὰρ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ζητῆσαι καὶ σῶσαι τὸ ἀπολωλός.<CM>
Ἀκουόντων δὲ αὐτῶν ταῦτα προσθεὶς εἶπεν παραβολὴν διὰ τὸ ἐγγὺς <RF>εἶναι Ἰερουσαλὴμ αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὸν εἶναι Ἰερουσαλὴμ RP<Rf>εἶναι Ἰερουσαλὴμ αὐτὸν καὶ δοκεῖν αὐτοὺς ὅτι παραχρῆμα μέλλει ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ ἀναφαίνεσθαι
εἶπεν οὖν Ἄνθρωπός τις εὐγενὴς ἐπορεύθη εἰς χώραν μακρὰν λαβεῖν ἑαυτῷ βασιλείαν καὶ ὑποστρέψαι.
καλέσας δὲ δέκα δούλους ἑαυτοῦ ἔδωκεν αὐτοῖς δέκα μνᾶς καὶ εἶπεν πρὸς αὐτούς <RF>Πραγματεύσασθε Treg NIV RP ] πραγματεύσασθαι WH<Rf>Πραγματεύσασθε <RF>ἐν ᾧ WH Treg NIV ] ἕως RP<Rf>ἐν ᾧ ἔρχομαι.
οἱ δὲ πολῖται αὐτοῦ ἐμίσουν αὐτόν, καὶ ἀπέστειλαν πρεσβείαν ὀπίσω αὐτοῦ λέγοντες Οὐ θέλομεν τοῦτον βασιλεῦσαι ἐφ’ ἡμᾶς.
καὶ ἐγένετο ἐν τῷ ἐπανελθεῖν αὐτὸν λαβόντα τὴν βασιλείαν καὶ εἶπεν φωνηθῆναι αὐτῷ τοὺς δούλους τούτους οἷς <RF>δεδώκει WH Treg NIV ] ἔδωκεν RP<Rf>δεδώκει τὸ ἀργύριον, ἵνα <RF>γνοῖ WH Treg NIV ] γνῷ τίς RP<Rf>γνοῖ τί <RF>διεπραγματεύσαντο WH Treg NIV ] διεπραγματεύσατο RP<Rf>διεπραγματεύσαντο.
παρεγένετο δὲ ὁ πρῶτος λέγων Κύριε, ἡ μνᾶ σου <RF>δέκα προσηργάσατο WH Treg NIV ] προσηργάσατο δέκα RP<Rf>δέκα προσηργάσατο μνᾶς.
καὶ εἶπεν αὐτῷ <RF>Εὖγε WH Treg NIV ] Εὖ RP<Rf>Εὖγε, ἀγαθὲ δοῦλε, ὅτι ἐν ἐλαχίστῳ πιστὸς ἐγένου, ἴσθι ἐξουσίαν ἔχων ἐπάνω δέκα πόλεων.
καὶ ἦλθεν ὁ δεύτερος λέγων <RF>Ἡ μνᾶ σου κύριε WH Treg NIV ] Κύριε ἡ μνᾶ σου RP<Rf>Ἡ μνᾶ σου, κύριε, ἐποίησεν πέντε μνᾶς.
εἶπεν δὲ καὶ τούτῳ Καὶ σὺ <RF>ἐπάνω γίνου WH NIV ] γίνου ἐπάνω Treg RP<Rf>ἐπάνω γίνου πέντε πόλεων.
καὶ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ ἕτερος ἦλθεν λέγων Κύριε, ἰδοὺ ἡ μνᾶ σου ἣν εἶχον ἀποκειμένην ἐν σουδαρίῳ
ἐφοβούμην γάρ σε ὅτι ἄνθρωπος αὐστηρὸς εἶ, αἴρεις ὃ οὐκ ἔθηκας καὶ θερίζεις ὃ οὐκ ἔσπειρας.
<RF>λέγει WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>λέγει αὐτῷ Ἐκ τοῦ στόματός σου κρίνω σε, πονηρὲ δοῦλε ᾔδεις ὅτι ἐγὼ ἄνθρωπος αὐστηρός εἰμι, αἴρων ὃ οὐκ ἔθηκα καὶ θερίζων ὃ οὐκ ἔσπειρα;
καὶ διὰ τί οὐκ ἔδωκάς <RF>μου τὸ ἀργύριον WH Treg NIV ] τὸ ἀργύριόν μου RP<Rf>μου τὸ ἀργύριον ἐπὶ τράπεζαν; κἀγὼ ἐλθὼν σὺν τόκῳ ἂν <RF>αὐτὸ ἔπραξα WH Treg NIV ] ἔπραξα αὐτό RP<Rf>αὐτὸ ἔπραξα.
καὶ τοῖς παρεστῶσιν εἶπεν Ἄρατε ἀπ’ αὐτοῦ τὴν μνᾶν καὶ δότε τῷ τὰς δέκα μνᾶς ἔχοντι —
καὶ εἶπαν αὐτῷ Κύριε, ἔχει δέκα μνᾶς —
<RF>λέγω WH NIV ] + γὰρ Treg RP<Rf>λέγω ὑμῖν ὅτι παντὶ τῷ ἔχοντι δοθήσεται, ἀπὸ δὲ τοῦ μὴ ἔχοντος καὶ ὃ ἔχει <RF>ἀρθήσεται WH NIV ] + ἀπ᾽ αὐτοῦ Treg RP<Rf>ἀρθήσεται.
πλὴν τοὺς ἐχθρούς μου <RF>τούτους WH Treg NIV ] ἐκείνους RP<Rf>τούτους τοὺς μὴ θελήσαντάς με βασιλεῦσαι ἐπ’ αὐτοὺς ἀγάγετε ὧδε καὶ κατασφάξατε <RF>αὐτοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοὺς ἔμπροσθέν μου.<CM>
Καὶ εἰπὼν ταῦτα ἐπορεύετο ἔμπροσθεν ἀναβαίνων εἰς Ἱεροσόλυμα.<CM>
Καὶ ἐγένετο ὡς ἤγγισεν εἰς Βηθφαγὴ καὶ Βηθανίαν πρὸς τὸ ὄρος τὸ καλούμενον Ἐλαιῶν, ἀπέστειλεν δύο τῶν <RF>μαθητῶν WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>μαθητῶν
<RF>λέγων WH Treg NIV ] εἰπών RP<Rf>λέγων Ὑπάγετε εἰς τὴν κατέναντι κώμην, ἐν ᾗ εἰσπορευόμενοι εὑρήσετε πῶλον δεδεμένον, ἐφ’ ὃν οὐδεὶς πώποτε ἀνθρώπων ἐκάθισεν, <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ λύσαντες αὐτὸν ἀγάγετε.
καὶ ἐάν τις ὑμᾶς ἐρωτᾷ Διὰ τί λύετε; οὕτως <RF>ἐρεῖτε WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>ἐρεῖτε ὅτι Ὁ κύριος αὐτοῦ χρείαν ἔχει.
ἀπελθόντες δὲ οἱ ἀπεσταλμένοι εὗρον καθὼς εἶπεν αὐτοῖς.
λυόντων δὲ αὐτῶν τὸν πῶλον εἶπαν οἱ κύριοι αὐτοῦ πρὸς αὐτούς Τί λύετε τὸν πῶλον;
οἱ δὲ εἶπαν <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι Ὁ κύριος αὐτοῦ χρείαν ἔχει.
καὶ ἤγαγον αὐτὸν πρὸς τὸν Ἰησοῦν, καὶ ἐπιρίψαντες <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτῶν τὰ ἱμάτια ἐπὶ τὸν πῶλον ἐπεβίβασαν τὸν Ἰησοῦν
πορευομένου δὲ αὐτοῦ ὑπεστρώννυον τὰ ἱμάτια <RF>ἑαυτῶν WH Treg ] αὐτῶν NIV RP<Rf>ἑαυτῶν ἐν τῇ ὁδῷ.
ἐγγίζοντος δὲ αὐτοῦ ἤδη πρὸς τῇ καταβάσει τοῦ Ὄρους τῶν Ἐλαιῶν ἤρξαντο ἅπαν τὸ πλῆθος τῶν μαθητῶν χαίροντες αἰνεῖν τὸν θεὸν φωνῇ μεγάλῃ περὶ <RF>πασῶν WH NIV RP ] πάντων Treg<Rf>πασῶν ὧν εἶδον δυνάμεων,
λέγοντες Εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος <RF>βασιλεὺς WH NIV ] ὁ βασιλεὺς Treg RP<Rf>βασιλεὺς ἐν ὀνόματι κυρίου <RF>ἐν οὐρανῷ εἰρήνη WH Treg NIV ] εἰρήνη ἐν οὐρανῷ RP<Rf>ἐν οὐρανῷ εἰρήνη καὶ δόξα ἐν ὑψίστοις.
καί τινες τῶν Φαρισαίων ἀπὸ τοῦ ὄχλου εἶπαν πρὸς αὐτόν Διδάσκαλε, ἐπιτίμησον τοῖς μαθηταῖς σου.
καὶ ἀποκριθεὶς <RF>εἶπεν WH NIV ] + αὐτοῖς Treg RP<Rf>εἶπεν Λέγω ὑμῖν, <RF>ὅτι Treg RP ] – WH NIV<Rf>ὅτι ἐὰν οὗτοι <RF>σιωπήσουσιν WH Treg NIV ] σιωπήσωσιν RP<Rf>σιωπήσουσιν, οἱ λίθοι <RF>κράξουσιν WH Treg NIV ] κεκράξονται RP<Rf>κράξουσιν.<CM>
Καὶ ὡς ἤγγισεν, ἰδὼν τὴν πόλιν ἔκλαυσεν ἐπ’ <RF>αὐτήν WH Treg NIV ] αὐτῇ RP<Rf>αὐτήν,
λέγων ὅτι Εἰ ἔγνως <RF>ἐν τῇ ἡμέρᾳ ταύτῃ καὶ σὺ WH NIV ] καὶ σὺ ἐν τῇ ἡμέρᾳ ταύτῃ Treg; καὶ σύ καί γε ἐν τῇ ἡμέρᾳ σου RP<Rf>ἐν τῇ ἡμέρᾳ ταύτῃ καὶ σὺ τὰ πρὸς <RF>εἰρήνην WH NIV ] + σου Treg RP<Rf>εἰρήνην — νῦν δὲ ἐκρύβη ἀπὸ ὀφθαλμῶν σου.
ὅτι ἥξουσιν ἡμέραι ἐπὶ σὲ καὶ <RF>παρεμβαλοῦσιν WH Treg NIV ] περιβαλοῦσιν RP<Rf>παρεμβαλοῦσιν οἱ ἐχθροί σου χάρακά σοι καὶ περικυκλώσουσίν σε καὶ συνέξουσίν σε πάντοθεν,
καὶ ἐδαφιοῦσίν σε καὶ τὰ τέκνα σου ἐν σοί, καὶ οὐκ ἀφήσουσιν <RF>λίθον ἐπὶ λίθον ἐν σοί WH Treg NIV ] ἐν σοὶ λίθον ἐπὶ λίθῳ RP<Rf>λίθον ἐπὶ λίθον ἐν σοί, ἀνθ’ ὧν οὐκ ἔγνως τὸν καιρὸν τῆς ἐπισκοπῆς σου.<CM>
Καὶ εἰσελθὼν εἰς τὸ ἱερὸν ἤρξατο ἐκβάλλειν τοὺς <RF>πωλοῦντας WH Treg NIV ] + ἐν αὐτῷ καὶ ἀγοράζοντας RP<Rf>πωλοῦντας,
λέγων αὐτοῖς Γέγραπται <RF>Καὶ ἔσται WH Treg NIV ] – RP<Rf>Καὶ ἔσται ὁ οἶκός μου οἶκος <RF>προσευχῆς WH Treg NIV ] + ἐστίν RP<Rf>προσευχῆς, ὑμεῖς δὲ αὐτὸν ἐποιήσατε σπήλαιον λῃστῶν.<CM>
Καὶ ἦν διδάσκων τὸ καθ’ ἡμέραν ἐν τῷ ἱερῷ οἱ δὲ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς ἐζήτουν αὐτὸν ἀπολέσαι καὶ οἱ πρῶτοι τοῦ λαοῦ,
καὶ οὐχ <RF>εὕρισκον NIV RP ] ηὕρισκον WH Treg<Rf>εὕρισκον τὸ τί ποιήσωσιν, ὁ λαὸς γὰρ ἅπας ἐξεκρέματο αὐτοῦ ἀκούων.<CM>
Καὶ ἐγένετο ἐν μιᾷ τῶν <RF>ἡμερῶν WH Treg NIV ] + ἐκείνων RP<Rf>ἡμερῶν διδάσκοντος αὐτοῦ τὸν λαὸν ἐν τῷ ἱερῷ καὶ εὐαγγελιζομένου ἐπέστησαν οἱ <RF>ἀρχιερεῖς WH Treg NIV ] ἱερεῖς RP<Rf>ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς σὺν τοῖς πρεσβυτέροις,
καὶ εἶπαν <RF>λέγοντες πρὸς αὐτόν  WH NIV ] πρὸς αὐτόν λέγοντες RP; πρὸς αὐτόν Treg<Rf>λέγοντες πρὸς αὐτόν Εἰπὸν ἡμῖν ἐν ποίᾳ ἐξουσίᾳ ταῦτα ποιεῖς, ἢ τίς ἐστιν ὁ δούς σοι τὴν ἐξουσίαν ταύτην;
ἀποκριθεὶς δὲ εἶπεν πρὸς αὐτούς Ἐρωτήσω ὑμᾶς <RF>κἀγὼ WH Treg NIV ] + ἕνα RP<Rf>κἀγὼ λόγον, καὶ εἴπατέ μοι
Τὸ βάπτισμα Ἰωάννου ἐξ οὐρανοῦ ἦν ἢ ἐξ ἀνθρώπων;
οἱ δὲ συνελογίσαντο πρὸς ἑαυτοὺς λέγοντες ὅτι Ἐὰν εἴπωμεν Ἐξ οὐρανοῦ, ἐρεῖ Διὰ τί οὐκ ἐπιστεύσατε αὐτῷ;
ἐὰν δὲ εἴπωμεν Ἐξ ἀνθρώπων, <RF>ὁ λαὸς ἅπας WH Treg NIV ] πᾶς ὁ λαὸς RP<Rf>ὁ λαὸς ἅπας καταλιθάσει ἡμᾶς, πεπεισμένος γάρ ἐστιν Ἰωάννην προφήτην εἶναι
καὶ ἀπεκρίθησαν μὴ εἰδέναι πόθεν.
καὶ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτοῖς Οὐδὲ ἐγὼ λέγω ὑμῖν ἐν ποίᾳ ἐξουσίᾳ ταῦτα ποιῶ.<CM>
Ἤρξατο δὲ πρὸς τὸν λαὸν λέγειν τὴν παραβολὴν ταύτην <RF>Ἄνθρωπος WH Treg NIV RP ] + τις NA<Rf>Ἄνθρωπος ἐφύτευσεν ἀμπελῶνα, καὶ ἐξέδετο αὐτὸν γεωργοῖς, καὶ ἀπεδήμησεν χρόνους ἱκανούς.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>καὶ καιρῷ ἀπέστειλεν πρὸς τοὺς γεωργοὺς δοῦλον, ἵνα ἀπὸ τοῦ καρποῦ τοῦ ἀμπελῶνος <RF>δώσουσιν WH Treg NIV ] δῶσιν RP<Rf>δώσουσιν αὐτῷ οἱ δὲ γεωργοὶ <RF>ἐξαπέστειλαν αὐτὸν δείραντες WH NIV ] δείραντες αὐτὸν ἐξαπέστειλαν Treg RP<Rf>ἐξαπέστειλαν αὐτὸν δείραντες κενόν.
καὶ προσέθετο <RF>ἕτερον πέμψαι WH Treg NIV ] πέμψαι ἕτερον RP<Rf>ἕτερον πέμψαι δοῦλον οἱ δὲ κἀκεῖνον δείραντες καὶ ἀτιμάσαντες ἐξαπέστειλαν κενόν.
καὶ προσέθετο <RF>τρίτον πέμψαι WH Treg NIV ] πέμψαι τρίτον RP<Rf>τρίτον πέμψαι οἱ δὲ καὶ τοῦτον τραυματίσαντες ἐξέβαλον.
εἶπεν δὲ ὁ κύριος τοῦ ἀμπελῶνος Τί ποιήσω; πέμψω τὸν υἱόν μου τὸν ἀγαπητόν ἴσως <RF>τοῦτον WH Treg NIV ] + ἰδόντες RP<Rf>τοῦτον ἐντραπήσονται.
ἰδόντες δὲ αὐτὸν οἱ γεωργοὶ διελογίζοντο πρὸς <RF>ἀλλήλους WH Treg NIV ] ἑαυτούς RP<Rf>ἀλλήλους λέγοντες Οὗτός ἐστιν ὁ κληρονόμος <RF>ἀποκτείνωμεν WH Treg NIV ] δεῦτε ἀποκτείνωμεν RP<Rf>ἀποκτείνωμεν αὐτόν, ἵνα ἡμῶν γένηται ἡ κληρονομία
καὶ ἐκβαλόντες αὐτὸν ἔξω τοῦ ἀμπελῶνος ἀπέκτειναν. τί οὖν ποιήσει αὐτοῖς ὁ κύριος τοῦ ἀμπελῶνος;
ἐλεύσεται καὶ ἀπολέσει τοὺς γεωργοὺς τούτους, καὶ δώσει τὸν ἀμπελῶνα ἄλλοις. ἀκούσαντες δὲ εἶπαν Μὴ γένοιτο.
ὁ δὲ ἐμβλέψας αὐτοῖς εἶπεν Τί οὖν ἐστιν τὸ γεγραμμένον τοῦτο Λίθον ὃν ἀπεδοκίμασαν οἱ οἰκοδομοῦντες, οὗτος ἐγενήθη εἰς κεφαλὴν γωνίας;
πᾶς ὁ πεσὼν ἐπ’ ἐκεῖνον τὸν λίθον συνθλασθήσεται ἐφ’ ὃν δ’ ἂν πέσῃ, λικμήσει αὐτόν.
καὶ ἐζήτησαν οἱ <RF>γραμματεῖς καὶ οἱ ἀρχιερεῖς WH Treg NIV ] ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς RP<Rf>γραμματεῖς καὶ οἱ ἀρχιερεῖς ἐπιβαλεῖν ἐπ’ αὐτὸν τὰς χεῖρας ἐν αὐτῇ τῇ ὥρᾳ, καὶ ἐφοβήθησαν <RF>τὸν λαόν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν λαόν, ἔγνωσαν γὰρ ὅτι πρὸς αὐτοὺς <RF>εἶπεν τὴν … ταύτην WH Treg NIV ] τὴν … ταύτην εἶπεν RP<Rf>εἶπεν τὴν παραβολὴν ταύτην.<CM>
Καὶ παρατηρήσαντες ἀπέστειλαν ἐγκαθέτους ὑποκρινομένους ἑαυτοὺς δικαίους εἶναι, ἵνα ἐπιλάβωνται αὐτοῦ λόγου, <RF>ὥστε WH Treg NIV ] εἰς τὸ RP<Rf>ὥστε παραδοῦναι αὐτὸν τῇ ἀρχῇ καὶ τῇ ἐξουσίᾳ τοῦ ἡγεμόνος.
καὶ ἐπηρώτησαν αὐτὸν λέγοντες Διδάσκαλε, οἴδαμεν ὅτι ὀρθῶς λέγεις καὶ διδάσκεις καὶ οὐ λαμβάνεις πρόσωπον, ἀλλ’ ἐπ’ ἀληθείας τὴν ὁδὸν τοῦ θεοῦ διδάσκεις
ἔξεστιν <RF>ἡμᾶς WH Treg NIV ] ἡμῖν RP<Rf>ἡμᾶς Καίσαρι φόρον δοῦναι ἢ οὔ;
κατανοήσας δὲ αὐτῶν τὴν πανουργίαν εἶπεν πρὸς <RF>αὐτούς WH Treg NIV ] + Τί με πειράζετε RP<Rf>αὐτούς
<RF>Δείξατέ WH Treg NIV ] Ἐπιδείξατέ RP<Rf>Δείξατέ μοι δηνάριον τίνος ἔχει εἰκόνα καὶ ἐπιγραφήν; <RF>ἀποκριθέντες Treg RP ] οἱ WH NIV<Rf>ἀποκριθέντες δὲ εἶπαν Καίσαρος.
ὁ δὲ εἶπεν <RF>πρὸς αὐτούς Τοίνυν ἀπόδοτε WH Treg NIV ] αὐτοῖς Ἀπόδοτε τοίνυν RP<Rf>πρὸς αὐτούς Τοίνυν ἀπόδοτε τὰ Καίσαρος Καίσαρι καὶ τὰ τοῦ θεοῦ τῷ θεῷ.
καὶ οὐκ ἴσχυσαν ἐπιλαβέσθαι <RF>τοῦ WH ] αὐτοῦ Treg NIV RP<Rf>τοῦ ῥήματος ἐναντίον τοῦ λαοῦ, καὶ θαυμάσαντες ἐπὶ τῇ ἀποκρίσει αὐτοῦ ἐσίγησαν.<CM>
Προσελθόντες δέ τινες τῶν Σαδδουκαίων, οἱ <RF>ἀντιλέγοντες NIV RP ] λέγοντες WH Treg<Rf>ἀντιλέγοντες ἀνάστασιν μὴ εἶναι, ἐπηρώτησαν αὐτὸν
λέγοντες Διδάσκαλε, Μωϋσῆς ἔγραψεν ἡμῖν, ἐάν τινος ἀδελφὸς ἀποθάνῃ ἔχων γυναῖκα, καὶ οὗτος ἄτεκνος <RF>ᾖ WH Treg NIV ] ἀποθάνῃ RP<Rf>ᾖ, ἵνα λάβῃ ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ τὴν γυναῖκα καὶ ἐξαναστήσῃ σπέρμα τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ.
ἑπτὰ οὖν ἀδελφοὶ ἦσαν καὶ ὁ πρῶτος λαβὼν γυναῖκα ἀπέθανεν ἄτεκνος
καὶ <RF>ὁ δεύτερος WH Treg NIV ] ἔλαβεν ὁ δεύτερος τὴν γυναῖκα καὶ οὑτὸς ἀπέθανεν ἄτεκνος RP<Rf>ὁ δεύτερος
καὶ ὁ τρίτος ἔλαβεν <RF>αὐτήν WH Treg NIV ] + ὡσαύτως RP<Rf>αὐτήν, ὡσαύτως δὲ καὶ οἱ ἑπτὰ οὐ κατέλιπον τέκνα καὶ ἀπέθανον
ὕστερον <RF>καὶ ἡ γυνὴ ἀπέθανεν WH Treg NIV ] δὲ πάντων ἀπέθανεν καὶ ἡ γυνή RP<Rf>καὶ ἡ γυνὴ ἀπέθανεν.
<RF>ἡ γυνὴ οὖν ἐν τῇ WH NIV ] ἐν τῇ οὖν Treg RP<Rf>ἡ γυνὴ οὖν ἐν τῇ ἀναστάσει τίνος αὐτῶν γίνεται γυνή; οἱ γὰρ ἑπτὰ ἔσχον αὐτὴν γυναῖκα.<CM>
<RF>Καὶ WH Treg NIV ] + ἀποκριθεὶς RP<Rf>Καὶ εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Οἱ υἱοὶ τοῦ αἰῶνος τούτου γαμοῦσιν καὶ <RF>γαμίσκονται WH Treg NIV ] ἐκγαμίσκονται RP<Rf>γαμίσκονται,
οἱ δὲ καταξιωθέντες τοῦ αἰῶνος ἐκείνου τυχεῖν καὶ τῆς ἀναστάσεως τῆς ἐκ νεκρῶν οὔτε γαμοῦσιν οὔτε <RF>γαμίζονται WH Treg NIV ] ἐκγαμίζονται RP<Rf>γαμίζονται
<RF>οὐδὲ WH Treg NIV ] οὔτε RP<Rf>οὐδὲ γὰρ ἀποθανεῖν ἔτι δύνανται, ἰσάγγελοι γάρ εἰσιν καὶ υἱοί <RF>εἰσιν WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>εἰσιν θεοῦ τῆς ἀναστάσεως υἱοὶ ὄντες.
ὅτι δὲ ἐγείρονται οἱ νεκροὶ καὶ Μωϋσῆς ἐμήνυσεν ἐπὶ τῆς βάτου, ὡς λέγει κύριον τὸν θεὸν Ἀβραὰμ <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>καὶ θεὸν Ἰσαὰκ <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>καὶ θεὸν Ἰακώβ
θεὸς δὲ οὐκ ἔστιν νεκρῶν ἀλλὰ ζώντων, πάντες γὰρ αὐτῷ ζῶσιν.
ἀποκριθέντες δέ τινες τῶν γραμματέων εἶπαν Διδάσκαλε, καλῶς εἶπας
οὐκέτι <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ ἐτόλμων ἐπερωτᾶν αὐτὸν οὐδέν.<CM>
Εἶπεν δὲ πρὸς αὐτούς Πῶς λέγουσιν τὸν χριστὸν <RF>εἶναι Δαυὶδ υἱόν WH NIV ] υἱὸν Δαυὶδ εἶναι Treg RP<Rf>εἶναι Δαυὶδ υἱόν;
<RF>αὐτὸς γὰρ WH NIV ] καὶ αὐτὸς Treg RP<Rf>αὐτὸς γὰρ Δαυὶδ λέγει ἐν βίβλῳ ψαλμῶν <RF>Εἶπεν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>Εἶπεν κύριος τῷ κυρίῳ μου Κάθου ἐκ δεξιῶν μου
ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου.
Δαυὶδ οὖν <RF>αὐτὸν κύριον WH Treg ] κύριον αὐτὸν NIV RP<Rf>αὐτὸν κύριον καλεῖ, καὶ πῶς <RF>αὐτοῦ υἱός WH Treg NIV ] υἱὸς αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ υἱός ἐστιν;<CM>
Ἀκούοντος δὲ παντὸς τοῦ λαοῦ εἶπεν τοῖς <RF>μαθηταῖς WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP NA<Rf>μαθηταῖς
Προσέχετε ἀπὸ τῶν γραμματέων τῶν θελόντων περιπατεῖν ἐν στολαῖς καὶ φιλούντων ἀσπασμοὺς ἐν ταῖς ἀγοραῖς καὶ πρωτοκαθεδρίας ἐν ταῖς συναγωγαῖς καὶ πρωτοκλισίας ἐν τοῖς δείπνοις,
οἳ κατεσθίουσιν τὰς οἰκίας τῶν χηρῶν καὶ προφάσει μακρὰ προσεύχονται οὗτοι λήμψονται περισσότερον κρίμα.<CM>
Ἀναβλέψας δὲ εἶδεν τοὺς βάλλοντας <RF>εἰς τὸ γαζοφυλάκιον τὰ δῶρα αὐτῶν WH Treg NIV ] τὰ δῶρα αὐτῶν εἰς τὸ γαζοφυλάκιον RP<Rf>εἰς τὸ γαζοφυλάκιον τὰ δῶρα αὐτῶν πλουσίους.
εἶδεν δέ <RF>τινα WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>τινα χήραν πενιχρὰν βάλλουσαν ἐκεῖ <RF>λεπτὰ δύο WH Treg NIV ] δύο λεπτά RP<Rf>λεπτὰ δύο,
καὶ εἶπεν Ἀληθῶς λέγω ὑμῖν ὅτι ἡ χήρα <RF>ἡ πτωχὴ αὕτη RP ] αὕτη ἡ πτωχὴ WH Treg NIV<Rf>ἡ πτωχὴ αὕτη πλεῖον πάντων ἔβαλεν
<RF>πάντες WH NIV ] ἅπαντες Treg RP<Rf>πάντες γὰρ οὗτοι ἐκ τοῦ περισσεύοντος αὐτοῖς ἔβαλον εἰς τὰ <RF>δῶρα WH NIV ] + τοῦ θεοῦ Treg RP<Rf>δῶρα, αὕτη δὲ ἐκ τοῦ ὑστερήματος αὐτῆς <RF>πάντα WH Treg NIV ] ἅπαντα RP<Rf>πάντα τὸν βίον ὃν εἶχεν ἔβαλεν.<CM>
Καί τινων λεγόντων περὶ τοῦ ἱεροῦ, ὅτι λίθοις καλοῖς καὶ ἀναθήμασιν κεκόσμηται εἶπεν
Ταῦτα ἃ θεωρεῖτε, ἐλεύσονται ἡμέραι ἐν αἷς οὐκ ἀφεθήσεται λίθος ἐπὶ <RF>λίθῳ Treg NIV RP ] + ὧδε WH<Rf>λίθῳ ὃς οὐ καταλυθήσεται.<CM>
Ἐπηρώτησαν δὲ αὐτὸν λέγοντες Διδάσκαλε, πότε οὖν ταῦτα ἔσται, καὶ τί τὸ σημεῖον ὅταν μέλλῃ ταῦτα γίνεσθαι;
ὁ δὲ εἶπεν Βλέπετε μὴ πλανηθῆτε πολλοὶ γὰρ ἐλεύσονται ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου <RF>λέγοντες WH NIV ] + ὃτι Treg RP<Rf>λέγοντες Ἐγώ εἰμι καί Ὁ καιρὸς ἤγγικεν <RF>μὴ WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>μὴ πορευθῆτε ὀπίσω αὐτῶν.
ὅταν δὲ ἀκούσητε πολέμους καὶ ἀκαταστασίας, μὴ πτοηθῆτε δεῖ γὰρ ταῦτα γενέσθαι πρῶτον, ἀλλ’ οὐκ εὐθέως τὸ τέλος.
τότε ἔλεγεν αὐτοῖς Ἐγερθήσεται ἔθνος ἐπ’ ἔθνος καὶ βασιλεία ἐπὶ βασιλείαν,
σεισμοί τε μεγάλοι <RF>καὶ κατὰ τόπους WH Treg NIV ] κατὰ τόπους καὶ RP<Rf>καὶ κατὰ τόπους <RF>λιμοὶ καὶ λοιμοὶ NIV RP ] λοιμοὶ καὶ λιμοὶ WH Treg<Rf>λιμοὶ καὶ λοιμοὶ ἔσονται, φόβητρά τε καὶ <RF>σημεῖα ἀπ’ οὐρανοῦ μεγάλα Treg RP ] ἀπ’ οὐρανοῦ σημεῖα μεγάλα WH NIV; σημεῖα μεγάλα ἀπ’ οὐρανοῦ WHmarg<Rf>σημεῖα ἀπ’ οὐρανοῦ μεγάλα ἔσται.<CM>
Πρὸ δὲ τούτων πάντων ἐπιβαλοῦσιν ἐφ’ ὑμᾶς τὰς χεῖρας αὐτῶν καὶ διώξουσιν, παραδιδόντες εἰς <RF>τὰς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὰς συναγωγὰς καὶ φυλακάς, <RF>ἀπαγομένους WH Treg NIV ] ἀγομένους RP<Rf>ἀπαγομένους ἐπὶ βασιλεῖς καὶ ἡγεμόνας ἕνεκεν τοῦ ὀνόματός μου
<RF>ἀποβήσεται WH NIV ] + δὲ Treg RP<Rf>ἀποβήσεται ὑμῖν εἰς μαρτύριον.
<RF>θέτε WH Treg NIV ] Θέσθε RP<Rf>θέτε οὖν <RF>ἐν ταῖς καρδίαις WH Treg NIV ] εἰς τὰς καρδίας RP<Rf>ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν μὴ προμελετᾶν ἀπολογηθῆναι,
ἐγὼ γὰρ δώσω ὑμῖν στόμα καὶ σοφίαν ᾗ οὐ δυνήσονται <RF>ἀντιστῆναι ἢ ἀντειπεῖν WH Treg NIV ] ἀντειπεῖν οὐδὲ ἀντιστῆναι RP<Rf>ἀντιστῆναι ἢ ἀντειπεῖν <RF>ἅπαντες WH Treg NIV ] πάντες RP<Rf>ἅπαντες οἱ ἀντικείμενοι ὑμῖν.
παραδοθήσεσθε δὲ καὶ ὑπὸ γονέων καὶ <RF>ἀδελφῶν καὶ συγγενῶν καὶ φίλων WH Treg NIV ] συγγενῶν καὶ φίλων καὶ ἀδελφῶν RP<Rf>ἀδελφῶν καὶ συγγενῶν καὶ φίλων, καὶ θανατώσουσιν ἐξ ὑμῶν,
καὶ ἔσεσθε μισούμενοι ὑπὸ πάντων διὰ τὸ ὄνομά μου.
καὶ θρὶξ ἐκ τῆς κεφαλῆς ὑμῶν οὐ μὴ ἀπόληται.
ἐν τῇ ὑπομονῇ ὑμῶν <RF>κτήσασθε WH NIV RP ] κτήσεσθε Treg<Rf>κτήσασθε τὰς ψυχὰς ὑμῶν.<CM>
Ὅταν δὲ ἴδητε κυκλουμένην ὑπὸ <RF>στρατοπέδων WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>στρατοπέδων Ἰερουσαλήμ, τότε γνῶτε ὅτι ἤγγικεν ἡ ἐρήμωσις αὐτῆς.
τότε οἱ ἐν τῇ Ἰουδαίᾳ φευγέτωσαν εἰς τὰ ὄρη, καὶ οἱ ἐν μέσῳ αὐτῆς ἐκχωρείτωσαν, καὶ οἱ ἐν ταῖς χώραις μὴ εἰσερχέσθωσαν εἰς αὐτήν,
ὅτι ἡμέραι ἐκδικήσεως αὗταί εἰσιν τοῦ πλησθῆναι πάντα τὰ γεγραμμένα.
<RF>οὐαὶ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>οὐαὶ ταῖς ἐν γαστρὶ ἐχούσαις καὶ ταῖς θηλαζούσαις ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις ἔσται γὰρ ἀνάγκη μεγάλη ἐπὶ τῆς γῆς καὶ <RF>ὀργὴ WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>ὀργὴ τῷ λαῷ τούτῳ,
καὶ πεσοῦνται στόματι μαχαίρης καὶ αἰχμαλωτισθήσονται εἰς <RF>τὰ ἔθνη πάντα WH Treg NIV ] πάντα τὰ ἔθνη RP<Rf>τὰ ἔθνη πάντα, καὶ Ἰερουσαλὴμ ἔσται πατουμένη ὑπὸ ἐθνῶν, ἄχρι <RF>οὗ WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὗ <RF>πληρωθῶσιν Treg NIV RP ] + καὶ ἔσονται WH<Rf>πληρωθῶσιν καιροὶ ἐθνῶν.<CM>
Καὶ <RF>ἔσονται WH Treg NIV ] ἔσται RP<Rf>ἔσονται σημεῖα ἐν ἡλίῳ καὶ σελήνῃ καὶ ἄστροις, καὶ ἐπὶ τῆς γῆς συνοχὴ ἐθνῶν ἐν ἀπορίᾳ <RF>ἤχους WH Treg NIV ] ἠχούσης RP<Rf>ἤχους θαλάσσης καὶ σάλου,
ἀποψυχόντων ἀνθρώπων ἀπὸ φόβου καὶ προσδοκίας τῶν ἐπερχομένων τῇ οἰκουμένῃ, αἱ γὰρ δυνάμεις τῶν οὐρανῶν σαλευθήσονται.
καὶ τότε ὄψονται τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἐρχόμενον ἐν νεφέλῃ μετὰ δυνάμεως καὶ δόξης πολλῆς.
ἀρχομένων δὲ τούτων γίνεσθαι ἀνακύψατε καὶ ἐπάρατε τὰς κεφαλὰς ὑμῶν, διότι ἐγγίζει ἡ ἀπολύτρωσις ὑμῶν.<CM>
Καὶ εἶπεν παραβολὴν αὐτοῖς Ἴδετε τὴν συκῆν καὶ πάντα τὰ δένδρα
ὅταν προβάλωσιν ἤδη, βλέποντες ἀφ’ ἑαυτῶν γινώσκετε ὅτι ἤδη ἐγγὺς τὸ θέρος ἐστίν
οὕτως καὶ ὑμεῖς, ὅταν ἴδητε ταῦτα γινόμενα, γινώσκετε ὅτι ἐγγύς ἐστιν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ.
ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι οὐ μὴ παρέλθῃ ἡ γενεὰ αὕτη ἕως ἂν πάντα γένηται.
ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ <RF>παρελεύσονται WH Treg NIV ] παρέλθωσιν RP<Rf>παρελεύσονται, οἱ δὲ λόγοι μου οὐ μὴ παρελεύσονται.<CM>
Προσέχετε δὲ ἑαυτοῖς μήποτε βαρηθῶσιν <RF>ὑμῶν αἱ καρδίαι NIV RP ] αἱ καρδίαι ὑμῶν WH Treg<Rf>ὑμῶν αἱ καρδίαι ἐν κραιπάλῃ καὶ μέθῃ καὶ μερίμναις βιωτικαῖς, καὶ <RF>ἐπιστῇ ἐφ᾽ ὑμᾶς αἰφνίδιος WH Treg NIV ] αἰφνίδιος ἐφ᾽ ὑμᾶς ἐπιστῇ RP<Rf>ἐπιστῇ ἐφ’ ὑμᾶς αἰφνίδιος ἡ ἡμέρα ἐκείνη
ὡς παγίς <RF>ἐπεισελεύσεται γὰρ WH Treg NIV ] γὰρ ἐπελεύσεται RP<Rf>ἐπεισελεύσεται γὰρ ἐπὶ πάντας τοὺς καθημένους ἐπὶ πρόσωπον πάσης τῆς γῆς.
ἀγρυπνεῖτε <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ ἐν παντὶ καιρῷ δεόμενοι ἵνα <RF>κατισχύσητε WH Treg NIV ] καταξιωθῆτε RP<Rf>κατισχύσητε ἐκφυγεῖν <RF>ταῦτα WH Treg NIV ] – RP<Rf>ταῦτα πάντα τὰ μέλλοντα γίνεσθαι, καὶ σταθῆναι ἔμπροσθεν τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου.<CM>
Ἦν δὲ τὰς ἡμέρας <RF>ἐν τῷ ἱερῷ διδάσκων WH NIV RP ] διδάσκων ἐν τῷ ἱερῷ Treg<Rf>ἐν τῷ ἱερῷ διδάσκων, τὰς δὲ νύκτας ἐξερχόμενος ηὐλίζετο εἰς τὸ ὄρος τὸ καλούμενον Ἐλαιῶν
καὶ πᾶς ὁ λαὸς ὤρθριζεν πρὸς αὐτὸν ἐν τῷ ἱερῷ ἀκούειν αὐτοῦ.<CM>
Ἤγγιζεν δὲ ἡ ἑορτὴ τῶν ἀζύμων ἡ λεγομένη Πάσχα.
καὶ ἐζήτουν οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς τὸ πῶς ἀνέλωσιν αὐτόν, ἐφοβοῦντο γὰρ τὸν λαόν.<CM>
Εἰσῆλθεν δὲ Σατανᾶς εἰς Ἰούδαν τὸν <RF>καλούμενον WH Treg NIV ] ἐπικαλούμενον RP<Rf>καλούμενον Ἰσκαριώτην, ὄντα ἐκ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν δώδεκα
καὶ ἀπελθὼν συνελάλησεν τοῖς ἀρχιερεῦσιν καὶ στρατηγοῖς τὸ πῶς <RF>αὐτοῖς παραδῷ αὐτόν WH Treg NIV ] αὐτὸν παραδῷ αὐτοῖς RP<Rf>αὐτοῖς παραδῷ αὐτόν.
καὶ ἐχάρησαν καὶ συνέθεντο αὐτῷ ἀργύριον δοῦναι.
καὶ ἐξωμολόγησεν, καὶ ἐζήτει εὐκαιρίαν τοῦ παραδοῦναι αὐτὸν <RF>ἄτερ ὄχλου αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς ἄτερ ὄχλου RP<Rf>ἄτερ ὄχλου αὐτοῖς.<CM>
Ἦλθεν δὲ ἡ ἡμέρα τῶν ἀζύμων, <RF>ᾗ WH Treg NIV ] ἐν ᾗ RP NA<Rf>ᾗ ἔδει θύεσθαι τὸ πάσχα
καὶ ἀπέστειλεν Πέτρον καὶ Ἰωάννην εἰπών Πορευθέντες ἑτοιμάσατε ἡμῖν τὸ πάσχα ἵνα φάγωμεν.
οἱ δὲ εἶπαν αὐτῷ Ποῦ θέλεις <RF>ἑτοιμάσωμεν WH Treg NIV ] ἑτοιμάσομεν RP<Rf>ἑτοιμάσωμεν;
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Ἰδοὺ εἰσελθόντων ὑμῶν εἰς τὴν πόλιν συναντήσει ὑμῖν ἄνθρωπος κεράμιον ὕδατος βαστάζων ἀκολουθήσατε αὐτῷ εἰς τὴν οἰκίαν <RF>εἰς ἣν WH Treg NIV ] οὗ RP<Rf>εἰς ἣν εἰσπορεύεται.
καὶ ἐρεῖτε τῷ οἰκοδεσπότῃ τῆς οἰκίας Λέγει σοι ὁ διδάσκαλος Ποῦ ἐστιν τὸ κατάλυμα ὅπου τὸ πάσχα μετὰ τῶν μαθητῶν μου φάγω;
κἀκεῖνος ὑμῖν δείξει ἀνάγαιον μέγα ἐστρωμένον ἐκεῖ ἑτοιμάσατε.
ἀπελθόντες δὲ εὗρον καθὼς <RF>εἰρήκει WH Treg NIV ] εἴρηκεν RP<Rf>εἰρήκει αὐτοῖς, καὶ ἡτοίμασαν τὸ πάσχα.<CM>
Καὶ ὅτε ἐγένετο ἡ ὥρα, ἀνέπεσεν καὶ <RF>οἱ WH Treg NIV ] + δώδεκα RP<Rf>οἱ ἀπόστολοι σὺν αὐτῷ.
καὶ εἶπεν πρὸς αὐτούς Ἐπιθυμίᾳ ἐπεθύμησα τοῦτο τὸ πάσχα φαγεῖν μεθ’ ὑμῶν πρὸ τοῦ με παθεῖν
λέγω γὰρ ὑμῖν <RF>ὅτι WH NIV ] + οὐκέτι Treg RP<Rf>ὅτι οὐ μὴ φάγω <RF>αὐτὸ WH Treg NIV ] ἐξ αὐτοῦ RP<Rf>αὐτὸ ἕως ὅτου πληρωθῇ ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ θεοῦ.
καὶ δεξάμενος ποτήριον εὐχαριστήσας εἶπεν Λάβετε τοῦτο καὶ διαμερίσατε <RF>εἰς ἑαυτούς WH Treg NIV ] ἑαυτοῖς RP<Rf>εἰς ἑαυτούς
λέγω γὰρ ὑμῖν, <RF>οὐ WH Treg NIV ] ὅτι οὐ RP NA<Rf>οὐ μὴ πίω ἀπὸ τοῦ <RF>νῦν ἀπὸ τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>νῦν ἀπὸ τοῦ γενήματος τῆς ἀμπέλου ἕως <RF>οὗ WH Treg NIV ] ὅτου RP<Rf>οὗ ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ ἔλθῃ.
καὶ λαβὼν ἄρτον εὐχαριστήσας ἔκλασεν καὶ ἔδωκεν αὐτοῖς λέγων Τοῦτό ἐστιν τὸ σῶμά μου <RF>τὸ ὑπὲρ ὑμῶν … ἐκχυννόμενον Treg NIV RP ] [[WH]]<Rf>[τὸ ὑπὲρ ὑμῶν διδόμενον τοῦτο ποιεῖτε εἰς τὴν ἐμὴν ἀνάμνησιν.
<RF>καὶ τὸ ποτήριον ὡσαύτως Treg NIV [[WH]] ] ὡσαύτως καὶ τὸ ποτήριον RP<Rf>καὶ τὸ ποτήριον ὡσαύτως μετὰ τὸ δειπνῆσαι, λέγων Τοῦτο τὸ ποτήριον ἡ καινὴ διαθήκη ἐν τῷ αἵματί μου, τὸ ὑπὲρ ὑμῶν ἐκχυννόμενον].
πλὴν ἰδοὺ ἡ χεὶρ τοῦ παραδιδόντος με μετ’ ἐμοῦ ἐπὶ τῆς τραπέζης
<RF>ὅτι ὁ υἱὸς μὲν WH Treg NIV ] καὶ ὁ μὲν υἱὸς RP<Rf>ὅτι ὁ υἱὸς μὲν τοῦ ἀνθρώπου <RF>κατὰ τὸ ὡρισμένον πορεύεται WH Treg NIV ] πορεύεται κατὰ τὸ ὡρισμένον RP<Rf>κατὰ τὸ ὡρισμένον πορεύεται, πλὴν οὐαὶ τῷ ἀνθρώπῳ ἐκείνῳ δι’ οὗ παραδίδοται.
καὶ αὐτοὶ ἤρξαντο συζητεῖν πρὸς ἑαυτοὺς τὸ τίς ἄρα εἴη ἐξ αὐτῶν ὁ τοῦτο μέλλων πράσσειν.<CM>
Ἐγένετο δὲ καὶ φιλονεικία ἐν αὐτοῖς, τὸ τίς αὐτῶν δοκεῖ εἶναι μείζων.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Οἱ βασιλεῖς τῶν ἐθνῶν κυριεύουσιν αὐτῶν καὶ οἱ ἐξουσιάζοντες αὐτῶν εὐεργέται καλοῦνται.
ὑμεῖς δὲ οὐχ οὕτως, ἀλλ’ ὁ μείζων ἐν ὑμῖν <RF>γινέσθω WH Treg NIV ] γενέσθω RP<Rf>γινέσθω ὡς ὁ νεώτερος, καὶ ὁ ἡγούμενος ὡς ὁ διακονῶν
τίς γὰρ μείζων, ὁ ἀνακείμενος ἢ ὁ διακονῶν; οὐχὶ ὁ ἀνακείμενος; ἐγὼ δὲ <RF>ἐν μέσῳ ὑμῶν εἰμι WH Treg NIV ] εἰμι ἐν μέσῳ ὑμῶν RP<Rf>ἐν μέσῳ ὑμῶν εἰμι ὡς ὁ διακονῶν.<CM>
Ὑμεῖς δέ ἐστε οἱ διαμεμενηκότες μετ’ ἐμοῦ ἐν τοῖς πειρασμοῖς μου
κἀγὼ διατίθεμαι ὑμῖν, καθὼς διέθετό μοι ὁ πατήρ μου βασιλείαν,
ἵνα <RF>ἔσθητε WH Treg NIV ] ἐσθίητε RP<Rf>ἔσθητε καὶ πίνητε ἐπὶ τῆς τραπέζης μου <RF>ἐν τῇ βασιλείᾳ μου WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν τῇ βασιλείᾳ μου, καὶ <RF>καθήσεσθε NIV Treg ] καθῆσθε WH; καθίσεσθε RP<Rf>καθήσεσθε ἐπὶ θρόνων <RF>τὰς … φυλὰς κρίνοντες WH NIV ] κρίνοντες τὰς … φυλὰς Treg RP<Rf>τὰς δώδεκα φυλὰς κρίνοντες τοῦ Ἰσραήλ.<CM>
<RF>Σίμων WH NIV ] Εἶπεν δὲ ὁ κύριος Σίμων Treg RP<Rf>Σίμων Σίμων, ἰδοὺ ὁ Σατανᾶς ἐξῃτήσατο ὑμᾶς τοῦ σινιάσαι ὡς τὸν σῖτον
ἐγὼ δὲ ἐδεήθην περὶ σοῦ ἵνα μὴ ἐκλίπῃ ἡ πίστις σου καὶ σύ ποτε ἐπιστρέψας <RF>στήρισον WH Treg NIV ] στήριξον RP<Rf>στήρισον τοὺς ἀδελφούς σου.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτῷ Κύριε, μετὰ σοῦ ἕτοιμός εἰμι καὶ εἰς φυλακὴν καὶ εἰς θάνατον πορεύεσθαι.
ὁ δὲ εἶπεν Λέγω σοι, Πέτρε, οὐ <RF>φωνήσει WH Treg NIV ] μή φωνήσῃ RP<Rf>φωνήσει σήμερον ἀλέκτωρ <RF>ἕως WH Treg NIV ] πρὶν ἢ RP<Rf>ἕως τρίς <RF>με ἀπαρνήσῃ εἰδέναι WH Treg NIV ] ἀπαρνήσῃ μή εἰδέναι με RP<Rf>με ἀπαρνήσῃ εἰδέναι.<CM>
Καὶ εἶπεν αὐτοῖς Ὅτε ἀπέστειλα ὑμᾶς ἄτερ βαλλαντίου καὶ πήρας καὶ ὑποδημάτων, μή τινος ὑστερήσατε; οἱ δὲ εἶπαν Οὐθενός.
εἶπεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ αὐτοῖς Ἀλλὰ νῦν ὁ ἔχων βαλλάντιον ἀράτω, ὁμοίως καὶ πήραν, καὶ ὁ μὴ ἔχων <RF>πωλησάτω WH Treg NIV ] πωλήσει RP<Rf>πωλησάτω τὸ ἱμάτιον αὐτοῦ καὶ <RF>ἀγορασάτω WH Treg NIV ] ἀγοράσει RP<Rf>ἀγορασάτω μάχαιραν.
λέγω γὰρ ὑμῖν <RF>ὅτι WH Treg NIV ] + ἔτι RP<Rf>ὅτι τοῦτο τὸ γεγραμμένον δεῖ τελεσθῆναι ἐν ἐμοί, τό Καὶ μετὰ ἀνόμων ἐλογίσθη καὶ γὰρ <RF>τὸ WH Treg NIV ] τὰ RP<Rf>τὸ περὶ ἐμοῦ τέλος ἔχει.
οἱ δὲ εἶπαν Κύριε, ἰδοὺ μάχαιραι ὧδε δύο. ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Ἱκανόν ἐστιν.<CM>
Καὶ ἐξελθὼν ἐπορεύθη κατὰ τὸ ἔθος εἰς τὸ Ὄρος τῶν Ἐλαιῶν ἠκολούθησαν δὲ αὐτῷ καὶ οἱ <RF>μαθηταί WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθηταί.
γενόμενος δὲ ἐπὶ τοῦ τόπου εἶπεν αὐτοῖς Προσεύχεσθε μὴ εἰσελθεῖν εἰς πειρασμόν.
καὶ αὐτὸς ἀπεσπάσθη ἀπ’ αὐτῶν ὡσεὶ λίθου βολήν, καὶ θεὶς τὰ γόνατα προσηύχετο
λέγων Πάτερ, εἰ βούλει <RF>παρένεγκε WH Treg NIV ] παρενεγκεῖν RP<Rf>παρένεγκε <RF>τοῦτο τὸ ποτήριον WH Treg NIV ] τὸ ποτήριον τοῦτο RP<Rf>τοῦτο τὸ ποτήριον ἀπ’ ἐμοῦ πλὴν μὴ τὸ θέλημά μου ἀλλὰ τὸ σὸν <RF>γινέσθω WH Treg NIV ] γενέσθω RP<Rf>γινέσθω.
<RF>ὤφθη δὲ … ἐπὶ τὴν γῆν. Treg NIV RP ] [[WH]]<Rf>ὤφθη δὲ αὐτῷ ἄγγελος <RF>ἀπ᾽ NIV RP ] ἀπὸ τοῦ [[WH]] Treg<Rf>ἀπ’ οὐρανοῦ ἐνισχύων αὐτόν.
καὶ γενόμενος ἐν ἀγωνίᾳ ἐκτενέστερον προσηύχετο <RF>καὶ ἐγένετο [[WH]] NIV ] ἐγένετο δὲ Treg RP<Rf>καὶ ἐγένετο ὁ ἱδρὼς αὐτοῦ ὡσεὶ θρόμβοι αἵματος καταβαίνοντες ἐπὶ τὴν γῆν.
καὶ ἀναστὰς ἀπὸ τῆς προσευχῆς ἐλθὼν πρὸς τοὺς μαθητὰς εὗρεν <RF>κοιμωμένους αὐτοὺς WH Treg NIV ] αὐτοὺς κοιμωμένους RP<Rf>κοιμωμένους αὐτοὺς ἀπὸ τῆς λύπης,
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Τί καθεύδετε; ἀναστάντες προσεύχεσθε, ἵνα μὴ εἰσέλθητε εἰς πειρασμόν.<CM>
<RF>Ἔτι WH Treg NIV ] + δέ RP<Rf>Ἔτι αὐτοῦ λαλοῦντος ἰδοὺ ὄχλος, καὶ ὁ λεγόμενος Ἰούδας εἷς τῶν δώδεκα προήρχετο αὐτούς, καὶ ἤγγισεν τῷ Ἰησοῦ φιλῆσαι αὐτόν.
<RF>Ἰησοῦς δὲ WH Treg NIV ] Ὁ δὲ Ἰησοῦς RP<Rf>Ἰησοῦς δὲ εἶπεν αὐτῷ Ἰούδα, φιλήματι τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου παραδίδως;
ἰδόντες δὲ οἱ περὶ αὐτὸν τὸ ἐσόμενον <RF>εἶπαν WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>εἶπαν Κύριε, εἰ πατάξομεν ἐν μαχαίρῃ;
καὶ ἐπάταξεν εἷς τις ἐξ αὐτῶν <RF>τοῦ ἀρχιερέως τὸν δοῦλον WH Treg NIV ] τὸν δοῦλον τοῦ ἀρχιερέως RP<Rf>τοῦ ἀρχιερέως τὸν δοῦλον καὶ ἀφεῖλεν <RF>τὸ οὖς αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ τὸ οὖς RP<Rf>τὸ οὖς αὐτοῦ τὸ δεξιόν.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Ἐᾶτε ἕως τούτου καὶ ἁψάμενος τοῦ <RF>ὠτίου WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>ὠτίου ἰάσατο αὐτόν.
εἶπεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>δὲ Ἰησοῦς πρὸς τοὺς παραγενομένους ἐπ’ αὐτὸν ἀρχιερεῖς καὶ στρατηγοὺς τοῦ ἱεροῦ καὶ πρεσβυτέρους Ὡς ἐπὶ λῃστὴν <RF>ἐξήλθατε WH Treg NIV ] ἐξεληλύθατε RP<Rf>ἐξήλθατε μετὰ μαχαιρῶν καὶ ξύλων;
καθ’ ἡμέραν ὄντος μου μεθ’ ὑμῶν ἐν τῷ ἱερῷ οὐκ ἐξετείνατε τὰς χεῖρας ἐπ’ ἐμέ ἀλλ’ αὕτη <RF>ἐστὶν ὑμῶν WH Treg NIV ] ὑμῶν ἐστὶν RP<Rf>ἐστὶν ὑμῶν ἡ ὥρα καὶ ἡ ἐξουσία τοῦ σκότους.<CM>
Συλλαβόντες δὲ αὐτὸν ἤγαγον καὶ <RF>εἰσήγαγον WH Treg NIV ] + αὐτὸν RP<Rf>εἰσήγαγον εἰς <RF>τὴν οἰκίαν WH Treg NIV ] τὸν οἶκον RP<Rf>τὴν οἰκίαν τοῦ ἀρχιερέως ὁ δὲ Πέτρος ἠκολούθει μακρόθεν.
<RF>περιαψάντων WH Treg NIV ] Ἁψάντων RP<Rf>περιαψάντων δὲ πῦρ ἐν μέσῳ τῆς αὐλῆς καὶ <RF>συγκαθισάντων WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>συγκαθισάντων ἐκάθητο ὁ Πέτρος <RF>μέσος WH Treg NIV ] ἐν μέσῳ RP<Rf>μέσος αὐτῶν.
ἰδοῦσα δὲ αὐτὸν παιδίσκη τις καθήμενον πρὸς τὸ φῶς καὶ ἀτενίσασα αὐτῷ εἶπεν Καὶ οὗτος σὺν αὐτῷ ἦν
ὁ δὲ <RF>ἠρνήσατο WH Treg NIV ] + αὐτόν RP<Rf>ἠρνήσατο λέγων <RF>Οὐκ οἶδα αὐτόν γύναι WH Treg NIV ] Γύναι οὐκ οἶδα αὐτόν RP<Rf>Οὐκ οἶδα αὐτόν, γύναι.
καὶ μετὰ βραχὺ ἕτερος ἰδὼν αὐτὸν ἔφη Καὶ σὺ ἐξ αὐτῶν εἶ ὁ δὲ Πέτρος <RF>ἔφη WH Treg NIV ] εἴπεν RP<Rf>ἔφη Ἄνθρωπε, οὐκ εἰμί.
καὶ διαστάσης ὡσεὶ ὥρας μιᾶς ἄλλος τις διϊσχυρίζετο λέγων Ἐπ’ ἀληθείας καὶ οὗτος μετ’ αὐτοῦ ἦν, καὶ γὰρ Γαλιλαῖός ἐστιν
εἶπεν δὲ ὁ Πέτρος Ἄνθρωπε, οὐκ οἶδα ὃ λέγεις. καὶ παραχρῆμα ἔτι λαλοῦντος αὐτοῦ ἐφώνησεν ἀλέκτωρ.
καὶ στραφεὶς ὁ κύριος ἐνέβλεψεν τῷ Πέτρῳ, καὶ ὑπεμνήσθη ὁ Πέτρος τοῦ <RF>λόγου Treg RP ] ῥήματος WH NIV<Rf>λόγου τοῦ κυρίου ὡς εἶπεν αὐτῷ ὅτι Πρὶν ἀλέκτορα φωνῆσαι <RF>σήμερον WH Treg NIV ] – RP<Rf>σήμερον ἀπαρνήσῃ με τρίς.
καὶ ἐξελθὼν <RF>ἔξω WH Treg NIV ] + ὁ Πέτρος RP<Rf>ἔξω ἔκλαυσεν πικρῶς.<CM>
Καὶ οἱ ἄνδρες οἱ συνέχοντες <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] τὸν Ἰησοῦν RP<Rf>αὐτὸν ἐνέπαιζον αὐτῷ δέροντες,
καὶ περικαλύψαντες <RF>αὐτὸν ἐπηρώτων WH Treg NIV ] αὐτόν ἔτυπτον αὐτοῦ τὸ πρόσωπον καὶ ἐπηρώτων αὐτόν RP<Rf>αὐτὸν ἐπηρώτων λέγοντες Προφήτευσον, τίς ἐστιν ὁ παίσας σε;
καὶ ἕτερα πολλὰ βλασφημοῦντες ἔλεγον εἰς αὐτόν.<CM>
Καὶ ὡς ἐγένετο ἡμέρα, συνήχθη τὸ πρεσβυτέριον τοῦ λαοῦ, ἀρχιερεῖς <RF>τε WH Treg NIV ] – RP<Rf>τε καὶ γραμματεῖς, καὶ <RF>ἀπήγαγον WH Treg NIV ] ἀνήγαγον RP<Rf>ἀπήγαγον αὐτὸν εἰς τὸ συνέδριον αὐτῶν,
λέγοντες Εἰ σὺ εἶ ὁ χριστός, εἰπὸν ἡμῖν. εἶπεν δὲ αὐτοῖς Ἐὰν ὑμῖν εἴπω οὐ μὴ πιστεύσητε
ἐὰν <RF>δὲ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>δὲ ἐρωτήσω, οὐ μὴ <RF>ἀποκριθῆτε WH NIV ] μοι ἢ ἀπολύσητε Treg RP<Rf>ἀποκριθῆτε.
ἀπὸ τοῦ νῦν <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ ἔσται ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου καθήμενος ἐκ δεξιῶν τῆς δυνάμεως τοῦ θεοῦ.
εἶπαν δὲ πάντες Σὺ οὖν εἶ ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ; ὁ δὲ πρὸς αὐτοὺς ἔφη Ὑμεῖς λέγετε ὅτι ἐγώ εἰμι.
οἱ δὲ εἶπαν Τί ἔτι <RF>ἔχομεν μαρτυρίας χρείαν WH Treg NIV ] χρείαν ἔχομεν μαρτυρίας RP<Rf>ἔχομεν μαρτυρίας χρείαν; αὐτοὶ γὰρ ἠκούσαμεν ἀπὸ τοῦ στόματος αὐτοῦ.<CM>
Καὶ ἀναστὰν ἅπαν τὸ πλῆθος αὐτῶν ἤγαγον αὐτὸν ἐπὶ τὸν Πιλᾶτον.
ἤρξαντο δὲ κατηγορεῖν αὐτοῦ λέγοντες Τοῦτον εὕραμεν διαστρέφοντα τὸ ἔθνος <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡμῶν καὶ κωλύοντα <RF>φόρους Καίσαρι WH Treg NIV ] Καίσαρι φόρους RP<Rf>φόρους Καίσαρι διδόναι <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ λέγοντα <RF>αὑτὸν WH ] ἑαυτὸν Treg NIV RP<Rf>αὑτὸν χριστὸν βασιλέα εἶναι.
ὁ δὲ Πιλᾶτος <RF>ἠρώτησεν WH Treg NIV ] ἐπηρώτησεν RP<Rf>ἠρώτησεν αὐτὸν λέγων Σὺ εἶ ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων; ὁ δὲ ἀποκριθεὶς αὐτῷ ἔφη Σὺ λέγεις.
ὁ δὲ Πιλᾶτος εἶπεν πρὸς τοὺς ἀρχιερεῖς καὶ τοὺς ὄχλους Οὐδὲν εὑρίσκω αἴτιον ἐν τῷ ἀνθρώπῳ τούτῳ.
οἱ δὲ ἐπίσχυον λέγοντες ὅτι Ἀνασείει τὸν λαὸν διδάσκων καθ’ ὅλης τῆς Ἰουδαίας, <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἀρξάμενος ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας ἕως ὧδε.<CM>
Πιλᾶτος δὲ <RF>ἀκούσας WH NIV ] + Γαλιλαίαν Treg RP<Rf>ἀκούσας ἐπηρώτησεν εἰ ὁ ἄνθρωπος Γαλιλαῖός ἐστιν,
καὶ ἐπιγνοὺς ὅτι ἐκ τῆς ἐξουσίας Ἡρῴδου ἐστὶν ἀνέπεμψεν αὐτὸν πρὸς Ἡρῴδην, ὄντα καὶ αὐτὸν ἐν Ἱεροσολύμοις ἐν ταύταις ταῖς ἡμέραις.
ὁ δὲ Ἡρῴδης ἰδὼν τὸν Ἰησοῦν ἐχάρη λίαν, ἦν γὰρ <RF>ἐξ ἱκανῶν χρόνων θέλων WH Treg NIV ] θέλων ἐξ ἱκανοῦ RP<Rf>ἐξ ἱκανῶν χρόνων θέλων ἰδεῖν αὐτὸν διὰ τὸ <RF>ἀκούειν WH Treg NIV ] + πολλὰ RP<Rf>ἀκούειν περὶ αὐτοῦ, καὶ ἤλπιζέν τι σημεῖον ἰδεῖν ὑπ’ αὐτοῦ γινόμενον.
ἐπηρώτα δὲ αὐτὸν ἐν λόγοις ἱκανοῖς αὐτὸς δὲ οὐδὲν ἀπεκρίνατο αὐτῷ.
εἱστήκεισαν δὲ οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς εὐτόνως κατηγοροῦντες αὐτοῦ.
ἐξουθενήσας δὲ αὐτὸν <RF>καὶ NIV ] – WH Treg RP<Rf>καὶ ὁ Ἡρῴδης σὺν τοῖς στρατεύμασιν αὐτοῦ καὶ ἐμπαίξας <RF>περιβαλὼν WH NIV ] αὐτὸν Treg RP<Rf>περιβαλὼν ἐσθῆτα λαμπρὰν ἀνέπεμψεν αὐτὸν τῷ Πιλάτῳ.
ἐγένοντο δὲ φίλοι ὅ τε <RF>Ἡρῴδης καὶ ὁ Πιλᾶτος WH Treg NIV ] Πιλάτος καὶ ὁ Ἡρῴδης RP<Rf>Ἡρῴδης καὶ ὁ Πιλᾶτος ἐν αὐτῇ τῇ ἡμέρᾳ μετ’ ἀλλήλων προϋπῆρχον γὰρ ἐν ἔχθρᾳ ὄντες πρὸς <RF>αὑτούς WH ] αὐτούς Treg NIV; ἑαυτούς RP<Rf>αὑτούς.<CM>
Πιλᾶτος δὲ συγκαλεσάμενος τοὺς ἀρχιερεῖς καὶ τοὺς ἄρχοντας καὶ τὸν λαὸν
εἶπεν πρὸς αὐτούς Προσηνέγκατέ μοι τὸν ἄνθρωπον τοῦτον ὡς ἀποστρέφοντα τὸν λαόν, καὶ ἰδοὺ ἐγὼ ἐνώπιον ὑμῶν ἀνακρίνας <RF>οὐθὲν WH Treg NIV ] οὐδὲν RP<Rf>οὐθὲν εὗρον ἐν τῷ ἀνθρώπῳ τούτῳ αἴτιον ὧν κατηγορεῖτε κατ’ αὐτοῦ.
ἀλλ’ οὐδὲ Ἡρῴδης, <RF>ἀνέπεμψεν γὰρ αὐτὸν πρὸς ἡμᾶς WH NIV ] ἀνέπεμψα γὰρ ὑμᾶς πρὸς αὐτόν Treg RP<Rf>ἀνέπεμψεν γὰρ αὐτὸν πρὸς ἡμᾶς καὶ ἰδοὺ οὐδὲν ἄξιον θανάτου ἐστὶν πεπραγμένον αὐτῷ
παιδεύσας οὖν αὐτὸν <RF>ἀπολύσω WH Treg NIV ] + 17 Ἀνάγκην δέ εἶχεν ἀπολύειν αὐτοῖς κατὰ ἑορτὴν ἕνα. RP<Rf>ἀπολύσω.
--<CM>
<RF>Ἀνέκραγον WH Treg NIV ] Ἀνέκραξαν RP<Rf>Ἀνέκραγον δὲ παμπληθεὶ λέγοντες Αἶρε τοῦτον, ἀπόλυσον δὲ ἡμῖν <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν Βαραββᾶν
ὅστις ἦν διὰ στάσιν τινὰ γενομένην ἐν τῇ πόλει καὶ φόνον <RF>βληθεὶς ἐν τῇ φυλακῇ WH Treg NIV ] βεβλημένος εἰς φυλακήν RP<Rf>βληθεὶς ἐν τῇ φυλακῇ.
πάλιν <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ ὁ Πιλᾶτος <RF>προσεφώνησεν Treg RP ] + αὐτοῖς WH NIV<Rf>προσεφώνησεν, θέλων ἀπολῦσαι τὸν Ἰησοῦν.
οἱ δὲ ἐπεφώνουν λέγοντες <RF>Σταύρου σταύρου WH Treg NIV ] Σταύρωσον σταύρωσον RP<Rf>Σταύρου σταύρου αὐτόν.
ὁ δὲ τρίτον εἶπεν πρὸς αὐτούς Τί γὰρ κακὸν ἐποίησεν οὗτος; οὐδὲν αἴτιον θανάτου εὗρον ἐν αὐτῷ παιδεύσας οὖν αὐτὸν ἀπολύσω.
οἱ δὲ ἐπέκειντο φωναῖς μεγάλαις αἰτούμενοι αὐτὸν σταυρωθῆναι, καὶ κατίσχυον αἱ φωναὶ <RF>αὐτῶν WH NIV ] + καὶ τῶν ἀρχιερέων Treg RP<Rf>αὐτῶν.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] Ὁ δὲ RP<Rf>καὶ Πιλᾶτος ἐπέκρινεν γενέσθαι τὸ αἴτημα αὐτῶν
ἀπέλυσεν δὲ τὸν διὰ στάσιν καὶ φόνον βεβλημένον <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>εἰς φυλακὴν ὃν ᾐτοῦντο, τὸν δὲ Ἰησοῦν παρέδωκεν τῷ θελήματι αὐτῶν.<CM>
Καὶ ὡς ἀπήγαγον αὐτόν, ἐπιλαβόμενοι <RF>Σίμωνά τινα Κυρηναῖον ἐρχόμενον WH Treg NIV ] Σίμωνός τινος Κυρηναίου ἐρχομένου RP<Rf>Σίμωνά τινα Κυρηναῖον ἐρχόμενον ἀπ’ ἀγροῦ ἐπέθηκαν αὐτῷ τὸν σταυρὸν φέρειν ὄπισθεν τοῦ Ἰησοῦ.
Ἠκολούθει δὲ αὐτῷ πολὺ πλῆθος τοῦ λαοῦ καὶ γυναικῶν <RF>αἳ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>αἳ ἐκόπτοντο καὶ ἐθρήνουν αὐτόν.
στραφεὶς δὲ πρὸς αὐτὰς <RF>ὁ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Θυγατέρες Ἰερουσαλήμ, μὴ κλαίετε ἐπ’ ἐμέ πλὴν ἐφ’ ἑαυτὰς κλαίετε καὶ ἐπὶ τὰ τέκνα ὑμῶν,
ὅτι ἰδοὺ ἔρχονται ἡμέραι ἐν αἷς ἐροῦσιν Μακάριαι αἱ στεῖραι καὶ <RF>αἱ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αἱ κοιλίαι αἳ οὐκ ἐγέννησαν καὶ μαστοὶ οἳ οὐκ <RF>ἔθρεψαν WH Treg NIV ] ἐθήλασαν RP<Rf>ἔθρεψαν.
τότε ἄρξονται λέγειν τοῖς ὄρεσιν Πέσετε ἐφ’ ἡμᾶς, καὶ τοῖς βουνοῖς Καλύψατε ἡμᾶς
ὅτι εἰ ἐν <RF>τῷ Treg NIV RP ] – WH<Rf>τῷ ὑγρῷ ξύλῳ ταῦτα ποιοῦσιν, ἐν τῷ ξηρῷ τί γένηται;<CM>
Ἤγοντο δὲ καὶ ἕτεροι <RF>κακοῦργοι δύο WH NIV ] δύο κακοῦργοι Treg RP<Rf>κακοῦργοι δύο σὺν αὐτῷ ἀναιρεθῆναι.
καὶ ὅτε <RF>ἦλθον WH Treg NIV ] ἀπῆλθον RP<Rf>ἦλθον ἐπὶ τὸν τόπον τὸν καλούμενον Κρανίον, ἐκεῖ ἐσταύρωσαν αὐτὸν καὶ τοὺς κακούργους, ὃν μὲν ἐκ δεξιῶν ὃν δὲ ἐξ ἀριστερῶν.
<RF>ὁ δὲ … ποιοῦσιν Treg NIV RP ] [[WH]]<Rf>ὁ δὲ Ἰησοῦς ἔλεγεν Πάτερ, ἄφες αὐτοῖς, οὐ γὰρ οἴδασιν τί ποιοῦσιν. διαμεριζόμενοι δὲ τὰ ἱμάτια αὐτοῦ ἔβαλον <RF>κλήρους NIV ] κλῆρον WH Treg RP<Rf>κλήρους.
καὶ εἱστήκει ὁ λαὸς θεωρῶν. ἐξεμυκτήριζον δὲ καὶ οἱ <RF>ἄρχοντες WH Treg NIV ] + σὺν αὐτοῖς RP<Rf>ἄρχοντες λέγοντες Ἄλλους ἔσωσεν, σωσάτω ἑαυτόν, εἰ οὗτός ἐστιν ὁ χριστὸς <RF>τοῦ θεοῦ ὁ WH NIV ] ὁ τοῦ θεοῦ Treg RP<Rf>τοῦ θεοῦ, ὁ ἐκλεκτός.
<RF>ἐνέπαιξαν WH NIV ] ἐνέπαιζον Treg RP<Rf>ἐνέπαιξαν δὲ αὐτῷ καὶ οἱ στρατιῶται προσερχόμενοι, <RF>ὄξος WH Treg NIV ] καὶ ὄξος RP<Rf>ὄξος προσφέροντες αὐτῷ
καὶ λέγοντες Εἰ σὺ εἶ ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων, σῶσον σεαυτόν.
ἦν δὲ καὶ <RF>ἐπιγραφὴ WH NIV ] + ἐπιγεγραμμένη Treg; + γεγραμμένη RP<Rf>ἐπιγραφὴ ἐπ’ <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] + γράμμασιν Ἑλληνικοῖς καὶ Ῥωμαϊκοῖς καὶ Ἑβραϊκοῖς Οὗτός ἐστιν RP<Rf>αὐτῷ Ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων <RF>οὗτος WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὗτος.<CM>
Εἷς δὲ τῶν κρεμασθέντων κακούργων ἐβλασφήμει αὐτόν <RF>λέγων Treg NIV RP ] – WH<Rf>λέγων <RF>Οὐχὶ WH Treg NIV ] Εἰ RP<Rf>Οὐχὶ σὺ εἶ ὁ χριστός; σῶσον σεαυτὸν καὶ ἡμᾶς.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ ἕτερος <RF>ἐπιτιμῶν αὐτῷ ἔφη WH Treg NIV ] ἐπετίμα αὐτῷ λέγων RP<Rf>ἐπιτιμῶν αὐτῷ ἔφη Οὐδὲ φοβῇ σὺ τὸν θεόν, ὅτι ἐν τῷ αὐτῷ κρίματι εἶ;
καὶ ἡμεῖς μὲν δικαίως, ἄξια γὰρ ὧν ἐπράξαμεν ἀπολαμβάνομεν οὗτος δὲ οὐδὲν ἄτοπον ἔπραξεν.
καὶ <RF>ἔλεγεν WH Treg NIV ] + τᾠ RP<Rf>ἔλεγεν Ἰησοῦ, μνήσθητί <RF>μου WH Treg NIV ] + κύριε RP<Rf>μου ὅταν ἔλθῃς <RF>ἐν τῇ βασιλείᾳ Treg RP ] εἰς τὴν βασιλείαν WH NIV<Rf>ἐν τῇ βασιλείᾳ σου.
καὶ εἶπεν <RF>αὐτῷ WH NIV ] + ὁ Ἰησοῦς Treg RP<Rf>αὐτῷ Ἀμήν <RF>σοι λέγω WH Treg NIV ] λέγω σοι RP<Rf>σοι λέγω σήμερον μετ’ ἐμοῦ ἔσῃ ἐν τῷ παραδείσῳ.<CM>
<RF>Καὶ ἦν WH Treg NIV ] Ἦν δὲ RP<Rf>Καὶ ἦν <RF>ἤδη WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἤδη ὡσεὶ ὥρα ἕκτη καὶ σκότος ἐγένετο ἐφ’ ὅλην τὴν γῆν ἕως ὥρας ἐνάτης
<RF>τοῦ ἡλίου ἐκλιπόντος WH NIV ] καὶ  ἐσκοτίσθη ὁ ἥλιος καὶ Treg RP<Rf>τοῦ ἡλίου ἐκλιπόντος, ἐσχίσθη <RF>δὲ WH NIV ] – Treg RP<Rf>δὲ τὸ καταπέτασμα τοῦ ναοῦ μέσον.
καὶ φωνήσας φωνῇ μεγάλῃ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Πάτερ, εἰς χεῖράς σου <RF>παρατίθεμαι WH Treg NIV ] παραθήσομαι RP<Rf>παρατίθεμαι τὸ πνεῦμά μου. <RF>τοῦτο δὲ WH Treg NIV ] καὶ ταῦτα RP<Rf>τοῦτο δὲ εἰπὼν ἐξέπνευσεν.
Ἰδὼν δὲ ὁ ἑκατοντάρχης τὸ γενόμενον <RF>ἐδόξαζεν WH Treg NIV ] ἐδόξασεν RP<Rf>ἐδόξαζεν τὸν θεὸν λέγων Ὄντως ὁ ἄνθρωπος οὗτος δίκαιος ἦν.
καὶ πάντες οἱ συμπαραγενόμενοι ὄχλοι ἐπὶ τὴν θεωρίαν ταύτην, <RF>θεωρήσαντες WH Treg NIV ] θεωροῦντες RP<Rf>θεωρήσαντες τὰ γενόμενα, <RF>τύπτοντες WH Treg NIV ] + ἑαυτῶν RP<Rf>τύπτοντες τὰ στήθη ὑπέστρεφον.
εἱστήκεισαν δὲ πάντες οἱ γνωστοὶ <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτοῦ RP<Rf>αὐτῷ <RF>μακρόθεν Treg RP ] απο μακρόθεν WH NIV<Rf>μακρόθεν, καὶ γυναῖκες αἱ <RF>συνακολουθοῦσαι WH Treg NIV ] συνακολουθήσασαι RP<Rf>συνακολουθοῦσαι αὐτῷ ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας, ὁρῶσαι ταῦτα.<CM>
Καὶ ἰδοὺ ἀνὴρ ὀνόματι Ἰωσὴφ βουλευτὴς ὑπάρχων, <RF>ἀνὴρ WH Treg RP ] καὶ ἀνὴρ NIV<Rf>ἀνὴρ ἀγαθὸς καὶ δίκαιος —
οὗτος οὐκ ἦν συγκατατεθειμένος τῇ βουλῇ καὶ τῇ πράξει αὐτῶν — ἀπὸ Ἁριμαθαίας πόλεως τῶν Ἰουδαίων, ὃς <RF>προσεδέχετο WH Treg NIV ] καὶ προσεδέχετο καὶ αὐτὸς RP<Rf>προσεδέχετο τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ,
οὗτος προσελθὼν τῷ Πιλάτῳ ᾐτήσατο τὸ σῶμα τοῦ Ἰησοῦ,
καὶ <RF>καθελὼν WH Treg NIV ] + αὐτὸ RP<Rf>καθελὼν ἐνετύλιξεν αὐτὸ σινδόνι, καὶ ἔθηκεν <RF>αὐτὸν WH Treg NA ] αὐτὸ NIV RP<Rf>αὐτὸν ἐν μνήματι λαξευτῷ οὗ οὐκ ἦν <RF>οὐδεὶς οὔπω WH Treg NIV ] οὐδέπω οὐδεὶς RP<Rf>οὐδεὶς οὔπω κείμενος.
καὶ ἡμέρα ἦν <RF>παρασκευῆς καὶ WH Treg NIV ] Παρασκευή RP<Rf>παρασκευῆς, καὶ σάββατον ἐπέφωσκεν.
κατακολουθήσασαι δὲ <RF>αἱ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αἱ γυναῖκες, αἵτινες ἦσαν συνεληλυθυῖαι <RF>ἐκ τῆς Γαλιλαίας αὐτῷ WH NIV ] αὐτῷ ἐκ τῆς Γαλιλαίας Treg RP<Rf>ἐκ τῆς Γαλιλαίας αὐτῷ, ἐθεάσαντο τὸ μνημεῖον καὶ ὡς ἐτέθη τὸ σῶμα αὐτοῦ,
ὑποστρέψασαι δὲ ἡτοίμασαν ἀρώματα καὶ μύρα.<CM><PF>Καὶ τὸ μὲν σάββατον ἡσύχασαν κατὰ τὴν ἐντολήν,
τῇ δὲ μιᾷ τῶν σαββάτων ὄρθρου βαθέως <RF>ἐπὶ τὸ μνῆμα ἦλθον WH NIV ] ἦλθον ἐπὶ τὸ μνῆμα Treg RP<Rf>ἐπὶ τὸ μνῆμα ἦλθον φέρουσαι ἃ ἡτοίμασαν <RF>ἀρώματα WH Treg NIV ] + καί τινες σὺν αὐταῖς RP<Rf>ἀρώματα.
εὗρον δὲ τὸν λίθον ἀποκεκυλισμένον ἀπὸ τοῦ μνημείου,
<RF>εἰσελθοῦσαι δὲ WH Treg NIV ] Καὶ εἰσελθοῦσαι RP<Rf>εἰσελθοῦσαι δὲ οὐχ εὗρον τὸ <RF>σῶμα WH ] + τοῦ κυρίου Ἰησοῦ Treg NIV RP<Rf>σῶμα.
καὶ ἐγένετο ἐν τῷ <RF>ἀπορεῖσθαι WH Treg NIV ] διαπορεῖσθαι RP<Rf>ἀπορεῖσθαι αὐτὰς περὶ τούτου καὶ ἰδοὺ ἄνδρες δύο ἐπέστησαν αὐταῖς ἐν <RF>ἐσθῆτι ἀστραπτούσῃ WH Treg NIV ] ἐσθήσεσιν ἀστραπτούσαις RP<Rf>ἐσθῆτι ἀστραπτούσῃ.
ἐμφόβων δὲ γενομένων αὐτῶν καὶ κλινουσῶν <RF>τὰ πρόσωπα WH Treg NIV ] τὸ πρόσωπον RP<Rf>τὰ πρόσωπα εἰς τὴν γῆν εἶπαν πρὸς αὐτάς Τί ζητεῖτε τὸν ζῶντα μετὰ τῶν νεκρῶν;
<RF>οὐκ ἔστιν ὧδε ἀλλὰ ἠγέρθη Treg NIV RP ] [[WH]]<Rf>οὐκ ἔστιν ὧδε, ἀλλὰ ἠγέρθη. μνήσθητε ὡς ἐλάλησεν ὑμῖν ἔτι ὢν ἐν τῇ Γαλιλαίᾳ,
λέγων <RF>τὸν … ἀνθρώπου ὅτι δεῖ WH Treg NIV ] ὅτι δεῖ τὸν … ἀνθρώπου RP<Rf>τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ὅτι δεῖ παραδοθῆναι εἰς χεῖρας ἀνθρώπων ἁμαρτωλῶν καὶ σταυρωθῆναι καὶ τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ ἀναστῆναι.
καὶ ἐμνήσθησαν τῶν ῥημάτων αὐτοῦ,
καὶ ὑποστρέψασαι ἀπὸ τοῦ μνημείου ἀπήγγειλαν ταῦτα πάντα τοῖς ἕνδεκα καὶ πᾶσιν τοῖς λοιποῖς.
ἦσαν δὲ ἡ Μαγδαληνὴ Μαρία καὶ Ἰωάννα καὶ Μαρία <RF>ἡ WH Treg NIV ] –RP<Rf>ἡ Ἰακώβου καὶ αἱ λοιπαὶ σὺν αὐταῖς <RF>ἔλεγον WH Treg NIV ] αἳ ἔλεγον RP<Rf>ἔλεγον πρὸς τοὺς ἀποστόλους ταῦτα.
καὶ ἐφάνησαν ἐνώπιον αὐτῶν ὡσεὶ λῆρος τὰ ῥήματα <RF>ταῦτα WH Treg NIV ] αὐτῶν RP<Rf>ταῦτα, καὶ ἠπίστουν αὐταῖς.
<RF>Ὁ δὲ … τὸ γεγονός Treg NIV RP ] [[WH]]<Rf>Ὁ δὲ Πέτρος ἀναστὰς ἔδραμεν ἐπὶ τὸ μνημεῖον καὶ παρακύψας βλέπει τὰ <RF>ὀθόνια [[WH]] Treg NIV ] + κείμενα RP<Rf>ὀθόνια μόνα καὶ ἀπῆλθεν πρὸς <RF>αὑτὸν [[WH]] ] αὐτὸν Treg; ἑαυτὸν NIV RP<Rf>αὑτὸν θαυμάζων τὸ γεγονός.
Καὶ ἰδοὺ δύο ἐξ αὐτῶν <RF>ἐν αὐτῇ τῇ ἡμέρᾳ ἦσαν πορευόμενοι WH NIV ] ἦσαν πορευόμενοι ἐν αὐτῇ τῇ ἡμέρᾳ Treg RP<Rf>ἐν αὐτῇ τῇ ἡμέρᾳ ἦσαν πορευόμενοι εἰς κώμην ἀπέχουσαν σταδίους ἑξήκοντα ἀπὸ Ἰερουσαλήμ, ᾗ ὄνομα Ἐμμαοῦς,<CM>
καὶ αὐτοὶ ὡμίλουν πρὸς ἀλλήλους περὶ πάντων τῶν συμβεβηκότων τούτων.
καὶ ἐγένετο ἐν τῷ ὁμιλεῖν αὐτοὺς καὶ συζητεῖν καὶ <RF>αὐτὸς WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>αὐτὸς Ἰησοῦς ἐγγίσας συνεπορεύετο αὐτοῖς,
οἱ δὲ ὀφθαλμοὶ αὐτῶν ἐκρατοῦντο τοῦ μὴ ἐπιγνῶναι αὐτόν.
εἶπεν δὲ πρὸς αὐτούς Τίνες οἱ λόγοι οὗτοι οὓς ἀντιβάλλετε πρὸς ἀλλήλους περιπατοῦντες; καὶ <RF>ἐστάθησαν WH Treg NIV ] ἐστε RP<Rf>ἐστάθησαν σκυθρωποί.
ἀποκριθεὶς δὲ <RF>εἷς ὀνόματι WH Treg NA ] εἷς ἐξ αὐτῶν ὀνόματι NIV; ὁ εἷς ᾧ ὄνομα RP<Rf>εἷς ὀνόματι Κλεοπᾶς εἶπεν πρὸς αὐτόν Σὺ μόνος παροικεῖς Ἰερουσαλὴμ καὶ οὐκ ἔγνως τὰ γενόμενα ἐν αὐτῇ ἐν ταῖς ἡμέραις ταύταις;
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Ποῖα; οἱ δὲ εἶπαν αὐτῷ Τὰ περὶ Ἰησοῦ τοῦ <RF>Ναζαρηνοῦ WH Treg NIV ] Ναζωραίου RP<Rf>Ναζαρηνοῦ, ὃς ἐγένετο ἀνὴρ προφήτης δυνατὸς ἐν ἔργῳ καὶ λόγῳ ἐναντίον τοῦ θεοῦ καὶ παντὸς τοῦ λαοῦ,
ὅπως τε παρέδωκαν αὐτὸν οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ ἄρχοντες ἡμῶν εἰς κρίμα θανάτου καὶ ἐσταύρωσαν αὐτόν.
ἡμεῖς δὲ ἠλπίζομεν ὅτι αὐτός ἐστιν ὁ μέλλων λυτροῦσθαι τὸν Ἰσραήλ ἀλλά γε <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ σὺν πᾶσιν τούτοις τρίτην ταύτην ἡμέραν <RF>ἄγει WH NIV ] + σήμερον Treg RP<Rf>ἄγει ἀφ’ οὗ ταῦτα ἐγένετο.
ἀλλὰ καὶ γυναῖκές τινες ἐξ ἡμῶν ἐξέστησαν ἡμᾶς, γενόμεναι <RF>ὀρθριναὶ WH Treg NIV ] ὄρθριαι RP<Rf>ὀρθριναὶ ἐπὶ τὸ μνημεῖον
καὶ μὴ εὑροῦσαι τὸ σῶμα αὐτοῦ ἦλθον λέγουσαι καὶ ὀπτασίαν ἀγγέλων ἑωρακέναι, οἳ λέγουσιν αὐτὸν ζῆν.
καὶ ἀπῆλθόν τινες τῶν σὺν ἡμῖν ἐπὶ τὸ μνημεῖον, καὶ εὗρον οὕτως καθὼς <RF>καὶ NIV RP ] – WH Treg<Rf>καὶ αἱ γυναῖκες εἶπον, αὐτὸν δὲ οὐκ εἶδον.
καὶ αὐτὸς εἶπεν πρὸς αὐτούς Ὦ ἀνόητοι καὶ βραδεῖς τῇ καρδίᾳ τοῦ πιστεύειν ἐπὶ πᾶσιν οἷς ἐλάλησαν οἱ προφῆται
οὐχὶ ταῦτα ἔδει παθεῖν τὸν χριστὸν καὶ εἰσελθεῖν εἰς τὴν δόξαν αὐτοῦ;
καὶ ἀρξάμενος ἀπὸ Μωϋσέως καὶ ἀπὸ πάντων τῶν προφητῶν <RF>διερμήνευσεν WH Treg NIV ] διηρμήνευεν RP<Rf>διερμήνευσεν αὐτοῖς ἐν πάσαις ταῖς γραφαῖς τὰ περὶ <RF>ἑαυτοῦ WH NIV RP ] αὐτοῦ Treg<Rf>ἑαυτοῦ.<CM>
Καὶ ἤγγισαν εἰς τὴν κώμην οὗ ἐπορεύοντο, καὶ αὐτὸς <RF>προσεποιήσατο WH Treg NIV ] προσεποιεῖτο RP<Rf>προσεποιήσατο <RF>πορρώτερον WH Treg NIV ] πορρωτέρω RP<Rf>πορρώτερον πορεύεσθαι.
καὶ παρεβιάσαντο αὐτὸν λέγοντες Μεῖνον μεθ’ ἡμῶν, ὅτι πρὸς ἑσπέραν ἐστὶν καὶ κέκλικεν <RF>ἤδη WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἤδη ἡ ἡμέρα. καὶ εἰσῆλθεν τοῦ μεῖναι σὺν αὐτοῖς.
καὶ ἐγένετο ἐν τῷ κατακλιθῆναι αὐτὸν μετ’ αὐτῶν λαβὼν τὸν ἄρτον εὐλόγησεν καὶ κλάσας ἐπεδίδου αὐτοῖς
αὐτῶν δὲ διηνοίχθησαν οἱ ὀφθαλμοὶ καὶ ἐπέγνωσαν αὐτόν καὶ αὐτὸς ἄφαντος ἐγένετο ἀπ’ αὐτῶν.
καὶ εἶπαν πρὸς ἀλλήλους Οὐχὶ ἡ καρδία ἡμῶν καιομένη ἦν <RF>ἐν ἡμῖν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἐν ἡμῖν ὡς ἐλάλει ἡμῖν ἐν τῇ ὁδῷ, <RF>ὡς WH Treg NIV ] καὶ ὡς RP<Rf>ὡς διήνοιγεν ἡμῖν τὰς γραφάς;
καὶ ἀναστάντες αὐτῇ τῇ ὥρᾳ ὑπέστρεψαν εἰς Ἰερουσαλήμ, καὶ εὗρον <RF>ἠθροισμένους WH Treg NIV ] συνηθροισμένους RP<Rf>ἠθροισμένους τοὺς ἕνδεκα καὶ τοὺς σὺν αὐτοῖς,
λέγοντας ὅτι <RF>ὄντως ἠγέρθη ὁ κύριος WH Treg NIV ] Ἠγέρθη ὁ κύριος ὄντως RP<Rf>ὄντως ἠγέρθη ὁ κύριος καὶ ὤφθη Σίμωνι.
καὶ αὐτοὶ ἐξηγοῦντο τὰ ἐν τῇ ὁδῷ καὶ ὡς ἐγνώσθη αὐτοῖς ἐν τῇ κλάσει τοῦ ἄρτου.<CM>
Ταῦτα δὲ αὐτῶν λαλούντων <RF>αὐτὸς WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>αὐτὸς ἔστη ἐν μέσῳ <RF>αὐτῶν WH ] + καὶ λέγει αὐτοῖς Εἰρήνη ὑμῖν Treg NIV RP<Rf>αὐτῶν.
πτοηθέντες δὲ καὶ ἔμφοβοι γενόμενοι ἐδόκουν πνεῦμα θεωρεῖν.
καὶ εἶπεν αὐτοῖς Τί τεταραγμένοι ἐστέ, καὶ διὰ τί διαλογισμοὶ ἀναβαίνουσιν ἐν <RF>τῇ καρδίᾳ WH Treg NIV ] ταῖς καρδίαις RP<Rf>τῇ καρδίᾳ ὑμῶν;
ἴδετε τὰς χεῖράς μου καὶ τοὺς πόδας μου ὅτι <RF>ἐγώ εἰμι αὐτός WH Treg NIV ] αὐτὸς ἐγώ εἰμι RP<Rf>ἐγώ εἰμι αὐτός ψηλαφήσατέ με καὶ ἴδετε, ὅτι πνεῦμα σάρκα καὶ ὀστέα οὐκ ἔχει καθὼς ἐμὲ θεωρεῖτε ἔχοντα.
<RF>καὶ τοῦτο … τοὺς πόδας  Treg NIV RP ] [[WH]]<Rf>[καὶ τοῦτο εἰπὼν <RF>ἔδειξεν [[WH]] Treg NIV ] ἐπέδειξεν RP<Rf>ἔδειξεν αὐτοῖς τὰς χεῖρας καὶ τοὺς πόδας.]
ἔτι δὲ ἀπιστούντων αὐτῶν ἀπὸ τῆς χαρᾶς καὶ θαυμαζόντων εἶπεν αὐτοῖς Ἔχετέ τι βρώσιμον ἐνθάδε;
οἱ δὲ ἐπέδωκαν αὐτῷ ἰχθύος ὀπτοῦ <RF>μέρος WH NIV ] + καὶ ἀπὸ μελισσίου κηρίου Treg RP<Rf>μέρος
καὶ λαβὼν ἐνώπιον αὐτῶν ἔφαγεν.<CM>
Εἶπεν δὲ <RF>πρὸς αὐτούς WH Treg NIV ] αὐτοῖς RP<Rf>πρὸς αὐτούς Οὗτοι οἱ λόγοι <RF>μου WH Treg NIV ] – RP<Rf>μου οὓς ἐλάλησα πρὸς ὑμᾶς ἔτι ὢν σὺν ὑμῖν, ὅτι δεῖ πληρωθῆναι πάντα τὰ γεγραμμένα ἐν τῷ νόμῳ Μωϋσέως <RF>καὶ RP ] + τοῖς WH Treg NIV<Rf>καὶ προφήταις καὶ ψαλμοῖς περὶ ἐμοῦ.
τότε διήνοιξεν αὐτῶν τὸν νοῦν τοῦ συνιέναι τὰς γραφάς,
καὶ εἶπεν αὐτοῖς ὅτι οὕτως <RF>γέγραπται WH Treg NIV ] + καὶ οὕτως ἔδει RP<Rf>γέγραπται παθεῖν τὸν χριστὸν καὶ ἀναστῆναι ἐκ νεκρῶν τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ,
καὶ κηρυχθῆναι ἐπὶ τῷ ὀνόματι αὐτοῦ μετάνοιαν <RF>καὶ Treg NIV RP ] εἰς WH NA<Rf>καὶ ἄφεσιν ἁμαρτιῶν εἰς πάντα τὰ ἔθνη — <RF>ἀρξάμενοι WH Treg NIV ] ἀρξάμενον RP<Rf>ἀρξάμενοι ἀπὸ Ἰερουσαλήμ
ὑμεῖς <RF>ἐστε Treg ] – WH NIV; δέ ἐστε RP<Rf>ἐστε μάρτυρες τούτων.
καὶ ἰδοὺ ἐγὼ <RF>ἐξαποστέλλω WH Treg ] ἀποστέλλω NIV RP<Rf>ἐξαποστέλλω τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ πατρός μου ἐφ’ ὑμᾶς ὑμεῖς δὲ καθίσατε ἐν τῇ <RF>πόλει WH Treg NIV ] + Ἱερουσαλήμ RP<Rf>πόλει ἕως οὗ ἐνδύσησθε <RF>ἐξ ὕψους δύναμιν WH Treg NIV ] δύναμιν ἐξ ὕψους RP<Rf>ἐξ ὕψους δύναμιν.<CM>
Ἐξήγαγεν δὲ αὐτοὺς <RF>ἕως WH Treg NIV ] ἔξω ἕως RP NA<Rf>ἕως <RF>πρὸς WH Treg NIV ] εἰς RP<Rf>πρὸς Βηθανίαν, καὶ ἐπάρας τὰς χεῖρας αὐτοῦ εὐλόγησεν αὐτούς.
καὶ ἐγένετο ἐν τῷ εὐλογεῖν αὐτὸν αὐτοὺς διέστη ἀπ’ αὐτῶν <RF>καὶ ἀνεφέρετο εἰς τὸν οὐρανόν Treg NIV RP ] [[WH]]<Rf>[καὶ ἀνεφέρετο εἰς τὸν οὐρανόν].
καὶ αὐτοὶ <RF>προσκυνήσαντες αὐτὸν Treg NIV RP ] [[WH]]<Rf>[προσκυνήσαντες αὐτὸν] ὑπέστρεψαν εἰς Ἰερουσαλὴμ μετὰ χαρᾶς μεγάλης,
καὶ ἦσαν διὰ παντὸς ἐν τῷ ἱερῷ <RF>εὐλογοῦντες WH NIV ] αἰνοῦντες καὶ εὐλογοῦντες Treg RP<Rf>εὐλογοῦντες τὸν <RF>θεόν WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>θεόν.<CM>
Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος, καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν, καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος.
οὗτος ἦν ἐν ἀρχῇ πρὸς τὸν θεόν.
πάντα δι’ αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἕν. ὃ γέγονεν
ἐν αὐτῷ ζωὴ ἦν, καὶ ἡ ζωὴ ἦν τὸ φῶς τῶν ἀνθρώπων
καὶ τὸ φῶς ἐν τῇ σκοτίᾳ φαίνει, καὶ ἡ σκοτία αὐτὸ οὐ κατέλαβεν.<CM>
Ἐγένετο ἄνθρωπος ἀπεσταλμένος παρὰ θεοῦ, ὄνομα αὐτῷ Ἰωάννης
οὗτος ἦλθεν εἰς μαρτυρίαν, ἵνα μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ φωτός, ἵνα πάντες πιστεύσωσιν δι’ αὐτοῦ.
οὐκ ἦν ἐκεῖνος τὸ φῶς, ἀλλ’ ἵνα μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ φωτός.
ἦν τὸ φῶς τὸ ἀληθινὸν ὃ φωτίζει πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμενον εἰς τὸν κόσμον.<CM>
Ἐν τῷ κόσμῳ ἦν, καὶ ὁ κόσμος δι’ αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ ὁ κόσμος αὐτὸν οὐκ ἔγνω.
εἰς τὰ ἴδια ἦλθεν, καὶ οἱ ἴδιοι αὐτὸν οὐ παρέλαβον.
ὅσοι δὲ ἔλαβον αὐτόν, ἔδωκεν αὐτοῖς ἐξουσίαν τέκνα θεοῦ γενέσθαι, τοῖς πιστεύουσιν εἰς τὸ ὄνομα αὐτοῦ,
οἳ οὐκ ἐξ αἱμάτων οὐδὲ ἐκ θελήματος σαρκὸς οὐδὲ ἐκ θελήματος ἀνδρὸς ἀλλ’ ἐκ θεοῦ ἐγεννήθησαν.<CM>
Καὶ ὁ λόγος σὰρξ ἐγένετο καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν, καὶ ἐθεασάμεθα τὴν δόξαν αὐτοῦ, δόξαν ὡς μονογενοῦς παρὰ πατρός, πλήρης χάριτος καὶ ἀληθείας
(Ἰωάννης μαρτυρεῖ περὶ αὐτοῦ καὶ κέκραγεν λέγων Οὗτος ἦν <RF>ὃν εἶπον Treg NIV RP ] ὁ εἰπών WH<Rf>ὃν εἶπον Ὁ ὀπίσω μου ἐρχόμενος ἔμπροσθέν μου γέγονεν, ὅτι πρῶτός μου ἦν)
<RF>ὅτι WH Treg NIV ] Καὶ RP<Rf>ὅτι ἐκ τοῦ πληρώματος αὐτοῦ ἡμεῖς πάντες ἐλάβομεν, καὶ χάριν ἀντὶ χάριτος
ὅτι ὁ νόμος διὰ Μωϋσέως ἐδόθη, ἡ χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐγένετο.
θεὸν οὐδεὶς ἑώρακεν πώποτε <RF>μονογενὴς θεὸς WH Treg NIV ] ὁ μονογενὴς υἱός RP<Rf>μονογενὴς θεὸς ὁ ὢν εἰς τὸν κόλπον τοῦ πατρὸς ἐκεῖνος ἐξηγήσατο.<CM>
Καὶ αὕτη ἐστὶν ἡ μαρτυρία τοῦ Ἰωάννου ὅτε <RF>ἀπέστειλαν NIV RP ] + πρὸς αὐτὸν WH Treg NA<Rf>ἀπέστειλαν οἱ Ἰουδαῖοι ἐξ Ἱεροσολύμων ἱερεῖς καὶ Λευίτας ἵνα ἐρωτήσωσιν αὐτόν Σὺ τίς εἶ;
καὶ ὡμολόγησεν καὶ οὐκ ἠρνήσατο, καὶ ὡμολόγησεν ὅτι <RF>Ἐγὼ οὐκ εἰμὶ WH Treg NIV ] Οὐκ εἰμὶ ἐγὼ RP<Rf>Ἐγὼ οὐκ εἰμὶ ὁ χριστός.
καὶ ἠρώτησαν αὐτόν Τί οὖν; <RF>σὺ Ἠλίας εἶ WH Treg NIV ] Ἠλίας εἶ σύ RP<Rf>σὺ Ἠλίας εἶ; καὶ λέγει Οὐκ εἰμί. Ὁ προφήτης εἶ σύ; καὶ ἀπεκρίθη Οὔ.
εἶπαν οὖν αὐτῷ Τίς εἶ; ἵνα ἀπόκρισιν δῶμεν τοῖς πέμψασιν ἡμᾶς τί λέγεις περὶ σεαυτοῦ;
ἔφη Ἐγὼ φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ Εὐθύνατε τὴν ὁδὸν κυρίου, καθὼς εἶπεν Ἠσαΐας ὁ προφήτης.<CM>
<RF>Καὶ WH Treg NIV ] + οἱ RP<Rf>Καὶ ἀπεσταλμένοι ἦσαν ἐκ τῶν Φαρισαίων.
καὶ ἠρώτησαν αὐτὸν καὶ εἶπαν αὐτῷ Τί οὖν βαπτίζεις εἰ σὺ οὐκ εἶ ὁ χριστὸς <RF>οὐδὲ … οὐδὲ WH Treg NIV ] οὔτε … οὔτε RP<Rf>οὐδὲ Ἠλίας οὐδὲ ὁ προφήτης;
ἀπεκρίθη αὐτοῖς ὁ Ἰωάννης λέγων Ἐγὼ βαπτίζω ἐν ὕδατι <RF>μέσος WH Treg NA ] + δὲ NIV RP<Rf>μέσος ὑμῶν <RF>ἕστηκεν NIV RP ] στήκει WH Treg<Rf>ἕστηκεν ὃν ὑμεῖς οὐκ οἴδατε,
<RF>ὁ Treg NIV] – WH; αὐτός ἐστιν ὁ RP<Rf>ὁ ὀπίσω μου <RF>ἐρχόμενος WH Treg NIV ] + ὃς ἔμπροσθέν μου γέγονεν RP<Rf>ἐρχόμενος, οὗ <RF>οὐκ εἰμὶ Holmes WHmarg ] οὐκ εἰμὶ ἐγὼ WH Treg NIV; ἐγὼ οὐκ εἰμὶ RP<Rf>οὐκ εἰμὶ ἄξιος ἵνα λύσω αὐτοῦ τὸν ἱμάντα τοῦ ὑποδήματος.
ταῦτα ἐν Βηθανίᾳ ἐγένετο πέραν τοῦ Ἰορδάνου, ὅπου ἦν <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Ἰωάννης βαπτίζων.<CM>
Τῇ ἐπαύριον βλέπει τὸν Ἰησοῦν ἐρχόμενον πρὸς αὐτόν, καὶ λέγει Ἴδε ὁ ἀμνὸς τοῦ θεοῦ ὁ αἴρων τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου.
οὗτός ἐστιν <RF>ὑπὲρ WH Treg NIV ] περὶ RP<Rf>ὑπὲρ οὗ ἐγὼ εἶπον Ὀπίσω μου ἔρχεται ἀνὴρ ὃς ἔμπροσθέν μου γέγονεν, ὅτι πρῶτός μου ἦν
κἀγὼ οὐκ ᾔδειν αὐτόν, ἀλλ’ ἵνα φανερωθῇ τῷ Ἰσραὴλ διὰ τοῦτο ἦλθον ἐγὼ <RF>ἐν WH Treg NIV ] + τῷ RP<Rf>ἐν ὕδατι βαπτίζων.
καὶ ἐμαρτύρησεν Ἰωάννης λέγων ὅτι Τεθέαμαι τὸ πνεῦμα καταβαῖνον <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς περιστερὰν ἐξ οὐρανοῦ, καὶ ἔμεινεν ἐπ’ αὐτόν
κἀγὼ οὐκ ᾔδειν αὐτόν, ἀλλ’ ὁ πέμψας με βαπτίζειν ἐν ὕδατι ἐκεῖνός μοι εἶπεν Ἐφ’ ὃν ἂν ἴδῃς τὸ πνεῦμα καταβαῖνον καὶ μένον ἐπ’ αὐτόν, οὗτός ἐστιν ὁ βαπτίζων ἐν πνεύματι ἁγίῳ
κἀγὼ ἑώρακα, καὶ μεμαρτύρηκα ὅτι οὗτός ἐστιν ὁ <RF>ἐκλεκτὸς Holmes WHmarg ] υἱὸς WH Treg NIV RP<Rf>ἐκλεκτὸς τοῦ θεοῦ.<CM>
Τῇ ἐπαύριον πάλιν εἱστήκει <RF>ὁ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὁ Ἰωάννης καὶ ἐκ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ δύο,
καὶ ἐμβλέψας τῷ Ἰησοῦ περιπατοῦντι λέγει Ἴδε ὁ ἀμνὸς τοῦ θεοῦ.
καὶ ἤκουσαν <RF>οἱ δύο μαθηταὶ αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ οἱ δύο μαθηταὶ RP<Rf>οἱ δύο μαθηταὶ αὐτοῦ λαλοῦντος καὶ ἠκολούθησαν τῷ Ἰησοῦ.
στραφεὶς δὲ ὁ Ἰησοῦς καὶ θεασάμενος αὐτοὺς ἀκολουθοῦντας λέγει αὐτοῖς Τί ζητεῖτε; οἱ δὲ εἶπαν αὐτῷ Ῥαββί (ὃ λέγεται <RF>μεθερμηνευόμενον WH Treg NIV ] ἑρμηνευόμενον RP<Rf>μεθερμηνευόμενον Διδάσκαλε), ποῦ μένεις;
λέγει αὐτοῖς Ἔρχεσθε καὶ <RF>ὄψεσθε. ἦλθαν οὖν WH Treg NIV ] ἴδετε. ἦλθαν RP<Rf>ὄψεσθε. ἦλθαν οὖν καὶ εἶδαν ποῦ μένει, καὶ παρ’ αὐτῷ ἔμειναν τὴν ἡμέραν ἐκείνην ὥρα ἦν ὡς δεκάτη.
ἦν Ἀνδρέας ὁ ἀδελφὸς Σίμωνος Πέτρου εἷς ἐκ τῶν δύο τῶν ἀκουσάντων παρὰ Ἰωάννου καὶ ἀκολουθησάντων αὐτῷ
εὑρίσκει οὗτος <RF>πρῶτον WH Treg NIV ] πρῶτος RP<Rf>πρῶτον τὸν ἀδελφὸν τὸν ἴδιον Σίμωνα καὶ λέγει αὐτῷ Εὑρήκαμεν τὸν Μεσσίαν (ὅ ἐστιν μεθερμηνευόμενον χριστός).
<RF>ἤγαγεν WH Treg NIV ] καὶ ἤγαγεν RP<Rf>ἤγαγεν αὐτὸν πρὸς τὸν Ἰησοῦν. ἐμβλέψας αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Σὺ εἶ Σίμων ὁ υἱὸς <RF>Ἰωάννου WH Treg NIV ] Ἰωνᾶ RP<Rf>Ἰωάννου, σὺ κληθήσῃ Κηφᾶς (ὃ ἑρμηνεύεται Πέτρος).<CM>
Τῇ ἐπαύριον ἠθέλησεν ἐξελθεῖν εἰς τὴν Γαλιλαίαν. καὶ εὑρίσκει Φίλιππον καὶ λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Ἀκολούθει μοι.
ἦν δὲ ὁ Φίλιππος ἀπὸ Βηθσαϊδά, ἐκ τῆς πόλεως Ἀνδρέου καὶ Πέτρου.
εὑρίσκει Φίλιππος τὸν Ναθαναὴλ καὶ λέγει αὐτῷ Ὃν ἔγραψεν Μωϋσῆς ἐν τῷ νόμῳ καὶ οἱ προφῆται εὑρήκαμεν, <RF>Ἰησοῦν WH NIV ] + τὸν Treg RP<Rf>Ἰησοῦν υἱὸν τοῦ Ἰωσὴφ τὸν ἀπὸ Ναζαρέτ.
καὶ εἶπεν αὐτῷ Ναθαναήλ Ἐκ Ναζαρὲτ δύναταί τι ἀγαθὸν εἶναι; λέγει αὐτῷ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Φίλιππος Ἔρχου καὶ ἴδε.
εἶδεν <RF>ὁ RP NIV ] – WH Treg<Rf>ὁ Ἰησοῦς τὸν Ναθαναὴλ ἐρχόμενον πρὸς αὐτὸν καὶ λέγει περὶ αὐτοῦ Ἴδε ἀληθῶς Ἰσραηλίτης ἐν ᾧ δόλος οὐκ ἔστιν.
λέγει αὐτῷ Ναθαναήλ Πόθεν με γινώσκεις; ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῷ Πρὸ τοῦ σε Φίλιππον φωνῆσαι ὄντα ὑπὸ τὴν συκῆν εἶδόν σε.
ἀπεκρίθη <RF>αὐτῷ Ναθαναήλ WH Treg NIV ] Ναθαναήλ καὶ λέγει αὐτῷ RP<Rf>αὐτῷ Ναθαναήλ Ῥαββί, σὺ εἶ ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ, σὺ <RF>βασιλεὺς εἶ WH Treg NIV ] εἶ ὁ βασιλεὺς RP<Rf>βασιλεὺς εἶ τοῦ Ἰσραήλ.
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῷ Ὅτι εἶπόν σοι <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι εἶδόν σε ὑποκάτω τῆς συκῆς πιστεύεις; μείζω τούτων <RF>ὄψῃ WH Treg NIV ] ὄψει RP<Rf>ὄψῃ.
καὶ λέγει αὐτῷ Ἀμὴν ἀμὴν λέγω <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] + ἀπ᾽ ἄρτι RP<Rf>ὑμῖν, ὄψεσθε τὸν οὐρανὸν ἀνεῳγότα καὶ τοὺς ἀγγέλους τοῦ θεοῦ ἀναβαίνοντας καὶ καταβαίνοντας ἐπὶ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου.<CM>
Καὶ τῇ <RF>ἡμέρᾳ τῇ τρίτῃ WH NIV RP] τρίτῃ ἡμέρᾳ Treg<Rf>ἡμέρᾳ τῇ τρίτῃ γάμος ἐγένετο ἐν Κανὰ τῆς Γαλιλαίας, καὶ ἦν ἡ μήτηρ τοῦ Ἰησοῦ ἐκεῖ
ἐκλήθη δὲ καὶ ὁ Ἰησοῦς καὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ εἰς τὸν γάμον.
καὶ ὑστερήσαντος οἴνου λέγει ἡ μήτηρ τοῦ Ἰησοῦ πρὸς αὐτόν Οἶνον οὐκ ἔχουσιν.
<RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς Τί ἐμοὶ καὶ σοί, γύναι; οὔπω ἥκει ἡ ὥρα μου.
λέγει ἡ μήτηρ αὐτοῦ τοῖς διακόνοις <RF>Ὅ τι Treg NIV RP ] Ὅτι WH<Rf>Ὅ τι ἂν λέγῃ ὑμῖν ποιήσατε.
ἦσαν δὲ ἐκεῖ <RF>λίθιναι ὑδρίαι WH Treg NIV ] ὑδρίαι λίθιναι RP<Rf>λίθιναι ὑδρίαι ἓξ <RF>κατὰ … Ἰουδαίων κείμεναι WH Treg NIV ] κείμεναι κατὰ … Ἰουδαίων RP<Rf>κατὰ τὸν καθαρισμὸν τῶν Ἰουδαίων κείμεναι, χωροῦσαι ἀνὰ μετρητὰς δύο ἢ τρεῖς.
λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Γεμίσατε τὰς ὑδρίας ὕδατος καὶ ἐγέμισαν αὐτὰς ἕως ἄνω.
καὶ λέγει αὐτοῖς Ἀντλήσατε νῦν καὶ φέρετε τῷ ἀρχιτρικλίνῳ <RF>οἱ δὲ WH Treg NIV ] Καὶ RP<Rf>οἱ δὲ ἤνεγκαν.
ὡς δὲ ἐγεύσατο ὁ ἀρχιτρίκλινος τὸ ὕδωρ οἶνον γεγενημένον, καὶ οὐκ ᾔδει πόθεν ἐστίν, οἱ δὲ διάκονοι ᾔδεισαν οἱ ἠντληκότες τὸ ὕδωρ, φωνεῖ τὸν νυμφίον ὁ ἀρχιτρίκλινος
καὶ λέγει αὐτῷ Πᾶς ἄνθρωπος πρῶτον τὸν καλὸν οἶνον τίθησιν, καὶ ὅταν <RF>μεθυσθῶσιν WH NIV ] + τότε Treg RP<Rf>μεθυσθῶσιν τὸν ἐλάσσω σὺ τετήρηκας τὸν καλὸν οἶνον ἕως ἄρτι.
ταύτην <RF>ἐποίησεν WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>ἐποίησεν ἀρχὴν τῶν σημείων ὁ Ἰησοῦς ἐν Κανὰ τῆς Γαλιλαίας καὶ ἐφανέρωσεν τὴν δόξαν αὐτοῦ, καὶ ἐπίστευσαν εἰς αὐτὸν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ.<CM>
Μετὰ τοῦτο κατέβη εἰς Καφαρναοὺμ αὐτὸς καὶ ἡ μήτηρ αὐτοῦ καὶ οἱ <RF>ἀδελφοὶ WH Treg ] + αὐτοῦ NIV RP<Rf>ἀδελφοὶ καὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ, καὶ ἐκεῖ ἔμειναν οὐ πολλὰς ἡμέρας.<CM>
Καὶ ἐγγὺς ἦν τὸ πάσχα τῶν Ἰουδαίων, καὶ ἀνέβη εἰς Ἱεροσόλυμα ὁ Ἰησοῦς.
καὶ εὗρεν ἐν τῷ ἱερῷ τοὺς πωλοῦντας βόας καὶ πρόβατα καὶ περιστερὰς καὶ τοὺς κερματιστὰς καθημένους,
καὶ ποιήσας φραγέλλιον ἐκ σχοινίων πάντας ἐξέβαλεν ἐκ τοῦ ἱεροῦ τά τε πρόβατα καὶ τοὺς βόας, καὶ τῶν κολλυβιστῶν ἐξέχεεν <RF>τὰ κέρματα WH Treg ] τὸ κέρμα NIV RP<Rf>τὰ κέρματα καὶ τὰς τραπέζας <RF>ἀνέστρεψεν Treg RP ] ἀνέτρεψεν WH NIV<Rf>ἀνέστρεψεν,
καὶ τοῖς τὰς περιστερὰς πωλοῦσιν εἶπεν Ἄρατε ταῦτα ἐντεῦθεν, μὴ ποιεῖτε τὸν οἶκον τοῦ πατρός μου οἶκον ἐμπορίου.
<RF>ἐμνήσθησαν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἐμνήσθησαν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ ὅτι γεγραμμένον ἐστίν Ὁ ζῆλος τοῦ οἴκου σου καταφάγεταί με.
ἀπεκρίθησαν οὖν οἱ Ἰουδαῖοι καὶ εἶπαν αὐτῷ Τί σημεῖον δεικνύεις ἡμῖν, ὅτι ταῦτα ποιεῖς;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτοῖς Λύσατε τὸν ναὸν τοῦτον καὶ ἐν τρισὶν ἡμέραις ἐγερῶ αὐτόν.
εἶπαν οὖν οἱ Ἰουδαῖοι Τεσσεράκοντα καὶ ἓξ ἔτεσιν οἰκοδομήθη ὁ ναὸς οὗτος, καὶ σὺ ἐν τρισὶν ἡμέραις ἐγερεῖς αὐτόν;
ἐκεῖνος δὲ ἔλεγεν περὶ τοῦ ναοῦ τοῦ σώματος αὐτοῦ.
ὅτε οὖν ἠγέρθη ἐκ νεκρῶν, ἐμνήσθησαν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ ὅτι τοῦτο ἔλεγεν, καὶ ἐπίστευσαν τῇ γραφῇ καὶ τῷ λόγῳ <RF>ὃν WH Treg NIV ] ᾧ RP<Rf>ὃν εἶπεν ὁ Ἰησοῦς.<CM>
Ὡς δὲ ἦν ἐν τοῖς Ἱεροσολύμοις ἐν τῷ πάσχα ἐν τῇ ἑορτῇ, πολλοὶ ἐπίστευσαν εἰς τὸ ὄνομα αὐτοῦ, θεωροῦντες αὐτοῦ τὰ σημεῖα ἃ ἐποίει
αὐτὸς <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>δὲ Ἰησοῦς οὐκ ἐπίστευεν <RF>αὑτὸν WH ] αὐτὸν Treg NIV; ἑαυτὸν RP<Rf>αὑτὸν αὐτοῖς διὰ τὸ αὐτὸν γινώσκειν πάντας
καὶ ὅτι οὐ χρείαν εἶχεν ἵνα τις μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ ἀνθρώπου, αὐτὸς γὰρ ἐγίνωσκεν τί ἦν ἐν τῷ ἀνθρώπῳ.<CM>
Ἦν δὲ ἄνθρωπος ἐκ τῶν Φαρισαίων, Νικόδημος ὄνομα αὐτῷ, ἄρχων τῶν Ἰουδαίων
οὗτος ἦλθεν πρὸς αὐτὸν νυκτὸς καὶ εἶπεν αὐτῷ Ῥαββί, οἴδαμεν ὅτι ἀπὸ θεοῦ ἐλήλυθας διδάσκαλος οὐδεὶς γὰρ <RF>δύναται ταῦτα τὰ σημεῖα WH Treg NIV ] ταῦτα τὰ σημεῖα δύναται RP<Rf>δύναται ταῦτα τὰ σημεῖα ποιεῖν ἃ σὺ ποιεῖς, ἐὰν μὴ ᾖ ὁ θεὸς μετ’ αὐτοῦ.
<RF>ἀπεκρίθη WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῷ Ἀμὴν ἀμὴν λέγω σοι, ἐὰν μή τις γεννηθῇ ἄνωθεν, οὐ δύναται ἰδεῖν τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ.
λέγει πρὸς αὐτὸν <RF>ὁ WH NIV RP ] – Treg<Rf>ὁ Νικόδημος Πῶς δύναται ἄνθρωπος γεννηθῆναι γέρων ὤν; μὴ δύναται εἰς τὴν κοιλίαν τῆς μητρὸς αὐτοῦ δεύτερον εἰσελθεῖν καὶ γεννηθῆναι;
<RF>ἀπεκρίθη NIV RP ] + ὁ WH Treg<Rf>ἀπεκρίθη Ἰησοῦς Ἀμὴν ἀμὴν λέγω σοι, ἐὰν μή τις γεννηθῇ ἐξ ὕδατος καὶ πνεύματος, οὐ δύναται εἰσελθεῖν εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ.
τὸ γεγεννημένον ἐκ τῆς σαρκὸς σάρξ ἐστιν, καὶ τὸ γεγεννημένον ἐκ τοῦ πνεύματος πνεῦμά ἐστιν.
μὴ θαυμάσῃς ὅτι εἶπόν σοι Δεῖ ὑμᾶς γεννηθῆναι ἄνωθεν.
τὸ πνεῦμα ὅπου θέλει πνεῖ, καὶ τὴν φωνὴν αὐτοῦ ἀκούεις, ἀλλ’ οὐκ οἶδας πόθεν ἔρχεται καὶ ποῦ ὑπάγει οὕτως ἐστὶν πᾶς ὁ γεγεννημένος ἐκ τοῦ πνεύματος.
ἀπεκρίθη Νικόδημος καὶ εἶπεν αὐτῷ Πῶς δύναται ταῦτα γενέσθαι;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῷ Σὺ εἶ ὁ διδάσκαλος τοῦ Ἰσραὴλ καὶ ταῦτα οὐ γινώσκεις;
ἀμὴν ἀμὴν λέγω σοι ὅτι ὃ οἴδαμεν λαλοῦμεν καὶ ὃ ἑωράκαμεν μαρτυροῦμεν, καὶ τὴν μαρτυρίαν ἡμῶν οὐ λαμβάνετε.
εἰ τὰ ἐπίγεια εἶπον ὑμῖν καὶ οὐ πιστεύετε, πῶς ἐὰν εἴπω ὑμῖν τὰ ἐπουράνια πιστεύσετε;
καὶ οὐδεὶς ἀναβέβηκεν εἰς τὸν οὐρανὸν εἰ μὴ ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβάς, ὁ υἱὸς τοῦ <RF>ἀνθρώπου WH NIV ] + ὁ ὢν ἐν τῷ οὐρανῷ Treg RP<Rf>ἀνθρώπου.
καὶ καθὼς Μωϋσῆς ὕψωσεν τὸν ὄφιν ἐν τῇ ἐρήμῳ, οὕτως ὑψωθῆναι δεῖ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου,
ἵνα πᾶς ὁ πιστεύων <RF>ἐν αὐτῷ WH Treg NIV ] εἰς αὐτὸν μὴ ἀπόληται ἀλλ᾽ RP<Rf>ἐν αὐτῷ ἔχῃ ζωὴν αἰώνιον.<CM>
Οὕτως γὰρ ἠγάπησεν ὁ θεὸς τὸν κόσμον ὥστε τὸν <RF>υἱὸν WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>υἱὸν τὸν μονογενῆ ἔδωκεν, ἵνα πᾶς ὁ πιστεύων εἰς αὐτὸν μὴ ἀπόληται ἀλλὰ ἔχῃ ζωὴν αἰώνιον.
οὐ γὰρ ἀπέστειλεν ὁ θεὸς τὸν <RF>υἱὸν WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>υἱὸν εἰς τὸν κόσμον ἵνα κρίνῃ τὸν κόσμον, ἀλλ’ ἵνα σωθῇ ὁ κόσμος δι’ αὐτοῦ.
ὁ πιστεύων εἰς αὐτὸν οὐ κρίνεται ὁ <RF>δὲ Treg NIV RP ] – WH<Rf>δὲ μὴ πιστεύων ἤδη κέκριται, ὅτι μὴ πεπίστευκεν εἰς τὸ ὄνομα τοῦ μονογενοῦς υἱοῦ τοῦ θεοῦ.
αὕτη δέ ἐστιν ἡ κρίσις ὅτι τὸ φῶς ἐλήλυθεν εἰς τὸν κόσμον καὶ ἠγάπησαν οἱ ἄνθρωποι μᾶλλον τὸ σκότος ἢ τὸ φῶς, ἦν γὰρ <RF>αὐτῶν πονηρὰ WH Treg NIV ] πονηρὰ αὐτῶν RP<Rf>αὐτῶν πονηρὰ τὰ ἔργα.
πᾶς γὰρ ὁ φαῦλα πράσσων μισεῖ τὸ φῶς καὶ οὐκ ἔρχεται πρὸς τὸ φῶς, ἵνα μὴ ἐλεγχθῇ τὰ ἔργα αὐτοῦ
ὁ δὲ ποιῶν τὴν ἀλήθειαν ἔρχεται πρὸς τὸ φῶς, ἵνα φανερωθῇ αὐτοῦ τὰ ἔργα ὅτι ἐν θεῷ ἐστιν εἰργασμένα.<CM>
Μετὰ ταῦτα ἦλθεν ὁ Ἰησοῦς καὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ εἰς τὴν Ἰουδαίαν γῆν, καὶ ἐκεῖ διέτριβεν μετ’ αὐτῶν καὶ ἐβάπτιζεν.
ἦν δὲ καὶ <RF>ὁ WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὁ Ἰωάννης βαπτίζων ἐν Αἰνὼν ἐγγὺς τοῦ Σαλείμ, ὅτι ὕδατα πολλὰ ἦν ἐκεῖ, καὶ παρεγίνοντο καὶ ἐβαπτίζοντο
οὔπω γὰρ ἦν βεβλημένος εἰς τὴν φυλακὴν <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ Ἰωάννης.<CM>
Ἐγένετο οὖν ζήτησις ἐκ τῶν μαθητῶν Ἰωάννου μετὰ Ἰουδαίου περὶ καθαρισμοῦ.
καὶ ἦλθον πρὸς τὸν Ἰωάννην καὶ εἶπαν αὐτῷ Ῥαββί, ὃς ἦν μετὰ σοῦ πέραν τοῦ Ἰορδάνου, ᾧ σὺ μεμαρτύρηκας, ἴδε οὗτος βαπτίζει καὶ πάντες ἔρχονται πρὸς αὐτόν.
ἀπεκρίθη Ἰωάννης καὶ εἶπεν Οὐ δύναται ἄνθρωπος λαμβάνειν <RF>οὐδὲ ἓν NIV ] οὐδὲν WH Treg RP<Rf>οὐδὲ ἓν ἐὰν μὴ ᾖ δεδομένον αὐτῷ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ.
αὐτοὶ ὑμεῖς <RF>μοι WH Treg NIV ] – RP<Rf>μοι μαρτυρεῖτε ὅτι <RF>εἶπον Treg RP ] + ἐγώ WH; + ὅτι NIV<Rf>εἶπον Οὐκ εἰμὶ ἐγὼ ὁ χριστός, ἀλλ’ ὅτι Ἀπεσταλμένος εἰμὶ ἔμπροσθεν ἐκείνου.
ὁ ἔχων τὴν νύμφην νυμφίος ἐστίν ὁ δὲ φίλος τοῦ νυμφίου ὁ ἑστηκὼς καὶ ἀκούων αὐτοῦ, χαρᾷ χαίρει διὰ τὴν φωνὴν τοῦ νυμφίου. αὕτη οὖν ἡ χαρὰ ἡ ἐμὴ πεπλήρωται.
ἐκεῖνον δεῖ αὐξάνειν, ἐμὲ δὲ ἐλαττοῦσθαι.<CM>
Ὁ ἄνωθεν ἐρχόμενος ἐπάνω πάντων ἐστίν. ὁ ὢν ἐκ τῆς γῆς ἐκ τῆς γῆς ἐστιν καὶ ἐκ τῆς γῆς λαλεῖ ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἐρχόμενος ἐπάνω πάντων ἐστίν
<RF>ὃ WH Treg NIV] καὶ ὃ RP<Rf>ὃ ἑώρακεν καὶ ἤκουσεν τοῦτο μαρτυρεῖ, καὶ τὴν μαρτυρίαν αὐτοῦ οὐδεὶς λαμβάνει.
ὁ λαβὼν αὐτοῦ τὴν μαρτυρίαν ἐσφράγισεν ὅτι ὁ θεὸς ἀληθής ἐστιν.
ὃν γὰρ ἀπέστειλεν ὁ θεὸς τὰ ῥήματα τοῦ θεοῦ λαλεῖ, οὐ γὰρ ἐκ μέτρου <RF>δίδωσιν WH NIV ] + ὁ θεὸς Treg RP<Rf>δίδωσιν τὸ πνεῦμα.
ὁ πατὴρ ἀγαπᾷ τὸν υἱόν, καὶ πάντα δέδωκεν ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ.
ὁ πιστεύων εἰς τὸν υἱὸν ἔχει ζωὴν αἰώνιον ὁ δὲ ἀπειθῶν τῷ υἱῷ οὐκ ὄψεται ζωήν, ἀλλ’ ἡ ὀργὴ τοῦ θεοῦ μένει ἐπ’ αὐτόν.<CM>
Ὡς οὖν ἔγνω ὁ <RF>Ἰησοῦς Holmes NA ] κύριος WH Treg NIV RP<Rf>Ἰησοῦς ὅτι ἤκουσαν οἱ Φαρισαῖοι ὅτι Ἰησοῦς πλείονας μαθητὰς ποιεῖ καὶ βαπτίζει ἢ Ἰωάννης—
καίτοιγε Ἰησοῦς αὐτὸς οὐκ ἐβάπτιζεν ἀλλ’ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ—
ἀφῆκεν τὴν Ἰουδαίαν καὶ ἀπῆλθεν <RF>πάλιν WH Treg NIV ] – RP<Rf>πάλιν εἰς τὴν Γαλιλαίαν.
ἔδει δὲ αὐτὸν διέρχεσθαι διὰ τῆς Σαμαρείας.
ἔρχεται οὖν εἰς πόλιν τῆς Σαμαρείας λεγομένην Συχὰρ πλησίον τοῦ χωρίου ὃ ἔδωκεν Ἰακὼβ <RF>τῷ WH NIV ] – Treg RP<Rf>τῷ Ἰωσὴφ τῷ υἱῷ αὐτοῦ
ἦν δὲ ἐκεῖ πηγὴ τοῦ Ἰακώβ. ὁ οὖν Ἰησοῦς κεκοπιακὼς ἐκ τῆς ὁδοιπορίας ἐκαθέζετο οὕτως ἐπὶ τῇ πηγῇ ὥρα ἦν <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς ἕκτη.
Ἔρχεται γυνὴ ἐκ τῆς Σαμαρείας ἀντλῆσαι ὕδωρ. λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς Δός μοι πεῖν<CM>
οἱ γὰρ μαθηταὶ αὐτοῦ ἀπεληλύθεισαν εἰς τὴν πόλιν, ἵνα τροφὰς ἀγοράσωσιν.
λέγει οὖν αὐτῷ ἡ γυνὴ ἡ Σαμαρῖτις Πῶς σὺ Ἰουδαῖος ὢν παρ’ ἐμοῦ πεῖν αἰτεῖς <RF>γυναικὸς Σαμαρίτιδος οὔσης WH Treg NIV ] οὔσης γυναικὸς Σαμαρείτιδος RP<Rf>γυναικὸς Σαμαρίτιδος οὔσης; οὐ γὰρ συγχρῶνται Ἰουδαῖοι Σαμαρίταις.
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῇ Εἰ ᾔδεις τὴν δωρεὰν τοῦ θεοῦ καὶ τίς ἐστιν ὁ λέγων σοι Δός μοι πεῖν, σὺ ἂν ᾔτησας αὐτὸν καὶ ἔδωκεν ἄν σοι ὕδωρ ζῶν.
λέγει αὐτῷ <RF>ἡ γυνή Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἡ γυνή Κύριε, οὔτε ἄντλημα ἔχεις καὶ τὸ φρέαρ ἐστὶν βαθύ πόθεν οὖν ἔχεις τὸ ὕδωρ τὸ ζῶν;
μὴ σὺ μείζων εἶ τοῦ πατρὸς ἡμῶν Ἰακώβ, ὃς ἔδωκεν ἡμῖν τὸ φρέαρ καὶ αὐτὸς ἐξ αὐτοῦ ἔπιεν καὶ οἱ υἱοὶ αὐτοῦ καὶ τὰ θρέμματα αὐτοῦ;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῇ Πᾶς ὁ πίνων ἐκ τοῦ ὕδατος τούτου διψήσει πάλιν
ὃς δ’ ἂν πίῃ ἐκ τοῦ ὕδατος οὗ ἐγὼ δώσω αὐτῷ, οὐ μὴ <RF>διψήσει WH Treg NIV ] διψήσῃ RP<Rf>διψήσει εἰς τὸν αἰῶνα, ἀλλὰ τὸ ὕδωρ ὃ δώσω αὐτῷ γενήσεται ἐν αὐτῷ πηγὴ ὕδατος ἁλλομένου εἰς ζωὴν αἰώνιον.
λέγει πρὸς αὐτὸν ἡ γυνή Κύριε, δός μοι τοῦτο τὸ ὕδωρ, ἵνα μὴ διψῶ μηδὲ <RF>διέρχωμαι WH NIV ] ἔρχωμαι Treg; ἔρχομαι RP<Rf>διέρχωμαι ἐνθάδε ἀντλεῖν.<CM>
Λέγει <RF>αὐτῇ WH NIV ] + ὁ Ἰησοῦς Treg RP<Rf>αὐτῇ Ὕπαγε φώνησον <RF>τὸν ἄνδρα σου Treg NIV RP ] σου τὸν ἄνδρα WH<Rf>τὸν ἄνδρα σου καὶ ἐλθὲ ἐνθάδε.
ἀπεκρίθη ἡ γυνὴ καὶ εἶπεν <RF>αὐτῷ WH NIV ] – Treg RP<Rf>αὐτῷ Οὐκ ἔχω ἄνδρα. λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς Καλῶς εἶπας ὅτι Ἄνδρα οὐκ ἔχω
πέντε γὰρ ἄνδρας ἔσχες, καὶ νῦν ὃν ἔχεις οὐκ ἔστιν σου ἀνήρ τοῦτο ἀληθὲς εἴρηκας.
λέγει αὐτῷ ἡ γυνή Κύριε, θεωρῶ ὅτι προφήτης εἶ σύ.
οἱ πατέρες ἡμῶν ἐν τῷ ὄρει τούτῳ προσεκύνησαν καὶ ὑμεῖς λέγετε ὅτι ἐν Ἱεροσολύμοις ἐστὶν ὁ τόπος ὅπου <RF>προσκυνεῖν δεῖ WH Treg NIV ] δεῖ προσκυνεῖν RP<Rf>προσκυνεῖν δεῖ.
λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς <RF>Πίστευέ μοι, γύναι WH Treg NIV ] Γύναι, πίστευέ μοι RP<Rf>Πίστευέ μοι, γύναι, ὅτι ἔρχεται ὥρα ὅτε οὔτε ἐν τῷ ὄρει τούτῳ οὔτε ἐν Ἱεροσολύμοις προσκυνήσετε τῷ πατρί.
ὑμεῖς προσκυνεῖτε ὃ οὐκ οἴδατε, ἡμεῖς προσκυνοῦμεν ὃ οἴδαμεν, ὅτι ἡ σωτηρία ἐκ τῶν Ἰουδαίων ἐστίν
ἀλλὰ ἔρχεται ὥρα καὶ νῦν ἐστιν, ὅτε οἱ ἀληθινοὶ προσκυνηταὶ προσκυνήσουσιν τῷ πατρὶ ἐν πνεύματι καὶ ἀληθείᾳ, καὶ γὰρ ὁ πατὴρ τοιούτους ζητεῖ τοὺς προσκυνοῦντας αὐτόν
πνεῦμα ὁ θεός, καὶ τοὺς προσκυνοῦντας αὐτὸν ἐν πνεύματι καὶ ἀληθείᾳ δεῖ προσκυνεῖν.
λέγει αὐτῷ ἡ γυνή Οἶδα ὅτι Μεσσίας ἔρχεται, ὁ λεγόμενος χριστός ὅταν ἔλθῃ ἐκεῖνος, ἀναγγελεῖ ἡμῖν <RF>ἅπαντα WH Treg NIV ] πάντα RP<Rf>ἅπαντα.
λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς Ἐγώ εἰμι, ὁ λαλῶν σοι.<CM>
Καὶ ἐπὶ τούτῳ ἦλθαν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ, καὶ <RF>ἐθαύμαζον WH Treg NIV ] ἐθαύμασαν RP<Rf>ἐθαύμαζον ὅτι μετὰ γυναικὸς ἐλάλει οὐδεὶς μέντοι εἶπεν Τί ζητεῖς; ἢ τί λαλεῖς μετ’ αὐτῆς;
ἀφῆκεν οὖν τὴν ὑδρίαν αὐτῆς ἡ γυνὴ καὶ ἀπῆλθεν εἰς τὴν πόλιν καὶ λέγει τοῖς ἀνθρώποις
Δεῦτε ἴδετε ἄνθρωπον ὃς εἶπέ μοι πάντα <RF>ὅσα Treg NIV RP ] ἃ WH<Rf>ὅσα ἐποίησα μήτι οὗτός ἐστιν ὁ χριστός;
ἐξῆλθον ἐκ τῆς πόλεως καὶ ἤρχοντο πρὸς αὐτόν.<CM>
<RF>Ἐν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>Ἐν τῷ μεταξὺ ἠρώτων αὐτὸν οἱ μαθηταὶ λέγοντες Ῥαββί, φάγε.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Ἐγὼ βρῶσιν ἔχω φαγεῖν ἣν ὑμεῖς οὐκ οἴδατε.
ἔλεγον οὖν οἱ μαθηταὶ πρὸς ἀλλήλους Μή τις ἤνεγκεν αὐτῷ φαγεῖν;
λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Ἐμὸν βρῶμά ἐστιν ἵνα <RF>ποιήσω WH Treg NIV ] ποιῶ RP<Rf>ποιήσω τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντός με καὶ τελειώσω αὐτοῦ τὸ ἔργον.
οὐχ ὑμεῖς λέγετε ὅτι Ἔτι τετράμηνός ἐστιν καὶ ὁ θερισμὸς ἔρχεται; ἰδοὺ λέγω ὑμῖν, ἐπάρατε τοὺς ὀφθαλμοὺς ὑμῶν καὶ θεάσασθε τὰς χώρας ὅτι λευκαί εἰσιν πρὸς θερισμόν ἤδη
<RF>ὁ WH Treg NIV ] Καὶ ὁ RP<Rf>ὁ θερίζων μισθὸν λαμβάνει καὶ συνάγει καρπὸν εἰς ζωὴν αἰώνιον, <RF>ἵνα WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἵνα ὁ σπείρων ὁμοῦ χαίρῃ καὶ ὁ θερίζων.
ἐν γὰρ τούτῳ ὁ λόγος <RF>ἐστὶν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἐστὶν ἀληθινὸς ὅτι Ἄλλος ἐστὶν ὁ σπείρων καὶ ἄλλος ὁ θερίζων
ἐγὼ ἀπέστειλα ὑμᾶς θερίζειν ὃ οὐχ ὑμεῖς κεκοπιάκατε ἄλλοι κεκοπιάκασιν, καὶ ὑμεῖς εἰς τὸν κόπον αὐτῶν εἰσεληλύθατε.<CM>
Ἐκ δὲ τῆς πόλεως ἐκείνης πολλοὶ ἐπίστευσαν εἰς αὐτὸν τῶν Σαμαριτῶν διὰ τὸν λόγον τῆς γυναικὸς μαρτυρούσης ὅτι Εἶπέν μοι πάντα <RF>ἃ WH Treg NIV ] ὅσα RP<Rf>ἃ ἐποίησα.
ὡς οὖν ἦλθον πρὸς αὐτὸν οἱ Σαμαρῖται, ἠρώτων αὐτὸν μεῖναι παρ’ αὐτοῖς καὶ ἔμεινεν ἐκεῖ δύο ἡμέρας.
καὶ πολλῷ πλείους ἐπίστευσαν διὰ τὸν λόγον αὐτοῦ,
τῇ τε γυναικὶ ἔλεγον ὅτι Οὐκέτι διὰ τὴν σὴν λαλιὰν πιστεύομεν αὐτοὶ γὰρ ἀκηκόαμεν, καὶ οἴδαμεν ὅτι οὗτός ἐστιν ἀληθῶς ὁ σωτὴρ τοῦ <RF>κόσμου WH Treg NIV ] + ὁ χριστός RP<Rf>κόσμου.<CM>
Μετὰ δὲ τὰς δύο ἡμέρας ἐξῆλθεν <RF>ἐκεῖθεν WH Treg NIV ] + καὶ ἀπῆλθεν RP<Rf>ἐκεῖθεν εἰς τὴν Γαλιλαίαν
αὐτὸς <RF>γὰρ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>γὰρ Ἰησοῦς ἐμαρτύρησεν ὅτι προφήτης ἐν τῇ ἰδίᾳ πατρίδι τιμὴν οὐκ ἔχει.
ὅτε οὖν ἦλθεν εἰς τὴν Γαλιλαίαν, ἐδέξαντο αὐτὸν οἱ Γαλιλαῖοι, πάντα ἑωρακότες <RF>ὅσα WH Treg NIV ] ἃ RP<Rf>ὅσα ἐποίησεν ἐν Ἱεροσολύμοις ἐν τῇ ἑορτῇ, καὶ αὐτοὶ γὰρ ἦλθον εἰς τὴν ἑορτήν.<CM>
Ἦλθεν οὖν <RF>πάλιν WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>πάλιν εἰς τὴν Κανὰ τῆς Γαλιλαίας, ὅπου ἐποίησεν τὸ ὕδωρ οἶνον. καὶ ἦν τις βασιλικὸς οὗ ὁ υἱὸς ἠσθένει ἐν Καφαρναούμ.
οὗτος ἀκούσας ὅτι Ἰησοῦς ἥκει ἐκ τῆς Ἰουδαίας εἰς τὴν Γαλιλαίαν ἀπῆλθεν πρὸς αὐτὸν καὶ <RF>ἠρώτα WH Treg NIV ] + αὐτὸν RP<Rf>ἠρώτα ἵνα καταβῇ καὶ ἰάσηται αὐτοῦ τὸν υἱόν, ἤμελλεν γὰρ ἀποθνῄσκειν.
εἶπεν οὖν ὁ Ἰησοῦς πρὸς αὐτόν Ἐὰν μὴ σημεῖα καὶ τέρατα ἴδητε, οὐ μὴ πιστεύσητε.
λέγει πρὸς αὐτὸν ὁ βασιλικός Κύριε, κατάβηθι πρὶν ἀποθανεῖν τὸ παιδίον μου.
λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Πορεύου ὁ υἱός σου ζῇ. <RF>ἐπίστευσεν WH Treg NIV ] καὶ ἐπίστευσεν RP<Rf>ἐπίστευσεν ὁ ἄνθρωπος τῷ λόγῳ <RF>ὃν WH Treg NIV ] ᾧ RP<Rf>ὃν εἶπεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς καὶ ἐπορεύετο.
ἤδη δὲ αὐτοῦ καταβαίνοντος οἱ δοῦλοι αὐτοῦ <RF>ὑπήντησαν WH Treg NIV ] ἀπήντησαν RP<Rf>ὑπήντησαν <RF>αὐτῷ WH NIV ] + καὶ ἀπήγγειλαν Treg RP<Rf>αὐτῷ λέγοντες ὅτι ὁ παῖς <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] σου RP<Rf>αὐτοῦ ζῇ.
ἐπύθετο οὖν <RF>τὴν ὥραν παρ’ αὐτῶν WH Treg NIV ] παρ’ αὐτῶν τὴν ὥραν RP<Rf>τὴν ὥραν παρ’ αὐτῶν ἐν ᾗ κομψότερον ἔσχεν <RF>εἶπαν οὖν WH Treg NIV ] Καὶ εἶπον RP<Rf>εἶπαν οὖν αὐτῷ ὅτι <RF>Ἐχθὲς WH Treg NIV ] Χθὲς RP<Rf>Ἐχθὲς ὥραν ἑβδόμην ἀφῆκεν αὐτὸν ὁ πυρετός.
ἔγνω οὖν ὁ πατὴρ <RF>ὅτι WH ] + ἐν Treg NIV RP<Rf>ὅτι ἐκείνῃ τῇ ὥρᾳ ἐν ᾗ εἶπεν αὐτῷ ὁ <RF>Ἰησοῦς WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>Ἰησοῦς Ὁ υἱός σου ζῇ, καὶ ἐπίστευσεν αὐτὸς καὶ ἡ οἰκία αὐτοῦ ὅλη.
τοῦτο <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ πάλιν δεύτερον σημεῖον ἐποίησεν ὁ Ἰησοῦς ἐλθὼν ἐκ τῆς Ἰουδαίας εἰς τὴν Γαλιλαίαν.<CM>
Μετὰ ταῦτα <RF>ἦν WH Treg NIV ] + ἡ RP<Rf>ἦν ἑορτὴ τῶν Ἰουδαίων, καὶ <RF>ἀνέβη WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἀνέβη Ἰησοῦς εἰς Ἱεροσόλυμα.
ἔστιν δὲ ἐν τοῖς Ἱεροσολύμοις ἐπὶ τῇ προβατικῇ κολυμβήθρα ἡ ἐπιλεγομένη Ἑβραϊστὶ <RF>Βηθεσδά Treg NIV RP ] Βηθζαθά WH NA<Rf>Βηθεσδά, πέντε στοὰς ἔχουσα
ἐν ταύταις κατέκειτο <RF>πλῆθος WH Treg NIV ] + πολὺ RP<Rf>πλῆθος τῶν ἀσθενούντων, τυφλῶν, χωλῶν, <RF>ξηρῶν WH Treg NIV ] + ἐκδεχομένων τὴν τοῦ ὕδατος κίνησιν. 4 ἄγγελος γὰρ κατὰ καιρὸν κατέβαινεν ἐν τῇ κολυμβήθρᾳ, καὶ ἐτάρασσεν τὸ ὕδωρ ὁ οὖν πρῶτος ἐμβὰς μετὰ τὴν ταραχὴν τοῦ ὕδατος, ὑγιὴς ἐγίνετο, ᾧ δήποτε κατείχετο νοσήματι. RP<Rf>ξηρῶν.
--
ἦν δέ τις ἄνθρωπος ἐκεῖ <RF>τριάκοντα Treg RP ] + καὶ WH NIV<Rf>τριάκοντα ὀκτὼ ἔτη ἔχων ἐν τῇ ἀσθενείᾳ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοῦ
τοῦτον ἰδὼν ὁ Ἰησοῦς κατακείμενον, καὶ γνοὺς ὅτι πολὺν ἤδη χρόνον ἔχει, λέγει αὐτῷ Θέλεις ὑγιὴς γενέσθαι;
ἀπεκρίθη αὐτῷ ὁ ἀσθενῶν Κύριε, ἄνθρωπον οὐκ ἔχω ἵνα ὅταν ταραχθῇ τὸ ὕδωρ βάλῃ με εἰς τὴν κολυμβήθραν ἐν ᾧ δὲ ἔρχομαι ἐγὼ ἄλλος πρὸ ἐμοῦ καταβαίνει.
λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς <RF>Ἔγειρε WH Treg NIV ] Ἔγειραι RP<Rf>Ἔγειρε ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ περιπάτει.
καὶ εὐθέως ἐγένετο ὑγιὴς ὁ ἄνθρωπος καὶ ἦρε τὸν κράβαττον αὐτοῦ καὶ περιεπάτει.<CM><PF>Ἦν δὲ σάββατον ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ.
ἔλεγον οὖν οἱ Ἰουδαῖοι τῷ τεθεραπευμένῳ Σάββατόν ἐστιν, <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ οὐκ ἔξεστίν σοι ἆραι τὸν <RF>κράβαττον WH Treg RP ] + σου NIV<Rf>κράβαττον.
<RF>ὃς δὲ WH Treg] ὁ δὲ NIV; – RP<Rf>ὃς δὲ ἀπεκρίθη αὐτοῖς Ὁ ποιήσας με ὑγιῆ ἐκεῖνός μοι εἶπεν Ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ περιπάτει.
ἠρώτησαν <RF>οὖν Treg RP ] – WH NIV<Rf>οὖν αὐτόν Τίς ἐστιν ὁ ἄνθρωπος ὁ εἰπών σοι <RF>Ἆρον WH NIV ] + τὸν κράβαττόν σου Treg RP<Rf>Ἆρον καὶ περιπάτει;
ὁ δὲ ἰαθεὶς οὐκ ᾔδει τίς ἐστιν, ὁ γὰρ Ἰησοῦς ἐξένευσεν ὄχλου ὄντος ἐν τῷ τόπῳ.
μετὰ ταῦτα εὑρίσκει αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς ἐν τῷ ἱερῷ καὶ εἶπεν αὐτῷ Ἴδε ὑγιὴς γέγονας μηκέτι ἁμάρτανε, ἵνα μὴ χεῖρόν <RF>σοί τι WH Treg NIV ] τί σοι RP<Rf>σοί τι γένηται.
ἀπῆλθεν ὁ ἄνθρωπος καὶ <RF>ἀνήγγειλεν Treg NIV RP ] εἶπεν WH<Rf>ἀνήγγειλεν τοῖς Ἰουδαίοις ὅτι Ἰησοῦς ἐστιν ὁ ποιήσας αὐτὸν ὑγιῆ.
καὶ διὰ τοῦτο ἐδίωκον <RF>οἱ Ἰουδαῖοι τὸν Ἰησοῦν WH Treg NIV ] τὸν Ἰησοῦν οἱ Ἰουδαῖοι καὶ ἐζήτουν αὐτὸν ἀποκτεῖναι RP<Rf>οἱ Ἰουδαῖοι τὸν Ἰησοῦν ὅτι ταῦτα ἐποίει ἐν σαββάτῳ.
ὁ <RF>δὲ WH ] + Ἰησοῦς Treg NIV RP<Rf>δὲ ἀπεκρίνατο αὐτοῖς Ὁ πατήρ μου ἕως ἄρτι ἐργάζεται κἀγὼ ἐργάζομαι.
διὰ τοῦτο οὖν μᾶλλον ἐζήτουν αὐτὸν οἱ Ἰουδαῖοι ἀποκτεῖναι ὅτι οὐ μόνον ἔλυε τὸ σάββατον, ἀλλὰ καὶ πατέρα ἴδιον ἔλεγε τὸν θεόν, ἴσον ἑαυτὸν ποιῶν τῷ θεῷ.<CM>
Ἀπεκρίνατο οὖν ὁ Ἰησοῦς καὶ <RF>ἔλεγεν WH NIV ] εἶπεν Treg RP<Rf>ἔλεγεν αὐτοῖς Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐ δύναται ὁ υἱὸς ποιεῖν ἀφ’ ἑαυτοῦ οὐδὲν <RF>ἐὰν Treg NIV RP ] ἂν WH<Rf>ἐὰν μή τι βλέπῃ τὸν πατέρα ποιοῦντα ἃ γὰρ ἂν ἐκεῖνος ποιῇ, ταῦτα καὶ ὁ υἱὸς ὁμοίως ποιεῖ.
ὁ γὰρ πατὴρ φιλεῖ τὸν υἱὸν καὶ πάντα δείκνυσιν αὐτῷ ἃ αὐτὸς ποιεῖ, καὶ μείζονα τούτων δείξει αὐτῷ ἔργα, ἵνα ὑμεῖς θαυμάζητε.
ὥσπερ γὰρ ὁ πατὴρ ἐγείρει τοὺς νεκροὺς καὶ ζῳοποιεῖ, οὕτως καὶ ὁ υἱὸς οὓς θέλει ζῳοποιεῖ.
οὐδὲ γὰρ ὁ πατὴρ κρίνει οὐδένα, ἀλλὰ τὴν κρίσιν πᾶσαν δέδωκεν τῷ υἱῷ,
ἵνα πάντες τιμῶσι τὸν υἱὸν καθὼς τιμῶσι τὸν πατέρα. ὁ μὴ τιμῶν τὸν υἱὸν οὐ τιμᾷ τὸν πατέρα τὸν πέμψαντα αὐτόν.
Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι ὁ τὸν λόγον μου ἀκούων καὶ πιστεύων τῷ πέμψαντί με ἔχει ζωὴν αἰώνιον, καὶ εἰς κρίσιν οὐκ ἔρχεται ἀλλὰ μεταβέβηκεν ἐκ τοῦ θανάτου εἰς τὴν ζωήν.<CM>
Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι ἔρχεται ὥρα καὶ νῦν ἐστιν ὅτε οἱ νεκροὶ <RF>ἀκούσουσιν WH Treg NIV ] ἀκούσονται RP<Rf>ἀκούσουσιν τῆς φωνῆς τοῦ υἱοῦ τοῦ θεοῦ καὶ οἱ ἀκούσαντες <RF>ζήσουσιν WH Treg NIV ] ζήσονται RP<Rf>ζήσουσιν.
ὥσπερ γὰρ ὁ πατὴρ ἔχει ζωὴν ἐν ἑαυτῷ, οὕτως <RF>καὶ τῷ υἱῷ ἔδωκεν WH Treg NIV ] ἔδωκεν καὶ τῷ υἱῷ RP<Rf>καὶ τῷ υἱῷ ἔδωκεν ζωὴν ἔχειν ἐν ἑαυτῷ
καὶ ἐξουσίαν ἔδωκεν <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>αὐτῷ κρίσιν ποιεῖν, ὅτι υἱὸς ἀνθρώπου ἐστίν.
μὴ θαυμάζετε τοῦτο, ὅτι ἔρχεται ὥρα ἐν ᾗ πάντες οἱ ἐν τοῖς μνημείοις <RF>ἀκούσουσιν WH Treg NIV ] ἀκούσονται RP<Rf>ἀκούσουσιν τῆς φωνῆς αὐτοῦ
καὶ ἐκπορεύσονται οἱ τὰ ἀγαθὰ ποιήσαντες εἰς ἀνάστασιν ζωῆς, οἱ <RF>δὲ Treg NIV RP ] – WH<Rf>δὲ τὰ φαῦλα πράξαντες εἰς ἀνάστασιν κρίσεως.<CM>
Οὐ δύναμαι ἐγὼ ποιεῖν ἀπ’ ἐμαυτοῦ οὐδέν καθὼς ἀκούω κρίνω, καὶ ἡ κρίσις ἡ ἐμὴ δικαία ἐστίν, ὅτι οὐ ζητῶ τὸ θέλημα τὸ ἐμὸν ἀλλὰ τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντός <RF>με WH Treg NIV ] + πατρός RP<Rf>με.<CM>
Ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἡ μαρτυρία μου οὐκ ἔστιν ἀληθής
ἄλλος ἐστὶν ὁ μαρτυρῶν περὶ ἐμοῦ, καὶ οἶδα ὅτι ἀληθής ἐστιν ἡ μαρτυρία ἣν μαρτυρεῖ περὶ ἐμοῦ.
ὑμεῖς ἀπεστάλκατε πρὸς Ἰωάννην, καὶ μεμαρτύρηκε τῇ ἀληθείᾳ
ἐγὼ δὲ οὐ παρὰ ἀνθρώπου τὴν μαρτυρίαν λαμβάνω, ἀλλὰ ταῦτα λέγω ἵνα ὑμεῖς σωθῆτε.
ἐκεῖνος ἦν ὁ λύχνος ὁ καιόμενος καὶ φαίνων, ὑμεῖς δὲ ἠθελήσατε ἀγαλλιαθῆναι πρὸς ὥραν ἐν τῷ φωτὶ αὐτοῦ
ἐγὼ δὲ ἔχω τὴν μαρτυρίαν <RF>μείζω WH NIV RP ] μείζων Treg<Rf>μείζω τοῦ Ἰωάννου, τὰ γὰρ ἔργα ἃ <RF>δέδωκέν WH Treg NIV ] ἔδωκέν RP<Rf>δέδωκέν μοι ὁ πατὴρ ἵνα τελειώσω αὐτά, αὐτὰ τὰ ἔργα <RF>ἃ WH Treg NIV ] + ἐγὼ RP<Rf>ἃ ποιῶ, μαρτυρεῖ περὶ ἐμοῦ ὅτι ὁ πατήρ με ἀπέσταλκεν,
καὶ ὁ πέμψας με πατὴρ <RF>ἐκεῖνος WH Treg NIV ] αὐτὸς RP<Rf>ἐκεῖνος μεμαρτύρηκεν περὶ ἐμοῦ. οὔτε φωνὴν αὐτοῦ <RF>πώποτε ἀκηκόατε WH Treg NIV ] ἀκηκόατε πώποτε RP<Rf>πώποτε ἀκηκόατε οὔτε εἶδος αὐτοῦ ἑωράκατε,
καὶ τὸν λόγον αὐτοῦ οὐκ ἔχετε <RF>ἐν ὑμῖν μένοντα WH Treg NIV ] μένοντα ἐν ὑμῖν RP<Rf>ἐν ὑμῖν μένοντα, ὅτι ὃν ἀπέστειλεν ἐκεῖνος τούτῳ ὑμεῖς οὐ πιστεύετε.<CM>
Ἐραυνᾶτε τὰς γραφάς, ὅτι ὑμεῖς δοκεῖτε ἐν αὐταῖς ζωὴν αἰώνιον ἔχειν καὶ ἐκεῖναί εἰσιν αἱ μαρτυροῦσαι περὶ ἐμοῦ
καὶ οὐ θέλετε ἐλθεῖν πρός με ἵνα ζωὴν ἔχητε.
δόξαν παρὰ ἀνθρώπων οὐ λαμβάνω,
ἀλλὰ ἔγνωκα ὑμᾶς ὅτι τὴν ἀγάπην τοῦ θεοῦ οὐκ ἔχετε ἐν ἑαυτοῖς.
ἐγὼ ἐλήλυθα ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ πατρός μου καὶ οὐ λαμβάνετέ με ἐὰν ἄλλος ἔλθῃ ἐν τῷ ὀνόματι τῷ ἰδίῳ, ἐκεῖνον λήμψεσθε.
πῶς δύνασθε ὑμεῖς πιστεῦσαι, δόξαν παρ’ ἀλλήλων λαμβάνοντες, καὶ τὴν δόξαν τὴν παρὰ τοῦ μόνου θεοῦ οὐ ζητεῖτε;
μὴ δοκεῖτε ὅτι ἐγὼ κατηγορήσω ὑμῶν πρὸς τὸν πατέρα ἔστιν ὁ κατηγορῶν ὑμῶν Μωϋσῆς, εἰς ὃν ὑμεῖς ἠλπίκατε.
εἰ γὰρ ἐπιστεύετε Μωϋσεῖ, ἐπιστεύετε ἂν ἐμοί, περὶ γὰρ ἐμοῦ ἐκεῖνος ἔγραψεν.
εἰ δὲ τοῖς ἐκείνου γράμμασιν οὐ πιστεύετε, πῶς τοῖς ἐμοῖς ῥήμασιν πιστεύσετε;<CM>
Μετὰ ταῦτα ἀπῆλθεν ὁ Ἰησοῦς πέραν τῆς θαλάσσης τῆς Γαλιλαίας τῆς Τιβεριάδος.
<RF>ἠκολούθει δὲ WH Treg NIV ] καὶ ἠκολούθει RP<Rf>ἠκολούθει δὲ αὐτῷ ὄχλος πολύς, ὅτι <RF>ἐθεώρουν WH Treg NIV ] ἑώρων αὐτοῦ RP<Rf>ἐθεώρουν τὰ σημεῖα ἃ ἐποίει ἐπὶ τῶν ἀσθενούντων.
ἀνῆλθεν δὲ εἰς τὸ <RF>ὄρος WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ὄρος Ἰησοῦς, καὶ ἐκεῖ ἐκάθητο μετὰ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ.
ἦν δὲ ἐγγὺς τὸ πάσχα, ἡ ἑορτὴ τῶν Ἰουδαίων.
ἐπάρας οὖν <RF>τοὺς ὀφθαλμοὺς ὁ Ἰησοῦς WH Treg NIV ] ὁ Ἰησοῦς τοὺς ὀφθαλμοὺς RP<Rf>τοὺς ὀφθαλμοὺς ὁ Ἰησοῦς καὶ θεασάμενος ὅτι πολὺς ὄχλος ἔρχεται πρὸς αὐτὸν λέγει <RF>πρὸς WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>πρὸς Φίλιππον Πόθεν <RF>ἀγοράσωμεν WH Treg NIV ] ἀγοράσομεν RP<Rf>ἀγοράσωμεν ἄρτους ἵνα φάγωσιν οὗτοι;
τοῦτο δὲ ἔλεγεν πειράζων αὐτόν, αὐτὸς γὰρ ᾔδει τί ἔμελλεν ποιεῖν.
ἀπεκρίθη <RF>αὐτῷ WH Treg RP ] + ὁ NIV<Rf>αὐτῷ Φίλιππος Διακοσίων δηναρίων ἄρτοι οὐκ ἀρκοῦσιν αὐτοῖς ἵνα <RF>ἕκαστος WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>ἕκαστος βραχύ <RF>τι RP NIV ] – WH Treg<Rf>τι λάβῃ.
λέγει αὐτῷ εἷς ἐκ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ, Ἀνδρέας ὁ ἀδελφὸς Σίμωνος Πέτρου
Ἔστιν <RF>παιδάριον WH Treg NIV ] + ἓν RP<Rf>παιδάριον ὧδε <RF>ὃς WH Treg NIV ] ὃ RP<Rf>ὃς ἔχει πέντε ἄρτους κριθίνους καὶ δύο ὀψάρια ἀλλὰ ταῦτα τί ἐστιν εἰς τοσούτους;
<RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>εἶπεν ὁ Ἰησοῦς Ποιήσατε τοὺς ἀνθρώπους ἀναπεσεῖν. ἦν δὲ χόρτος πολὺς ἐν τῷ τόπῳ. ἀνέπεσαν οὖν οἱ ἄνδρες τὸν ἀριθμὸν <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς πεντακισχίλιοι.
ἔλαβεν <RF>οὖν WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>οὖν τοὺς ἄρτους ὁ Ἰησοῦς καὶ εὐχαριστήσας <RF>διέδωκεν WH Treg NIV ] + τοῖς μαθηταῖς οἱ δὲ μαθηταὶ RP<Rf>διέδωκεν τοῖς ἀνακειμένοις, ὁμοίως καὶ ἐκ τῶν ὀψαρίων ὅσον ἤθελον.
ὡς δὲ ἐνεπλήσθησαν λέγει τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ Συναγάγετε τὰ περισσεύσαντα κλάσματα, ἵνα μή τι ἀπόληται.
συνήγαγον οὖν, καὶ ἐγέμισαν δώδεκα κοφίνους κλασμάτων ἐκ τῶν πέντε ἄρτων τῶν κριθίνων ἃ <RF>ἐπερίσσευσαν WH Treg NIV ] ἐπερίσσευσεν RP<Rf>ἐπερίσσευσαν τοῖς βεβρωκόσιν.
οἱ οὖν ἄνθρωποι ἰδόντες <RF>ὃ ἐποίησεν σημεῖον Treg NIV RP ] ἃ ἐποίησεν σημεῖα WH<Rf>ὃ ἐποίησεν σημεῖον <RF>ἔλεγον WH Treg NIV ] ὁ Ἰησοῦς ἔλεγον RP<Rf>ἔλεγον ὅτι Οὗτός ἐστιν ἀληθῶς ὁ προφήτης ὁ ἐρχόμενος εἰς τὸν κόσμον.<CM>
Ἰησοῦς οὖν γνοὺς ὅτι μέλλουσιν ἔρχεσθαι καὶ ἁρπάζειν αὐτὸν ἵνα <RF>ποιήσωσιν WH Treg NIV ] + αὐτὸν RP<Rf>ποιήσωσιν βασιλέα ἀνεχώρησεν <RF>πάλιν WH Treg NIV ] – RP<Rf>πάλιν εἰς τὸ ὄρος αὐτὸς μόνος.<CM>
Ὡς δὲ ὀψία ἐγένετο κατέβησαν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ ἐπὶ τὴν θάλασσαν,
καὶ ἐμβάντες <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>εἰς πλοῖον ἤρχοντο πέραν τῆς θαλάσσης εἰς Καφαρναούμ. καὶ σκοτία ἤδη ἐγεγόνει καὶ <RF>οὔπω WH Treg NIV ] οὐκ RP<Rf>οὔπω ἐληλύθει πρὸς αὐτοὺς ὁ Ἰησοῦς,
ἥ τε θάλασσα ἀνέμου μεγάλου πνέοντος <RF>διεγείρετο WH Treg NIV ] διηγείρετο RP<Rf>διεγείρετο.
ἐληλακότες οὖν ὡς σταδίους εἴκοσι πέντε ἢ τριάκοντα θεωροῦσιν τὸν Ἰησοῦν περιπατοῦντα ἐπὶ τῆς θαλάσσης καὶ ἐγγὺς τοῦ πλοίου γινόμενον, καὶ ἐφοβήθησαν.
ὁ δὲ λέγει αὐτοῖς Ἐγώ εἰμι, μὴ φοβεῖσθε.
ἤθελον οὖν λαβεῖν αὐτὸν εἰς τὸ πλοῖον, καὶ εὐθέως <RF>ἐγένετο τὸ πλοῖον WH Treg NIV ] τὸ πλοῖον ἐγένετο RP<Rf>ἐγένετο τὸ πλοῖον ἐπὶ τῆς γῆς εἰς ἣν ὑπῆγον.<CM>
Τῇ ἐπαύριον ὁ ὄχλος ὁ ἑστηκὼς πέραν τῆς θαλάσσης <RF>εἶδον WH Treg NIV ] ἰδὼν RP<Rf>εἶδον ὅτι πλοιάριον ἄλλο οὐκ ἦν ἐκεῖ εἰ μὴ <RF>ἕν WH Treg NIV ] + ἐκεῖνο εἰς ὃ ἐνέβησαν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ RP<Rf>ἕν, καὶ ὅτι οὐ συνεισῆλθεν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ <RF>πλοῖον WH Treg NIV ] πλοιάριον RP<Rf>πλοῖον ἀλλὰ μόνοι οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ ἀπῆλθον
<RF>ἀλλὰ WH Treg ] ἄλλα NIV; ἄλλα δὲ RP<Rf>ἀλλὰ ἦλθεν <RF>πλοιάρια Treg NIV RP ] πλοῖα WH<Rf>πλοιάρια ἐκ Τιβεριάδος ἐγγὺς τοῦ τόπου ὅπου ἔφαγον τὸν ἄρτον εὐχαριστήσαντος τοῦ κυρίου.
ὅτε οὖν εἶδεν ὁ ὄχλος ὅτι Ἰησοῦς οὐκ ἔστιν ἐκεῖ οὐδὲ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ, ἐνέβησαν αὐτοὶ εἰς τὰ <RF>πλοιάρια WH Treg NIV ] πλοῖα RP<Rf>πλοιάρια καὶ ἦλθον εἰς Καφαρναοὺμ ζητοῦντες τὸν Ἰησοῦν.<CM>
Καὶ εὑρόντες αὐτὸν πέραν τῆς θαλάσσης εἶπον αὐτῷ Ῥαββί, πότε ὧδε γέγονας;
ἀπεκρίθη αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς καὶ εἶπεν Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ζητεῖτέ με οὐχ ὅτι εἴδετε σημεῖα ἀλλ’ ὅτι ἐφάγετε ἐκ τῶν ἄρτων καὶ ἐχορτάσθητε
ἐργάζεσθε μὴ τὴν βρῶσιν τὴν ἀπολλυμένην ἀλλὰ τὴν βρῶσιν τὴν μένουσαν εἰς ζωὴν αἰώνιον, ἣν ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ὑμῖν δώσει, τοῦτον γὰρ ὁ πατὴρ ἐσφράγισεν ὁ θεός.
εἶπον οὖν πρὸς αὐτόν Τί ποιῶμεν ἵνα ἐργαζώμεθα τὰ ἔργα τοῦ θεοῦ;
ἀπεκρίθη <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτοῖς Τοῦτό ἐστιν τὸ ἔργον τοῦ θεοῦ ἵνα <RF>πιστεύητε WH Treg NIV ] πιστεύσητε RP<Rf>πιστεύητε εἰς ὃν ἀπέστειλεν ἐκεῖνος.
εἶπον οὖν αὐτῷ Τί οὖν ποιεῖς σὺ σημεῖον, ἵνα ἴδωμεν καὶ πιστεύσωμέν σοι; τί ἐργάζῃ;
οἱ πατέρες ἡμῶν τὸ μάννα ἔφαγον ἐν τῇ ἐρήμῳ, καθώς ἐστιν γεγραμμένον Ἄρτον ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἔδωκεν αὐτοῖς φαγεῖν.
εἶπεν οὖν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐ Μωϋσῆς <RF>δέδωκεν NIV RP ] ἔδωκεν WH Treg<Rf>δέδωκεν ὑμῖν τὸν ἄρτον ἐκ τοῦ οὐρανοῦ, ἀλλ’ ὁ πατήρ μου δίδωσιν ὑμῖν τὸν ἄρτον ἐκ τοῦ οὐρανοῦ τὸν ἀληθινόν
ὁ γὰρ ἄρτος τοῦ θεοῦ ἐστιν ὁ καταβαίνων ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καὶ ζωὴν διδοὺς τῷ κόσμῳ.
εἶπον οὖν πρὸς αὐτόν Κύριε, πάντοτε δὸς ἡμῖν τὸν ἄρτον τοῦτον.<CM>
<RF>Εἶπεν WH Treg NA ] + οὖν NIV; + δὲ RP<Rf>Εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Ἐγώ εἰμι ὁ ἄρτος τῆς ζωῆς ὁ ἐρχόμενος πρὸς ἐμὲ οὐ μὴ πεινάσῃ, καὶ ὁ πιστεύων εἰς <RF>ἐμὲ WH Treg NIV ] με RP<Rf>ἐμὲ οὐ μὴ <RF>διψήσει WH Treg NIV ] διψήσῃ RP<Rf>διψήσει πώποτε.
ἀλλ’ εἶπον ὑμῖν ὅτι καὶ ἑωράκατέ με καὶ οὐ πιστεύετε.
πᾶν ὃ δίδωσίν μοι ὁ πατὴρ πρὸς ἐμὲ ἥξει, καὶ τὸν ἐρχόμενον πρός <RF>με WH Treg RP ] ἐμὲ NIV<Rf>με οὐ μὴ ἐκβάλω ἔξω,
ὅτι καταβέβηκα <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] ἐκ RP<Rf>ἀπὸ τοῦ οὐρανοῦ οὐχ ἵνα ποιῶ τὸ θέλημα τὸ ἐμὸν ἀλλὰ τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντός με
τοῦτο δέ ἐστιν τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντός <RF>με WH Treg NIV ] + πατρός RP<Rf>με ἵνα πᾶν ὃ δέδωκέν μοι μὴ ἀπολέσω ἐξ αὐτοῦ ἀλλὰ ἀναστήσω <RF>αὐτὸ WH Treg RP ] + ἐν NIV<Rf>αὐτὸ τῇ ἐσχάτῃ ἡμέρᾳ.
τοῦτο <RF>γάρ WH Treg NIV ] δέ RP<Rf>γάρ ἐστιν τὸ θέλημα τοῦ <RF>πατρός μου WH Treg NIV ] πέμψαντός με RP<Rf>πατρός μου ἵνα πᾶς ὁ θεωρῶν τὸν υἱὸν καὶ πιστεύων εἰς αὐτὸν ἔχῃ ζωὴν αἰώνιον, καὶ ἀναστήσω αὐτὸν <RF>ἐγὼ WH Treg RP ] + ἐν NIV<Rf>ἐγὼ τῇ ἐσχάτῃ ἡμέρᾳ.<CM>
Ἐγόγγυζον οὖν οἱ Ἰουδαῖοι περὶ αὐτοῦ ὅτι εἶπεν Ἐγώ εἰμι ὁ ἄρτος ὁ καταβὰς ἐκ τοῦ οὐρανοῦ,
καὶ ἔλεγον <RF>Οὐχ NIV RP ] Οὐχὶ WH Treg<Rf>Οὐχ οὗτός ἐστιν Ἰησοῦς ὁ υἱὸς Ἰωσήφ, οὗ ἡμεῖς οἴδαμεν τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα; πῶς <RF>νῦν WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>νῦν <RF>λέγει WH Treg NIV ] + οὗτος RP<Rf>λέγει ὅτι Ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβέβηκα;
<RF>ἀπεκρίθη WH Treg NIV ] + οὖν ὁ RP<Rf>ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτοῖς Μὴ γογγύζετε μετ’ ἀλλήλων.
οὐδεὶς δύναται ἐλθεῖν πρός <RF>με WH Treg NIV ] ἐμέ RP<Rf>με ἐὰν μὴ ὁ πατὴρ ὁ πέμψας με ἑλκύσῃ αὐτόν, κἀγὼ ἀναστήσω αὐτὸν ἐν τῇ ἐσχάτῃ ἡμέρᾳ.
ἔστιν γεγραμμένον ἐν τοῖς προφήταις Καὶ ἔσονται πάντες διδακτοὶ θεοῦ <RF>πᾶς WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>πᾶς ὁ <RF>ἀκούσας WH Treg NIV ] ἀκούων RP<Rf>ἀκούσας παρὰ τοῦ πατρὸς καὶ μαθὼν ἔρχεται πρὸς <RF>ἐμέ WH Treg NIV ] με RP<Rf>ἐμέ.
οὐχ ὅτι τὸν πατέρα <RF>ἑώρακέν τις WH Treg NIV ] τις ἑώρακεν RP<Rf>ἑώρακέν τις εἰ μὴ ὁ ὢν παρὰ τοῦ θεοῦ, οὗτος ἑώρακεν τὸν πατέρα.
ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ὁ <RF>πιστεύων WH NIV ] + εἰς ἐμέ Treg RP<Rf>πιστεύων ἔχει ζωὴν αἰώνιον.
ἐγώ εἰμι ὁ ἄρτος τῆς ζωῆς
οἱ πατέρες ὑμῶν ἔφαγον <RF>ἐν τῇ ἐρήμῳ τὸ μάννα WH Treg NIV ] τὸ μάννα ἐν τῇ ἐρήμῳ RP<Rf>ἐν τῇ ἐρήμῳ τὸ μάννα καὶ ἀπέθανον
οὗτός ἐστιν ὁ ἄρτος ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβαίνων ἵνα τις ἐξ αὐτοῦ φάγῃ καὶ μὴ ἀποθάνῃ
ἐγώ εἰμι ὁ ἄρτος ὁ ζῶν ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβάς ἐάν τις φάγῃ ἐκ τούτου τοῦ ἄρτου <RF>ζήσει WH NIV ] ζήσεται Treg RP<Rf>ζήσει εἰς τὸν αἰῶνα, καὶ ὁ ἄρτος δὲ ὃν ἐγὼ δώσω ἡ σάρξ μού <RF>ἐστιν WH Treg NIV ] + ἣν ἐγὼ δώσω RP<Rf>ἐστιν ὑπὲρ τῆς τοῦ κόσμου ζωῆς.<CM>
Ἐμάχοντο οὖν πρὸς ἀλλήλους οἱ Ἰουδαῖοι λέγοντες Πῶς δύναται οὗτος ἡμῖν δοῦναι τὴν σάρκα <RF>αὐτοῦ WH NIV ] – Treg RP<Rf>αὐτοῦ φαγεῖν;
εἶπεν οὖν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἐὰν μὴ φάγητε τὴν σάρκα τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου καὶ πίητε αὐτοῦ τὸ αἷμα, οὐκ ἔχετε ζωὴν ἐν ἑαυτοῖς.
ὁ τρώγων μου τὴν σάρκα καὶ πίνων μου τὸ αἷμα ἔχει ζωὴν αἰώνιον, κἀγὼ ἀναστήσω αὐτὸν τῇ ἐσχάτῃ ἡμέρᾳ.
ἡ γὰρ σάρξ μου <RF>ἀληθής WH Treg NIV ] ἀληθῶς RP<Rf>ἀληθής ἐστι βρῶσις, καὶ τὸ αἷμά μου <RF>ἀληθής WH Treg NIV ] ἀληθῶς RP<Rf>ἀληθής ἐστι πόσις.
ὁ τρώγων μου τὴν σάρκα καὶ πίνων μου τὸ αἷμα ἐν ἐμοὶ μένει κἀγὼ ἐν αὐτῷ.
καθὼς ἀπέστειλέν με ὁ ζῶν πατὴρ κἀγὼ ζῶ διὰ τὸν πατέρα, καὶ ὁ τρώγων με κἀκεῖνος <RF>ζήσει WH Treg NIV ] ζήσεται RP<Rf>ζήσει δι’ ἐμέ.
οὗτός ἐστιν ὁ ἄρτος ὁ <RF>ἐξ WH Treg NIV ] ἐκ τοῦ RP<Rf>ἐξ οὐρανοῦ καταβάς, οὐ καθὼς ἔφαγον οἱ <RF>πατέρες WH Treg NA ] + ὑμῶν τὸ μάννα NIV RP<Rf>πατέρες καὶ ἀπέθανον ὁ τρώγων τοῦτον τὸν ἄρτον <RF>ζήσει WH Treg NIV ] ζήσεται RP<Rf>ζήσει εἰς τὸν αἰῶνα.
ταῦτα εἶπεν ἐν συναγωγῇ διδάσκων ἐν Καφαρναούμ.<CM>
Πολλοὶ οὖν ἀκούσαντες ἐκ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ εἶπαν Σκληρός ἐστιν <RF>ὁ λόγος οὗτος WH Treg NIV ] οὗτος ὁ λόγος RP<Rf>ὁ λόγος οὗτος τίς δύναται αὐτοῦ ἀκούειν;
εἰδὼς δὲ ὁ Ἰησοῦς ἐν ἑαυτῷ ὅτι γογγύζουσιν περὶ τούτου οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ εἶπεν αὐτοῖς Τοῦτο ὑμᾶς σκανδαλίζει;
ἐὰν οὖν θεωρῆτε τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἀναβαίνοντα ὅπου ἦν τὸ πρότερον;
τὸ πνεῦμά ἐστιν τὸ ζῳοποιοῦν, ἡ σὰρξ οὐκ ὠφελεῖ οὐδέν τὰ ῥήματα ἃ ἐγὼ <RF>λελάληκα WH Treg NIV ] λαλῶ RP<Rf>λελάληκα ὑμῖν πνεῦμά ἐστιν καὶ ζωή ἐστιν.
ἀλλὰ εἰσὶν ἐξ ὑμῶν τινες οἳ οὐ πιστεύουσιν. ᾔδει γὰρ ἐξ ἀρχῆς ὁ Ἰησοῦς τίνες εἰσὶν οἱ μὴ πιστεύοντες καὶ τίς ἐστιν ὁ παραδώσων αὐτόν.
καὶ ἔλεγεν Διὰ τοῦτο εἴρηκα ὑμῖν ὅτι οὐδεὶς δύναται ἐλθεῖν πρός με ἐὰν μὴ ᾖ δεδομένον αὐτῷ ἐκ τοῦ <RF>πατρός WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>πατρός.<CM>
Ἐκ τούτου πολλοὶ <RF>ἐκ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐκ <RF>τῶν μαθητῶν αὐτοῦ ἀπῆλθον WH Treg NIV ] ἀπῆλθον τῶν μαθητῶν αὐτοῦ RP<Rf>τῶν μαθητῶν αὐτοῦ ἀπῆλθον εἰς τὰ ὀπίσω καὶ οὐκέτι μετ’ αὐτοῦ περιεπάτουν.
εἶπεν οὖν ὁ Ἰησοῦς τοῖς δώδεκα Μὴ καὶ ὑμεῖς θέλετε ὑπάγειν;
<RF>ἀπεκρίθη WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>ἀπεκρίθη αὐτῷ Σίμων Πέτρος Κύριε, πρὸς τίνα ἀπελευσόμεθα; ῥήματα ζωῆς αἰωνίου ἔχεις,
καὶ ἡμεῖς πεπιστεύκαμεν καὶ ἐγνώκαμεν ὅτι σὺ εἶ ὁ <RF>ἅγιος WH Treg NIV ] χριστὸς ὁ υἱὸς RP<Rf>ἅγιος τοῦ <RF>θεοῦ WH Treg NIV ] + τοῦ ζῶντος RP<Rf>θεοῦ.
ἀπεκρίθη αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Οὐκ ἐγὼ ὑμᾶς τοὺς δώδεκα ἐξελεξάμην; καὶ ἐξ ὑμῶν εἷς διάβολός ἐστιν.
ἔλεγεν δὲ τὸν Ἰούδαν Σίμωνος <RF>Ἰσκαριώτου WH Treg NIV ] Ἰσκαριώτην RP<Rf>Ἰσκαριώτου οὗτος γὰρ ἔμελλεν <RF>παραδιδόναι αὐτόν WH Treg NIV ] αὐτόν παραδιδόναι RP<Rf>παραδιδόναι αὐτόν, <RF>εἷς WH Treg NIV ] + ὢν RP<Rf>εἷς ἐκ τῶν δώδεκα.<CM>
Καὶ <RF>μετὰ ταῦτα περιεπάτει ὁ Ἰησοῦς WH Treg NIV ] περιεπάτει ὁ Ἰησοῦς μετὰ ταῦτα RP<Rf>μετὰ ταῦτα περιεπάτει ὁ Ἰησοῦς ἐν τῇ Γαλιλαίᾳ, οὐ γὰρ ἤθελεν ἐν τῇ Ἰουδαίᾳ περιπατεῖν, ὅτι ἐζήτουν αὐτὸν οἱ Ἰουδαῖοι ἀποκτεῖναι.
ἦν δὲ ἐγγὺς ἡ ἑορτὴ τῶν Ἰουδαίων ἡ σκηνοπηγία.
εἶπον οὖν πρὸς αὐτὸν οἱ ἀδελφοὶ αὐτοῦ Μετάβηθι ἐντεῦθεν καὶ ὕπαγε εἰς τὴν Ἰουδαίαν, ἵνα καὶ οἱ μαθηταί σου <RF>θεωρήσουσιν WH Treg NIV ] θεωρήσωσιν RP<Rf>θεωρήσουσιν <RF>σοῦ τὰ ἔργα WH Treg NA ] τὰ ἔργα σου RP; τὰ ἔργα NIV<Rf>σοῦ τὰ ἔργα ἃ ποιεῖς
οὐδεὶς γάρ <RF>τι ἐν κρυπτῷ WH Treg NIV ] ἐν κρυπτῷ τι RP<Rf>τι ἐν κρυπτῷ ποιεῖ καὶ ζητεῖ αὐτὸς ἐν παρρησίᾳ εἶναι εἰ ταῦτα ποιεῖς, φανέρωσον σεαυτὸν τῷ κόσμῳ.
οὐδὲ γὰρ οἱ ἀδελφοὶ αὐτοῦ ἐπίστευον εἰς αὐτόν.
λέγει οὖν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Ὁ καιρὸς ὁ ἐμὸς οὔπω πάρεστιν, ὁ δὲ καιρὸς ὁ ὑμέτερος πάντοτέ ἐστιν ἕτοιμος.
οὐ δύναται ὁ κόσμος μισεῖν ὑμᾶς, ἐμὲ δὲ μισεῖ, ὅτι ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ αὐτοῦ ὅτι τὰ ἔργα αὐτοῦ πονηρά ἐστιν.
ὑμεῖς ἀνάβητε εἰς τὴν <RF>ἑορτήν WH Treg NIV ] + ταύτην RP<Rf>ἑορτήν ἐγὼ <RF>οὐκ Treg NA ] οὔπω WH NIV RP<Rf>οὐκ ἀναβαίνω εἰς τὴν ἑορτὴν ταύτην, ὅτι ὁ <RF>ἐμὸς καιρὸς WH Treg NIV ] καιρὸς ὁ ἐμὸς RP<Rf>ἐμὸς καιρὸς οὔπω πεπλήρωται.
ταῦτα <RF>δὲ WH NIV RP ] – Treg<Rf>δὲ εἰπὼν <RF>αὐτὸς Treg NIV ] αὐτοῖς WH RP<Rf>αὐτὸς ἔμεινεν ἐν τῇ Γαλιλαίᾳ.<CM>
Ὡς δὲ ἀνέβησαν οἱ ἀδελφοὶ αὐτοῦ <RF>εἰς τὴν ἑορτήν τότε καὶ αὐτὸς ἀνέβη WH Treg NIV ] τότε καὶ αὐτὸς ἀνέβη εἰς τὴν ἑορτήν RP<Rf>εἰς τὴν ἑορτήν, τότε καὶ αὐτὸς ἀνέβη, οὐ φανερῶς ἀλλὰ ὡς ἐν κρυπτῷ.
οἱ οὖν Ἰουδαῖοι ἐζήτουν αὐτὸν ἐν τῇ ἑορτῇ καὶ ἔλεγον Ποῦ ἐστιν ἐκεῖνος;
καὶ γογγυσμὸς <RF>περὶ αὐτοῦ ἦν πολὺς WH Treg NIV ] πολὺς περὶ αὐτοῦ ἦν RP<Rf>περὶ αὐτοῦ ἦν πολὺς ἐν τοῖς ὄχλοις οἱ μὲν ἔλεγον ὅτι Ἀγαθός ἐστιν, ἄλλοι <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ ἔλεγον Οὔ, ἀλλὰ πλανᾷ τὸν ὄχλον.
οὐδεὶς μέντοι παρρησίᾳ ἐλάλει περὶ αὐτοῦ διὰ τὸν φόβον τῶν Ἰουδαίων.<CM>
Ἤδη δὲ τῆς ἑορτῆς μεσούσης <RF>ἀνέβη WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἀνέβη Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερὸν καὶ ἐδίδασκεν.
<RF>ἐθαύμαζον οὖν WH Treg NIV ] Καὶ ἐθαύμαζον RP<Rf>ἐθαύμαζον οὖν οἱ Ἰουδαῖοι λέγοντες Πῶς οὗτος γράμματα οἶδεν μὴ μεμαθηκώς;
ἀπεκρίθη οὖν αὐτοῖς <RF>ὁ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὁ Ἰησοῦς καὶ εἶπεν Ἡ ἐμὴ διδαχὴ οὐκ ἔστιν ἐμὴ ἀλλὰ τοῦ πέμψαντός με
ἐάν τις θέλῃ τὸ θέλημα αὐτοῦ ποιεῖν, γνώσεται περὶ τῆς διδαχῆς πότερον ἐκ τοῦ θεοῦ ἐστιν ἢ ἐγὼ ἀπ’ ἐμαυτοῦ λαλῶ.
ὁ ἀφ’ ἑαυτοῦ λαλῶν τὴν δόξαν τὴν ἰδίαν ζητεῖ ὁ δὲ ζητῶν τὴν δόξαν τοῦ πέμψαντος αὐτὸν οὗτος ἀληθής ἐστιν καὶ ἀδικία ἐν αὐτῷ οὐκ ἔστιν.<CM>
Οὐ Μωϋσῆς <RF>δέδωκεν NIV RP ] ἔδωκεν WH Treg<Rf>δέδωκεν ὑμῖν τὸν νόμον; καὶ οὐδεὶς ἐξ ὑμῶν ποιεῖ τὸν νόμον. τί με ζητεῖτε ἀποκτεῖναι;
ἀπεκρίθη ὁ <RF>ὄχλος WH Treg NIV ] + καὶ εἶπεν RP<Rf>ὄχλος Δαιμόνιον ἔχεις τίς σε ζητεῖ ἀποκτεῖναι;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτοῖς Ἓν ἔργον ἐποίησα καὶ πάντες θαυμάζετε.
διὰ τοῦτο Μωϋσῆς δέδωκεν ὑμῖν τὴν περιτομήν— οὐχ ὅτι ἐκ τοῦ Μωϋσέως ἐστὶν ἀλλ’ ἐκ τῶν πατέρων— καὶ ἐν σαββάτῳ περιτέμνετε ἄνθρωπον.
εἰ περιτομὴν <RF>λαμβάνει Treg NIV RP ] + ὁ WH<Rf>λαμβάνει ἄνθρωπος ἐν σαββάτῳ ἵνα μὴ λυθῇ ὁ νόμος Μωϋσέως, ἐμοὶ χολᾶτε ὅτι ὅλον ἄνθρωπον ὑγιῆ ἐποίησα ἐν σαββάτῳ;
μὴ κρίνετε κατ’ ὄψιν, ἀλλὰ τὴν δικαίαν κρίσιν <RF>κρίνετε WH Treg NIV ] κρίνατε RP<Rf>κρίνετε.<CM>
Ἔλεγον οὖν τινες ἐκ τῶν Ἱεροσολυμιτῶν Οὐχ οὗτός ἐστιν ὃν ζητοῦσιν ἀποκτεῖναι;
καὶ ἴδε παρρησίᾳ λαλεῖ καὶ οὐδὲν αὐτῷ λέγουσιν μήποτε ἀληθῶς ἔγνωσαν οἱ ἄρχοντες ὅτι οὗτός <RF>ἐστιν WH Treg NIV ] + ἀληθῶς RP<Rf>ἐστιν ὁ χριστός;
ἀλλὰ τοῦτον οἴδαμεν πόθεν ἐστίν ὁ δὲ χριστὸς ὅταν ἔρχηται οὐδεὶς γινώσκει πόθεν ἐστίν.
ἔκραξεν οὖν ἐν τῷ ἱερῷ διδάσκων ὁ Ἰησοῦς καὶ λέγων Κἀμὲ οἴδατε καὶ οἴδατε πόθεν εἰμί καὶ ἀπ’ ἐμαυτοῦ οὐκ ἐλήλυθα, ἀλλ’ ἔστιν ἀληθινὸς ὁ πέμψας με, ὃν ὑμεῖς οὐκ οἴδατε
ἐγὼ οἶδα αὐτόν, ὅτι παρ’ αὐτοῦ εἰμι κἀκεῖνός με ἀπέστειλεν.
ἐζήτουν οὖν αὐτὸν πιάσαι, καὶ οὐδεὶς ἐπέβαλεν ἐπ’ αὐτὸν τὴν χεῖρα, ὅτι οὔπω ἐληλύθει ἡ ὥρα αὐτοῦ.
<RF>ἐκ τοῦ ὄχλου δὲ πολλοὶ WH Treg NIV ] Πολλοὶ δὲ ἐκ τοῦ ὄχλου RP<Rf>ἐκ τοῦ ὄχλου δὲ πολλοὶ ἐπίστευσαν εἰς αὐτόν, καὶ <RF>ἔλεγον WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>ἔλεγον Ὁ χριστὸς ὅταν ἔλθῃ <RF>μὴ WH Treg NIV ] μήτι RP<Rf>μὴ πλείονα <RF>σημεῖα WH Treg NIV ] + τούτων RP<Rf>σημεῖα ποιήσει ὧν οὗτος ἐποίησεν;<CM>
Ἤκουσαν οἱ Φαρισαῖοι τοῦ ὄχλου γογγύζοντος περὶ αὐτοῦ ταῦτα, καὶ ἀπέστειλαν <RF>οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι ὑπηρέτας WH Treg NIV ] ὑπηρέτας οἱ Φαρισαῖοι καὶ οἱ ἀρχιερεῖς RP<Rf>οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι ὑπηρέτας ἵνα πιάσωσιν αὐτόν.
εἶπεν οὖν ὁ Ἰησοῦς Ἔτι <RF>χρόνον μικρὸν WH Treg NIV ] μικρὸν χρόνον RP<Rf>χρόνον μικρὸν μεθ’ ὑμῶν εἰμι καὶ ὑπάγω πρὸς τὸν πέμψαντά με.
ζητήσετέ με καὶ οὐχ <RF>εὑρήσετέ Treg RP ] + με WH NIV<Rf>εὑρήσετέ, καὶ ὅπου εἰμὶ ἐγὼ ὑμεῖς οὐ δύνασθε ἐλθεῖν.
εἶπον οὖν οἱ Ἰουδαῖοι πρὸς ἑαυτούς Ποῦ οὗτος μέλλει πορεύεσθαι ὅτι ἡμεῖς οὐχ εὑρήσομεν αὐτόν; μὴ εἰς τὴν διασπορὰν τῶν Ἑλλήνων μέλλει πορεύεσθαι καὶ διδάσκειν τοὺς Ἕλληνας;
τίς ἐστιν <RF>ὁ λόγος οὗτος WH Treg NIV ] οὗτος ὁ λόγος RP<Rf>ὁ λόγος οὗτος ὃν εἶπε Ζητήσετέ με καὶ οὐχ <RF>εὑρήσετέ Treg RP ] + με WH NIV<Rf>εὑρήσετέ, καὶ ὅπου εἰμὶ ἐγὼ ὑμεῖς οὐ δύνασθε ἐλθεῖν;<CM>
Ἐν δὲ τῇ ἐσχάτῃ ἡμέρᾳ τῇ μεγάλῃ τῆς ἑορτῆς εἱστήκει ὁ Ἰησοῦς, καὶ ἔκραξεν λέγων Ἐάν τις διψᾷ ἐρχέσθω πρός με καὶ πινέτω.
ὁ πιστεύων εἰς ἐμέ, καθὼς εἶπεν ἡ γραφή, ποταμοὶ ἐκ τῆς κοιλίας αὐτοῦ ῥεύσουσιν ὕδατος ζῶντος.
τοῦτο δὲ εἶπεν περὶ τοῦ πνεύματος <RF>οὗ WH Treg RP ] ὃ NIV<Rf>οὗ ἔμελλον λαμβάνειν οἱ <RF>πιστεύσαντες WH Treg NIV ] πιστεύοντες RP<Rf>πιστεύσαντες εἰς αὐτόν οὔπω γὰρ ἦν <RF>πνεῦμα WH NA ] + ἅγιον Treg RP; + δεδομένον NIV<Rf>πνεῦμα, ὅτι Ἰησοῦς <RF>οὐδέπω NIV RP ] οὔπω WH Treg<Rf>οὐδέπω ἐδοξάσθη.<CM>
<RF>Ἐκ τοῦ ὄχλου οὖν WH Treg NIV ] Πολλοὶ οὖν ἐκ τοῦ ὄχλου RP<Rf>Ἐκ τοῦ ὄχλου οὖν ἀκούσαντες <RF>τῶν λόγων τούτων WH Treg NIV ] τὸν λόγον RP<Rf>τῶν λόγων τούτων <RF>ἔλεγον Treg NIV RP ] + ὅτι WH<Rf>ἔλεγον Οὗτός ἐστιν ἀληθῶς ὁ προφήτης
ἄλλοι ἔλεγον Οὗτός ἐστιν ὁ χριστός <RF>οἱ δὲ WH Treg NIV ] Ἄλλοι RP<Rf>οἱ δὲ ἔλεγον Μὴ γὰρ ἐκ τῆς Γαλιλαίας ὁ χριστὸς ἔρχεται;
<RF>οὐχ WH Treg NIV ] Οὐχὶ RP<Rf>οὐχ ἡ γραφὴ εἶπεν ὅτι ἐκ τοῦ σπέρματος Δαυὶδ, καὶ ἀπὸ Βηθλέεμ τῆς κώμης ὅπου ἦν Δαυὶδ, <RF>ἔρχεται ὁ χριστός WH Treg NIV ] ὁ χριστός ἔρχεται RP<Rf>ἔρχεται ὁ χριστός;
σχίσμα οὖν <RF>ἐγένετο ἐν τῷ ὄχλῳ WH Treg NIV ] ἐν τῷ ὄχλῳ ἐγένετο RP<Rf>ἐγένετο ἐν τῷ ὄχλῳ δι’ αὐτόν.
τινὲς δὲ ἤθελον ἐξ αὐτῶν πιάσαι αὐτόν, ἀλλ’ οὐδεὶς <RF>ἐπέβαλεν NIV RP ] ἔβαλεν WH Treg<Rf>ἐπέβαλεν ἐπ’ αὐτὸν τὰς χεῖρας.<CM>
Ἦλθον οὖν οἱ ὑπηρέται πρὸς τοὺς ἀρχιερεῖς καὶ Φαρισαίους, καὶ εἶπον αὐτοῖς ἐκεῖνοι Διὰ τί οὐκ ἠγάγετε αὐτόν;
ἀπεκρίθησαν οἱ ὑπηρέται Οὐδέποτε <RF>ἐλάλησεν οὕτως WH Treg NIV] οὕτως ἐλάλησεν RP<Rf>ἐλάλησεν οὕτως <RF>ἄνθρωπος WH NIV] + ὡς οὗτος ὁ ἄνθρωπος Treg RP<Rf>ἄνθρωπος.
ἀπεκρίθησαν οὖν αὐτοῖς οἱ Φαρισαῖοι Μὴ καὶ ὑμεῖς πεπλάνησθε;
μή τις ἐκ τῶν ἀρχόντων ἐπίστευσεν εἰς αὐτὸν ἢ ἐκ τῶν Φαρισαίων;
ἀλλὰ ὁ ὄχλος οὗτος ὁ μὴ γινώσκων τὸν νόμον <RF>ἐπάρατοί WH Treg NIV ] ἐπικατάρατοί RP<Rf>ἐπάρατοί εἰσιν.
λέγει Νικόδημος πρὸς αὐτούς, ὁ <RF>ἐλθὼν WH Treg NIV ] + νυκτὸς RP<Rf>ἐλθὼν πρὸς αὐτὸν <RF>πρότερον WH Treg ] τὸ πρότερον NIV; – RP<Rf>πρότερον, εἷς ὢν ἐξ αὐτῶν
Μὴ ὁ νόμος ἡμῶν κρίνει τὸν ἄνθρωπον ἐὰν μὴ ἀκούσῃ <RF>πρῶτον παρ᾽ αὐτοῦ WH Treg NIV] παρ᾽ αὐτοῦ πρότερον RP<Rf>πρῶτον παρ’ αὐτοῦ καὶ γνῷ τί ποιεῖ;
ἀπεκρίθησαν καὶ εἶπαν αὐτῷ Μὴ καὶ σὺ ἐκ τῆς Γαλιλαίας εἶ; ἐραύνησον καὶ ἴδε ὅτι <RF>ἐκ τῆς Γαλιλαίας προφήτης WH Treg NIV ] προφήτης ἐκ τῆς Γαλιλαίας RP<Rf>ἐκ τῆς Γαλιλαίας προφήτης οὐκ <RF>ἐγείρεται WH Treg NIV ] ἐγηγέρται RP; + 7:53–8:11 RP: 53 καὶ ἐπορεύθη ἕκαστος εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ 8:1 Ἰησοῦς δὲ ἐπορεύθη εἰς τὸ ὄρος τῶν Ἐλαιῶν. 2 Ὄρθρου δὲ πάλιν παρεγένετο εἰς τὸ ἱερόν, καὶ πᾶς ὁ λαὸς ἤρχετο καὶ καθίσας ἐδίδασκεν αὐτούς. 3 ἄγουσιν δὲ οἱ γραμματεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι πρὸς αὐτὸν γυναῖκα ἐν μοιχείᾳ καταλήφθεισαν καὶ στήσαντες αὐτὴν ἐν μέσῳ, 4 λέγουσιν αὐτῷ, πειράζοντες Διδάσκαλε, αὕτη ἡ γυνὴ κατελήφθη ἐπʼ αὐτοφόρῳ μοιχευομένη. 5 ἐν δὲ τῷ νόμῳ Μωσῆς ἡμῖν ἐνετείλατο τὰς τοιαύτας λιθοβολεῖσθαι σὺ οὖν τί λέγεις; 6 τοῦτο δὲ ἔλεγον πειράζοντες αὐτόν, ἵνα ἔχωσιν κατηγορεῖν αὐτοῦ. ὁ δὲ Ἰησοῦς κάτω κύψας, τῷ δακτύλῳ ἔγραφεν εἰς τὴν γῆν, μὴ προσποιούμενος. 7 ὡς δὲ ἐπέμενον ἐρωτῶντες αὐτόν, ἀνακύψας εἶπεν πρὸς αὐτούς Ὁ ἀναμάρτητος ὑμῶν, πρῶτον ἐπʼ αὐτὴν τὸν λίθον βαλέτω. 8 καὶ πάλιν κάτω κύψας ἔγραφεν εἰς τὴν γῆν. 9 οἱ δέ, ἀκούσαντες, καὶ ὑπὸ τῆς συνειδήσεως ἐλεγχόμενοι, ἐξήρχοντο εἷς καθʼ εἷς, ἀρξάμενοι ἀπὸ τῶν πρεσβυτέρων καὶ κατελείφθη μόνος ὁ Ἰησοῦς, καὶ ἡ γυνὴ ἐν μέσῳ οὖσα. 10 ἀνακύψας δὲ ὁ Ἰησοῦς, καὶ μηδένα θεασάμενος πλὴν τὴς γυναικός, εἶπεν αὐτῇ Ποῦ εἰσιν ἐκεῖνοι οἱ κατήγοροί σου; Οὐδείς σε κατέκρινεν; 11 ἡ δὲ εἶπεν Οὐδείς, κύριε. εἶπεν δὲ ὁ Ἰησοῦς Οὐδὲ ἐγώ σε κρίνω πορεύου καὶ μηκέτι ἁμάρτανε.<Rf>ἐγείρεται.
--
--
--
--
--
--
--
--
--
--
--
--<CM>
Πάλιν οὖν αὐτοῖς <RF>ἐλάλησεν ὁ Ἰησοῦς WH Treg NIV ] ὁ Ἰησοῦς ἐλάλησεν RP<Rf>ἐλάλησεν ὁ Ἰησοῦς λέγων Ἐγώ εἰμι τὸ φῶς τοῦ κόσμου ὁ ἀκολουθῶν <RF>ἐμοὶ NIV RP ] μοι WH Treg<Rf>ἐμοὶ οὐ μὴ περιπατήσῃ ἐν τῇ σκοτίᾳ, ἀλλ’ ἕξει τὸ φῶς τῆς ζωῆς.
εἶπον οὖν αὐτῷ οἱ Φαρισαῖοι Σὺ περὶ σεαυτοῦ μαρτυρεῖς ἡ μαρτυρία σου οὐκ ἔστιν ἀληθής.
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτοῖς Κἂν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ, ἀληθής ἐστιν ἡ μαρτυρία μου, ὅτι οἶδα πόθεν ἦλθον καὶ ποῦ ὑπάγω ὑμεῖς δὲ οὐκ οἴδατε πόθεν ἔρχομαι <RF>ἢ WH Treg NIV ] καὶ RP<Rf>ἢ ποῦ ὑπάγω.
ὑμεῖς κατὰ τὴν σάρκα κρίνετε, ἐγὼ οὐ κρίνω οὐδένα.
καὶ ἐὰν κρίνω δὲ ἐγώ, ἡ κρίσις ἡ ἐμὴ <RF>ἀληθινή WH Treg NIV ] ἀληθής RP<Rf>ἀληθινή ἐστιν, ὅτι μόνος οὐκ εἰμί, ἀλλ’ ἐγὼ καὶ ὁ πέμψας με πατήρ.
καὶ ἐν τῷ νόμῳ δὲ τῷ ὑμετέρῳ γέγραπται ὅτι δύο ἀνθρώπων ἡ μαρτυρία ἀληθής ἐστιν.
ἐγώ εἰμι ὁ μαρτυρῶν περὶ ἐμαυτοῦ καὶ μαρτυρεῖ περὶ ἐμοῦ ὁ πέμψας με πατήρ.
ἔλεγον οὖν αὐτῷ Ποῦ ἐστιν ὁ πατήρ σου; ἀπεκρίθη Ἰησοῦς Οὔτε ἐμὲ οἴδατε οὔτε τὸν πατέρα μου εἰ ἐμὲ ᾔδειτε, καὶ τὸν πατέρα μου <RF>ἂν ᾔδειτε WH Treg NIV ] ᾔδειτε ἂν RP<Rf>ἂν ᾔδειτε.
ταῦτα τὰ ῥήματα <RF>ἐλάλησεν WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>ἐλάλησεν ἐν τῷ γαζοφυλακίῳ διδάσκων ἐν τῷ ἱερῷ καὶ οὐδεὶς ἐπίασεν αὐτόν, ὅτι οὔπω ἐληλύθει ἡ ὥρα αὐτοῦ.<CM>
Εἶπεν οὖν πάλιν <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>αὐτοῖς Ἐγὼ ὑπάγω καὶ ζητήσετέ με, καὶ ἐν τῇ ἁμαρτίᾳ ὑμῶν ἀποθανεῖσθε ὅπου ἐγὼ ὑπάγω ὑμεῖς οὐ δύνασθε ἐλθεῖν.
ἔλεγον οὖν οἱ Ἰουδαῖοι Μήτι ἀποκτενεῖ ἑαυτὸν ὅτι λέγει Ὅπου ἐγὼ ὑπάγω ὑμεῖς οὐ δύνασθε ἐλθεῖν;
καὶ <RF>ἔλεγεν WH Treg NIV ] εἶπεν RP<Rf>ἔλεγεν αὐτοῖς Ὑμεῖς ἐκ τῶν κάτω ἐστέ, ἐγὼ ἐκ τῶν ἄνω εἰμί ὑμεῖς ἐκ <RF>τούτου τοῦ κόσμου WH Treg NIV ] τοῦ κόσμου τούτου RP<Rf>τούτου τοῦ κόσμου ἐστέ, ἐγὼ οὐκ εἰμὶ ἐκ τοῦ κόσμου τούτου.
εἶπον οὖν ὑμῖν ὅτι ἀποθανεῖσθε ἐν ταῖς ἁμαρτίαις ὑμῶν ἐὰν γὰρ μὴ πιστεύσητε ὅτι ἐγώ εἰμι, ἀποθανεῖσθε ἐν ταῖς ἁμαρτίαις ὑμῶν.
ἔλεγον οὖν αὐτῷ Σὺ τίς εἶ; <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] Καὶ εἶπεν RP<Rf>εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Τὴν ἀρχὴν <RF>ὅ τι Treg NIV RP ] ὅτι WH<Rf>ὅ τι καὶ λαλῶ ὑμῖν;
πολλὰ ἔχω περὶ ὑμῶν λαλεῖν καὶ κρίνειν ἀλλ’ ὁ πέμψας με ἀληθής ἐστιν, κἀγὼ ἃ ἤκουσα παρ’ αὐτοῦ ταῦτα <RF>λαλῶ WH Treg NIV ] λὲγω RP<Rf>λαλῶ εἰς τὸν κόσμον.
οὐκ ἔγνωσαν ὅτι τὸν πατέρα αὐτοῖς ἔλεγεν.
εἶπεν <RF>οὖν WH Treg NIV ] + αὐτοῖς RP NA<Rf>οὖν ὁ Ἰησοῦς Ὅταν ὑψώσητε τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου, τότε γνώσεσθε ὅτι ἐγώ εἰμι, καὶ ἀπ’ ἐμαυτοῦ ποιῶ οὐδέν, ἀλλὰ καθὼς ἐδίδαξέν με ὁ <RF>πατὴρ WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>πατὴρ ταῦτα λαλῶ.
καὶ ὁ πέμψας με μετ’ ἐμοῦ ἐστιν οὐκ ἀφῆκέν με <RF>μόνον WH Treg NIV ] ὁ πατήρ RP<Rf>μόνον, ὅτι ἐγὼ τὰ ἀρεστὰ αὐτῷ ποιῶ πάντοτε.
ταῦτα αὐτοῦ λαλοῦντος πολλοὶ ἐπίστευσαν εἰς αὐτόν.<CM>
Ἔλεγεν οὖν ὁ Ἰησοῦς πρὸς τοὺς πεπιστευκότας αὐτῷ Ἰουδαίους Ἐὰν ὑμεῖς μείνητε ἐν τῷ λόγῳ τῷ ἐμῷ, ἀληθῶς μαθηταί μού ἐστε,
καὶ γνώσεσθε τὴν ἀλήθειαν, καὶ ἡ ἀλήθεια ἐλευθερώσει ὑμᾶς.
ἀπεκρίθησαν <RF>πρὸς αὐτόν WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>πρὸς αὐτόν Σπέρμα Ἀβραάμ ἐσμεν καὶ οὐδενὶ δεδουλεύκαμεν πώποτε πῶς σὺ λέγεις ὅτι Ἐλεύθεροι γενήσεσθε;<CM>
Ἀπεκρίθη αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι πᾶς ὁ ποιῶν τὴν ἁμαρτίαν δοῦλός ἐστιν τῆς ἁμαρτίας
ὁ δὲ δοῦλος οὐ μένει ἐν τῇ οἰκίᾳ εἰς τὸν αἰῶνα <RF>ὁ WH Treg RP NA ] + δὲ NIV<Rf>ὁ υἱὸς μένει εἰς τὸν αἰῶνα.
ἐὰν οὖν ὁ υἱὸς ὑμᾶς ἐλευθερώσῃ, ὄντως ἐλεύθεροι ἔσεσθε.
οἶδα ὅτι σπέρμα Ἀβραάμ ἐστε ἀλλὰ ζητεῖτέ με ἀποκτεῖναι, ὅτι ὁ λόγος ὁ ἐμὸς οὐ χωρεῖ ἐν ὑμῖν.
<RF>ἃ ἐγὼ WH Treg NIV ] Ἐγὼ ὃ RP<Rf>ἃ ἐγὼ ἑώρακα παρὰ τῷ <RF>πατρὶ WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>πατρὶ λαλῶ καὶ ὑμεῖς οὖν <RF>ἃ ἠκούσατε WH Treg NIV ] ὃ ἑωράκατε RP<Rf>ἃ ἠκούσατε παρὰ <RF>τοῦ πατρὸς WH Treg NA ] + ὑμῶν NIV; τῷ πατρὶ ὑμῶν RP<Rf>τοῦ πατρὸς ποιεῖτε.<CM>
Ἀπεκρίθησαν καὶ εἶπαν αὐτῷ Ὁ πατὴρ ἡμῶν Ἀβραάμ ἐστιν. λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Εἰ τέκνα τοῦ Ἀβραάμ <RF>ἐστε WH Treg NA ] ἦτε NIV RP<Rf>ἐστε, τὰ ἔργα τοῦ Ἀβραὰμ <RF>ἐποιεῖτε Treg NIV RP ] ποιεῖτε WH<Rf>ἐποιεῖτε
νῦν δὲ ζητεῖτέ με ἀποκτεῖναι, ἄνθρωπον ὃς τὴν ἀλήθειαν ὑμῖν λελάληκα ἣν ἤκουσα παρὰ τοῦ θεοῦ τοῦτο Ἀβραὰμ οὐκ ἐποίησεν.
ὑμεῖς ποιεῖτε τὰ ἔργα τοῦ πατρὸς ὑμῶν. <RF>εἶπαν WH Treg NIV ] + οὖν RP NA<Rf>εἶπαν αὐτῷ Ἡμεῖς ἐκ πορνείας <RF>οὐ γεγεννήμεθα NIV RP ] οὐκ ἐγεννήθημεν WH Treg<Rf>οὐ γεγεννήμεθα ἕνα πατέρα ἔχομεν τὸν θεόν.
<RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Εἰ ὁ θεὸς πατὴρ ὑμῶν ἦν ἠγαπᾶτε ἂν ἐμέ, ἐγὼ γὰρ ἐκ τοῦ θεοῦ ἐξῆλθον καὶ ἥκω οὐδὲ γὰρ ἀπ’ ἐμαυτοῦ ἐλήλυθα, ἀλλ’ ἐκεῖνός με ἀπέστειλεν.
διὰ τί τὴν λαλιὰν τὴν ἐμὴν οὐ γινώσκετε; ὅτι οὐ δύνασθε ἀκούειν τὸν λόγον τὸν ἐμόν.
ὑμεῖς ἐκ τοῦ πατρὸς τοῦ διαβόλου ἐστὲ καὶ τὰς ἐπιθυμίας τοῦ πατρὸς ὑμῶν θέλετε ποιεῖν. ἐκεῖνος ἀνθρωποκτόνος ἦν ἀπ’ ἀρχῆς, καὶ ἐν τῇ ἀληθείᾳ <RF>οὐκ ἔστηκεν WH NIV ] οὐχ ἕστηκεν Treg RP<Rf>οὐκ ἔστηκεν, ὅτι οὐκ ἔστιν ἀλήθεια ἐν αὐτῷ. ὅταν λαλῇ τὸ ψεῦδος, ἐκ τῶν ἰδίων λαλεῖ, ὅτι ψεύστης ἐστὶν καὶ ὁ πατὴρ αὐτοῦ.
ἐγὼ δὲ ὅτι τὴν ἀλήθειαν λέγω, οὐ πιστεύετέ μοι.
τίς ἐξ ὑμῶν ἐλέγχει με περὶ ἁμαρτίας; <RF>εἰ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>εἰ ἀλήθειαν λέγω, διὰ τί ὑμεῖς οὐ πιστεύετέ μοι;
ὁ ὢν ἐκ τοῦ θεοῦ τὰ ῥήματα τοῦ θεοῦ ἀκούει διὰ τοῦτο ὑμεῖς οὐκ ἀκούετε ὅτι ἐκ τοῦ θεοῦ οὐκ ἐστέ.<CM>
<RF>Ἀπεκρίθησαν WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>Ἀπεκρίθησαν οἱ Ἰουδαῖοι καὶ εἶπαν αὐτῷ Οὐ καλῶς λέγομεν ἡμεῖς ὅτι Σαμαρίτης εἶ σὺ καὶ δαιμόνιον ἔχεις;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς Ἐγὼ δαιμόνιον οὐκ ἔχω, ἀλλὰ τιμῶ τὸν πατέρα μου, καὶ ὑμεῖς ἀτιμάζετέ με.
ἐγὼ δὲ οὐ ζητῶ τὴν δόξαν μου ἔστιν ὁ ζητῶν καὶ κρίνων.
ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἐάν τις τὸν <RF>ἐμὸν λόγον WH Treg NIV ] λόγον τὸν ἐμὸν RP<Rf>ἐμὸν λόγον τηρήσῃ, θάνατον οὐ μὴ θεωρήσῃ εἰς τὸν αἰῶνα.
<RF>εἶπον WH Treg ] + οὖν NIV RP<Rf>εἶπον αὐτῷ οἱ Ἰουδαῖοι Νῦν ἐγνώκαμεν ὅτι δαιμόνιον ἔχεις. Ἀβραὰμ ἀπέθανεν καὶ οἱ προφῆται, καὶ σὺ λέγεις Ἐάν τις τὸν λόγον μου τηρήσῃ, οὐ μὴ γεύσηται θανάτου εἰς τὸν αἰῶνα
μὴ σὺ μείζων εἶ τοῦ πατρὸς ἡμῶν Ἀβραάμ, ὅστις ἀπέθανεν; καὶ οἱ προφῆται ἀπέθανον τίνα <RF>σεαυτὸν WH Treg NIV ] + σὺ RP<Rf>σεαυτὸν ποιεῖς;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς Ἐὰν ἐγὼ <RF>δοξάσω WH Treg NIV ] δοξάζω RP<Rf>δοξάσω ἐμαυτόν, ἡ δόξα μου οὐδέν ἐστιν ἔστιν ὁ πατήρ μου ὁ δοξάζων με, ὃν ὑμεῖς λέγετε ὅτι θεὸς <RF>ἡμῶν Treg NIV RP ] ὑμῶν WH<Rf>ἡμῶν ἐστιν,
καὶ οὐκ ἐγνώκατε αὐτόν, ἐγὼ δὲ οἶδα αὐτόν κἂν εἴπω ὅτι οὐκ οἶδα αὐτόν, ἔσομαι ὅμοιος <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] ὑμῶν RP<Rf>ὑμῖν ψεύστης ἀλλὰ οἶδα αὐτὸν καὶ τὸν λόγον αὐτοῦ τηρῶ.
Ἀβραὰμ ὁ πατὴρ ὑμῶν ἠγαλλιάσατο ἵνα ἴδῃ τὴν ἡμέραν τὴν ἐμήν, καὶ εἶδεν καὶ ἐχάρη.
εἶπον οὖν οἱ Ἰουδαῖοι πρὸς αὐτόν Πεντήκοντα ἔτη οὔπω ἔχεις καὶ Ἀβραὰμ ἑώρακας;
εἶπεν <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>αὐτοῖς Ἰησοῦς Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, πρὶν Ἀβραὰμ γενέσθαι ἐγὼ εἰμί.
ἦραν οὖν λίθους ἵνα βάλωσιν ἐπ’ αὐτόν Ἰησοῦς δὲ ἐκρύβη καὶ ἐξῆλθεν ἐκ τοῦ <RF>ἱεροῦ WH Treg NIV ] + διελθὼν διὰ μέσου αὐτῶν καὶ παρῆγεν οὕτως RP<Rf>ἱεροῦ.<CM>
Καὶ παράγων εἶδεν ἄνθρωπον τυφλὸν ἐκ γενετῆς.
καὶ ἠρώτησαν αὐτὸν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ λέγοντες Ῥαββί, τίς ἥμαρτεν, οὗτος ἢ οἱ γονεῖς αὐτοῦ, ἵνα τυφλὸς γεννηθῇ;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς Οὔτε οὗτος ἥμαρτεν οὔτε οἱ γονεῖς αὐτοῦ, ἀλλ’ ἵνα φανερωθῇ τὰ ἔργα τοῦ θεοῦ ἐν αὐτῷ.
<RF>ἡμᾶς WH Treg NIV ] Ἐμὲ RP<Rf>ἡμᾶς δεῖ ἐργάζεσθαι τὰ ἔργα τοῦ πέμψαντός με ἕως ἡμέρα ἐστίν ἔρχεται νὺξ ὅτε οὐδεὶς δύναται ἐργάζεσθαι.
ὅταν ἐν τῷ κόσμῳ ὦ, φῶς εἰμι τοῦ κόσμου.
ταῦτα εἰπὼν ἔπτυσεν χαμαὶ καὶ ἐποίησεν πηλὸν ἐκ τοῦ πτύσματος, καὶ <RF>ἐπέχρισεν Treg NIV RP ] ἐπέθηκεν WH<Rf>ἐπέχρισεν <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοῦ τὸν πηλὸν ἐπὶ τοὺς <RF>ὀφθαλμούς WH Treg NIV ] + τοῦ τυφλοῦ RP<Rf>ὀφθαλμούς,
καὶ εἶπεν αὐτῷ Ὕπαγε νίψαι εἰς τὴν κολυμβήθραν τοῦ Σιλωάμ (ὃ ἑρμηνεύεται Ἀπεσταλμένος). ἀπῆλθεν οὖν καὶ ἐνίψατο, καὶ ἦλθεν βλέπων.
οἱ οὖν γείτονες καὶ οἱ θεωροῦντες αὐτὸν τὸ πρότερον ὅτι <RF>προσαίτης WH Treg NIV ] τυφλὸς RP<Rf>προσαίτης ἦν ἔλεγον Οὐχ οὗτός ἐστιν ὁ καθήμενος καὶ προσαιτῶν;
ἄλλοι ἔλεγον ὅτι Οὗτός ἐστιν ἄλλοι <RF>ἔλεγον Οὐχί ἀλλὰ WH Treg NIV] δὲ ὅτι RP<Rf>ἔλεγον Οὐχί, ἀλλὰ ὅμοιος αὐτῷ ἐστιν. ἐκεῖνος ἔλεγεν ὅτι Ἐγώ εἰμι.
ἔλεγον οὖν αὐτῷ <RF>Πῶς Treg RP ] + οὖν WH NIV<Rf>Πῶς ἠνεῴχθησάν σου οἱ ὀφθαλμοί;
ἀπεκρίθη <RF>ἐκεῖνος WH Treg NIV ] + καὶ εἶπεν RP<Rf>ἐκεῖνος <RF>Ὁ ἄνθρωπος ὁ WH Treg NIV ] Ἄνθρωπος RP<Rf>Ὁ ἄνθρωπος ὁ λεγόμενος Ἰησοῦς πηλὸν ἐποίησεν καὶ ἐπέχρισέν μου τοὺς ὀφθαλμοὺς καὶ εἶπέν μοι <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι Ὕπαγε εἰς <RF>τὸν WH Treg NIV ] τὴν κολυμβήθραν τοῦ RP<Rf>τὸν Σιλωὰμ καὶ νίψαι ἀπελθὼν <RF>οὖν WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>οὖν καὶ νιψάμενος ἀνέβλεψα.
<RF>καὶ εἶπαν WH Treg NIV ] Εἶπον οὖν RP<Rf>καὶ εἶπαν αὐτῷ Ποῦ ἐστιν ἐκεῖνος; λέγει Οὐκ οἶδα.<CM>
Ἄγουσιν αὐτὸν πρὸς τοὺς Φαρισαίους τόν ποτε τυφλόν.
ἦν δὲ σάββατον <RF>ἐν ᾗ ἡμέρᾳ WH Treg NIV ] ὅτε RP<Rf>ἐν ᾗ ἡμέρᾳ τὸν πηλὸν ἐποίησεν ὁ Ἰησοῦς καὶ ἀνέῳξεν αὐτοῦ τοὺς ὀφθαλμούς.
πάλιν οὖν ἠρώτων αὐτὸν καὶ οἱ Φαρισαῖοι πῶς ἀνέβλεψεν. ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Πηλὸν ἐπέθηκέν μου ἐπὶ τοὺς ὀφθαλμούς, καὶ ἐνιψάμην, καὶ βλέπω.
ἔλεγον οὖν ἐκ τῶν Φαρισαίων τινές <RF>Οὐκ ἔστιν οὗτος παρὰ θεοῦ ὁ ἄνθρωπος WH Treg NIV ] Οὗτος ὁ ἄνθρωπος οὐκ ἔστιν παρὰ τοῦ θεοῦ RP<Rf>Οὐκ ἔστιν οὗτος παρὰ θεοῦ ὁ ἄνθρωπος, ὅτι τὸ σάββατον οὐ τηρεῖ. <RF>ἄλλοι Treg RP ] + δὲ WH NIV<Rf>ἄλλοι ἔλεγον Πῶς δύναται ἄνθρωπος ἁμαρτωλὸς τοιαῦτα σημεῖα ποιεῖν; καὶ σχίσμα ἦν ἐν αὐτοῖς.
λέγουσιν <RF>οὖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὖν τῷ τυφλῷ πάλιν <RF>Τί σὺ WH Treg NIV ] Σὺ τί RP<Rf>Τί σὺ λέγεις περὶ αὐτοῦ, ὅτι ἠνέῳξέν σου τοὺς ὀφθαλμούς; ὁ δὲ εἶπεν ὅτι Προφήτης ἐστίν.<CM>
Οὐκ ἐπίστευσαν οὖν οἱ Ἰουδαῖοι περὶ αὐτοῦ ὅτι <RF>ἦν τυφλὸς WH Treg NIV ] τυφλὸς ἦν RP<Rf>ἦν τυφλὸς καὶ ἀνέβλεψεν, ἕως ὅτου ἐφώνησαν τοὺς γονεῖς αὐτοῦ <RF>τοῦ ἀναβλέψαντος WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>τοῦ ἀναβλέψαντος
καὶ ἠρώτησαν αὐτοὺς λέγοντες Οὗτός ἐστιν ὁ υἱὸς ὑμῶν, ὃν ὑμεῖς λέγετε ὅτι τυφλὸς ἐγεννήθη; πῶς οὖν <RF>βλέπει ἄρτι WH Treg NIV ] ἄρτι βλέπει RP<Rf>βλέπει ἄρτι;
ἀπεκρίθησαν <RF>οὖν WH Treg NIV ] δὲ αὐτοῖς RP<Rf>οὖν οἱ γονεῖς αὐτοῦ καὶ εἶπαν Οἴδαμεν ὅτι οὗτός ἐστιν ὁ υἱὸς ἡμῶν καὶ ὅτι τυφλὸς ἐγεννήθη
πῶς δὲ νῦν βλέπει οὐκ οἴδαμεν, ἢ τίς ἤνοιξεν αὐτοῦ τοὺς ὀφθαλμοὺς ἡμεῖς οὐκ οἴδαμεν <RF>αὐτὸν ἐρωτήσατε ἡλικίαν ἔχει WH Treg NIV ] αὐτὸς ἡλικίαν ἔχει αὐτὸν ἐρωτήσατε RP<Rf>αὐτὸν ἐρωτήσατε, ἡλικίαν ἔχει, αὐτὸς περὶ ἑαυτοῦ λαλήσει.
ταῦτα εἶπαν οἱ γονεῖς αὐτοῦ ὅτι ἐφοβοῦντο τοὺς Ἰουδαίους, ἤδη γὰρ συνετέθειντο οἱ Ἰουδαῖοι ἵνα ἐάν τις αὐτὸν ὁμολογήσῃ χριστόν, ἀποσυνάγωγος γένηται.
διὰ τοῦτο οἱ γονεῖς αὐτοῦ εἶπαν ὅτι Ἡλικίαν ἔχει, αὐτὸν <RF>ἐπερωτήσατε WH NIV ] ἐρωτήσατε Treg RP<Rf>ἐπερωτήσατε.<CM>
Ἐφώνησαν οὖν <RF>τὸν ἄνθρωπον ἐκ δευτέρου WH Treg NIV ] ἐκ δευτέρου τὸν ἄνθρωπον RP<Rf>τὸν ἄνθρωπον ἐκ δευτέρου ὃς ἦν τυφλὸς καὶ εἶπαν αὐτῷ Δὸς δόξαν τῷ θεῷ ἡμεῖς οἴδαμεν ὅτι <RF>οὗτος ὁ ἄνθρωπος WH NIV ] ὁ ἄνθρωπος οὗτος Treg RP<Rf>οὗτος ὁ ἄνθρωπος ἁμαρτωλός ἐστιν.
ἀπεκρίθη οὖν <RF>ἐκεῖνος WH Treg NIV ] + καὶ εἶπεν RP<Rf>ἐκεῖνος Εἰ ἁμαρτωλός ἐστιν οὐκ οἶδα ἓν οἶδα ὅτι τυφλὸς ὢν ἄρτι βλέπω.
εἶπον <RF>οὖν αὐτῷ WH Treg NIV ] δὲ αὐτῷ πάλιν RP<Rf>οὖν αὐτῷ Τί ἐποίησέν σοι; πῶς ἤνοιξέν σου τοὺς ὀφθαλμούς;
ἀπεκρίθη αὐτοῖς Εἶπον ὑμῖν ἤδη καὶ οὐκ ἠκούσατε τί πάλιν θέλετε ἀκούειν; μὴ καὶ ὑμεῖς θέλετε αὐτοῦ μαθηταὶ γενέσθαι;
<RF>ἐλοιδόρησαν RP ] καὶ ἐλοιδόρησαν WH NIV; οἱ δὲ ἐλοιδόρησαν Treg<Rf>ἐλοιδόρησαν αὐτὸν καὶ εἶπον Σὺ <RF>μαθητὴς εἶ WH Treg NIV ] εἶ μαθητὴς RP<Rf>μαθητὴς εἶ ἐκείνου, ἡμεῖς δὲ τοῦ Μωϋσέως ἐσμὲν μαθηταί
ἡμεῖς οἴδαμεν ὅτι Μωϋσεῖ λελάληκεν ὁ θεός, τοῦτον δὲ οὐκ οἴδαμεν πόθεν ἐστίν.
ἀπεκρίθη ὁ ἄνθρωπος καὶ εἶπεν αὐτοῖς Ἐν <RF>τούτῳ γὰρ τὸ WH Treg NIV ] γὰρ τούτῳ RP<Rf>τούτῳ γὰρ τὸ θαυμαστόν ἐστιν ὅτι ὑμεῖς οὐκ οἴδατε πόθεν ἐστίν, καὶ ἤνοιξέν μου τοὺς ὀφθαλμούς.
<RF>οἴδαμεν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>οἴδαμεν ὅτι <RF>ἁμαρτωλῶν ὁ θεὸς NIV RP ] ὁ θεὸς ἁμαρτωλῶν WH Treg<Rf>ἁμαρτωλῶν ὁ θεὸς οὐκ ἀκούει, ἀλλ’ ἐάν τις θεοσεβὴς ᾖ καὶ τὸ θέλημα αὐτοῦ ποιῇ τούτου ἀκούει.
ἐκ τοῦ αἰῶνος οὐκ ἠκούσθη ὅτι ἠνέῳξέν τις ὀφθαλμοὺς τυφλοῦ γεγεννημένου
εἰ μὴ ἦν οὗτος παρὰ θεοῦ, οὐκ ἠδύνατο ποιεῖν οὐδέν.
ἀπεκρίθησαν καὶ εἶπαν αὐτῷ Ἐν ἁμαρτίαις σὺ ἐγεννήθης ὅλος, καὶ σὺ διδάσκεις ἡμᾶς; καὶ ἐξέβαλον αὐτὸν ἔξω.<CM>
<RF>Ἤκουσεν WH NIV ] + ὁ Treg RP<Rf>Ἤκουσεν Ἰησοῦς ὅτι ἐξέβαλον αὐτὸν ἔξω, καὶ εὑρὼν αὐτὸν <RF>εἶπεν WH NIV ] + αὐτῷ Treg RP<Rf>εἶπεν Σὺ πιστεύεις εἰς τὸν υἱὸν τοῦ <RF>ἀνθρώπου WH NIV ] θεοῦ Treg RP<Rf>ἀνθρώπου;
ἀπεκρίθη ἐκεῖνος καὶ εἶπεν Καὶ τίς ἐστιν, κύριε, ἵνα πιστεύσω εἰς αὐτόν;
<RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>εἶπεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Καὶ ἑώρακας αὐτὸν καὶ ὁ λαλῶν μετὰ σοῦ ἐκεῖνός ἐστιν.
ὁ δὲ ἔφη Πιστεύω, κύριε καὶ προσεκύνησεν αὐτῷ.
καὶ εἶπεν ὁ Ἰησοῦς Εἰς κρίμα ἐγὼ εἰς τὸν κόσμον τοῦτον ἦλθον, ἵνα οἱ μὴ βλέποντες βλέπωσιν καὶ οἱ βλέποντες τυφλοὶ γένωνται.
<RF>ἤκουσαν WH Treg NIV ] Καὶ ἤκουσαν RP<Rf>ἤκουσαν ἐκ τῶν Φαρισαίων ταῦτα οἱ <RF>μετ᾽ αὐτοῦ ὄντες WH Treg NIV ] ὄντες μετ᾽ αὐτοῦ RP<Rf>μετ’ αὐτοῦ ὄντες, καὶ εἶπον αὐτῷ Μὴ καὶ ἡμεῖς τυφλοί ἐσμεν;
εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Εἰ τυφλοὶ ἦτε, οὐκ ἂν εἴχετε ἁμαρτίαν νῦν δὲ λέγετε ὅτι Βλέπομεν <RF>ἡ WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>ἡ ἁμαρτία ὑμῶν μένει.<CM>
Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ὁ μὴ εἰσερχόμενος διὰ τῆς θύρας εἰς τὴν αὐλὴν τῶν προβάτων ἀλλὰ ἀναβαίνων ἀλλαχόθεν ἐκεῖνος κλέπτης ἐστὶν καὶ λῃστής
ὁ δὲ εἰσερχόμενος διὰ τῆς θύρας ποιμήν ἐστιν τῶν προβάτων.
τούτῳ ὁ θυρωρὸς ἀνοίγει, καὶ τὰ πρόβατα τῆς φωνῆς αὐτοῦ ἀκούει καὶ τὰ ἴδια πρόβατα <RF>φωνεῖ WH Treg NIV ] καλεῖ RP<Rf>φωνεῖ κατ’ ὄνομα καὶ ἐξάγει αὐτά.
<RF>ὅταν WH Treg NIV ] Καὶ ὅταν RP<Rf>ὅταν τὰ ἴδια <RF>πάντα WH Treg NIV ] πρόβατα RP<Rf>πάντα ἐκβάλῃ, ἔμπροσθεν αὐτῶν πορεύεται, καὶ τὰ πρόβατα αὐτῷ ἀκολουθεῖ, ὅτι οἴδασιν τὴν φωνὴν αὐτοῦ
ἀλλοτρίῳ δὲ οὐ μὴ <RF>ἀκολουθήσουσιν WH Treg NIV ] ἀκολουθήσωσιν RP<Rf>ἀκολουθήσουσιν ἀλλὰ φεύξονται ἀπ’ αὐτοῦ, ὅτι οὐκ οἴδασι τῶν ἀλλοτρίων τὴν φωνήν.
ταύτην τὴν παροιμίαν εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς ἐκεῖνοι δὲ οὐκ ἔγνωσαν τίνα <RF>ἦν WH NIV RP ] ᾖ Treg<Rf>ἦν ἃ ἐλάλει αὐτοῖς.<CM>
Εἶπεν οὖν πάλιν <RF>αὐτοῖς Treg RP ] – WH NIV<Rf>αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν <RF>ὅτι NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὅτι ἐγώ εἰμι ἡ θύρα τῶν προβάτων.
πάντες ὅσοι ἦλθον <RF>πρὸ ἐμοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>πρὸ ἐμοῦ κλέπται εἰσὶν καὶ λῃσταί ἀλλ’ οὐκ ἤκουσαν αὐτῶν τὰ πρόβατα.
ἐγώ εἰμι ἡ θύρα δι’ ἐμοῦ ἐάν τις εἰσέλθῃ σωθήσεται καὶ εἰσελεύσεται καὶ ἐξελεύσεται καὶ νομὴν εὑρήσει.
ὁ κλέπτης οὐκ ἔρχεται εἰ μὴ ἵνα κλέψῃ καὶ θύσῃ καὶ ἀπολέσῃ ἐγὼ ἦλθον ἵνα ζωὴν ἔχωσιν καὶ περισσὸν ἔχωσιν.<CM>
Ἐγώ εἰμι ὁ ποιμὴν ὁ καλός ὁ ποιμὴν ὁ καλὸς τὴν ψυχὴν αὐτοῦ τίθησιν ὑπὲρ τῶν προβάτων
ὁ <RF>μισθωτὸς WH NIV ] + δέ Treg RP<Rf>μισθωτὸς καὶ οὐκ ὢν ποιμήν, οὗ οὐκ <RF>ἔστιν WH Treg NIV ] εἰσιν RP<Rf>ἔστιν τὰ πρόβατα ἴδια, θεωρεῖ τὸν λύκον ἐρχόμενον καὶ ἀφίησιν τὰ πρόβατα καὶ φεύγει— καὶ ὁ λύκος ἁρπάζει αὐτὰ καὶ <RF>σκορπίζει WH Treg NIV ] + τὰ πρόβατα RP<Rf>σκορπίζει—
<RF>ὅτι WH Treg NIV ] Ὁδὲ μισθωτὸς φεύγει ὅτι RP<Rf>ὅτι μισθωτός ἐστιν καὶ οὐ μέλει αὐτῷ περὶ τῶν προβάτων.
ἐγώ εἰμι ὁ ποιμὴν ὁ καλός, καὶ γινώσκω τὰ ἐμὰ καὶ <RF>γινώσκουσί με τὰ ἐμά WH Treg NIV ] γινώσκομαι ὑπὸ τῶν ἐμῶν RP<Rf>γινώσκουσί με τὰ ἐμά,
καθὼς γινώσκει με ὁ πατὴρ κἀγὼ γινώσκω τὸν πατέρα, καὶ τὴν ψυχήν μου τίθημι ὑπὲρ τῶν προβάτων.
καὶ ἄλλα πρόβατα ἔχω ἃ οὐκ ἔστιν ἐκ τῆς αὐλῆς ταύτης κἀκεῖνα <RF>δεῖ με WH Treg NIV ] με δεῖ RP<Rf>δεῖ με ἀγαγεῖν, καὶ τῆς φωνῆς μου ἀκούσουσιν, καὶ <RF>γενήσονται WH Treg NIV ] γενήσεται RP<Rf>γενήσονται μία ποίμνη, εἷς ποιμήν.
διὰ τοῦτό <RF>με ὁ πατὴρ WH Treg NIV ] ὁ πατήρ με RP<Rf>με ὁ πατὴρ ἀγαπᾷ ὅτι ἐγὼ τίθημι τὴν ψυχήν μου, ἵνα πάλιν λάβω αὐτήν.
οὐδεὶς <RF>αἴρει Treg NIV RP ] ἦρεν WH<Rf>αἴρει αὐτὴν ἀπ’ ἐμοῦ, ἀλλ’ ἐγὼ τίθημι αὐτὴν ἀπ’ ἐμαυτοῦ. ἐξουσίαν ἔχω θεῖναι αὐτήν, καὶ ἐξουσίαν ἔχω πάλιν λαβεῖν αὐτήν ταύτην τὴν ἐντολὴν ἔλαβον παρὰ τοῦ πατρός μου.<CM>
<RF>Σχίσμα WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>Σχίσμα πάλιν ἐγένετο ἐν τοῖς Ἰουδαίοις διὰ τοὺς λόγους τούτους.
ἔλεγον δὲ πολλοὶ ἐξ αὐτῶν Δαιμόνιον ἔχει καὶ μαίνεται τί αὐτοῦ ἀκούετε;
<RF>ἄλλοι WH Treg RP NA ] + δὲ NIV<Rf>ἄλλοι ἔλεγον Ταῦτα τὰ ῥήματα οὐκ ἔστιν δαιμονιζομένου μὴ δαιμόνιον δύναται τυφλῶν ὀφθαλμοὺς <RF>ἀνοῖξαι WH Treg NIV ] ἀνοίγειν RP<Rf>ἀνοῖξαι;<CM>
Ἐγένετο <RF>τότε WH NIV ] δὲ Treg RP<Rf>τότε τὰ ἐγκαίνια ἐν <RF>τοῖς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῖς Ἱεροσολύμοις <RF> χειμὼν WH Treg NIV ] καὶ χειμὼν RP<Rf>χειμὼν ἦν,
καὶ περιεπάτει ὁ Ἰησοῦς ἐν τῷ ἱερῷ ἐν τῇ στοᾷ <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ Σολομῶνος.
ἐκύκλωσαν οὖν αὐτὸν οἱ Ἰουδαῖοι καὶ ἔλεγον αὐτῷ Ἕως πότε τὴν ψυχὴν ἡμῶν αἴρεις; εἰ σὺ εἶ ὁ χριστός, εἰπὲ ἡμῖν παρρησίᾳ.
ἀπεκρίθη αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Εἶπον ὑμῖν καὶ οὐ πιστεύετε τὰ ἔργα ἃ ἐγὼ ποιῶ ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ πατρός μου ταῦτα μαρτυρεῖ περὶ ἐμοῦ
ἀλλὰ ὑμεῖς οὐ πιστεύετε, <RF>ὅτι οὐκ WH Treg NIV ] οὐ γάρ RP<Rf>ὅτι οὐκ ἐστὲ ἐκ τῶν προβάτων τῶν <RF>ἐμῶν WH Treg NIV ] + καθὼς εἶπον ὑμῖν RP<Rf>ἐμῶν.
τὰ πρόβατα τὰ ἐμὰ τῆς φωνῆς μου <RF>ἀκούουσιν WH Treg NIV ] ἀκούει RP<Rf>ἀκούουσιν, κἀγὼ γινώσκω αὐτά, καὶ ἀκολουθοῦσίν μοι,
κἀγὼ <RF>δίδωμι αὐτοῖς ζωὴν αἰώνιον WH Treg NIV ] ζωὴν αἰώνιον δίδωμι αὐτοῖς RP<Rf>δίδωμι αὐτοῖς ζωὴν αἰώνιον, καὶ οὐ μὴ ἀπόλωνται εἰς τὸν αἰῶνα, καὶ οὐχ ἁρπάσει τις αὐτὰ ἐκ τῆς χειρός μου.
ὁ πατήρ μου <RF>ὃ WH Treg NA ] ὃς NIV RP<Rf>ὃ δέδωκέν <RF>μοι WH Treg RP NA ] + αὐτὰ NIV<Rf>μοι <RF> πάντων μεῖζων Holmes WHmarg ] πάντων μεῖζόν WH Treg NA; μείζων πάντων NIV RP<Rf>πάντων μεῖζων ἐστιν, καὶ οὐδεὶς δύναται ἁρπάζειν ἐκ τῆς χειρὸς τοῦ <RF>πατρός WH NIV ] + μου Treg RP<Rf>πατρός.
ἐγὼ καὶ ὁ πατὴρ ἕν ἐσμεν.<CM>
Ἐβάστασαν <RF>οὖν Treg RP ] – WH NIV<Rf>οὖν πάλιν λίθους οἱ Ἰουδαῖοι ἵνα λιθάσωσιν αὐτόν.
ἀπεκρίθη αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Πολλὰ <RF>ἔργα καλὰ ἔδειξα ὑμῖν NIV] καλὰ ἔργα ἔδειξα ὑμῖν Treg RP; ἔργα ἔδειξα ὑμῖν καλὰ WH<Rf>ἔργα καλὰ ἔδειξα ὑμῖν ἐκ τοῦ <RF>πατρός WH NIV ] + μου Treg RP<Rf>πατρός διὰ ποῖον αὐτῶν ἔργον <RF>ἐμὲ λιθάζετε WH Treg NIV ] λιθάζετε ἐμὲ RP<Rf>ἐμὲ λιθάζετε;
ἀπεκρίθησαν αὐτῷ οἱ <RF>Ἰουδαῖοι WH Treg NIV ] + λέγοντες RP<Rf>Ἰουδαῖοι Περὶ καλοῦ ἔργου οὐ λιθάζομέν σε ἀλλὰ περὶ βλασφημίας, καὶ ὅτι σὺ ἄνθρωπος ὢν ποιεῖς σεαυτὸν θεόν.
ἀπεκρίθη αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Οὐκ ἔστιν γεγραμμένον ἐν τῷ νόμῳ ὑμῶν <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι Ἐγὼ εἶπα Θεοί ἐστε;
εἰ ἐκείνους εἶπεν θεοὺς πρὸς οὓς ὁ λόγος τοῦ θεοῦ ἐγένετο, καὶ οὐ δύναται λυθῆναι ἡ γραφή,
ὃν ὁ πατὴρ ἡγίασεν καὶ ἀπέστειλεν εἰς τὸν κόσμον ὑμεῖς λέγετε ὅτι Βλασφημεῖς, ὅτι εἶπον Υἱὸς τοῦ θεοῦ εἰμι;
εἰ οὐ ποιῶ τὰ ἔργα τοῦ πατρός μου, μὴ πιστεύετέ μοι
εἰ δὲ ποιῶ, κἂν ἐμοὶ μὴ πιστεύητε τοῖς ἔργοις <RF>πιστεύετε WH Treg NIV ] πιστεύσατε RP<Rf>πιστεύετε, ἵνα γνῶτε καὶ <RF>γινώσκητε WH Treg NIV ] πιστεύσητε RP<Rf>γινώσκητε ὅτι ἐν ἐμοὶ ὁ πατὴρ κἀγὼ ἐν <RF>τῷ πατρί WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>τῷ πατρί.
ἐζήτουν οὖν <RF>πάλιν αὐτὸν Treg RP ] αὐτὸν πάλιν WH NIV<Rf>πάλιν αὐτὸν πιάσαι καὶ ἐξῆλθεν ἐκ τῆς χειρὸς αὐτῶν.<CM>
Καὶ ἀπῆλθεν πάλιν πέραν τοῦ Ἰορδάνου εἰς τὸν τόπον ὅπου ἦν Ἰωάννης τὸ πρῶτον βαπτίζων, καὶ ἔμεινεν ἐκεῖ.
καὶ πολλοὶ ἦλθον πρὸς αὐτὸν καὶ ἔλεγον ὅτι Ἰωάννης μὲν σημεῖον ἐποίησεν οὐδέν, πάντα δὲ ὅσα εἶπεν Ἰωάννης περὶ τούτου ἀληθῆ ἦν.
καὶ <RF>πολλοὶ ἐπίστευσαν εἰς αὐτὸν ἐκεῖ WH Treg NIV ] ἐπίστευσαν πολλοὶ ἐκεῖ εἰς αὐτόν RP<Rf>πολλοὶ ἐπίστευσαν εἰς αὐτὸν ἐκεῖ.<CM>
Ἦν δέ τις ἀσθενῶν, Λάζαρος ἀπὸ Βηθανίας ἐκ τῆς κώμης Μαρίας καὶ Μάρθας τῆς ἀδελφῆς αὐτῆς.
ἦν δὲ <RF>Μαριὰμ WH Treg NIV ] Μαρία RP<Rf>Μαριὰμ ἡ ἀλείψασα τὸν κύριον μύρῳ καὶ ἐκμάξασα τοὺς πόδας αὐτοῦ ταῖς θριξὶν αὐτῆς, ἧς ὁ ἀδελφὸς Λάζαρος ἠσθένει.
ἀπέστειλαν οὖν αἱ ἀδελφαὶ πρὸς αὐτὸν λέγουσαι Κύριε, ἴδε ὃν φιλεῖς ἀσθενεῖ.
ἀκούσας δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Αὕτη ἡ ἀσθένεια οὐκ ἔστιν πρὸς θάνατον ἀλλ’ ὑπὲρ τῆς δόξης τοῦ θεοῦ ἵνα δοξασθῇ ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ δι’ αὐτῆς.
ἠγάπα δὲ ὁ Ἰησοῦς τὴν Μάρθαν καὶ τὴν ἀδελφὴν αὐτῆς καὶ τὸν Λάζαρον.
ὡς οὖν ἤκουσεν ὅτι ἀσθενεῖ, τότε μὲν ἔμεινεν ἐν ᾧ ἦν τόπῳ δύο ἡμέρας
ἔπειτα μετὰ τοῦτο λέγει τοῖς μαθηταῖς Ἄγωμεν εἰς τὴν Ἰουδαίαν πάλιν.
λέγουσιν αὐτῷ οἱ μαθηταί Ῥαββί, νῦν ἐζήτουν σε λιθάσαι οἱ Ἰουδαῖοι, καὶ πάλιν ὑπάγεις ἐκεῖ;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς Οὐχὶ δώδεκα <RF>ὧραί εἰσιν WH Treg NIV ] εἰσιν ὧραί RP<Rf>ὧραί εἰσιν τῆς ἡμέρας; ἐάν τις περιπατῇ ἐν τῇ ἡμέρᾳ, οὐ προσκόπτει, ὅτι τὸ φῶς τοῦ κόσμου τούτου βλέπει
ἐὰν δέ τις περιπατῇ ἐν τῇ νυκτί, προσκόπτει, ὅτι τὸ φῶς οὐκ ἔστιν ἐν αὐτῷ.
ταῦτα εἶπεν, καὶ μετὰ τοῦτο λέγει αὐτοῖς Λάζαρος ὁ φίλος ἡμῶν κεκοίμηται, ἀλλὰ πορεύομαι ἵνα ἐξυπνίσω αὐτόν.
εἶπαν οὖν οἱ μαθηταὶ <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτοῦ RP<Rf>αὐτῷ Κύριε, εἰ κεκοίμηται σωθήσεται.
εἰρήκει δὲ ὁ Ἰησοῦς περὶ τοῦ θανάτου αὐτοῦ. ἐκεῖνοι δὲ ἔδοξαν ὅτι περὶ τῆς κοιμήσεως τοῦ ὕπνου λέγει.
τότε οὖν εἶπεν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς παρρησίᾳ Λάζαρος ἀπέθανεν,
καὶ χαίρω δι’ ὑμᾶς, ἵνα πιστεύσητε, ὅτι οὐκ ἤμην ἐκεῖ ἀλλὰ ἄγωμεν πρὸς αὐτόν.
εἶπεν οὖν Θωμᾶς ὁ λεγόμενος Δίδυμος τοῖς συμμαθηταῖς Ἄγωμεν καὶ ἡμεῖς ἵνα ἀποθάνωμεν μετ’ αὐτοῦ.<CM>
Ἐλθὼν οὖν ὁ Ἰησοῦς εὗρεν αὐτὸν τέσσαρας <RF>ἤδη ἡμέρας WH Treg NIV ] ἡμέρας ἤδη RP<Rf>ἤδη ἡμέρας ἔχοντα ἐν τῷ μνημείῳ.
ἦν δὲ <RF>ἡ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἡ Βηθανία ἐγγὺς τῶν Ἱεροσολύμων ὡς ἀπὸ σταδίων δεκαπέντε.
<RF>πολλοὶ δὲ WH Treg NIV ] καὶ πολλοὶ RP<Rf>πολλοὶ δὲ ἐκ τῶν Ἰουδαίων ἐληλύθεισαν πρὸς <RF>τὴν WH Treg NIV ] τὰς περὶ RP<Rf>τὴν Μάρθαν καὶ <RF>Μαριὰμ WH Treg NIV ] Μαρίαν RP<Rf>Μαριὰμ ἵνα παραμυθήσωνται αὐτὰς περὶ τοῦ <RF>ἀδελφοῦ WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>ἀδελφοῦ.
ἡ οὖν Μάρθα ὡς ἤκουσεν ὅτι Ἰησοῦς ἔρχεται ὑπήντησεν αὐτῷ <RF>Μαρία Treg RP ] Μαριὰμ WH NIV<Rf>Μαρία δὲ ἐν τῷ οἴκῳ ἐκαθέζετο.
εἶπεν οὖν <RF>ἡ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡ Μάρθα πρὸς <RF>τὸν Treg NIV RP ] – WH<Rf>τὸν Ἰησοῦν Κύριε, εἰ ἦς ὧδε <RF>οὐκ ἂν ἀπέθανεν ὁ ἀδελφός μου WH Treg NIV ] ὁ ἀδελφός μου οὐκ ἂν ἐτεθνήκει RP<Rf>οὐκ ἂν ἀπέθανεν ὁ ἀδελφός μου
<RF>καὶ WH Treg ] ἀλλὰ καὶ NIV RP<Rf>καὶ νῦν οἶδα ὅτι ὅσα ἂν αἰτήσῃ τὸν θεὸν δώσει σοι ὁ θεός.
λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς Ἀναστήσεται ὁ ἀδελφός σου.
λέγει αὐτῷ <RF>ἡ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡ Μάρθα Οἶδα ὅτι ἀναστήσεται ἐν τῇ ἀναστάσει ἐν τῇ ἐσχάτῃ ἡμέρᾳ.
εἶπεν αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς Ἐγώ εἰμι ἡ ἀνάστασις καὶ ἡ ζωή ὁ πιστεύων εἰς ἐμὲ κἂν ἀποθάνῃ ζήσεται,
καὶ πᾶς ὁ ζῶν καὶ πιστεύων εἰς ἐμὲ οὐ μὴ ἀποθάνῃ εἰς τὸν αἰῶνα πιστεύεις τοῦτο;
λέγει αὐτῷ Ναί, κύριε ἐγὼ πεπίστευκα ὅτι σὺ εἶ ὁ χριστὸς ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ ὁ εἰς τὸν κόσμον ἐρχόμενος.<CM>
Καὶ <RF>τοῦτο WH Treg NIV ] ταῦτα RP<Rf>τοῦτο εἰποῦσα ἀπῆλθεν καὶ ἐφώνησεν <RF>Μαριὰμ WH Treg NIV ] Μαρίαν RP<Rf>Μαριὰμ τὴν ἀδελφὴν αὐτῆς λάθρᾳ εἰποῦσα Ὁ διδάσκαλος πάρεστιν καὶ φωνεῖ σε.
ἐκείνη <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ ὡς ἤκουσεν <RF>ἠγέρθη WH Treg NIV ] ἐγείρεται RP<Rf>ἠγέρθη ταχὺ καὶ <RF>ἤρχετο WH Treg NIV ] ἔρχεται RP<Rf>ἤρχετο πρὸς αὐτόν
οὔπω δὲ ἐληλύθει ὁ Ἰησοῦς εἰς τὴν κώμην, ἀλλ’ ἦν <RF>ἔτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἔτι ἐν τῷ τόπῳ ὅπου ὑπήντησεν αὐτῷ ἡ Μάρθα.
οἱ οὖν Ἰουδαῖοι οἱ ὄντες μετ’ αὐτῆς ἐν τῇ οἰκίᾳ καὶ παραμυθούμενοι αὐτήν, ἰδόντες τὴν <RF>Μαριὰμ WH Treg NIV ] Μαρίαν RP<Rf>Μαριὰμ ὅτι ταχέως ἀνέστη καὶ ἐξῆλθεν, ἠκολούθησαν αὐτῇ <RF>δόξαντες WH Treg NIV ] λέγοντες RP<Rf>δόξαντες ὅτι ὑπάγει εἰς τὸ μνημεῖον ἵνα κλαύσῃ ἐκεῖ.
ἡ οὖν <RF>Μαριὰμ WH Treg NIV ] Μαρία RP<Rf>Μαριὰμ ὡς ἦλθεν ὅπου <RF>ἦν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἦν Ἰησοῦς ἰδοῦσα αὐτὸν ἔπεσεν αὐτοῦ <RF>πρὸς WH Treg NIV ] εἰς RP<Rf>πρὸς τοὺς πόδας, λέγουσα αὐτῷ Κύριε, εἰ ἦς ὧδε οὐκ ἄν <RF>μου ἀπέθανεν WH Treg NIV ] ἀπέθανεν μου RP<Rf>μου ἀπέθανεν ὁ ἀδελφός.
Ἰησοῦς οὖν ὡς εἶδεν αὐτὴν κλαίουσαν καὶ τοὺς συνελθόντας αὐτῇ Ἰουδαίους κλαίοντας ἐνεβριμήσατο τῷ πνεύματι καὶ ἐτάραξεν ἑαυτόν,
καὶ εἶπεν Ποῦ τεθείκατε αὐτόν; λέγουσιν αὐτῷ Κύριε, ἔρχου καὶ ἴδε.
ἐδάκρυσεν ὁ Ἰησοῦς.
ἔλεγον οὖν οἱ Ἰουδαῖοι Ἴδε πῶς ἐφίλει αὐτόν.
τινὲς δὲ ἐξ αὐτῶν εἶπαν Οὐκ ἐδύνατο οὗτος ὁ ἀνοίξας τοὺς ὀφθαλμοὺς τοῦ τυφλοῦ ποιῆσαι ἵνα καὶ οὗτος μὴ ἀποθάνῃ;<CM>
Ἰησοῦς οὖν πάλιν ἐμβριμώμενος ἐν ἑαυτῷ ἔρχεται εἰς τὸ μνημεῖον ἦν δὲ σπήλαιον, καὶ λίθος ἐπέκειτο ἐπ’ αὐτῷ.
λέγει ὁ Ἰησοῦς Ἄρατε τὸν λίθον. λέγει αὐτῷ ἡ ἀδελφὴ τοῦ <RF>τετελευτηκότος WH NIV ] τελευτηκότος Treg; τεθνηκότος RP<Rf>τετελευτηκότος Μάρθα Κύριε, ἤδη ὄζει, τεταρταῖος γάρ ἐστιν.
λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς Οὐκ εἶπόν σοι ὅτι ἐὰν πιστεύσῃς <RF>ὄψῃ WH Treg NIV ] ὄψει RP<Rf>ὄψῃ τὴν δόξαν τοῦ θεοῦ;
ἦραν οὖν τὸν <RF>λίθον WH Treg NIV ] + οὗ ἦν ὁ τεθνηκὼς κειμένος RP<Rf>λίθον. ὁ δὲ Ἰησοῦς ἦρεν τοὺς ὀφθαλμοὺς ἄνω καὶ εἶπεν Πάτερ, εὐχαριστῶ σοι ὅτι ἤκουσάς μου,
ἐγὼ δὲ ᾔδειν ὅτι πάντοτέ μου ἀκούεις ἀλλὰ διὰ τὸν ὄχλον τὸν περιεστῶτα εἶπον, ἵνα πιστεύσωσιν ὅτι σύ με ἀπέστειλας.
καὶ ταῦτα εἰπὼν φωνῇ μεγάλῃ ἐκραύγασεν Λάζαρε, δεῦρο ἔξω.
<RF>ἐξῆλθεν WH Treg NIV ] Καὶ ἐξῆλθεν RP<Rf>ἐξῆλθεν ὁ τεθνηκὼς δεδεμένος τοὺς πόδας καὶ τὰς χεῖρας κειρίαις, καὶ ἡ ὄψις αὐτοῦ σουδαρίῳ περιεδέδετο. λέγει <RF>αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Treg NIV RP ] ὁ Ἰησοῦς αὐτοῖς WH<Rf>αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Λύσατε αὐτὸν καὶ ἄφετε <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτὸν ὑπάγειν.<CM>
Πολλοὶ οὖν ἐκ τῶν Ἰουδαίων, οἱ ἐλθόντες πρὸς τὴν <RF>Μαριὰμ WH Treg NIV ] Μαρίαν RP<Rf>Μαριὰμ καὶ θεασάμενοι <RF>ἃ RP NIV ] ὃ WH Treg<Rf>ἃ <RF>ἐποίησεν WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>ἐποίησεν, ἐπίστευσαν εἰς αὐτόν
τινὲς δὲ ἐξ αὐτῶν ἀπῆλθον πρὸς τοὺς Φαρισαίους καὶ εἶπαν αὐτοῖς ἃ <RF>ἐποίησεν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἐποίησεν Ἰησοῦς.
συνήγαγον οὖν οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι συνέδριον, καὶ ἔλεγον Τί ποιοῦμεν ὅτι οὗτος ὁ ἄνθρωπος πολλὰ <RF>ποιεῖ σημεῖα WH Treg NIV ] σημεῖα ποιεῖ RP<Rf>ποιεῖ σημεῖα;
ἐὰν ἀφῶμεν αὐτὸν οὕτως, πάντες πιστεύσουσιν εἰς αὐτόν, καὶ ἐλεύσονται οἱ Ῥωμαῖοι καὶ ἀροῦσιν ἡμῶν καὶ τὸν τόπον καὶ τὸ ἔθνος.
εἷς δέ τις ἐξ αὐτῶν Καϊάφας, ἀρχιερεὺς ὢν τοῦ ἐνιαυτοῦ ἐκείνου, εἶπεν αὐτοῖς Ὑμεῖς οὐκ οἴδατε οὐδέν,
οὐδὲ <RF>λογίζεσθε WH Treg NIV ] διαλογίζεσθε RP<Rf>λογίζεσθε ὅτι συμφέρει <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] ἡμῖν RP<Rf>ὑμῖν ἵνα εἷς ἄνθρωπος ἀποθάνῃ ὑπὲρ τοῦ λαοῦ καὶ μὴ ὅλον τὸ ἔθνος ἀπόληται.
τοῦτο δὲ ἀφ’ ἑαυτοῦ οὐκ εἶπεν, ἀλλὰ ἀρχιερεὺς ὢν τοῦ ἐνιαυτοῦ ἐκείνου ἐπροφήτευσεν ὅτι ἔμελλεν Ἰησοῦς ἀποθνῄσκειν ὑπὲρ τοῦ ἔθνους,
καὶ οὐχ ὑπὲρ τοῦ ἔθνους μόνον, ἀλλ’ ἵνα καὶ τὰ τέκνα τοῦ θεοῦ τὰ διεσκορπισμένα συναγάγῃ εἰς ἕν.
ἀπ’ ἐκείνης οὖν τῆς ἡμέρας <RF>ἐβουλεύσαντο WH Treg NIV ] συνεβουλεύσαντο RP<Rf>ἐβουλεύσαντο ἵνα ἀποκτείνωσιν αὐτόν.<CM>
<RF>Ὁ οὖν Ἰησοῦς WH Treg NIV ] Ἰησοῦς οὖν RP<Rf>Ὁ οὖν Ἰησοῦς οὐκέτι παρρησίᾳ περιεπάτει ἐν τοῖς Ἰουδαίοις, ἀλλὰ ἀπῆλθεν ἐκεῖθεν εἰς τὴν χώραν ἐγγὺς τῆς ἐρήμου, εἰς Ἐφραὶμ λεγομένην πόλιν, κἀκεῖ <RF>ἔμεινεν WH Treg NIV ] διέτριβεν RP<Rf>ἔμεινεν μετὰ τῶν <RF>μαθητῶν WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθητῶν.<CM>
Ἦν δὲ ἐγγὺς τὸ πάσχα τῶν Ἰουδαίων, καὶ ἀνέβησαν πολλοὶ εἰς Ἱεροσόλυμα ἐκ τῆς χώρας πρὸ τοῦ πάσχα ἵνα ἁγνίσωσιν ἑαυτούς.
ἐζήτουν οὖν τὸν Ἰησοῦν καὶ ἔλεγον μετ’ ἀλλήλων ἐν τῷ ἱερῷ ἑστηκότες Τί δοκεῖ ὑμῖν; ὅτι οὐ μὴ ἔλθῃ εἰς τὴν ἑορτήν;
δεδώκεισαν <RF>δὲ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>δὲ οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι <RF>ἐντολὰς WH Treg NIV ] ἐντολήν RP<Rf>ἐντολὰς ἵνα ἐάν τις γνῷ ποῦ ἐστιν μηνύσῃ, ὅπως πιάσωσιν αὐτόν.<CM>
Ὁ οὖν Ἰησοῦς πρὸ ἓξ ἡμερῶν τοῦ πάσχα ἦλθεν εἰς Βηθανίαν, ὅπου ἦν <RF>Λάζαρος WH NIV ] + ὁ τεθνηκώς Treg RP<Rf>Λάζαρος, ὃν ἤγειρεν ἐκ νεκρῶν <RF>Ἰησοῦς WH NIV] ὁ Ἰησοῦς Treg; – RP<Rf>Ἰησοῦς.
ἐποίησαν οὖν αὐτῷ δεῖπνον ἐκεῖ, καὶ ἡ Μάρθα διηκόνει, ὁ δὲ Λάζαρος εἷς ἦν <RF>ἐκ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐκ τῶν ἀνακειμένων σὺν αὐτῷ
ἡ οὖν <RF>Μαριὰμ WH Treg NIV ] Μαρία RP<Rf>Μαριὰμ λαβοῦσα λίτραν μύρου νάρδου πιστικῆς πολυτίμου ἤλειψεν τοὺς πόδας τοῦ Ἰησοῦ καὶ ἐξέμαξεν ταῖς θριξὶν αὐτῆς τοὺς πόδας αὐτοῦ ἡ δὲ οἰκία ἐπληρώθη ἐκ τῆς ὀσμῆς τοῦ μύρου.
λέγει <RF>δὲ WH NIV ] οὖν Treg RP<Rf>δὲ <RF>Ἰούδας ὁ Ἰσκαριώτης εἷς τῶν μαθητῶν αὐτοῦ WH Treg ] Ἰούδας ὁ Ἰσκαριώτης εἷς ἐκ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ NIV; εἷς ἐκ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ Ἰούδας Σίμωνος Ἰσκαριώτης RP<Rf>Ἰούδας ὁ Ἰσκαριώτης εἷς τῶν μαθητῶν αὐτοῦ, ὁ μέλλων αὐτὸν παραδιδόναι
Διὰ τί τοῦτο τὸ μύρον οὐκ ἐπράθη τριακοσίων δηναρίων καὶ ἐδόθη πτωχοῖς;
εἶπεν δὲ τοῦτο οὐχ ὅτι περὶ τῶν πτωχῶν ἔμελεν αὐτῷ, ἀλλ’ ὅτι κλέπτης ἦν καὶ τὸ γλωσσόκομον <RF>ἔχων WH Treg NIV ] εἶχεν καὶ RP<Rf>ἔχων τὰ βαλλόμενα ἐβάσταζεν.
εἶπεν οὖν ὁ Ἰησοῦς Ἄφες αὐτήν, <RF>ἵνα WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἵνα εἰς τὴν ἡμέραν τοῦ ἐνταφιασμοῦ μου <RF>τηρήσῃ WH Treg NIV ] τετήρηκεν RP<Rf>τηρήσῃ αὐτό
τοὺς πτωχοὺς γὰρ πάντοτε ἔχετε μεθ’ ἑαυτῶν, ἐμὲ δὲ οὐ πάντοτε ἔχετε.<CM>
Ἔγνω <RF>οὖν Treg RP ] + ὁ WH NIV<Rf>οὖν ὄχλος πολὺς ἐκ τῶν Ἰουδαίων ὅτι ἐκεῖ ἐστιν, καὶ ἦλθον οὐ διὰ τὸν Ἰησοῦν μόνον, ἀλλ’ ἵνα καὶ τὸν Λάζαρον ἴδωσιν ὃν ἤγειρεν ἐκ νεκρῶν.
ἐβουλεύσαντο δὲ οἱ ἀρχιερεῖς ἵνα καὶ τὸν Λάζαρον ἀποκτείνωσιν,
ὅτι πολλοὶ δι’ αὐτὸν ὑπῆγον τῶν Ἰουδαίων καὶ ἐπίστευον εἰς τὸν Ἰησοῦν.<CM>
Τῇ ἐπαύριον <RF>ὁ WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὁ ὄχλος πολὺς ὁ ἐλθὼν εἰς τὴν ἑορτήν, ἀκούσαντες ὅτι ἔρχεται <RF>ὁ NIV ] – WH Treg RP<Rf>ὁ Ἰησοῦς εἰς Ἱεροσόλυμα,
ἔλαβον τὰ βαΐα τῶν φοινίκων καὶ ἐξῆλθον εἰς ὑπάντησιν αὐτῷ, καὶ <RF>ἐκραύγαζον WH Treg NIV ] ἔκραζον RP<Rf>ἐκραύγαζον Ὡσαννά, εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι κυρίου, <RF>καὶ ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ὁ βασιλεὺς τοῦ Ἰσραήλ.
εὑρὼν δὲ ὁ Ἰησοῦς ὀνάριον ἐκάθισεν ἐπ’ αὐτό, καθώς ἐστιν γεγραμμένον
Μὴ φοβοῦ, θυγάτηρ Σιών ἰδοὺ ὁ βασιλεύς σου ἔρχεται, καθήμενος ἐπὶ πῶλον ὄνου.
<RF>ταῦτα WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ταῦτα οὐκ ἔγνωσαν <RF>αὐτοῦ οἱ μαθηταὶ WH NIV ] οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ Treg RP<Rf>αὐτοῦ οἱ μαθηταὶ τὸ πρῶτον, ἀλλ’ ὅτε ἐδοξάσθη Ἰησοῦς τότε ἐμνήσθησαν ὅτι ταῦτα ἦν ἐπ’ αὐτῷ γεγραμμένα καὶ ταῦτα ἐποίησαν αὐτῷ.
ἐμαρτύρει οὖν ὁ ὄχλος ὁ ὢν μετ’ αὐτοῦ ὅτε τὸν Λάζαρον ἐφώνησεν ἐκ τοῦ μνημείου καὶ ἤγειρεν αὐτὸν ἐκ νεκρῶν.
διὰ τοῦτο <RF>καὶ WH RP NA ] – Treg NIV<Rf>καὶ ὑπήντησεν αὐτῷ ὁ ὄχλος ὅτι <RF>ἤκουσαν WH Treg NIV ] ἤκουσεν RP<Rf>ἤκουσαν τοῦτο αὐτὸν πεποιηκέναι τὸ σημεῖον.
οἱ οὖν Φαρισαῖοι εἶπαν πρὸς ἑαυτούς Θεωρεῖτε ὅτι οὐκ ὠφελεῖτε οὐδέν ἴδε ὁ <RF>κόσμος WH Treg RP NA ] + ὅλος NIV<Rf>κόσμος ὀπίσω αὐτοῦ ἀπῆλθεν.<CM>
Ἦσαν δὲ <RF>Ἕλληνές τινες WH Treg NIV ] τινες Ἕλληνές RP<Rf>Ἕλληνές τινες ἐκ τῶν ἀναβαινόντων ἵνα προσκυνήσωσιν ἐν τῇ ἑορτῇ
οὗτοι οὖν προσῆλθον Φιλίππῳ τῷ ἀπὸ Βηθσαϊδὰ τῆς Γαλιλαίας, καὶ ἠρώτων αὐτὸν λέγοντες Κύριε, θέλομεν τὸν Ἰησοῦν ἰδεῖν.
ἔρχεται <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Φίλιππος καὶ λέγει τῷ Ἀνδρέᾳ <RF>ἔρχεται WH Treg NIV ] καὶ πάλιν RP<Rf>ἔρχεται Ἀνδρέας καὶ Φίλιππος <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ λέγουσιν τῷ Ἰησοῦ.
ὁ δὲ Ἰησοῦς <RF>ἀποκρίνεται WH Treg NIV ] ἀπεκρίνατο RP<Rf>ἀποκρίνεται αὐτοῖς λέγων Ἐλήλυθεν ἡ ὥρα ἵνα δοξασθῇ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου.
ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἐὰν μὴ ὁ κόκκος τοῦ σίτου πεσὼν εἰς τὴν γῆν ἀποθάνῃ, αὐτὸς μόνος μένει ἐὰν δὲ ἀποθάνῃ, πολὺν καρπὸν φέρει.
ὁ φιλῶν τὴν ψυχὴν αὐτοῦ <RF>ἀπολλύει WH Treg NIV ] ἀπολέσει RP<Rf>ἀπολλύει αὐτήν, καὶ ὁ μισῶν τὴν ψυχὴν αὐτοῦ ἐν τῷ κόσμῳ τούτῳ εἰς ζωὴν αἰώνιον φυλάξει αὐτήν.
ἐὰν ἐμοί <RF>τις διακονῇ WH Treg NIV ] διακονῇ τις RP<Rf>τις διακονῇ ἐμοὶ ἀκολουθείτω, καὶ ὅπου εἰμὶ ἐγὼ ἐκεῖ καὶ ὁ διάκονος ὁ ἐμὸς ἔσται <RF>ἐάν WH Treg NIV ] καὶ ἐάν RP<Rf>ἐάν τις ἐμοὶ διακονῇ τιμήσει αὐτὸν ὁ πατήρ.<CM>
Νῦν ἡ ψυχή μου τετάρακται, καὶ τί εἴπω; πάτερ, σῶσόν με ἐκ τῆς ὥρας ταύτης. ἀλλὰ διὰ τοῦτο ἦλθον εἰς τὴν ὥραν ταύτην.
πάτερ, δόξασόν σου τὸ ὄνομα. ἦλθεν οὖν φωνὴ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ Καὶ ἐδόξασα καὶ πάλιν δοξάσω.
ὁ οὖν ὄχλος ὁ ἑστὼς καὶ ἀκούσας ἔλεγεν βροντὴν γεγονέναι ἄλλοι ἔλεγον Ἄγγελος αὐτῷ λελάληκεν.
ἀπεκρίθη <RF>Ἰησοῦς καὶ εἶπεν Treg NIV RP ] καὶ εἶπεν Ἰησοῦς WH<Rf>Ἰησοῦς καὶ εἶπεν Οὐ δι’ ἐμὲ <RF>ἡ φωνὴ αὕτη WH Treg NIV ] αὕτη ἡ φωνὴ RP<Rf>ἡ φωνὴ αὕτη γέγονεν ἀλλὰ δι’ ὑμᾶς.
νῦν κρίσις ἐστὶν τοῦ κόσμου τούτου, νῦν ὁ ἄρχων τοῦ κόσμου τούτου ἐκβληθήσεται ἔξω
κἀγὼ <RF>ἐὰν Treg NIV RP ] ἂν WH<Rf>ἐὰν ὑψωθῶ ἐκ τῆς γῆς, πάντας ἑλκύσω πρὸς ἐμαυτόν.
τοῦτο δὲ ἔλεγεν σημαίνων ποίῳ θανάτῳ ἤμελλεν ἀποθνῄσκειν.
ἀπεκρίθη <RF>οὖν WH NIV ] – Treg RP<Rf>οὖν αὐτῷ ὁ ὄχλος Ἡμεῖς ἠκούσαμεν ἐκ τοῦ νόμου ὅτι ὁ χριστὸς μένει εἰς τὸν αἰῶνα, καὶ πῶς <RF>λέγεις σὺ WH Treg NIV] σὺ λέγεις RP<Rf>λέγεις σὺ <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι δεῖ ὑψωθῆναι τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου; τίς ἐστιν οὗτος ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου;
εἶπεν οὖν αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Ἔτι μικρὸν χρόνον τὸ φῶς <RF>ἐν ὑμῖν WH Treg NIV ] μεθ᾽ ὑμῶν RP<Rf>ἐν ὑμῖν ἐστιν. περιπατεῖτε <RF>ὡς WH Treg NIV ] ἕως RP<Rf>ὡς τὸ φῶς ἔχετε, ἵνα μὴ σκοτία ὑμᾶς καταλάβῃ, καὶ ὁ περιπατῶν ἐν τῇ σκοτίᾳ οὐκ οἶδεν ποῦ ὑπάγει.
<RF>ὡς WH Treg NIV ] Ἕως RP<Rf>ὡς τὸ φῶς ἔχετε, πιστεύετε εἰς τὸ φῶς, ἵνα υἱοὶ φωτὸς γένησθε.<CM><PF>Ταῦτα <RF>ἐλάλησεν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἐλάλησεν Ἰησοῦς, καὶ ἀπελθὼν ἐκρύβη ἀπ’ αὐτῶν.
τοσαῦτα δὲ αὐτοῦ σημεῖα πεποιηκότος ἔμπροσθεν αὐτῶν οὐκ ἐπίστευον εἰς αὐτόν,
ἵνα ὁ λόγος Ἠσαΐου τοῦ προφήτου πληρωθῇ ὃν εἶπεν Κύριε, τίς ἐπίστευσεν τῇ ἀκοῇ ἡμῶν; καὶ ὁ βραχίων κυρίου τίνι ἀπεκαλύφθη;
διὰ τοῦτο οὐκ ἠδύναντο πιστεύειν ὅτι πάλιν εἶπεν Ἠσαΐας
Τετύφλωκεν αὐτῶν τοὺς ὀφθαλμοὺς καὶ <RF>ἐπώρωσεν WH Treg NIV ] πεπώρωκεν RP<Rf>ἐπώρωσεν αὐτῶν τὴν καρδίαν, ἵνα μὴ ἴδωσιν τοῖς ὀφθαλμοῖς καὶ νοήσωσιν τῇ καρδίᾳ καὶ <RF>στραφῶσιν WH Treg NIV ] ἐπιστραφῶσιν RP<Rf>στραφῶσιν, καὶ <RF>ἰάσομαι WH Treg NIV ] ἰάσωμαι RP<Rf>ἰάσομαι αὐτούς.
ταῦτα εἶπεν Ἠσαΐας <RF>ὅτι WH Treg NIV ] ὅτε RP<Rf>ὅτι εἶδεν τὴν δόξαν αὐτοῦ, καὶ ἐλάλησεν περὶ αὐτοῦ.
ὅμως μέντοι καὶ ἐκ τῶν ἀρχόντων πολλοὶ ἐπίστευσαν εἰς αὐτόν, ἀλλὰ διὰ τοὺς Φαρισαίους οὐχ ὡμολόγουν ἵνα μὴ ἀποσυνάγωγοι γένωνται,
ἠγάπησαν γὰρ τὴν δόξαν τῶν ἀνθρώπων μᾶλλον ἤπερ τὴν δόξαν τοῦ θεοῦ.<CM>
Ἰησοῦς δὲ ἔκραξεν καὶ εἶπεν Ὁ πιστεύων εἰς ἐμὲ οὐ πιστεύει εἰς ἐμὲ ἀλλὰ εἰς τὸν πέμψαντά με,
καὶ ὁ θεωρῶν ἐμὲ θεωρεῖ τὸν πέμψαντά με.
ἐγὼ φῶς εἰς τὸν κόσμον ἐλήλυθα, ἵνα πᾶς ὁ πιστεύων εἰς ἐμὲ ἐν τῇ σκοτίᾳ μὴ μείνῃ.
καὶ ἐάν τίς μου ἀκούσῃ τῶν ῥημάτων καὶ μὴ <RF>φυλάξῃ WH Treg NIV ] πιστεύσῃ RP<Rf>φυλάξῃ, ἐγὼ οὐ κρίνω αὐτόν, οὐ γὰρ ἦλθον ἵνα κρίνω τὸν κόσμον ἀλλ’ ἵνα σώσω τὸν κόσμον.
ὁ ἀθετῶν ἐμὲ καὶ μὴ λαμβάνων τὰ ῥήματά μου ἔχει τὸν κρίνοντα αὐτόν ὁ λόγος ὃν ἐλάλησα ἐκεῖνος κρινεῖ αὐτὸν ἐν τῇ ἐσχάτῃ ἡμέρᾳ
ὅτι ἐγὼ ἐξ ἐμαυτοῦ οὐκ ἐλάλησα, ἀλλ’ ὁ πέμψας με πατὴρ αὐτός μοι ἐντολὴν <RF>δέδωκεν WH Treg NIV ] ἔδωκεν RP<Rf>δέδωκεν τί εἴπω καὶ τί λαλήσω.
καὶ οἶδα ὅτι ἡ ἐντολὴ αὐτοῦ ζωὴ αἰώνιός ἐστιν. ἃ οὖν <RF>ἐγὼ λαλῶ WH Treg NIV ] λαλῶ ἐγὼ RP<Rf>ἐγὼ λαλῶ, καθὼς εἴρηκέν μοι ὁ πατήρ, οὕτως λαλῶ.<CM>
Πρὸ δὲ τῆς ἑορτῆς τοῦ πάσχα εἰδὼς ὁ Ἰησοῦς ὅτι <RF>ἦλθεν WH Treg NIV ] ἐλήλυθεν RP<Rf>ἦλθεν αὐτοῦ ἡ ὥρα ἵνα μεταβῇ ἐκ τοῦ κόσμου τούτου πρὸς τὸν πατέρα ἀγαπήσας τοὺς ἰδίους τοὺς ἐν τῷ κόσμῳ εἰς τέλος ἠγάπησεν αὐτούς.
καὶ δείπνου <RF>γινομένου WH Treg NIV ] γενομένου RP<Rf>γινομένου, τοῦ διαβόλου ἤδη βεβληκότος εἰς τὴν καρδίαν <RF>ἵνα παραδοῖ αὐτὸν Ἰούδας Σίμωνος Ἰσκ. WH Treg NIV] Ἰούδα Σίμωνος Ἰσκ. ἵνα αὐτὸν παραδῷ RP<Rf>ἵνα παραδοῖ αὐτὸν Ἰούδας Σίμωνος <RF>Ἰσκαριώτου NIV RP ] Ἰσκαριώτης WH Treg<Rf>Ἰσκαριώτου,
<RF>εἰδὼς WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>εἰδὼς ὅτι πάντα <RF>ἔδωκεν WH Treg NIV ] δέδωκεν RP<Rf>ἔδωκεν αὐτῷ ὁ πατὴρ εἰς τὰς χεῖρας, καὶ ὅτι ἀπὸ θεοῦ ἐξῆλθεν καὶ πρὸς τὸν θεὸν ὑπάγει,
ἐγείρεται ἐκ τοῦ δείπνου καὶ τίθησιν τὰ ἱμάτια καὶ λαβὼν λέντιον διέζωσεν ἑαυτόν
εἶτα βάλλει ὕδωρ εἰς τὸν νιπτῆρα, καὶ ἤρξατο νίπτειν τοὺς πόδας τῶν μαθητῶν καὶ ἐκμάσσειν τῷ λεντίῳ ᾧ ἦν διεζωσμένος.
ἔρχεται οὖν πρὸς Σίμωνα Πέτρον. <RF>λέγει WH Treg NIV ] καὶ λέγει RP<Rf>λέγει <RF>αὐτῷ WH NIV ] + ἐκεῖνος Treg RP<Rf>αὐτῷ Κύριε, σύ μου νίπτεις τοὺς πόδας;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῷ Ὃ ἐγὼ ποιῶ σὺ οὐκ οἶδας ἄρτι, γνώσῃ δὲ μετὰ ταῦτα.
λέγει αὐτῷ Πέτρος Οὐ μὴ νίψῃς <RF>μου τοὺς πόδας WH Treg NIV ] τοὺς πόδας μου RP<Rf>μου τοὺς πόδας εἰς τὸν αἰῶνα. ἀπεκρίθη <RF>Ἰησοῦς αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>Ἰησοῦς αὐτῷ Ἐὰν μὴ νίψω σε, οὐκ ἔχεις μέρος μετ’ ἐμοῦ.
λέγει αὐτῷ Σίμων Πέτρος Κύριε, μὴ τοὺς πόδας μου μόνον ἀλλὰ καὶ τὰς χεῖρας καὶ τὴν κεφαλήν.
λέγει αὐτῷ <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ Ἰησοῦς Ὁ λελουμένος <RF>οὐκ ἔχει χρείαν WH Treg NIV ] οὐ χρείαν ἔχει RP<Rf>οὐκ ἔχει χρείαν <RF>εἰ μὴ WH Treg NIV ] ἢ RP<Rf>εἰ μὴ τοὺς πόδας νίψασθαι, ἀλλ’ ἔστιν καθαρὸς ὅλος καὶ ὑμεῖς καθαροί ἐστε, ἀλλ’ οὐχὶ πάντες.
ᾔδει γὰρ τὸν παραδιδόντα αὐτόν διὰ τοῦτο εἶπεν <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι Οὐχὶ πάντες καθαροί ἐστε.<CM>
Ὅτε οὖν ἔνιψεν τοὺς πόδας αὐτῶν <RF>καὶ WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>καὶ ἔλαβεν τὰ ἱμάτια αὐτοῦ <RF>καὶ ἀνέπεσεν WH Treg NIV ] ἀναπεσὼν RP<Rf>καὶ ἀνέπεσεν, πάλιν εἶπεν αὐτοῖς Γινώσκετε τί πεποίηκα ὑμῖν;
ὑμεῖς φωνεῖτέ με Ὁ διδάσκαλος καὶ Ὁ κύριος, καὶ καλῶς λέγετε, εἰμὶ γάρ.
εἰ οὖν ἐγὼ ἔνιψα ὑμῶν τοὺς πόδας ὁ κύριος καὶ ὁ διδάσκαλος, καὶ ὑμεῖς ὀφείλετε ἀλλήλων νίπτειν τοὺς πόδας
ὑπόδειγμα γὰρ ἔδωκα ὑμῖν ἵνα καθὼς ἐγὼ ἐποίησα ὑμῖν καὶ ὑμεῖς ποιῆτε.
ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐκ ἔστιν δοῦλος μείζων τοῦ κυρίου αὐτοῦ οὐδὲ ἀπόστολος μείζων τοῦ πέμψαντος αὐτόν.
εἰ ταῦτα οἴδατε, μακάριοί ἐστε ἐὰν ποιῆτε αὐτά.
οὐ περὶ πάντων ὑμῶν λέγω ἐγὼ οἶδα <RF>τίνας WH Treg NIV ] οὓς RP<Rf>τίνας ἐξελεξάμην ἀλλ’ ἵνα ἡ γραφὴ πληρωθῇ Ὁ τρώγων <RF>μου WH Treg NIV ] μετ᾽ ἐμοῦ RP<Rf>μου τὸν ἄρτον ἐπῆρεν ἐπ’ ἐμὲ τὴν πτέρναν αὐτοῦ.
ἀπ’ ἄρτι λέγω ὑμῖν πρὸ τοῦ γενέσθαι, ἵνα <RF>πιστεύσητε ὅταν γένηται NIV ] πιστεύητε ὅταν γένηται WH Treg; ὅταν γένηται πιστεύσητε RP<Rf>πιστεύσητε ὅταν γένηται ὅτι ἐγώ εἰμι.
ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ὁ λαμβάνων <RF>ἄν WH Treg NIV ] ἐάν RP<Rf>ἄν τινα πέμψω ἐμὲ λαμβάνει, ὁ δὲ ἐμὲ λαμβάνων λαμβάνει τὸν πέμψαντά με.<CM>
Ταῦτα εἰπὼν <RF>ὁ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὁ Ἰησοῦς ἐταράχθη τῷ πνεύματι καὶ ἐμαρτύρησεν καὶ εἶπεν Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι εἷς ἐξ ὑμῶν παραδώσει με.
<RF>ἔβλεπον WH NIV ] + οὖν RP Treg<Rf>ἔβλεπον εἰς ἀλλήλους οἱ μαθηταὶ ἀπορούμενοι περὶ τίνος λέγει.
<RF>ἦν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἦν ἀνακείμενος εἷς <RF>ἐκ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐκ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ ἐν τῷ κόλπῳ τοῦ Ἰησοῦ, ὃν ἠγάπα ὁ Ἰησοῦς
νεύει οὖν τούτῳ Σίμων Πέτρος <RF>πυθέσθαι τίς ἂν εἴη NIV RP ] καὶ λέγει αὐτῷ Εἰπὲ τίς ἐστιν WH Treg<Rf>πυθέσθαι τίς ἂν εἴη περὶ οὗ λέγει.
<RF>ἀναπεσὼν WH Treg ] ἀναπεσὼν οὖν NIV; ἐπιπεσὼν δὲ RP<Rf>ἀναπεσὼν ἐκεῖνος οὕτως ἐπὶ τὸ στῆθος τοῦ Ἰησοῦ λέγει αὐτῷ Κύριε, τίς ἐστιν;
<RF>ἀποκρίνεται Treg NIV RP ] + οὖν WH<Rf>ἀποκρίνεται ὁ Ἰησοῦς Ἐκεῖνός ἐστιν ᾧ ἐγὼ <RF>βάψω WH Treg NIV ] βάψας RP<Rf>βάψω τὸ ψωμίον <RF>καὶ δώσω αὐτῷ WH Treg NIV ] ἐπιδώσω RP<Rf>καὶ δώσω αὐτῷ <RF>βάψας οὖν WH Treg NIV ] καὶ ἐμβάψας RP<Rf>βάψας οὖν τὸ <RF>ψωμίον NIV RP ] + λαμβάνει καὶ WH Treg NA<Rf>ψωμίον δίδωσιν Ἰούδᾳ Σίμωνος <RF>Ἰσκαριώτου WH Treg NIV ] Ἰσκαριώτῃ RP<Rf>Ἰσκαριώτου.
καὶ μετὰ τὸ ψωμίον τότε εἰσῆλθεν εἰς ἐκεῖνον ὁ Σατανᾶς. λέγει οὖν αὐτῷ <RF>ὁ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὁ Ἰησοῦς Ὃ ποιεῖς ποίησον τάχιον.
τοῦτο δὲ οὐδεὶς ἔγνω τῶν ἀνακειμένων πρὸς τί εἶπεν αὐτῷ
τινὲς γὰρ ἐδόκουν, ἐπεὶ τὸ γλωσσόκομον <RF>εἶχεν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>εἶχεν Ἰούδας, ὅτι λέγει αὐτῷ <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ Ἰησοῦς Ἀγόρασον ὧν χρείαν ἔχομεν εἰς τὴν ἑορτήν, ἢ τοῖς πτωχοῖς ἵνα τι δῷ.
λαβὼν οὖν τὸ ψωμίον ἐκεῖνος <RF>ἐξῆλθεν εὐθύς WH Treg NIV ] εὐθέως ἐξῆλθεν RP<Rf>ἐξῆλθεν εὐθύς. ἦν δὲ νύξ.<CM>
Ὅτε <RF>οὖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὖν ἐξῆλθεν <RF>λέγει WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>λέγει Ἰησοῦς Νῦν ἐδοξάσθη ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου, καὶ ὁ θεὸς ἐδοξάσθη ἐν αὐτῷ
<RF>εἰ ὁ θεὸς ἐδοξάσθη ἐν αὐτῷ Treg NIV RP ] – WH<Rf>εἰ ὁ θεὸς ἐδοξάσθη ἐν αὐτῷ, καὶ ὁ θεὸς δοξάσει αὐτὸν ἐν <RF>αὑτῷ WH ] αὐτῷ Treg NIV; ἑαυτῷ RP<Rf>αὑτῷ, καὶ εὐθὺς δοξάσει αὐτόν.
τεκνία, ἔτι μικρὸν μεθ’ ὑμῶν εἰμι ζητήσετέ με, καὶ καθὼς εἶπον τοῖς Ἰουδαίοις ὅτι Ὅπου <RF>ἐγὼ ὑπάγω WH Treg NIV ] ὑπάγω ἐγὼ RP<Rf>ἐγὼ ὑπάγω ὑμεῖς οὐ δύνασθε ἐλθεῖν, καὶ ὑμῖν λέγω ἄρτι.
ἐντολὴν καινὴν δίδωμι ὑμῖν ἵνα ἀγαπᾶτε ἀλλήλους, καθὼς ἠγάπησα ὑμᾶς ἵνα καὶ ὑμεῖς ἀγαπᾶτε ἀλλήλους.
ἐν τούτῳ γνώσονται πάντες ὅτι ἐμοὶ μαθηταί ἐστε, ἐὰν ἀγάπην ἔχητε ἐν ἀλλήλοις.<CM>
Λέγει αὐτῷ Σίμων Πέτρος Κύριε, ποῦ ὑπάγεις; <RF>ἀπεκρίθη WH Treg NIV ] + αὐτῷ ὁ RP; + αὐτῷ NA<Rf>ἀπεκρίθη Ἰησοῦς Ὅπου ὑπάγω οὐ δύνασαί μοι νῦν ἀκολουθῆσαι, <RF>ἀκολουθήσεις δὲ ὕστερον WH Treg NIV ] ὕστερον δὲ ἀκολουθήσεις μοι RP<Rf>ἀκολουθήσεις δὲ ὕστερον.
λέγει αὐτῷ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Πέτρος Κύριε, διὰ τί οὐ δύναμαί σοι <RF>ἀκολουθῆσαι NIV RP ] ἀκολουθεῖν WH Treg<Rf>ἀκολουθῆσαι ἄρτι; τὴν ψυχήν μου ὑπὲρ σοῦ θήσω.
<RF>ἀποκρίνεται WH Treg NIV ] Ἀπεκρίθη αὐτῷ ὁ RP<Rf>ἀποκρίνεται Ἰησοῦς Τὴν ψυχήν σου ὑπὲρ ἐμοῦ θήσεις; ἀμὴν ἀμὴν λέγω σοι, οὐ μὴ ἀλέκτωρ φωνήσῃ ἕως οὗ <RF>ἀρνήσῃ WH Treg NIV ] ἀπαρνήσῃ RP<Rf>ἀρνήσῃ με τρίς.<CM>
Μὴ ταρασσέσθω ὑμῶν ἡ καρδία πιστεύετε εἰς τὸν θεόν, καὶ εἰς ἐμὲ πιστεύετε.
ἐν τῇ οἰκίᾳ τοῦ πατρός μου μοναὶ πολλαί εἰσιν εἰ δὲ μή, εἶπον ἂν ὑμῖν <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι πορεύομαι ἑτοιμάσαι τόπον ὑμῖν
καὶ ἐὰν πορευθῶ <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἑτοιμάσω <RF>τόπον ὑμῖν WH Treg NIV ] ὑμῖν τόπον RP<Rf>τόπον ὑμῖν, πάλιν ἔρχομαι καὶ παραλήμψομαι ὑμᾶς πρὸς ἐμαυτόν, ἵνα ὅπου εἰμὶ ἐγὼ καὶ ὑμεῖς ἦτε.
καὶ ὅπου ἐγὼ ὑπάγω οἴδατε <RF>τὴν ὁδόν WH Treg NIV ] καὶ τὴν ὁδὸν οἴδατε RP<Rf>τὴν ὁδόν.
λέγει αὐτῷ Θωμᾶς Κύριε, οὐκ οἴδαμεν ποῦ ὑπάγεις <RF>πῶς WH Treg NIV ] καὶ πῶς RP<Rf>πῶς <RF>δυνάμεθα τὴν ὁδὸν εἰδέναι NIV RP ] οἴδαμεν τὴν ὁδὸν WH Treg<Rf>δυνάμεθα τὴν ὁδὸν εἰδέναι;
λέγει αὐτῷ <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ Ἰησοῦς Ἐγώ εἰμι ἡ ὁδὸς καὶ ἡ ἀλήθεια καὶ ἡ ζωή οὐδεὶς ἔρχεται πρὸς τὸν πατέρα εἰ μὴ δι’ ἐμοῦ.
εἰ <RF>ἐγνώκειτέ WH Treg NIV RP ] ἐγνώκατέ NA<Rf>ἐγνώκειτέ με, καὶ τὸν πατέρα μου <RF>ἂν ᾔδειτε WH Treg NIV] ἐγνώκειτε ἄν RP; γνώσεσθε NA<Rf>ἂν ᾔδειτε <RF>ἀπ᾽ WH Treg ] καὶ ἀπ᾽ NIV RP<Rf>ἀπ’ ἄρτι γινώσκετε αὐτὸν καὶ ἑωράκατε <RF>αὐτόν Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτόν.<CM>
Λέγει αὐτῷ Φίλιππος Κύριε, δεῖξον ἡμῖν τὸν πατέρα, καὶ ἀρκεῖ ἡμῖν.
λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς <RF>Τοσούτῳ χρόνῳ NIV ] Τοσοῦτον χρόνον WH Treg RP<Rf>Τοσούτῳ χρόνῳ μεθ’ ὑμῶν εἰμι καὶ οὐκ ἔγνωκάς με, Φίλιππε; ὁ ἑωρακὼς ἐμὲ ἑώρακεν τὸν πατέρα <RF>πῶς WH NIV ] καὶ πῶς Treg RP<Rf>πῶς σὺ λέγεις Δεῖξον ἡμῖν τὸν πατέρα;
οὐ πιστεύεις ὅτι ἐγὼ ἐν τῷ πατρὶ καὶ ὁ πατὴρ ἐν ἐμοί ἐστιν; τὰ ῥήματα ἃ ἐγὼ <RF>λέγω WH Treg NIV ] λαλῶ RP<Rf>λέγω ὑμῖν ἀπ’ ἐμαυτοῦ οὐ λαλῶ, ὁ δὲ <RF>πατὴρ WH NIV ] + ὁ Treg RP<Rf>πατὴρ ἐν ἐμοὶ <RF>μένων WH Treg NIV ] + αὐτὸς RP<Rf>μένων ποιεῖ τὰ ἔργα <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοῦ.
πιστεύετέ μοι ὅτι ἐγὼ ἐν τῷ πατρὶ καὶ ὁ πατὴρ ἐν ἐμοί εἰ δὲ μή, διὰ τὰ ἔργα αὐτὰ <RF>πιστεύετε WH NIV ] + μοι Treg RP<Rf>πιστεύετε.
ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ὁ πιστεύων εἰς ἐμὲ τὰ ἔργα ἃ ἐγὼ ποιῶ κἀκεῖνος ποιήσει, καὶ μείζονα τούτων ποιήσει, ὅτι ἐγὼ πρὸς τὸν <RF>πατέρα WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>πατέρα πορεύομαι
καὶ ὅ τι ἂν αἰτήσητε ἐν τῷ ὀνόματί μου τοῦτο ποιήσω, ἵνα δοξασθῇ ὁ πατὴρ ἐν τῷ υἱῷ
ἐάν τι αἰτήσητέ <RF>με WH NIV RP ] – Treg<Rf>με ἐν τῷ ὀνόματί μου <RF>ἐγὼ Treg NIV RP ] τοῦτο WH<Rf>ἐγὼ ποιήσω.<CM>
Ἐὰν ἀγαπᾶτέ με, τὰς ἐντολὰς τὰς ἐμὰς <RF>τηρήσετε WH Treg NIV ] τηρήσατε RP<Rf>τηρήσετε
κἀγὼ ἐρωτήσω τὸν πατέρα καὶ ἄλλον παράκλητον δώσει ὑμῖν ἵνα <RF>ᾖ WH Treg ] – NIV; + μένῃ RP<Rf>ᾖ μεθ’ ὑμῶν εἰς τὸν <RF>αἰῶνα WH Treg RP ] + ᾖ NIV<Rf>αἰῶνα,
τὸ πνεῦμα τῆς ἀληθείας, ὃ ὁ κόσμος οὐ δύναται λαβεῖν, ὅτι οὐ θεωρεῖ αὐτὸ οὐδὲ <RF>γινώσκει WH NIV ] + αὐτό Treg RP<Rf>γινώσκει <RF>ὑμεῖς WH NIV ] + δὲ Treg RP<Rf>ὑμεῖς γινώσκετε αὐτό, ὅτι παρ’ ὑμῖν μένει καὶ ἐν ὑμῖν <RF>ἔσται NIV RP ] ἐστίν WH Treg<Rf>ἔσται.<CM>
Οὐκ ἀφήσω ὑμᾶς ὀρφανούς, ἔρχομαι πρὸς ὑμᾶς.
ἔτι μικρὸν καὶ ὁ κόσμος με οὐκέτι θεωρεῖ, ὑμεῖς δὲ θεωρεῖτέ με, ὅτι ἐγὼ ζῶ καὶ ὑμεῖς <RF>ζήσετε WH Treg NIV ] ζήσεσθε RP<Rf>ζήσετε.
ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ <RF>γνώσεσθε ὑμεῖς NIV RP ] ὑμεῖς γνώσεσθε WH Treg<Rf>γνώσεσθε ὑμεῖς ὅτι ἐγὼ ἐν τῷ πατρί μου καὶ ὑμεῖς ἐν ἐμοὶ κἀγὼ ἐν ὑμῖν.
ὁ ἔχων τὰς ἐντολάς μου καὶ τηρῶν αὐτὰς ἐκεῖνός ἐστιν ὁ ἀγαπῶν με ὁ δὲ ἀγαπῶν με ἀγαπηθήσεται ὑπὸ τοῦ πατρός μου, κἀγὼ ἀγαπήσω αὐτὸν καὶ ἐμφανίσω αὐτῷ ἐμαυτόν.
λέγει αὐτῷ Ἰούδας, οὐχ ὁ Ἰσκαριώτης Κύριε, <RF>τί WH Treg ] καὶ τί NIV RP<Rf>τί γέγονεν ὅτι ἡμῖν μέλλεις ἐμφανίζειν σεαυτὸν καὶ οὐχὶ τῷ κόσμῳ;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς καὶ εἶπεν αὐτῷ Ἐάν τις ἀγαπᾷ με τὸν λόγον μου τηρήσει, καὶ ὁ πατήρ μου ἀγαπήσει αὐτόν, καὶ πρὸς αὐτὸν ἐλευσόμεθα καὶ μονὴν παρ’ αὐτῷ <RF>ποιησόμεθα WH Treg NIV ] ποιήσομεν RP<Rf>ποιησόμεθα.
ὁ μὴ ἀγαπῶν με τοὺς λόγους μου οὐ τηρεῖ καὶ ὁ λόγος ὃν ἀκούετε οὐκ ἔστιν ἐμὸς ἀλλὰ τοῦ πέμψαντός με πατρός.<CM>
Ταῦτα λελάληκα ὑμῖν παρ’ ὑμῖν μένων
ὁ δὲ παράκλητος, τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ὃ πέμψει ὁ πατὴρ ἐν τῷ ὀνόματί μου, ἐκεῖνος ὑμᾶς διδάξει πάντα καὶ ὑπομνήσει ὑμᾶς πάντα ἃ εἶπον <RF>ὑμῖν Treg RP ] + ἐγώ WH NIV<Rf>ὑμῖν.
εἰρήνην ἀφίημι ὑμῖν, εἰρήνην τὴν ἐμὴν δίδωμι ὑμῖν οὐ καθὼς ὁ κόσμος δίδωσιν ἐγὼ δίδωμι ὑμῖν. μὴ ταρασσέσθω ὑμῶν ἡ καρδία μηδὲ δειλιάτω.
ἠκούσατε ὅτι ἐγὼ εἶπον ὑμῖν Ὑπάγω καὶ ἔρχομαι πρὸς ὑμᾶς. εἰ ἠγαπᾶτέ με ἐχάρητε ἄν, <RF>ὅτι WH Treg NIV ] + εἶπον RP<Rf>ὅτι πορεύομαι πρὸς τὸν πατέρα, ὅτι ὁ <RF>πατὴρ WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>πατὴρ μείζων μού ἐστιν.
καὶ νῦν εἴρηκα ὑμῖν πρὶν γενέσθαι, ἵνα ὅταν γένηται πιστεύσητε.
οὐκέτι πολλὰ λαλήσω μεθ’ ὑμῶν, ἔρχεται γὰρ ὁ τοῦ κόσμου ἄρχων καὶ ἐν ἐμοὶ οὐκ ἔχει οὐδέν,
ἀλλ’ ἵνα γνῷ ὁ κόσμος ὅτι ἀγαπῶ τὸν πατέρα, καὶ καθὼς <RF>ἐνετείλατο NIV RP ] ἐντολὴν ἔδωκέν WH Treg<Rf>ἐνετείλατο μοι ὁ πατὴρ οὕτως ποιῶ. Ἐγείρεσθε, ἄγωμεν ἐντεῦθεν.<CM>
Ἐγώ εἰμι ἡ ἄμπελος ἡ ἀληθινή, καὶ ὁ πατήρ μου ὁ γεωργός ἐστιν
πᾶν κλῆμα ἐν ἐμοὶ μὴ φέρον καρπὸν αἴρει αὐτό, καὶ πᾶν τὸ καρπὸν φέρον καθαίρει αὐτὸ ἵνα <RF>καρπὸν πλείονα WH Treg NIV ] πλείονα καρπὸν RP<Rf>καρπὸν πλείονα φέρῃ.
ἤδη ὑμεῖς καθαροί ἐστε διὰ τὸν λόγον ὃν λελάληκα ὑμῖν
μείνατε ἐν ἐμοί, κἀγὼ ἐν ὑμῖν. καθὼς τὸ κλῆμα οὐ δύναται καρπὸν φέρειν ἀφ’ ἑαυτοῦ ἐὰν μὴ <RF>μένῃ WH NIV ] μείνῃ Treg RP<Rf>μένῃ ἐν τῇ ἀμπέλῳ, οὕτως οὐδὲ ὑμεῖς ἐὰν μὴ ἐν ἐμοὶ <RF>μένητε WH Treg NIV ] μείνητε RP<Rf>μένητε.
ἐγώ εἰμι ἡ ἄμπελος, ὑμεῖς τὰ κλήματα. ὁ μένων ἐν ἐμοὶ κἀγὼ ἐν αὐτῷ οὗτος φέρει καρπὸν πολύν, ὅτι χωρὶς ἐμοῦ οὐ δύνασθε ποιεῖν οὐδέν.
ἐὰν μή τις <RF>μένῃ WH Treg NIV ] μείνῃ RP<Rf>μένῃ ἐν ἐμοί, ἐβλήθη ἔξω ὡς τὸ κλῆμα καὶ ἐξηράνθη, καὶ συνάγουσιν αὐτὰ καὶ εἰς τὸ πῦρ βάλλουσιν καὶ καίεται.
ἐὰν μείνητε ἐν ἐμοὶ καὶ τὰ ῥήματά μου ἐν ὑμῖν μείνῃ, ὃ ἐὰν θέλητε <RF>αἰτήσασθε WH Treg NIV ] αἰτήσεσθε RP<Rf>αἰτήσασθε καὶ γενήσεται ὑμῖν
ἐν τούτῳ ἐδοξάσθη ὁ πατήρ μου ἵνα καρπὸν πολὺν φέρητε καὶ <RF>γένησθε WH Treg NIV ] γενήσεσθε RP<Rf>γένησθε ἐμοὶ μαθηταί.
καθὼς ἠγάπησέν με ὁ πατήρ, κἀγὼ <RF>ὑμᾶς ἠγάπησα WH Treg NIV ] ἠγάπησα ὑμᾶς RP<Rf>ὑμᾶς ἠγάπησα, μείνατε ἐν τῇ ἀγάπῃ τῇ ἐμῇ.
ἐὰν τὰς ἐντολάς μου τηρήσητε, μενεῖτε ἐν τῇ ἀγάπῃ μου, καθὼς ἐγὼ <RF>τὰς ἐντολὰς τοῦ πατρός μου Treg NIV RP ] τοῦ πατρὸς τὰς ἐντολὰς WH<Rf>τὰς ἐντολὰς τοῦ πατρός μου τετήρηκα καὶ μένω αὐτοῦ ἐν τῇ ἀγάπῃ.
ταῦτα λελάληκα ὑμῖν ἵνα ἡ χαρὰ ἡ ἐμὴ ἐν ὑμῖν <RF>ᾖ WH Treg NIV ] μείνῃ RP<Rf>ᾖ καὶ ἡ χαρὰ ὑμῶν πληρωθῇ.<CM>
Αὕτη ἐστὶν ἡ ἐντολὴ ἡ ἐμὴ ἵνα ἀγαπᾶτε ἀλλήλους καθὼς ἠγάπησα ὑμᾶς
μείζονα ταύτης ἀγάπην οὐδεὶς ἔχει, ἵνα τις τὴν ψυχὴν αὐτοῦ θῇ ὑπὲρ τῶν φίλων αὐτοῦ.
ὑμεῖς φίλοι μού ἐστε ἐὰν ποιῆτε <RF>ἃ Treg NIV ] ὃ WH; ὅσα RP<Rf>ἃ ἐγὼ ἐντέλλομαι ὑμῖν.
οὐκέτι <RF>λέγω ὑμᾶς WH Treg NIV ] ὑμᾶς λέγω RP<Rf>λέγω ὑμᾶς δούλους, ὅτι ὁ δοῦλος οὐκ οἶδεν τί ποιεῖ αὐτοῦ ὁ κύριος ὑμᾶς δὲ εἴρηκα φίλους, ὅτι πάντα ἃ ἤκουσα παρὰ τοῦ πατρός μου ἐγνώρισα ὑμῖν.
οὐχ ὑμεῖς με ἐξελέξασθε, ἀλλ’ ἐγὼ ἐξελεξάμην ὑμᾶς, καὶ ἔθηκα ὑμᾶς ἵνα ὑμεῖς ὑπάγητε καὶ καρπὸν φέρητε καὶ ὁ καρπὸς ὑμῶν μένῃ, ἵνα ὅ τι ἂν αἰτήσητε τὸν πατέρα ἐν τῷ ὀνόματί μου δῷ ὑμῖν.
ταῦτα ἐντέλλομαι ὑμῖν ἵνα ἀγαπᾶτε ἀλλήλους.<CM>
Εἰ ὁ κόσμος ὑμᾶς μισεῖ, γινώσκετε ὅτι ἐμὲ πρῶτον <RF>ὑμῶν WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>ὑμῶν μεμίσηκεν.
εἰ ἐκ τοῦ κόσμου ἦτε, ὁ κόσμος ἂν τὸ ἴδιον ἐφίλει ὅτι δὲ ἐκ τοῦ κόσμου οὐκ ἐστέ, ἀλλ’ ἐγὼ ἐξελεξάμην ὑμᾶς ἐκ τοῦ κόσμου, διὰ τοῦτο μισεῖ ὑμᾶς ὁ κόσμος.
μνημονεύετε τοῦ λόγου οὗ ἐγὼ εἶπον ὑμῖν Οὐκ ἔστιν δοῦλος μείζων τοῦ κυρίου αὐτοῦ εἰ ἐμὲ ἐδίωξαν, καὶ ὑμᾶς διώξουσιν εἰ τὸν λόγον μου ἐτήρησαν, καὶ τὸν ὑμέτερον τηρήσουσιν.
ἀλλὰ ταῦτα πάντα ποιήσουσιν <RF>εἰς ὑμᾶς WH Treg NIV ] ὑμῖν RP<Rf>εἰς ὑμᾶς διὰ τὸ ὄνομά μου, ὅτι οὐκ οἴδασιν τὸν πέμψαντά με.
εἰ μὴ ἦλθον καὶ ἐλάλησα αὐτοῖς, ἁμαρτίαν οὐκ <RF>εἴχοσαν WH Treg NIV ] εἶχον RP<Rf>εἴχοσαν νῦν δὲ πρόφασιν οὐκ ἔχουσιν περὶ τῆς ἁμαρτίας αὐτῶν.
ὁ ἐμὲ μισῶν καὶ τὸν πατέρα μου μισεῖ.
εἰ τὰ ἔργα μὴ ἐποίησα ἐν αὐτοῖς ἃ οὐδεὶς ἄλλος <RF>ἐποίησεν WH Treg NIV ] πεποίηκεν RP<Rf>ἐποίησεν, ἁμαρτίαν οὐκ <RF>εἴχοσαν WH Treg NIV ] εἴχον RP<Rf>εἴχοσαν νῦν δὲ καὶ ἑωράκασιν καὶ μεμισήκασιν καὶ ἐμὲ καὶ τὸν πατέρα μου.
ἀλλ’ ἵνα πληρωθῇ ὁ λόγος ὁ <RF>ἐν τῷ νόμῳ αὐτῶν γεγραμμένος WH Treg NIV ] γεγραμμένος ἐν τῷ νόμῳ αὐτῶν RP<Rf>ἐν τῷ νόμῳ αὐτῶν γεγραμμένος ὅτι Ἐμίσησάν με δωρεάν.<CM>
<RF>Ὅταν WH NIV ] + δὲ Treg RP<Rf>Ὅταν ἔλθῃ ὁ παράκλητος ὃν ἐγὼ πέμψω ὑμῖν παρὰ τοῦ πατρός, τὸ πνεῦμα τῆς ἀληθείας ὃ παρὰ τοῦ πατρὸς ἐκπορεύεται, ἐκεῖνος μαρτυρήσει περὶ ἐμοῦ
καὶ ὑμεῖς δὲ μαρτυρεῖτε, ὅτι ἀπ’ ἀρχῆς μετ’ ἐμοῦ ἐστε.<CM>
Ταῦτα λελάληκα ὑμῖν ἵνα μὴ σκανδαλισθῆτε.
ἀποσυναγώγους ποιήσουσιν ὑμᾶς ἀλλ’ ἔρχεται ὥρα ἵνα πᾶς ὁ ἀποκτείνας ὑμᾶς δόξῃ λατρείαν προσφέρειν τῷ θεῷ.
καὶ ταῦτα ποιήσουσιν ὅτι οὐκ ἔγνωσαν τὸν πατέρα οὐδὲ ἐμέ.
ἀλλὰ ταῦτα λελάληκα ὑμῖν ἵνα ὅταν ἔλθῃ ἡ ὥρα <RF>αὐτῶν WH Treg NA ] – NIV RP<Rf>αὐτῶν μνημονεύητε <RF>αὐτῶν WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>αὐτῶν ὅτι ἐγὼ εἶπον ὑμῖν.<CM><PF>Ταῦτα δὲ ὑμῖν ἐξ ἀρχῆς οὐκ εἶπον, ὅτι μεθ’ ὑμῶν ἤμην.
νῦν δὲ ὑπάγω πρὸς τὸν πέμψαντά με καὶ οὐδεὶς ἐξ ὑμῶν ἐρωτᾷ με Ποῦ ὑπάγεις;
ἀλλ’ ὅτι ταῦτα λελάληκα ὑμῖν ἡ λύπη πεπλήρωκεν ὑμῶν τὴν καρδίαν.
ἀλλ’ ἐγὼ τὴν ἀλήθειαν λέγω ὑμῖν, συμφέρει ὑμῖν ἵνα ἐγὼ ἀπέλθω. ἐὰν <RF>γὰρ WH Treg NIV ] + ἐγὼ RP<Rf>γὰρ μὴ ἀπέλθω, ὁ παράκλητος <RF>οὐ μὴ ἔλθῃ WH Treg ] οὐκ ἐλεύσεται NIV RP<Rf>οὐ μὴ ἔλθῃ πρὸς ὑμᾶς ἐὰν δὲ πορευθῶ, πέμψω αὐτὸν πρὸς ὑμᾶς.
καὶ ἐλθὼν ἐκεῖνος ἐλέγξει τὸν κόσμον περὶ ἁμαρτίας καὶ περὶ δικαιοσύνης καὶ περὶ κρίσεως
περὶ ἁμαρτίας μέν, ὅτι οὐ πιστεύουσιν εἰς ἐμέ
περὶ δικαιοσύνης δέ, ὅτι πρὸς τὸν <RF>πατέρα WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>πατέρα ὑπάγω καὶ οὐκέτι θεωρεῖτέ με
περὶ δὲ κρίσεως, ὅτι ὁ ἄρχων τοῦ κόσμου τούτου κέκριται.<CM>
Ἔτι πολλὰ ἔχω <RF>ὑμῖν λέγειν WH Treg NIV ] λέγειν ὑμῖν RP<Rf>ὑμῖν λέγειν, ἀλλ’ οὐ δύνασθε βαστάζειν ἄρτι
ὅταν δὲ ἔλθῃ ἐκεῖνος, τὸ πνεῦμα τῆς ἀληθείας, ὁδηγήσει ὑμᾶς <RF>ἐν τῇ ἀληθείᾳ πάσῃ NIV] εἰς τὴν ἀλήθειαν πᾶσαν WH Treg; εἰς πᾶσαν τὴν ἀλήθειαν RP<Rf>ἐν τῇ ἀληθείᾳ πάσῃ, οὐ γὰρ λαλήσει ἀφ’ ἑαυτοῦ, ἀλλ’ ὅσα <RF>ἀκούσει Treg NIV ] ἀκούει WH; ἂν ἀκούσῃ RP<Rf>ἀκούσει λαλήσει, καὶ τὰ ἐρχόμενα ἀναγγελεῖ ὑμῖν.
ἐκεῖνος ἐμὲ δοξάσει, ὅτι ἐκ τοῦ ἐμοῦ λήμψεται καὶ ἀναγγελεῖ ὑμῖν.
πάντα ὅσα ἔχει ὁ πατὴρ ἐμά ἐστιν διὰ τοῦτο εἶπον ὅτι ἐκ τοῦ ἐμοῦ λαμβάνει καὶ ἀναγγελεῖ ὑμῖν.<CM>
Μικρὸν καὶ <RF>οὐκέτι WH Treg NIV ] οὐ RP<Rf>οὐκέτι θεωρεῖτέ με, καὶ πάλιν μικρὸν καὶ ὄψεσθέ <RF>με WH Treg NIV ] + ὅτι ὑπάγω πρὸς τὸν πατέρα RP<Rf>με.
εἶπαν οὖν ἐκ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ πρὸς ἀλλήλους Τί ἐστιν τοῦτο ὃ λέγει ἡμῖν Μικρὸν καὶ οὐ θεωρεῖτέ με, καὶ πάλιν μικρὸν καὶ ὄψεσθέ με; καί <RF>Ὅτι WH Treg NIV ] + Ἐγὼ RP<Rf>Ὅτι ὑπάγω πρὸς τὸν πατέρα;
ἔλεγον οὖν <RF>Τί ἐστιν τοῦτο WH Treg NIV ] Τοῦτο τί ἐστιν RP<Rf>Τί ἐστιν τοῦτο ὃ <RF>λέγει WH Treg ] + τὸ NIV RP<Rf>λέγει μικρόν; οὐκ οἴδαμεν τί λαλεῖ.
<RF>ἔγνω WH Treg ] + ὁ NIV; + οὖν ὁ RP<Rf>ἔγνω Ἰησοῦς ὅτι ἤθελον αὐτὸν ἐρωτᾶν, καὶ εἶπεν αὐτοῖς Περὶ τούτου ζητεῖτε μετ’ ἀλλήλων ὅτι εἶπον Μικρὸν καὶ οὐ θεωρεῖτέ με, καὶ πάλιν μικρὸν καὶ ὄψεσθέ με;
ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι κλαύσετε καὶ θρηνήσετε ὑμεῖς, ὁ δὲ κόσμος χαρήσεται <RF>ὑμεῖς WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ὑμεῖς λυπηθήσεσθε, ἀλλ’ ἡ λύπη ὑμῶν εἰς χαρὰν γενήσεται.
ἡ γυνὴ ὅταν τίκτῃ λύπην ἔχει, ὅτι ἦλθεν ἡ ὥρα αὐτῆς ὅταν δὲ γεννήσῃ τὸ παιδίον, οὐκέτι μνημονεύει τῆς θλίψεως διὰ τὴν χαρὰν ὅτι ἐγεννήθη ἄνθρωπος εἰς τὸν κόσμον.
καὶ ὑμεῖς οὖν <RF>νῦν μὲν λύπην WH Treg NIV ] λύπην μὲν νῦν RP<Rf>νῦν μὲν λύπην ἔχετε πάλιν δὲ ὄψομαι ὑμᾶς, καὶ χαρήσεται ὑμῶν ἡ καρδία, καὶ τὴν χαρὰν ὑμῶν οὐδεὶς <RF>αἴρει NIV RP ] ἀρεῖ WH Treg<Rf>αἴρει ἀφ’ ὑμῶν.
καὶ ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ ἐμὲ οὐκ ἐρωτήσετε οὐδέν ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, <RF>ἄν τι WH Treg NIV ] ὅτι ὅσα ἄν RP<Rf>ἄν τι αἰτήσητε τὸν πατέρα <RF>δώσει ὑμῖν ἐν τῷ ὀνόματί μου WH Treg ] ἐν τῷ ὀνόματί μου δώσει ὑμῖν NIV RP<Rf>δώσει ὑμῖν ἐν τῷ ὀνόματί μου.
ἕως ἄρτι οὐκ ᾐτήσατε οὐδὲν ἐν τῷ ὀνόματί μου αἰτεῖτε καὶ λήμψεσθε, ἵνα ἡ χαρὰ ὑμῶν ᾖ πεπληρωμένη.<CM>
Ταῦτα ἐν παροιμίαις λελάληκα ὑμῖν <RF>ἔρχεται WH Treg NIV ] ἀλλ᾽ ἔρχεται RP<Rf>ἔρχεται ὥρα ὅτε οὐκέτι ἐν παροιμίαις λαλήσω ὑμῖν ἀλλὰ παρρησίᾳ περὶ τοῦ πατρὸς <RF>ἀπαγγελῶ WH Treg NIV ] ἀναγγελῶ RP<Rf>ἀπαγγελῶ ὑμῖν.
ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ ἐν τῷ ὀνόματί μου αἰτήσεσθε, καὶ οὐ λέγω ὑμῖν ὅτι ἐγὼ ἐρωτήσω τὸν πατέρα περὶ ὑμῶν
αὐτὸς γὰρ ὁ πατὴρ φιλεῖ ὑμᾶς, ὅτι ὑμεῖς ἐμὲ πεφιλήκατε καὶ πεπιστεύκατε ὅτι ἐγὼ παρὰ τοῦ <RF>θεοῦ NIV RP ] πατρὸς WH Treg<Rf>θεοῦ ἐξῆλθον.
ἐξῆλθον <RF>ἐκ WH Treg ] παρὰ NIV RP<Rf>ἐκ τοῦ πατρὸς καὶ ἐλήλυθα εἰς τὸν κόσμον πάλιν ἀφίημι τὸν κόσμον καὶ πορεύομαι πρὸς τὸν πατέρα.<CM>
<RF>Λέγουσιν WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>Λέγουσιν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ Ἴδε νῦν <RF>ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν παρρησίᾳ λαλεῖς, καὶ παροιμίαν οὐδεμίαν λέγεις.
νῦν οἴδαμεν ὅτι οἶδας πάντα καὶ οὐ χρείαν ἔχεις ἵνα τίς σε ἐρωτᾷ ἐν τούτῳ πιστεύομεν ὅτι ἀπὸ θεοῦ ἐξῆλθες.
ἀπεκρίθη <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>αὐτοῖς Ἰησοῦς Ἄρτι πιστεύετε;
ἰδοὺ ἔρχεται ὥρα <RF>καὶ WH Treg NIV ] νῦν RP<Rf>καὶ ἐλήλυθεν ἵνα σκορπισθῆτε ἕκαστος εἰς τὰ ἴδια κἀμὲ μόνον ἀφῆτε καὶ οὐκ εἰμὶ μόνος, ὅτι ὁ πατὴρ μετ’ ἐμοῦ ἐστιν.
ταῦτα λελάληκα ὑμῖν ἵνα ἐν ἐμοὶ εἰρήνην ἔχητε ἐν τῷ κόσμῳ θλῖψιν ἔχετε, ἀλλὰ θαρσεῖτε, ἐγὼ νενίκηκα τὸν κόσμον.<CM>
Ταῦτα <RF>ἐλάλησεν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἐλάλησεν Ἰησοῦς, καὶ <RF>ἐπάρας τοὺς … οὐρανὸν εἶπεν WH Treg NIV ] ἐπῆρεν τοὺς … οὐρανὸν καὶ εἶπεν RP<Rf>ἐπάρας τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτοῦ εἰς τὸν οὐρανὸν εἶπεν Πάτερ, ἐλήλυθεν ἡ ὥρα δόξασόν σου τὸν υἱόν, <RF>ἵνα WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἵνα ὁ <RF>υἱὸς WH Treg NIV ] + σου RP<Rf>υἱὸς δοξάσῃ σέ,
καθὼς ἔδωκας αὐτῷ ἐξουσίαν πάσης σαρκός, ἵνα πᾶν ὃ δέδωκας αὐτῷ <RF>δώσῃ Treg NIV ] δώσει WH RP<Rf>δώσῃ αὐτοῖς ζωὴν αἰώνιον.
αὕτη δέ ἐστιν ἡ αἰώνιος ζωὴ ἵνα γινώσκωσι σὲ τὸν μόνον ἀληθινὸν θεὸν καὶ ὃν ἀπέστειλας Ἰησοῦν Χριστόν.
ἐγώ σε ἐδόξασα ἐπὶ τῆς γῆς, τὸ ἔργον <RF>τελειώσας WH Treg NIV ] ἐτελείωσα RP<Rf>τελειώσας ὃ δέδωκάς μοι ἵνα ποιήσω
καὶ νῦν δόξασόν με σύ, πάτερ, παρὰ σεαυτῷ τῇ δόξῃ ᾗ εἶχον πρὸ τοῦ τὸν κόσμον εἶναι παρὰ σοί.<CM>
Ἐφανέρωσά σου τὸ ὄνομα τοῖς ἀνθρώποις οὓς <RF>ἔδωκάς WH Treg NIV ] δέδωκάς RP<Rf>ἔδωκάς μοι ἐκ τοῦ κόσμου. σοὶ ἦσαν κἀμοὶ αὐτοὺς <RF>ἔδωκας WH Treg NIV ] δέδωκας RP<Rf>ἔδωκας, καὶ τὸν λόγον σου τετήρηκαν.
νῦν ἔγνωκαν ὅτι πάντα ὅσα <RF>δέδωκάς Treg NIV RP ] ἔδωκάς WH<Rf>δέδωκάς μοι παρὰ σοῦ <RF>εἰσιν WH Treg NIV ] ἐστιν RP<Rf>εἰσιν
ὅτι τὰ ῥήματα ἃ <RF>ἔδωκάς WH Treg NIV ] δέδωκάς RP<Rf>ἔδωκάς μοι δέδωκα αὐτοῖς, καὶ αὐτοὶ ἔλαβον καὶ ἔγνωσαν ἀληθῶς ὅτι παρὰ σοῦ ἐξῆλθον, καὶ ἐπίστευσαν ὅτι σύ με ἀπέστειλας.
ἐγὼ περὶ αὐτῶν ἐρωτῶ οὐ περὶ τοῦ κόσμου ἐρωτῶ ἀλλὰ περὶ ὧν δέδωκάς μοι, ὅτι σοί εἰσιν,
καὶ τὰ ἐμὰ πάντα σά ἐστιν καὶ τὰ σὰ ἐμά, καὶ δεδόξασμαι ἐν αὐτοῖς.
καὶ οὐκέτι εἰμὶ ἐν τῷ κόσμῳ, καὶ <RF>αὐτοὶ WH NIV ] οὗτοι Treg RP<Rf>αὐτοὶ ἐν τῷ κόσμῳ εἰσίν, κἀγὼ πρὸς σὲ ἔρχομαι. πάτερ ἅγιε, τήρησον αὐτοὺς ἐν τῷ ὀνόματί σου ᾧ δέδωκάς μοι, ἵνα ὦσιν ἓν <RF>καθὼς WH NIV RP ] + καὶ Treg<Rf>καθὼς ἡμεῖς.
ὅτε ἤμην μετ’ <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] + ἐν τῷ κόσμῳ RP<Rf>αὐτῶν ἐγὼ ἐτήρουν αὐτοὺς ἐν τῷ ὀνόματί σου <RF>ᾧ WH Treg NIV ] οὓς RP<Rf>ᾧ δέδωκάς μοι, <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἐφύλαξα, καὶ οὐδεὶς ἐξ αὐτῶν ἀπώλετο εἰ μὴ ὁ υἱὸς τῆς ἀπωλείας, ἵνα ἡ γραφὴ πληρωθῇ.
νῦν δὲ πρὸς σὲ ἔρχομαι, καὶ ταῦτα λαλῶ ἐν τῷ κόσμῳ ἵνα ἔχωσιν τὴν χαρὰν τὴν ἐμὴν πεπληρωμένην ἐν <RF>ἑαυτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς RP<Rf>ἑαυτοῖς.
ἐγὼ δέδωκα αὐτοῖς τὸν λόγον σου, καὶ ὁ κόσμος ἐμίσησεν αὐτούς, ὅτι οὐκ εἰσὶν ἐκ τοῦ κόσμου καθὼς ἐγὼ οὐκ εἰμὶ ἐκ τοῦ κόσμου.
οὐκ ἐρωτῶ ἵνα ἄρῃς αὐτοὺς ἐκ τοῦ κόσμου ἀλλ’ ἵνα τηρήσῃς αὐτοὺς ἐκ τοῦ πονηροῦ.
ἐκ τοῦ κόσμου οὐκ εἰσὶν καθὼς ἐγὼ <RF>οὐκ εἰμὶ ἐκ τοῦ κόσμου WH Treg NIV ] ἐκ τοῦ κόσμου οὐκ εἰμὶ RP<Rf>οὐκ εἰμὶ ἐκ τοῦ κόσμου.
ἁγίασον αὐτοὺς ἐν τῇ <RF>ἀληθείᾳ WH Treg NIV ] + σου RP<Rf>ἀληθείᾳ ὁ λόγος ὁ σὸς ἀλήθειά ἐστιν.
καθὼς ἐμὲ ἀπέστειλας εἰς τὸν κόσμον, κἀγὼ ἀπέστειλα αὐτοὺς εἰς τὸν κόσμον
καὶ ὑπὲρ αὐτῶν ἐγὼ ἁγιάζω ἐμαυτόν, ἵνα <RF>ὦσιν καὶ αὐτοὶ WH Treg NIV ] καὶ αὐτοὶ ὦσιν RP<Rf>ὦσιν καὶ αὐτοὶ ἡγιασμένοι ἐν ἀληθείᾳ.<CM>
Οὐ περὶ τούτων δὲ ἐρωτῶ μόνον, ἀλλὰ καὶ περὶ τῶν πιστευόντων διὰ τοῦ λόγου αὐτῶν εἰς ἐμέ,
ἵνα πάντες ἓν ὦσιν, καθὼς σύ, <RF>πάτερ WH NIV RP ] πατὴρ Treg<Rf>πάτερ, ἐν ἐμοὶ κἀγὼ ἐν σοί, ἵνα καὶ αὐτοὶ ἐν <RF>ἡμῖν WH Treg NIV ] + ἓν RP<Rf>ἡμῖν ὦσιν, ἵνα ὁ κόσμος <RF>πιστεύῃ WH Treg NIV ] πιστεύσῃ RP<Rf>πιστεύῃ ὅτι σύ με ἀπέστειλας.
κἀγὼ τὴν δόξαν ἣν δέδωκάς μοι δέδωκα αὐτοῖς, ἵνα ὦσιν ἓν καθὼς ἡμεῖς <RF>ἕν WH Treg NIV ] + ἐσμεν RP<Rf>ἕν,
ἐγὼ ἐν αὐτοῖς καὶ σὺ ἐν ἐμοί, ἵνα ὦσιν τετελειωμένοι εἰς ἕν, <RF>ἵνα WH Treg NIV ] καὶ ἵνα RP<Rf>ἵνα γινώσκῃ ὁ κόσμος ὅτι σύ με ἀπέστειλας καὶ ἠγάπησας αὐτοὺς καθὼς ἐμὲ ἠγάπησας.
<RF>πάτερ WH NIV RP ] Πατήρ Treg<Rf>πάτερ, <RF>ὃ WH Treg NIV ] οὕς RP<Rf>ὃ δέδωκάς μοι, θέλω ἵνα ὅπου εἰμὶ ἐγὼ κἀκεῖνοι ὦσιν μετ’ ἐμοῦ, ἵνα θεωρῶσιν τὴν δόξαν τὴν ἐμὴν ἣν <RF>δέδωκάς WH Treg NIV ] ἔδωκάς RP<Rf>δέδωκάς μοι, ὅτι ἠγάπησάς με πρὸ καταβολῆς κόσμου.<CM>
<RF>Πάτερ WH NIV RP ] Πατὴρ Treg<Rf>Πάτερ δίκαιε, καὶ ὁ κόσμος σε οὐκ ἔγνω, ἐγὼ δέ σε ἔγνων, καὶ οὗτοι ἔγνωσαν ὅτι σύ με ἀπέστειλας,
καὶ ἐγνώρισα αὐτοῖς τὸ ὄνομά σου καὶ γνωρίσω, ἵνα ἡ ἀγάπη ἣν ἠγάπησάς με ἐν αὐτοῖς ᾖ κἀγὼ ἐν αὐτοῖς.<CM>
Ταῦτα <RF>εἰπὼν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>εἰπὼν Ἰησοῦς ἐξῆλθεν σὺν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ πέραν τοῦ χειμάρρου <RF>τοῦ Treg NIV ] τῶν WH RP<Rf>τοῦ Κεδρὼν ὅπου ἦν κῆπος, εἰς ὃν εἰσῆλθεν αὐτὸς καὶ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ.
ᾔδει δὲ καὶ Ἰούδας ὁ παραδιδοὺς αὐτὸν τὸν τόπον, ὅτι πολλάκις <RF>συνήχθη WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>συνήχθη Ἰησοῦς ἐκεῖ μετὰ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ.
ὁ οὖν Ἰούδας λαβὼν τὴν σπεῖραν καὶ ἐκ τῶν ἀρχιερέων καὶ <RF>ἐκ τῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐκ τῶν Φαρισαίων ὑπηρέτας ἔρχεται ἐκεῖ μετὰ φανῶν καὶ λαμπάδων καὶ ὅπλων.
Ἰησοῦς <RF>οὖν WH NIV RP ] δὲ Treg<Rf>οὖν εἰδὼς πάντα τὰ ἐρχόμενα ἐπ’ αὐτὸν <RF>ἐξῆλθεν καὶ λέγει WH Treg NIV ] ἐξελθὼν εἶπεν RP<Rf>ἐξῆλθεν, καὶ λέγει αὐτοῖς Τίνα ζητεῖτε;
ἀπεκρίθησαν αὐτῷ Ἰησοῦν τὸν Ναζωραῖον. λέγει <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + ὁ Ἰησοῦς RP<Rf>αὐτοῖς Ἐγώ εἰμι. εἱστήκει δὲ καὶ Ἰούδας ὁ παραδιδοὺς αὐτὸν μετ’ αὐτῶν.
ὡς οὖν εἶπεν <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>αὐτοῖς Ἐγώ εἰμι, ἀπῆλθον εἰς τὰ ὀπίσω καὶ ἔπεσαν χαμαί.
πάλιν οὖν <RF>ἐπηρώτησεν αὐτούς WH Treg NIV ] αὐτούς ἐπηρώτησεν RP<Rf>ἐπηρώτησεν αὐτούς Τίνα ζητεῖτε; οἱ δὲ εἶπαν Ἰησοῦν τὸν Ναζωραῖον.
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς Εἶπον ὑμῖν ὅτι ἐγώ εἰμι εἰ οὖν ἐμὲ ζητεῖτε, ἄφετε τούτους ὑπάγειν
ἵνα πληρωθῇ ὁ λόγος ὃν εἶπεν ὅτι Οὓς δέδωκάς μοι οὐκ ἀπώλεσα ἐξ αὐτῶν οὐδένα.
Σίμων οὖν Πέτρος ἔχων μάχαιραν εἵλκυσεν αὐτὴν καὶ ἔπαισεν τὸν τοῦ ἀρχιερέως δοῦλον καὶ ἀπέκοψεν αὐτοῦ τὸ <RF>ὠτάριον WH Treg NIV ] ὠτίον RP<Rf>ὠτάριον τὸ δεξιόν. ἦν δὲ ὄνομα τῷ δούλῳ Μάλχος.
εἶπεν οὖν ὁ Ἰησοῦς τῷ Πέτρῳ Βάλε τὴν <RF>μάχαιραν WH Treg NIV ] + σου RP<Rf>μάχαιραν εἰς τὴν θήκην τὸ ποτήριον ὃ δέδωκέν μοι ὁ πατὴρ οὐ μὴ πίω αὐτό;<CM>
Ἡ οὖν σπεῖρα καὶ ὁ χιλίαρχος καὶ οἱ ὑπηρέται τῶν Ἰουδαίων συνέλαβον τὸν Ἰησοῦν καὶ ἔδησαν αὐτὸν
καὶ <RF>ἤγαγον WH Treg NIV ] ἀπήγαγον αὐτὸν RP<Rf>ἤγαγον πρὸς Ἅνναν πρῶτον ἦν γὰρ πενθερὸς τοῦ Καϊάφα, ὃς ἦν ἀρχιερεὺς τοῦ ἐνιαυτοῦ ἐκείνου
ἦν δὲ Καϊάφας ὁ συμβουλεύσας τοῖς Ἰουδαίοις ὅτι συμφέρει ἕνα ἄνθρωπον <RF>ἀποθανεῖν WH Treg NIV ] ἀπολέσθαι RP<Rf>ἀποθανεῖν ὑπὲρ τοῦ λαοῦ.<CM>
Ἠκολούθει δὲ τῷ Ἰησοῦ Σίμων Πέτρος <RF>καὶ WH NIV ] + ὁ Treg RP<Rf>καὶ ἄλλος μαθητής. ὁ δὲ μαθητὴς ἐκεῖνος ἦν γνωστὸς τῷ ἀρχιερεῖ καὶ συνεισῆλθεν τῷ Ἰησοῦ εἰς τὴν αὐλὴν τοῦ ἀρχιερέως,
ὁ δὲ Πέτρος εἱστήκει πρὸς τῇ θύρᾳ ἔξω. ἐξῆλθεν οὖν ὁ μαθητὴς ὁ ἄλλος <RF>ὁ WH Treg NIV ] ὅς ἦν RP<Rf>ὁ γνωστὸς <RF>τοῦ ἀρχιερέως WH Treg NIV ] τῷ ἀρχιερεῖ RP<Rf>τοῦ ἀρχιερέως καὶ εἶπεν τῇ θυρωρῷ καὶ εἰσήγαγεν τὸν Πέτρον.
λέγει οὖν <RF>τῷ Πέτρῳ ἡ παιδίσκη ἡ θυρωρός WH Treg NIV ] ἡ παιδίσκη ἡ θυρωρός τῷ Πέτρῳ RP<Rf>τῷ Πέτρῳ ἡ παιδίσκη ἡ θυρωρός Μὴ καὶ σὺ ἐκ τῶν μαθητῶν εἶ τοῦ ἀνθρώπου τούτου; λέγει ἐκεῖνος Οὐκ εἰμί.
εἱστήκεισαν δὲ οἱ δοῦλοι καὶ οἱ ὑπηρέται ἀνθρακιὰν πεποιηκότες, ὅτι ψῦχος ἦν, καὶ ἐθερμαίνοντο ἦν δὲ <RF>καὶ ὁ Πέτρος μετ᾽ αὐτῶν WH Treg NIV ] μετ᾽ αὐτῶν ὁ Πέτρος RP<Rf>καὶ ὁ Πέτρος μετ’ αὐτῶν ἑστὼς καὶ θερμαινόμενος.<CM>
Ὁ οὖν ἀρχιερεὺς ἠρώτησεν τὸν Ἰησοῦν περὶ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ καὶ περὶ τῆς διδαχῆς αὐτοῦ.
ἀπεκρίθη <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>αὐτῷ Ἰησοῦς Ἐγὼ παρρησίᾳ <RF>λελάληκα WH Treg NIV ] ἐλάλησα RP<Rf>λελάληκα τῷ κόσμῳ ἐγὼ πάντοτε ἐδίδαξα ἐν συναγωγῇ καὶ ἐν τῷ ἱερῷ, ὅπου <RF>πάντες WH Treg NIV ] πάντοτε RP<Rf>πάντες οἱ Ἰουδαῖοι συνέρχονται, καὶ ἐν κρυπτῷ ἐλάλησα οὐδέν
τί με <RF>ἐρωτᾷς; ἐρώτησον WH Treg NIV ] ἐπερωτᾷς; Ἐπερώτησον RP<Rf>ἐρωτᾷς; ἐρώτησον τοὺς ἀκηκοότας τί ἐλάλησα αὐτοῖς ἴδε οὗτοι οἴδασιν ἃ εἶπον ἐγώ.
ταῦτα δὲ αὐτοῦ εἰπόντος εἷς <RF>παρεστηκὼς τῶν ὑπηρετῶν WH Treg NIV ] τῶν ὑπηρετῶν παρεστηκὼς RP<Rf>παρεστηκὼς τῶν ὑπηρετῶν ἔδωκεν ῥάπισμα τῷ Ἰησοῦ εἰπών Οὕτως ἀποκρίνῃ τῷ ἀρχιερεῖ;
ἀπεκρίθη <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>αὐτῷ Ἰησοῦς Εἰ κακῶς ἐλάλησα, μαρτύρησον περὶ τοῦ κακοῦ εἰ δὲ καλῶς, τί με δέρεις;
ἀπέστειλεν <RF>οὖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὖν αὐτὸν ὁ Ἅννας δεδεμένον πρὸς Καϊάφαν τὸν ἀρχιερέα.<CM>
Ἦν δὲ Σίμων Πέτρος ἑστὼς καὶ θερμαινόμενος. εἶπον οὖν αὐτῷ Μὴ καὶ σὺ ἐκ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ εἶ; <RF>ἠρνήσατο WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>ἠρνήσατο ἐκεῖνος καὶ εἶπεν Οὐκ εἰμί.
λέγει εἷς ἐκ τῶν δούλων τοῦ ἀρχιερέως, συγγενὴς ὢν οὗ ἀπέκοψεν Πέτρος τὸ ὠτίον Οὐκ ἐγώ σε εἶδον ἐν τῷ κήπῳ μετ’ αὐτοῦ;
πάλιν οὖν <RF>ἠρνήσατο WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἠρνήσατο Πέτρος καὶ εὐθέως ἀλέκτωρ ἐφώνησεν.<CM>
Ἄγουσιν οὖν τὸν Ἰησοῦν ἀπὸ τοῦ Καϊάφα εἰς τὸ πραιτώριον ἦν δὲ πρωΐ καὶ αὐτοὶ οὐκ εἰσῆλθον εἰς τὸ πραιτώριον, ἵνα μὴ μιανθῶσιν <RF>ἀλλὰ WH Treg NIV ] ἀλλ᾽ ἵνα RP<Rf>ἀλλὰ φάγωσιν τὸ πάσχα.
ἐξῆλθεν οὖν ὁ Πιλᾶτος <RF>ἔξω WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἔξω πρὸς αὐτοὺς καὶ <RF>φησίν WH Treg NIV ] εἶπεν RP<Rf>φησίν Τίνα κατηγορίαν φέρετε <RF>κατὰ Treg NIV RP ] – WH<Rf>κατὰ τοῦ ἀνθρώπου τούτου;
ἀπεκρίθησαν καὶ εἶπαν αὐτῷ Εἰ μὴ ἦν οὗτος <RF>κακὸν ποιῶν WH Treg NIV ] κακοποιός RP<Rf>κακὸν ποιῶν, οὐκ ἄν σοι παρεδώκαμεν αὐτόν.
εἶπεν οὖν αὐτοῖς <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ Πιλᾶτος Λάβετε αὐτὸν ὑμεῖς, καὶ κατὰ τὸν νόμον ὑμῶν κρίνατε αὐτόν. <RF>εἶπον WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>εἶπον αὐτῷ οἱ Ἰουδαῖοι Ἡμῖν οὐκ ἔξεστιν ἀποκτεῖναι οὐδένα
ἵνα ὁ λόγος τοῦ Ἰησοῦ πληρωθῇ ὃν εἶπεν σημαίνων ποίῳ θανάτῳ ἤμελλεν ἀποθνῄσκειν.<CM>
Εἰσῆλθεν οὖν <RF>πάλιν εἰς τὸ πραιτώριον WH Treg NIV ] εἰς τὸ πραιτώριον πάλιν RP<Rf>πάλιν εἰς τὸ πραιτώριον ὁ Πιλᾶτος καὶ ἐφώνησεν τὸν Ἰησοῦν καὶ εἶπεν αὐτῷ Σὺ εἶ ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων;
<RF>ἀπεκρίθη WH Treg NIV ] + αὐτῷ ὁ RP<Rf>ἀπεκρίθη Ἰησοῦς <RF>Ἀπὸ σεαυτοῦ WH Treg NIV ] Ἀφ᾽ ἑαυτοῦ RP<Rf>Ἀπὸ σεαυτοῦ σὺ τοῦτο λέγεις ἢ ἄλλοι <RF>εἶπόν σοι WH Treg NIV ] σοι εἶπόν RP<Rf>εἶπόν σοι περὶ ἐμοῦ;
ἀπεκρίθη ὁ Πιλᾶτος Μήτι ἐγὼ Ἰουδαῖός εἰμι; τὸ ἔθνος τὸ σὸν καὶ οἱ ἀρχιερεῖς παρέδωκάν σε ἐμοί τί ἐποίησας;
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς Ἡ βασιλεία ἡ ἐμὴ οὐκ ἔστιν ἐκ τοῦ κόσμου τούτου εἰ ἐκ τοῦ κόσμου τούτου ἦν ἡ βασιλεία ἡ ἐμή, οἱ ὑπηρέται <RF>οἱ ἐμοὶ ἠγωνίζοντο ἄν WH Treg NIV ] ἄν οἱ ἐμοὶ ἠγωνίζοντο RP<Rf>οἱ ἐμοὶ ἠγωνίζοντο ἄν, ἵνα μὴ παραδοθῶ τοῖς Ἰουδαίοις νῦν δὲ ἡ βασιλεία ἡ ἐμὴ οὐκ ἔστιν ἐντεῦθεν.
εἶπεν οὖν αὐτῷ ὁ Πιλᾶτος Οὐκοῦν βασιλεὺς εἶ σύ; ἀπεκρίθη <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Ἰησοῦς Σὺ λέγεις ὅτι βασιλεύς <RF>εἰμι WH Treg NIV ] + ἐγώ RP<Rf>εἰμι. ἐγὼ εἰς τοῦτο γεγέννημαι καὶ εἰς τοῦτο ἐλήλυθα εἰς τὸν κόσμον ἵνα μαρτυρήσω τῇ ἀληθείᾳ πᾶς ὁ ὢν ἐκ τῆς ἀληθείας ἀκούει μου τῆς φωνῆς.
λέγει αὐτῷ ὁ Πιλᾶτος Τί ἐστιν ἀλήθεια;<CM><PF>Καὶ τοῦτο εἰπὼν πάλιν ἐξῆλθεν πρὸς τοὺς Ἰουδαίους, καὶ λέγει αὐτοῖς Ἐγὼ οὐδεμίαν <RF>εὑρίσκω ἐν αὐτῷ αἰτίαν WH Treg NIV ] αἰτίαν εὑρίσκω ἐν αὐτῷ RP<Rf>εὑρίσκω ἐν αὐτῷ αἰτίαν
ἔστιν δὲ συνήθεια ὑμῖν ἵνα ἕνα <RF>ἀπολύσω ὑμῖν WH Treg NIV ] ὑμῖν ἀπολύσω RP<Rf>ἀπολύσω ὑμῖν ἐν τῷ πάσχα βούλεσθε οὖν <RF>ἀπολύσω ὑμῖν WH Treg NIV ] ὑμῖν ἀπολύσω RP<Rf>ἀπολύσω ὑμῖν τὸν βασιλέα τῶν Ἰουδαίων;
ἐκραύγασαν οὖν <RF>πάλιν WH NIV ] + πάντες Treg RP<Rf>πάλιν λέγοντες Μὴ τοῦτον ἀλλὰ τὸν Βαραββᾶν. ἦν δὲ ὁ Βαραββᾶς λῃστής.<CM>
Τότε οὖν ἔλαβεν ὁ Πιλᾶτος τὸν Ἰησοῦν καὶ ἐμαστίγωσεν.
καὶ οἱ στρατιῶται πλέξαντες στέφανον ἐξ ἀκανθῶν ἐπέθηκαν αὐτοῦ τῇ κεφαλῇ, καὶ ἱμάτιον πορφυροῦν περιέβαλον αὐτόν,
καὶ <RF>ἤρχοντο πρὸς αὐτὸν καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἤρχοντο πρὸς αὐτὸν καὶ ἔλεγον Χαῖρε, ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων καὶ ἐδίδοσαν αὐτῷ ῥαπίσματα.
<RF>καὶ ἐξῆλθεν WH Treg NIV ] Ἐξῆλθεν οὖν RP<Rf>καὶ ἐξῆλθεν πάλιν ἔξω ὁ Πιλᾶτος καὶ λέγει αὐτοῖς Ἴδε ἄγω ὑμῖν αὐτὸν ἔξω, ἵνα γνῶτε ὅτι <RF>οὐδεμίαν αἰτίαν εὑρίσκω ἐν αὐτῷ WH Treg NIV ] ἐν αὐτῷ οὐδεμίαν αἰτίαν εὑρίσκω RP<Rf>οὐδεμίαν αἰτίαν εὑρίσκω ἐν αὐτῷ.
ἐξῆλθεν οὖν ὁ Ἰησοῦς ἔξω, φορῶν τὸν ἀκάνθινον στέφανον καὶ τὸ πορφυροῦν ἱμάτιον. καὶ λέγει αὐτοῖς <RF>Ἰδοὺ WH Treg NIV ] Ἴδε RP<Rf>Ἰδοὺ ὁ ἄνθρωπος.
ὅτε οὖν εἶδον αὐτὸν οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ ὑπηρέται ἐκραύγασαν λέγοντες Σταύρωσον <RF>σταύρωσον WH Treg NIV ] + αὐτὸν RP<Rf>σταύρωσον. λέγει αὐτοῖς ὁ Πιλᾶτος Λάβετε αὐτὸν ὑμεῖς καὶ σταυρώσατε, ἐγὼ γὰρ οὐχ εὑρίσκω ἐν αὐτῷ αἰτίαν.
ἀπεκρίθησαν αὐτῷ οἱ Ἰουδαῖοι Ἡμεῖς νόμον ἔχομεν, καὶ κατὰ τὸν <RF>νόμον WH Treg NIV ] + ἡμῶν RP<Rf>νόμον ὀφείλει ἀποθανεῖν, ὅτι <RF>υἱὸν θεοῦ ἑαυτὸν WH Treg NIV ] ἑαυτὸν υἱὸν θεοῦ RP<Rf>υἱὸν θεοῦ ἑαυτὸν ἐποίησεν.<CM>
Ὅτε οὖν ἤκουσεν ὁ Πιλᾶτος τοῦτον τὸν λόγον, μᾶλλον ἐφοβήθη,
καὶ εἰσῆλθεν εἰς τὸ πραιτώριον πάλιν καὶ λέγει τῷ Ἰησοῦ Πόθεν εἶ σύ; ὁ δὲ Ἰησοῦς ἀπόκρισιν οὐκ ἔδωκεν αὐτῷ.
λέγει οὖν αὐτῷ ὁ Πιλᾶτος Ἐμοὶ οὐ λαλεῖς; οὐκ οἶδας ὅτι ἐξουσίαν ἔχω <RF>ἀπολῦσαί σε … ἔχω σταυρῶσαί WH Treg NIV ] σταυρῶσαί σε … ἔχω ἀπολῦσαί RP<Rf>ἀπολῦσαί σε καὶ ἐξουσίαν ἔχω σταυρῶσαί σε;
ἀπεκρίθη <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτῷ Ἰησοῦς Οὐκ εἶχες ἐξουσίαν <RF>κατ᾽ ἐμοῦ οὐδεμίαν WH Treg NIV ] οὐδεμίαν κατ᾽ ἐμοῦ RP<Rf>κατ’ ἐμοῦ οὐδεμίαν εἰ μὴ ἦν <RF>δεδομένον σοι WH Treg NIV ] σοι δεδομένον RP<Rf>δεδομένον σοι ἄνωθεν διὰ τοῦτο ὁ <RF>παραδούς WH NIV ] παραδιδούς Treg RP<Rf>παραδούς μέ σοι μείζονα ἁμαρτίαν ἔχει.
ἐκ τούτου <RF>ὁ Πιλᾶτος ἐζήτει WH Treg NIV ] ἐζήτει ὁ Πιλᾶτος RP<Rf>ὁ Πιλᾶτος ἐζήτει ἀπολῦσαι αὐτόν οἱ δὲ Ἰουδαῖοι <RF>ἐκραύγασαν WH Treg NIV ] ἔκραζον RP<Rf>ἐκραύγασαν λέγοντες Ἐὰν τοῦτον ἀπολύσῃς, οὐκ εἶ φίλος τοῦ Καίσαρος πᾶς ὁ βασιλέα ἑαυτὸν ποιῶν ἀντιλέγει τῷ Καίσαρι.<CM>
Ὁ οὖν Πιλᾶτος ἀκούσας <RF>τῶν λόγων τούτων WH Treg NIV ] τοῦτον τὸν λόγον RP<Rf>τῶν λόγων τούτων ἤγαγεν ἔξω τὸν Ἰησοῦν, καὶ ἐκάθισεν <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>ἐπὶ βήματος εἰς τόπον λεγόμενον Λιθόστρωτον, Ἑβραϊστὶ δὲ Γαββαθα.
ἦν δὲ παρασκευὴ τοῦ πάσχα, ὥρα <RF>ἦν ὡς WH Treg NIV ] δὲ ὡσεὶ RP<Rf>ἦν ὡς ἕκτη. καὶ λέγει τοῖς Ἰουδαίοις Ἴδε ὁ βασιλεὺς ὑμῶν.
<RF>ἐκραύγασαν οὖν ἐκεῖνοι WH Treg NIV ] Οἱ δὲ ἐκραύγασαν RP<Rf>ἐκραύγασαν οὖν ἐκεῖνοι Ἆρον ἆρον, σταύρωσον αὐτόν. λέγει αὐτοῖς ὁ Πιλᾶτος Τὸν βασιλέα ὑμῶν σταυρώσω; ἀπεκρίθησαν οἱ ἀρχιερεῖς Οὐκ ἔχομεν βασιλέα εἰ μὴ Καίσαρα.
τότε οὖν παρέδωκεν αὐτὸν αὐτοῖς ἵνα σταυρωθῇ.<CM><PF>Παρέλαβον <RF>οὖν WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>οὖν τὸν <RF>Ἰησοῦν WH Treg NIV ] + καὶ ἤγαγον RP<Rf>Ἰησοῦν
καὶ βαστάζων <RF>αὑτῷ τὸν σταυρὸν WH Treg ] ἑαυτῷ τὸν σταυρὸν NIV; τὸν σταυρὸν αὐτοῦ RP<Rf>αὑτῷ τὸν σταυρὸν ἐξῆλθεν εἰς <RF>τὸν WH Treg NIV ] τόπον RP<Rf>τὸν λεγόμενον Κρανίου Τόπον, <RF>ὃ WH Treg NIV ] ὅς RP<Rf>ὃ λέγεται Ἑβραϊστὶ Γολγοθα,
ὅπου αὐτὸν ἐσταύρωσαν, καὶ μετ’ αὐτοῦ ἄλλους δύο ἐντεῦθεν καὶ ἐντεῦθεν, μέσον δὲ τὸν Ἰησοῦν.
ἔγραψεν δὲ καὶ τίτλον ὁ Πιλᾶτος καὶ ἔθηκεν ἐπὶ τοῦ σταυροῦ ἦν δὲ γεγραμμένον Ἰησοῦς ὁ Ναζωραῖος ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων.
τοῦτον οὖν τὸν τίτλον πολλοὶ ἀνέγνωσαν τῶν Ἰουδαίων, ὅτι ἐγγὺς ἦν ὁ τόπος τῆς πόλεως ὅπου ἐσταυρώθη ὁ Ἰησοῦς καὶ ἦν γεγραμμένον Ἑβραϊστί, <RF>Ῥωμαϊστί Ἑλληνιστί WH Treg NIV ] Ἑλληνιστί Ῥωμαϊστί RP<Rf>Ῥωμαϊστί, Ἑλληνιστί.
ἔλεγον οὖν τῷ Πιλάτῳ οἱ ἀρχιερεῖς τῶν Ἰουδαίων Μὴ γράφε Ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων, ἀλλ’ ὅτι ἐκεῖνος εἶπεν Βασιλεὺς <RF>τῶν Ἰουδαίων εἰμί WH Treg ] εἰμι τῶν Ἰουδαίων NIV RP<Rf>τῶν Ἰουδαίων εἰμί.
ἀπεκρίθη ὁ Πιλᾶτος Ὃ γέγραφα γέγραφα.
οἱ οὖν στρατιῶται ὅτε ἐσταύρωσαν τὸν Ἰησοῦν ἔλαβον τὰ ἱμάτια αὐτοῦ καὶ ἐποίησαν τέσσαρα μέρη, ἑκάστῳ στρατιώτῃ μέρος, καὶ τὸν χιτῶνα. ἦν δὲ ὁ χιτὼν ἄραφος, ἐκ τῶν ἄνωθεν ὑφαντὸς δι’ ὅλου
εἶπαν οὖν πρὸς ἀλλήλους Μὴ σχίσωμεν αὐτόν, ἀλλὰ λάχωμεν περὶ αὐτοῦ τίνος ἔσται ἵνα ἡ γραφὴ πληρωθῇ <RF>ἡ λέγουσα Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἡ λέγουσα Διεμερίσαντο τὰ ἱμάτιά μου ἑαυτοῖς καὶ ἐπὶ τὸν ἱματισμόν μου ἔβαλον κλῆρον. Οἱ μὲν οὖν στρατιῶται ταῦτα ἐποίησαν.<CM>
Εἱστήκεισαν δὲ παρὰ τῷ σταυρῷ τοῦ Ἰησοῦ ἡ μήτηρ αὐτοῦ καὶ ἡ ἀδελφὴ τῆς μητρὸς αὐτοῦ, Μαρία ἡ τοῦ Κλωπᾶ καὶ Μαρία ἡ Μαγδαληνή.
Ἰησοῦς οὖν ἰδὼν τὴν μητέρα καὶ τὸν μαθητὴν παρεστῶτα ὃν ἠγάπα λέγει τῇ <RF>μητρί WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μητρί Γύναι, <RF>ἴδε WH Treg NIV ] ἰδοὺ RP<Rf>ἴδε ὁ υἱός σου
εἶτα λέγει τῷ μαθητῇ <RF>Ἴδε WH Treg NIV ] Ἰδοὺ RP<Rf>Ἴδε ἡ μήτηρ σου. καὶ ἀπ’ ἐκείνης τῆς ὥρας ἔλαβεν ὁ μαθητὴς αὐτὴν εἰς τὰ ἴδια.<CM>
Μετὰ τοῦτο <RF>εἰδὼς WH Treg NIV ] ἰδὼν RP<Rf>εἰδὼς ὁ Ἰησοῦς ὅτι <RF>ἤδη πάντα WH Treg NIV ] πάντα ἤδη RP<Rf>ἤδη πάντα τετέλεσται ἵνα τελειωθῇ ἡ γραφὴ λέγει Διψῶ.
<RF>σκεῦος WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>σκεῦος ἔκειτο ὄξους μεστόν <RF>σπόγγον οὖν μεστὸν τοῦ WH Treg NIV ] οἱ δέ πλήσαντες σπόγγον RP<Rf>σπόγγον οὖν μεστὸν τοῦ ὄξους <RF>ὑσσώπῳ WH Treg NIV ] καὶ ὑσσώπῳ RP<Rf>ὑσσώπῳ περιθέντες προσήνεγκαν αὐτοῦ τῷ στόματι.
ὅτε οὖν ἔλαβεν τὸ ὄξος ὁ Ἰησοῦς εἶπεν Τετέλεσται, καὶ κλίνας τὴν κεφαλὴν παρέδωκεν τὸ πνεῦμα.<CM>
Οἱ οὖν Ἰουδαῖοι, <RF>ἐπεὶ παρασκευὴ ἦν ἵνα … σαββάτῳ WH Treg NIV ] ἵνα … σαββάτῳ ἐπεὶ παρασκευὴ ἦν RP<Rf>ἐπεὶ παρασκευὴ ἦν, ἵνα μὴ μείνῃ ἐπὶ τοῦ σταυροῦ τὰ σώματα ἐν τῷ σαββάτῳ, ἦν γὰρ μεγάλη ἡ ἡμέρα ἐκείνου τοῦ σαββάτου, ἠρώτησαν τὸν Πιλᾶτον ἵνα κατεαγῶσιν αὐτῶν τὰ σκέλη καὶ ἀρθῶσιν.
ἦλθον οὖν οἱ στρατιῶται, καὶ τοῦ μὲν πρώτου κατέαξαν τὰ σκέλη καὶ τοῦ ἄλλου τοῦ συσταυρωθέντος αὐτῷ
ἐπὶ δὲ τὸν Ἰησοῦν ἐλθόντες, ὡς εἶδον <RF>ἤδη αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὸν ἤδη RP<Rf>ἤδη αὐτὸν τεθνηκότα, οὐ κατέαξαν αὐτοῦ τὰ σκέλη,
ἀλλ’ εἷς τῶν στρατιωτῶν λόγχῃ αὐτοῦ τὴν πλευρὰν ἔνυξεν, καὶ <RF>ἐξῆλθεν εὐθὺς WH Treg NIV ] εὐθέως ἐξῆλθεν RP<Rf>ἐξῆλθεν εὐθὺς αἷμα καὶ ὕδωρ.
καὶ ὁ ἑωρακὼς μεμαρτύρηκεν, καὶ ἀληθινὴ <RF>αὐτοῦ ἐστιν WH Treg NIV ] ἐστιν αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ ἐστιν ἡ μαρτυρία, καὶ ἐκεῖνος οἶδεν ὅτι ἀληθῆ λέγει, ἵνα <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ὑμεῖς <RF>πιστεύητε WH Treg ] πιστεύσητε NIV RP<Rf>πιστεύητε.
ἐγένετο γὰρ ταῦτα ἵνα ἡ γραφὴ πληρωθῇ Ὀστοῦν οὐ συντριβήσεται <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἀπ᾽ αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ.
καὶ πάλιν ἑτέρα γραφὴ λέγει Ὄψονται εἰς ὃν ἐξεκέντησαν.<CM>
Μετὰ <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ ταῦτα ἠρώτησεν τὸν Πιλᾶτον Ἰωσὴφ <RF>ἀπὸ WH Treg ] ὁ ἀπὸ NIV RP<Rf>ἀπὸ Ἁριμαθαίας, ὢν μαθητὴς τοῦ Ἰησοῦ κεκρυμμένος δὲ διὰ τὸν φόβον τῶν Ἰουδαίων, ἵνα ἄρῃ τὸ σῶμα τοῦ Ἰησοῦ καὶ ἐπέτρεψεν ὁ Πιλᾶτος. ἦλθεν οὖν καὶ ἦρεν τὸ σῶμα <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] τοῦ Ἰησοῦ RP<Rf>αὐτοῦ.
ἦλθεν δὲ καὶ Νικόδημος, ὁ ἐλθὼν πρὸς <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] τὸν Ἰησοῦν RP<Rf>αὐτὸν νυκτὸς τὸ πρῶτον, φέρων <RF>μίγμα Treg NIV RP ] ἕλιγμα WH<Rf>μίγμα σμύρνης καὶ ἀλόης ὡς λίτρας ἑκατόν.
ἔλαβον οὖν τὸ σῶμα τοῦ Ἰησοῦ καὶ ἔδησαν <RF>αὐτὸ WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>αὐτὸ ὀθονίοις μετὰ τῶν ἀρωμάτων, καθὼς ἔθος ἐστὶν τοῖς Ἰουδαίοις ἐνταφιάζειν.
ἦν δὲ ἐν τῷ τόπῳ ὅπου ἐσταυρώθη κῆπος, καὶ ἐν τῷ κήπῳ μνημεῖον καινόν, ἐν ᾧ οὐδέπω οὐδεὶς <RF>ἦν τεθειμένος WH NIV ] ἐτέθη Treg RP<Rf>ἦν τεθειμένος
ἐκεῖ οὖν διὰ τὴν παρασκευὴν τῶν Ἰουδαίων, ὅτι ἐγγὺς ἦν τὸ μνημεῖον, ἔθηκαν τὸν Ἰησοῦν.<CM>
Τῇ δὲ μιᾷ τῶν σαββάτων Μαρία ἡ Μαγδαληνὴ ἔρχεται πρωῒ σκοτίας ἔτι οὔσης εἰς τὸ μνημεῖον, καὶ βλέπει τὸν λίθον ἠρμένον ἐκ τοῦ μνημείου.
τρέχει οὖν καὶ ἔρχεται πρὸς Σίμωνα Πέτρον καὶ πρὸς τὸν ἄλλον μαθητὴν ὃν ἐφίλει ὁ Ἰησοῦς, καὶ λέγει αὐτοῖς Ἦραν τὸν κύριον ἐκ τοῦ μνημείου, καὶ οὐκ οἴδαμεν ποῦ ἔθηκαν αὐτόν.
ἐξῆλθεν οὖν ὁ Πέτρος καὶ ὁ ἄλλος μαθητής, καὶ ἤρχοντο εἰς τὸ μνημεῖον.
ἔτρεχον δὲ οἱ δύο ὁμοῦ καὶ ὁ ἄλλος μαθητὴς προέδραμεν τάχιον τοῦ Πέτρου καὶ ἦλθεν πρῶτος εἰς τὸ μνημεῖον,
καὶ παρακύψας βλέπει κείμενα τὰ ὀθόνια, οὐ μέντοι εἰσῆλθεν.
ἔρχεται οὖν <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ Σίμων Πέτρος ἀκολουθῶν αὐτῷ, καὶ εἰσῆλθεν εἰς τὸ μνημεῖον καὶ θεωρεῖ τὰ ὀθόνια κείμενα,
καὶ τὸ σουδάριον, ὃ ἦν ἐπὶ τῆς κεφαλῆς αὐτοῦ, οὐ μετὰ τῶν ὀθονίων κείμενον ἀλλὰ χωρὶς ἐντετυλιγμένον εἰς ἕνα τόπον
τότε οὖν εἰσῆλθεν καὶ ὁ ἄλλος μαθητὴς ὁ ἐλθὼν πρῶτος εἰς τὸ μνημεῖον, καὶ εἶδεν καὶ ἐπίστευσεν
οὐδέπω γὰρ ᾔδεισαν τὴν γραφὴν ὅτι δεῖ αὐτὸν ἐκ νεκρῶν ἀναστῆναι.
ἀπῆλθον οὖν πάλιν πρὸς <RF>αὑτοὺς WH ] αὐτοὺς Treg NIV; ἑαυτοὺς RP<Rf>αὑτοὺς οἱ μαθηταί.<CM>
Μαρία δὲ εἱστήκει πρὸς <RF>τῷ μνημείῳ ἔξω κλαίουσα WH Treg NIV ] τὸ μνημεῖον κλαίουσα ἔξω RP<Rf>τῷ μνημείῳ ἔξω κλαίουσα. ὡς οὖν ἔκλαιεν παρέκυψεν εἰς τὸ μνημεῖον,
καὶ θεωρεῖ δύο ἀγγέλους ἐν λευκοῖς καθεζομένους, ἕνα πρὸς τῇ κεφαλῇ καὶ ἕνα πρὸς τοῖς ποσίν, ὅπου ἔκειτο τὸ σῶμα τοῦ Ἰησοῦ.
καὶ λέγουσιν αὐτῇ ἐκεῖνοι Γύναι, τί κλαίεις; λέγει αὐτοῖς ὅτι Ἦραν τὸν κύριόν μου, καὶ οὐκ οἶδα ποῦ ἔθηκαν αὐτόν.
<RF>ταῦτα WH Treg NIV ] Καὶ ταῦτα RP<Rf>ταῦτα εἰποῦσα ἐστράφη εἰς τὰ ὀπίσω, καὶ θεωρεῖ τὸν Ἰησοῦν ἑστῶτα, καὶ οὐκ ᾔδει ὅτι Ἰησοῦς ἐστιν.
λέγει <RF>αὐτῇ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>αὐτῇ Ἰησοῦς Γύναι, τί κλαίεις; τίνα ζητεῖς; ἐκείνη δοκοῦσα ὅτι ὁ κηπουρός ἐστιν λέγει αὐτῷ Κύριε, εἰ σὺ ἐβάστασας αὐτόν, εἰπέ μοι ποῦ ἔθηκας αὐτόν, κἀγὼ αὐτὸν ἀρῶ.
λέγει <RF>αὐτῇ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>αὐτῇ Ἰησοῦς <RF>Μαριάμ WH Treg NIV ] Μαρία RP<Rf>Μαριάμ. στραφεῖσα ἐκείνη λέγει αὐτῷ <RF>Ἑβραϊστί WH Treg NIV ] – RP<Rf>Ἑβραϊστί Ραββουνι (ὃ λέγεται Διδάσκαλε).
λέγει <RF>αὐτῇ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>αὐτῇ Ἰησοῦς Μή μου ἅπτου, οὔπω γὰρ ἀναβέβηκα πρὸς τὸν <RF>πατέρα WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>πατέρα πορεύου δὲ πρὸς τοὺς ἀδελφούς μου καὶ εἰπὲ αὐτοῖς Ἀναβαίνω πρὸς τὸν πατέρα μου καὶ πατέρα ὑμῶν καὶ θεόν μου καὶ θεὸν ὑμῶν.
ἔρχεται <RF>Μαριὰμ WH Treg NIV ] Μαρία RP<Rf>Μαριὰμ ἡ Μαγδαληνὴ <RF>ἀγγέλλουσα WH Treg NIV ] ἀπαγγέλλουσα RP<Rf>ἀγγέλλουσα τοῖς μαθηταῖς ὅτι <RF>Ἑώρακα WH Treg NIV ] ἑώρακεν RP<Rf>Ἑώρακα τὸν κύριον καὶ ταῦτα εἶπεν αὐτῇ.<CM>
Οὔσης οὖν ὀψίας τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ τῇ <RF>μιᾷ WH Treg NIV ] + τῶν RP<Rf>μιᾷ σαββάτων, καὶ τῶν θυρῶν κεκλεισμένων ὅπου ἦσαν οἱ <RF>μαθηταὶ WH Treg NIV ] + συνηγμένοι RP<Rf>μαθηταὶ διὰ τὸν φόβον τῶν Ἰουδαίων, ἦλθεν ὁ Ἰησοῦς καὶ ἔστη εἰς τὸ μέσον, καὶ λέγει αὐτοῖς Εἰρήνη ὑμῖν.
καὶ τοῦτο εἰπὼν <RF>ἔδειξεν NIV ] + καὶ WH Treg; + αὐτοῖς RP<Rf>ἔδειξεν τὰς χεῖρας καὶ τὴν πλευρὰν <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῖς. ἐχάρησαν οὖν οἱ μαθηταὶ ἰδόντες τὸν κύριον.
εἶπεν οὖν αὐτοῖς <RF>ὁ Ἰησοῦς WH NIV RP ] – Treg<Rf>ὁ Ἰησοῦς πάλιν Εἰρήνη ὑμῖν καθὼς ἀπέσταλκέν με ὁ πατήρ, κἀγὼ πέμπω ὑμᾶς.
καὶ τοῦτο εἰπὼν ἐνεφύσησεν καὶ λέγει αὐτοῖς Λάβετε πνεῦμα ἅγιον
ἄν τινων ἀφῆτε τὰς ἁμαρτίας <RF>ἀφέωνται WH Treg NIV ] ἀφιένται RP<Rf>ἀφέωνται αὐτοῖς ἄν τινων κρατῆτε κεκράτηνται.<CM>
Θωμᾶς δὲ εἷς ἐκ τῶν δώδεκα, ὁ λεγόμενος Δίδυμος, οὐκ ἦν μετ’ αὐτῶν ὅτε <RF>ἦλθεν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἦλθεν Ἰησοῦς.
ἔλεγον οὖν αὐτῷ οἱ ἄλλοι μαθηταί Ἑωράκαμεν τὸν κύριον. ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Ἐὰν μὴ ἴδω ἐν ταῖς χερσὶν αὐτοῦ τὸν τύπον τῶν ἥλων καὶ βάλω τὸν δάκτυλόν μου εἰς τὸν τύπον τῶν ἥλων καὶ βάλω <RF>μου τὴν χεῖρα WH Treg NIV ] τὴν χεῖρά μου RP<Rf>μου τὴν χεῖρα εἰς τὴν πλευρὰν αὐτοῦ, οὐ μὴ πιστεύσω.<CM>
Καὶ μεθ’ ἡμέρας ὀκτὼ πάλιν ἦσαν ἔσω οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ καὶ Θωμᾶς μετ’ αὐτῶν. ἔρχεται ὁ Ἰησοῦς τῶν θυρῶν κεκλεισμένων, καὶ ἔστη εἰς τὸ μέσον καὶ εἶπεν Εἰρήνη ὑμῖν.
εἶτα λέγει τῷ Θωμᾷ Φέρε τὸν δάκτυλόν σου ὧδε καὶ ἴδε τὰς χεῖράς μου, καὶ φέρε τὴν χεῖρά σου καὶ βάλε εἰς τὴν πλευράν μου, καὶ μὴ γίνου ἄπιστος ἀλλὰ πιστός.
<RF>ἀπεκρίθη WH Treg NIV ] Καὶ ἀπεκρίθη RP<Rf>ἀπεκρίθη Θωμᾶς καὶ εἶπεν αὐτῷ Ὁ κύριός μου καὶ ὁ θεός μου.
λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Ὅτι ἑώρακάς με πεπίστευκας; μακάριοι οἱ μὴ ἰδόντες καὶ πιστεύσαντες.<CM>
Πολλὰ μὲν οὖν καὶ ἄλλα σημεῖα ἐποίησεν ὁ Ἰησοῦς ἐνώπιον τῶν <RF>μαθητῶν WH Treg ] + αὐτοῦ NIV RP<Rf>μαθητῶν, ἃ οὐκ ἔστιν γεγραμμένα ἐν τῷ βιβλίῳ τούτῳ
ταῦτα δὲ γέγραπται ἵνα <RF>πιστεύητε WH ] πιστεύσητε Treg NIV RP<Rf>πιστεύητε ὅτι Ἰησοῦς ἐστιν ὁ χριστὸς ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ, καὶ ἵνα πιστεύοντες ζωὴν ἔχητε ἐν τῷ ὀνόματι αὐτοῦ.<CM>
Μετὰ ταῦτα ἐφανέρωσεν ἑαυτὸν πάλιν <RF>ὁ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὁ Ἰησοῦς τοῖς μαθηταῖς ἐπὶ τῆς θαλάσσης τῆς Τιβεριάδος ἐφανέρωσεν δὲ οὕτως.
ἦσαν ὁμοῦ Σίμων Πέτρος καὶ Θωμᾶς ὁ λεγόμενος Δίδυμος καὶ Ναθαναὴλ ὁ ἀπὸ Κανὰ τῆς Γαλιλαίας καὶ οἱ τοῦ Ζεβεδαίου καὶ ἄλλοι ἐκ τῶν μαθητῶν αὐτοῦ δύο.
λέγει αὐτοῖς Σίμων Πέτρος Ὑπάγω ἁλιεύειν λέγουσιν αὐτῷ Ἐρχόμεθα καὶ ἡμεῖς σὺν σοί. ἐξῆλθον καὶ ἐνέβησαν εἰς τὸ <RF>πλοῖον WH Treg NIV ] + εὐθύς RP<Rf>πλοῖον, καὶ ἐν ἐκείνῃ τῇ νυκτὶ ἐπίασαν οὐδέν.<CM>
Πρωΐας δὲ ἤδη <RF>γενομένης NIV RP ] γινομένης WH Treg<Rf>γενομένης <RF>ἔστη WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἔστη Ἰησοῦς εἰς τὸν αἰγιαλόν οὐ μέντοι ᾔδεισαν οἱ μαθηταὶ ὅτι Ἰησοῦς ἐστιν.
λέγει οὖν αὐτοῖς <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ Ἰησοῦς Παιδία, μή τι προσφάγιον ἔχετε; ἀπεκρίθησαν αὐτῷ Οὔ.
ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς Βάλετε εἰς τὰ δεξιὰ μέρη τοῦ πλοίου τὸ δίκτυον, καὶ εὑρήσετε. ἔβαλον οὖν, καὶ οὐκέτι αὐτὸ ἑλκύσαι <RF>ἴσχυον WH Treg NIV ] ἴσχυσαν RP<Rf>ἴσχυον ἀπὸ τοῦ πλήθους τῶν ἰχθύων.
λέγει οὖν ὁ μαθητὴς ἐκεῖνος ὃν ἠγάπα ὁ Ἰησοῦς τῷ Πέτρῳ Ὁ κύριός ἐστιν. Σίμων οὖν Πέτρος, ἀκούσας ὅτι ὁ κύριός ἐστιν, τὸν ἐπενδύτην διεζώσατο, ἦν γὰρ γυμνός, καὶ ἔβαλεν ἑαυτὸν εἰς τὴν θάλασσαν
οἱ δὲ ἄλλοι μαθηταὶ τῷ πλοιαρίῳ ἦλθον, οὐ γὰρ ἦσαν μακρὰν ἀπὸ τῆς γῆς ἀλλὰ ὡς ἀπὸ πηχῶν διακοσίων, σύροντες τὸ δίκτυον τῶν ἰχθύων.<CM>
Ὡς οὖν ἀπέβησαν εἰς τὴν γῆν βλέπουσιν ἀνθρακιὰν κειμένην καὶ ὀψάριον ἐπικείμενον καὶ ἄρτον.
λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Ἐνέγκατε ἀπὸ τῶν ὀψαρίων ὧν ἐπιάσατε νῦν.
ἀνέβη <RF>οὖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὖν Σίμων Πέτρος καὶ εἵλκυσεν τὸ δίκτυον <RF>εἰς τὴν γῆν WH Treg NIV ] ἐπὶ τῆς γῆς RP<Rf>εἰς τὴν γῆν μεστὸν ἰχθύων μεγάλων ἑκατὸν πεντήκοντα τριῶν καὶ τοσούτων ὄντων οὐκ ἐσχίσθη τὸ δίκτυον.
λέγει αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς Δεῦτε ἀριστήσατε. οὐδεὶς <RF>δὲ Treg NIV RP ] – WH<Rf>δὲ ἐτόλμα τῶν μαθητῶν ἐξετάσαι αὐτόν Σὺ τίς εἶ; εἰδότες ὅτι ὁ κύριός ἐστιν.
<RF>ἔρχεται WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>ἔρχεται <RF>ὁ RP ] – WH Treg NIV<Rf>ὁ Ἰησοῦς καὶ λαμβάνει τὸν ἄρτον καὶ δίδωσιν αὐτοῖς, καὶ τὸ ὀψάριον ὁμοίως.
τοῦτο ἤδη τρίτον ἐφανερώθη <RF>ὁ RP ] – WH Treg NIV<Rf>ὁ Ἰησοῦς τοῖς <RF>μαθηταῖς WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μαθηταῖς ἐγερθεὶς ἐκ νεκρῶν.<CM>
Ὅτε οὖν ἠρίστησαν λέγει τῷ Σίμωνι Πέτρῳ ὁ Ἰησοῦς Σίμων <RF>Ἰωάννου WH Treg NIV ] Ἰωνᾶ RP<Rf>Ἰωάννου, ἀγαπᾷς με πλέον τούτων; λέγει αὐτῷ Ναί, κύριε, σὺ οἶδας ὅτι φιλῶ σε. λέγει αὐτῷ Βόσκε τὰ ἀρνία μου.
λέγει αὐτῷ πάλιν δεύτερον Σίμων <RF>Ἰωάννου WH Treg NIV ] Ἰωνᾶ RP<Rf>Ἰωάννου, ἀγαπᾷς με; λέγει αὐτῷ Ναί, κύριε, σὺ οἶδας ὅτι φιλῶ σε. λέγει αὐτῷ Ποίμαινε τὰ πρόβατά μου.
λέγει αὐτῷ τὸ τρίτον Σίμων <RF>Ἰωάννου WH Treg NIV ] Ἰωνᾶ RP<Rf>Ἰωάννου, φιλεῖς με; ἐλυπήθη ὁ Πέτρος ὅτι εἶπεν αὐτῷ τὸ τρίτον Φιλεῖς με; καὶ <RF>εἶπεν WH Treg RP ] λέγει NIV<Rf>εἶπεν αὐτῷ Κύριε, <RF>πάντα σὺ WH Treg NIV ] σὺ πάντα RP<Rf>πάντα σὺ οἶδας, σὺ γινώσκεις ὅτι φιλῶ σε. λέγει αὐτῷ <RF>ὁ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὁ Ἰησοῦς Βόσκε τὰ <RF>πρόβατά WH NIV RP ] προβάτιά Treg<Rf>πρόβατά μου.
ἀμὴν ἀμὴν λέγω σοι, ὅτε ἦς νεώτερος, ἐζώννυες σεαυτὸν καὶ περιεπάτεις ὅπου ἤθελες ὅταν δὲ γηράσῃς, ἐκτενεῖς τὰς χεῖράς σου, καὶ ἄλλος <RF>σε ζώσει NIV RP ] ζώσει σε WH Treg<Rf>σε ζώσει καὶ οἴσει ὅπου οὐ θέλεις.
τοῦτο δὲ εἶπεν σημαίνων ποίῳ θανάτῳ δοξάσει τὸν θεόν. καὶ τοῦτο εἰπὼν λέγει αὐτῷ Ἀκολούθει μοι.<CM>
<RF>Ἐπιστραφεὶς WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>Ἐπιστραφεὶς ὁ Πέτρος βλέπει τὸν μαθητὴν ὃν ἠγάπα ὁ Ἰησοῦς ἀκολουθοῦντα, ὃς καὶ ἀνέπεσεν ἐν τῷ δείπνῳ ἐπὶ τὸ στῆθος αὐτοῦ καὶ εἶπεν Κύριε, τίς ἐστιν ὁ παραδιδούς σε;
τοῦτον <RF>οὖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὖν ἰδὼν ὁ Πέτρος λέγει τῷ Ἰησοῦ Κύριε, οὗτος δὲ τί;
λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς Ἐὰν αὐτὸν θέλω μένειν ἕως ἔρχομαι, τί πρὸς σέ; σύ <RF>μοι ἀκολούθει WH Treg NIV ] ἀκολούθει μοι RP<Rf>μοι ἀκολούθει.
ἐξῆλθεν οὖν <RF>οὗτος ὁ λόγος WH Treg NIV ] ὁ λόγος οὗτος RP<Rf>οὗτος ὁ λόγος εἰς τοὺς ἀδελφοὺς ὅτι ὁ μαθητὴς ἐκεῖνος οὐκ ἀποθνῄσκει. <RF>οὐκ εἶπεν δὲ WH Treg NIV ] καὶ οὐκ εἶπεν RP<Rf>οὐκ εἶπεν δὲ αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς ὅτι οὐκ ἀποθνῄσκει ἀλλ’ Ἐὰν αὐτὸν θέλω μένειν ἕως ἔρχομαι, τί πρὸς σέ;<CM>
Οὗτός ἐστιν ὁ μαθητὴς ὁ μαρτυρῶν περὶ τούτων καὶ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ γράψας ταῦτα, καὶ οἴδαμεν ὅτι ἀληθὴς <RF>αὐτοῦ ἡ μαρτυρία ἐστίν WH Treg NIV ] ἐστίν ἡ μαρτυρία αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ ἡ μαρτυρία ἐστίν.
ἔστιν δὲ καὶ ἄλλα πολλὰ <RF>ἃ WH Treg NIV ] ὅσα RP<Rf>ἃ ἐποίησεν ὁ Ἰησοῦς, ἅτινα ἐὰν γράφηται καθ’ ἕν, οὐδ’ αὐτὸν οἶμαι τὸν κόσμον <RF>χωρήσειν WH Treg ] χωρῆσαι NIV RP<Rf>χωρήσειν τὰ γραφόμενα <RF>βιβλία WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>βιβλία.<CM>
Τὸν μὲν πρῶτον λόγον ἐποιησάμην περὶ πάντων, ὦ Θεόφιλε, ὧν ἤρξατο <RF>ὁ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὁ Ἰησοῦς ποιεῖν τε καὶ διδάσκειν
ἄχρι ἧς ἡμέρας ἐντειλάμενος τοῖς ἀποστόλοις διὰ πνεύματος ἁγίου οὓς ἐξελέξατο ἀνελήμφθη
οἷς καὶ παρέστησεν ἑαυτὸν ζῶντα μετὰ τὸ παθεῖν αὐτὸν ἐν πολλοῖς τεκμηρίοις, δι’ ἡμερῶν τεσσεράκοντα ὀπτανόμενος αὐτοῖς καὶ λέγων τὰ περὶ τῆς βασιλείας τοῦ θεοῦ
καὶ συναλιζόμενος παρήγγειλεν αὐτοῖς ἀπὸ Ἱεροσολύμων μὴ χωρίζεσθαι, ἀλλὰ περιμένειν τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ πατρὸς ἣν ἠκούσατέ μου
ὅτι Ἰωάννης μὲν ἐβάπτισεν ὕδατι, ὑμεῖς δὲ <RF>ἐν πνεύματι βαπτισθήσεσθε WH Treg NIV ] βαπτισθήσεσθε ἐν πνεύματι RP<Rf>ἐν πνεύματι βαπτισθήσεσθε ἁγίῳ οὐ μετὰ πολλὰς ταύτας ἡμέρας.<CM>
Οἱ μὲν οὖν συνελθόντες <RF>ἠρώτων WH Treg NIV ] ἐπηρώτων RP<Rf>ἠρώτων αὐτὸν λέγοντες Κύριε, εἰ ἐν τῷ χρόνῳ τούτῳ ἀποκαθιστάνεις τὴν βασιλείαν τῷ Ἰσραήλ;
εἶπεν <RF>δὲ NIV RP ] – WH Treg<Rf>δὲ πρὸς αὐτούς Οὐχ ὑμῶν ἐστιν γνῶναι χρόνους ἢ καιροὺς οὓς ὁ πατὴρ ἔθετο ἐν τῇ ἰδίᾳ ἐξουσίᾳ,
ἀλλὰ λήμψεσθε δύναμιν ἐπελθόντος τοῦ ἁγίου πνεύματος ἐφ’ ὑμᾶς, καὶ ἔσεσθέ <RF>μου WH Treg NIV ] μοι RP<Rf>μου μάρτυρες ἔν τε Ἰερουσαλὴμ καὶ ἐν πάσῃ τῇ Ἰουδαίᾳ καὶ Σαμαρείᾳ καὶ ἕως ἐσχάτου τῆς γῆς.
καὶ ταῦτα εἰπὼν βλεπόντων αὐτῶν ἐπήρθη καὶ νεφέλη ὑπέλαβεν αὐτὸν ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν αὐτῶν.
καὶ ὡς ἀτενίζοντες ἦσαν εἰς τὸν οὐρανὸν πορευομένου αὐτοῦ, καὶ ἰδοὺ ἄνδρες δύο παρειστήκεισαν αὐτοῖς ἐν <RF>ἐσθήσεσι λευκαῖς WH Treg NIV ] ἐσθῆτι λευκῇ RP<Rf>ἐσθήσεσι λευκαῖς,
οἳ καὶ εἶπαν Ἄνδρες Γαλιλαῖοι, τί ἑστήκατε <RF>βλέποντες WH Treg ] ἐμβλέποντες NIV RP<Rf>βλέποντες εἰς τὸν οὐρανόν; οὗτος ὁ Ἰησοῦς ὁ ἀναλημφθεὶς ἀφ’ ὑμῶν εἰς τὸν οὐρανὸν οὕτως ἐλεύσεται ὃν τρόπον ἐθεάσασθε αὐτὸν πορευόμενον εἰς τὸν οὐρανόν.<CM>
Τότε ὑπέστρεψαν εἰς Ἰερουσαλὴμ ἀπὸ ὄρους τοῦ καλουμένου Ἐλαιῶνος, ὅ ἐστιν ἐγγὺς Ἰερουσαλὴμ σαββάτου ἔχον ὁδόν.
καὶ ὅτε εἰσῆλθον, <RF>εἰς τὸ ὑπερῷον ἀνέβησαν WH Treg NIV ] ἀνέβησαν εἰς τὸ ὑπερῷον RP<Rf>εἰς τὸ ὑπερῷον ἀνέβησαν οὗ ἦσαν καταμένοντες, ὅ τε Πέτρος καὶ <RF>Ἰωάννης καὶ Ἰάκωβος WH Treg NIV ] Ἰάκωβος καὶ Ἰωάννης RP<Rf>Ἰωάννης καὶ Ἰάκωβος καὶ Ἀνδρέας, Φίλιππος καὶ Θωμᾶς, Βαρθολομαῖος καὶ Μαθθαῖος, Ἰάκωβος Ἁλφαίου καὶ Σίμων ὁ ζηλωτὴς καὶ Ἰούδας Ἰακώβου.
οὗτοι πάντες ἦσαν προσκαρτεροῦντες ὁμοθυμαδὸν τῇ <RF>προσευχῇ WH Treg NIV ] + καὶ τῇ δεήσει RP<Rf>προσευχῇ σὺν γυναιξὶν καὶ <RF>Μαριὰμ WH Treg NIV ] Μαρίᾳ RP<Rf>Μαριὰμ τῇ μητρὶ τοῦ Ἰησοῦ καὶ <RF>σὺν WH Treg RP ] – NIV<Rf>σὺν τοῖς ἀδελφοῖς αὐτοῦ.<CM>
Καὶ ἐν ταῖς ἡμέραις ταύταις ἀναστὰς Πέτρος ἐν μέσῳ τῶν <RF>ἀδελφῶν WH Treg NIV ] μαθητῶν RP<Rf>ἀδελφῶν εἶπεν (ἦν τε ὄχλος ὀνομάτων ἐπὶ τὸ αὐτὸ <RF>ὡς WH Treg RP ] ὡσεὶ NIV<Rf>ὡς ἑκατὸν εἴκοσι)
Ἄνδρες ἀδελφοί, ἔδει πληρωθῆναι τὴν <RF>γραφὴν WH Treg NIV ] + ταύτην RP<Rf>γραφὴν ἣν προεῖπε τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον διὰ στόματος Δαυὶδ περὶ Ἰούδα τοῦ γενομένου ὁδηγοῦ τοῖς συλλαβοῦσιν <RF>Ἰησοῦν WH Treg NIV ] τὸν Ἰησοῦν RP<Rf>Ἰησοῦν,
ὅτι κατηριθμημένος ἦν <RF>ἐν WH Treg NIV ] σὺν RP<Rf>ἐν ἡμῖν καὶ ἔλαχεν τὸν κλῆρον τῆς διακονίας ταύτης.—
Οὗτος μὲν οὖν ἐκτήσατο χωρίον ἐκ μισθοῦ τῆς ἀδικίας, καὶ πρηνὴς γενόμενος ἐλάκησεν μέσος, καὶ ἐξεχύθη πάντα τὰ σπλάγχνα αὐτοῦ.
καὶ γνωστὸν ἐγένετο πᾶσι τοῖς κατοικοῦσιν Ἰερουσαλήμ, ὥστε κληθῆναι τὸ χωρίον ἐκεῖνο τῇ <RF>ἰδίᾳ Treg RP NA ] – WH NIV<Rf>ἰδίᾳ διαλέκτῳ αὐτῶν Ἁκελδαμάχ, τοῦτ’ ἔστιν Χωρίον Αἵματος.—
γέγραπται γὰρ ἐν βίβλῳ ψαλμῶν Γενηθήτω ἡ ἔπαυλις αὐτοῦ ἔρημος καὶ μὴ ἔστω ὁ κατοικῶν ἐν αὐτῇ, καί Τὴν ἐπισκοπὴν αὐτοῦ <RF>λαβέτω WH Treg NIV ] λάβοι RP<Rf>λαβέτω ἕτερος.
δεῖ οὖν τῶν συνελθόντων ἡμῖν ἀνδρῶν ἐν παντὶ χρόνῳ <RF>ᾧ WH Treg NIV ] ἐν ᾧ RP<Rf>ᾧ εἰσῆλθεν καὶ ἐξῆλθεν ἐφ’ ἡμᾶς ὁ κύριος Ἰησοῦς,
ἀρξάμενος ἀπὸ τοῦ βαπτίσματος Ἰωάννου ἕως τῆς ἡμέρας ἧς ἀνελήμφθη ἀφ’ ἡμῶν, μάρτυρα τῆς ἀναστάσεως αὐτοῦ <RF>σὺν ἡμῖν γενέσθαι WH Treg NIV ] γενέσθαι σὺν ἡμῖν RP<Rf>σὺν ἡμῖν γενέσθαι ἕνα τούτων.
καὶ ἔστησαν δύο, Ἰωσὴφ τὸν καλούμενον Βαρσαββᾶν, ὃς ἐπεκλήθη Ἰοῦστος, καὶ Μαθθίαν.
καὶ προσευξάμενοι εἶπαν Σὺ κύριε καρδιογνῶστα πάντων, ἀνάδειξον ὃν ἐξελέξω, ἐκ τούτων τῶν δύο ἕνα,
λαβεῖν τὸν <RF>τόπον WH Treg NIV ] κλῆρον RP<Rf>τόπον τῆς διακονίας ταύτης καὶ ἀποστολῆς, <RF>ἀφ᾽ WH Treg NIV ] ἐξ RP<Rf>ἀφ’ ἧς παρέβη Ἰούδας πορευθῆναι εἰς τὸν τόπον τὸν ἴδιον.
καὶ ἔδωκαν κλήρους <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτῶν RP<Rf>αὐτοῖς, καὶ ἔπεσεν ὁ κλῆρος ἐπὶ Μαθθίαν, καὶ συγκατεψηφίσθη μετὰ τῶν ἕνδεκα ἀποστόλων.<CM>
Καὶ ἐν τῷ συμπληροῦσθαι τὴν ἡμέραν τῆς πεντηκοστῆς ἦσαν <RF>πάντες ὁμοῦ WH Treg NIV ] ἅπαντες ὁμοθυμαδὸν RP<Rf>πάντες ὁμοῦ ἐπὶ τὸ αὐτό,
καὶ ἐγένετο ἄφνω ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἦχος ὥσπερ φερομένης πνοῆς βιαίας καὶ ἐπλήρωσεν ὅλον τὸν οἶκον οὗ ἦσαν καθήμενοι,
καὶ ὤφθησαν αὐτοῖς διαμεριζόμεναι γλῶσσαι ὡσεὶ πυρός, <RF>καὶ ἐκάθισεν WH Treg NIV ] ἐκάθισέν τε RP<Rf>καὶ ἐκάθισεν ἐφ’ ἕνα ἕκαστον αὐτῶν,
καὶ ἐπλήσθησαν <RF>πάντες WH Treg NIV ] ἅπαντες RP<Rf>πάντες πνεύματος ἁγίου, καὶ ἤρξαντο λαλεῖν ἑτέραις γλώσσαις καθὼς τὸ πνεῦμα ἐδίδου <RF>ἀποφθέγγεσθαι αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς ἀποφθέγγεσθαι RP<Rf>ἀποφθέγγεσθαι αὐτοῖς.<CM>
Ἦσαν δὲ <RF>ἐν WH Treg RP ] εἰς NIV<Rf>ἐν Ἰερουσαλὴμ κατοικοῦντες Ἰουδαῖοι, ἄνδρες εὐλαβεῖς ἀπὸ παντὸς ἔθνους τῶν ὑπὸ τὸν οὐρανόν
γενομένης δὲ τῆς φωνῆς ταύτης συνῆλθε τὸ πλῆθος καὶ συνεχύθη, ὅτι <RF>ἤκουον Treg NIV RP ] ἤκουσεν WH<Rf>ἤκουον εἷς ἕκαστος τῇ ἰδίᾳ διαλέκτῳ λαλούντων αὐτῶν
ἐξίσταντο <RF>δὲ WH NIV ] + πάντες Treg RP<Rf>δὲ καὶ ἐθαύμαζον <RF>λέγοντες WH Treg NIV ] + πρὸς ἀλλήλους RP<Rf>λέγοντες <RF>Οὐχ NIV ] Οὐχὶ WH Treg; Οὐκ RP<Rf>Οὐχ ἰδοὺ <RF>πάντες WH Treg RP ] ἅπαντες NIV<Rf>πάντες οὗτοί εἰσιν οἱ λαλοῦντες Γαλιλαῖοι;
καὶ πῶς ἡμεῖς ἀκούομεν ἕκαστος τῇ ἰδίᾳ διαλέκτῳ ἡμῶν ἐν ᾗ ἐγεννήθημεν;
Πάρθοι καὶ Μῆδοι καὶ Ἐλαμῖται, καὶ οἱ κατοικοῦντες τὴν Μεσοποταμίαν, Ἰουδαίαν τε καὶ Καππαδοκίαν, Πόντον καὶ τὴν Ἀσίαν,
Φρυγίαν τε καὶ Παμφυλίαν, Αἴγυπτον καὶ τὰ μέρη τῆς Λιβύης τῆς κατὰ Κυρήνην, καὶ οἱ ἐπιδημοῦντες Ῥωμαῖοι,
Ἰουδαῖοί τε καὶ προσήλυτοι, Κρῆτες καὶ Ἄραβες, ἀκούομεν λαλούντων αὐτῶν ταῖς ἡμετέραις γλώσσαις τὰ μεγαλεῖα τοῦ θεοῦ.
ἐξίσταντο δὲ πάντες καὶ <RF>διηπόρουν NIV RP ] διηποροῦντο WH Treg<Rf>διηπόρουν, ἄλλος πρὸς ἄλλον λέγοντες Τί <RF>θέλει WH Treg NIV ] ἄν θέλοι RP<Rf>θέλει τοῦτο εἶναι;
ἕτεροι δὲ <RF>διαχλευάζοντες WH Treg NIV ] χλευάζοντες RP<Rf>διαχλευάζοντες ἔλεγον ὅτι Γλεύκους μεμεστωμένοι εἰσίν.<CM>
Σταθεὶς δὲ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Πέτρος σὺν τοῖς ἕνδεκα ἐπῆρεν τὴν φωνὴν αὐτοῦ καὶ ἀπεφθέγξατο αὐτοῖς Ἄνδρες Ἰουδαῖοι καὶ οἱ κατοικοῦντες Ἰερουσαλὴμ <RF>πάντες WH Treg NIV ] ἅπαντες RP<Rf>πάντες, τοῦτο ὑμῖν γνωστὸν ἔστω καὶ ἐνωτίσασθε τὰ ῥήματά μου.
οὐ γὰρ ὡς ὑμεῖς ὑπολαμβάνετε οὗτοι μεθύουσιν, ἔστιν γὰρ ὥρα τρίτη τῆς ἡμέρας,
ἀλλὰ τοῦτό ἐστιν τὸ εἰρημένον διὰ τοῦ προφήτου Ἰωήλ
Καὶ ἔσται ἐν ταῖς ἐσχάταις ἡμέραις, λέγει ὁ θεός, ἐκχεῶ ἀπὸ τοῦ πνεύματός μου ἐπὶ πᾶσαν σάρκα, καὶ προφητεύσουσιν οἱ υἱοὶ ὑμῶν καὶ αἱ θυγατέρες ὑμῶν, καὶ οἱ νεανίσκοι ὑμῶν ὁράσεις ὄψονται, καὶ οἱ πρεσβύτεροι ὑμῶν <RF>ἐνυπνίοις WH Treg NIV ] ἐνύπνια RP<Rf>ἐνυπνίοις ἐνυπνιασθήσονται
καί γε ἐπὶ τοὺς δούλους μου καὶ ἐπὶ τὰς δούλας μου ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις ἐκχεῶ ἀπὸ τοῦ πνεύματός μου, καὶ προφητεύσουσιν.
καὶ δώσω τέρατα ἐν τῷ οὐρανῷ ἄνω καὶ σημεῖα ἐπὶ τῆς γῆς κάτω, αἷμα καὶ πῦρ καὶ ἀτμίδα καπνοῦ
ὁ ἥλιος μεταστραφήσεται εἰς σκότος καὶ ἡ σελήνη εἰς αἷμα πρὶν <RF>ἢ RP ] – WH Treg NIV<Rf>ἢ <RF>ἐλθεῖν WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>ἐλθεῖν ἡμέραν κυρίου τὴν μεγάλην καὶ ἐπιφανῆ.
καὶ ἔσται πᾶς ὃς <RF>ἐὰν WH Treg ] ἂν NIV RP<Rf>ἐὰν ἐπικαλέσηται τὸ ὄνομα κυρίου σωθήσεται.<CM>
Ἄνδρες Ἰσραηλῖται, ἀκούσατε τοὺς λόγους τούτους. Ἰησοῦν τὸν Ναζωραῖον, ἄνδρα <RF>ἀποδεδειγμένον ἀπὸ τοῦ θεοῦ WH Treg NIV ] ἀπὸ τοῦ θεοῦ ἀποδεδειγμένον RP<Rf>ἀποδεδειγμένον ἀπὸ τοῦ θεοῦ εἰς ὑμᾶς δυνάμεσι καὶ τέρασι καὶ σημείοις οἷς ἐποίησεν δι’ αὐτοῦ ὁ θεὸς ἐν μέσῳ ὑμῶν, <RF>καθὼς WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>καθὼς αὐτοὶ οἴδατε,
τοῦτον τῇ ὡρισμένῃ βουλῇ καὶ προγνώσει τοῦ θεοῦ <RF>ἔκδοτον WH Treg NIV ] + λαβόντες RP<Rf>ἔκδοτον διὰ <RF>χειρὸς WH Treg NIV ] χειρῶν RP<Rf>χειρὸς ἀνόμων προσπήξαντες ἀνείλατε,
ὃν ὁ θεὸς ἀνέστησεν λύσας τὰς ὠδῖνας τοῦ θανάτου, καθότι οὐκ ἦν δυνατὸν κρατεῖσθαι αὐτὸν ὑπ’ αὐτοῦ
Δαυὶδ γὰρ λέγει εἰς αὐτόν Προορώμην τὸν κύριον ἐνώπιόν μου διὰ παντός, ὅτι ἐκ δεξιῶν μού ἐστιν ἵνα μὴ σαλευθῶ.
διὰ τοῦτο ηὐφράνθη <RF>ἡ καρδία μου NIV RP ] μου ἡ καρδία WH Treg<Rf>ἡ καρδία μου καὶ ἠγαλλιάσατο ἡ γλῶσσά μου, ἔτι δὲ καὶ ἡ σάρξ μου κατασκηνώσει ἐπ’ ἐλπίδι
ὅτι οὐκ ἐγκαταλείψεις τὴν ψυχήν μου εἰς <RF>ᾅδην WH Treg NIV ] ᾍδου RP<Rf>ᾅδην, οὐδὲ δώσεις τὸν ὅσιόν σου ἰδεῖν διαφθοράν.
ἐγνώρισάς μοι ὁδοὺς ζωῆς, πληρώσεις με εὐφροσύνης μετὰ τοῦ προσώπου σου.<CM>
Ἄνδρες ἀδελφοί, ἐξὸν εἰπεῖν μετὰ παρρησίας πρὸς ὑμᾶς περὶ τοῦ πατριάρχου Δαυὶδ, ὅτι καὶ ἐτελεύτησεν καὶ ἐτάφη, καὶ τὸ μνῆμα αὐτοῦ ἔστιν ἐν ἡμῖν ἄχρι τῆς ἡμέρας ταύτης
προφήτης οὖν ὑπάρχων, καὶ εἰδὼς ὅτι ὅρκῳ ὤμοσεν αὐτῷ ὁ θεὸς ἐκ καρποῦ τῆς ὀσφύος <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + τὸ κατὰ σάρκα ἀναστήσειν τὸν χριστόν RP<Rf>αὐτοῦ καθίσαι ἐπὶ <RF>τὸν θρόνον WH Treg NIV ] τοῦ θρόνου RP<Rf>τὸν θρόνον αὐτοῦ,
προϊδὼν ἐλάλησεν περὶ τῆς ἀναστάσεως τοῦ χριστοῦ ὅτι <RF>οὔτε ἐγκατελείφθη WH Treg NIV ] οὐ κατελείφθη ἡ ψυχὴ αὐτοῦ RP<Rf>οὔτε ἐγκατελείφθη εἰς <RF>ᾅδην WH NIV ] ᾅδου Treg; ᾍδου RP<Rf>ᾅδην <RF>οὔτε WH Treg NIV ] οὐδὲ RP<Rf>οὔτε ἡ σὰρξ αὐτοῦ εἶδεν διαφθοράν.
τοῦτον τὸν Ἰησοῦν ἀνέστησεν ὁ θεός, οὗ πάντες ἡμεῖς ἐσμεν μάρτυρες.
τῇ δεξιᾷ οὖν τοῦ θεοῦ ὑψωθεὶς τήν τε ἐπαγγελίαν τοῦ <RF>πνεύματος τοῦ ἁγίου WH Treg NIV ] ἁγίου πνεύματος RP<Rf>πνεύματος τοῦ ἁγίου λαβὼν παρὰ τοῦ πατρὸς ἐξέχεεν τοῦτο <RF>ὃ WH Treg NIV ] + νὺν RP<Rf>ὃ <RF>ὑμεῖς Treg NIV RP ] + καὶ WH NA<Rf>ὑμεῖς βλέπετε καὶ ἀκούετε.
οὐ γὰρ Δαυὶδ ἀνέβη εἰς τοὺς οὐρανούς, λέγει δὲ αὐτός Εἶπεν <RF>ὁ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ὁ κύριος τῷ κυρίῳ μου Κάθου ἐκ δεξιῶν μου,
ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου.
ἀσφαλῶς οὖν γινωσκέτω πᾶς οἶκος Ἰσραὴλ ὅτι καὶ κύριον <RF>αὐτὸν καὶ χριστὸν WH Treg NIV] καὶ χριστὸν αὐτὸν RP<Rf>αὐτὸν καὶ χριστὸν <RF>ἐποίησεν ὁ θεός WH NIV ] ὁ θεὸς ἐποίησεν Treg RP<Rf>ἐποίησεν ὁ θεός, τοῦτον τὸν Ἰησοῦν ὃν ὑμεῖς ἐσταυρώσατε.<CM>
Ἀκούσαντες δὲ κατενύγησαν <RF>τὴν καρδίαν WH Treg NIV ] τῇ καρδίᾳ RP<Rf>τὴν καρδίαν, εἶπόν τε πρὸς τὸν Πέτρον καὶ τοὺς λοιποὺς ἀποστόλους Τί <RF>ποιήσωμεν WH Treg NIV ] ποιήσομεν RP<Rf>ποιήσωμεν, ἄνδρες ἀδελφοί;
Πέτρος δὲ <RF>πρὸς αὐτούς Μετανοήσατε WH Treg ] πρὸς αὐτούς Μετανοήσατε φησίν NIV; ἔφη πρὸς αὐτούς Μετανοήσατε RP<Rf>πρὸς αὐτούς Μετανοήσατε, καὶ βαπτισθήτω ἕκαστος ὑμῶν <RF>ἐπὶ NIV RP ] ἐν WH Treg<Rf>ἐπὶ τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ Χριστοῦ εἰς ἄφεσιν <RF>τῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῶν ἁμαρτιῶν <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὑμῶν, καὶ λήμψεσθε τὴν δωρεὰν τοῦ ἁγίου πνεύματος
ὑμῖν γάρ ἐστιν ἡ ἐπαγγελία καὶ τοῖς τέκνοις ὑμῶν καὶ πᾶσι τοῖς εἰς μακρὰν ὅσους ἂν προσκαλέσηται κύριος ὁ θεὸς ἡμῶν.
ἑτέροις τε λόγοις πλείοσιν διεμαρτύρατο, καὶ παρεκάλει <RF>αὐτοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοὺς λέγων Σώθητε ἀπὸ τῆς γενεᾶς τῆς σκολιᾶς ταύτης.
οἱ μὲν <RF>οὖν WH Treg NIV ] + ἀσμένως RP<Rf>οὖν ἀποδεξάμενοι τὸν λόγον αὐτοῦ ἐβαπτίσθησαν, καὶ προσετέθησαν <RF>ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ ψυχαὶ ὡσεὶ τρισχίλιαι.
ἦσαν δὲ προσκαρτεροῦντες τῇ διδαχῇ τῶν ἀποστόλων καὶ τῇ <RF>κοινωνίᾳ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>κοινωνίᾳ, τῇ κλάσει τοῦ ἄρτου καὶ ταῖς προσευχαῖς.
<RF>Ἐγίνετο WH Treg NIV ] Ἐγένετο RP<Rf>Ἐγίνετο δὲ πάσῃ ψυχῇ φόβος, πολλά <RF>τε Treg NIV RP ] δὲ WH<Rf>τε τέρατα καὶ σημεῖα διὰ τῶν ἀποστόλων ἐγίνετο.<CM>
πάντες δὲ οἱ <RF>πιστεύοντες Treg NIV RP ] πιστεύσαντες WH<Rf>πιστεύοντες <RF>ἦσαν ἐπὶ τὸ αὐτὸ καὶ Treg NIV RP ] ἐπὶ τὸ αὐτό WH<Rf>ἦσαν ἐπὶ τὸ αὐτὸ καὶ εἶχον ἅπαντα κοινά,
καὶ τὰ κτήματα καὶ τὰς ὑπάρξεις ἐπίπρασκον καὶ διεμέριζον αὐτὰ πᾶσιν καθότι ἄν τις χρείαν εἶχεν
καθ’ ἡμέραν τε προσκαρτεροῦντες ὁμοθυμαδὸν ἐν τῷ ἱερῷ, κλῶντές τε κατ’ οἶκον ἄρτον, μετελάμβανον τροφῆς ἐν ἀγαλλιάσει καὶ ἀφελότητι καρδίας,
αἰνοῦντες τὸν θεὸν καὶ ἔχοντες χάριν πρὸς ὅλον τὸν λαόν. ὁ δὲ κύριος προσετίθει τοὺς σῳζομένους καθ’ ἡμέραν <RF>ἐπὶ τὸ αὐτό WH Treg NIV ] τῇ ἐκκλησία RP<Rf>ἐπὶ τὸ αὐτό.<CM>
<RF>Πέτρος δὲ WH Treg NIV ] Ἐπὶ τὸ αὐτὸ δὲ Πέτρος RP<Rf>Πέτρος δὲ καὶ Ἰωάννης ἀνέβαινον εἰς τὸ ἱερὸν ἐπὶ τὴν ὥραν τῆς προσευχῆς τὴν ἐνάτην,
καί τις ἀνὴρ χωλὸς ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ ὑπάρχων ἐβαστάζετο, ὃν ἐτίθουν καθ’ ἡμέραν πρὸς τὴν θύραν τοῦ ἱεροῦ τὴν λεγομένην Ὡραίαν τοῦ αἰτεῖν ἐλεημοσύνην παρὰ τῶν εἰσπορευομένων εἰς τὸ ἱερόν,
ὃς ἰδὼν Πέτρον καὶ Ἰωάννην μέλλοντας εἰσιέναι εἰς τὸ ἱερὸν ἠρώτα ἐλεημοσύνην <RF>λαβεῖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>λαβεῖν.
ἀτενίσας δὲ Πέτρος εἰς αὐτὸν σὺν τῷ Ἰωάννῃ εἶπεν Βλέψον εἰς ἡμᾶς.
ὁ δὲ ἐπεῖχεν αὐτοῖς προσδοκῶν τι παρ’ αὐτῶν λαβεῖν.
εἶπεν δὲ Πέτρος Ἀργύριον καὶ χρυσίον οὐχ ὑπάρχει μοι, ὃ δὲ ἔχω τοῦτό σοι δίδωμι ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ Ναζωραίου <RF>περιπάτει WH NIV ] ἔγειρε καὶ περιπάτει Treg NA; ἔγειραι καὶ περιπάτει RP<Rf>περιπάτει.
καὶ πιάσας αὐτὸν τῆς δεξιᾶς χειρὸς ἤγειρεν <RF>αὐτόν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτόν παραχρῆμα δὲ ἐστερεώθησαν <RF>αἱ βάσεις αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ αἱ βάσεις RP<Rf>αἱ βάσεις αὐτοῦ καὶ τὰ <RF>σφυδρά WH NIV ] σφυρά Treg RP<Rf>σφυδρά,
καὶ ἐξαλλόμενος ἔστη καὶ περιεπάτει, καὶ εἰσῆλθεν σὺν αὐτοῖς εἰς τὸ ἱερὸν περιπατῶν καὶ ἁλλόμενος καὶ αἰνῶν τὸν θεόν.
καὶ εἶδεν <RF>πᾶς ὁ λαὸς αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὸν πᾶς ὁ λαὸς RP<Rf>πᾶς ὁ λαὸς αὐτὸν περιπατοῦντα καὶ αἰνοῦντα τὸν θεόν,
ἐπεγίνωσκον <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ αὐτὸν ὅτι <RF>οὗτος WH Treg RP ] αὐτὸς NIV<Rf>οὗτος ἦν ὁ πρὸς τὴν ἐλεημοσύνην καθήμενος ἐπὶ τῇ Ὡραίᾳ Πύλῃ τοῦ ἱεροῦ, καὶ ἐπλήσθησαν θάμβους καὶ ἐκστάσεως ἐπὶ τῷ συμβεβηκότι αὐτῷ.<CM>
Κρατοῦντος δὲ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] τοῦ ἰαθέντος χωλοῦ RP<Rf>αὐτοῦ τὸν Πέτρον καὶ <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν Ἰωάννην συνέδραμεν <RF>πᾶς ὁ λαὸς πρὸς αὐτοὺς WH Treg NIV ] πρὸς αὐτοὺς πᾶς ὁ λαὸς RP<Rf>πᾶς ὁ λαὸς πρὸς αὐτοὺς ἐπὶ τῇ στοᾷ τῇ καλουμένῃ Σολομῶντος ἔκθαμβοι.
ἰδὼν δὲ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Πέτρος ἀπεκρίνατο πρὸς τὸν λαόν Ἄνδρες Ἰσραηλῖται, τί θαυμάζετε ἐπὶ τούτῳ, ἢ ἡμῖν τί ἀτενίζετε ὡς ἰδίᾳ δυνάμει ἢ εὐσεβείᾳ πεποιηκόσιν τοῦ περιπατεῖν αὐτόν;
ὁ θεὸς Ἀβραὰμ καὶ <RF>Ἰσαὰκ καὶ WH Treg NIV RP ] ὁ θεὸς Ἰσαὰκ καὶ ὁ θεὸς NA<Rf>Ἰσαὰκ καὶ Ἰακώβ, ὁ θεὸς τῶν πατέρων ἡμῶν, ἐδόξασεν τὸν παῖδα αὐτοῦ Ἰησοῦν, ὃν ὑμεῖς <RF>μὲν WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>μὲν παρεδώκατε καὶ <RF>ἠρνήσασθε WH NIV ] + αὐτὸν Treg RP<Rf>ἠρνήσασθε κατὰ πρόσωπον Πιλάτου, κρίναντος ἐκείνου ἀπολύειν
ὑμεῖς δὲ τὸν ἅγιον καὶ δίκαιον ἠρνήσασθε καὶ ᾐτήσασθε ἄνδρα φονέα χαρισθῆναι ὑμῖν,
τὸν δὲ ἀρχηγὸν τῆς ζωῆς ἀπεκτείνατε, ὃν ὁ θεὸς ἤγειρεν ἐκ νεκρῶν, οὗ ἡμεῖς μάρτυρές ἐσμεν.
καὶ <RF>ἐπὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἐπὶ τῇ πίστει τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ τοῦτον ὃν θεωρεῖτε καὶ οἴδατε ἐστερέωσεν τὸ ὄνομα αὐτοῦ, καὶ ἡ πίστις ἡ δι’ αὐτοῦ ἔδωκεν αὐτῷ τὴν ὁλοκληρίαν ταύτην ἀπέναντι πάντων ὑμῶν.<CM>
Καὶ νῦν, ἀδελφοί, οἶδα ὅτι κατὰ ἄγνοιαν ἐπράξατε, ὥσπερ καὶ οἱ ἄρχοντες ὑμῶν
ὁ δὲ θεὸς ἃ προκατήγγειλεν διὰ στόματος πάντων τῶν <RF>προφητῶν WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>προφητῶν παθεῖν τὸν χριστὸν <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοῦ ἐπλήρωσεν οὕτως.
μετανοήσατε οὖν καὶ ἐπιστρέψατε <RF>πρὸς WH ] εἰς Treg NIV RP<Rf>πρὸς τὸ ἐξαλειφθῆναι ὑμῶν τὰς ἁμαρτίας,
ὅπως ἂν ἔλθωσιν καιροὶ ἀναψύξεως ἀπὸ προσώπου τοῦ κυρίου καὶ ἀποστείλῃ τὸν προκεχειρισμένον ὑμῖν χριστὸν Ἰησοῦν,
ὃν δεῖ οὐρανὸν μὲν δέξασθαι ἄχρι χρόνων ἀποκαταστάσεως πάντων ὧν ἐλάλησεν ὁ θεὸς διὰ <RF>στόματος WH Treg NIV ] + πάντων RP<Rf>στόματος τῶν ἁγίων <RF>ἀπ᾽ αἰῶνος αὐτοῦ προφητῶν WH Treg NIV ] αὐτοῦ προφητῶν ἀπ᾽ αἰῶνος RP<Rf>ἀπ’ αἰῶνος αὐτοῦ προφητῶν.
Μωϋσῆς <RF>μὲν WH Treg NIV ] + γὰρ πρὸς τοὺς πατέρας RP<Rf>μὲν εἶπεν ὅτι Προφήτην ὑμῖν ἀναστήσει κύριος ὁ <RF>θεὸς WH ] + ὑμῶν Treg NIV; + ἡμῶν RP<Rf>θεὸς ἐκ τῶν ἀδελφῶν ὑμῶν ὡς ἐμέ αὐτοῦ ἀκούσεσθε κατὰ πάντα ὅσα ἂν λαλήσῃ πρὸς ὑμᾶς.
ἔσται δὲ πᾶσα ψυχὴ ἥτις <RF>ἂν WH Treg ] ἐὰν NIV RP<Rf>ἂν μὴ ἀκούσῃ τοῦ προφήτου ἐκείνου ἐξολεθρευθήσεται ἐκ τοῦ λαοῦ.
καὶ πάντες δὲ οἱ προφῆται ἀπὸ Σαμουὴλ καὶ τῶν καθεξῆς ὅσοι ἐλάλησαν καὶ κατήγγειλαν τὰς ἡμέρας ταύτας.
ὑμεῖς ἐστε <RF>οἱ WH Treg NIV ] – RP<Rf>οἱ υἱοὶ τῶν προφητῶν καὶ τῆς διαθήκης ἧς <RF>διέθετο ὁ θεὸς Treg NIV RP ] ὁ θεὸς διέθετο WH<Rf>διέθετο ὁ θεὸς πρὸς τοὺς πατέρας <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] ἡμῶν RP<Rf>ὑμῶν, λέγων πρὸς Ἀβραάμ Καὶ ἐν τῷ σπέρματί σου <RF>ἐνευλογηθήσονται Treg NIV RP ] εὐλογηθήσονται WH<Rf>ἐνευλογηθήσονται πᾶσαι αἱ πατριαὶ τῆς γῆς.
ὑμῖν πρῶτον <RF>ἀναστήσας ὁ θεὸς WH NIV ] ὁ θεὸς ἀναστήσας Treg RP<Rf>ἀναστήσας ὁ θεὸς τὸν παῖδα <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + Ἰησοῦν RP<Rf>αὐτοῦ ἀπέστειλεν αὐτὸν εὐλογοῦντα ὑμᾶς ἐν τῷ ἀποστρέφειν ἕκαστον ἀπὸ τῶν πονηριῶν ὑμῶν.<CM>
Λαλούντων δὲ αὐτῶν πρὸς τὸν λαὸν ἐπέστησαν αὐτοῖς οἱ <RF>ἱερεῖς Treg NIV RP ] ἀρχιερεῖς WH<Rf>ἱερεῖς καὶ ὁ στρατηγὸς τοῦ ἱεροῦ καὶ οἱ Σαδδουκαῖοι,
διαπονούμενοι διὰ τὸ διδάσκειν αὐτοὺς τὸν λαὸν καὶ καταγγέλλειν ἐν τῷ Ἰησοῦ τὴν ἀνάστασιν <RF>τὴν ἐκ WH Treg NIV ] τῶν RP<Rf>τὴν ἐκ νεκρῶν,
καὶ ἐπέβαλον αὐτοῖς τὰς χεῖρας καὶ ἔθεντο εἰς τήρησιν εἰς τὴν αὔριον, ἦν γὰρ ἑσπέρα ἤδη.
πολλοὶ δὲ τῶν ἀκουσάντων τὸν λόγον ἐπίστευσαν, καὶ ἐγενήθη <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀνδρῶν <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς χιλιάδες πέντε.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐπὶ τὴν αὔριον συναχθῆναι αὐτῶν τοὺς ἄρχοντας καὶ <RF>τοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοὺς πρεσβυτέρους καὶ <RF>τοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοὺς γραμματεῖς <RF>ἐν WH Treg NIV ] εἰς RP<Rf>ἐν Ἰερουσαλήμ
(καὶ <RF>Ἅννας ὁ ἀρχιερεὺς καὶ Καϊάφας καὶ Ἰωάννης καὶ Ἀλέξανδρος WH Treg NIV ] Ἄνναν τὸν ἀρχιερέα καὶ Καϊάφαν καὶ Ἰωάννην καὶ Ἀλέξανδρον RP<Rf>Ἅννας ὁ ἀρχιερεὺς καὶ Καϊάφας καὶ Ἰωάννης καὶ Ἀλέξανδρος καὶ ὅσοι ἦσαν ἐκ γένους ἀρχιερατικοῦ),
καὶ στήσαντες αὐτοὺς ἐν <RF>τῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῷ μέσῳ ἐπυνθάνοντο Ἐν ποίᾳ δυνάμει ἢ ἐν ποίῳ ὀνόματι ἐποιήσατε τοῦτο ὑμεῖς;
τότε Πέτρος πλησθεὶς πνεύματος ἁγίου εἶπεν πρὸς αὐτούς Ἄρχοντες τοῦ λαοῦ καὶ <RF>πρεσβύτεροι WH Treg NIV ] + τοῦ Ἰσραήλ RP<Rf>πρεσβύτεροι,
εἰ ἡμεῖς σήμερον ἀνακρινόμεθα ἐπὶ εὐεργεσίᾳ ἀνθρώπου ἀσθενοῦς, ἐν τίνι οὗτος <RF>^null<Rf>σέσωσται,
γνωστὸν ἔστω πᾶσιν ὑμῖν καὶ παντὶ τῷ λαῷ Ἰσραὴλ ὅτι ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ Ναζωραίου, ὃν ὑμεῖς ἐσταυρώσατε, ὃν ὁ θεὸς ἤγειρεν ἐκ νεκρῶν, ἐν τούτῳ οὗτος παρέστηκεν ἐνώπιον ὑμῶν ὑγιής.
οὗτός ἐστιν ὁ λίθος ὁ ἐξουθενηθεὶς ὑφ’ ὑμῶν τῶν <RF>οἰκοδόμων WH Treg NIV ] οἰκοδομούντων RP<Rf>οἰκοδόμων, ὁ γενόμενος εἰς κεφαλὴν γωνίας.
καὶ οὐκ ἔστιν ἐν ἄλλῳ οὐδενὶ ἡ σωτηρία, <RF>οὐδὲ WH Treg NIV ] οὔτε RP<Rf>οὐδὲ γὰρ ὄνομά ἐστιν ἕτερον <RF>ὑπὸ τὸν οὐρανὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὑπὸ τὸν οὐρανὸν τὸ δεδομένον ἐν ἀνθρώποις ἐν ᾧ δεῖ σωθῆναι ἡμᾶς.<CM>
Θεωροῦντες δὲ τὴν τοῦ Πέτρου παρρησίαν καὶ Ἰωάννου καὶ καταλαβόμενοι ὅτι ἄνθρωποι ἀγράμματοί εἰσιν καὶ ἰδιῶται, ἐθαύμαζον, ἐπεγίνωσκόν τε αὐτοὺς ὅτι σὺν τῷ Ἰησοῦ ἦσαν,
τόν <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε ἄνθρωπον βλέποντες σὺν αὐτοῖς ἑστῶτα τὸν τεθεραπευμένον οὐδὲν εἶχον ἀντειπεῖν.
κελεύσαντες δὲ αὐτοὺς ἔξω τοῦ συνεδρίου ἀπελθεῖν συνέβαλλον πρὸς ἀλλήλους
λέγοντες Τί <RF>ποιήσωμεν WH Treg NIV ] ποιήσομεν RP<Rf>ποιήσωμεν τοῖς ἀνθρώποις τούτοις; ὅτι μὲν γὰρ γνωστὸν σημεῖον γέγονεν δι’ αὐτῶν πᾶσιν τοῖς κατοικοῦσιν Ἰερουσαλὴμ φανερόν, καὶ οὐ δυνάμεθα <RF>ἀρνεῖσθαι WH Treg NIV ] ἀρνήσασθαι RP<Rf>ἀρνεῖσθαι
ἀλλ’ ἵνα μὴ ἐπὶ πλεῖον διανεμηθῇ εἰς τὸν λαόν, <RF>ἀπειλησώμεθα WH Treg NIV ] ἀπειλῇ ἀπειλησόμεθα RP<Rf>ἀπειλησώμεθα αὐτοῖς μηκέτι λαλεῖν ἐπὶ τῷ ὀνόματι τούτῳ μηδενὶ ἀνθρώπων.
καὶ καλέσαντες αὐτοὺς παρήγγειλαν <RF>τὸ Treg NIV ] – WH; αὐτοῖς τὸ RP<Rf>τὸ καθόλου μὴ φθέγγεσθαι μηδὲ διδάσκειν ἐπὶ τῷ ὀνόματι τοῦ Ἰησοῦ.
ὁ δὲ Πέτρος καὶ Ἰωάννης ἀποκριθέντες <RF>εἶπον πρὸς αὐτούς WH Treg NIV ] πρὸς αὐτούς εἶπον RP<Rf>εἶπον πρὸς αὐτούς Εἰ δίκαιόν ἐστιν ἐνώπιον τοῦ θεοῦ ὑμῶν ἀκούειν μᾶλλον ἢ τοῦ θεοῦ, κρίνατε,
οὐ δυνάμεθα γὰρ ἡμεῖς ἃ εἴδαμεν καὶ ἠκούσαμεν μὴ λαλεῖν.
οἱ δὲ προσαπειλησάμενοι ἀπέλυσαν αὐτούς, μηδὲν εὑρίσκοντες τὸ πῶς <RF>κολάσωνται WH Treg NIV ] κολάσονται RP<Rf>κολάσωνται αὐτούς, διὰ τὸν λαόν, ὅτι πάντες ἐδόξαζον τὸν θεὸν ἐπὶ τῷ γεγονότι
ἐτῶν γὰρ ἦν πλειόνων τεσσεράκοντα ὁ ἄνθρωπος ἐφ’ ὃν <RF>γεγόνει WH Treg NIV ] ἐγεγόνει RP<Rf>γεγόνει τὸ σημεῖον τοῦτο τῆς ἰάσεως.<CM>
Ἀπολυθέντες δὲ ἦλθον πρὸς τοὺς ἰδίους καὶ ἀπήγγειλαν ὅσα πρὸς αὐτοὺς οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ πρεσβύτεροι εἶπαν.
οἱ δὲ ἀκούσαντες ὁμοθυμαδὸν ἦραν φωνὴν πρὸς τὸν θεὸν καὶ εἶπαν Δέσποτα, <RF>σὺ WH Treg NIV ] + ὁ θεὸς RP<Rf>σὺ ὁ ποιήσας τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν καὶ τὴν θάλασσαν καὶ πάντα τὰ ἐν αὐτοῖς,
ὁ <RF>τοῦ πατρὸς ἡμῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ πατρὸς ἡμῶν διὰ <RF>πνεύματος ἁγίου WH Treg NIV ] – RP<Rf>πνεύματος ἁγίου στόματος Δαυὶδ παιδός σου εἰπών Ἱνατί ἐφρύαξαν ἔθνη καὶ λαοὶ ἐμελέτησαν κενά;
παρέστησαν οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς καὶ οἱ ἄρχοντες συνήχθησαν ἐπὶ τὸ αὐτὸ κατὰ τοῦ κυρίου καὶ κατὰ τοῦ χριστοῦ αὐτοῦ.
συνήχθησαν γὰρ ἐπ’ ἀληθείας <RF>ἐν τῇ πόλει ταύτῃ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν τῇ πόλει ταύτῃ ἐπὶ τὸν ἅγιον παῖδά σου Ἰησοῦν, ὃν ἔχρισας, Ἡρῴδης τε καὶ Πόντιος Πιλᾶτος σὺν ἔθνεσιν καὶ λαοῖς Ἰσραήλ,
ποιῆσαι ὅσα ἡ χείρ σου καὶ ἡ <RF>βουλὴ WH ] + σου Treg NIV RP<Rf>βουλὴ προώρισεν γενέσθαι.
καὶ τὰ νῦν, κύριε, ἔπιδε ἐπὶ τὰς ἀπειλὰς αὐτῶν καὶ δὸς τοῖς δούλοις σου μετὰ παρρησίας πάσης λαλεῖν τὸν λόγον σου,
ἐν τῷ τὴν χεῖρά <RF>σου NIV RP ] – WH Treg<Rf>σου ἐκτείνειν σε εἰς ἴασιν καὶ σημεῖα καὶ τέρατα γίνεσθαι διὰ τοῦ ὀνόματος τοῦ ἁγίου παιδός σου Ἰησοῦ.
καὶ δεηθέντων αὐτῶν ἐσαλεύθη ὁ τόπος ἐν ᾧ ἦσαν συνηγμένοι, καὶ ἐπλήσθησαν ἅπαντες <RF>τοῦ ἁγίου πνεύματος WH Treg NIV ] πνεύματος ἁγίου RP<Rf>τοῦ ἁγίου πνεύματος, καὶ ἐλάλουν τὸν λόγον τοῦ θεοῦ μετὰ παρρησίας.<CM>
Τοῦ δὲ πλήθους τῶν πιστευσάντων ἦν <RF>καρδία WH Treg NIV ] ἡ καρδία RP<Rf>καρδία καὶ <RF>ψυχὴ WH Treg NIV ] ἡ ψυχὴ RP<Rf>ψυχὴ μία, καὶ οὐδὲ εἷς τι τῶν ὑπαρχόντων <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτῶν RP<Rf>αὐτῷ ἔλεγεν ἴδιον εἶναι, ἀλλ’ ἦν αὐτοῖς <RF>πάντα WH ] ἅπαντα Treg NIV RP<Rf>πάντα κοινά.
καὶ <RF>δυνάμει μεγάλῃ WH Treg NIV ] μεγάλῃ δυνάμει RP<Rf>δυνάμει μεγάλῃ ἀπεδίδουν τὸ μαρτύριον οἱ ἀπόστολοι <RF>τῆς ἀναστάσεως τοῦ κυρίου Ἰησοῦ Treg NIV RP ] τοῦ κυρίου Ἰησοῦ τῆς ἀναστάσεως WH<Rf>τῆς ἀναστάσεως τοῦ κυρίου Ἰησοῦ, χάρις τε μεγάλη ἦν ἐπὶ πάντας αὐτούς.
οὐδὲ γὰρ ἐνδεής τις <RF>ἦν WH Treg NIV ] ὑπῇρχεν RP<Rf>ἦν ἐν αὐτοῖς ὅσοι γὰρ κτήτορες χωρίων ἢ οἰκιῶν ὑπῆρχον, πωλοῦντες ἔφερον τὰς τιμὰς τῶν πιπρασκομένων
καὶ ἐτίθουν παρὰ τοὺς πόδας τῶν ἀποστόλων διεδίδετο δὲ ἑκάστῳ καθότι ἄν τις χρείαν εἶχεν.
<RF>Ἰωσὴφ WH Treg NIV ] Ἰωσῆς RP<Rf>Ἰωσὴφ δὲ ὁ ἐπικληθεὶς Βαρναβᾶς ἀπὸ τῶν ἀποστόλων, ὅ ἐστιν μεθερμηνευόμενον υἱὸς παρακλήσεως, Λευίτης, Κύπριος τῷ γένει,
ὑπάρχοντος αὐτῷ ἀγροῦ πωλήσας ἤνεγκεν τὸ χρῆμα καὶ ἔθηκεν <RF>παρὰ WH Treg RP ] πρὸς NIV<Rf>παρὰ τοὺς πόδας τῶν ἀποστόλων.<CM>
Ἀνὴρ δέ τις Ἁνανίας ὀνόματι σὺν Σαπφίρῃ τῇ γυναικὶ αὐτοῦ ἐπώλησεν κτῆμα
καὶ ἐνοσφίσατο ἀπὸ τῆς τιμῆς, συνειδυίης καὶ τῆς <RF>γυναικός WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>γυναικός, καὶ ἐνέγκας μέρος τι παρὰ τοὺς πόδας τῶν ἀποστόλων ἔθηκεν.
εἶπεν δὲ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Πέτρος Ἁνανία, διὰ τί ἐπλήρωσεν ὁ Σατανᾶς τὴν καρδίαν σου, ψεύσασθαί σε τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον καὶ <RF>νοσφίσασθαι WH Treg NIV ] + σε RP<Rf>νοσφίσασθαι ἀπὸ τῆς τιμῆς τοῦ χωρίου;
οὐχὶ μένον σοὶ ἔμενεν καὶ πραθὲν ἐν τῇ σῇ ἐξουσίᾳ ὑπῆρχεν; τί ὅτι ἔθου ἐν τῇ καρδίᾳ σου τὸ πρᾶγμα τοῦτο; οὐκ ἐψεύσω ἀνθρώποις ἀλλὰ τῷ θεῷ.
ἀκούων δὲ ὁ Ἁνανίας τοὺς λόγους τούτους πεσὼν ἐξέψυξεν καὶ ἐγένετο φόβος μέγας ἐπὶ πάντας τοὺς <RF>ἀκούοντας WH Treg NIV ] + ταῦτα RP<Rf>ἀκούοντας.
ἀναστάντες δὲ οἱ νεώτεροι συνέστειλαν αὐτὸν καὶ ἐξενέγκαντες ἔθαψαν.<CM>
Ἐγένετο δὲ ὡς ὡρῶν τριῶν διάστημα καὶ ἡ γυνὴ αὐτοῦ μὴ εἰδυῖα τὸ γεγονὸς εἰσῆλθεν.
ἀπεκρίθη δὲ <RF>πρὸς αὐτὴν WH Treg NIV ] αὐτῇ RP<Rf>πρὸς αὐτὴν <RF>Πέτρος WH Treg NIV ] ὁ Πέτρος RP<Rf>Πέτρος Εἰπέ μοι, εἰ τοσούτου τὸ χωρίον ἀπέδοσθε; ἡ δὲ εἶπεν Ναί, τοσούτου.
ὁ δὲ <RF>Πέτρος WH Treg NIV ] + εἶπεν RP<Rf>Πέτρος πρὸς αὐτήν Τί ὅτι συνεφωνήθη ὑμῖν πειράσαι τὸ πνεῦμα κυρίου; ἰδοὺ οἱ πόδες τῶν θαψάντων τὸν ἄνδρα σου ἐπὶ τῇ θύρᾳ καὶ ἐξοίσουσίν σε.
ἔπεσεν δὲ παραχρῆμα <RF>πρὸς WH Treg NIV ] παρὰ RP<Rf>πρὸς τοὺς πόδας αὐτοῦ καὶ ἐξέψυξεν εἰσελθόντες δὲ οἱ νεανίσκοι εὗρον αὐτὴν νεκράν, καὶ ἐξενέγκαντες ἔθαψαν πρὸς τὸν ἄνδρα αὐτῆς.
καὶ ἐγένετο φόβος μέγας ἐφ’ ὅλην τὴν ἐκκλησίαν καὶ ἐπὶ πάντας τοὺς ἀκούοντας ταῦτα.<CM>
Διὰ δὲ τῶν χειρῶν τῶν ἀποστόλων ἐγίνετο σημεῖα καὶ τέρατα <RF>πολλὰ ἐν τῷ λαῷ WH Treg NIV ] ἐν τῷ λαῷ πολλὰ RP<Rf>πολλὰ ἐν τῷ λαῷ καὶ ἦσαν ὁμοθυμαδὸν <RF>ἅπαντες NIV RP ] πάντες WH Treg<Rf>ἅπαντες ἐν τῇ Στοᾷ Σολομῶντος
τῶν δὲ λοιπῶν οὐδεὶς ἐτόλμα κολλᾶσθαι αὐτοῖς, ἀλλ’ ἐμεγάλυνεν αὐτοὺς ὁ λαός,
μᾶλλον δὲ προσετίθεντο πιστεύοντες τῷ κυρίῳ πλήθη ἀνδρῶν τε καὶ γυναικῶν
ὥστε <RF>καὶ εἰς WH Treg NIV ] κατὰ RP<Rf>καὶ εἰς τὰς πλατείας ἐκφέρειν τοὺς ἀσθενεῖς καὶ τιθέναι ἐπὶ <RF>κλιναρίων WH Treg NIV ] κλινῶν RP<Rf>κλιναρίων καὶ κραβάττων, ἵνα ἐρχομένου Πέτρου κἂν ἡ σκιὰ <RF>ἐπισκιάσῃ NIV RP ] ἐπισκιάσει WH Treg<Rf>ἐπισκιάσῃ τινὶ αὐτῶν.
συνήρχετο δὲ καὶ τὸ πλῆθος τῶν πέριξ <RF>πόλεων WH Treg NIV ] + εἰς RP<Rf>πόλεων Ἰερουσαλήμ, φέροντες ἀσθενεῖς καὶ ὀχλουμένους ὑπὸ πνευμάτων ἀκαθάρτων, οἵτινες ἐθεραπεύοντο ἅπαντες.<CM>
Ἀναστὰς δὲ ὁ ἀρχιερεὺς καὶ πάντες οἱ σὺν αὐτῷ, ἡ οὖσα αἵρεσις τῶν Σαδδουκαίων, ἐπλήσθησαν ζήλου
καὶ ἐπέβαλον τὰς <RF>χεῖρας WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>χεῖρας ἐπὶ τοὺς ἀποστόλους καὶ ἔθεντο αὐτοὺς ἐν τηρήσει δημοσίᾳ.
ἄγγελος δὲ κυρίου <RF>διὰ WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>διὰ νυκτὸς <RF>ἤνοιξε WH Treg RP ] ἀνοίξας NIV<Rf>ἤνοιξε τὰς θύρας τῆς φυλακῆς ἐξαγαγών τε αὐτοὺς εἶπεν
Πορεύεσθε καὶ σταθέντες λαλεῖτε ἐν τῷ ἱερῷ τῷ λαῷ πάντα τὰ ῥήματα τῆς ζωῆς ταύτης.
ἀκούσαντες δὲ εἰσῆλθον ὑπὸ τὸν ὄρθρον εἰς τὸ ἱερὸν καὶ ἐδίδασκον.<CM><PF>Παραγενόμενος δὲ ὁ ἀρχιερεὺς καὶ οἱ σὺν αὐτῷ συνεκάλεσαν τὸ συνέδριον καὶ πᾶσαν τὴν γερουσίαν τῶν υἱῶν Ἰσραήλ, καὶ ἀπέστειλαν εἰς τὸ δεσμωτήριον ἀχθῆναι αὐτούς.
οἱ δὲ <RF>παραγενόμενοι ὑπηρέται WH Treg NIV ] ὑπηρέται παραγενόμενοι RP<Rf>παραγενόμενοι ὑπηρέται οὐχ εὗρον αὐτοὺς ἐν τῇ φυλακῇ, ἀναστρέψαντες δὲ ἀπήγγειλαν
λέγοντες ὅτι <RF>Τὸ WH Treg NIV ] + μὲν RP<Rf>Τὸ δεσμωτήριον εὕρομεν κεκλεισμένον ἐν πάσῃ ἀσφαλείᾳ καὶ τοὺς φύλακας ἑστῶτας <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] πρὸ RP<Rf>ἐπὶ τῶν θυρῶν, ἀνοίξαντες δὲ ἔσω οὐδένα εὕρομεν.
ὡς δὲ ἤκουσαν τοὺς λόγους τούτους ὅ <RF>τε WH Treg NIV ] + ἱερεὺς καὶ ὁ RP<Rf>τε στρατηγὸς τοῦ ἱεροῦ καὶ οἱ ἀρχιερεῖς, διηπόρουν περὶ αὐτῶν τί ἂν γένοιτο τοῦτο.
παραγενόμενος δέ τις ἀπήγγειλεν αὐτοῖς ὅτι Ἰδοὺ οἱ ἄνδρες οὓς ἔθεσθε ἐν τῇ φυλακῇ εἰσὶν ἐν τῷ ἱερῷ ἑστῶτες καὶ διδάσκοντες τὸν λαόν.
τότε ἀπελθὼν ὁ στρατηγὸς σὺν τοῖς ὑπηρέταις <RF>ἤγαγεν Treg RP ] ἦγεν WH NIV<Rf>ἤγαγεν αὐτούς, οὐ μετὰ βίας, ἐφοβοῦντο γὰρ τὸν λαόν, <RF>μὴ WH Treg NIV ] ἵνα μὴ RP<Rf>μὴ λιθασθῶσιν.<CM>
Ἀγαγόντες δὲ αὐτοὺς ἔστησαν ἐν τῷ συνεδρίῳ. καὶ ἐπηρώτησεν αὐτοὺς ὁ ἀρχιερεὺς
<RF>λέγων WH Treg NIV ] + Οὐ RP NA<Rf>λέγων Παραγγελίᾳ παρηγγείλαμεν ὑμῖν μὴ διδάσκειν ἐπὶ τῷ ὀνόματι τούτῳ, καὶ ἰδοὺ πεπληρώκατε τὴν Ἰερουσαλὴμ τῆς διδαχῆς ὑμῶν, καὶ βούλεσθε ἐπαγαγεῖν ἐφ’ ἡμᾶς τὸ αἷμα τοῦ ἀνθρώπου τούτου.
ἀποκριθεὶς δὲ Πέτρος καὶ οἱ ἀπόστολοι εἶπαν Πειθαρχεῖν δεῖ θεῷ μᾶλλον ἢ ἀνθρώποις.
ὁ θεὸς τῶν πατέρων ἡμῶν ἤγειρεν Ἰησοῦν, ὃν ὑμεῖς διεχειρίσασθε κρεμάσαντες ἐπὶ ξύλου
τοῦτον ὁ θεὸς ἀρχηγὸν καὶ σωτῆρα ὕψωσεν τῇ δεξιᾷ αὐτοῦ, <RF>τοῦ WH NIV ] – Treg RP<Rf>τοῦ δοῦναι μετάνοιαν τῷ Ἰσραὴλ καὶ ἄφεσιν ἁμαρτιῶν
καὶ ἡμεῖς <RF>ἐσμεν WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>ἐσμεν μάρτυρες τῶν ῥημάτων τούτων, καὶ τὸ <RF>πνεῦμα WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>πνεῦμα τὸ ἅγιον ὃ ἔδωκεν ὁ θεὸς τοῖς πειθαρχοῦσιν αὐτῷ.<CM>
Οἱ δὲ <RF>ἀκούσαντες WH Treg NIV ] ἀκούοντες RP<Rf>ἀκούσαντες διεπρίοντο καὶ ἐβούλοντο ἀνελεῖν αὐτούς.
ἀναστὰς δέ τις ἐν τῷ συνεδρίῳ Φαρισαῖος ὀνόματι Γαμαλιήλ, νομοδιδάσκαλος τίμιος παντὶ τῷ λαῷ, ἐκέλευσεν ἔξω <RF>βραχὺ WH Treg NIV ] + τι RP<Rf>βραχὺ τοὺς <RF>ἀνθρώπους WH Treg NIV ] ἀποστόλους RP<Rf>ἀνθρώπους ποιῆσαι,
εἶπέν τε πρὸς αὐτούς Ἄνδρες Ἰσραηλῖται, προσέχετε ἑαυτοῖς ἐπὶ τοῖς ἀνθρώποις τούτοις τί μέλλετε πράσσειν.
πρὸ γὰρ τούτων τῶν ἡμερῶν ἀνέστη Θευδᾶς, λέγων εἶναί τινα ἑαυτόν, ᾧ <RF>προσεκλίθη WH Treg NIV ] προσεκλήθη RP<Rf>προσεκλίθη <RF>ἀνδρῶν ἀριθμὸς ὡς WH Treg NIV ] ἀριθμὸς ἀνδρῶν ὡσεὶ RP<Rf>ἀνδρῶν ἀριθμὸς ὡς τετρακοσίων ὃς ἀνῃρέθη, καὶ πάντες ὅσοι ἐπείθοντο αὐτῷ διελύθησαν καὶ ἐγένοντο εἰς οὐδέν.
μετὰ τοῦτον ἀνέστη Ἰούδας ὁ Γαλιλαῖος ἐν ταῖς ἡμέραις τῆς ἀπογραφῆς καὶ ἀπέστησε <RF>λαὸν WH Treg NIV ] + ἱκανὸν RP<Rf>λαὸν ὀπίσω αὐτοῦ κἀκεῖνος ἀπώλετο καὶ πάντες ὅσοι ἐπείθοντο αὐτῷ διεσκορπίσθησαν.
καὶ τὰ νῦν λέγω ὑμῖν, ἀπόστητε ἀπὸ τῶν ἀνθρώπων τούτων καὶ <RF>ἄφετε WH Treg NIV ] ἐάσατε RP<Rf>ἄφετε αὐτούς (ὅτι ἐὰν ᾖ ἐξ ἀνθρώπων ἡ βουλὴ <RF>αὕτη WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὕτη ἢ τὸ ἔργον τοῦτο, καταλυθήσεται,
εἰ δὲ ἐκ θεοῦ ἐστιν, οὐ <RF>δυνήσεσθε WH Treg NIV ] δύνασθε RP<Rf>δυνήσεσθε καταλῦσαι <RF>αὐτούς WH Treg NIV ] αὐτό RP<Rf>αὐτούς) μήποτε καὶ θεομάχοι εὑρεθῆτε. ἐπείσθησαν δὲ αὐτῷ,
καὶ προσκαλεσάμενοι τοὺς ἀποστόλους δείραντες παρήγγειλαν μὴ λαλεῖν ἐπὶ τῷ ὀνόματι τοῦ Ἰησοῦ καὶ <RF>ἀπέλυσαν WH Treg NIV ] + αὐτούς RP<Rf>ἀπέλυσαν.
οἱ μὲν οὖν ἐπορεύοντο χαίροντες ἀπὸ προσώπου τοῦ συνεδρίου ὅτι <RF>κατηξιώθησαν ὑπὲρ τοῦ ὀνόματος WH Treg NIV ] ὑπὲρ τοῦ ὀνόματος τοῦ Ἰησοῦ κατηξιώθησαν RP<Rf>κατηξιώθησαν ὑπὲρ τοῦ ὀνόματος ἀτιμασθῆναι
πᾶσάν τε ἡμέραν ἐν τῷ ἱερῷ καὶ κατ’ οἶκον οὐκ ἐπαύοντο διδάσκοντες καὶ εὐαγγελιζόμενοι <RF>τὸν χριστὸν Ἰησοῦν WH Treg NIV ] Ἰησοῦν τὸν χριστὸν RP<Rf>τὸν χριστὸν Ἰησοῦν.<CM>
Ἐν δὲ ταῖς ἡμέραις ταύταις πληθυνόντων τῶν μαθητῶν ἐγένετο γογγυσμὸς τῶν Ἑλληνιστῶν πρὸς τοὺς Ἑβραίους ὅτι παρεθεωροῦντο ἐν τῇ διακονίᾳ τῇ καθημερινῇ αἱ χῆραι αὐτῶν.
προσκαλεσάμενοι δὲ οἱ δώδεκα τὸ πλῆθος τῶν μαθητῶν εἶπαν Οὐκ ἀρεστόν ἐστιν ἡμᾶς καταλείψαντας τὸν λόγον τοῦ θεοῦ διακονεῖν τραπέζαις
ἐπισκέψασθε <RF>δέ WH NIV ] οὖν Treg RP<Rf>δέ, ἀδελφοί, ἄνδρας ἐξ ὑμῶν μαρτυρουμένους ἑπτὰ πλήρεις <RF>πνεύματος WH Treg NIV ] + ἁγίου RP<Rf>πνεύματος καὶ σοφίας, οὓς <RF>καταστήσομεν WH Treg NIV ] καταστήσωμεν RP<Rf>καταστήσομεν ἐπὶ τῆς χρείας ταύτης
ἡμεῖς δὲ τῇ προσευχῇ καὶ τῇ διακονίᾳ τοῦ λόγου προσκαρτερήσομεν.
καὶ ἤρεσεν ὁ λόγος ἐνώπιον παντὸς τοῦ πλήθους, καὶ ἐξελέξαντο Στέφανον, ἄνδρα <RF>πλήρης NIV RP ] πλήρη WH Treg<Rf>πλήρης πίστεως καὶ πνεύματος ἁγίου, καὶ Φίλιππον καὶ Πρόχορον καὶ Νικάνορα καὶ Τίμωνα καὶ Παρμενᾶν καὶ Νικόλαον προσήλυτον Ἀντιοχέα,
οὓς ἔστησαν ἐνώπιον τῶν ἀποστόλων, καὶ προσευξάμενοι ἐπέθηκαν αὐτοῖς τὰς χεῖρας.<CM>
Καὶ ὁ λόγος τοῦ θεοῦ ηὔξανεν, καὶ ἐπληθύνετο ὁ ἀριθμὸς τῶν μαθητῶν ἐν Ἰερουσαλὴμ σφόδρα, πολύς τε ὄχλος τῶν ἱερέων ὑπήκουον τῇ πίστει.<CM>
Στέφανος δὲ πλήρης <RF>χάριτος WH Treg NIV ] πίστεως RP<Rf>χάριτος καὶ δυνάμεως ἐποίει τέρατα καὶ σημεῖα μεγάλα ἐν τῷ λαῷ.
ἀνέστησαν δέ τινες τῶν ἐκ τῆς συναγωγῆς τῆς λεγομένης Λιβερτίνων καὶ Κυρηναίων καὶ Ἀλεξανδρέων καὶ τῶν ἀπὸ Κιλικίας καὶ Ἀσίας συζητοῦντες τῷ Στεφάνῳ,
καὶ οὐκ ἴσχυον ἀντιστῆναι τῇ σοφίᾳ καὶ τῷ πνεύματι ᾧ ἐλάλει.
τότε ὑπέβαλον ἄνδρας λέγοντας ὅτι Ἀκηκόαμεν αὐτοῦ λαλοῦντος ῥήματα βλάσφημα εἰς Μωϋσῆν καὶ τὸν θεόν
συνεκίνησάν τε τὸν λαὸν καὶ τοὺς πρεσβυτέρους καὶ τοὺς γραμματεῖς, καὶ ἐπιστάντες συνήρπασαν αὐτὸν καὶ ἤγαγον εἰς τὸ συνέδριον,
ἔστησάν τε μάρτυρας ψευδεῖς λέγοντας Ὁ ἄνθρωπος οὗτος οὐ παύεται <RF>λαλῶν ῥήματα WH Treg NIV ] ῥήματα βλάσφημα λαλῶν RP<Rf>λαλῶν ῥήματα κατὰ τοῦ τόπου τοῦ <RF>ἁγίου Treg RP ] + τούτου WH NIV<Rf>ἁγίου καὶ τοῦ νόμου,
ἀκηκόαμεν γὰρ αὐτοῦ λέγοντος ὅτι Ἰησοῦς ὁ Ναζωραῖος οὗτος καταλύσει τὸν τόπον τοῦτον καὶ ἀλλάξει τὰ ἔθη ἃ παρέδωκεν ἡμῖν Μωϋσῆς.
καὶ ἀτενίσαντες εἰς αὐτὸν <RF>πάντες WH Treg NIV ] ἅπαντες RP<Rf>πάντες οἱ καθεζόμενοι ἐν τῷ συνεδρίῳ εἶδον τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ὡσεὶ πρόσωπον ἀγγέλου.<CM>
Εἶπεν δὲ ὁ ἀρχιερεύς <RF>Εἰ WH Treg NIV ] + ἄρα RP<Rf>Εἰ ταῦτα οὕτως ἔχει;
ὁ δὲ ἔφη Ἄνδρες ἀδελφοὶ καὶ πατέρες, ἀκούσατε Ὁ θεὸς τῆς δόξης ὤφθη τῷ πατρὶ ἡμῶν Ἀβραὰμ ὄντι ἐν τῇ Μεσοποταμίᾳ πρὶν ἢ κατοικῆσαι αὐτὸν ἐν Χαρράν,
καὶ εἶπεν πρὸς αὐτόν Ἔξελθε ἐκ τῆς γῆς σου καὶ <RF>ἐκ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ἐκ τῆς συγγενείας σου, καὶ δεῦρο εἰς <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν γῆν ἣν ἄν σοι δείξω.
τότε ἐξελθὼν ἐκ γῆς Χαλδαίων κατῴκησεν ἐν Χαρράν. κἀκεῖθεν μετὰ τὸ ἀποθανεῖν τὸν πατέρα αὐτοῦ μετῴκισεν αὐτὸν εἰς τὴν γῆν ταύτην εἰς ἣν ὑμεῖς νῦν κατοικεῖτε,
καὶ οὐκ ἔδωκεν αὐτῷ κληρονομίαν ἐν αὐτῇ οὐδὲ βῆμα ποδός, καὶ ἐπηγγείλατο δοῦναι αὐτῷ εἰς κατάσχεσιν αὐτὴν καὶ τῷ σπέρματι αὐτοῦ μετ’ αὐτόν, οὐκ ὄντος αὐτῷ τέκνου.
ἐλάλησεν <RF>δὲ WH Treg RP NA ] + αὐτῷ NIV<Rf>δὲ οὕτως ὁ θεὸς ὅτι ἔσται τὸ σπέρμα αὐτοῦ πάροικον ἐν γῇ ἀλλοτρίᾳ, καὶ δουλώσουσιν αὐτὸ καὶ κακώσουσιν ἔτη τετρακόσια
καὶ τὸ ἔθνος ᾧ <RF>ἐὰν NIV RP ] ἂν WH Treg<Rf>ἐὰν <RF>δουλεύσουσιν WH Treg NIV ] δουλεύσωσιν RP<Rf>δουλεύσουσιν κρινῶ ἐγώ, <RF>ὁ θεὸς εἶπεν WH Treg NIV ] εἶπεν ὁ θεὸς RP<Rf>ὁ θεὸς εἶπεν, καὶ μετὰ ταῦτα ἐξελεύσονται καὶ λατρεύσουσίν μοι ἐν τῷ τόπῳ τούτῳ.
καὶ ἔδωκεν αὐτῷ διαθήκην περιτομῆς καὶ οὕτως ἐγέννησεν τὸν Ἰσαὰκ καὶ περιέτεμεν αὐτὸν τῇ ἡμέρᾳ τῇ ὀγδόῃ, <RF>καὶ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>καὶ Ἰσαὰκ τὸν Ἰακώβ, <RF>καὶ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>καὶ Ἰακὼβ τοὺς δώδεκα πατριάρχας.<CM>
Καὶ οἱ πατριάρχαι ζηλώσαντες τὸν Ἰωσὴφ ἀπέδοντο εἰς Αἴγυπτον καὶ ἦν ὁ θεὸς μετ’ αὐτοῦ,
καὶ ἐξείλατο αὐτὸν ἐκ πασῶν τῶν θλίψεων αὐτοῦ, καὶ ἔδωκεν αὐτῷ χάριν καὶ σοφίαν ἐναντίον Φαραὼ βασιλέως Αἰγύπτου, καὶ κατέστησεν αὐτὸν ἡγούμενον ἐπ’ Αἴγυπτον <RF>καὶ WH Treg NIV RP ] + ἐφ’ NA<Rf>καὶ ὅλον τὸν οἶκον αὐτοῦ.
ἦλθεν δὲ λιμὸς ἐφ’ ὅλην τὴν <RF>Αἴγυπτον WH Treg NIV ] γῆν Αἰγύπτου RP<Rf>Αἴγυπτον καὶ Χανάαν καὶ θλῖψις μεγάλη, καὶ οὐχ ηὕρισκον χορτάσματα οἱ πατέρες ἡμῶν
ἀκούσας δὲ Ἰακὼβ ὄντα <RF>σιτία εἰς Αἴγυπτον WH Treg NIV ] σῖτα ἐν Αἰγύπτῳ RP<Rf>σιτία εἰς Αἴγυπτον ἐξαπέστειλεν τοὺς πατέρας ἡμῶν πρῶτον
καὶ ἐν τῷ δευτέρῳ <RF>ἀνεγνωρίσθη NIV RP ] γνωρίσθη WH Treg<Rf>ἀνεγνωρίσθη Ἰωσὴφ τοῖς ἀδελφοῖς αὐτοῦ, καὶ φανερὸν ἐγένετο τῷ Φαραὼ τὸ <RF>γένος WH Treg ] + τοῦ NIV RP<Rf>γένος Ἰωσήφ.
ἀποστείλας δὲ Ἰωσὴφ μετεκαλέσατο <RF>Ἰακὼβ τὸν πατέρα αὐτοῦ WH Treg NIV ] τὸν πατέρα αὐτοῦ Ἰακὼβ RP<Rf>Ἰακὼβ τὸν πατέρα αὐτοῦ καὶ πᾶσαν τὴν συγγένειαν ἐν ψυχαῖς ἑβδομήκοντα πέντε,
<RF>καὶ κατέβη Treg NIV ] κατέβη δὲ WH RP<Rf>καὶ κατέβη Ἰακὼβ εἰς Αἴγυπτον. καὶ ἐτελεύτησεν αὐτὸς καὶ οἱ πατέρες ἡμῶν,
καὶ μετετέθησαν εἰς Συχὲμ καὶ ἐτέθησαν ἐν τῷ μνήματι <RF>ᾧ WH Treg NIV ] ὃ RP<Rf>ᾧ ὠνήσατο Ἀβραὰμ τιμῆς ἀργυρίου παρὰ τῶν υἱῶν Ἑμμὼρ <RF>ἐν WH Treg NIV ] τοῦ RP<Rf>ἐν Συχέμ.<CM>
Καθὼς δὲ ἤγγιζεν ὁ χρόνος τῆς ἐπαγγελίας ἧς <RF>ὡμολόγησεν WH Treg NIV ] ὤμοσεν RP<Rf>ὡμολόγησεν ὁ θεὸς τῷ Ἀβραάμ, ηὔξησεν ὁ λαὸς καὶ ἐπληθύνθη ἐν Αἰγύπτῳ,
ἄχρι οὗ ἀνέστη βασιλεὺς ἕτερος <RF>ἐπ᾽ Αἴγυπτον WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐπ’ Αἴγυπτον, ὃς οὐκ ᾔδει τὸν Ἰωσήφ.
οὗτος κατασοφισάμενος τὸ γένος ἡμῶν ἐκάκωσεν τοὺς <RF>πατέρας WH Treg ] + ἡμῶν NIV RP<Rf>πατέρας τοῦ ποιεῖν <RF>τὰ βρέφη ἔκθετα WH Treg NIV ] ἔκθετα τὰ βρέφη RP<Rf>τὰ βρέφη ἔκθετα αὐτῶν εἰς τὸ μὴ ζῳογονεῖσθαι.
ἐν ᾧ καιρῷ ἐγεννήθη Μωϋσῆς, καὶ ἦν ἀστεῖος τῷ θεῷ ὃς ἀνετράφη μῆνας τρεῖς ἐν τῷ οἴκῳ τοῦ πατρός
<RF>ἐκτεθέντος δὲ αὐτοῦ ἀνείλατο αὐτὸν WH Treg NIV ] Ἐκτεθέντα δὲ αὐτόν ἀνείλετο RP<Rf>ἐκτεθέντος δὲ αὐτοῦ ἀνείλατο αὐτὸν ἡ θυγάτηρ Φαραὼ καὶ ἀνεθρέψατο αὐτὸν ἑαυτῇ εἰς υἱόν.
καὶ ἐπαιδεύθη <RF>Μωϋσῆς WH RP ] + ἐν Treg NIV<Rf>Μωϋσῆς πάσῃ σοφίᾳ Αἰγυπτίων, ἦν δὲ δυνατὸς ἐν λόγοις καὶ ἔργοις <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοῦ.<CM>
Ὡς δὲ ἐπληροῦτο αὐτῷ τεσσερακονταετὴς χρόνος, ἀνέβη ἐπὶ τὴν καρδίαν αὐτοῦ ἐπισκέψασθαι τοὺς ἀδελφοὺς αὐτοῦ τοὺς υἱοὺς Ἰσραήλ.
καὶ ἰδών τινα ἀδικούμενον ἠμύνατο καὶ ἐποίησεν ἐκδίκησιν τῷ καταπονουμένῳ πατάξας τὸν Αἰγύπτιον.
ἐνόμιζεν δὲ συνιέναι τοὺς <RF>ἀδελφοὺς WH Treg ] + αὐτοῦ NIV RP<Rf>ἀδελφοὺς ὅτι ὁ θεὸς διὰ χειρὸς αὐτοῦ δίδωσιν <RF>σωτηρίαν αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς σωτηρίαν RP<Rf>σωτηρίαν αὐτοῖς, οἱ δὲ οὐ συνῆκαν.
τῇ τε ἐπιούσῃ ἡμέρᾳ ὤφθη αὐτοῖς μαχομένοις καὶ <RF>συνήλλασσεν WH Treg NIV ] συνήλασεν RP<Rf>συνήλλασσεν αὐτοὺς εἰς εἰρήνην εἰπών Ἄνδρες, ἀδελφοί <RF>ἐστε WH Treg NIV ] + ὑμεῖς RP<Rf>ἐστε ἱνατί ἀδικεῖτε ἀλλήλους;
ὁ δὲ ἀδικῶν τὸν πλησίον ἀπώσατο αὐτὸν εἰπών Τίς σε κατέστησεν ἄρχοντα καὶ δικαστὴν ἐφ’ <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] ἡμᾶς RP<Rf>ἡμῶν;
μὴ ἀνελεῖν με σὺ θέλεις ὃν τρόπον ἀνεῖλες <RF>ἐχθὲς WH Treg NIV ] χθὲς RP<Rf>ἐχθὲς τὸν Αἰγύπτιον;
ἔφυγεν δὲ Μωϋσῆς ἐν τῷ λόγῳ τούτῳ, καὶ ἐγένετο πάροικος ἐν γῇ Μαδιάμ, οὗ ἐγέννησεν υἱοὺς δύο.<CM>
Καὶ πληρωθέντων ἐτῶν τεσσεράκοντα ὤφθη αὐτῷ ἐν τῇ ἐρήμῳ τοῦ ὄρους Σινᾶ <RF>ἄγγελος WH Treg NIV ] + κυρίου RP<Rf>ἄγγελος ἐν φλογὶ πυρὸς βάτου
ὁ δὲ Μωϋσῆς ἰδὼν <RF>ἐθαύμασεν WH Treg ] ἐθαύμαζεν NIV RP<Rf>ἐθαύμασεν τὸ ὅραμα. προσερχομένου δὲ αὐτοῦ κατανοῆσαι ἐγένετο φωνὴ <RF>κυρίου WH Treg NIV ] + πρὸς αὐτόν RP<Rf>κυρίου
Ἐγὼ ὁ θεὸς τῶν πατέρων σου, ὁ θεὸς Ἀβραὰμ <RF>καὶ WH Treg NIV ] + ὁ θεὸς RP<Rf>καὶ Ἰσαὰκ <RF>καὶ WH Treg NIV ] + ὁ θεὸς RP<Rf>καὶ Ἰακώβ. ἔντρομος δὲ γενόμενος Μωϋσῆς οὐκ ἐτόλμα κατανοῆσαι.
εἶπεν δὲ αὐτῷ ὁ κύριος Λῦσον τὸ ὑπόδημα τῶν ποδῶν σου, ὁ γὰρ τόπος <RF>ἐφ᾽ WH Treg NIV ] ἐν RP<Rf>ἐφ’ ᾧ ἕστηκας γῆ ἁγία ἐστίν.
ἰδὼν εἶδον τὴν κάκωσιν τοῦ λαοῦ μου τοῦ ἐν Αἰγύπτῳ, καὶ τοῦ στεναγμοῦ <RF>αὐτοῦ WH Treg ] αὐτῶν NIV RP<Rf>αὐτοῦ ἤκουσα, καὶ κατέβην ἐξελέσθαι αὐτούς καὶ νῦν δεῦρο <RF>ἀποστείλω WH Treg NIV ] ἀποστελῶ RP<Rf>ἀποστείλω σε εἰς Αἴγυπτον.<CM>
Τοῦτον τὸν Μωϋσῆν, ὃν ἠρνήσαντο εἰπόντες Τίς σε κατέστησεν ἄρχοντα καὶ δικαστήν, τοῦτον ὁ θεὸς <RF>καὶ WH Treg NA ] – NIV RP<Rf>καὶ ἄρχοντα καὶ λυτρωτὴν <RF>ἀπέσταλκεν σὺν WH Treg NIV ] ἀπέστειλεν ἐν RP<Rf>ἀπέσταλκεν σὺν χειρὶ ἀγγέλου τοῦ ὀφθέντος αὐτῷ ἐν τῇ βάτῳ.
οὗτος ἐξήγαγεν αὐτοὺς ποιήσας τέρατα καὶ σημεῖα ἐν <RF>γῇ NIV RP ] τῇ WH Treg<Rf>γῇ Αἰγύπτῳ καὶ ἐν Ἐρυθρᾷ Θαλάσσῃ καὶ ἐν τῇ ἐρήμῳ ἔτη τεσσεράκοντα.
οὗτός ἐστιν ὁ Μωϋσῆς ὁ <RF>εἴπας WH Treg NIV ] εἰπὼν RP<Rf>εἴπας τοῖς υἱοῖς Ἰσραήλ Προφήτην ὑμῖν ἀναστήσει <RF>ὁ θεὸς WH Treg NIV ] κύριος ὁ θεὸς ἡμῶν RP<Rf>ὁ θεὸς ἐκ τῶν ἀδελφῶν ὑμῶν ὡς ἐμέ.
οὗτός ἐστιν ὁ γενόμενος ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ ἐν τῇ ἐρήμῳ μετὰ τοῦ ἀγγέλου τοῦ λαλοῦντος αὐτῷ ἐν τῷ ὄρει Σινᾶ καὶ τῶν πατέρων ἡμῶν, ὃς ἐδέξατο <RF>λόγια WH Treg NIV ] λόγον RP<Rf>λόγια ζῶντα δοῦναι <RF>ἡμῖν Treg NIV RP ] ὑμῖν WH<Rf>ἡμῖν,
ᾧ οὐκ ἠθέλησαν ὑπήκοοι γενέσθαι οἱ πατέρες ἡμῶν, ἀλλὰ ἀπώσαντο καὶ ἐστράφησαν <RF>ἐν ταῖς καρδίαις WH Treg NIV ] τῇ καρδίᾳ RP<Rf>ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν εἰς Αἴγυπτον,
εἰπόντες τῷ Ἀαρών Ποίησον ἡμῖν θεοὺς οἳ προπορεύσονται ἡμῶν ὁ γὰρ Μωϋσῆς οὗτος, ὃς ἐξήγαγεν ἡμᾶς ἐκ γῆς Αἰγύπτου, οὐκ οἴδαμεν τί <RF>ἐγένετο WH Treg NIV ] γέγονεν RP<Rf>ἐγένετο αὐτῷ.
καὶ ἐμοσχοποίησαν ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις καὶ ἀνήγαγον θυσίαν τῷ εἰδώλῳ, καὶ εὐφραίνοντο ἐν τοῖς ἔργοις τῶν χειρῶν αὐτῶν.
ἔστρεψεν δὲ ὁ θεὸς καὶ παρέδωκεν αὐτοὺς λατρεύειν τῇ στρατιᾷ τοῦ οὐρανοῦ, καθὼς γέγραπται ἐν βίβλῳ τῶν προφητῶν.<CM><PF>Μὴ σφάγια καὶ θυσίας προσηνέγκατέ μοι ἔτη τεσσεράκοντα ἐν τῇ ἐρήμῳ, οἶκος Ἰσραήλ;
καὶ ἀνελάβετε τὴν σκηνὴν τοῦ Μολὸχ καὶ τὸ ἄστρον τοῦ <RF>θεοῦ WH Treg ] + ὑμῶν NIV RP<Rf>θεοῦ <RF>Ῥαιφάν NIV ] Ῥομφά WH; Ῥεφάν Treg; Ῥεμφάν RP<Rf>Ῥαιφάν, τοὺς τύπους οὓς ἐποιήσατε προσκυνεῖν αὐτοῖς. καὶ μετοικιῶ ὑμᾶς ἐπέκεινα Βαβυλῶνος.<CM>
Ἡ σκηνὴ τοῦ μαρτυρίου ἦν τοῖς πατράσιν ἡμῶν ἐν τῇ ἐρήμῳ, καθὼς διετάξατο ὁ λαλῶν τῷ Μωϋσῇ ποιῆσαι αὐτὴν κατὰ τὸν τύπον ὃν ἑωράκει,
ἣν καὶ εἰσήγαγον διαδεξάμενοι οἱ πατέρες ἡμῶν μετὰ Ἰησοῦ ἐν τῇ κατασχέσει τῶν ἐθνῶν ὧν ἐξῶσεν ὁ θεὸς ἀπὸ προσώπου τῶν πατέρων ἡμῶν ἕως τῶν ἡμερῶν Δαυίδ
ὃς εὗρεν χάριν ἐνώπιον τοῦ θεοῦ καὶ ᾐτήσατο εὑρεῖν σκήνωμα τῷ <RF>θεῷ WH Treg NIV RP ] οἴκῳ NA<Rf>θεῷ Ἰακώβ.
Σολομῶν δὲ οἰκοδόμησεν αὐτῷ οἶκον.
ἀλλ’ οὐχ ὁ ὕψιστος ἐν <RF>χειροποιήτοις WH Treg NIV ] + ναοῖς RP<Rf>χειροποιήτοις κατοικεῖ καθὼς ὁ προφήτης λέγει
Ὁ οὐρανός μοι θρόνος, <RF>ἡ δὲ Treg NIV RP ] καὶ ἡ WH<Rf>ἡ δὲ γῆ ὑποπόδιον τῶν ποδῶν μου ποῖον οἶκον οἰκοδομήσετέ μοι, λέγει κύριος, ἢ τίς τόπος τῆς καταπαύσεώς μου;
οὐχὶ ἡ χείρ μου ἐποίησεν ταῦτα πάντα;<CM>
Σκληροτράχηλοι καὶ ἀπερίτμητοι <RF>καρδίαις WH Treg NIV ] τῇ καρδίᾳ RP<Rf>καρδίαις καὶ τοῖς ὠσίν, ὑμεῖς ἀεὶ τῷ πνεύματι τῷ ἁγίῳ ἀντιπίπτετε, ὡς οἱ πατέρες ὑμῶν καὶ ὑμεῖς.
τίνα τῶν προφητῶν οὐκ ἐδίωξαν οἱ πατέρες ὑμῶν; καὶ ἀπέκτειναν τοὺς προκαταγγείλαντας περὶ τῆς ἐλεύσεως τοῦ δικαίου οὗ νῦν ὑμεῖς προδόται καὶ φονεῖς <RF>ἐγένεσθε WH Treg NIV ] γεγένησθε RP<Rf>ἐγένεσθε,
οἵτινες ἐλάβετε τὸν νόμον εἰς διαταγὰς ἀγγέλων, καὶ οὐκ ἐφυλάξατε.<CM>
Ἀκούοντες δὲ ταῦτα διεπρίοντο ταῖς καρδίαις αὐτῶν καὶ ἔβρυχον τοὺς ὀδόντας ἐπ’ αὐτόν.
ὑπάρχων δὲ πλήρης πνεύματος ἁγίου ἀτενίσας εἰς τὸν οὐρανὸν εἶδεν δόξαν θεοῦ καὶ Ἰησοῦν ἑστῶτα ἐκ δεξιῶν τοῦ θεοῦ,
καὶ εἶπεν Ἰδοὺ θεωρῶ τοὺς οὐρανοὺς <RF>διηνοιγμένους WH Treg NIV ] ἀνεῳγμένους RP<Rf>διηνοιγμένους καὶ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἐκ δεξιῶν ἑστῶτα τοῦ θεοῦ.
κράξαντες δὲ φωνῇ μεγάλῃ συνέσχον τὰ ὦτα αὐτῶν, καὶ ὥρμησαν ὁμοθυμαδὸν ἐπ’ αὐτόν,
καὶ ἐκβαλόντες ἔξω τῆς πόλεως ἐλιθοβόλουν. καὶ οἱ μάρτυρες ἀπέθεντο τὰ ἱμάτια <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτῶν παρὰ τοὺς πόδας νεανίου καλουμένου Σαύλου.
καὶ ἐλιθοβόλουν τὸν Στέφανον ἐπικαλούμενον καὶ λέγοντα Κύριε Ἰησοῦ, δέξαι τὸ πνεῦμά μου
θεὶς δὲ τὰ γόνατα ἔκραξεν φωνῇ μεγάλῃ Κύριε, μὴ στήσῃς αὐτοῖς <RF>ταύτην τὴν ἁμαρτίαν WH Treg NIV ] τὴν ἁμαρτίαν ταύτην RP<Rf>ταύτην τὴν ἁμαρτίαν καὶ τοῦτο εἰπὼν ἐκοιμήθη.
Σαῦλος δὲ ἦν συνευδοκῶν τῇ ἀναιρέσει αὐτοῦ.<CM><PF>Ἐγένετο δὲ ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ διωγμὸς μέγας ἐπὶ τὴν ἐκκλησίαν τὴν ἐν Ἱεροσολύμοις πάντες δὲ διεσπάρησαν κατὰ τὰς χώρας τῆς Ἰουδαίας καὶ Σαμαρείας πλὴν τῶν ἀποστόλων.
συνεκόμισαν δὲ τὸν Στέφανον ἄνδρες εὐλαβεῖς καὶ <RF>ἐποίησαν WH Treg NIV ] ἐποιήσαντο RP<Rf>ἐποίησαν κοπετὸν μέγαν ἐπ’ αὐτῷ.
Σαῦλος δὲ ἐλυμαίνετο τὴν ἐκκλησίαν κατὰ τοὺς οἴκους εἰσπορευόμενος, σύρων τε ἄνδρας καὶ γυναῖκας παρεδίδου εἰς φυλακήν.<CM>
Οἱ μὲν οὖν διασπαρέντες διῆλθον εὐαγγελιζόμενοι τὸν λόγον.
Φίλιππος δὲ κατελθὼν εἰς <RF>τὴν WH NIV ] – Treg RP<Rf>τὴν πόλιν τῆς Σαμαρείας ἐκήρυσσεν αὐτοῖς τὸν χριστόν.
προσεῖχον <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ οἱ ὄχλοι τοῖς λεγομένοις ὑπὸ τοῦ Φιλίππου ὁμοθυμαδὸν ἐν τῷ ἀκούειν αὐτοὺς καὶ βλέπειν τὰ σημεῖα ἃ ἐποίει
<RF>πολλοὶ WH Treg NIV ] Πολλῶν RP<Rf>πολλοὶ γὰρ τῶν ἐχόντων πνεύματα ἀκάθαρτα βοῶντα φωνῇ μεγάλῃ <RF>ἐξήρχοντο WH Treg NIV ] ἐξήρχετο RP<Rf>ἐξήρχοντο, πολλοὶ δὲ παραλελυμένοι καὶ χωλοὶ ἐθεραπεύθησαν
<RF>ἐγένετο δὲ WH Treg NIV ] Καὶ ἐγένετο RP<Rf>ἐγένετο δὲ <RF>πολλὴ χαρὰ WH Treg NIV ] χαρὰ μεγάλη RP<Rf>πολλὴ χαρὰ ἐν τῇ πόλει ἐκείνῃ.<CM>
Ἀνὴρ δέ τις ὀνόματι Σίμων προϋπῆρχεν ἐν τῇ πόλει μαγεύων καὶ <RF>ἐξιστάνων WH Treg NIV ] ἐξιστῶν RP<Rf>ἐξιστάνων τὸ ἔθνος τῆς Σαμαρείας, λέγων εἶναί τινα ἑαυτὸν μέγαν,
ᾧ προσεῖχον <RF>πάντες WH Treg NIV ] – RP<Rf>πάντες ἀπὸ μικροῦ ἕως μεγάλου λέγοντες Οὗτός ἐστιν ἡ Δύναμις τοῦ θεοῦ ἡ <RF>καλουμένη WH Treg NIV ] – RP<Rf>καλουμένη Μεγάλη.
προσεῖχον δὲ αὐτῷ διὰ τὸ ἱκανῷ χρόνῳ ταῖς μαγείαις ἐξεστακέναι αὐτούς.
ὅτε δὲ ἐπίστευσαν τῷ Φιλίππῳ εὐαγγελιζομένῳ <RF>περὶ WH Treg NIV ] τὰ περὶ RP<Rf>περὶ τῆς βασιλείας τοῦ θεοῦ καὶ τοῦ ὀνόματος Ἰησοῦ Χριστοῦ, ἐβαπτίζοντο ἄνδρες τε καὶ γυναῖκες.
ὁ δὲ Σίμων καὶ αὐτὸς ἐπίστευσεν, καὶ βαπτισθεὶς ἦν προσκαρτερῶν τῷ Φιλίππῳ, θεωρῶν τε <RF>σημεῖα καὶ δυνάμεις μεγάλας γινομένας WH Treg NIV ] δυνάμεις καὶ σημεῖα γινόμενα RP<Rf>σημεῖα καὶ δυνάμεις μεγάλας γινομένας ἐξίστατο.<CM>
Ἀκούσαντες δὲ οἱ ἐν Ἱεροσολύμοις ἀπόστολοι ὅτι δέδεκται ἡ Σαμάρεια τὸν λόγον τοῦ θεοῦ, ἀπέστειλαν πρὸς <RF>αὐτοὺς WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>αὐτοὺς Πέτρον καὶ Ἰωάννην,
οἵτινες καταβάντες προσηύξαντο περὶ αὐτῶν ὅπως λάβωσιν πνεῦμα ἅγιον
<RF>οὐδέπω WH Treg NIV ] οὔπω RP<Rf>οὐδέπω γὰρ ἦν ἐπ’ οὐδενὶ αὐτῶν ἐπιπεπτωκός, μόνον δὲ βεβαπτισμένοι ὑπῆρχον εἰς τὸ ὄνομα τοῦ <RF>κυρίου WH Treg NIV ] χριστοῦ RP<Rf>κυρίου Ἰησοῦ.
τότε <RF>ἐπετίθεσαν WH Treg NIV ] ἐπετίθουν RP<Rf>ἐπετίθεσαν τὰς χεῖρας ἐπ’ αὐτούς, καὶ ἐλάμβανον πνεῦμα ἅγιον.
<RF>ἰδὼν WH Treg NIV ] Θεασάμενος RP<Rf>ἰδὼν δὲ ὁ Σίμων ὅτι διὰ τῆς ἐπιθέσεως τῶν χειρῶν τῶν ἀποστόλων δίδοται τὸ <RF>πνεῦμα WH NIV ] + τὸ ἅγιον Treg RP<Rf>πνεῦμα προσήνεγκεν αὐτοῖς χρήματα
λέγων Δότε κἀμοὶ τὴν ἐξουσίαν ταύτην ἵνα ᾧ ἐὰν ἐπιθῶ τὰς χεῖρας λαμβάνῃ πνεῦμα ἅγιον.
Πέτρος δὲ εἶπεν πρὸς αὐτόν Τὸ ἀργύριόν σου σὺν σοὶ εἴη εἰς ἀπώλειαν ὅτι τὴν δωρεὰν τοῦ θεοῦ ἐνόμισας διὰ χρημάτων κτᾶσθαι.
οὐκ ἔστιν σοι μερὶς οὐδὲ κλῆρος ἐν τῷ λόγῳ τούτῳ, ἡ γὰρ καρδία σου οὐκ ἔστιν εὐθεῖα <RF>ἔναντι WH Treg NIV ] ἐνώπιον RP<Rf>ἔναντι τοῦ θεοῦ.
μετανόησον οὖν ἀπὸ τῆς κακίας σου ταύτης, καὶ δεήθητι τοῦ <RF>κυρίου WH Treg NIV ] θεοῦ RP<Rf>κυρίου εἰ ἄρα ἀφεθήσεταί σοι ἡ ἐπίνοια τῆς καρδίας σου
εἰς γὰρ χολὴν πικρίας καὶ σύνδεσμον ἀδικίας ὁρῶ σε ὄντα.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ Σίμων εἶπεν Δεήθητε ὑμεῖς ὑπὲρ ἐμοῦ πρὸς τὸν κύριον ὅπως μηδὲν ἐπέλθῃ ἐπ’ ἐμὲ ὧν εἰρήκατε.<CM>
Οἱ μὲν οὖν διαμαρτυράμενοι καὶ λαλήσαντες τὸν λόγον τοῦ κυρίου <RF>ὑπέστρεφον WH Treg NIV ] ὑπέστρεψαν RP<Rf>ὑπέστρεφον εἰς <RF>Ἱεροσόλυμα WH Treg NIV ] Ἱερουσαλήμ RP<Rf>Ἱεροσόλυμα, πολλάς τε κώμας τῶν Σαμαριτῶν <RF>εὐηγγελίζοντο WH Treg NIV ] εὐηγγελίσαντο RP<Rf>εὐηγγελίζοντο.<CM>
Ἄγγελος δὲ κυρίου ἐλάλησεν πρὸς Φίλιππον λέγων Ἀνάστηθι καὶ πορεύου κατὰ μεσημβρίαν ἐπὶ τὴν ὁδὸν τὴν καταβαίνουσαν ἀπὸ Ἰερουσαλὴμ εἰς Γάζαν αὕτη ἐστὶν ἔρημος.
καὶ ἀναστὰς ἐπορεύθη, καὶ ἰδοὺ ἀνὴρ Αἰθίοψ εὐνοῦχος δυνάστης <RF>Κανδάκης WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>Κανδάκης βασιλίσσης Αἰθιόπων, ὃς ἦν ἐπὶ πάσης τῆς γάζης αὐτῆς, ὃς ἐληλύθει προσκυνήσων εἰς Ἰερουσαλήμ,
ἦν <RF>τε Treg NIV RP ] δὲ WH<Rf>τε ὑποστρέφων καὶ καθήμενος ἐπὶ τοῦ ἅρματος αὐτοῦ καὶ ἀνεγίνωσκεν τὸν προφήτην Ἠσαΐαν.
εἶπεν δὲ τὸ πνεῦμα τῷ Φιλίππῳ Πρόσελθε καὶ κολλήθητι τῷ ἅρματι τούτῳ.
προσδραμὼν δὲ ὁ Φίλιππος ἤκουσεν αὐτοῦ ἀναγινώσκοντος <RF>Ἠσαΐαν τὸν προφήτην WH Treg NIV ] τὸν προφήτην Ἠσαΐαν RP<Rf>Ἠσαΐαν τὸν προφήτην καὶ εἶπεν Ἆρά γε γινώσκεις ἃ ἀναγινώσκεις;
ὁ δὲ εἶπεν Πῶς γὰρ ἂν δυναίμην ἐὰν μή τις <RF>ὁδηγήσει WH Treg NIV ] ὁδηγήσῃ RP<Rf>ὁδηγήσει με; παρεκάλεσέν τε τὸν Φίλιππον ἀναβάντα καθίσαι σὺν αὐτῷ.
ἡ δὲ περιοχὴ τῆς γραφῆς ἣν ἀνεγίνωσκεν ἦν αὕτη Ὡς πρόβατον ἐπὶ σφαγὴν ἤχθη, καὶ ὡς ἀμνὸς ἐναντίον τοῦ <RF>κείραντος WH NIV ] κείροντος Treg RP<Rf>κείραντος αὐτὸν ἄφωνος, οὕτως οὐκ ἀνοίγει τὸ στόμα αὐτοῦ.
ἐν τῇ <RF>ταπεινώσει WH Treg] + αὐτοῦ NIV RP<Rf>ταπεινώσει ἡ κρίσις αὐτοῦ ἤρθη <RF>τὴν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>τὴν γενεὰν αὐτοῦ τίς διηγήσεται; ὅτι αἴρεται ἀπὸ τῆς γῆς ἡ ζωὴ αὐτοῦ.
ἀποκριθεὶς δὲ ὁ εὐνοῦχος τῷ Φιλίππῳ εἶπεν Δέομαί σου, περὶ τίνος ὁ προφήτης λέγει <RF>τοῦτο WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>τοῦτο; περὶ ἑαυτοῦ ἢ περὶ ἑτέρου τινός;
ἀνοίξας δὲ ὁ Φίλιππος τὸ στόμα αὐτοῦ καὶ ἀρξάμενος ἀπὸ τῆς γραφῆς ταύτης εὐηγγελίσατο αὐτῷ τὸν Ἰησοῦν.
ὡς δὲ ἐπορεύοντο κατὰ τὴν ὁδόν, ἦλθον ἐπί τι ὕδωρ, καί φησιν ὁ εὐνοῦχος Ἰδοὺ ὕδωρ, τί κωλύει με <RF>βαπτισθῆναι; WH Treg NIV RP ] + 37 εἶπε δὲ ὁ Φίλιππος Εἰ πιστεύεις ἐξ ὅλης τῆς καρδίας, ἔξεστιν. ἀποκριθεὶς δὲ εἶπε Πιστεύω τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ εἶναι τὸν Ἰησοῦν Χριστόν. TR<Rf>βαπτισθῆναι;
--
καὶ ἐκέλευσεν στῆναι τὸ ἅρμα, καὶ κατέβησαν ἀμφότεροι εἰς τὸ ὕδωρ ὅ τε Φίλιππος καὶ ὁ εὐνοῦχος, καὶ ἐβάπτισεν αὐτόν.
ὅτε δὲ ἀνέβησαν ἐκ τοῦ ὕδατος, πνεῦμα κυρίου ἥρπασεν τὸν Φίλιππον, καὶ οὐκ εἶδεν αὐτὸν οὐκέτι ὁ εὐνοῦχος, ἐπορεύετο γὰρ τὴν ὁδὸν αὐτοῦ χαίρων.
Φίλιππος δὲ εὑρέθη εἰς Ἄζωτον, καὶ διερχόμενος εὐηγγελίζετο τὰς πόλεις πάσας ἕως τοῦ ἐλθεῖν αὐτὸν εἰς Καισάρειαν.<CM>
Ὁ δὲ Σαῦλος ἔτι ἐμπνέων ἀπειλῆς καὶ φόνου εἰς τοὺς μαθητὰς τοῦ κυρίου, προσελθὼν τῷ ἀρχιερεῖ
ᾐτήσατο παρ’ αὐτοῦ ἐπιστολὰς εἰς Δαμασκὸν πρὸς τὰς συναγωγάς, ὅπως ἐάν τινας εὕρῃ τῆς ὁδοῦ ὄντας, ἄνδρας τε καὶ γυναῖκας, δεδεμένους ἀγάγῃ εἰς Ἰερουσαλήμ.
ἐν δὲ τῷ πορεύεσθαι ἐγένετο αὐτὸν ἐγγίζειν τῇ Δαμασκῷ, <RF>ἐξαίφνης τε αὐτὸν περιήστραψεν WH Treg NIV ] καὶ ἐξαίφνης περιήστραψεν αὐτὸν RP<Rf>ἐξαίφνης τε αὐτὸν περιήστραψεν φῶς <RF>ἐκ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>ἐκ τοῦ οὐρανοῦ,
καὶ πεσὼν ἐπὶ τὴν γῆν ἤκουσεν φωνὴν λέγουσαν αὐτῷ Σαοὺλ Σαούλ, τί με διώκεις;
εἶπεν δέ Τίς εἶ, κύριε; ὁ <RF>δέ WH Treg NIV ] + κύριος εἶπεν RP<Rf>δέ Ἐγώ εἰμι Ἰησοῦς ὃν σὺ διώκεις
ἀλλὰ ἀνάστηθι καὶ εἴσελθε εἰς τὴν πόλιν, καὶ λαληθήσεταί σοι <RF>ὅ τί Treg NIV ] ὅτι WH; τί RP<Rf>ὅ τί σε δεῖ ποιεῖν.
οἱ δὲ ἄνδρες οἱ συνοδεύοντες αὐτῷ εἱστήκεισαν ἐνεοί, ἀκούοντες μὲν τῆς φωνῆς μηδένα δὲ θεωροῦντες.
ἠγέρθη δὲ <RF>Σαῦλος WH Treg NIV ] ὁ Σαῦλος RP<Rf>Σαῦλος ἀπὸ τῆς γῆς, ἀνεῳγμένων <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ τῶν ὀφθαλμῶν αὐτοῦ <RF>οὐδὲν WH Treg NIV ] οὐδένα RP<Rf>οὐδὲν ἔβλεπεν χειραγωγοῦντες δὲ αὐτὸν εἰσήγαγον εἰς Δαμασκόν.
καὶ ἦν ἡμέρας τρεῖς μὴ βλέπων, καὶ οὐκ ἔφαγεν οὐδὲ ἔπιεν.<CM>
Ἦν δέ τις μαθητὴς ἐν Δαμασκῷ ὀνόματι Ἁνανίας, καὶ εἶπεν πρὸς αὐτὸν <RF>ἐν ὁράματι ὁ κύριος WH Treg NIV] ὁ κύριος ἐν ὁράματι RP<Rf>ἐν ὁράματι ὁ κύριος Ἁνανία. ὁ δὲ εἶπεν Ἰδοὺ ἐγώ, κύριε.
ὁ δὲ κύριος πρὸς αὐτόν <RF>Ἀναστὰς Treg NIV RP ] Ἀνάστα WH<Rf>Ἀναστὰς πορεύθητι ἐπὶ τὴν ῥύμην τὴν καλουμένην Εὐθεῖαν καὶ ζήτησον ἐν οἰκίᾳ Ἰούδα Σαῦλον ὀνόματι Ταρσέα, ἰδοὺ γὰρ προσεύχεται,
καὶ εἶδεν <RF>ἄνδρα ἐν ὁράματι Ἁνανίαν ὀνόματι WH Treg NIV ] ἐν ὁράματι ἄνδρα ὀνόματι Ἀνανίαν RP<Rf>ἄνδρα ἐν ὁράματι Ἁνανίαν ὀνόματι εἰσελθόντα καὶ ἐπιθέντα αὐτῷ <RF>χεῖρας Treg ] τὰς χεῖρας WH NIV; χεῖρα RP<Rf>χεῖρας ὅπως ἀναβλέψῃ.
ἀπεκρίθη δὲ Ἁνανίας Κύριε, <RF>ἤκουσα WH Treg NIV ] ἀκήκοα RP<Rf>ἤκουσα ἀπὸ πολλῶν περὶ τοῦ ἀνδρὸς τούτου, ὅσα κακὰ <RF>τοῖς ἁγίοις σου ἐποίησεν WH Treg NIV ] ἐποίησεν τοῖς ἁγίοις σου RP<Rf>τοῖς ἁγίοις σου ἐποίησεν ἐν Ἰερουσαλήμ
καὶ ὧδε ἔχει ἐξουσίαν παρὰ τῶν ἀρχιερέων δῆσαι πάντας τοὺς ἐπικαλουμένους τὸ ὄνομά σου.
εἶπεν δὲ πρὸς αὐτὸν ὁ κύριος Πορεύου, ὅτι σκεῦος ἐκλογῆς <RF>ἐστίν μοι WH Treg NIV ] μοι ἐστίν RP<Rf>ἐστίν μοι οὗτος τοῦ βαστάσαι τὸ ὄνομά μου ἐνώπιον <RF>ἐθνῶν Treg NIV RP ] τῶν ἐθνῶν WH<Rf>ἐθνῶν <RF>τε WH Treg NIV ] – RP<Rf>τε καὶ βασιλέων υἱῶν τε Ἰσραήλ,
ἐγὼ γὰρ ὑποδείξω αὐτῷ ὅσα δεῖ αὐτὸν ὑπὲρ τοῦ ὀνόματός μου παθεῖν.
ἀπῆλθεν δὲ Ἁνανίας καὶ εἰσῆλθεν εἰς τὴν οἰκίαν, καὶ ἐπιθεὶς ἐπ’ αὐτὸν τὰς χεῖρας εἶπεν Σαοὺλ ἀδελφέ, ὁ κύριος ἀπέσταλκέν με, <RF>Ἰησοῦς WH Treg NIV ] – RP<Rf>Ἰησοῦς ὁ ὀφθείς σοι ἐν τῇ ὁδῷ ᾗ ἤρχου, ὅπως ἀναβλέψῃς καὶ πλησθῇς πνεύματος ἁγίου.
καὶ εὐθέως ἀπέπεσαν <RF>αὐτοῦ ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν WH Treg NIV ] ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ ἀπὸ τῶν ὀφθαλμῶν <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς λεπίδες, ἀνέβλεψέν τε καὶ ἀναστὰς ἐβαπτίσθη,
καὶ λαβὼν τροφὴν <RF>ἐνίσχυσεν Treg NIV RP ] ἐνισχύθη WH<Rf>ἐνίσχυσεν.<CM><PF>Ἐγένετο <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ Σαῦλος RP<Rf>δὲ μετὰ τῶν ἐν Δαμασκῷ μαθητῶν ἡμέρας τινὰς,
καὶ εὐθέως ἐν ταῖς συναγωγαῖς ἐκήρυσσεν τὸν <RF>Ἰησοῦν WH Treg NIV ] χριστόν RP<Rf>Ἰησοῦν ὅτι οὗτός ἐστιν ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ.
ἐξίσταντο δὲ πάντες οἱ ἀκούοντες καὶ ἔλεγον Οὐχ οὗτός ἐστιν ὁ πορθήσας <RF>ἐν WH Treg RP ] εἰς NIV<Rf>ἐν Ἰερουσαλὴμ τοὺς ἐπικαλουμένους τὸ ὄνομα τοῦτο, καὶ ὧδε εἰς τοῦτο ἐληλύθει ἵνα δεδεμένους αὐτοὺς ἀγάγῃ ἐπὶ τοὺς ἀρχιερεῖς;
Σαῦλος δὲ μᾶλλον ἐνεδυναμοῦτο καὶ <RF>συνέχυννεν WH NIV ] συνέχυνεν Treg RP<Rf>συνέχυννεν <RF>τοὺς Treg NIV RP ] – WH<Rf>τοὺς Ἰουδαίους τοὺς κατοικοῦντας ἐν Δαμασκῷ, συμβιβάζων ὅτι οὗτός ἐστιν ὁ χριστός.<CM>
Ὡς δὲ ἐπληροῦντο ἡμέραι ἱκαναί, συνεβουλεύσαντο οἱ Ἰουδαῖοι ἀνελεῖν αὐτόν
ἐγνώσθη δὲ τῷ Σαύλῳ ἡ ἐπιβουλὴ αὐτῶν. <RF>παρετηροῦντο δὲ καὶ WH Treg NIV ] Παρετήρουν τε RP<Rf>παρετηροῦντο δὲ καὶ τὰς πύλας ἡμέρας τε καὶ νυκτὸς ὅπως αὐτὸν ἀνέλωσιν
λαβόντες δὲ <RF>οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτὸν οἱ μαθηταὶ RP<Rf>οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ νυκτὸς <RF>διὰ τοῦ τείχους καθῆκαν αὐτὸν WH Treg NIV ] καθῆκαν διὰ τοῦ τείχους RP<Rf>διὰ τοῦ τείχους καθῆκαν αὐτὸν χαλάσαντες ἐν σπυρίδι.<CM>
Παραγενόμενος δὲ <RF>εἰς WH Treg NIV ] ὁ Σαῦλος ἐν RP<Rf>εἰς Ἰερουσαλὴμ <RF>ἐπείραζεν WH Treg NIV ] ἐπειρᾶτο RP<Rf>ἐπείραζεν κολλᾶσθαι τοῖς μαθηταῖς καὶ πάντες ἐφοβοῦντο αὐτόν, μὴ πιστεύοντες ὅτι ἐστὶν μαθητής.
Βαρναβᾶς δὲ ἐπιλαβόμενος αὐτὸν ἤγαγεν πρὸς τοὺς ἀποστόλους, καὶ διηγήσατο αὐτοῖς πῶς ἐν τῇ ὁδῷ εἶδεν τὸν κύριον καὶ ὅτι ἐλάλησεν αὐτῷ καὶ πῶς ἐν Δαμασκῷ ἐπαρρησιάσατο ἐν τῷ ὀνόματι <RF>τοῦ NIV RP ] – WH Treg<Rf>τοῦ Ἰησοῦ.
καὶ ἦν μετ’ αὐτῶν εἰσπορευόμενος <RF>καὶ ἐκπορευόμενος WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἐκπορευόμενος εἰς <RF>Ἰερουσαλήμ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>Ἰερουσαλήμ, παρρησιαζόμενος ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ <RF>κυρίου WH Treg NIV ] + Ἰησοῦ RP<Rf>κυρίου,
ἐλάλει τε καὶ συνεζήτει πρὸς τοὺς Ἑλληνιστάς οἱ δὲ ἐπεχείρουν <RF>ἀνελεῖν αὐτόν WH Treg NIV ] αὐτόν ἀνελεῖν RP<Rf>ἀνελεῖν αὐτόν.
ἐπιγνόντες δὲ οἱ ἀδελφοὶ κατήγαγον αὐτὸν εἰς Καισάρειαν καὶ ἐξαπέστειλαν αὐτὸν εἰς Ταρσόν.<CM>
<RF>Ἡ … ἐκκλησία … εἶχεν … οἰκοδομουμένη … πορευομένη … ἐπληθύνετο WH Treg NIV] Αἱ … ἐκκλησίαι … εἶχον … οἰκοδομούμεναι … πορευόμεναι … ἐπληθύνοντο RP<Rf>Ἡ μὲν οὖν ἐκκλησία καθ’ ὅλης τῆς Ἰουδαίας καὶ Γαλιλαίας καὶ Σαμαρείας εἶχεν εἰρήνην οἰκοδομουμένη, καὶ πορευομένη τῷ φόβῳ τοῦ κυρίου καὶ τῇ παρακλήσει τοῦ ἁγίου πνεύματος ἐπληθύνετο.<CM>
Ἐγένετο δὲ Πέτρον διερχόμενον διὰ πάντων κατελθεῖν καὶ πρὸς τοὺς ἁγίους τοὺς κατοικοῦντας Λύδδα.
εὗρεν δὲ ἐκεῖ ἄνθρωπόν τινα <RF>ὀνόματι Αἰνέαν WH Treg NIV ] Αἰνέαν ὀνόματι RP<Rf>ὀνόματι Αἰνέαν ἐξ ἐτῶν ὀκτὼ κατακείμενον ἐπὶ <RF>κραβάττου WH Treg NIV ] κραββάτῳ RP<Rf>κραβάττου, ὃς ἦν παραλελυμένος.
καὶ εἶπεν αὐτῷ ὁ Πέτρος Αἰνέα, ἰᾶταί σε Ἰησοῦς <RF>Χριστός WH Treg NIV ] ὁ χριστός RP<Rf>Χριστός ἀνάστηθι καὶ στρῶσον σεαυτῷ καὶ εὐθέως ἀνέστη.
καὶ εἶδαν αὐτὸν πάντες οἱ κατοικοῦντες Λύδδα καὶ τὸν <RF>Σαρῶνα WH Treg NIV ] Ἀσσάρωνα RP<Rf>Σαρῶνα, οἵτινες ἐπέστρεψαν ἐπὶ τὸν κύριον.<CM>
Ἐν Ἰόππῃ δέ τις ἦν μαθήτρια ὀνόματι Ταβιθά, ἣ διερμηνευομένη λέγεται Δορκάς αὕτη ἦν πλήρης <RF>ἔργων ἀγαθῶν WH Treg NIV ] ἀγαθῶν ἔργων RP<Rf>ἔργων ἀγαθῶν καὶ ἐλεημοσυνῶν ὧν ἐποίει.
ἐγένετο δὲ ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις ἀσθενήσασαν αὐτὴν ἀποθανεῖν λούσαντες δὲ <RF>ἔθηκαν αὐτὴν Treg NIV] αὐτὴν ἔθηκαν RP; ἔθηκαν WH<Rf>ἔθηκαν αὐτὴν ἐν ὑπερῴῳ.
ἐγγὺς δὲ οὔσης Λύδδας τῇ Ἰόππῃ οἱ μαθηταὶ ἀκούσαντες ὅτι Πέτρος ἐστὶν ἐν αὐτῇ ἀπέστειλαν <RF>δύο ἄνδρας WH Treg NIV ] – RP<Rf>δύο ἄνδρας πρὸς αὐτὸν παρακαλοῦντες Μὴ <RF>ὀκνήσῃς WH Treg NIV ] ὀκνῆσαι RP<Rf>ὀκνήσῃς διελθεῖν ἕως <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] αὐτῶν RP<Rf>ἡμῶν
ἀναστὰς δὲ Πέτρος συνῆλθεν αὐτοῖς ὃν παραγενόμενον ἀνήγαγον εἰς τὸ ὑπερῷον, καὶ παρέστησαν αὐτῷ πᾶσαι αἱ χῆραι κλαίουσαι καὶ ἐπιδεικνύμεναι χιτῶνας καὶ ἱμάτια ὅσα ἐποίει μετ’ αὐτῶν οὖσα ἡ Δορκάς.
ἐκβαλὼν δὲ ἔξω πάντας ὁ Πέτρος <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ θεὶς τὰ γόνατα προσηύξατο, καὶ ἐπιστρέψας πρὸς τὸ σῶμα εἶπεν Ταβιθά, ἀνάστηθι. ἡ δὲ ἤνοιξεν τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτῆς, καὶ ἰδοῦσα τὸν Πέτρον ἀνεκάθισεν.
δοὺς δὲ αὐτῇ χεῖρα ἀνέστησεν αὐτήν, φωνήσας δὲ τοὺς ἁγίους καὶ τὰς χήρας παρέστησεν αὐτὴν ζῶσαν.
γνωστὸν δὲ ἐγένετο καθ’ ὅλης <RF>τῆς Treg NIV RP ] – WH<Rf>τῆς Ἰόππης, καὶ <RF>ἐπίστευσαν πολλοὶ WH Treg NIV ] πολλοὶ ἐπίστευσαν RP<Rf>ἐπίστευσαν πολλοὶ ἐπὶ τὸν κύριον.
ἐγένετο <RF>δὲ WH NIV RP ] + αὐτὸν Treg<Rf>δὲ ἡμέρας ἱκανὰς <RF>μεῖναι WH Treg NIV ] + αὐτὸν RP<Rf>μεῖναι ἐν Ἰόππῃ παρά τινι Σίμωνι βυρσεῖ.<CM>
Ἀνὴρ δέ <RF>τις WH Treg NIV ] + ἦν RP<Rf>τις ἐν Καισαρείᾳ ὀνόματι Κορνήλιος, ἑκατοντάρχης ἐκ σπείρης τῆς καλουμένης Ἰταλικῆς,
εὐσεβὴς καὶ φοβούμενος τὸν θεὸν σὺν παντὶ τῷ οἴκῳ αὐτοῦ, <RF>ποιῶν WH Treg NIV ] + τε RP<Rf>ποιῶν ἐλεημοσύνας πολλὰς τῷ λαῷ καὶ δεόμενος τοῦ θεοῦ διὰ παντός,
εἶδεν ἐν ὁράματι φανερῶς ὡσεὶ <RF>περὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>περὶ ὥραν ἐνάτην τῆς ἡμέρας ἄγγελον τοῦ θεοῦ εἰσελθόντα πρὸς αὐτὸν καὶ εἰπόντα αὐτῷ Κορνήλιε.
ὁ δὲ ἀτενίσας αὐτῷ καὶ ἔμφοβος γενόμενος εἶπεν Τί ἐστιν, κύριε; εἶπεν δὲ αὐτῷ Αἱ προσευχαί σου καὶ αἱ ἐλεημοσύναι σου ἀνέβησαν εἰς μνημόσυνον <RF>ἔμπροσθεν WH Treg NIV ] ἐνώπιον RP<Rf>ἔμπροσθεν τοῦ θεοῦ
καὶ νῦν πέμψον <RF>ἄνδρας εἰς Ἰόππην WH Treg NIV ] εἰς Ἰόππην ἄνδρας RP<Rf>ἄνδρας εἰς Ἰόππην καὶ μετάπεμψαι Σίμωνά <RF>τινα ὃς ἐπικαλεῖται Πέτρος WH Treg NIV ] τὸν ἐπικαλούμενον Πέτρον RP<Rf>τινα ὃς ἐπικαλεῖται Πέτρος
οὗτος ξενίζεται παρά τινι Σίμωνι βυρσεῖ, ᾧ ἐστιν οἰκία παρὰ θάλασσαν.
ὡς δὲ ἀπῆλθεν ὁ ἄγγελος ὁ λαλῶν <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] τῷ Κορνηλίῳ RP<Rf>αὐτῷ, φωνήσας δύο τῶν <RF>οἰκετῶν WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>οἰκετῶν καὶ στρατιώτην εὐσεβῆ τῶν προσκαρτερούντων αὐτῷ
καὶ ἐξηγησάμενος <RF>ἅπαντα αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς ἅπαντα RP<Rf>ἅπαντα αὐτοῖς ἀπέστειλεν αὐτοὺς εἰς τὴν Ἰόππην.<CM>
Τῇ δὲ ἐπαύριον ὁδοιπορούντων ἐκείνων καὶ τῇ πόλει ἐγγιζόντων ἀνέβη Πέτρος ἐπὶ τὸ δῶμα προσεύξασθαι περὶ ὥραν ἕκτην.
ἐγένετο δὲ πρόσπεινος καὶ ἤθελεν γεύσασθαι παρασκευαζόντων δὲ <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] ἐκείνων RP<Rf>αὐτῶν <RF>ἐγένετο WH Treg NIV ] ἐπέπεσεν RP<Rf>ἐγένετο ἐπ’ αὐτὸν ἔκστασις,
καὶ θεωρεῖ τὸν οὐρανὸν ἀνεῳγμένον καὶ <RF>καταβαῖνον WH Treg NIV ] + ἐπ᾽ αὐτὸν RP<Rf>καταβαῖνον σκεῦός τι ὡς ὀθόνην μεγάλην τέσσαρσιν <RF>ἀρχαῖς WH Treg NIV ] + δεδεμένον καὶ RP<Rf>ἀρχαῖς καθιέμενον ἐπὶ τῆς γῆς,
ἐν ᾧ ὑπῆρχεν πάντα τὰ τετράποδα <RF>καὶ ἑρπετὰ τῆς γῆς καὶ WH Treg NIV ] τῆς γῆς καὶ τὰ θηρία καὶ τὰ ἑρπετὰ καὶ τὰ RP<Rf>καὶ ἑρπετὰ τῆς γῆς καὶ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ.
καὶ ἐγένετο φωνὴ πρὸς αὐτόν Ἀναστάς, Πέτρε, θῦσον καὶ φάγε.
ὁ δὲ Πέτρος εἶπεν Μηδαμῶς, κύριε, ὅτι οὐδέποτε ἔφαγον πᾶν κοινὸν <RF>καὶ WH Treg NIV ] ἢ RP<Rf>καὶ ἀκάθαρτον.
καὶ φωνὴ πάλιν ἐκ δευτέρου πρὸς αὐτόν Ἃ ὁ θεὸς ἐκαθάρισεν σὺ μὴ κοίνου.
τοῦτο δὲ ἐγένετο ἐπὶ τρίς, καὶ <RF>εὐθὺς WH Treg NIV ] πάλιν RP<Rf>εὐθὺς ἀνελήμφθη τὸ σκεῦος εἰς τὸν οὐρανόν.<CM>
Ὡς δὲ ἐν ἑαυτῷ διηπόρει ὁ Πέτρος τί ἂν εἴη τὸ ὅραμα ὃ εἶδεν, <RF>ἰδοὺ WH Treg NIV ] καὶ ἰδού RP<Rf>ἰδοὺ οἱ ἄνδρες οἱ ἀπεσταλμένοι <RF>ὑπὸ WH NIV ] ἀπὸ Treg RP<Rf>ὑπὸ τοῦ Κορνηλίου διερωτήσαντες τὴν οἰκίαν <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ Σίμωνος ἐπέστησαν ἐπὶ τὸν πυλῶνα,
καὶ φωνήσαντες <RF>ἐπυνθάνοντο Treg NIV RP ] ἐπύθοντο WH<Rf>ἐπυνθάνοντο εἰ Σίμων ὁ ἐπικαλούμενος Πέτρος ἐνθάδε ξενίζεται.
τοῦ δὲ Πέτρου διενθυμουμένου περὶ τοῦ ὁράματος εἶπεν <RF>αὐτῷ τὸ πνεῦμα NIV RP ] τὸ πνεῦμα αὐτῷ Treg; τὸ πνεῦμα WH<Rf>αὐτῷ τὸ πνεῦμα Ἰδοὺ <RF>ἄνδρες RP ] + τρεῖς Treg NIV; + δύο WH<Rf>ἄνδρες <RF>ζητοῦντές WH NIV ] ζητοῦσίν Treg RP<Rf>ζητοῦντές σε
ἀλλὰ ἀναστὰς κατάβηθι καὶ πορεύου σὺν αὐτοῖς μηδὲν διακρινόμενος, <RF>ὅτι WH Treg NIV ] διότι RP<Rf>ὅτι ἐγὼ ἀπέσταλκα αὐτούς.
καταβὰς δὲ Πέτρος πρὸς τοὺς ἄνδρας εἶπεν Ἰδοὺ ἐγώ εἰμι ὃν ζητεῖτε τίς ἡ αἰτία δι’ ἣν πάρεστε;
οἱ δὲ εἶπαν Κορνήλιος ἑκατοντάρχης, ἀνὴρ δίκαιος καὶ φοβούμενος τὸν θεὸν μαρτυρούμενός τε ὑπὸ ὅλου τοῦ ἔθνους τῶν Ἰουδαίων, ἐχρηματίσθη ὑπὸ ἀγγέλου ἁγίου μεταπέμψασθαί σε εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ καὶ ἀκοῦσαι ῥήματα παρὰ σοῦ.
εἰσκαλεσάμενος οὖν αὐτοὺς ἐξένισεν.<CM><PF>Τῇ δὲ ἐπαύριον <RF>ἀναστὰς WH Treg NIV ] ὁ Πέτρος RP<Rf>ἀναστὰς ἐξῆλθεν σὺν αὐτοῖς, καί τινες τῶν ἀδελφῶν τῶν ἀπὸ Ἰόππης συνῆλθον αὐτῷ.
<RF>τῇ δὲ WH Treg NIV ] Καὶ τῇ RP<Rf>τῇ δὲ ἐπαύριον <RF>εἰσῆλθεν WH Treg NIV ] εἰσῆλθον RP<Rf>εἰσῆλθεν εἰς τὴν Καισάρειαν. ὁ δὲ Κορνήλιος ἦν προσδοκῶν αὐτοὺς συγκαλεσάμενος τοὺς συγγενεῖς αὐτοῦ καὶ τοὺς ἀναγκαίους φίλους.
ὡς δὲ ἐγένετο τοῦ εἰσελθεῖν τὸν Πέτρον, συναντήσας αὐτῷ ὁ Κορνήλιος πεσὼν ἐπὶ τοὺς πόδας προσεκύνησεν.
ὁ δὲ Πέτρος <RF>ἤγειρεν αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὸν ἤγειρεν RP<Rf>ἤγειρεν αὐτὸν λέγων Ἀνάστηθι καὶ ἐγὼ αὐτὸς ἄνθρωπός εἰμι.
καὶ συνομιλῶν αὐτῷ εἰσῆλθεν, καὶ εὑρίσκει συνεληλυθότας πολλούς,
ἔφη τε πρὸς αὐτούς Ὑμεῖς ἐπίστασθε ὡς ἀθέμιτόν ἐστιν ἀνδρὶ Ἰουδαίῳ κολλᾶσθαι ἢ προσέρχεσθαι ἀλλοφύλῳ κἀμοὶ ὁ θεὸς ἔδειξεν μηδένα κοινὸν ἢ ἀκάθαρτον λέγειν ἄνθρωπον
διὸ καὶ ἀναντιρρήτως ἦλθον μεταπεμφθείς πυνθάνομαι οὖν τίνι λόγῳ μετεπέμψασθέ με.<CM>
Καὶ ὁ Κορνήλιος ἔφη Ἀπὸ τετάρτης ἡμέρας μέχρι ταύτης τῆς ὥρας <RF>ἤμην WH Treg NIV ] + νηστεύων καὶ RP<Rf>ἤμην τὴν <RF>ἐνάτην WH Treg NIV ] + ὥραν RP<Rf>ἐνάτην προσευχόμενος ἐν τῷ οἴκῳ μου, καὶ ἰδοὺ ἀνὴρ ἔστη ἐνώπιόν μου ἐν ἐσθῆτι λαμπρᾷ
καὶ φησί Κορνήλιε, εἰσηκούσθη σου ἡ προσευχὴ καὶ αἱ ἐλεημοσύναι σου ἐμνήσθησαν ἐνώπιον τοῦ θεοῦ.
πέμψον οὖν εἰς Ἰόππην καὶ μετακάλεσαι Σίμωνα ὃς ἐπικαλεῖται Πέτρος οὗτος ξενίζεται ἐν οἰκίᾳ Σίμωνος βυρσέως παρὰ <RF>θάλασσαν WH Treg NIV ] + ὃς παραγενόμενος λαλήσει σοι RP<Rf>θάλασσαν.
ἐξαυτῆς οὖν ἔπεμψα πρὸς σέ, σύ τε καλῶς ἐποίησας παραγενόμενος. νῦν οὖν πάντες ἡμεῖς ἐνώπιον τοῦ θεοῦ πάρεσμεν ἀκοῦσαι πάντα τὰ προστεταγμένα σοι ὑπὸ τοῦ <RF>κυρίου WH Treg NIV ] θεοῦ RP<Rf>κυρίου.<CM>
Ἀνοίξας δὲ Πέτρος τὸ στόμα εἶπεν Ἐπ’ ἀληθείας καταλαμβάνομαι ὅτι οὐκ ἔστιν προσωπολήμπτης ὁ θεός,
ἀλλ’ ἐν παντὶ ἔθνει ὁ φοβούμενος αὐτὸν καὶ ἐργαζόμενος δικαιοσύνην δεκτὸς αὐτῷ ἐστιν.
τὸν λόγον <RF>ὃν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὃν ἀπέστειλεν τοῖς υἱοῖς Ἰσραὴλ εὐαγγελιζόμενος εἰρήνην διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ οὗτός ἐστιν πάντων κύριος.
ὑμεῖς οἴδατε τὸ γενόμενον ῥῆμα καθ’ ὅλης τῆς Ἰουδαίας, <RF>ἀρξάμενος WH Treg NIV ] ἀρξάμενον RP<Rf>ἀρξάμενος ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας μετὰ τὸ βάπτισμα ὃ ἐκήρυξεν Ἰωάννης,
Ἰησοῦν τὸν ἀπὸ Ναζαρέθ, ὡς ἔχρισεν αὐτὸν ὁ θεὸς πνεύματι ἁγίῳ καὶ δυνάμει, ὃς διῆλθεν εὐεργετῶν καὶ ἰώμενος πάντας τοὺς καταδυναστευομένους ὑπὸ τοῦ διαβόλου, ὅτι ὁ θεὸς ἦν μετ’ αὐτοῦ
καὶ <RF>ἡμεῖς WH Treg NIV ] + ἐσμεν RP<Rf>ἡμεῖς μάρτυρες πάντων ὧν ἐποίησεν ἔν τε τῇ χώρᾳ τῶν Ἰουδαίων <RF>καὶ WH Treg ] + ἐν NIV RP<Rf>καὶ Ἰερουσαλήμ ὃν καὶ ἀνεῖλαν κρεμάσαντες ἐπὶ ξύλου.
τοῦτον ὁ θεὸς ἤγειρεν <RF>τῇ WH Treg RP ] ἐν τῇ NIV<Rf>τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ καὶ ἔδωκεν αὐτὸν ἐμφανῆ γενέσθαι,
οὐ παντὶ τῷ λαῷ ἀλλὰ μάρτυσι τοῖς προκεχειροτονημένοις ὑπὸ τοῦ θεοῦ, ἡμῖν, οἵτινες συνεφάγομεν καὶ συνεπίομεν αὐτῷ μετὰ τὸ ἀναστῆναι αὐτὸν ἐκ νεκρῶν
καὶ παρήγγειλεν ἡμῖν κηρύξαι τῷ λαῷ καὶ διαμαρτύρασθαι ὅτι <RF>οὗτός WH Treg NIV ] αὐτός RP<Rf>οὗτός ἐστιν ὁ ὡρισμένος ὑπὸ τοῦ θεοῦ κριτὴς ζώντων καὶ νεκρῶν.
τούτῳ πάντες οἱ προφῆται μαρτυροῦσιν, ἄφεσιν ἁμαρτιῶν λαβεῖν διὰ τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ πάντα τὸν πιστεύοντα εἰς αὐτόν.<CM>
Ἔτι λαλοῦντος τοῦ Πέτρου τὰ ῥήματα ταῦτα ἐπέπεσε τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ἐπὶ πάντας τοὺς ἀκούοντας τὸν λόγον.
καὶ ἐξέστησαν οἱ ἐκ περιτομῆς πιστοὶ <RF>ὅσοι Treg NIV RP ] οἳ WH<Rf>ὅσοι συνῆλθαν τῷ Πέτρῳ, ὅτι καὶ ἐπὶ τὰ ἔθνη ἡ δωρεὰ τοῦ <RF>ἁγίου πνεύματος Treg NIV RP ] πνεύματος τοῦ ἁγίου WH<Rf>ἁγίου πνεύματος ἐκκέχυται
ἤκουον γὰρ αὐτῶν λαλούντων γλώσσαις καὶ μεγαλυνόντων τὸν θεόν. τότε <RF>ἀπεκρίθη WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἀπεκρίθη Πέτρος
Μήτι τὸ ὕδωρ <RF>δύναται κωλῦσαί WH Treg NIV ] κωλῦσαί δύναται RP<Rf>δύναται κωλῦσαί τις τοῦ μὴ βαπτισθῆναι τούτους οἵτινες τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ἔλαβον <RF>ὡς WH Treg NIV ] καθὼς RP<Rf>ὡς καὶ ἡμεῖς;
προσέταξεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ αὐτοὺς <RF>ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ Χριστοῦ βαπτισθῆναι WH Treg NIV ] βαπτισθῆναι ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ κυρίου RP<Rf>ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ Χριστοῦ βαπτισθῆναι. τότε ἠρώτησαν αὐτὸν ἐπιμεῖναι ἡμέρας τινάς.<CM>
Ἤκουσαν δὲ οἱ ἀπόστολοι καὶ οἱ ἀδελφοὶ οἱ ὄντες κατὰ τὴν Ἰουδαίαν ὅτι καὶ τὰ ἔθνη ἐδέξαντο τὸν λόγον τοῦ θεοῦ.
<RF>ὅτε δὲ WH Treg NIV ] Καὶ ὅτε RP<Rf>ὅτε δὲ ἀνέβη Πέτρος εἰς <RF>Ἰερουσαλήμ WH Treg NIV ] Ἱεροσόλυμα RP<Rf>Ἰερουσαλήμ, διεκρίνοντο πρὸς αὐτὸν οἱ ἐκ περιτομῆς
λέγοντες ὅτι <RF>Εἰσῆλθες πρὸς … ἔχοντας καὶ συνέφαγες NIV ] Πρὸς … ἔχοντας εἰσῆλθες καὶ συνέφαγες RP; Εἰσῆλθεν πρὸς … ἔχοντας καὶ συνέφαγεν WH Treg<Rf>Εἰσῆλθες πρὸς ἄνδρας ἀκροβυστίαν ἔχοντας καὶ συνέφαγες αὐτοῖς.
ἀρξάμενος <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>δὲ Πέτρος ἐξετίθετο αὐτοῖς καθεξῆς λέγων
Ἐγὼ ἤμην ἐν πόλει Ἰόππῃ προσευχόμενος καὶ εἶδον ἐν ἐκστάσει ὅραμα, καταβαῖνον σκεῦός τι ὡς ὀθόνην μεγάλην τέσσαρσιν ἀρχαῖς καθιεμένην ἐκ τοῦ οὐρανοῦ, καὶ ἦλθεν ἄχρι ἐμοῦ
εἰς ἣν ἀτενίσας κατενόουν καὶ εἶδον τὰ τετράποδα τῆς γῆς καὶ τὰ θηρία καὶ τὰ ἑρπετὰ καὶ τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ
ἤκουσα δὲ <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ φωνῆς λεγούσης μοι Ἀναστάς, Πέτρε, θῦσον καὶ φάγε.
εἶπον δέ Μηδαμῶς, κύριε, <RF>ὅτι WH Treg NIV ] + πᾶν RP<Rf>ὅτι κοινὸν ἢ ἀκάθαρτον οὐδέποτε εἰσῆλθεν εἰς τὸ στόμα μου.
ἀπεκρίθη δὲ <RF>φωνὴ ἐκ δευτέρου Treg NIV ] ἐκ δευτέρου φωνὴ WH; μοι φωνὴ ἐκ δευτέρου RP<Rf>φωνὴ ἐκ δευτέρου ἐκ τοῦ οὐρανοῦ Ἃ ὁ θεὸς ἐκαθάρισεν σὺ μὴ κοίνου.
τοῦτο δὲ ἐγένετο ἐπὶ τρίς, καὶ <RF>ἀνεσπάσθη πάλιν WH Treg NIV ] πάλιν ἀνεσπάσθη RP<Rf>ἀνεσπάσθη πάλιν ἅπαντα εἰς τὸν οὐρανόν.
καὶ ἰδοὺ ἐξαυτῆς τρεῖς ἄνδρες ἐπέστησαν ἐπὶ τὴν οἰκίαν ἐν ᾗ <RF>ἦμεν WH Treg NA ] ἤμην NIV RP<Rf>ἦμεν, ἀπεσταλμένοι ἀπὸ Καισαρείας πρός με.
εἶπεν δὲ <RF>τὸ πνεῦμά μοι WH Treg NIV ] μοι τὸ πνεῦμά RP<Rf>τὸ πνεῦμά μοι συνελθεῖν αὐτοῖς μηδὲν <RF>διακρίναντα WH Treg NIV ] διακρινόμενον RP<Rf>διακρίναντα. ἦλθον δὲ σὺν ἐμοὶ καὶ οἱ ἓξ ἀδελφοὶ οὗτοι, καὶ εἰσήλθομεν εἰς τὸν οἶκον τοῦ ἀνδρός.
ἀπήγγειλεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ ἡμῖν πῶς εἶδεν τὸν ἄγγελον ἐν τῷ οἴκῳ αὐτοῦ σταθέντα καὶ <RF>εἰπόντα WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>εἰπόντα Ἀπόστειλον εἰς <RF>Ἰόππην WH Treg NIV ] + ἄνδρας RP<Rf>Ἰόππην καὶ μετάπεμψαι Σίμωνα τὸν ἐπικαλούμενον Πέτρον,
ὃς λαλήσει ῥήματα πρὸς σὲ ἐν οἷς σωθήσῃ σὺ καὶ πᾶς ὁ οἶκός σου.
ἐν δὲ τῷ ἄρξασθαί με λαλεῖν ἐπέπεσεν τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ἐπ’ αὐτοὺς ὥσπερ καὶ ἐφ’ ἡμᾶς ἐν ἀρχῇ.
ἐμνήσθην δὲ τοῦ ῥήματος <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ κυρίου ὡς ἔλεγεν Ἰωάννης μὲν ἐβάπτισεν ὕδατι, ὑμεῖς δὲ βαπτισθήσεσθε ἐν πνεύματι ἁγίῳ.
εἰ οὖν τὴν ἴσην δωρεὰν ἔδωκεν αὐτοῖς ὁ θεὸς ὡς καὶ ἡμῖν πιστεύσασιν ἐπὶ τὸν κύριον Ἰησοῦν Χριστόν, <RF>ἐγὼ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἐγὼ τίς ἤμην δυνατὸς κωλῦσαι τὸν θεόν;
ἀκούσαντες δὲ ταῦτα ἡσύχασαν καὶ <RF>ἐδόξασαν WH Treg NIV ] ἐδόξαζον RP<Rf>ἐδόξασαν τὸν θεὸν λέγοντες <RF>Ἄρα WH Treg NIV ] + γε RP<Rf>Ἄρα καὶ τοῖς ἔθνεσιν ὁ θεὸς τὴν μετάνοιαν <RF>εἰς ζωὴν ἔδωκεν WH Treg NIV ] ἔδωκεν εἰς ζωὴν RP<Rf>εἰς ζωὴν ἔδωκεν.<CM>
Οἱ μὲν οὖν διασπαρέντες ἀπὸ τῆς θλίψεως τῆς γενομένης ἐπὶ Στεφάνῳ διῆλθον ἕως Φοινίκης καὶ Κύπρου καὶ Ἀντιοχείας μηδενὶ λαλοῦντες τὸν λόγον εἰ μὴ μόνον Ἰουδαίοις.
ἦσαν δέ τινες ἐξ αὐτῶν ἄνδρες Κύπριοι καὶ Κυρηναῖοι, οἵτινες <RF>ἐλθόντες WH Treg NIV ] εἰσελθόντες RP<Rf>ἐλθόντες εἰς Ἀντιόχειαν ἐλάλουν <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ πρὸς τοὺς <RF>Ἑλληνιστάς WH RP NA ] Ἕλληνας Treg NIV<Rf>Ἑλληνιστάς, εὐαγγελιζόμενοι τὸν κύριον Ἰησοῦν.
καὶ ἦν χεὶρ κυρίου μετ’ αὐτῶν, πολύς τε ἀριθμὸς <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ πιστεύσας ἐπέστρεψεν ἐπὶ τὸν κύριον.
ἠκούσθη δὲ ὁ λόγος εἰς τὰ ὦτα τῆς ἐκκλησίας τῆς <RF>οὔσης WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὔσης ἐν <RF>Ἰερουσαλὴμ WH Treg NIV ] Ἱεροσολύμοις RP<Rf>Ἰερουσαλὴμ περὶ αὐτῶν, καὶ ἐξαπέστειλαν <RF> Βαρναβᾶν WH Treg NIV ] + διελθεῖν RP NA<Rf>Βαρναβᾶν ἕως Ἀντιοχείας
ὃς παραγενόμενος καὶ ἰδὼν τὴν χάριν <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν τοῦ θεοῦ, ἐχάρη καὶ παρεκάλει πάντας τῇ προθέσει τῆς καρδίας <RF>προσμένειν Treg NIV RP ] + ἐν WH<Rf>προσμένειν τῷ κυρίῳ,
ὅτι ἦν ἀνὴρ ἀγαθὸς καὶ πλήρης πνεύματος ἁγίου καὶ πίστεως. καὶ προσετέθη ὄχλος ἱκανὸς τῷ κυρίῳ.
ἐξῆλθεν δὲ εἰς <RF>Ταρσὸν WH Treg NIV ] + ὁ Βαρνάβας RP<Rf>Ταρσὸν ἀναζητῆσαι Σαῦλον,
καὶ εὑρὼν <RF>ἤγαγεν WH Treg NIV ] + αὐτὸν RP<Rf>ἤγαγεν εἰς Ἀντιόχειαν. ἐγένετο δὲ <RF>αὐτοῖς καὶ WH Treg NIV ] αὐτοὺς RP<Rf>αὐτοῖς καὶ ἐνιαυτὸν ὅλον συναχθῆναι <RF>ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ καὶ διδάξαι ὄχλον ἱκανόν, χρηματίσαι τε <RF>πρώτως WH Treg NIV ] πρώτον RP<Rf>πρώτως ἐν Ἀντιοχείᾳ τοὺς μαθητὰς Χριστιανούς.<CM>
Ἐν ταύταις δὲ ταῖς ἡμέραις κατῆλθον ἀπὸ Ἱεροσολύμων προφῆται εἰς Ἀντιόχειαν
ἀναστὰς δὲ εἷς ἐξ αὐτῶν ὀνόματι Ἅγαβος ἐσήμανεν διὰ τοῦ πνεύματος λιμὸν <RF>μεγάλην WH Treg NIV ] μέγαν RP<Rf>μεγάλην μέλλειν ἔσεσθαι ἐφ’ ὅλην τὴν οἰκουμένην <RF>ἥτις WH Treg NIV ] ὅστις καὶ RP<Rf>ἥτις ἐγένετο ἐπὶ <RF>Κλαυδίου WH Treg NIV ] + Καίσαρος RP<Rf>Κλαυδίου.
τῶν δὲ μαθητῶν καθὼς εὐπορεῖτό τις ὥρισαν ἕκαστος αὐτῶν εἰς διακονίαν πέμψαι τοῖς κατοικοῦσιν ἐν τῇ Ἰουδαίᾳ ἀδελφοῖς
ὃ καὶ ἐποίησαν ἀποστείλαντες πρὸς τοὺς πρεσβυτέρους διὰ χειρὸς Βαρναβᾶ καὶ Σαύλου.<CM>
Κατ’ ἐκεῖνον δὲ τὸν καιρὸν ἐπέβαλεν Ἡρῴδης ὁ βασιλεὺς τὰς χεῖρας κακῶσαί τινας τῶν ἀπὸ τῆς ἐκκλησίας.
ἀνεῖλεν δὲ Ἰάκωβον τὸν ἀδελφὸν Ἰωάννου μαχαίρῃ.
<RF>ἰδὼν δὲ WH Treg NIV ] Καὶ ἰδὼν RP<Rf>ἰδὼν δὲ ὅτι ἀρεστόν ἐστιν τοῖς Ἰουδαίοις προσέθετο συλλαβεῖν καὶ Πέτρον (ἦσαν <RF>δὲ WH Treg ] + αἱ NIV RP<Rf>δὲ ἡμέραι τῶν ἀζύμων),
ὃν καὶ πιάσας ἔθετο εἰς φυλακήν, παραδοὺς τέσσαρσιν τετραδίοις στρατιωτῶν φυλάσσειν αὐτόν, βουλόμενος μετὰ τὸ πάσχα ἀναγαγεῖν αὐτὸν τῷ λαῷ.
ὁ μὲν οὖν Πέτρος ἐτηρεῖτο ἐν τῇ φυλακῇ προσευχὴ δὲ ἦν <RF>ἐκτενῶς WH Treg NIV ] ἐκτενὴς RP<Rf>ἐκτενῶς γινομένη ὑπὸ τῆς ἐκκλησίας πρὸς τὸν θεὸν <RF>περὶ WH Treg NIV ] ὑπὲρ RP<Rf>περὶ αὐτοῦ.<CM>
Ὅτε δὲ ἤμελλεν <RF>προαγαγεῖν αὐτὸν NIV ] προσαγαγεῖν αὐτὸν WH; προάγειν αὐτὸν Treg; αὐτὸν προάγειν RP<Rf>προαγαγεῖν αὐτὸν ὁ Ἡρῴδης, τῇ νυκτὶ ἐκείνῃ ἦν ὁ Πέτρος κοιμώμενος μεταξὺ δύο στρατιωτῶν δεδεμένος ἁλύσεσιν δυσίν, φύλακές τε πρὸ τῆς θύρας ἐτήρουν τὴν φυλακήν.
καὶ ἰδοὺ ἄγγελος κυρίου ἐπέστη, καὶ φῶς ἔλαμψεν ἐν τῷ οἰκήματι πατάξας δὲ τὴν πλευρὰν τοῦ Πέτρου ἤγειρεν αὐτὸν λέγων Ἀνάστα ἐν τάχει καὶ ἐξέπεσαν αὐτοῦ αἱ ἁλύσεις ἐκ τῶν χειρῶν.
εἶπεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ ὁ ἄγγελος πρὸς αὐτόν <RF>Ζῶσαι WH Treg NIV ] Περίζωσαι RP<Rf>Ζῶσαι καὶ ὑπόδησαι τὰ σανδάλιά σου ἐποίησεν δὲ οὕτως. καὶ λέγει αὐτῷ Περιβαλοῦ τὸ ἱμάτιόν σου καὶ ἀκολούθει μοι.
καὶ ἐξελθὼν <RF>ἠκολούθει WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>ἠκολούθει, καὶ οὐκ ᾔδει ὅτι ἀληθές ἐστιν τὸ γινόμενον διὰ τοῦ ἀγγέλου, ἐδόκει δὲ ὅραμα βλέπειν.
διελθόντες δὲ πρώτην φυλακὴν καὶ δευτέραν ἦλθαν ἐπὶ τὴν πύλην τὴν σιδηρᾶν τὴν φέρουσαν εἰς τὴν πόλιν, ἥτις αὐτομάτη ἠνοίγη αὐτοῖς, καὶ ἐξελθόντες προῆλθον ῥύμην μίαν, καὶ εὐθέως ἀπέστη ὁ ἄγγελος ἀπ’ αὐτοῦ.
καὶ ὁ Πέτρος <RF>ἐν ἑαυτῷ γενόμενος WH Treg NIV ] γενόμενος ἐν ἑαυτῷ RP<Rf>ἐν ἑαυτῷ γενόμενος εἶπεν Νῦν οἶδα ἀληθῶς ὅτι ἐξαπέστειλεν <RF>ὁ WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὁ κύριος τὸν ἄγγελον αὐτοῦ καὶ ἐξείλατό με ἐκ χειρὸς Ἡρῴδου καὶ πάσης τῆς προσδοκίας τοῦ λαοῦ τῶν Ἰουδαίων.<CM>
Συνιδών τε ἦλθεν ἐπὶ τὴν οἰκίαν <RF>τῆς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῆς Μαρίας τῆς μητρὸς Ἰωάννου τοῦ ἐπικαλουμένου Μάρκου, οὗ ἦσαν ἱκανοὶ συνηθροισμένοι καὶ προσευχόμενοι.
κρούσαντος δὲ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] τοῦ Πέτρου RP<Rf>αὐτοῦ τὴν θύραν τοῦ πυλῶνος προσῆλθε παιδίσκη ὑπακοῦσαι ὀνόματι Ῥόδη,
καὶ ἐπιγνοῦσα τὴν φωνὴν τοῦ Πέτρου ἀπὸ τῆς χαρᾶς οὐκ ἤνοιξεν τὸν πυλῶνα, εἰσδραμοῦσα δὲ ἀπήγγειλεν ἑστάναι τὸν Πέτρον πρὸ τοῦ πυλῶνος.
οἱ δὲ πρὸς αὐτὴν εἶπαν Μαίνῃ. ἡ δὲ διϊσχυρίζετο οὕτως ἔχειν. οἱ δὲ ἔλεγον Ὁ ἄγγελός <RF>ἐστιν αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ ἐστιν RP<Rf>ἐστιν αὐτοῦ.
ὁ δὲ Πέτρος ἐπέμενεν κρούων ἀνοίξαντες δὲ εἶδαν αὐτὸν καὶ ἐξέστησαν.
κατασείσας δὲ αὐτοῖς τῇ χειρὶ σιγᾶν διηγήσατο αὐτοῖς πῶς ὁ κύριος αὐτὸν ἐξήγαγεν ἐκ τῆς φυλακῆς, εἶπέν <RF>τε WH Treg NIV ] δέ RP<Rf>τε Ἀπαγγείλατε Ἰακώβῳ καὶ τοῖς ἀδελφοῖς ταῦτα. καὶ ἐξελθὼν ἐπορεύθη εἰς ἕτερον τόπον.<CM>
Γενομένης δὲ ἡμέρας ἦν τάραχος οὐκ ὀλίγος ἐν τοῖς στρατιώταις, τί ἄρα ὁ Πέτρος ἐγένετο.
Ἡρῴδης δὲ ἐπιζητήσας αὐτὸν καὶ μὴ εὑρὼν ἀνακρίνας τοὺς φύλακας ἐκέλευσεν ἀπαχθῆναι, καὶ κατελθὼν ἀπὸ τῆς Ἰουδαίας <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>εἰς Καισάρειαν διέτριβεν.<CM>
Ἦν <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ Ἡρῴδης RP<Rf>δὲ θυμομαχῶν Τυρίοις καὶ Σιδωνίοις ὁμοθυμαδὸν δὲ παρῆσαν πρὸς αὐτόν, καὶ πείσαντες Βλάστον τὸν ἐπὶ τοῦ κοιτῶνος τοῦ βασιλέως ᾐτοῦντο εἰρήνην διὰ τὸ τρέφεσθαι αὐτῶν τὴν χώραν ἀπὸ τῆς βασιλικῆς.
τακτῇ δὲ ἡμέρᾳ ὁ Ἡρῴδης ἐνδυσάμενος ἐσθῆτα βασιλικὴν <RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ καθίσας ἐπὶ τοῦ βήματος ἐδημηγόρει πρὸς αὐτούς
ὁ δὲ δῆμος ἐπεφώνει <RF>Θεοῦ φωνὴ WH Treg NIV ] Φωνὴ θεοῦ RP<Rf>Θεοῦ φωνὴ καὶ οὐκ ἀνθρώπου.
παραχρῆμα δὲ ἐπάταξεν αὐτὸν ἄγγελος κυρίου ἀνθ’ ὧν οὐκ ἔδωκεν <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν δόξαν τῷ θεῷ, καὶ γενόμενος σκωληκόβρωτος ἐξέψυξεν.<CM>
Ὁ δὲ λόγος τοῦ <RF>θεοῦ Treg NIV RP ] κυρίου WH<Rf>θεοῦ ηὔξανεν καὶ ἐπληθύνετο.
Βαρναβᾶς δὲ καὶ Σαῦλος ὑπέστρεψαν, <RF>εἰς WH RP NA ] ἐξ Treg; ἀπὸ NIV<Rf>εἰς Ἰερουσαλὴμ πληρώσαντες τὴν διακονίαν, <RF>συμπαραλαβόντες WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>συμπαραλαβόντες Ἰωάννην τὸν ἐπικληθέντα Μᾶρκον.<CM>
Ἦσαν <RF>δὲ WH Treg NIV ] + τινες RP<Rf>δὲ ἐν Ἀντιοχείᾳ κατὰ τὴν οὖσαν ἐκκλησίαν προφῆται καὶ διδάσκαλοι ὅ τε Βαρναβᾶς καὶ Συμεὼν ὁ καλούμενος Νίγερ, καὶ Λούκιος ὁ Κυρηναῖος, Μαναήν τε Ἡρῴδου τοῦ τετραάρχου σύντροφος καὶ Σαῦλος.
λειτουργούντων δὲ αὐτῶν τῷ κυρίῳ καὶ νηστευόντων εἶπεν τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον Ἀφορίσατε δή μοι τὸν Βαρναβᾶν <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>καὶ Σαῦλον εἰς τὸ ἔργον ὃ προσκέκλημαι αὐτούς.
τότε νηστεύσαντες καὶ προσευξάμενοι καὶ ἐπιθέντες τὰς χεῖρας αὐτοῖς ἀπέλυσαν.<CM>
<RF>Αὐτοὶ WH Treg NIV ] Οὗτοι RP<Rf>Αὐτοὶ μὲν οὖν ἐκπεμφθέντες ὑπὸ τοῦ <RF>ἁγίου πνεύματος WH Treg NIV ] πνεύματος τοῦ ἁγίου RP<Rf>ἁγίου πνεύματος κατῆλθον <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>εἰς Σελεύκειαν, ἐκεῖθέν <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε ἀπέπλευσαν <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>εἰς Κύπρον,
καὶ γενόμενοι ἐν Σαλαμῖνι κατήγγελλον τὸν λόγον τοῦ θεοῦ ἐν ταῖς συναγωγαῖς τῶν Ἰουδαίων εἶχον δὲ καὶ Ἰωάννην ὑπηρέτην.
διελθόντες δὲ <RF>ὅλην WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅλην τὴν νῆσον ἄχρι Πάφου εὗρον <RF>ἄνδρα WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἄνδρα τινὰ μάγον ψευδοπροφήτην Ἰουδαῖον ᾧ ὄνομα <RF>Βαριησοῦ NIV ] Βαριησοῦς WH Treg RP<Rf>Βαριησοῦ,
ὃς ἦν σὺν τῷ ἀνθυπάτῳ Σεργίῳ Παύλῳ, ἀνδρὶ συνετῷ. οὗτος προσκαλεσάμενος Βαρναβᾶν καὶ Σαῦλον ἐπεζήτησεν ἀκοῦσαι τὸν λόγον τοῦ θεοῦ
ἀνθίστατο δὲ αὐτοῖς Ἐλύμας ὁ μάγος, οὕτως γὰρ μεθερμηνεύεται τὸ ὄνομα αὐτοῦ, ζητῶν διαστρέψαι τὸν ἀνθύπατον ἀπὸ τῆς πίστεως.
Σαῦλος δέ, ὁ καὶ Παῦλος, πλησθεὶς πνεύματος <RF>ἁγίου WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἁγίου ἀτενίσας εἰς αὐτὸν
εἶπεν Ὦ πλήρης παντὸς δόλου καὶ πάσης ῥᾳδιουργίας, υἱὲ διαβόλου, ἐχθρὲ πάσης δικαιοσύνης, οὐ παύσῃ διαστρέφων τὰς <RF>ὁδοὺς Treg RP ] + τοῦ WH NIV<Rf>ὁδοὺς κυρίου τὰς εὐθείας;
καὶ νῦν ἰδοὺ χεὶρ κυρίου ἐπὶ σέ, καὶ ἔσῃ τυφλὸς μὴ βλέπων τὸν ἥλιον ἄχρι καιροῦ. παραχρῆμα <RF>δὲ WH Treg RP ] τε NIV<Rf>δὲ <RF>ἔπεσεν WH Treg NIV ] ἐπέπεσεν RP<Rf>ἔπεσεν ἐπ’ αὐτὸν ἀχλὺς καὶ σκότος, καὶ περιάγων ἐζήτει χειραγωγούς.
τότε ἰδὼν ὁ ἀνθύπατος τὸ γεγονὸς ἐπίστευσεν ἐκπλησσόμενος ἐπὶ τῇ διδαχῇ τοῦ κυρίου.<CM>
Ἀναχθέντες δὲ ἀπὸ τῆς Πάφου οἱ <RF>περὶ WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>περὶ Παῦλον ἦλθον εἰς Πέργην τῆς Παμφυλίας Ἰωάννης δὲ ἀποχωρήσας ἀπ’ αὐτῶν ὑπέστρεψεν εἰς Ἱεροσόλυμα.
αὐτοὶ δὲ διελθόντες ἀπὸ τῆς Πέργης παρεγένοντο εἰς Ἀντιόχειαν <RF>τὴν Πισιδίαν WH Treg NIV ] τῆς Πισιδίας RP<Rf>τὴν Πισιδίαν, καὶ <RF>εἰσελθόντες WH Treg ] ἐλθόντες NIV RP<Rf>εἰσελθόντες εἰς τὴν συναγωγὴν τῇ ἡμέρᾳ τῶν σαββάτων ἐκάθισαν.
μετὰ δὲ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ νόμου καὶ τῶν προφητῶν ἀπέστειλαν οἱ ἀρχισυνάγωγοι πρὸς αὐτοὺς λέγοντες Ἄνδρες ἀδελφοί, εἴ <RF>τίς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τίς ἐστιν <RF>ἐν ὑμῖν λόγος WH Treg NIV ] λόγος ἐν ὑμῖν RP<Rf>ἐν ὑμῖν λόγος παρακλήσεως πρὸς τὸν λαόν, λέγετε.
ἀναστὰς δὲ Παῦλος καὶ κατασείσας τῇ χειρὶ εἶπεν Ἄνδρες Ἰσραηλῖται καὶ οἱ φοβούμενοι τὸν θεόν, ἀκούσατε.
ὁ θεὸς τοῦ λαοῦ τούτου <RF>Ἰσραὴλ WH Treg NIV ] – RP<Rf>Ἰσραὴλ ἐξελέξατο τοὺς πατέρας ἡμῶν, καὶ τὸν λαὸν ὕψωσεν ἐν τῇ παροικίᾳ ἐν γῇ <RF>Αἰγύπτου WH Treg NIV ] Αἰγύπτῳ RP<Rf>Αἰγύπτου, καὶ μετὰ βραχίονος ὑψηλοῦ ἐξήγαγεν αὐτοὺς ἐξ αὐτῆς,
καί, ὡς τεσσερακονταετῆ χρόνον ἐτροποφόρησεν αὐτοὺς ἐν τῇ ἐρήμῳ,
<RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ καθελὼν ἔθνη ἑπτὰ ἐν γῇ Χανάαν <RF>κατεκληρονόμησεν WH Treg NIV ] + αὐτοῖς RP<Rf>κατεκληρονόμησεν τὴν γῆν αὐτῶν
<RF>ὡς … πεντήκοντα καὶ μετὰ ταῦτα WH Treg NIV ] καὶ μετὰ ταῦτα ὡς … πεντήκοντα RP<Rf>ὡς ἔτεσι τετρακοσίοις καὶ πεντήκοντα. καὶ μετὰ ταῦτα ἔδωκεν κριτὰς ἕως Σαμουὴλ <RF>τοῦ NIV RP ] – WH Treg<Rf>τοῦ προφήτου.
κἀκεῖθεν ᾐτήσαντο βασιλέα, καὶ ἔδωκεν αὐτοῖς ὁ θεὸς τὸν Σαοὺλ υἱὸν Κίς, ἄνδρα ἐκ φυλῆς Βενιαμίν, ἔτη τεσσεράκοντα
καὶ μεταστήσας αὐτὸν ἤγειρεν <RF>τὸν Δαυὶδ αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς τὸν Δαυὶδ RP<Rf>τὸν Δαυὶδ αὐτοῖς εἰς βασιλέα, ᾧ καὶ εἶπεν μαρτυρήσας Εὗρον Δαυὶδ τὸν τοῦ Ἰεσσαί, ἄνδρα κατὰ τὴν καρδίαν μου, ὃς ποιήσει πάντα τὰ θελήματά μου.
τούτου ὁ θεὸς ἀπὸ τοῦ σπέρματος κατ’ ἐπαγγελίαν ἤγαγεν τῷ Ἰσραὴλ <RF>σωτῆρα Ἰησοῦν WH Treg NIV ] σωτηρίαν RP<Rf>σωτῆρα Ἰησοῦν,
προκηρύξαντος Ἰωάννου πρὸ προσώπου τῆς εἰσόδου αὐτοῦ βάπτισμα μετανοίας <RF>παντὶ τῷ λαῷ WH Treg NIV ] τῷ RP<Rf>παντὶ τῷ λαῷ Ἰσραήλ.
ὡς δὲ ἐπλήρου <RF>Ἰωάννης WH Treg NIV ] ὁ Ἰωάννης RP<Rf>Ἰωάννης τὸν δρόμον, ἔλεγεν <RF>Τί ἐμὲ WH Treg NIV ] Τίνα με RP<Rf>Τί ἐμὲ ὑπονοεῖτε εἶναι; οὐκ εἰμὶ ἐγώ ἀλλ’ ἰδοὺ ἔρχεται μετ’ ἐμὲ οὗ οὐκ εἰμὶ ἄξιος τὸ ὑπόδημα τῶν ποδῶν λῦσαι.<CM>
Ἄνδρες ἀδελφοί, υἱοὶ γένους Ἀβραὰμ καὶ οἱ ἐν ὑμῖν φοβούμενοι τὸν θεόν, <RF>ἡμῖν WH NIV ] ὑμῖν Treg RP<Rf>ἡμῖν ὁ λόγος τῆς σωτηρίας ταύτης <RF>ἐξαπεστάλη WH Treg NIV ] ἀπεστάλη RP<Rf>ἐξαπεστάλη.
οἱ γὰρ κατοικοῦντες ἐν Ἰερουσαλὴμ καὶ οἱ ἄρχοντες αὐτῶν τοῦτον ἀγνοήσαντες καὶ τὰς φωνὰς τῶν προφητῶν τὰς κατὰ πᾶν σάββατον ἀναγινωσκομένας κρίναντες ἐπλήρωσαν,
καὶ μηδεμίαν αἰτίαν θανάτου εὑρόντες ᾐτήσαντο Πιλᾶτον ἀναιρεθῆναι αὐτόν
ὡς δὲ ἐτέλεσαν πάντα τὰ περὶ αὐτοῦ γεγραμμένα, καθελόντες ἀπὸ τοῦ ξύλου ἔθηκαν εἰς μνημεῖον.
ὁ δὲ θεὸς ἤγειρεν αὐτὸν ἐκ νεκρῶν
ὃς ὤφθη ἐπὶ ἡμέρας πλείους τοῖς συναναβᾶσιν αὐτῷ ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας εἰς Ἰερουσαλήμ, οἵτινες <RF>νῦν WH Treg NIV ] – RP<Rf>νῦν εἰσὶ μάρτυρες αὐτοῦ πρὸς τὸν λαόν.
καὶ ἡμεῖς ὑμᾶς εὐαγγελιζόμεθα τὴν πρὸς τοὺς πατέρας ἐπαγγελίαν γενομένην
ὅτι ταύτην ὁ θεὸς ἐκπεπλήρωκεν τοῖς τέκνοις <RF>ἡμῶν WH Treg ] αὐτῶν ἡμῖν NIV RP<Rf>ἡμῶν ἀναστήσας Ἰησοῦν, ὡς καὶ ἐν τῷ <RF>ψαλμῷ γέγραπται τῷ δευτέρῳ WH NIV] ψαλμῷ τῷ δευτέρῳ γέγραπται RP; πρώτῳ ψαλμῷ γέγραπται Treg<Rf>ψαλμῷ γέγραπται τῷ δευτέρῳ Υἱός μου εἶ σύ, ἐγὼ σήμερον γεγέννηκά σε.
ὅτι δὲ ἀνέστησεν αὐτὸν ἐκ νεκρῶν μηκέτι μέλλοντα ὑποστρέφειν εἰς διαφθοράν, οὕτως εἴρηκεν ὅτι Δώσω ὑμῖν τὰ ὅσια Δαυὶδ τὰ πιστά.
<RF>διότι WH Treg NIV ] Διὸ RP<Rf>διότι καὶ ἐν ἑτέρῳ λέγει Οὐ δώσεις τὸν ὅσιόν σου ἰδεῖν διαφθοράν
Δαυὶδ μὲν γὰρ ἰδίᾳ γενεᾷ ὑπηρετήσας τῇ τοῦ θεοῦ βουλῇ ἐκοιμήθη καὶ προσετέθη πρὸς τοὺς πατέρας αὐτοῦ καὶ εἶδεν διαφθοράν,
ὃν δὲ ὁ θεὸς ἤγειρεν οὐκ εἶδεν διαφθοράν.
γνωστὸν οὖν ἔστω ὑμῖν, ἄνδρες ἀδελφοί, ὅτι διὰ τούτου ὑμῖν ἄφεσις ἁμαρτιῶν καταγγέλλεται, καὶ ἀπὸ πάντων ὧν οὐκ ἠδυνήθητε <RF>ἐν WH Treg NIV] + τῷ RP<Rf>ἐν νόμῳ Μωϋσέως δικαιωθῆναι
ἐν τούτῳ πᾶς ὁ πιστεύων δικαιοῦται.
βλέπετε οὖν μὴ <RF>ἐπέλθῃ WH Treg NIV ] + ἐφ᾽ ὑμᾶς RP<Rf>ἐπέλθῃ τὸ εἰρημένον ἐν τοῖς προφήταις
Ἴδετε, οἱ καταφρονηταί, καὶ θαυμάσατε καὶ ἀφανίσθητε, ὅτι ἔργον <RF>ἐργάζομαι ἐγὼ WH Treg NIV ] ἐγὼ ἐργάζομαι RP<Rf>ἐργάζομαι ἐγὼ ἐν ταῖς ἡμέραις ὑμῶν, <RF>ἔργον WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἔργον ὃ οὐ μὴ πιστεύσητε ἐάν τις ἐκδιηγῆται ὑμῖν.<CM>
Ἐξιόντων δὲ <RF>αὐτῶν WH Treg NA ] αὐτῶν ἐκ τῆς συναγωγῆς NIV; ἐκ τῆς συναγωγῆς τῶν Ἰουδαίων RP<Rf>αὐτῶν <RF>παρεκάλουν WH Treg NIV ] + τὰ ἔθνη RP<Rf>παρεκάλουν εἰς τὸ μεταξὺ σάββατον λαληθῆναι αὐτοῖς τὰ ῥήματα <RF>ταῦτα WH Treg NIV ] – RP<Rf>ταῦτα.
λυθείσης δὲ τῆς συναγωγῆς ἠκολούθησαν πολλοὶ τῶν Ἰουδαίων καὶ τῶν σεβομένων προσηλύτων τῷ Παύλῳ καὶ τῷ Βαρναβᾷ, οἵτινες προσλαλοῦντες <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοῖς ἔπειθον αὐτοὺς <RF>προσμένειν WH Treg NIV ] ἐπιμένειν RP<Rf>προσμένειν τῇ χάριτι τοῦ θεοῦ.<CM>
Τῷ <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ ἐρχομένῳ σαββάτῳ σχεδὸν πᾶσα ἡ πόλις συνήχθη ἀκοῦσαι τὸν λόγον τοῦ <RF>κυρίου Treg NIV ] θεοῦ WH RP<Rf>κυρίου.
ἰδόντες δὲ οἱ Ἰουδαῖοι τοὺς ὄχλους ἐπλήσθησαν ζήλου καὶ ἀντέλεγον τοῖς <RF>ὑπὸ WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>ὑπὸ Παύλου <RF>λαλουμένοις WH Treg NIV ] λεγομένοις RP<Rf>λαλουμένοις <RF>βλασφημοῦντες WH Treg NIV ] ἀντιλέγοντες καὶ βλασφημοῦντες RP<Rf>βλασφημοῦντες.
παρρησιασάμενοί <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε ὁ Παῦλος καὶ ὁ Βαρναβᾶς εἶπαν Ὑμῖν ἦν ἀναγκαῖον πρῶτον λαληθῆναι τὸν λόγον τοῦ θεοῦ <RF>ἐπειδὴ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἐπειδὴ ἀπωθεῖσθε αὐτὸν καὶ οὐκ ἀξίους κρίνετε ἑαυτοὺς τῆς αἰωνίου ζωῆς, ἰδοὺ στρεφόμεθα εἰς τὰ ἔθνη
οὕτως γὰρ ἐντέταλται ἡμῖν ὁ κύριος Τέθεικά σε εἰς φῶς ἐθνῶν τοῦ εἶναί σε εἰς σωτηρίαν ἕως ἐσχάτου τῆς γῆς.
ἀκούοντα δὲ τὰ ἔθνη <RF>ἔχαιρον WH Treg NIV ] ἔχαιρεν RP<Rf>ἔχαιρον καὶ ἐδόξαζον τὸν λόγον τοῦ <RF>κυρίου Treg NIV RP ] θεοῦ WH<Rf>κυρίου, καὶ ἐπίστευσαν ὅσοι ἦσαν τεταγμένοι εἰς ζωὴν αἰώνιον
διεφέρετο δὲ ὁ λόγος τοῦ κυρίου δι’ ὅλης τῆς χώρας.
οἱ δὲ Ἰουδαῖοι παρώτρυναν τὰς σεβομένας <RF>γυναῖκας WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>γυναῖκας τὰς εὐσχήμονας καὶ τοὺς πρώτους τῆς πόλεως καὶ ἐπήγειραν διωγμὸν ἐπὶ τὸν Παῦλον <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>καὶ Βαρναβᾶν, καὶ ἐξέβαλον αὐτοὺς ἀπὸ τῶν ὁρίων αὐτῶν.
οἱ δὲ ἐκτιναξάμενοι τὸν κονιορτὸν τῶν <RF>ποδῶν WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>ποδῶν ἐπ’ αὐτοὺς ἦλθον εἰς Ἰκόνιον,
οἵ <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε μαθηταὶ ἐπληροῦντο χαρᾶς καὶ πνεύματος ἁγίου.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν Ἰκονίῳ κατὰ τὸ αὐτὸ εἰσελθεῖν αὐτοὺς εἰς τὴν συναγωγὴν τῶν Ἰουδαίων καὶ λαλῆσαι οὕτως ὥστε πιστεῦσαι Ἰουδαίων τε καὶ Ἑλλήνων πολὺ πλῆθος.
οἱ δὲ <RF>ἀπειθήσαντες WH Treg NIV ] ἀπειθοῦντες RP<Rf>ἀπειθήσαντες Ἰουδαῖοι ἐπήγειραν καὶ ἐκάκωσαν τὰς ψυχὰς τῶν ἐθνῶν κατὰ τῶν ἀδελφῶν.
ἱκανὸν μὲν οὖν χρόνον διέτριψαν παρρησιαζόμενοι ἐπὶ τῷ κυρίῳ τῷ μαρτυροῦντι <RF>τῷ WH Treg RP ] ἐπὶ τῷ NIV<Rf>τῷ λόγῳ τῆς χάριτος αὐτοῦ, διδόντι σημεῖα καὶ τέρατα γίνεσθαι διὰ τῶν χειρῶν αὐτῶν.
ἐσχίσθη δὲ τὸ πλῆθος τῆς πόλεως, καὶ οἱ μὲν ἦσαν σὺν τοῖς Ἰουδαίοις οἱ δὲ σὺν τοῖς ἀποστόλοις.
ὡς δὲ ἐγένετο ὁρμὴ τῶν ἐθνῶν τε καὶ Ἰουδαίων σὺν τοῖς ἄρχουσιν αὐτῶν ὑβρίσαι καὶ λιθοβολῆσαι αὐτούς,
συνιδόντες κατέφυγον εἰς τὰς πόλεις τῆς Λυκαονίας Λύστραν καὶ Δέρβην καὶ τὴν περίχωρον,
κἀκεῖ <RF>εὐαγγελιζόμενοι ἦσαν WH Treg NIV ] ἦσαν εὐαγγελιζόμενοι RP<Rf>εὐαγγελιζόμενοι ἦσαν.<CM>
Καί τις ἀνὴρ <RF>ἀδύνατος ἐν Λύστροις WH NIV ] ἐν Λύστροις ἀδύνατος Treg RP<Rf>ἀδύνατος ἐν Λύστροις τοῖς ποσὶν ἐκάθητο, χωλὸς ἐκ κοιλίας μητρὸς <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + ὑπάρχων RP<Rf>αὐτοῦ, ὃς οὐδέποτε <RF>περιεπάτησεν WH Treg NIV ] περιπεπατήκει RP<Rf>περιεπάτησεν.
οὗτος <RF>ἤκουσεν Treg NIV RP ] ἤκουεν WH<Rf>ἤκουσεν τοῦ Παύλου λαλοῦντος ὃς ἀτενίσας αὐτῷ καὶ ἰδὼν ὅτι <RF>ἔχει πίστιν WH Treg NIV ] πίστιν ἔχει RP<Rf>ἔχει πίστιν τοῦ σωθῆναι
εἶπεν <RF>μεγάλῃ WH Treg NIV ] + τῇ RP<Rf>μεγάλῃ φωνῇ Ἀνάστηθι ἐπὶ τοὺς πόδας σου <RF>ὀρθός WH Treg NIV ] ὀρθῶς RP<Rf>ὀρθός καὶ <RF>ἥλατο WH Treg NIV ] ἥλλετο RP<Rf>ἥλατο καὶ περιεπάτει.
οἵ <RF>τε WH NIV ] δὲ Treg RP<Rf>τε ὄχλοι ἰδόντες ὃ <RF>ἐποίησεν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ἐποίησεν Παῦλος ἐπῆραν τὴν φωνὴν αὐτῶν Λυκαονιστὶ λέγοντες Οἱ θεοὶ ὁμοιωθέντες ἀνθρώποις κατέβησαν πρὸς ἡμᾶς
ἐκάλουν τε <RF>τὸν WH Treg NIV ] + μὲν RP<Rf>τὸν Βαρναβᾶν Δία, τὸν δὲ Παῦλον Ἑρμῆν, ἐπειδὴ αὐτὸς ἦν ὁ ἡγούμενος τοῦ λόγου.
ὅ <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε ἱερεὺς τοῦ Διὸς τοῦ ὄντος πρὸ τῆς <RF>πόλεως WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>πόλεως ταύρους καὶ στέμματα ἐπὶ τοὺς πυλῶνας ἐνέγκας σὺν τοῖς ὄχλοις ἤθελεν θύειν.
ἀκούσαντες δὲ οἱ ἀπόστολοι Βαρναβᾶς καὶ Παῦλος, διαρρήξαντες τὰ ἱμάτια <RF>αὐτῶν Treg NIV RP ] ἑαυτῶν WH<Rf>αὐτῶν <RF>ἐξεπήδησαν WH Treg NIV ] εἰσεπήδησαν RP<Rf>ἐξεπήδησαν εἰς τὸν ὄχλον κράζοντες
καὶ λέγοντες Ἄνδρες, τί ταῦτα ποιεῖτε; καὶ ἡμεῖς ὁμοιοπαθεῖς ἐσμεν ὑμῖν ἄνθρωποι, εὐαγγελιζόμενοι ὑμᾶς ἀπὸ τούτων τῶν ματαίων ἐπιστρέφειν ἐπὶ <RF>θεὸν WH Treg NIV ] τὸν θεὸν τὸν RP<Rf>θεὸν ζῶντα ὃς ἐποίησεν τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν καὶ τὴν θάλασσαν καὶ πάντα τὰ ἐν αὐτοῖς
ὃς ἐν ταῖς παρῳχημέναις γενεαῖς εἴασεν πάντα τὰ ἔθνη πορεύεσθαι ταῖς ὁδοῖς αὐτῶν
<RF>καίτοι WH Treg NIV ] Καίτοιγε RP<Rf>καίτοι οὐκ ἀμάρτυρον <RF>αὑτὸν WH ] ἑαυτὸν RP; αὐτὸν Treg NIV<Rf>αὑτὸν ἀφῆκεν <RF>ἀγαθουργῶν WH Treg NIV ] ἀγαθοποιῶν RP<Rf>ἀγαθουργῶν, οὐρανόθεν ὑμῖν ὑετοὺς διδοὺς καὶ καιροὺς καρποφόρους, ἐμπιπλῶν τροφῆς καὶ εὐφροσύνης τὰς καρδίας <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] ἡμῶν RP<Rf>ὑμῶν.
καὶ ταῦτα λέγοντες μόλις κατέπαυσαν τοὺς ὄχλους τοῦ μὴ θύειν αὐτοῖς.<CM>
Ἐπῆλθαν δὲ ἀπὸ Ἀντιοχείας καὶ Ἰκονίου Ἰουδαῖοι, καὶ πείσαντες τοὺς ὄχλους καὶ λιθάσαντες τὸν Παῦλον ἔσυρον ἔξω τῆς πόλεως, <RF>νομίζοντες WH Treg NIV ] νομίσαντες RP<Rf>νομίζοντες αὐτὸν τεθνηκέναι.
κυκλωσάντων δὲ <RF>τῶν μαθητῶν αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὸν τῶν μαθητῶν RP<Rf>τῶν μαθητῶν αὐτὸν ἀναστὰς εἰσῆλθεν εἰς τὴν πόλιν. καὶ τῇ ἐπαύριον ἐξῆλθεν σὺν τῷ Βαρναβᾷ εἰς Δέρβην.<CM>
Εὐαγγελισάμενοί τε τὴν πόλιν ἐκείνην καὶ μαθητεύσαντες ἱκανοὺς ὑπέστρεψαν εἰς τὴν Λύστραν καὶ <RF>εἰς WH Treg NIV ] – RP<Rf>εἰς Ἰκόνιον καὶ <RF>εἰς WH Treg NIV ] – RP<Rf>εἰς Ἀντιόχειαν,
ἐπιστηρίζοντες τὰς ψυχὰς τῶν μαθητῶν, παρακαλοῦντες ἐμμένειν τῇ πίστει καὶ ὅτι διὰ πολλῶν θλίψεων δεῖ ἡμᾶς εἰσελθεῖν εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ.
χειροτονήσαντες δὲ αὐτοῖς <RF>κατ᾽ ἐκκλησίαν πρεσβυτέρους WH Treg NIV ] πρεσβυτέρους κατ᾽ ἐκκλησίαν RP<Rf>κατ’ ἐκκλησίαν πρεσβυτέρους προσευξάμενοι μετὰ νηστειῶν παρέθεντο αὐτοὺς τῷ κυρίῳ εἰς ὃν πεπιστεύκεισαν.
καὶ διελθόντες τὴν Πισιδίαν ἦλθον εἰς <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν Παμφυλίαν,
καὶ λαλήσαντες ἐν Πέργῃ τὸν λόγον κατέβησαν εἰς Ἀττάλειαν,
κἀκεῖθεν ἀπέπλευσαν εἰς Ἀντιόχειαν, ὅθεν ἦσαν παραδεδομένοι τῇ χάριτι τοῦ θεοῦ εἰς τὸ ἔργον ὃ ἐπλήρωσαν.
παραγενόμενοι δὲ καὶ συναγαγόντες τὴν ἐκκλησίαν <RF>ἀνήγγελλον WH Treg NIV ] ἀνήγγειλαν RP<Rf>ἀνήγγελλον ὅσα ἐποίησεν ὁ θεὸς μετ’ αὐτῶν καὶ ὅτι ἤνοιξεν τοῖς ἔθνεσιν θύραν πίστεως.
διέτριβον <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ἐκεῖ RP<Rf>δὲ χρόνον οὐκ ὀλίγον σὺν τοῖς μαθηταῖς.<CM>
Καί τινες κατελθόντες ἀπὸ τῆς Ἰουδαίας ἐδίδασκον τοὺς ἀδελφοὺς ὅτι Ἐὰν μὴ <RF>περιτμηθῆτε WH Treg NIV ] περιτέμνησθε RP<Rf>περιτμηθῆτε τῷ ἔθει <RF>τῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῷ Μωϋσέως, οὐ δύνασθε σωθῆναι.
γενομένης <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ στάσεως καὶ ζητήσεως οὐκ ὀλίγης τῷ Παύλῳ καὶ τῷ Βαρναβᾷ πρὸς αὐτοὺς ἔταξαν ἀναβαίνειν Παῦλον καὶ Βαρναβᾶν καί τινας ἄλλους ἐξ αὐτῶν πρὸς τοὺς ἀποστόλους καὶ πρεσβυτέρους εἰς Ἰερουσαλὴμ περὶ τοῦ ζητήματος τούτου.
οἱ μὲν οὖν προπεμφθέντες ὑπὸ τῆς ἐκκλησίας διήρχοντο τήν <RF>τε WH Treg NIV ] – RP<Rf>τε Φοινίκην καὶ Σαμάρειαν ἐκδιηγούμενοι τὴν ἐπιστροφὴν τῶν ἐθνῶν, καὶ ἐποίουν χαρὰν μεγάλην πᾶσι τοῖς ἀδελφοῖς.
παραγενόμενοι δὲ εἰς <RF>Ἱεροσόλυμα Treg ] Ἱερουσαλὴμ WH NIV RP<Rf>Ἱεροσόλυμα <RF>παρεδέχθησαν WH Treg NIV ] ἀπεδέχθησαν RP<Rf>παρεδέχθησαν <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] ὑπὸ RP<Rf>ἀπὸ τῆς ἐκκλησίας καὶ τῶν ἀποστόλων καὶ τῶν πρεσβυτέρων, ἀνήγγειλάν τε ὅσα ὁ θεὸς ἐποίησεν μετ’ αὐτῶν.
ἐξανέστησαν δέ τινες τῶν ἀπὸ τῆς αἱρέσεως τῶν Φαρισαίων πεπιστευκότες, λέγοντες ὅτι δεῖ περιτέμνειν αὐτοὺς παραγγέλλειν τε τηρεῖν τὸν νόμον Μωϋσέως.<CM>
Συνήχθησάν <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε οἱ ἀπόστολοι καὶ οἱ πρεσβύτεροι ἰδεῖν περὶ τοῦ λόγου τούτου.
πολλῆς δὲ <RF>ζητήσεως WH Treg NIV ] συζητήσεως RP<Rf>ζητήσεως γενομένης ἀναστὰς Πέτρος εἶπεν πρὸς αὐτούς Ἄνδρες ἀδελφοί, ὑμεῖς ἐπίστασθε ὅτι ἀφ’ ἡμερῶν ἀρχαίων <RF>ἐν ὑμῖν ἐξελέξατο ὁ θεὸς WH Treg NIV ] ὁ θεὸς ἐν ὑμῖν ἐξελέξατο RP<Rf>ἐν ὑμῖν ἐξελέξατο ὁ θεὸς διὰ τοῦ στόματός μου ἀκοῦσαι τὰ ἔθνη τὸν λόγον τοῦ εὐαγγελίου καὶ πιστεῦσαι,
καὶ ὁ καρδιογνώστης θεὸς ἐμαρτύρησεν αὐτοῖς <RF>δοὺς WH Treg NIV ] + αὐτοῖς RP<Rf>δοὺς τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον καθὼς καὶ ἡμῖν,
καὶ <RF>οὐθὲν WH Treg NIV ] οὐδὲν RP<Rf>οὐθὲν διέκρινεν μεταξὺ ἡμῶν τε καὶ αὐτῶν, τῇ πίστει καθαρίσας τὰς καρδίας αὐτῶν.
νῦν οὖν τί πειράζετε τὸν θεόν, ἐπιθεῖναι ζυγὸν ἐπὶ τὸν τράχηλον τῶν μαθητῶν ὃν οὔτε οἱ πατέρες ἡμῶν οὔτε ἡμεῖς ἰσχύσαμεν βαστάσαι;
ἀλλὰ διὰ τῆς χάριτος τοῦ κυρίου Ἰησοῦ πιστεύομεν σωθῆναι καθ’ ὃν τρόπον κἀκεῖνοι.<CM>
Ἐσίγησεν δὲ πᾶν τὸ πλῆθος, καὶ ἤκουον Βαρναβᾶ καὶ Παύλου ἐξηγουμένων ὅσα ἐποίησεν ὁ θεὸς σημεῖα καὶ τέρατα ἐν τοῖς ἔθνεσιν δι’ αὐτῶν.
μετὰ δὲ τὸ σιγῆσαι αὐτοὺς ἀπεκρίθη Ἰάκωβος λέγων Ἄνδρες ἀδελφοί, ἀκούσατέ μου.
Συμεὼν ἐξηγήσατο καθὼς πρῶτον ὁ θεὸς ἐπεσκέψατο λαβεῖν ἐξ ἐθνῶν <RF>λαὸν WH Treg NIV ] + ἐπὶ RP<Rf>λαὸν τῷ ὀνόματι αὐτοῦ.
καὶ τούτῳ συμφωνοῦσιν οἱ λόγοι τῶν προφητῶν, καθὼς γέγραπται
Μετὰ ταῦτα ἀναστρέψω καὶ ἀνοικοδομήσω τὴν σκηνὴν Δαυὶδ τὴν πεπτωκυῖαν καὶ τὰ <RF>κατεσκαμμένα NIV RP ] κατεστραμμένα WH Treg<Rf>κατεσκαμμένα αὐτῆς ἀνοικοδομήσω καὶ ἀνορθώσω αὐτήν,
ὅπως ἂν ἐκζητήσωσιν οἱ κατάλοιποι τῶν ἀνθρώπων τὸν κύριον, καὶ πάντα τὰ ἔθνη ἐφ’ οὓς ἐπικέκληται τὸ ὄνομά μου ἐπ’ αὐτούς, λέγει <RF>κύριος WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>κύριος ποιῶν <RF>ταῦτα WH Treg NIV ] + πάντα RP<Rf>ταῦτα
γνωστὰ ἀπ’ <RF>αἰῶνος WH Treg NIV ] + ἐστιν τῷ θεῷ πάντα τὰ ἔργα αὐτοῦ RP<Rf>αἰῶνος.
διὸ ἐγὼ κρίνω μὴ παρενοχλεῖν τοῖς ἀπὸ τῶν ἐθνῶν ἐπιστρέφουσιν ἐπὶ τὸν θεόν,
ἀλλὰ ἐπιστεῖλαι αὐτοῖς τοῦ <RF>ἀπέχεσθαι WH Treg NIV ] + ἀπὸ RP<Rf>ἀπέχεσθαι τῶν ἀλισγημάτων τῶν εἰδώλων καὶ τῆς πορνείας καὶ <RF>τοῦ NIV RP ] – WH Treg<Rf>τοῦ πνικτοῦ καὶ τοῦ αἵματος
Μωϋσῆς γὰρ ἐκ γενεῶν ἀρχαίων κατὰ πόλιν τοὺς κηρύσσοντας αὐτὸν ἔχει ἐν ταῖς συναγωγαῖς κατὰ πᾶν σάββατον ἀναγινωσκόμενος.<CM>
Τότε ἔδοξε τοῖς ἀποστόλοις καὶ τοῖς πρεσβυτέροις σὺν ὅλῃ τῇ ἐκκλησίᾳ ἐκλεξαμένους ἄνδρας ἐξ αὐτῶν πέμψαι εἰς Ἀντιόχειαν σὺν <RF>τῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῷ Παύλῳ καὶ Βαρναβᾷ, Ἰούδαν τὸν <RF>καλούμενον WH Treg NIV ] ἐπικαλούμενον RP<Rf>καλούμενον Βαρσαββᾶν καὶ Σιλᾶν, ἄνδρας ἡγουμένους ἐν τοῖς ἀδελφοῖς,
γράψαντες διὰ χειρὸς <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] + τάδε RP<Rf>αὐτῶν Οἱ ἀπόστολοι καὶ οἱ <RF>πρεσβύτεροι WH Treg NIV ] + καὶ οἱ RP<Rf>πρεσβύτεροι ἀδελφοὶ τοῖς κατὰ τὴν Ἀντιόχειαν καὶ Συρίαν καὶ Κιλικίαν ἀδελφοῖς τοῖς ἐξ ἐθνῶν χαίρειν.
ἐπειδὴ ἠκούσαμεν ὅτι τινὲς ἐξ ἡμῶν <RF>ἐξελθόντες Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἐξελθόντες ἐτάραξαν ὑμᾶς λόγοις ἀνασκευάζοντες τὰς ψυχὰς <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + λέγοντες περιτέμνεσθαι καὶ τηρεῖν τὸν νόμον RP<Rf>ὑμῶν οἷς οὐ διεστειλάμεθα,
ἔδοξεν ἡμῖν γενομένοις ὁμοθυμαδὸν <RF>ἐκλεξαμένοις WH Treg NIV ] ἐκλεξαμένους RP<Rf>ἐκλεξαμένοις ἄνδρας πέμψαι πρὸς ὑμᾶς σὺν τοῖς ἀγαπητοῖς ἡμῶν Βαρναβᾷ καὶ Παύλῳ,
ἀνθρώποις παραδεδωκόσι τὰς ψυχὰς αὐτῶν ὑπὲρ τοῦ ὀνόματος τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ.
ἀπεστάλκαμεν οὖν Ἰούδαν καὶ Σιλᾶν, καὶ αὐτοὺς διὰ λόγου ἀπαγγέλλοντας τὰ αὐτά.
ἔδοξεν γὰρ τῷ <RF>πνεύματι τῷ ἁγίῳ WH Treg NIV ] ἁγίῳ πνεύματι RP<Rf>πνεύματι τῷ ἁγίῳ καὶ ἡμῖν μηδὲν πλέον ἐπιτίθεσθαι ὑμῖν βάρος πλὴν <RF>τούτων τῶν ἐπάναγκες WH Treg NIV ] τῶν ἐπάναγκες τούτων RP<Rf>τούτων τῶν ἐπάναγκες,
ἀπέχεσθαι εἰδωλοθύτων καὶ αἵματος καὶ <RF>πνικτῶν WH Treg NIV ] πνικτοῦ RP<Rf>πνικτῶν καὶ πορνείας ἐξ ὧν διατηροῦντες ἑαυτοὺς εὖ πράξετε. ἔρρωσθε.<CM>
Οἱ μὲν οὖν ἀπολυθέντες <RF>κατῆλθον WH Treg NIV ] ἦλθον RP<Rf>κατῆλθον εἰς Ἀντιόχειαν, καὶ συναγαγόντες τὸ πλῆθος ἐπέδωκαν τὴν ἐπιστολήν
ἀναγνόντες δὲ ἐχάρησαν ἐπὶ τῇ παρακλήσει.
Ἰούδας τε καὶ Σιλᾶς, καὶ αὐτοὶ προφῆται ὄντες, διὰ λόγου πολλοῦ παρεκάλεσαν τοὺς ἀδελφοὺς καὶ ἐπεστήριξαν
ποιήσαντες δὲ χρόνον ἀπελύθησαν μετ’ εἰρήνης ἀπὸ τῶν ἀδελφῶν πρὸς τοὺς <RF>ἀποστείλαντας αὐτούς WH Treg NIV ] + ἀποστόλους RP; + 34 ἔδοξε δὲ τῷ Σίλᾳ ἐπιμεῖναι αὐτοῦ TR<Rf>ἀποστείλαντας αὐτούς.
--
Παῦλος δὲ καὶ Βαρναβᾶς διέτριβον ἐν Ἀντιοχείᾳ διδάσκοντες καὶ εὐαγγελιζόμενοι μετὰ καὶ ἑτέρων πολλῶν τὸν λόγον τοῦ κυρίου.<CM>
Μετὰ δέ τινας ἡμέρας εἶπεν <RF>πρὸς Βαρναβᾶν Παῦλος WH Treg NIV ] Παῦλος πρὸς Βαρναβᾶν RP<Rf>πρὸς Βαρναβᾶν Παῦλος Ἐπιστρέψαντες δὴ ἐπισκεψώμεθα τοὺς <RF>ἀδελφοὺς WH Treg NIV ] + ἡμῶν RP<Rf>ἀδελφοὺς κατὰ <RF>πόλιν πᾶσαν WH Treg NIV ] πᾶσαν πόλιν RP<Rf>πόλιν πᾶσαν ἐν αἷς κατηγγείλαμεν τὸν λόγον τοῦ κυρίου, πῶς ἔχουσιν.
Βαρναβᾶς δὲ <RF>ἐβούλετο WH Treg NIV ] ἐβουλεύσατο RP<Rf>ἐβούλετο συμπαραλαβεῖν <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ τὸν Ἰωάννην τὸν καλούμενον Μᾶρκον
Παῦλος δὲ ἠξίου, τὸν ἀποστάντα ἀπ’ αὐτῶν ἀπὸ Παμφυλίας καὶ μὴ συνελθόντα αὐτοῖς εἰς τὸ ἔργον, μὴ <RF>συμπαραλαμβάνειν WH Treg NIV ] συμπαραλαβεῖν RP<Rf>συμπαραλαμβάνειν τοῦτον.
ἐγένετο <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ παροξυσμὸς ὥστε ἀποχωρισθῆναι αὐτοὺς ἀπ’ ἀλλήλων, τόν τε Βαρναβᾶν παραλαβόντα τὸν Μᾶρκον ἐκπλεῦσαι εἰς Κύπρον,
Παῦλος δὲ ἐπιλεξάμενος Σιλᾶν ἐξῆλθεν παραδοθεὶς τῇ χάριτι τοῦ <RF>κυρίου WH Treg NIV ] θεοῦ RP<Rf>κυρίου ὑπὸ τῶν ἀδελφῶν,
διήρχετο δὲ τὴν Συρίαν καὶ <RF>τὴν WH NIV ] – Treg RP<Rf>τὴν Κιλικίαν ἐπιστηρίζων τὰς ἐκκλησίας.<CM>
Κατήντησεν δὲ <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ εἰς Δέρβην καὶ <RF>εἰς WH Treg NIV ] – RP<Rf>εἰς Λύστραν. καὶ ἰδοὺ μαθητής τις ἦν ἐκεῖ ὀνόματι Τιμόθεος, υἱὸς <RF>γυναικὸς WH Treg NIV ] + τινος RP<Rf>γυναικὸς Ἰουδαίας πιστῆς, πατρὸς δὲ Ἕλληνος,
ὃς ἐμαρτυρεῖτο ὑπὸ τῶν ἐν Λύστροις καὶ Ἰκονίῳ ἀδελφῶν
τοῦτον ἠθέλησεν ὁ Παῦλος σὺν αὐτῷ ἐξελθεῖν, καὶ λαβὼν περιέτεμεν αὐτὸν διὰ τοὺς Ἰουδαίους τοὺς ὄντας ἐν τοῖς τόποις ἐκείνοις, ᾔδεισαν γὰρ ἅπαντες <RF>ὅτι Ἕλλην ὁ πατὴρ αὐτοῦ WH Treg NIV ] τὸν πατέρα αὐτοῦ ὅτι Ἕλλην RP<Rf>ὅτι Ἕλλην ὁ πατὴρ αὐτοῦ ὑπῆρχεν.
ὡς δὲ διεπορεύοντο τὰς πόλεις, <RF>παρεδίδοσαν WH Treg NIV ] παρεδίδουν RP<Rf>παρεδίδοσαν αὐτοῖς φυλάσσειν τὰ δόγματα τὰ κεκριμένα ὑπὸ τῶν ἀποστόλων <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τῶν RP<Rf>καὶ πρεσβυτέρων τῶν ἐν <RF>Ἱεροσολύμοις WH Treg NIV ] Ἱερουσαλήμ RP<Rf>Ἱεροσολύμοις.
αἱ μὲν οὖν ἐκκλησίαι ἐστερεοῦντο τῇ πίστει καὶ ἐπερίσσευον τῷ ἀριθμῷ καθ’ ἡμέραν.<CM>
<RF>Διῆλθον WH Treg NIV ] Διελθόντες RP<Rf>Διῆλθον δὲ τὴν Φρυγίαν <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>καὶ Γαλατικὴν χώραν, κωλυθέντες ὑπὸ τοῦ ἁγίου πνεύματος λαλῆσαι τὸν λόγον ἐν τῇ Ἀσίᾳ,
ἐλθόντες <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ κατὰ τὴν Μυσίαν ἐπείραζον <RF>εἰς WH Treg NIV ] κατὰ RP<Rf>εἰς τὴν Βιθυνίαν <RF>πορευθῆναι WH Treg NIV ] πορεύεσθαι RP<Rf>πορευθῆναι καὶ οὐκ εἴασεν αὐτοὺς τὸ πνεῦμα <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>Ἰησοῦ
παρελθόντες δὲ τὴν Μυσίαν κατέβησαν εἰς Τρῳάδα.
καὶ ὅραμα <RF>διὰ WH Treg ] + τῆς NIV RP<Rf>διὰ νυκτὸς <RF>τῷ Παύλῳ ὤφθη WH Treg NIV ] ὤφθη τῷ Παύλῳ RP<Rf>τῷ Παύλῳ ὤφθη, ἀνὴρ <RF>Μακεδών τις ἦν WH Treg NIV ] τις ἦν Μακεδών RP<Rf>Μακεδών τις ἦν ἑστὼς <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ παρακαλῶν αὐτὸν καὶ λέγων Διαβὰς εἰς Μακεδονίαν βοήθησον ἡμῖν.
ὡς δὲ τὸ ὅραμα εἶδεν, εὐθέως ἐζητήσαμεν ἐξελθεῖν <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>εἰς Μακεδονίαν, συμβιβάζοντες ὅτι προσκέκληται ἡμᾶς ὁ <RF>θεὸς WH Treg NIV ] κύριος RP<Rf>θεὸς εὐαγγελίσασθαι αὐτούς.<CM>
Ἀναχθέντες <RF>οὖν WH Treg RP ] δὲ NIV<Rf>οὖν <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>ἀπὸ Τρῳάδος εὐθυδρομήσαμεν εἰς Σαμοθρᾴκην, τῇ <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ ἐπιούσῃ εἰς <RF>Νέαν Πόλιν WH Treg NIV ] Νεάπολιν RP<Rf>Νέαν Πόλιν,
<RF>κἀκεῖθεν WH Treg NIV ] ἐκεῖθέν τε RP<Rf>κἀκεῖθεν εἰς Φιλίππους, ἥτις ἐστὶν <RF>πρώτη τῆς μερίδος WH Treg NIV ] πρώτη τῆς μερίδος τῆς RP; πρώτης μερίδος τῆς em NA<Rf>πρώτη τῆς μερίδος Μακεδονίας πόλις, κολωνία. ἦμεν δὲ ἐν <RF>ταύτῃ WH Treg NIV ] αὐτῇ RP<Rf>ταύτῃ τῇ πόλει διατρίβοντες ἡμέρας τινάς.
τῇ τε ἡμέρᾳ τῶν σαββάτων ἐξήλθομεν ἔξω τῆς <RF>πύλης WH Treg NIV ] πόλεως RP<Rf>πύλης παρὰ ποταμὸν οὗ <RF>ἐνομίζομεν προσευχὴν WH Treg NIV ] ἐνομίζετο προσευχὴ RP<Rf>ἐνομίζομεν προσευχὴν εἶναι, καὶ καθίσαντες ἐλαλοῦμεν ταῖς συνελθούσαις γυναιξίν.
καί τις γυνὴ ὀνόματι Λυδία, πορφυρόπωλις πόλεως Θυατείρων σεβομένη τὸν θεόν, ἤκουεν, ἧς ὁ κύριος διήνοιξεν τὴν καρδίαν προσέχειν τοῖς λαλουμένοις ὑπὸ <RF>τοῦ NIV RP ] – WH Treg<Rf>τοῦ Παύλου.
ὡς δὲ ἐβαπτίσθη καὶ ὁ οἶκος αὐτῆς, παρεκάλεσεν λέγουσα Εἰ κεκρίκατέ με πιστὴν τῷ κυρίῳ εἶναι, εἰσελθόντες εἰς τὸν οἶκόν μου <RF>μένετε WH Treg NIV ] μείνατε RP<Rf>μένετε καὶ παρεβιάσατο ἡμᾶς.<CM>
Ἐγένετο δὲ πορευομένων ἡμῶν εἰς <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν προσευχὴν παιδίσκην τινὰ ἔχουσαν πνεῦμα <RF>πύθωνα WH Treg NIV ] Πύθωνος RP<Rf>πύθωνα <RF>ὑπαντῆσαι WH Treg NIV ] ἀπαντῆσαι RP<Rf>ὑπαντῆσαι ἡμῖν, ἥτις ἐργασίαν πολλὴν παρεῖχεν τοῖς κυρίοις αὐτῆς μαντευομένη
αὕτη <RF>κατακολουθοῦσα WH Treg NIV ] κατακολουθήσασα RP<Rf>κατακολουθοῦσα τῷ Παύλῳ καὶ ἡμῖν ἔκραζεν λέγουσα Οὗτοι οἱ ἄνθρωποι δοῦλοι τοῦ θεοῦ τοῦ ὑψίστου εἰσίν, οἵτινες καταγγέλλουσιν <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] ἡμῖν RP<Rf>ὑμῖν ὁδὸν σωτηρίας.
τοῦτο δὲ ἐποίει ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας. διαπονηθεὶς <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>δὲ Παῦλος καὶ ἐπιστρέψας τῷ πνεύματι εἶπεν Παραγγέλλω σοι <RF>ἐν WH Treg NIV ] + τῷ RP<Rf>ἐν ὀνόματι Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐξελθεῖν ἀπ’ αὐτῆς καὶ ἐξῆλθεν αὐτῇ τῇ ὥρᾳ.<CM>
Ἰδόντες δὲ οἱ κύριοι αὐτῆς ὅτι ἐξῆλθεν ἡ ἐλπὶς τῆς ἐργασίας αὐτῶν ἐπιλαβόμενοι τὸν Παῦλον καὶ τὸν Σιλᾶν εἵλκυσαν εἰς τὴν ἀγορὰν ἐπὶ τοὺς ἄρχοντας,
καὶ προσαγαγόντες αὐτοὺς τοῖς στρατηγοῖς εἶπαν Οὗτοι οἱ ἄνθρωποι ἐκταράσσουσιν ἡμῶν τὴν πόλιν Ἰουδαῖοι ὑπάρχοντες,
καὶ καταγγέλλουσιν ἔθη ἃ οὐκ ἔξεστιν ἡμῖν παραδέχεσθαι οὐδὲ ποιεῖν Ῥωμαίοις οὖσιν.
καὶ συνεπέστη ὁ ὄχλος κατ’ αὐτῶν, καὶ οἱ στρατηγοὶ περιρήξαντες αὐτῶν τὰ ἱμάτια ἐκέλευον ῥαβδίζειν,
πολλάς <RF>τε Treg NIV RP ] δὲ WH<Rf>τε ἐπιθέντες αὐτοῖς πληγὰς ἔβαλον εἰς φυλακήν, παραγγείλαντες τῷ δεσμοφύλακι ἀσφαλῶς τηρεῖν αὐτούς
ὃς παραγγελίαν τοιαύτην <RF>λαβὼν WH Treg NIV ] εἰληφώς RP<Rf>λαβὼν ἔβαλεν αὐτοὺς εἰς τὴν ἐσωτέραν φυλακὴν καὶ τοὺς πόδας <RF>ἠσφαλίσατο αὐτῶν WH Treg NIV ] αὐτῶν ἠσφαλίσατο RP<Rf>ἠσφαλίσατο αὐτῶν εἰς τὸ ξύλον.<CM>
Κατὰ δὲ τὸ μεσονύκτιον Παῦλος καὶ Σιλᾶς προσευχόμενοι ὕμνουν τὸν θεόν, ἐπηκροῶντο δὲ αὐτῶν οἱ δέσμιοι
ἄφνω δὲ σεισμὸς ἐγένετο μέγας ὥστε σαλευθῆναι τὰ θεμέλια τοῦ δεσμωτηρίου, ἠνεῴχθησαν <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ παραχρῆμα αἱ θύραι πᾶσαι, καὶ πάντων τὰ δεσμὰ ἀνέθη.
ἔξυπνος δὲ γενόμενος ὁ δεσμοφύλαξ καὶ ἰδὼν ἀνεῳγμένας τὰς θύρας τῆς φυλακῆς σπασάμενος <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν μάχαιραν ἤμελλεν ἑαυτὸν ἀναιρεῖν, νομίζων ἐκπεφευγέναι τοὺς δεσμίους.
ἐφώνησεν δὲ <RF>φωνῇ μεγάλῃ ὁ Παῦλος RP ] φωνῇ μεγάλῃ Παῦλος Treg; μεγάλῃ φωνῇ ὁ Παῦλος NIV; Παῦλος μεγάλῃ φωνῇ WH<Rf>φωνῇ μεγάλῃ ὁ Παῦλος λέγων Μηδὲν πράξῃς σεαυτῷ κακόν, ἅπαντες γάρ ἐσμεν ἐνθάδε.
αἰτήσας δὲ φῶτα εἰσεπήδησεν καὶ ἔντρομος γενόμενος προσέπεσεν τῷ Παύλῳ καὶ <RF>τῷ NIV RP ] – WH Treg<Rf>τῷ Σιλᾷ,
καὶ προαγαγὼν αὐτοὺς ἔξω ἔφη Κύριοι, τί με δεῖ ποιεῖν ἵνα σωθῶ;
οἱ δὲ εἶπαν Πίστευσον ἐπὶ τὸν κύριον <RF>Ἰησοῦν WH Treg NIV ] + χριστόν RP<Rf>Ἰησοῦν, καὶ σωθήσῃ σὺ καὶ ὁ οἶκός σου.
καὶ ἐλάλησαν αὐτῷ τὸν λόγον τοῦ <RF>κυρίου Treg NIV RP ] θεοῦ WH<Rf>κυρίου <RF>σὺν WH Treg NIV ] καὶ RP<Rf>σὺν πᾶσι τοῖς ἐν τῇ οἰκίᾳ αὐτοῦ.
καὶ παραλαβὼν αὐτοὺς ἐν ἐκείνῃ τῇ ὥρᾳ τῆς νυκτὸς ἔλουσεν ἀπὸ τῶν πληγῶν, καὶ ἐβαπτίσθη αὐτὸς καὶ οἱ αὐτοῦ <RF>πάντες Treg NIV RP ] ἅπαντες WH<Rf>πάντες παραχρῆμα,
ἀναγαγών τε αὐτοὺς εἰς τὸν <RF>οἶκον WH NIV ] + αὐτοῦ Treg RP<Rf>οἶκον παρέθηκεν τράπεζαν καὶ <RF>ἠγαλλιάσατο WH Treg NIV ] ἠγαλλίατο RP<Rf>ἠγαλλιάσατο πανοικεὶ πεπιστευκὼς τῷ θεῷ.<CM>
Ἡμέρας δὲ γενομένης ἀπέστειλαν οἱ στρατηγοὶ τοὺς ῥαβδούχους λέγοντες Ἀπόλυσον τοὺς ἀνθρώπους ἐκείνους.
ἀπήγγειλεν δὲ ὁ δεσμοφύλαξ τοὺς λόγους <RF>τούτους RP NIV ] – WH Treg<Rf>τούτους πρὸς τὸν Παῦλον, ὅτι Ἀπέσταλκαν οἱ στρατηγοὶ ἵνα ἀπολυθῆτε νῦν οὖν ἐξελθόντες πορεύεσθε ἐν εἰρήνῃ.
ὁ δὲ Παῦλος ἔφη πρὸς αὐτούς Δείραντες ἡμᾶς δημοσίᾳ ἀκατακρίτους, ἀνθρώπους Ῥωμαίους ὑπάρχοντας, ἔβαλαν εἰς φυλακήν καὶ νῦν λάθρᾳ ἡμᾶς ἐκβάλλουσιν; οὐ γάρ, ἀλλὰ ἐλθόντες αὐτοὶ <RF>ἡμᾶς WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡμᾶς ἐξαγαγέτωσαν.
<RF>ἀπήγγειλαν WH Treg NIV ] Ἀνήγγειλαν RP<Rf>ἀπήγγειλαν δὲ τοῖς στρατηγοῖς οἱ ῥαβδοῦχοι τὰ ῥήματα ταῦτα <RF>ἐφοβήθησαν δὲ WH Treg NIV ] καὶ ἐφοβήθησαν RP<Rf>ἐφοβήθησαν δὲ ἀκούσαντες ὅτι Ῥωμαῖοί εἰσιν,
καὶ ἐλθόντες παρεκάλεσαν αὐτούς, καὶ ἐξαγαγόντες ἠρώτων <RF>ἀπελθεῖν ἀπὸ WH Treg NIV ] ἐξελθεῖν RP<Rf>ἀπελθεῖν ἀπὸ τῆς πόλεως.
ἐξελθόντες δὲ <RF>ἀπὸ WH NIV ] ἐκ Treg RP<Rf>ἀπὸ τῆς φυλακῆς εἰσῆλθον πρὸς τὴν Λυδίαν, καὶ ἰδόντες <RF>παρεκάλεσαν τοὺς ἀδελφοὺς WH Treg NIV ] τοὺς ἀδελφούς παρεκάλεσαν αὐτούς RP<Rf>παρεκάλεσαν τοὺς ἀδελφοὺς καὶ ἐξῆλθαν.<CM>
Διοδεύσαντες δὲ τὴν Ἀμφίπολιν καὶ <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν Ἀπολλωνίαν ἦλθον εἰς Θεσσαλονίκην, ὅπου <RF>ἦν WH Treg NIV ] + ἡ RP<Rf>ἦν συναγωγὴ τῶν Ἰουδαίων.
κατὰ δὲ τὸ εἰωθὸς τῷ Παύλῳ εἰσῆλθεν πρὸς αὐτοὺς καὶ ἐπὶ σάββατα τρία διελέξατο αὐτοῖς ἀπὸ τῶν γραφῶν,
διανοίγων καὶ παρατιθέμενος ὅτι τὸν χριστὸν ἔδει παθεῖν καὶ ἀναστῆναι ἐκ νεκρῶν, καὶ ὅτι οὗτός ἐστιν <RF>ὁ χριστός, ὁ WH NIV ] χριστός Treg; ὁ χριστός RP<Rf>ὁ χριστός, ὁ Ἰησοῦς ὃν ἐγὼ καταγγέλλω ὑμῖν.
καί τινες ἐξ αὐτῶν ἐπείσθησαν καὶ προσεκληρώθησαν τῷ Παύλῳ καὶ τῷ Σιλᾷ, τῶν τε σεβομένων Ἑλλήνων <RF>πλῆθος πολὺ WH Treg NIV ] πολὺ πλῆθος RP<Rf>πλῆθος πολὺ γυναικῶν τε τῶν πρώτων οὐκ ὀλίγαι.
<RF>ζηλώσαντες δὲ οἱ Ἰουδαῖοι καὶ προσλαβόμενοι WH Treg NIV ] Προσλαβόμενοι δὲ οἱ Ἰουδαῖοι οἱ ἀπειθοῦντες RP<Rf>ζηλώσαντες δὲ οἱ Ἰουδαῖοι καὶ προσλαβόμενοι τῶν ἀγοραίων <RF>ἄνδρας τινὰς WH Treg NIV ] τινὰς ἄνδρας RP<Rf>ἄνδρας τινὰς πονηροὺς καὶ ὀχλοποιήσαντες ἐθορύβουν τὴν πόλιν, <RF>καὶ ἐπιστάντες WH Treg NIV ] ἐπιστάντες τε RP<Rf>καὶ ἐπιστάντες τῇ οἰκίᾳ Ἰάσονος ἐζήτουν αὐτοὺς <RF>προαγαγεῖν WH Treg NIV ] ἀγαγεῖν RP<Rf>προαγαγεῖν εἰς τὸν δῆμον
μὴ εὑρόντες δὲ αὐτοὺς <RF>ἔσυρον WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>ἔσυρον Ἰάσονα καί τινας ἀδελφοὺς ἐπὶ τοὺς πολιτάρχας, βοῶντες ὅτι Οἱ τὴν οἰκουμένην ἀναστατώσαντες οὗτοι καὶ ἐνθάδε πάρεισιν,
οὓς ὑποδέδεκται Ἰάσων καὶ οὗτοι πάντες ἀπέναντι τῶν δογμάτων Καίσαρος πράσσουσι, βασιλέα <RF>ἕτερον λέγοντες WH Treg NIV ] λέγοντες ἕτερον RP<Rf>ἕτερον λέγοντες εἶναι Ἰησοῦν.
ἐτάραξαν δὲ τὸν ὄχλον καὶ τοὺς πολιτάρχας ἀκούοντας ταῦτα,
καὶ λαβόντες τὸ ἱκανὸν παρὰ τοῦ Ἰάσονος καὶ τῶν λοιπῶν ἀπέλυσαν αὐτούς.<CM>
Οἱ δὲ ἀδελφοὶ εὐθέως <RF>διὰ WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>διὰ νυκτὸς ἐξέπεμψαν τόν τε Παῦλον καὶ τὸν Σιλᾶν εἰς Βέροιαν, οἵτινες παραγενόμενοι εἰς τὴν συναγωγὴν <RF>τῶν Ἰουδαίων ἀπῄεσαν WH Treg NIV ] ἀπῄεσαν τῶν Ἰουδαίων RP<Rf>τῶν Ἰουδαίων ἀπῄεσαν
οὗτοι δὲ ἦσαν εὐγενέστεροι τῶν ἐν Θεσσαλονίκῃ, οἵτινες ἐδέξαντο τὸν λόγον μετὰ πάσης προθυμίας, <RF>τὸ WH RP ] – Treg NIV<Rf>τὸ καθ’ ἡμέραν ἀνακρίνοντες τὰς γραφὰς εἰ ἔχοι ταῦτα οὕτως.
πολλοὶ μὲν οὖν ἐξ αὐτῶν ἐπίστευσαν, καὶ τῶν Ἑλληνίδων γυναικῶν τῶν εὐσχημόνων καὶ ἀνδρῶν οὐκ ὀλίγοι.
ὡς δὲ ἔγνωσαν οἱ ἀπὸ τῆς Θεσσαλονίκης Ἰουδαῖοι ὅτι καὶ ἐν τῇ Βεροίᾳ κατηγγέλη ὑπὸ τοῦ Παύλου ὁ λόγος τοῦ θεοῦ, ἦλθον κἀκεῖ σαλεύοντες <RF>καὶ ταράσσοντες WH Treg NIV ] –RP<Rf>καὶ ταράσσοντες τοὺς ὄχλους.
εὐθέως δὲ τότε τὸν Παῦλον ἐξαπέστειλαν οἱ ἀδελφοὶ πορεύεσθαι <RF>ἕως WH Treg NIV ] ὡς RP<Rf>ἕως ἐπὶ τὴν θάλασσαν <RF>ὑπέμεινάν τε WH Treg NIV ] ὑπέμενον δὲ RP<Rf>ὑπέμεινάν τε ὅ τε Σιλᾶς καὶ ὁ Τιμόθεος ἐκεῖ.
οἱ δὲ <RF>καθιστάνοντες WH Treg NIV ] καθιστῶντες RP<Rf>καθιστάνοντες τὸν Παῦλον <RF>ἤγαγον WH Treg NIV ] + αὐτὸν RP<Rf>ἤγαγον ἕως Ἀθηνῶν, καὶ λαβόντες ἐντολὴν πρὸς τὸν Σιλᾶν καὶ <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν Τιμόθεον ἵνα ὡς τάχιστα ἔλθωσιν πρὸς αὐτὸν ἐξῄεσαν.<CM>
Ἐν δὲ ταῖς Ἀθήναις ἐκδεχομένου αὐτοὺς τοῦ Παύλου, παρωξύνετο τὸ πνεῦμα αὐτοῦ ἐν αὐτῷ <RF>θεωροῦντος WH Treg NIV ] θεωροῦντι RP<Rf>θεωροῦντος κατείδωλον οὖσαν τὴν πόλιν.
διελέγετο μὲν οὖν ἐν τῇ συναγωγῇ τοῖς Ἰουδαίοις καὶ τοῖς σεβομένοις καὶ ἐν τῇ ἀγορᾷ κατὰ πᾶσαν ἡμέραν πρὸς τοὺς παρατυγχάνοντας.
τινὲς δὲ καὶ τῶν Ἐπικουρείων <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τῶν RP<Rf>καὶ Στοϊκῶν φιλοσόφων συνέβαλλον αὐτῷ, καί τινες ἔλεγον Τί ἂν θέλοι ὁ σπερμολόγος οὗτος λέγειν; οἱ δέ Ξένων δαιμονίων δοκεῖ καταγγελεὺς εἶναι ὅτι τὸν Ἰησοῦν καὶ τὴν ἀνάστασιν εὐηγγελίζετο.
ἐπιλαβόμενοί <RF>τε NIV RP ] δὲ WH Treg<Rf>τε αὐτοῦ ἐπὶ τὸν Ἄρειον Πάγον ἤγαγον, λέγοντες Δυνάμεθα γνῶναι τίς ἡ καινὴ αὕτη ἡ ὑπὸ σοῦ λαλουμένη διδαχή;
ξενίζοντα γάρ τινα εἰσφέρεις εἰς τὰς ἀκοὰς ἡμῶν βουλόμεθα οὖν γνῶναι <RF>τίνα θέλει WH Treg NIV ] τί ἂν θέλοι RP<Rf>τίνα θέλει ταῦτα εἶναι.
Ἀθηναῖοι δὲ πάντες καὶ οἱ ἐπιδημοῦντες ξένοι εἰς οὐδὲν ἕτερον ηὐκαίρουν ἢ λέγειν τι <RF>ἢ WH Treg NIV ] καὶ RP<Rf>ἢ ἀκούειν <RF>τι WH Treg NIV ] – RP<Rf>τι καινότερον.<CM>
Σταθεὶς <RF>δὲ WH Treg ] + ὁ NIV RP<Rf>δὲ Παῦλος ἐν μέσῳ τοῦ Ἀρείου Πάγου ἔφη Ἄνδρες Ἀθηναῖοι, κατὰ πάντα ὡς δεισιδαιμονεστέρους ὑμᾶς θεωρῶ
διερχόμενος γὰρ καὶ ἀναθεωρῶν τὰ σεβάσματα ὑμῶν εὗρον καὶ βωμὸν ἐν ᾧ ἐπεγέγραπτο Ἀγνώστῳ θεῷ. <RF>ὃ WH Treg NIV ] Ὃν RP<Rf>ὃ οὖν ἀγνοοῦντες εὐσεβεῖτε, <RF>τοῦτο WH Treg NIV ] τοῦτον RP<Rf>τοῦτο ἐγὼ καταγγέλλω ὑμῖν.
ὁ θεὸς ὁ ποιήσας τὸν κόσμον καὶ πάντα τὰ ἐν αὐτῷ, οὗτος οὐρανοῦ καὶ γῆς <RF>ὑπάρχων κύριος WH Treg NIV ] κύριος ὑπάρχων RP<Rf>ὑπάρχων κύριος οὐκ ἐν χειροποιήτοις ναοῖς κατοικεῖ
οὐδὲ ὑπὸ χειρῶν <RF>ἀνθρωπίνων WH Treg NIV ] ἀνθρώπων RP<Rf>ἀνθρωπίνων θεραπεύεται προσδεόμενός τινος, αὐτὸς διδοὺς πᾶσι ζωὴν καὶ πνοὴν <RF>καὶ τὰ WH Treg NIV ] κατὰ RP<Rf>καὶ τὰ πάντα
ἐποίησέν τε ἐξ <RF>ἑνὸς WH Treg NIV ] + αἵματος RP<Rf>ἑνὸς πᾶν ἔθνος ἀνθρώπων κατοικεῖν ἐπὶ <RF>παντὸς προσώπου WH Treg NIV ] πᾶν τὸ πρόσωπον RP<Rf>παντὸς προσώπου τῆς γῆς, ὁρίσας προστεταγμένους καιροὺς καὶ τὰς ὁροθεσίας τῆς κατοικίας αὐτῶν,
ζητεῖν τὸν <RF>θεὸν WH Treg NIV ] κύριον RP<Rf>θεὸν εἰ ἄρα γε ψηλαφήσειαν αὐτὸν καὶ εὕροιεν, καί γε οὐ μακρὰν ἀπὸ ἑνὸς ἑκάστου ἡμῶν ὑπάρχοντα.
ἐν αὐτῷ γὰρ ζῶμεν καὶ κινούμεθα καὶ ἐσμέν, ὡς καί τινες τῶν καθ’ ὑμᾶς ποιητῶν εἰρήκασιν Τοῦ γὰρ καὶ γένος ἐσμέν.
γένος οὖν ὑπάρχοντες τοῦ θεοῦ οὐκ ὀφείλομεν νομίζειν χρυσῷ ἢ ἀργύρῳ ἢ λίθῳ, χαράγματι τέχνης καὶ ἐνθυμήσεως ἀνθρώπου, τὸ θεῖον εἶναι ὅμοιον.
τοὺς μὲν οὖν χρόνους τῆς ἀγνοίας ὑπεριδὼν ὁ θεὸς τὰ νῦν <RF>παραγγέλλει Treg NIV RP ] ἀπαγγέλλει WH<Rf>παραγγέλλει τοῖς ἀνθρώποις <RF>πάντας WH Treg NIV ] πᾶσιν RP<Rf>πάντας πανταχοῦ μετανοεῖν,
<RF>καθότι WH Treg NIV ] διότι RP<Rf>καθότι ἔστησεν ἡμέραν ἐν ᾗ μέλλει κρίνειν τὴν οἰκουμένην ἐν δικαιοσύνῃ ἐν ἀνδρὶ ᾧ ὥρισεν, πίστιν παρασχὼν πᾶσιν ἀναστήσας αὐτὸν ἐκ νεκρῶν.<CM>
Ἀκούσαντες δὲ ἀνάστασιν νεκρῶν οἱ μὲν ἐχλεύαζον οἱ δὲ εἶπαν Ἀκουσόμεθά σου <RF>περὶ τούτου καὶ πάλιν WH Treg NIV ] πάλιν περὶ τούτου RP<Rf>περὶ τούτου καὶ πάλιν.
<RF>οὕτως WH Treg NIV ] Καὶ οὕτως RP<Rf>οὕτως ὁ Παῦλος ἐξῆλθεν ἐκ μέσου αὐτῶν
τινὲς δὲ ἄνδρες κολληθέντες αὐτῷ ἐπίστευσαν, ἐν οἷς καὶ Διονύσιος ὁ Ἀρεοπαγίτης καὶ γυνὴ ὀνόματι Δάμαρις καὶ ἕτεροι σὺν αὐτοῖς.<CM>
<RF>Μετὰ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>Μετὰ ταῦτα <RF>χωρισθεὶς WH Treg NIV ] + ὁ Παῦλος RP<Rf>χωρισθεὶς ἐκ τῶν Ἀθηνῶν ἦλθεν εἰς Κόρινθον.
καὶ εὑρών τινα Ἰουδαῖον ὀνόματι Ἀκύλαν, Ποντικὸν τῷ γένει, προσφάτως ἐληλυθότα ἀπὸ τῆς Ἰταλίας καὶ Πρίσκιλλαν γυναῖκα αὐτοῦ διὰ τὸ <RF>διατεταχέναι WH Treg NIV ] τεταχέναι RP<Rf>διατεταχέναι Κλαύδιον χωρίζεσθαι πάντας τοὺς Ἰουδαίους <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] ἐκ RP<Rf>ἀπὸ τῆς Ῥώμης, προσῆλθεν αὐτοῖς,
καὶ διὰ τὸ ὁμότεχνον εἶναι ἔμενεν παρ’ αὐτοῖς καὶ <RF>ἠργάζετο Treg NIV RP ] ἠργάζοντο WH<Rf>ἠργάζετο, ἦσαν γὰρ σκηνοποιοὶ <RF>τῇ τέχνῃ WH Treg NIV ] τὴν τέχνην RP<Rf>τῇ τέχνῃ.
διελέγετο δὲ ἐν τῇ συναγωγῇ κατὰ πᾶν σάββατον, ἔπειθέν τε Ἰουδαίους καὶ Ἕλληνας.<CM>
Ὡς δὲ κατῆλθον ἀπὸ τῆς Μακεδονίας ὅ τε Σιλᾶς καὶ ὁ Τιμόθεος, συνείχετο τῷ <RF>λόγῳ WH Treg NIV ] πνεύματι RP<Rf>λόγῳ ὁ Παῦλος, διαμαρτυρόμενος τοῖς Ἰουδαίοις <RF>εἶναι WH Treg NIV ] – RP<Rf>εἶναι τὸν χριστὸν Ἰησοῦν.
ἀντιτασσομένων δὲ αὐτῶν καὶ βλασφημούντων ἐκτιναξάμενος τὰ ἱμάτια εἶπεν πρὸς αὐτούς Τὸ αἷμα ὑμῶν ἐπὶ τὴν κεφαλὴν ὑμῶν καθαρὸς ἐγώ ἀπὸ τοῦ νῦν εἰς τὰ ἔθνη πορεύσομαι.
καὶ μεταβὰς ἐκεῖθεν <RF>εἰσῆλθεν NIV ] ἦλθεν WH Treg RP<Rf>εἰσῆλθεν εἰς οἰκίαν τινὸς ὀνόματι <RF>Τιτίου WH Treg NIV ] – RP<Rf>Τιτίου Ἰούστου σεβομένου τὸν θεόν, οὗ ἡ οἰκία ἦν συνομοροῦσα τῇ συναγωγῇ.
Κρίσπος δὲ ὁ ἀρχισυνάγωγος ἐπίστευσεν τῷ κυρίῳ σὺν ὅλῳ τῷ οἴκῳ αὐτοῦ, καὶ πολλοὶ τῶν Κορινθίων ἀκούοντες ἐπίστευον καὶ ἐβαπτίζοντο.
εἶπεν δὲ ὁ κύριος <RF>ἐν νυκτὶ δι᾽ ὁράματος WH Treg NIV ] δι᾽ ὁράματος ἐν νυκτὶ RP<Rf>ἐν νυκτὶ δι’ ὁράματος τῷ Παύλῳ Μὴ φοβοῦ, ἀλλὰ λάλει καὶ μὴ σιωπήσῃς,
διότι ἐγώ εἰμι μετὰ σοῦ καὶ οὐδεὶς ἐπιθήσεταί σοι τοῦ κακῶσαί σε, διότι λαός ἐστί μοι πολὺς ἐν τῇ πόλει ταύτῃ.
ἐκάθισεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ ἐνιαυτὸν καὶ μῆνας ἓξ διδάσκων ἐν αὐτοῖς τὸν λόγον τοῦ θεοῦ.<CM>
Γαλλίωνος δὲ <RF>ἀνθυπάτου ὄντος WH Treg NIV ] ἀνθυπατεύοντος RP<Rf>ἀνθυπάτου ὄντος τῆς Ἀχαΐας κατεπέστησαν <RF>ὁμοθυμαδὸν οἱ Ἰουδαῖοι Treg NIV RP ] οἱ Ἰουδαῖοι ὁμοθυμαδὸν WH<Rf>ὁμοθυμαδὸν οἱ Ἰουδαῖοι τῷ Παύλῳ καὶ ἤγαγον αὐτὸν ἐπὶ τὸ βῆμα,
λέγοντες ὅτι Παρὰ τὸν νόμον <RF>ἀναπείθει οὗτος WH Treg NIV ] οὗτος ἀναπείθει RP<Rf>ἀναπείθει οὗτος τοὺς ἀνθρώπους σέβεσθαι τὸν θεόν.
μέλλοντος δὲ τοῦ Παύλου ἀνοίγειν τὸ στόμα εἶπεν ὁ Γαλλίων πρὸς τοὺς Ἰουδαίους Εἰ <RF>μὲν WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>μὲν ἦν ἀδίκημά τι ἢ ῥᾳδιούργημα πονηρόν, ὦ Ἰουδαῖοι, κατὰ λόγον ἂν ἀνεσχόμην ὑμῶν
εἰ δὲ <RF>ζητήματά WH Treg NIV ] ζήτημά RP<Rf>ζητήματά ἐστιν περὶ λόγου καὶ ὀνομάτων καὶ νόμου τοῦ καθ’ ὑμᾶς, ὄψεσθε αὐτοί <RF>κριτὴς WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>κριτὴς ἐγὼ τούτων οὐ βούλομαι εἶναι.
καὶ ἀπήλασεν αὐτοὺς ἀπὸ τοῦ βήματος.
ἐπιλαβόμενοι δὲ <RF>πάντες WH Treg NIV ] + οἱ Ἕλληνες RP<Rf>πάντες Σωσθένην τὸν ἀρχισυνάγωγον ἔτυπτον ἔμπροσθεν τοῦ βήματος καὶ οὐδὲν τούτων τῷ Γαλλίωνι <RF>ἔμελεν WH Treg NIV ] ἔμελλεν RP<Rf>ἔμελεν.<CM>
Ὁ δὲ Παῦλος ἔτι προσμείνας ἡμέρας ἱκανὰς τοῖς ἀδελφοῖς ἀποταξάμενος ἐξέπλει εἰς τὴν Συρίαν, καὶ σὺν αὐτῷ Πρίσκιλλα καὶ Ἀκύλας, κειράμενος <RF>ἐν Κεγχρεαῖς τὴν κεφαλήν WH Treg NIV ] τὴν κεφαλήν ἐν Κεγχρεαῖς RP<Rf>ἐν Κεγχρεαῖς τὴν κεφαλήν, εἶχεν γὰρ εὐχήν.
<RF>κατήντησαν WH Treg NIV ] Κατήντησεν RP<Rf>κατήντησαν δὲ εἰς Ἔφεσον, κἀκείνους κατέλιπεν αὐτοῦ, αὐτὸς δὲ εἰσελθὼν εἰς τὴν συναγωγὴν <RF>διελέξατο WH Treg NIV ] διελέχθη RP<Rf>διελέξατο τοῖς Ἰουδαίοις.
ἐρωτώντων δὲ αὐτῶν ἐπὶ πλείονα χρόνον <RF>μεῖναι WH Treg NIV ] + παρ᾽ αὐτοῖς RP<Rf>μεῖναι οὐκ ἐπένευσεν,
<RF>ἀλλὰ ἀποταξάμενος καὶ WH Treg NIV ] ἀλλ᾽ ἀπετάξατο αὐτοῖς RP<Rf>ἀλλὰ ἀποταξάμενος καὶ <RF>εἰπών WH Treg NIV ] + Δεῖ με πάντως τὴν ἑορτὴν τὴν ἐρχομένην ποιῆσαι εἰς Ἱεροσόλυμα RP<Rf>εἰπών <RF>Πάλιν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>Πάλιν ἀνακάμψω πρὸς ὑμᾶς τοῦ θεοῦ θέλοντος ἀνήχθη ἀπὸ τῆς Ἐφέσου,
καὶ κατελθὼν εἰς Καισάρειαν, ἀναβὰς καὶ ἀσπασάμενος τὴν ἐκκλησίαν, κατέβη εἰς Ἀντιόχειαν,
καὶ ποιήσας χρόνον τινὰ ἐξῆλθεν, διερχόμενος καθεξῆς τὴν Γαλατικὴν χώραν καὶ Φρυγίαν, <RF>στηρίζων WH Treg ] ἐπιστηρίζων NIV RP<Rf>στηρίζων πάντας τοὺς μαθητάς.<CM>
Ἰουδαῖος δέ τις Ἀπολλῶς ὀνόματι, Ἀλεξανδρεὺς τῷ γένει, ἀνὴρ λόγιος, κατήντησεν εἰς Ἔφεσον, δυνατὸς ὢν ἐν ταῖς γραφαῖς.
οὗτος ἦν κατηχημένος τὴν ὁδὸν τοῦ κυρίου, καὶ ζέων τῷ πνεύματι ἐλάλει καὶ ἐδίδασκεν ἀκριβῶς τὰ περὶ τοῦ <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] κυρίου RP<Rf>Ἰησοῦ, ἐπιστάμενος μόνον τὸ βάπτισμα Ἰωάννου.
οὗτός τε ἤρξατο παρρησιάζεσθαι ἐν τῇ συναγωγῇ ἀκούσαντες δὲ αὐτοῦ <RF>Πρίσκιλλα καὶ Ἀκύλας WH Treg NIV ] Ἀκύλας καὶ Πρίσκιλλα RP<Rf>Πρίσκιλλα καὶ Ἀκύλας προσελάβοντο αὐτὸν καὶ ἀκριβέστερον αὐτῷ ἐξέθεντο τὴν <RF>ὁδὸν τοῦ θεοῦ WH Treg NIV ] τοῦ θεοῦ ὁδὸν RP<Rf>ὁδὸν τοῦ θεοῦ.
βουλομένου δὲ αὐτοῦ διελθεῖν εἰς τὴν Ἀχαΐαν προτρεψάμενοι οἱ ἀδελφοὶ ἔγραψαν τοῖς μαθηταῖς ἀποδέξασθαι αὐτόν ὃς παραγενόμενος συνεβάλετο πολὺ τοῖς πεπιστευκόσιν διὰ τῆς χάριτος
εὐτόνως γὰρ τοῖς Ἰουδαίοις διακατηλέγχετο δημοσίᾳ ἐπιδεικνὺς διὰ τῶν γραφῶν εἶναι τὸν χριστὸν Ἰησοῦν.<CM>
Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ τὸν Ἀπολλῶ εἶναι ἐν Κορίνθῳ Παῦλον διελθόντα τὰ ἀνωτερικὰ μέρη <RF>ἐλθεῖν WH Treg RP ] κατελθεῖν NIV<Rf>ἐλθεῖν εἰς Ἔφεσον καὶ <RF>εὑρεῖν WH Treg NIV ] εὑρών RP<Rf>εὑρεῖν τινας μαθητάς,
εἶπέν <RF>τε WH Treg NIV ] – RP<Rf>τε πρὸς αὐτούς Εἰ πνεῦμα ἅγιον ἐλάβετε πιστεύσαντες; οἱ <RF>δὲ WH Treg NIV ] + εἶπον RP<Rf>δὲ πρὸς αὐτόν Ἀλλ’ οὐδ’ εἰ πνεῦμα ἅγιον ἔστιν ἠκούσαμεν.
εἶπέν <RF>τε WH Treg NIV ] + πρὸς αὐτούς RP<Rf>τε Εἰς τί οὖν ἐβαπτίσθητε; οἱ δὲ εἶπαν Εἰς τὸ Ἰωάννου βάπτισμα.
εἶπεν δὲ Παῦλος <RF>Ἰωάννης WH Treg NIV ] + μὲν RP<Rf>Ἰωάννης ἐβάπτισεν βάπτισμα μετανοίας, τῷ λαῷ λέγων εἰς τὸν ἐρχόμενον μετ’ αὐτὸν ἵνα πιστεύσωσιν, τοῦτ’ ἔστιν εἰς <RF>τὸν WH Treg NIV ] + χριστὸν RP<Rf>τὸν Ἰησοῦν.
ἀκούσαντες δὲ ἐβαπτίσθησαν εἰς τὸ ὄνομα τοῦ κυρίου Ἰησοῦ
καὶ ἐπιθέντος αὐτοῖς τοῦ <RF>Παύλου WH Treg NIV ] + τὰς RP<Rf>Παύλου χεῖρας ἦλθε τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ἐπ’ αὐτούς, ἐλάλουν τε γλώσσαις καὶ ἐπροφήτευον.
ἦσαν δὲ οἱ πάντες ἄνδρες ὡσεὶ <RF>δώδεκα WH Treg NIV ] δεκαδύο RP<Rf>δώδεκα.<CM>
Εἰσελθὼν δὲ εἰς τὴν συναγωγὴν ἐπαρρησιάζετο ἐπὶ μῆνας τρεῖς διαλεγόμενος καὶ <RF>πείθων WH Treg ] + τὰ NIV RP<Rf>πείθων περὶ τῆς βασιλείας τοῦ θεοῦ.
ὡς δέ τινες ἐσκληρύνοντο καὶ ἠπείθουν κακολογοῦντες τὴν ὁδὸν ἐνώπιον τοῦ πλήθους, ἀποστὰς ἀπ’ αὐτῶν ἀφώρισεν τοὺς μαθητάς, καθ’ ἡμέραν διαλεγόμενος ἐν τῇ σχολῇ <RF>Τυράννου WH Treg NIV ] + τινός RP<Rf>Τυράννου.
τοῦτο δὲ ἐγένετο ἐπὶ ἔτη δύο, ὥστε πάντας τοὺς κατοικοῦντας τὴν Ἀσίαν ἀκοῦσαι τὸν λόγον τοῦ <RF>κυρίου WH Treg NIV ] + Ἰησοῦ RP<Rf>κυρίου, Ἰουδαίους τε καὶ Ἕλληνας.<CM>
Δυνάμεις τε οὐ τὰς τυχούσας <RF>ὁ θεὸς ἐποίει WH Treg NIV ] ἐποίει ὁ θεὸς RP<Rf>ὁ θεὸς ἐποίει διὰ τῶν χειρῶν Παύλου,
ὥστε καὶ ἐπὶ τοὺς ἀσθενοῦντας <RF>ἀποφέρεσθαι WH Treg NIV ] ἐπιφέρεσθαι RP<Rf>ἀποφέρεσθαι ἀπὸ τοῦ χρωτὸς αὐτοῦ σουδάρια ἢ σιμικίνθια καὶ ἀπαλλάσσεσθαι ἀπ’ αὐτῶν τὰς νόσους, τά τε πνεύματα τὰ πονηρὰ <RF>ἐκπορεύεσθαι WH Treg NIV ] ἐξέρχεσθαι ἀπ᾽ αὐτῶν RP<Rf>ἐκπορεύεσθαι.
ἐπεχείρησαν δέ τινες <RF>καὶ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>καὶ τῶν περιερχομένων Ἰουδαίων ἐξορκιστῶν ὀνομάζειν ἐπὶ τοὺς ἔχοντας τὰ πνεύματα τὰ πονηρὰ τὸ ὄνομα τοῦ κυρίου Ἰησοῦ λέγοντες <RF>Ὁρκίζω WH Treg NIV ] Ὁρκίζομεν RP<Rf>Ὁρκίζω ὑμᾶς τὸν Ἰησοῦν <RF>ὃν WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ὃν Παῦλος κηρύσσει.
ἦσαν δέ <RF>τινος WH Treg NIV ] τινες υἱοὶ RP<Rf>τινος Σκευᾶ Ἰουδαίου ἀρχιερέως ἑπτὰ <RF>υἱοὶ WH Treg NIV ] οἱ RP<Rf>υἱοὶ τοῦτο ποιοῦντες.
ἀποκριθὲν δὲ τὸ πνεῦμα τὸ πονηρὸν εἶπεν <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοῖς <RF>Τὸν Treg RP ] + μὲν WH NIV<Rf>Τὸν Ἰησοῦν γινώσκω καὶ τὸν Παῦλον ἐπίσταμαι, ὑμεῖς δὲ τίνες ἐστέ;
καὶ <RF>ἐφαλόμενος WH Treg NIV ] ἐφαλλόμενος RP<Rf>ἐφαλόμενος <RF>ὁ ἄνθρωπος ἐπ᾽ αὐτοὺς WH Treg NIV ] ἐπ᾽ αὐτοὺς ὁ ἄνθρωπος RP<Rf>ὁ ἄνθρωπος ἐπ’ αὐτοὺς ἐν ᾧ ἦν τὸ πνεῦμα τὸ πονηρὸν <RF>κατακυριεύσας ἀμφοτέρων WH Treg NIV ] καὶ κατακυριεύσαν αὐτῶν RP<Rf>κατακυριεύσας ἀμφοτέρων ἴσχυσεν κατ’ αὐτῶν, ὥστε γυμνοὺς καὶ τετραυματισμένους ἐκφυγεῖν ἐκ τοῦ οἴκου ἐκείνου.
τοῦτο δὲ ἐγένετο γνωστὸν πᾶσιν Ἰουδαίοις τε καὶ Ἕλλησιν τοῖς κατοικοῦσιν τὴν Ἔφεσον, καὶ <RF>ἐπέπεσεν WH NIV RP ] ἔπεσεν Treg<Rf>ἐπέπεσεν φόβος ἐπὶ πάντας αὐτούς, καὶ ἐμεγαλύνετο τὸ ὄνομα τοῦ κυρίου Ἰησοῦ.
πολλοί τε τῶν πεπιστευκότων ἤρχοντο ἐξομολογούμενοι καὶ ἀναγγέλλοντες τὰς πράξεις αὐτῶν.
ἱκανοὶ δὲ τῶν τὰ περίεργα πραξάντων συνενέγκαντες τὰς βίβλους κατέκαιον ἐνώπιον πάντων καὶ συνεψήφισαν τὰς τιμὰς αὐτῶν καὶ εὗρον ἀργυρίου μυριάδας πέντε.
οὕτως κατὰ κράτος <RF>τοῦ κυρίου ὁ λόγος WH Treg NIV ] ὁ λόγος τοῦ κυρίου RP<Rf>τοῦ κυρίου ὁ λόγος ηὔξανεν καὶ ἴσχυεν.<CM>
Ὡς δὲ ἐπληρώθη ταῦτα, ἔθετο ὁ Παῦλος ἐν τῷ πνεύματι διελθὼν τὴν Μακεδονίαν καὶ Ἀχαΐαν πορεύεσθαι εἰς <RF>Ἱεροσόλυμα WH Treg NIV ] Ἱερουσαλήμ RP<Rf>Ἱεροσόλυμα, εἰπὼν ὅτι Μετὰ τὸ γενέσθαι με ἐκεῖ δεῖ με καὶ Ῥώμην ἰδεῖν.
ἀποστείλας δὲ εἰς τὴν Μακεδονίαν δύο τῶν διακονούντων αὐτῷ, Τιμόθεον καὶ Ἔραστον, αὐτὸς ἐπέσχεν χρόνον εἰς τὴν Ἀσίαν.<CM>
Ἐγένετο δὲ κατὰ τὸν καιρὸν ἐκεῖνον τάραχος οὐκ ὀλίγος περὶ τῆς ὁδοῦ.
Δημήτριος γάρ τις ὀνόματι, ἀργυροκόπος, ποιῶν ναοὺς ἀργυροῦς Ἀρτέμιδος παρείχετο τοῖς τεχνίταις <RF>οὐκ ὀλίγην ἐργασίαν WH Treg NIV ] ἐργασίαν οὐκ ὀλίγην RP<Rf>οὐκ ὀλίγην ἐργασίαν,
οὓς συναθροίσας καὶ τοὺς περὶ τὰ τοιαῦτα ἐργάτας εἶπεν Ἄνδρες, ἐπίστασθε ὅτι ἐκ ταύτης τῆς ἐργασίας ἡ εὐπορία <RF>ἡμῖν WH Treg NIV ] ἡμῶν RP<Rf>ἡμῖν ἐστιν,
καὶ θεωρεῖτε καὶ ἀκούετε ὅτι οὐ μόνον Ἐφέσου ἀλλὰ σχεδὸν πάσης τῆς Ἀσίας ὁ Παῦλος οὗτος πείσας μετέστησεν ἱκανὸν ὄχλον, λέγων ὅτι οὐκ εἰσὶν θεοὶ οἱ διὰ χειρῶν γινόμενοι.
οὐ μόνον δὲ τοῦτο κινδυνεύει ἡμῖν τὸ μέρος εἰς ἀπελεγμὸν ἐλθεῖν, ἀλλὰ καὶ τὸ τῆς μεγάλης θεᾶς <RF>Ἀρτέμιδος ἱερὸν WH Treg NIV ] ἱερὸν Ἀρτέμιδος RP<Rf>Ἀρτέμιδος ἱερὸν εἰς οὐθὲν λογισθῆναι, μέλλειν <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε καὶ καθαιρεῖσθαι <RF>τῆς μεγαλειότητος WH Treg NIV ] τὴν μεγαλειότητα RP<Rf>τῆς μεγαλειότητος αὐτῆς, ἣν ὅλη ἡ Ἀσία καὶ ἡ οἰκουμένη σέβεται.<CM>
Ἀκούσαντες δὲ καὶ γενόμενοι πλήρεις θυμοῦ ἔκραζον λέγοντες Μεγάλη ἡ Ἄρτεμις Ἐφεσίων.
καὶ ἐπλήσθη ἡ <RF>πόλις WH Treg NIV ] + ὅλη RP<Rf>πόλις τῆς συγχύσεως, ὥρμησάν τε ὁμοθυμαδὸν εἰς τὸ θέατρον συναρπάσαντες Γάϊον καὶ Ἀρίσταρχον Μακεδόνας, συνεκδήμους Παύλου.
<RF>Παύλου δὲ WH Treg NIV ] Τοῦ δὲ Παύλου RP<Rf>Παύλου δὲ βουλομένου εἰσελθεῖν εἰς τὸν δῆμον οὐκ εἴων αὐτὸν οἱ μαθηταί
τινὲς δὲ καὶ τῶν Ἀσιαρχῶν, ὄντες αὐτῷ φίλοι, πέμψαντες πρὸς αὐτὸν παρεκάλουν μὴ δοῦναι ἑαυτὸν εἰς τὸ θέατρον.
ἄλλοι μὲν οὖν ἄλλο τι ἔκραζον, ἦν γὰρ ἡ ἐκκλησία συγκεχυμένη, καὶ οἱ πλείους οὐκ ᾔδεισαν τίνος ἕνεκα συνεληλύθεισαν.
ἐκ δὲ τοῦ ὄχλου <RF>συνεβίβασαν WH Treg NIV ] προεβίβασαν RP<Rf>συνεβίβασαν Ἀλέξανδρον προβαλόντων αὐτὸν τῶν Ἰουδαίων, ὁ δὲ Ἀλέξανδρος κατασείσας τὴν χεῖρα ἤθελεν ἀπολογεῖσθαι τῷ δήμῳ.
ἐπιγνόντες δὲ ὅτι Ἰουδαῖός ἐστιν φωνὴ ἐγένετο μία ἐκ πάντων <RF>ὡς Treg NIV RP ] ὡσεὶ WH<Rf>ὡς ἐπὶ ὥρας δύο κραζόντων Μεγάλη ἡ Ἄρτεμις Ἐφεσίων.
καταστείλας δὲ <RF>ὁ γραμματεὺς τὸν ὄχλον Treg NIV RP ] τὸν ὄχλον ὁ γραμματεὺς WH<Rf>ὁ γραμματεὺς τὸν ὄχλον φησίν Ἄνδρες Ἐφέσιοι, τίς γάρ ἐστιν <RF>ἀνθρώπων WH Treg NIV ] ἄνθρωπος RP<Rf>ἀνθρώπων ὃς οὐ γινώσκει τὴν Ἐφεσίων πόλιν νεωκόρον οὖσαν τῆς <RF>μεγάλης WH Treg NIV ] + θεᾶς RP<Rf>μεγάλης Ἀρτέμιδος καὶ τοῦ διοπετοῦς;
ἀναντιρρήτων οὖν ὄντων τούτων δέον ἐστὶν ὑμᾶς κατεσταλμένους ὑπάρχειν καὶ μηδὲν προπετὲς πράσσειν.
ἠγάγετε γὰρ τοὺς ἄνδρας τούτους οὔτε ἱεροσύλους οὔτε βλασφημοῦντας τὴν θεὸν <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] ὑμῶν RP<Rf>ἡμῶν.
εἰ μὲν οὖν Δημήτριος καὶ οἱ σὺν αὐτῷ τεχνῖται ἔχουσιν πρός τινα λόγον, ἀγοραῖοι ἄγονται καὶ ἀνθύπατοί εἰσιν, ἐγκαλείτωσαν ἀλλήλοις.
εἰ δέ τι <RF>περαιτέρω WH Treg NIV ] περὶ ἑτέρων RP<Rf>περαιτέρω ἐπιζητεῖτε, ἐν τῇ ἐννόμῳ ἐκκλησίᾳ ἐπιλυθήσεται.
καὶ γὰρ κινδυνεύομεν ἐγκαλεῖσθαι στάσεως περὶ τῆς σήμερον μηδενὸς αἰτίου ὑπάρχοντος περὶ οὗ οὐ δυνησόμεθα <RF>ἀποδοῦναι WH Treg NIV ] δοῦναι RP<Rf>ἀποδοῦναι λόγον <RF>περὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>περὶ τῆς συστροφῆς ταύτης.
[41] καὶ ταῦτα εἰπὼν ἀπέλυσεν τὴν ἐκκλησίαν.<CM>
Μετὰ δὲ τὸ παύσασθαι τὸν θόρυβον <RF>μεταπεμψάμενος WH Treg NIV ] προσκαλεσάμενος RP<Rf>μεταπεμψάμενος ὁ Παῦλος τοὺς μαθητὰς καὶ <RF>παρακαλέσας WH Treg NIV ] – RP<Rf>παρακαλέσας, ἀσπασάμενος ἐξῆλθεν <RF>πορεύεσθαι WH Treg NIV ] πορευθῆναι RP<Rf>πορεύεσθαι <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>εἰς Μακεδονίαν.
διελθὼν δὲ τὰ μέρη ἐκεῖνα καὶ παρακαλέσας αὐτοὺς λόγῳ πολλῷ ἦλθεν εἰς τὴν Ἑλλάδα
ποιήσας τε μῆνας τρεῖς γενομένης <RF>ἐπιβουλῆς αὐτῷ WH Treg NIV ] + αὐτῷ ἐπιβουλῆς RP<Rf>ἐπιβουλῆς αὐτῷ ὑπὸ τῶν Ἰουδαίων μέλλοντι ἀνάγεσθαι εἰς τὴν Συρίαν ἐγένετο <RF>γνώμης WH Treg NIV ] γνώμη RP<Rf>γνώμης τοῦ ὑποστρέφειν διὰ Μακεδονίας.
συνείπετο δὲ <RF>αὐτῷ WH NIV ] + ἄχρι τῆς Ἀσίας Treg RP<Rf>αὐτῷ Σώπατρος <RF>Πύρρου WH Treg NIV ] – RP<Rf>Πύρρου Βεροιαῖος, Θεσσαλονικέων δὲ Ἀρίσταρχος καὶ Σεκοῦνδος, καὶ Γάϊος Δερβαῖος καὶ Τιμόθεος, Ἀσιανοὶ δὲ Τυχικὸς καὶ Τρόφιμος
οὗτοι <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ <RF>προσελθόντες WH Treg RP ] προελθόντες NIV<Rf>προσελθόντες ἔμενον ἡμᾶς ἐν Τρῳάδι
ἡμεῖς δὲ ἐξεπλεύσαμεν μετὰ τὰς ἡμέρας τῶν ἀζύμων ἀπὸ Φιλίππων, καὶ ἤλθομεν πρὸς αὐτοὺς εἰς τὴν Τρῳάδα ἄχρι ἡμερῶν πέντε, <RF>οὗ WH Treg RP ] ὅπου NIV<Rf>οὗ διετρίψαμεν ἡμέρας ἑπτά.<CM>
Ἐν δὲ τῇ μιᾷ τῶν σαββάτων συνηγμένων <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] τῶν μαθητῶν RP<Rf>ἡμῶν κλάσαι ἄρτον ὁ Παῦλος διελέγετο αὐτοῖς, μέλλων ἐξιέναι τῇ ἐπαύριον, παρέτεινέν τε τὸν λόγον μέχρι μεσονυκτίου.
ἦσαν δὲ λαμπάδες ἱκαναὶ ἐν τῷ ὑπερῴῳ οὗ ἦμεν συνηγμένοι
<RF>καθεζόμενος WH Treg NIV ] Καθήμενος RP<Rf>καθεζόμενος δέ τις νεανίας ὀνόματι Εὔτυχος ἐπὶ τῆς θυρίδος, καταφερόμενος ὕπνῳ βαθεῖ διαλεγομένου τοῦ Παύλου ἐπὶ πλεῖον, κατενεχθεὶς ἀπὸ τοῦ ὕπνου ἔπεσεν ἀπὸ τοῦ τριστέγου κάτω καὶ ἤρθη νεκρός.
καταβὰς δὲ ὁ Παῦλος ἐπέπεσεν αὐτῷ καὶ συμπεριλαβὼν εἶπεν Μὴ θορυβεῖσθε, ἡ γὰρ ψυχὴ αὐτοῦ ἐν αὐτῷ ἐστιν.
ἀναβὰς δὲ καὶ κλάσας <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν ἄρτον καὶ γευσάμενος ἐφ’ ἱκανόν τε ὁμιλήσας ἄχρι αὐγῆς, οὕτως ἐξῆλθεν.
ἤγαγον δὲ τὸν παῖδα ζῶντα, καὶ παρεκλήθησαν οὐ μετρίως.<CM>
Ἡμεῖς δὲ <RF>προελθόντες WH Treg NIV ] προσελθόντες RP<Rf>προελθόντες <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] εἰς RP<Rf>ἐπὶ τὸ πλοῖον ἀνήχθημεν ἐπὶ τὴν Ἆσσον, ἐκεῖθεν μέλλοντες ἀναλαμβάνειν τὸν Παῦλον, οὕτως γὰρ <RF>διατεταγμένος ἦν WH Treg NIV ] ἦν διατεταγμένος RP<Rf>διατεταγμένος ἦν μέλλων αὐτὸς πεζεύειν.
ὡς δὲ <RF>συνέβαλλεν WH Treg NIV ] συνέβαλεν RP<Rf>συνέβαλλεν ἡμῖν εἰς τὴν Ἆσσον, ἀναλαβόντες αὐτὸν ἤλθομεν εἰς Μιτυλήνην,
κἀκεῖθεν ἀποπλεύσαντες τῇ ἐπιούσῃ κατηντήσαμεν <RF>ἄντικρυς WH Treg NIV ] ἀντικρύ RP<Rf>ἄντικρυς Χίου, τῇ δὲ ἑτέρᾳ παρεβάλομεν εἰς <RF>Σάμον WH Treg NIV ] + καὶ μείναντες ἐν Τρωγυλλίῳ RP<Rf>Σάμον, τῇ <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ ἐχομένῃ ἤλθομεν εἰς Μίλητον
<RF>κεκρίκει WH Treg NIV ] Ἔκρινεν RP<Rf>κεκρίκει γὰρ ὁ Παῦλος παραπλεῦσαι τὴν Ἔφεσον, ὅπως μὴ γένηται αὐτῷ χρονοτριβῆσαι ἐν τῇ Ἀσίᾳ, ἔσπευδεν γὰρ εἰ δυνατὸν <RF>εἴη WH Treg NIV ] ἦν RP<Rf>εἴη αὐτῷ τὴν ἡμέραν τῆς πεντηκοστῆς γενέσθαι εἰς Ἱεροσόλυμα.<CM>
Ἀπὸ δὲ τῆς Μιλήτου πέμψας εἰς Ἔφεσον μετεκαλέσατο τοὺς πρεσβυτέρους τῆς ἐκκλησίας.
ὡς δὲ παρεγένοντο πρὸς αὐτὸν εἶπεν αὐτοῖς Ὑμεῖς ἐπίστασθε ἀπὸ πρώτης ἡμέρας ἀφ’ ἧς ἐπέβην εἰς τὴν Ἀσίαν πῶς μεθ’ ὑμῶν τὸν πάντα χρόνον ἐγενόμην,
δουλεύων τῷ κυρίῳ μετὰ πάσης ταπεινοφροσύνης <RF>καὶ WH Treg NIV ] + πολλῶν RP<Rf>καὶ δακρύων καὶ πειρασμῶν τῶν συμβάντων μοι ἐν ταῖς ἐπιβουλαῖς τῶν Ἰουδαίων
ὡς οὐδὲν ὑπεστειλάμην τῶν συμφερόντων τοῦ μὴ ἀναγγεῖλαι ὑμῖν καὶ διδάξαι ὑμᾶς δημοσίᾳ καὶ κατ’ οἴκους,
διαμαρτυρόμενος Ἰουδαίοις τε καὶ Ἕλλησιν τὴν <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>εἰς θεὸν μετάνοιαν καὶ <RF>πίστιν WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>πίστιν εἰς τὸν κύριον ἡμῶν <RF>Ἰησοῦν WH NIV RP ] + χριστόν Treg<Rf>Ἰησοῦν.
καὶ νῦν ἰδοὺ <RF>δεδεμένος ἐγὼ WH Treg NIV ] ἐγὼ δεδεμένος RP<Rf>δεδεμένος ἐγὼ τῷ πνεύματι πορεύομαι εἰς Ἰερουσαλήμ, τὰ ἐν αὐτῇ συναντήσοντά <RF>μοι Treg NIV RP ] ἐμοὶ WH<Rf>μοι μὴ εἰδώς,
πλὴν ὅτι τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον κατὰ πόλιν διαμαρτύρεταί <RF>μοι WH Treg NIV ] – RP<Rf>μοι λέγον ὅτι δεσμὰ <RF>καὶ θλίψεις με WH Treg NIV ] με καὶ θλίψεις RP<Rf>καὶ θλίψεις με μένουσιν
ἀλλ’ οὐδενὸς <RF>λόγου WH Treg NIV ] λόγον RP<Rf>λόγου <RF>ποιοῦμαι WH Treg NIV ] + οὐδὲ ἔχω RP<Rf>ποιοῦμαι τὴν <RF>ψυχὴν WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>ψυχὴν τιμίαν ἐμαυτῷ ὡς <RF>τελειῶσαι NIV RP ] τελειώσω WH Treg<Rf>τελειῶσαι τὸν δρόμον <RF>μου WH Treg NIV ] + μετὰ χαρᾶς RP<Rf>μου καὶ τὴν διακονίαν ἣν ἔλαβον παρὰ τοῦ κυρίου Ἰησοῦ, διαμαρτύρασθαι τὸ εὐαγγέλιον τῆς χάριτος τοῦ θεοῦ.<CM>
Καὶ νῦν ἰδοὺ ἐγὼ οἶδα ὅτι οὐκέτι ὄψεσθε τὸ πρόσωπόν μου ὑμεῖς πάντες ἐν οἷς διῆλθον κηρύσσων τὴν <RF>βασιλείαν WH Treg NIV ] + τοῦ θεοῦ RP<Rf>βασιλείαν.
<RF>διότι WH NIV RP ] διὸ Treg<Rf>διότι μαρτύρομαι ὑμῖν ἐν τῇ σήμερον ἡμέρᾳ ὅτι καθαρός <RF>εἰμι WH Treg NIV ] ἐγὼ RP<Rf>εἰμι ἀπὸ τοῦ αἵματος πάντων,
οὐ γὰρ ὑπεστειλάμην τοῦ μὴ ἀναγγεῖλαι <RF>πᾶσαν … θεοῦ ὑμῖν WH Treg NIV ] ὑμῖν πᾶσαν … θεοῦ RP<Rf>πᾶσαν τὴν βουλὴν τοῦ θεοῦ ὑμῖν.
<RF>προσέχετε WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>προσέχετε ἑαυτοῖς καὶ παντὶ τῷ ποιμνίῳ, ἐν ᾧ ὑμᾶς τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ἔθετο ἐπισκόπους, ποιμαίνειν τὴν ἐκκλησίαν τοῦ <RF>θεοῦ WH NIV ] κυρίου Treg; κυρίου καὶ θεοῦ RP<Rf>θεοῦ, ἣν περιεποιήσατο διὰ τοῦ <RF>αἵματος τοῦ ἰδίου WH Treg NIV ] ἰδίου αἵματος RP<Rf>αἵματος τοῦ ἰδίου.
ἐγὼ <RF>οἶδα WH Treg NIV ] γὰρ οἶδα τοῦτο RP<Rf>οἶδα ὅτι εἰσελεύσονται μετὰ τὴν ἄφιξίν μου λύκοι βαρεῖς εἰς ὑμᾶς μὴ φειδόμενοι τοῦ ποιμνίου,
καὶ ἐξ ὑμῶν αὐτῶν ἀναστήσονται ἄνδρες λαλοῦντες διεστραμμένα τοῦ ἀποσπᾶν τοὺς μαθητὰς ὀπίσω <RF>ἑαυτῶν WH Treg ] αὐτῶν NIV RP<Rf>ἑαυτῶν
διὸ γρηγορεῖτε, μνημονεύοντες ὅτι τριετίαν νύκτα καὶ ἡμέραν οὐκ ἐπαυσάμην μετὰ δακρύων νουθετῶν ἕνα ἕκαστον.
καὶ τὰ νῦν παρατίθεμαι <RF>ὑμᾶς WH Treg NIV ] + ἀδελφοί RP<Rf>ὑμᾶς τῷ <RF>θεῷ Treg NIV RP ] κυρίῳ WH<Rf>θεῷ καὶ τῷ λόγῳ τῆς χάριτος αὐτοῦ, τῷ δυναμένῳ <RF>οἰκοδομῆσαι WH Treg NIV ] ἐποικοδομῆσαι RP<Rf>οἰκοδομῆσαι καὶ δοῦναι <RF>τὴν WH Treg NIV ] ὑμῖν RP<Rf>τὴν κληρονομίαν ἐν τοῖς ἡγιασμένοις πᾶσιν.
ἀργυρίου ἢ χρυσίου ἢ ἱματισμοῦ οὐδενὸς ἐπεθύμησα
αὐτοὶ γινώσκετε ὅτι ταῖς χρείαις μου καὶ τοῖς οὖσι μετ’ ἐμοῦ ὑπηρέτησαν αἱ χεῖρες αὗται.
πάντα ὑπέδειξα ὑμῖν ὅτι οὕτως κοπιῶντας δεῖ ἀντιλαμβάνεσθαι τῶν ἀσθενούντων, μνημονεύειν τε τῶν λόγων τοῦ κυρίου Ἰησοῦ ὅτι αὐτὸς εἶπεν Μακάριόν ἐστιν μᾶλλον διδόναι ἢ λαμβάνειν.<CM>
Καὶ ταῦτα εἰπὼν θεὶς τὰ γόνατα αὐτοῦ σὺν πᾶσιν αὐτοῖς προσηύξατο.
ἱκανὸς δὲ <RF>κλαυθμὸς ἐγένετο WH Treg NIV ] ἐγένετο κλαυθμὸς RP<Rf>κλαυθμὸς ἐγένετο πάντων, καὶ ἐπιπεσόντες ἐπὶ τὸν τράχηλον τοῦ Παύλου κατεφίλουν αὐτόν,
ὀδυνώμενοι μάλιστα ἐπὶ τῷ λόγῳ ᾧ εἰρήκει ὅτι οὐκέτι μέλλουσιν τὸ πρόσωπον αὐτοῦ θεωρεῖν. προέπεμπον δὲ αὐτὸν εἰς τὸ πλοῖον.<CM>
Ὡς δὲ ἐγένετο ἀναχθῆναι ἡμᾶς ἀποσπασθέντας ἀπ’ αὐτῶν, εὐθυδρομήσαντες ἤλθομεν εἰς τὴν <RF>Κῶ WH Treg NIV ] Κῶν RP<Rf>Κῶ, τῇ δὲ ἑξῆς εἰς τὴν Ῥόδον, κἀκεῖθεν εἰς Πάταρα
καὶ εὑρόντες πλοῖον διαπερῶν εἰς Φοινίκην ἐπιβάντες ἀνήχθημεν.
<RF>ἀναφάναντες WH NIV ] ἀναφανέντες Treg RP<Rf>ἀναφάναντες δὲ τὴν Κύπρον καὶ καταλιπόντες αὐτὴν εὐώνυμον ἐπλέομεν εἰς Συρίαν, καὶ <RF>κατήλθομεν WH Treg NIV ] κατήχθημεν RP<Rf>κατήλθομεν εἰς Τύρον, ἐκεῖσε γὰρ <RF>τὸ πλοῖον ἦν WH Treg NIV ] ἦν τὸ πλοῖον RP<Rf>τὸ πλοῖον ἦν ἀποφορτιζόμενον τὸν γόμον.
<RF>ἀνευρόντες δὲ τοὺς WH Treg NIV ] καὶ ἀνευρόντες RP<Rf>ἀνευρόντες δὲ τοὺς μαθητὰς ἐπεμείναμεν αὐτοῦ ἡμέρας ἑπτά, οἵτινες τῷ Παύλῳ ἔλεγον διὰ τοῦ πνεύματος μὴ <RF>ἐπιβαίνειν WH Treg NIV ] ἀναβαίνειν RP<Rf>ἐπιβαίνειν εἰς <RF>Ἱεροσόλυμα WH Treg NIV ] Ἱερουσαλήμ RP<Rf>Ἱεροσόλυμα.
ὅτε δὲ ἐγένετο <RF>ἐξαρτίσαι ἡμᾶς WH Treg ] ἡμᾶς ἐξαρτίσαι NIV RP<Rf>ἐξαρτίσαι ἡμᾶς τὰς ἡμέρας, ἐξελθόντες ἐπορευόμεθα προπεμπόντων ἡμᾶς πάντων σὺν γυναιξὶ καὶ τέκνοις ἕως ἔξω τῆς πόλεως, καὶ θέντες τὰ γόνατα ἐπὶ τὸν αἰγιαλὸν <RF>προσευξάμενοι WH Treg NIV ] προσηυξάμεθα RP<Rf>προσευξάμενοι
<RF>ἀπησπασάμεθα ἀλλήλους καὶ WH Treg NIV ] καὶ ἀσπασάμενοι ἀλλήλους RP<Rf>ἀπησπασάμεθα ἀλλήλους, καὶ <RF>ἐνέβημεν WH Treg ] ἀνέβημεν NIV; ἐπέβημεν RP<Rf>ἐνέβημεν εἰς τὸ πλοῖον, ἐκεῖνοι δὲ ὑπέστρεψαν εἰς τὰ ἴδια.<CM>
Ἡμεῖς δὲ τὸν πλοῦν διανύσαντες ἀπὸ Τύρου κατηντήσαμεν εἰς Πτολεμαΐδα, καὶ ἀσπασάμενοι τοὺς ἀδελφοὺς ἐμείναμεν ἡμέραν μίαν παρ’ αὐτοῖς.
τῇ δὲ ἐπαύριον ἐξελθόντες <RF>ἤλθομεν WH Treg NIV ] οἱ περὶ τὸν Παῦλον ἦλθον RP<Rf>ἤλθομεν εἰς Καισάρειαν, καὶ εἰσελθόντες εἰς τὸν οἶκον Φιλίππου τοῦ εὐαγγελιστοῦ ὄντος ἐκ τῶν ἑπτὰ ἐμείναμεν παρ’ αὐτῷ.
τούτῳ δὲ ἦσαν θυγατέρες <RF>τέσσαρες παρθένοι WH Treg NIV ] παρθένοι τέσσαρες RP<Rf>τέσσαρες παρθένοι προφητεύουσαι.
ἐπιμενόντων <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ἡμῶν RP<Rf>δὲ ἡμέρας πλείους κατῆλθέν τις ἀπὸ τῆς Ἰουδαίας προφήτης ὀνόματι Ἅγαβος,
καὶ ἐλθὼν πρὸς ἡμᾶς καὶ ἄρας τὴν ζώνην τοῦ Παύλου δήσας <RF>ἑαυτοῦ WH Treg NIV ] τε αὐτοῦ RP<Rf>ἑαυτοῦ τοὺς πόδας καὶ τὰς χεῖρας εἶπεν Τάδε λέγει τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον Τὸν ἄνδρα οὗ ἐστιν ἡ ζώνη αὕτη, οὕτως δήσουσιν ἐν Ἰερουσαλὴμ οἱ Ἰουδαῖοι καὶ παραδώσουσιν εἰς χεῖρας ἐθνῶν.
ὡς δὲ ἠκούσαμεν ταῦτα, παρεκαλοῦμεν ἡμεῖς τε καὶ οἱ ἐντόπιοι τοῦ μὴ ἀναβαίνειν αὐτὸν εἰς Ἰερουσαλήμ.
<RF>τότε ἀπεκρίθη WH Treg NIV ] ἀπεκρίθη τότε RP<Rf>τότε ἀπεκρίθη ὁ Παῦλος Τί ποιεῖτε κλαίοντες καὶ συνθρύπτοντές μου τὴν καρδίαν; ἐγὼ γὰρ οὐ μόνον δεθῆναι ἀλλὰ καὶ ἀποθανεῖν εἰς Ἰερουσαλὴμ ἑτοίμως ἔχω ὑπὲρ τοῦ ὀνόματος τοῦ κυρίου Ἰησοῦ.
μὴ πειθομένου δὲ αὐτοῦ ἡσυχάσαμεν εἰπόντες <RF>Τοῦ κυρίου τὸ θέλημα WH Treg NIV ] Τὸ θέλημα τοῦ κυρίου RP<Rf>Τοῦ κυρίου τὸ θέλημα <RF>γινέσθω WH Treg NIV ] γενέσθω RP<Rf>γινέσθω.<CM>
Μετὰ δὲ τὰς ἡμέρας ταύτας ἐπισκευασάμενοι ἀνεβαίνομεν εἰς <RF>Ἱεροσόλυμα WH Treg NIV ] Ἱερουσαλήμ RP<Rf>Ἱεροσόλυμα
συνῆλθον δὲ καὶ τῶν μαθητῶν ἀπὸ Καισαρείας σὺν ἡμῖν, ἄγοντες παρ’ ᾧ ξενισθῶμεν Μνάσωνί τινι Κυπρίῳ, ἀρχαίῳ μαθητῇ.<CM>
Γενομένων δὲ ἡμῶν εἰς Ἱεροσόλυμα ἀσμένως <RF>ἀπεδέξαντο WH Treg NIV ] ἐδέξαντο RP<Rf>ἀπεδέξαντο ἡμᾶς οἱ ἀδελφοί.
τῇ δὲ ἐπιούσῃ εἰσῄει ὁ Παῦλος σὺν ἡμῖν πρὸς Ἰάκωβον, πάντες τε παρεγένοντο οἱ πρεσβύτεροι.
καὶ ἀσπασάμενος αὐτοὺς ἐξηγεῖτο καθ’ ἓν ἕκαστον ὧν ἐποίησεν ὁ θεὸς ἐν τοῖς ἔθνεσιν διὰ τῆς διακονίας αὐτοῦ.
οἱ δὲ ἀκούσαντες ἐδόξαζον τὸν <RF>θεόν WH Treg NIV ] κύριον RP<Rf>θεόν, <RF>εἶπόν τε WH Treg NIV ] εἰπόντες RP<Rf>εἶπόν τε αὐτῷ Θεωρεῖς, ἀδελφέ, πόσαι μυριάδες εἰσὶν <RF>ἐν τοῖς Ἰουδαίοις WH Treg NIV ] Ἰουδαίων RP<Rf>ἐν τοῖς Ἰουδαίοις τῶν πεπιστευκότων, καὶ πάντες ζηλωταὶ τοῦ νόμου ὑπάρχουσιν
κατηχήθησαν δὲ περὶ σοῦ ὅτι ἀποστασίαν διδάσκεις ἀπὸ Μωϋσέως τοὺς κατὰ τὰ ἔθνη πάντας Ἰουδαίους, λέγων μὴ περιτέμνειν αὐτοὺς τὰ τέκνα μηδὲ τοῖς ἔθεσιν περιπατεῖν.
τί οὖν ἐστιν; πάντως <RF>ἀκούσονται WH Treg NIV ] δεῖ πλῆθος συνελθεῖν ἀκούσονται γὰρ RP<Rf>ἀκούσονται ὅτι ἐλήλυθας.
τοῦτο οὖν ποίησον ὅ σοι λέγομεν εἰσὶν ἡμῖν ἄνδρες τέσσαρες εὐχὴν ἔχοντες <RF>ἀφ᾽ WH ] ἐφ᾽ Treg NIV RP<Rf>ἀφ’ ἑαυτῶν.
τούτους παραλαβὼν ἁγνίσθητι σὺν αὐτοῖς καὶ δαπάνησον ἐπ’ αὐτοῖς ἵνα <RF>ξυρήσονται WH Treg NIV ] ξυρήσωνται RP<Rf>ξυρήσονται τὴν κεφαλήν, καὶ <RF>γνώσονται WH Treg NIV ] γνῶσιν RP<Rf>γνώσονται πάντες ὅτι ὧν κατήχηνται περὶ σοῦ οὐδέν ἐστιν, ἀλλὰ στοιχεῖς καὶ αὐτὸς <RF>φυλάσσων τὸν νόμον WH Treg NIV ] τὸν νόμον φυλάσσων RP<Rf>φυλάσσων τὸν νόμον.
περὶ δὲ τῶν πεπιστευκότων ἐθνῶν ἡμεῖς <RF>ἀπεστείλαμεν WH Treg ] ἐπεστείλαμεν NIV RP<Rf>ἀπεστείλαμεν <RF>κρίναντες WH Treg NIV ] + μηδὲν τοιοῦτον τηρεῖν αὐτούς εἰ μὴ RP<Rf>κρίναντες φυλάσσεσθαι αὐτοὺς τό τε εἰδωλόθυτον <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὸ RP<Rf>καὶ αἷμα καὶ πνικτὸν καὶ πορνείαν.
τότε ὁ Παῦλος παραλαβὼν τοὺς ἄνδρας τῇ ἐχομένῃ ἡμέρᾳ σὺν αὐτοῖς ἁγνισθεὶς εἰσῄει εἰς τὸ ἱερόν, διαγγέλλων τὴν ἐκπλήρωσιν τῶν ἡμερῶν τοῦ ἁγνισμοῦ ἕως οὗ προσηνέχθη ὑπὲρ ἑνὸς ἑκάστου αὐτῶν ἡ προσφορά.<CM>
Ὡς δὲ ἔμελλον αἱ ἑπτὰ ἡμέραι συντελεῖσθαι, οἱ ἀπὸ τῆς Ἀσίας Ἰουδαῖοι θεασάμενοι αὐτὸν ἐν τῷ ἱερῷ συνέχεον πάντα τὸν ὄχλον καὶ ἐπέβαλον <RF>ἐπ᾽ αὐτὸν τὰς χεῖρας WH Treg NIV ] τὰς χεῖρας ἐπ᾽ αὐτὸν RP<Rf>ἐπ’ αὐτὸν τὰς χεῖρας,
κράζοντες Ἄνδρες Ἰσραηλῖται, βοηθεῖτε οὗτός ἐστιν ὁ ἄνθρωπος ὁ κατὰ τοῦ λαοῦ καὶ τοῦ νόμου καὶ τοῦ τόπου τούτου πάντας <RF>πανταχῇ WH Treg NIV ] πανταχοῦ RP<Rf>πανταχῇ διδάσκων, ἔτι τε καὶ Ἕλληνας εἰσήγαγεν εἰς τὸ ἱερὸν καὶ κεκοίνωκεν τὸν ἅγιον τόπον τοῦτον.
ἦσαν γὰρ <RF>προεωρακότες WH Treg NIV ] ἑωρακότες RP<Rf>προεωρακότες Τρόφιμον τὸν Ἐφέσιον ἐν τῇ πόλει σὺν αὐτῷ, ὃν ἐνόμιζον ὅτι εἰς τὸ ἱερὸν εἰσήγαγεν ὁ Παῦλος.
ἐκινήθη τε ἡ πόλις ὅλη καὶ ἐγένετο συνδρομὴ τοῦ λαοῦ, καὶ ἐπιλαβόμενοι τοῦ Παύλου εἷλκον αὐτὸν ἔξω τοῦ ἱεροῦ, καὶ εὐθέως ἐκλείσθησαν αἱ θύραι.
ζητούντων <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε αὐτὸν ἀποκτεῖναι ἀνέβη φάσις τῷ χιλιάρχῳ τῆς σπείρης ὅτι ὅλη <RF>συγχύννεται WH Treg NIV ] συγκέχυται RP<Rf>συγχύννεται Ἰερουσαλήμ,
ὃς ἐξαυτῆς παραλαβὼν στρατιώτας καὶ ἑκατοντάρχας κατέδραμεν ἐπ’ αὐτούς, οἱ δὲ ἰδόντες τὸν χιλίαρχον καὶ τοὺς στρατιώτας ἐπαύσαντο τύπτοντες τὸν Παῦλον.
<RF>τότε ἐγγίσας WH Treg NIV ] ἐγγίσας δὲ RP<Rf>τότε ἐγγίσας ὁ χιλίαρχος ἐπελάβετο αὐτοῦ καὶ ἐκέλευσε δεθῆναι ἁλύσεσι δυσί, καὶ ἐπυνθάνετο <RF>τίς WH Treg NIV ] + ἂν RP<Rf>τίς εἴη καὶ τί ἐστιν πεποιηκώς.
ἄλλοι δὲ ἄλλο τι <RF>ἐπεφώνουν WH Treg NIV ] ἐβόων RP<Rf>ἐπεφώνουν ἐν τῷ ὄχλῳ μὴ <RF>δυναμένου δὲ αὐτοῦ WH Treg NIV ] δυνάμενος δὲ RP<Rf>δυναμένου δὲ αὐτοῦ γνῶναι τὸ ἀσφαλὲς διὰ τὸν θόρυβον ἐκέλευσεν ἄγεσθαι αὐτὸν εἰς τὴν παρεμβολήν.
ὅτε δὲ ἐγένετο ἐπὶ τοὺς ἀναβαθμούς, συνέβη βαστάζεσθαι αὐτὸν ὑπὸ τῶν στρατιωτῶν διὰ τὴν βίαν τοῦ ὄχλου,
ἠκολούθει γὰρ τὸ πλῆθος τοῦ λαοῦ <RF>κράζοντες WH Treg NIV ] κρᾶζον RP<Rf>κράζοντες Αἶρε αὐτόν.<CM>
Μέλλων τε εἰσάγεσθαι εἰς τὴν παρεμβολὴν ὁ Παῦλος λέγει τῷ χιλιάρχῳ Εἰ ἔξεστίν μοι εἰπεῖν <RF>τι WH Treg NIV ] – RP<Rf>τι πρὸς σέ; ὁ δὲ ἔφη Ἑλληνιστὶ γινώσκεις;
οὐκ ἄρα σὺ εἶ ὁ Αἰγύπτιος ὁ πρὸ τούτων τῶν ἡμερῶν ἀναστατώσας καὶ ἐξαγαγὼν εἰς τὴν ἔρημον τοὺς τετρακισχιλίους ἄνδρας τῶν σικαρίων;
εἶπεν δὲ ὁ Παῦλος Ἐγὼ ἄνθρωπος μέν εἰμι Ἰουδαῖος, Ταρσεὺς τῆς Κιλικίας, οὐκ ἀσήμου πόλεως πολίτης δέομαι δέ σου, ἐπίτρεψόν μοι λαλῆσαι πρὸς τὸν λαόν.
ἐπιτρέψαντος δὲ αὐτοῦ ὁ Παῦλος ἑστὼς ἐπὶ τῶν ἀναβαθμῶν κατέσεισε τῇ χειρὶ τῷ λαῷ, πολλῆς δὲ σιγῆς γενομένης <RF>προσεφώνησεν WH Treg NIV ] προσεφώνει RP<Rf>προσεφώνησεν τῇ Ἑβραΐδι διαλέκτῳ λέγων
Ἄνδρες ἀδελφοὶ καὶ πατέρες, ἀκούσατέ μου τῆς πρὸς ὑμᾶς νυνὶ ἀπολογίας.<CM>
Ἀκούσαντες δὲ ὅτι τῇ Ἑβραΐδι διαλέκτῳ προσεφώνει αὐτοῖς μᾶλλον παρέσχον ἡσυχίαν. καὶ φησίν
<RF>Ἐγώ WH Treg NIV ] + μέν RP<Rf>Ἐγώ εἰμι ἀνὴρ Ἰουδαῖος, γεγεννημένος ἐν Ταρσῷ τῆς Κιλικίας, ἀνατεθραμμένος δὲ ἐν τῇ πόλει ταύτῃ παρὰ τοὺς πόδας Γαμαλιήλ, πεπαιδευμένος κατὰ ἀκρίβειαν τοῦ πατρῴου νόμου, ζηλωτὴς ὑπάρχων τοῦ θεοῦ καθὼς πάντες ὑμεῖς ἐστε σήμερον,
ὃς ταύτην τὴν ὁδὸν ἐδίωξα ἄχρι θανάτου, δεσμεύων καὶ παραδιδοὺς εἰς φυλακὰς ἄνδρας τε καὶ γυναῖκας,
ὡς καὶ ὁ ἀρχιερεὺς μαρτυρεῖ μοι καὶ πᾶν τὸ πρεσβυτέριον παρ’ ὧν καὶ ἐπιστολὰς δεξάμενος πρὸς τοὺς ἀδελφοὺς εἰς Δαμασκὸν ἐπορευόμην ἄξων καὶ τοὺς ἐκεῖσε ὄντας δεδεμένους εἰς Ἰερουσαλὴμ ἵνα τιμωρηθῶσιν.<CM>
Ἐγένετο δέ μοι πορευομένῳ καὶ ἐγγίζοντι τῇ Δαμασκῷ περὶ μεσημβρίαν ἐξαίφνης ἐκ τοῦ οὐρανοῦ περιαστράψαι φῶς ἱκανὸν περὶ ἐμέ,
ἔπεσά τε εἰς τὸ ἔδαφος καὶ ἤκουσα φωνῆς λεγούσης μοι Σαοὺλ Σαούλ, τί με διώκεις;
ἐγὼ δὲ ἀπεκρίθην Τίς εἶ, κύριε; εἶπέν τε πρὸς <RF>ἐμέ WH Treg ] με NIV RP<Rf>ἐμέ Ἐγώ εἰμι Ἰησοῦς ὁ Ναζωραῖος ὃν σὺ διώκεις.
οἱ δὲ σὺν ἐμοὶ ὄντες τὸ μὲν φῶς <RF>ἐθεάσαντο WH Treg NIV ] + καὶ ἔμφοβοι ἐγένοντο RP<Rf>ἐθεάσαντο τὴν δὲ φωνὴν οὐκ ἤκουσαν τοῦ λαλοῦντός μοι.
εἶπον δέ Τί ποιήσω, κύριε; ὁ δὲ κύριος εἶπεν πρός με Ἀναστὰς πορεύου εἰς Δαμασκόν, κἀκεῖ σοι λαληθήσεται περὶ πάντων ὧν τέτακταί σοι ποιῆσαι.
ὡς δὲ οὐκ ἐνέβλεπον ἀπὸ τῆς δόξης τοῦ φωτὸς ἐκείνου, χειραγωγούμενος ὑπὸ τῶν συνόντων μοι ἦλθον εἰς Δαμασκόν.<CM>
Ἁνανίας δέ τις ἀνὴρ <RF>εὐλαβὴς WH Treg NIV ] εὐσεβὴς RP<Rf>εὐλαβὴς κατὰ τὸν νόμον μαρτυρούμενος ὑπὸ πάντων τῶν κατοικούντων Ἰουδαίων,
ἐλθὼν πρὸς <RF>ἐμὲ WH Treg ] με NIV RP<Rf>ἐμὲ καὶ ἐπιστὰς εἶπέν μοι Σαοὺλ ἀδελφέ, ἀνάβλεψον κἀγὼ αὐτῇ τῇ ὥρᾳ ἀνέβλεψα εἰς αὐτόν.
ὁ δὲ εἶπεν Ὁ θεὸς τῶν πατέρων ἡμῶν προεχειρίσατό σε γνῶναι τὸ θέλημα αὐτοῦ καὶ ἰδεῖν τὸν δίκαιον καὶ ἀκοῦσαι φωνὴν ἐκ τοῦ στόματος αὐτοῦ,
ὅτι ἔσῃ μάρτυς αὐτῷ πρὸς πάντας ἀνθρώπους ὧν ἑώρακας καὶ ἤκουσας.
καὶ νῦν τί μέλλεις; ἀναστὰς βάπτισαι καὶ ἀπόλουσαι τὰς ἁμαρτίας σου ἐπικαλεσάμενος τὸ ὄνομα <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] τοῦ κυρίου RP<Rf>αὐτοῦ.<CM>
Ἐγένετο δέ μοι ὑποστρέψαντι εἰς Ἰερουσαλὴμ καὶ προσευχομένου μου ἐν τῷ ἱερῷ γενέσθαι με ἐν ἐκστάσει
καὶ ἰδεῖν αὐτὸν λέγοντά μοι Σπεῦσον καὶ ἔξελθε ἐν τάχει ἐξ Ἰερουσαλήμ, διότι οὐ παραδέξονταί <RF>σου WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>σου μαρτυρίαν περὶ ἐμοῦ.
κἀγὼ εἶπον Κύριε, αὐτοὶ ἐπίστανται ὅτι ἐγὼ ἤμην φυλακίζων καὶ δέρων κατὰ τὰς συναγωγὰς τοὺς πιστεύοντας ἐπὶ σέ
καὶ ὅτε <RF>ἐξεχύννετο WH Treg NIV ] ἐξεχεῖτο RP<Rf>ἐξεχύννετο τὸ αἷμα Στεφάνου τοῦ μάρτυρός σου, καὶ αὐτὸς ἤμην ἐφεστὼς καὶ συνευδοκῶν <RF>καὶ WH Treg NIV ] τῇ ἀναιρέσει αὐτοῦ RP<Rf>καὶ φυλάσσων τὰ ἱμάτια τῶν ἀναιρούντων αὐτόν.
καὶ εἶπεν πρός με Πορεύου, ὅτι ἐγὼ εἰς ἔθνη μακρὰν ἐξαποστελῶ σε.<CM>
Ἤκουον δὲ αὐτοῦ ἄχρι τούτου τοῦ λόγου καὶ ἐπῆραν τὴν φωνὴν αὐτῶν λέγοντες Αἶρε ἀπὸ τῆς γῆς τὸν τοιοῦτον, οὐ γὰρ καθῆκεν αὐτὸν ζῆν.
<RF>κραυγαζόντων WH Treg NIV ] Κραζόντων RP<Rf>κραυγαζόντων <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε αὐτῶν καὶ ῥιπτούντων τὰ ἱμάτια καὶ κονιορτὸν βαλλόντων εἰς τὸν ἀέρα,
ἐκέλευσεν <RF>ὁ χιλίαρχος εἰσάγεσθαι αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτὸν ὁ χιλίαρχος εἰσάγεσθαι RP<Rf>ὁ χιλίαρχος εἰσάγεσθαι αὐτὸν εἰς τὴν παρεμβολήν, <RF>εἴπας WH Treg NIV ] εἰπὼν RP<Rf>εἴπας μάστιξιν ἀνετάζεσθαι αὐτὸν ἵνα ἐπιγνῷ δι’ ἣν αἰτίαν οὕτως ἐπεφώνουν αὐτῷ.
ὡς δὲ <RF>προέτειναν WH Treg NIV ] προέτεινεν RP<Rf>προέτειναν αὐτὸν τοῖς ἱμᾶσιν εἶπεν πρὸς τὸν ἑστῶτα ἑκατόνταρχον ὁ Παῦλος Εἰ ἄνθρωπον Ῥωμαῖον καὶ ἀκατάκριτον ἔξεστιν ὑμῖν μαστίζειν;
ἀκούσας δὲ ὁ ἑκατοντάρχης προσελθὼν <RF>τῷ χιλιάρχῳ ἀπήγγειλεν WH Treg NIV ] ἀπήγγειλεν τῷ χιλιάρχῳ RP<Rf>τῷ χιλιάρχῳ ἀπήγγειλεν λέγων <RF>Τί WH Treg NIV ] Ὅρα τί RP<Rf>Τί μέλλεις ποιεῖν; ὁ γὰρ ἄνθρωπος οὗτος Ῥωμαῖός ἐστιν.
προσελθὼν δὲ ὁ χιλίαρχος εἶπεν αὐτῷ Λέγε μοι, <RF>σὺ WH Treg NIV ] εἰ σὺ RP<Rf>σὺ Ῥωμαῖος εἶ; ὁ δὲ ἔφη Ναί.
ἀπεκρίθη <RF>δὲ WH Treg NIV ] τε RP<Rf>δὲ ὁ χιλίαρχος Ἐγὼ πολλοῦ κεφαλαίου τὴν πολιτείαν ταύτην ἐκτησάμην. ὁ δὲ Παῦλος ἔφη Ἐγὼ δὲ καὶ γεγέννημαι.
εὐθέως οὖν ἀπέστησαν ἀπ’ αὐτοῦ οἱ μέλλοντες αὐτὸν ἀνετάζειν καὶ ὁ χιλίαρχος δὲ ἐφοβήθη ἐπιγνοὺς ὅτι Ῥωμαῖός ἐστιν καὶ ὅτι <RF>αὐτὸν ἦν WH Treg NIV ] ἦν αὐτὸν RP<Rf>αὐτὸν ἦν δεδεκώς.<CM>
Τῇ δὲ ἐπαύριον βουλόμενος γνῶναι τὸ ἀσφαλὲς τὸ τί κατηγορεῖται <RF>ὑπὸ WH Treg NIV ] παρὰ RP<Rf>ὑπὸ τῶν Ἰουδαίων ἔλυσεν <RF>αὐτόν WH Treg NIV ] + ἀπὸ τῶν δεσμῶν RP<Rf>αὐτόν, καὶ ἐκέλευσεν <RF>συνελθεῖν WH Treg NIV ] ἐλθεῖν RP<Rf>συνελθεῖν τοὺς ἀρχιερεῖς καὶ <RF>πᾶν WH Treg NIV ] ὅλον RP<Rf>πᾶν τὸ <RF>συνέδριον WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>συνέδριον, καὶ καταγαγὼν τὸν Παῦλον ἔστησεν εἰς αὐτούς.
ἀτενίσας δὲ <RF>ὁ Παῦλος τῷ συνεδρίῳ NIV RP ] Παῦλος τῷ συνεδρίῳ WH; τῷ συνεδρίῳ ὁ Παῦλος Treg<Rf>ὁ Παῦλος τῷ συνεδρίῳ εἶπεν Ἄνδρες ἀδελφοί, ἐγὼ πάσῃ συνειδήσει ἀγαθῇ πεπολίτευμαι τῷ θεῷ ἄχρι ταύτης τῆς ἡμέρας.
ὁ δὲ ἀρχιερεὺς Ἁνανίας ἐπέταξεν τοῖς παρεστῶσιν αὐτῷ τύπτειν αὐτοῦ τὸ στόμα.
τότε ὁ Παῦλος πρὸς αὐτὸν εἶπεν Τύπτειν σε μέλλει ὁ θεός, τοῖχε κεκονιαμένε καὶ σὺ κάθῃ κρίνων με κατὰ τὸν νόμον, καὶ παρανομῶν κελεύεις με τύπτεσθαι;
οἱ δὲ παρεστῶτες εἶπαν Τὸν ἀρχιερέα τοῦ θεοῦ λοιδορεῖς;
ἔφη τε ὁ Παῦλος Οὐκ ᾔδειν, ἀδελφοί, ὅτι ἐστὶν ἀρχιερεύς γέγραπται γὰρ <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι Ἄρχοντα τοῦ λαοῦ σου οὐκ ἐρεῖς κακῶς.<CM>
Γνοὺς δὲ ὁ Παῦλος ὅτι τὸ ἓν μέρος ἐστὶν Σαδδουκαίων τὸ δὲ ἕτερον Φαρισαίων <RF>ἔκραζεν WH Treg NIV ] ἔκραξεν RP<Rf>ἔκραζεν ἐν τῷ συνεδρίῳ Ἄνδρες ἀδελφοί, ἐγὼ Φαρισαῖός εἰμι, υἱὸς <RF>Φαρισαίων WH Treg NIV ] Φαρισαίου RP<Rf>Φαρισαίων περὶ ἐλπίδος καὶ ἀναστάσεως νεκρῶν <RF>ἐγὼ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ἐγὼ κρίνομαι.
τοῦτο δὲ αὐτοῦ <RF>λαλοῦντος WH ] εἰπόντος NIV Treg; λαλήσαντος RP<Rf>λαλοῦντος ἐγένετο στάσις τῶν Φαρισαίων <RF>καὶ Σαδδουκαίων WH Treg NIV ] RP<Rf>καὶ Σαδδουκαίων, καὶ ἐσχίσθη τὸ πλῆθος.
Σαδδουκαῖοι <RF>μὲν Treg NIV RP ] – WH<Rf>μὲν γὰρ λέγουσιν μὴ εἶναι ἀνάστασιν <RF>μήτε WH Treg NIV ] μηδὲ RP<Rf>μήτε ἄγγελον μήτε πνεῦμα, Φαρισαῖοι δὲ ὁμολογοῦσιν τὰ ἀμφότερα.
ἐγένετο δὲ κραυγὴ μεγάλη, καὶ ἀναστάντες <RF>τινὲς τῶν γραμματέων WH Treg NIV ] οἱ γραμματεῖς RP<Rf>τινὲς τῶν γραμματέων τοῦ μέρους τῶν Φαρισαίων διεμάχοντο λέγοντες Οὐδὲν κακὸν εὑρίσκομεν ἐν τῷ ἀνθρώπῳ τούτῳ εἰ δὲ πνεῦμα ἐλάλησεν αὐτῷ ἢ <RF>ἄγγελος WH Treg NIV ] + μὴ θεομαχῶμεν RP<Rf>ἄγγελος—
πολλῆς δὲ <RF>γινομένης WH NIV ] γενομένης Treg RP<Rf>γινομένης στάσεως <RF>φοβηθεὶς WH Treg NIV ] εὐλαβηθεὶς RP<Rf>φοβηθεὶς ὁ χιλίαρχος μὴ διασπασθῇ ὁ Παῦλος ὑπ’ αὐτῶν ἐκέλευσεν τὸ στράτευμα <RF>καταβὰν WH Treg NIV ] καταβῆναι καὶ RP<Rf>καταβὰν ἁρπάσαι αὐτὸν ἐκ μέσου αὐτῶν, ἄγειν <RF>τε Treg NIV RP ] – WH<Rf>τε εἰς τὴν παρεμβολήν.<CM>
Τῇ δὲ ἐπιούσῃ νυκτὶ ἐπιστὰς αὐτῷ ὁ κύριος εἶπεν <RF>Θάρσει WH Treg NIV ] + Παῦλε RP<Rf>Θάρσει, ὡς γὰρ διεμαρτύρω τὰ περὶ ἐμοῦ εἰς Ἰερουσαλὴμ οὕτω σε δεῖ καὶ εἰς Ῥώμην μαρτυρῆσαι.<CM>
Γενομένης δὲ ἡμέρας ποιήσαντες <RF>συστροφὴν οἱ Ἰουδαῖοι WH Treg NIV ] τινες τῶν Ἰουδαίων συστροφήν RP<Rf>συστροφὴν οἱ Ἰουδαῖοι ἀνεθεμάτισαν ἑαυτοὺς λέγοντες μήτε φαγεῖν μήτε πιεῖν ἕως οὗ ἀποκτείνωσιν τὸν Παῦλον.
ἦσαν δὲ πλείους τεσσεράκοντα οἱ ταύτην τὴν συνωμοσίαν <RF>ποιησάμενοι WH Treg NIV ] πεποιηκότες RP<Rf>ποιησάμενοι
οἵτινες προσελθόντες τοῖς ἀρχιερεῦσιν καὶ τοῖς πρεσβυτέροις εἶπαν Ἀναθέματι ἀνεθεματίσαμεν ἑαυτοὺς μηδενὸς γεύσασθαι ἕως οὗ ἀποκτείνωμεν τὸν Παῦλον.
νῦν οὖν ὑμεῖς ἐμφανίσατε τῷ χιλιάρχῳ σὺν τῷ συνεδρίῳ <RF>ὅπως WH Treg NIV ] + αὔριον RP<Rf>ὅπως <RF>καταγάγῃ αὐτὸν εἰς WH Treg NIV ] αὐτὸν καταγάγῃ πρὸς RP<Rf>καταγάγῃ αὐτὸν εἰς ὑμᾶς ὡς μέλλοντας διαγινώσκειν ἀκριβέστερον τὰ περὶ αὐτοῦ ἡμεῖς δὲ πρὸ τοῦ ἐγγίσαι αὐτὸν ἕτοιμοί ἐσμεν τοῦ ἀνελεῖν αὐτόν.<CM>
Ἀκούσας δὲ ὁ υἱὸς τῆς ἀδελφῆς Παύλου <RF>τὴν ἐνέδραν WH Treg NIV ] τὸ ἔνεδρον RP<Rf>τὴν ἐνέδραν παραγενόμενος καὶ εἰσελθὼν εἰς τὴν παρεμβολὴν ἀπήγγειλεν τῷ Παύλῳ.
προσκαλεσάμενος δὲ ὁ Παῦλος ἕνα τῶν ἑκατονταρχῶν ἔφη Τὸν νεανίαν τοῦτον <RF>ἄπαγε WH Treg ] ἀπάγαγε NIV RP<Rf>ἄπαγε πρὸς τὸν χιλίαρχον, ἔχει γὰρ <RF>ἀπαγγεῖλαί τι WH Treg NIV ] τι ἀπαγγεῖλαί RP<Rf>ἀπαγγεῖλαί τι αὐτῷ.
ὁ μὲν οὖν παραλαβὼν αὐτὸν ἤγαγεν πρὸς τὸν χιλίαρχον καὶ φησίν Ὁ δέσμιος Παῦλος προσκαλεσάμενός με ἠρώτησεν τοῦτον τὸν <RF>νεανίαν WH RP ] νεανίσκον NIV Treg<Rf>νεανίαν ἀγαγεῖν πρὸς σέ, ἔχοντά τι λαλῆσαί σοι.
ἐπιλαβόμενος δὲ τῆς χειρὸς αὐτοῦ ὁ χιλίαρχος καὶ ἀναχωρήσας κατ’ ἰδίαν ἐπυνθάνετο Τί ἐστιν ὃ ἔχεις ἀπαγγεῖλαί μοι;
εἶπεν δὲ ὅτι Οἱ Ἰουδαῖοι συνέθεντο τοῦ ἐρωτῆσαί σε ὅπως αὔριον <RF>τὸν Παῦλον καταγάγῃς εἰς τὸ συνέδριον WH Treg NIV ] εἰς τὸ συνέδριον καταγάγῃς τὸν Παῦλον RP<Rf>τὸν Παῦλον καταγάγῃς εἰς τὸ συνέδριον ὡς <RF>μέλλον NIV ] μέλλων WH Treg; μέλλοντά RP<Rf>μέλλον τι ἀκριβέστερον πυνθάνεσθαι περὶ αὐτοῦ
σὺ οὖν μὴ πεισθῇς αὐτοῖς, ἐνεδρεύουσιν γὰρ αὐτὸν ἐξ αὐτῶν ἄνδρες πλείους τεσσεράκοντα, οἵτινες ἀνεθεμάτισαν ἑαυτοὺς μήτε φαγεῖν μήτε πιεῖν ἕως οὗ ἀνέλωσιν αὐτόν, καὶ νῦν <RF>εἰσιν ἕτοιμοι WH Treg NIV ] ἕτοιμοι εἰσιν RP<Rf>εἰσιν ἕτοιμοι προσδεχόμενοι τὴν ἀπὸ σοῦ ἐπαγγελίαν.
ὁ μὲν οὖν χιλίαρχος ἀπέλυσε τὸν <RF>νεανίσκον WH Treg NIV ] νεανίαν RP<Rf>νεανίσκον παραγγείλας μηδενὶ ἐκλαλῆσαι ὅτι ταῦτα ἐνεφάνισας πρὸς <RF>ἐμέ WH Treg ] με NIV RP<Rf>ἐμέ.<CM>
Καὶ προσκαλεσάμενός <RF>τινας δύο WH Treg ] δύο τινας NIV RP<Rf>τινας δύο τῶν ἑκατονταρχῶν εἶπεν Ἑτοιμάσατε στρατιώτας διακοσίους ὅπως πορευθῶσιν ἕως Καισαρείας, καὶ ἱππεῖς ἑβδομήκοντα καὶ δεξιολάβους διακοσίους, ἀπὸ τρίτης ὥρας τῆς νυκτός,
κτήνη τε παραστῆσαι ἵνα ἐπιβιβάσαντες τὸν Παῦλον διασώσωσι πρὸς Φήλικα τὸν ἡγεμόνα,
γράψας ἐπιστολὴν <RF>ἔχουσαν WH Treg NIV ] περιέχουσαν RP<Rf>ἔχουσαν τὸν τύπον τοῦτον
Κλαύδιος Λυσίας τῷ κρατίστῳ ἡγεμόνι Φήλικι χαίρειν.
τὸν ἄνδρα τοῦτον συλλημφθέντα ὑπὸ τῶν Ἰουδαίων καὶ μέλλοντα ἀναιρεῖσθαι ὑπ’ αὐτῶν ἐπιστὰς σὺν τῷ στρατεύματι <RF>ἐξειλάμην WH Treg NIV ] + αὐτόν RP<Rf>ἐξειλάμην, μαθὼν ὅτι Ῥωμαῖός ἐστιν,
βουλόμενός <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε <RF>ἐπιγνῶναι WH Treg NIV ] γνῶναι RP<Rf>ἐπιγνῶναι τὴν αἰτίαν δι’ ἣν ἐνεκάλουν αὐτῷ, <RF>κατήγαγον WH Treg NIV ] + αὐτὸν RP<Rf>κατήγαγον εἰς τὸ συνέδριον αὐτῶν.
ὃν εὗρον ἐγκαλούμενον περὶ ζητημάτων τοῦ νόμου αὐτῶν, μηδὲν <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ ἄξιον θανάτου ἢ δεσμῶν <RF>ἔχοντα ἔγκλημα WH Treg NIV ] ἔγκλημα ἔχοντα RP<Rf>ἔχοντα ἔγκλημα.
μηνυθείσης δέ μοι ἐπιβουλῆς εἰς τὸν <RF>ἄνδρα WH Treg NIV ] + μέλλειν RP<Rf>ἄνδρα ἔσεσθαι <RF>ἐξαυτῆς WH NIV ] ἐξ αὐτῶν Treg; ὑπὸ τῶν Ἰουδαίων ἐξαυτῆς RP<Rf>ἐξαυτῆς ἔπεμψα πρὸς σέ, παραγγείλας καὶ τοῖς κατηγόροις <RF>λέγειν WH Treg] + τὰ NIV RP<Rf>λέγειν πρὸς αὐτὸν ἐπὶ <RF>σοῦ WH Treg NIV ] + Ἔρρωσο RP<Rf>σοῦ.<CM>
Οἱ μὲν οὖν στρατιῶται κατὰ τὸ διατεταγμένον αὐτοῖς ἀναλαβόντες τὸν Παῦλον ἤγαγον <RF>διὰ WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>διὰ νυκτὸς εἰς τὴν Ἀντιπατρίδα
τῇ δὲ ἐπαύριον ἐάσαντες τοὺς ἱππεῖς <RF>ἀπέρχεσθαι WH Treg NIV ] πορεύεσθαι RP<Rf>ἀπέρχεσθαι σὺν αὐτῷ ὑπέστρεψαν εἰς τὴν παρεμβολήν
οἵτινες εἰσελθόντες εἰς τὴν Καισάρειαν καὶ ἀναδόντες τὴν ἐπιστολὴν τῷ ἡγεμόνι παρέστησαν καὶ τὸν Παῦλον αὐτῷ.
ἀναγνοὺς <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ ἡγεμών RP<Rf>δὲ καὶ ἐπερωτήσας ἐκ ποίας <RF>ἐπαρχείας WH NIV ] ἐπαρχίας Treg RP<Rf>ἐπαρχείας ἐστὶν καὶ πυθόμενος ὅτι ἀπὸ Κιλικίας,
Διακούσομαί σου, ἔφη, ὅταν καὶ οἱ κατήγοροί σου παραγένωνται <RF>κελεύσας WH Treg NIV ] Ἐκέλευσέν τε αὐτὸν RP<Rf>κελεύσας ἐν τῷ πραιτωρίῳ <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ Ἡρῴδου φυλάσσεσθαι <RF>αὐτόν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτόν.<CM>
Μετὰ δὲ πέντε ἡμέρας κατέβη ὁ ἀρχιερεὺς Ἁνανίας μετὰ <RF>πρεσβυτέρων τινῶν WH Treg NIV ] τῶν πρεσβυτέρων RP<Rf>πρεσβυτέρων τινῶν καὶ ῥήτορος Τερτύλλου τινός, οἵτινες ἐνεφάνισαν τῷ ἡγεμόνι κατὰ τοῦ Παύλου.
κληθέντος δὲ αὐτοῦ ἤρξατο κατηγορεῖν ὁ Τέρτυλλος λέγων Πολλῆς εἰρήνης τυγχάνοντες διὰ σοῦ καὶ <RF>διορθωμάτων WH Treg NIV ] κατορθωμάτων RP<Rf>διορθωμάτων γινομένων τῷ ἔθνει τούτῳ διὰ τῆς σῆς προνοίας
πάντῃ τε καὶ πανταχοῦ ἀποδεχόμεθα, κράτιστε Φῆλιξ, μετὰ πάσης εὐχαριστίας.
ἵνα δὲ μὴ ἐπὶ πλεῖόν σε ἐγκόπτω, παρακαλῶ ἀκοῦσαί σε ἡμῶν συντόμως τῇ σῇ ἐπιεικείᾳ.
εὑρόντες γὰρ τὸν ἄνδρα τοῦτον λοιμὸν καὶ κινοῦντα <RF>στάσεις WH Treg NIV ] στάσιν RP<Rf>στάσεις πᾶσι τοῖς Ἰουδαίοις τοῖς κατὰ τὴν οἰκουμένην πρωτοστάτην τε τῆς τῶν Ναζωραίων αἱρέσεως,
ὃς καὶ τὸ ἱερὸν ἐπείρασεν βεβηλῶσαι, ὃν καὶ <RF>ἐκρατήσαμεν WH Treg NIV RP ] + καὶ κατὰ τὸν ἡμέτερον νόμον ἠθελήσαμεν κρίνειν. 7 παρελθὼν δὲ Λυσίας ὁ χιλίαρχος μετὰ πολλῆς βίας ἐκ τῶν χειρῶν ἡμῶν ἀπήγαγε, 8 κελεύσας τοὺς κατηγόρους αὐτοῦ ἔρχεσθαι ἐπὶ σέ TR<Rf>ἐκρατήσαμεν,
--
παρ’ οὗ δυνήσῃ αὐτὸς ἀνακρίνας περὶ πάντων τούτων ἐπιγνῶναι ὧν ἡμεῖς κατηγοροῦμεν αὐτοῦ.
συνεπέθεντο δὲ καὶ οἱ Ἰουδαῖοι φάσκοντες ταῦτα οὕτως ἔχειν.<CM>
Ἀπεκρίθη <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε ὁ Παῦλος νεύσαντος αὐτῷ τοῦ ἡγεμόνος λέγειν Ἐκ πολλῶν ἐτῶν ὄντα σε κριτὴν τῷ ἔθνει τούτῳ ἐπιστάμενος <RF>εὐθύμως WH Treg NIV ] εὐθυμότερον RP<Rf>εὐθύμως τὰ περὶ ἐμαυτοῦ ἀπολογοῦμαι,
δυναμένου σου <RF>ἐπιγνῶναι WH Treg NIV ] γνῶναι RP<Rf>ἐπιγνῶναι, ὅτι οὐ πλείους εἰσίν μοι ἡμέραι <RF>δώδεκα WH Treg NIV ] δεκαδύο RP<Rf>δώδεκα ἀφ’ ἧς ἀνέβην προσκυνήσων <RF>εἰς WH Treg NIV ] ἐν RP<Rf>εἰς Ἰερουσαλήμ,
καὶ οὔτε ἐν τῷ ἱερῷ εὗρόν με πρός τινα διαλεγόμενον ἢ <RF>ἐπίστασιν WH Treg NIV ] ἐπισύστασιν RP<Rf>ἐπίστασιν ποιοῦντα ὄχλου οὔτε ἐν ταῖς συναγωγαῖς οὔτε κατὰ τὴν πόλιν,
<RF>οὐδὲ WH NIV ] οὔτε Treg RP<Rf>οὐδὲ <RF>παραστῆσαι WH Treg NIV ] + με RP<Rf>παραστῆσαι δύνανταί <RF>σοι WH Treg NIV ] – RP<Rf>σοι περὶ ὧν <RF>νυνὶ WH Treg NIV ] νῦν RP<Rf>νυνὶ κατηγοροῦσίν μου.
ὁμολογῶ δὲ τοῦτό σοι ὅτι κατὰ τὴν ὁδὸν ἣν λέγουσιν αἵρεσιν οὕτως λατρεύω τῷ πατρῴῳ θεῷ, πιστεύων πᾶσι τοῖς κατὰ τὸν νόμον καὶ <RF>τοῖς ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῖς ἐν τοῖς προφήταις γεγραμμένοις,
ἐλπίδα ἔχων εἰς τὸν θεόν, ἣν καὶ αὐτοὶ οὗτοι προσδέχονται, ἀνάστασιν μέλλειν <RF>ἔσεσθαι WH Treg NIV ] + νεκρῶν RP<Rf>ἔσεσθαι δικαίων τε καὶ ἀδίκων
ἐν τούτῳ <RF>καὶ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>καὶ αὐτὸς ἀσκῶ ἀπρόσκοπον συνείδησιν <RF>ἔχειν WH Treg NIV ] ἔχων RP<Rf>ἔχειν πρὸς τὸν θεὸν καὶ τοὺς ἀνθρώπους διὰ παντός.
δι’ ἐτῶν δὲ πλειόνων <RF>ἐλεημοσύνας … μου παρεγενόμην WH Treg NIV ] παρεγενόμην ἐλεημοσύνας … μου RP<Rf>ἐλεημοσύνας ποιήσων εἰς τὸ ἔθνος μου παρεγενόμην καὶ προσφοράς,
ἐν <RF>αἷς WH Treg NIV ] οἷς RP<Rf>αἷς εὗρόν με ἡγνισμένον ἐν τῷ ἱερῷ, οὐ μετὰ ὄχλου οὐδὲ μετὰ θορύβου,
τινὲς δὲ ἀπὸ τῆς Ἀσίας Ἰουδαῖοι, οὓς <RF>ἔδει WH Treg NIV ] δεῖ RP<Rf>ἔδει ἐπὶ σοῦ παρεῖναι καὶ κατηγορεῖν εἴ τι ἔχοιεν πρὸς <RF>ἐμέ WH Treg NIV ] με RP<Rf>ἐμέ,
ἢ αὐτοὶ οὗτοι εἰπάτωσαν τί <RF>εὗρον WH NIV ] + ἐν ἐμοὶ Treg RP<Rf>εὗρον ἀδίκημα στάντος μου ἐπὶ τοῦ συνεδρίου
ἢ περὶ μιᾶς ταύτης φωνῆς ἧς ἐκέκραξα <RF>ἐν αὐτοῖς ἑστὼς WH Treg NIV ] ἑστὼς ἐν αὐτοῖς RP<Rf>ἐν αὐτοῖς ἑστὼς ὅτι Περὶ ἀναστάσεως νεκρῶν ἐγὼ κρίνομαι σήμερον <RF>ἐφ᾽ WH Treg NIV ] ὑφ᾽ RP<Rf>ἐφ’ ὑμῶν.<CM>
<RF>Ἀνεβάλετο δὲ αὐτοὺς ὁ Φῆλιξ WH Treg NIV ] Ἀκούσας δὲ ταῦτα ὁ Φῆλιξ ἀνεβάλετο αὐτούς RP<Rf>Ἀνεβάλετο δὲ αὐτοὺς ὁ Φῆλιξ, ἀκριβέστερον εἰδὼς τὰ περὶ τῆς ὁδοῦ, <RF>εἴπας WH Treg NIV ] εἰπών RP<Rf>εἴπας Ὅταν Λυσίας ὁ χιλίαρχος καταβῇ διαγνώσομαι τὰ καθ’ ὑμᾶς
<RF>διαταξάμενος WH Treg NIV ] + τε RP<Rf>διαταξάμενος τῷ ἑκατοντάρχῃ τηρεῖσθαι <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] τὸν Παῦλον RP<Rf>αὐτὸν ἔχειν τε ἄνεσιν καὶ μηδένα κωλύειν τῶν ἰδίων αὐτοῦ <RF>ὑπηρετεῖν WH Treg NIV ] + ἢ προσέρχεσθαι RP<Rf>ὑπηρετεῖν αὐτῷ.<CM>
Μετὰ δὲ ἡμέρας τινὰς παραγενόμενος ὁ Φῆλιξ σὺν Δρουσίλλῃ τῇ <RF>ἰδίᾳ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἰδίᾳ γυναικὶ οὔσῃ Ἰουδαίᾳ μετεπέμψατο τὸν Παῦλον καὶ ἤκουσεν αὐτοῦ περὶ τῆς εἰς Χριστὸν <RF>Ἰησοῦν WH NIV ] – Treg RP<Rf>Ἰησοῦν πίστεως.
διαλεγομένου δὲ αὐτοῦ περὶ δικαιοσύνης καὶ ἐγκρατείας καὶ τοῦ κρίματος τοῦ <RF>μέλλοντος WH Treg NIV ] + ἔσεσθαι RP<Rf>μέλλοντος ἔμφοβος γενόμενος ὁ Φῆλιξ ἀπεκρίθη Τὸ νῦν ἔχον πορεύου, καιρὸν δὲ μεταλαβὼν μετακαλέσομαί σε
ἅμα καὶ ἐλπίζων ὅτι χρήματα δοθήσεται αὐτῷ ὑπὸ τοῦ <RF>Παύλου WH Treg NIV ] + ὅπως λύσῃ αὐτόν RP<Rf>Παύλου διὸ καὶ πυκνότερον αὐτὸν μεταπεμπόμενος ὡμίλει αὐτῷ.<CM>
Διετίας δὲ πληρωθείσης ἔλαβεν διάδοχον ὁ Φῆλιξ Πόρκιον Φῆστον θέλων τε <RF>χάριτα WH Treg NIV ] χάριτας RP<Rf>χάριτα καταθέσθαι τοῖς Ἰουδαίοις ὁ Φῆλιξ κατέλιπε τὸν Παῦλον δεδεμένον.<CM>
Φῆστος οὖν ἐπιβὰς τῇ ἐπαρχείᾳ μετὰ τρεῖς ἡμέρας ἀνέβη εἰς Ἱεροσόλυμα ἀπὸ Καισαρείας,
ἐνεφάνισάν <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε αὐτῷ <RF>οἱ ἀρχιερεῖς WH Treg NIV ] ὁ ἀρχιερεὺς RP<Rf>οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ πρῶτοι τῶν Ἰουδαίων κατὰ τοῦ Παύλου, καὶ παρεκάλουν αὐτὸν
αἰτούμενοι χάριν κατ’ αὐτοῦ ὅπως μεταπέμψηται αὐτὸν εἰς Ἰερουσαλήμ, ἐνέδραν ποιοῦντες ἀνελεῖν αὐτὸν κατὰ τὴν ὁδόν.
ὁ μὲν οὖν Φῆστος ἀπεκρίθη τηρεῖσθαι τὸν Παῦλον <RF>εἰς Καισάρειαν WH Treg NIV ] ἐν Καισαρείᾳ RP<Rf>εἰς Καισάρειαν, ἑαυτὸν δὲ μέλλειν ἐν τάχει ἐκπορεύεσθαι
Οἱ οὖν <RF>ἐν ὑμῖν φησίν δυνατοὶ WH Treg NIV ] δυνατοὶ ἐν ὑμῖν φησίν RP<Rf>ἐν ὑμῖν, φησίν, δυνατοὶ συγκαταβάντες εἴ τί ἐστιν ἐν τῷ ἀνδρὶ <RF>ἄτοπον WH Treg NIV ] τούτω RP<Rf>ἄτοπον κατηγορείτωσαν αὐτοῦ.<CM>
Διατρίψας δὲ ἐν αὐτοῖς ἡμέρας <RF>οὐ πλείους ὀκτὼ WH Treg NA ] πλείους RP; ὀκτὼ NIV<Rf>οὐ πλείους ὀκτὼ ἢ δέκα, καταβὰς εἰς Καισάρειαν, τῇ ἐπαύριον καθίσας ἐπὶ τοῦ βήματος ἐκέλευσεν τὸν Παῦλον ἀχθῆναι.
παραγενομένου δὲ αὐτοῦ περιέστησαν <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτὸν οἱ ἀπὸ Ἱεροσολύμων καταβεβηκότες Ἰουδαῖοι, πολλὰ καὶ βαρέα αἰτιώματα <RF>καταφέροντες WH Treg NIV ] φέροντες κατὰ τοῦ Παῦλου RP<Rf>καταφέροντες ἃ οὐκ ἴσχυον ἀποδεῖξαι,
<RF>τοῦ Παύλου ἀπολογουμένου WH Treg NIV ] ἀπολογουμένου αὐτοῦ RP<Rf>τοῦ Παύλου ἀπολογουμένου ὅτι Οὔτε εἰς τὸν νόμον τῶν Ἰουδαίων οὔτε εἰς τὸ ἱερὸν οὔτε εἰς Καίσαρά τι ἥμαρτον.
ὁ Φῆστος δὲ <RF>θέλων τοῖς Ἰουδαίοις WH Treg NIV ] τοῖς Ἰουδαίοις θέλων RP<Rf>θέλων τοῖς Ἰουδαίοις χάριν καταθέσθαι ἀποκριθεὶς τῷ Παύλῳ εἶπεν Θέλεις εἰς Ἱεροσόλυμα ἀναβὰς ἐκεῖ περὶ τούτων <RF>κριθῆναι WH Treg NIV ] κρίνεσθαι RP<Rf>κριθῆναι ἐπ’ ἐμοῦ;
εἶπεν δὲ ὁ Παῦλος <RF>Ἐπὶ τοῦ βήματος Καίσαρος ἑστώς Treg NIV RP ] Ἑστὼς ἐπὶ τοῦ βήματος Καίσαρός WH<Rf>Ἐπὶ τοῦ βήματος Καίσαρος ἑστώς εἰμι, οὗ με δεῖ κρίνεσθαι. Ἰουδαίους οὐδὲν <RF>ἠδίκησα NIV RP ] ἠδίκηκα WH Treg<Rf>ἠδίκησα, ὡς καὶ σὺ κάλλιον ἐπιγινώσκεις.
εἰ μὲν <RF>οὖν WH Treg NIV ] γὰρ RP<Rf>οὖν ἀδικῶ καὶ ἄξιον θανάτου πέπραχά τι, οὐ παραιτοῦμαι τὸ ἀποθανεῖν εἰ δὲ οὐδέν ἐστιν ὧν οὗτοι κατηγοροῦσίν μου, οὐδείς με δύναται αὐτοῖς χαρίσασθαι Καίσαρα ἐπικαλοῦμαι.
τότε ὁ Φῆστος συλλαλήσας μετὰ τοῦ συμβουλίου ἀπεκρίθη Καίσαρα ἐπικέκλησαι, ἐπὶ Καίσαρα πορεύσῃ.<CM>
Ἡμερῶν δὲ διαγενομένων τινῶν Ἀγρίππας ὁ βασιλεὺς καὶ Βερνίκη κατήντησαν εἰς Καισάρειαν ἀσπασάμενοι τὸν Φῆστον.
ὡς δὲ πλείους ἡμέρας <RF>διέτριβον WH Treg NIV ] διέτριβεν RP<Rf>διέτριβον ἐκεῖ, ὁ Φῆστος τῷ βασιλεῖ ἀνέθετο τὰ κατὰ τὸν Παῦλον λέγων Ἀνήρ τίς ἐστιν καταλελειμμένος ὑπὸ Φήλικος δέσμιος,
περὶ οὗ γενομένου μου εἰς Ἱεροσόλυμα ἐνεφάνισαν οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ πρεσβύτεροι τῶν Ἰουδαίων, αἰτούμενοι κατ’ αὐτοῦ <RF>καταδίκην WH Treg NIV ] δίκην RP<Rf>καταδίκην
πρὸς οὓς ἀπεκρίθην ὅτι οὐκ ἔστιν ἔθος Ῥωμαίοις χαρίζεσθαί τινα <RF>ἄνθρωπον WH Treg NIV ] + εἰς ἀπώλειαν RP<Rf>ἄνθρωπον πρὶν ἢ ὁ κατηγορούμενος κατὰ πρόσωπον ἔχοι τοὺς κατηγόρους τόπον τε ἀπολογίας λάβοι περὶ τοῦ ἐγκλήματος.
συνελθόντων <RF>οὖν WH ] + αὐτῶν Treg NIV RP<Rf>οὖν ἐνθάδε ἀναβολὴν μηδεμίαν ποιησάμενος τῇ ἑξῆς καθίσας ἐπὶ τοῦ βήματος ἐκέλευσα ἀχθῆναι τὸν ἄνδρα
περὶ οὗ σταθέντες οἱ κατήγοροι οὐδεμίαν αἰτίαν <RF>ἔφερον WH Treg NIV ] ἐπέφερον RP<Rf>ἔφερον ὧν <RF>ἐγὼ ὑπενόουν WH Treg NIV ] ὑπενόουν ἐγὼ RP<Rf>ἐγὼ ὑπενόουν <RF>πονηρῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>πονηρῶν,
ζητήματα δέ τινα περὶ τῆς ἰδίας δεισιδαιμονίας εἶχον πρὸς αὐτὸν καὶ περί τινος Ἰησοῦ τεθνηκότος, ὃν ἔφασκεν ὁ Παῦλος ζῆν.
ἀπορούμενος δὲ ἐγὼ τὴν περὶ <RF>τούτων WH Treg NIV ] τούτου RP<Rf>τούτων ζήτησιν ἔλεγον εἰ βούλοιτο πορεύεσθαι εἰς <RF>Ἱεροσόλυμα WH Treg NIV ] Ἱερουσαλήμ RP<Rf>Ἱεροσόλυμα κἀκεῖ κρίνεσθαι περὶ τούτων.
τοῦ δὲ Παύλου ἐπικαλεσαμένου τηρηθῆναι αὐτὸν εἰς τὴν τοῦ Σεβαστοῦ διάγνωσιν, ἐκέλευσα τηρεῖσθαι αὐτὸν ἕως οὗ <RF>ἀναπέμψω WH Treg NIV ] πέμψω RP<Rf>ἀναπέμψω αὐτὸν πρὸς Καίσαρα.
Ἀγρίππας δὲ πρὸς τὸν <RF>Φῆστον WH Treg NIV ] + ἔφη RP<Rf>Φῆστον Ἐβουλόμην καὶ αὐτὸς τοῦ ἀνθρώπου ἀκοῦσαι. <RF>Αὔριον WH Treg NIV ] Ὁ δέ Αὔριον RP<Rf>Αὔριον, φησίν, ἀκούσῃ αὐτοῦ.<CM>
Τῇ οὖν ἐπαύριον ἐλθόντος τοῦ Ἀγρίππα καὶ τῆς Βερνίκης μετὰ πολλῆς φαντασίας καὶ εἰσελθόντων εἰς τὸ ἀκροατήριον σύν <RF>τε WH Treg NIV ] + τοῖς RP<Rf>τε χιλιάρχοις καὶ ἀνδράσιν τοῖς κατ’ <RF>ἐξοχὴν WH Treg NIV ] + οὖσιν RP<Rf>ἐξοχὴν τῆς πόλεως καὶ κελεύσαντος τοῦ Φήστου ἤχθη ὁ Παῦλος.
καί φησιν ὁ Φῆστος Ἀγρίππα βασιλεῦ καὶ πάντες οἱ συμπαρόντες ἡμῖν ἄνδρες, θεωρεῖτε τοῦτον περὶ οὗ <RF>ἅπαν WH Treg NIV ] πᾶν RP<Rf>ἅπαν τὸ πλῆθος τῶν Ἰουδαίων <RF>ἐνέτυχόν Treg NIV RP ] ἐνέτυχέν WH<Rf>ἐνέτυχόν μοι ἔν τε Ἱεροσολύμοις καὶ ἐνθάδε, <RF>βοῶντες WH Treg NIV ] ἐπιβοῶντες RP<Rf>βοῶντες μὴ δεῖν <RF>αὐτὸν ζῆν WH Treg NIV ] ζῆν αὐτὸν RP<Rf>αὐτὸν ζῆν μηκέτι.
ἐγὼ δὲ <RF>κατελαβόμην WH Treg NIV ] καταλαβόμενος RP<Rf>κατελαβόμην μηδὲν ἄξιον <RF>αὐτὸν θανάτου WH Treg NIV ] θανάτου αὐτὸν RP<Rf>αὐτὸν θανάτου πεπραχέναι, <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] καὶ αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ δὲ τούτου ἐπικαλεσαμένου τὸν Σεβαστὸν ἔκρινα <RF>πέμπειν WH Treg NIV ] + αὐτόν RP<Rf>πέμπειν.
περὶ οὗ ἀσφαλές τι γράψαι τῷ κυρίῳ οὐκ ἔχω διὸ προήγαγον αὐτὸν ἐφ’ ὑμῶν καὶ μάλιστα ἐπὶ σοῦ, βασιλεῦ Ἀγρίππα, ὅπως τῆς ἀνακρίσεως γενομένης σχῶ τί <RF>γράψω WH Treg NIV ] γράψαι RP<Rf>γράψω
ἄλογον γάρ μοι δοκεῖ πέμποντα δέσμιον μὴ καὶ τὰς κατ’ αὐτοῦ αἰτίας σημᾶναι.<CM>
Ἀγρίππας δὲ πρὸς τὸν Παῦλον ἔφη Ἐπιτρέπεταί σοι <RF>ὑπὲρ WH RP ] περὶ Treg NIV<Rf>ὑπὲρ σεαυτοῦ λέγειν. τότε ὁ Παῦλος <RF>ἐκτείνας τὴν χεῖρα ἀπελογεῖτο WH Treg NIV ] ἀπελογεῖτο ἐκτείνας τὴν χεῖρα RP<Rf>ἐκτείνας τὴν χεῖρα ἀπελογεῖτο
Περὶ πάντων ὧν ἐγκαλοῦμαι ὑπὸ Ἰουδαίων, βασιλεῦ Ἀγρίππα, ἥγημαι ἐμαυτὸν μακάριον ἐπὶ σοῦ μέλλων <RF>σήμερον ἀπολογεῖσθαι WH Treg NIV ] ἀπολογεῖσθαι σήμερον RP<Rf>σήμερον ἀπολογεῖσθαι,
μάλιστα γνώστην ὄντα σε πάντων τῶν κατὰ Ἰουδαίους <RF>ἐθῶν WH Treg NIV ] ἠθῶν RP<Rf>ἐθῶν τε καὶ ζητημάτων διὸ <RF>δέομαι WH Treg NIV ] + σου RP<Rf>δέομαι μακροθύμως ἀκοῦσαί μου.<CM>
Τὴν μὲν οὖν βίωσίν μου <RF>τὴν NIV RP ] – WH Treg<Rf>τὴν ἐκ νεότητος τὴν ἀπ’ ἀρχῆς γενομένην ἐν τῷ ἔθνει μου ἔν <RF>τε WH Treg NIV ] – RP<Rf>τε Ἱεροσολύμοις ἴσασι <RF>πάντες WH Treg ] + οἱ NIV RP<Rf>πάντες Ἰουδαῖοι,
προγινώσκοντές με ἄνωθεν, ἐὰν θέλωσι μαρτυρεῖν, ὅτι κατὰ τὴν ἀκριβεστάτην αἵρεσιν τῆς ἡμετέρας θρησκείας ἔζησα Φαρισαῖος.
καὶ νῦν ἐπ’ ἐλπίδι τῆς <RF>εἰς WH Treg NIV ] πρὸς RP<Rf>εἰς τοὺς πατέρας <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡμῶν ἐπαγγελίας γενομένης ὑπὸ τοῦ θεοῦ ἕστηκα κρινόμενος,
εἰς ἣν τὸ δωδεκάφυλον ἡμῶν ἐν ἐκτενείᾳ νύκτα καὶ ἡμέραν λατρεῦον ἐλπίζει καταντῆσαι περὶ ἧς ἐλπίδος ἐγκαλοῦμαι <RF>ὑπὸ Ἰουδαίων βασιλεῦ WH Treg NIV ] βασιλεῦ Ἀγρίππα ὑπὸ Ἰουδαίων RP<Rf>ὑπὸ Ἰουδαίων, βασιλεῦ
τί ἄπιστον κρίνεται παρ’ ὑμῖν εἰ ὁ θεὸς νεκροὺς ἐγείρει;<CM>
Ἐγὼ μὲν οὖν ἔδοξα ἐμαυτῷ πρὸς τὸ ὄνομα Ἰησοῦ τοῦ Ναζωραίου δεῖν πολλὰ ἐναντία πρᾶξαι
ὃ καὶ ἐποίησα ἐν Ἱεροσολύμοις, καὶ πολλούς <RF>τε WH Treg NIV ] – RP<Rf>τε τῶν ἁγίων ἐγὼ <RF>ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν φυλακαῖς κατέκλεισα τὴν παρὰ τῶν ἀρχιερέων ἐξουσίαν λαβών, ἀναιρουμένων τε αὐτῶν κατήνεγκα ψῆφον,
καὶ κατὰ πάσας τὰς συναγωγὰς πολλάκις τιμωρῶν αὐτοὺς ἠνάγκαζον βλασφημεῖν, περισσῶς τε ἐμμαινόμενος αὐτοῖς ἐδίωκον ἕως καὶ εἰς τὰς ἔξω πόλεις.<CM>
Ἐν <RF>οἷς WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>οἷς πορευόμενος εἰς τὴν Δαμασκὸν μετ’ ἐξουσίας καὶ ἐπιτροπῆς <RF>τῆς WH Treg NIV ] + παρὰ RP<Rf>τῆς τῶν ἀρχιερέων
ἡμέρας μέσης κατὰ τὴν ὁδὸν εἶδον, βασιλεῦ, οὐρανόθεν ὑπὲρ τὴν λαμπρότητα τοῦ ἡλίου περιλάμψαν με φῶς καὶ τοὺς σὺν ἐμοὶ πορευομένους
πάντων <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε καταπεσόντων ἡμῶν εἰς τὴν γῆν ἤκουσα φωνὴν <RF>λέγουσαν WH Treg NIV ] λαλοῦσαν RP<Rf>λέγουσαν πρός <RF>με WH Treg NIV ] + καὶ λέγουσαν RP<Rf>με τῇ Ἑβραΐδι διαλέκτῳ Σαοὺλ Σαούλ, τί με διώκεις; σκληρόν σοι πρὸς κέντρα λακτίζειν.
ἐγὼ δὲ εἶπα Τίς εἶ, κύριε; ὁ δὲ <RF>κύριος WH Treg NIV ] – RP<Rf>κύριος εἶπεν Ἐγώ εἰμι Ἰησοῦς ὃν σὺ διώκεις
ἀλλὰ ἀνάστηθι καὶ στῆθι ἐπὶ τοὺς πόδας σου εἰς τοῦτο γὰρ ὤφθην σοι, προχειρίσασθαί σε ὑπηρέτην καὶ μάρτυρα ὧν τε εἶδές <RF>με WH NIV ] – Treg RP<Rf>με ὧν τε ὀφθήσομαί σοι,
ἐξαιρούμενός σε ἐκ τοῦ λαοῦ καὶ <RF>ἐκ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐκ τῶν ἐθνῶν, εἰς οὓς ἐγὼ <RF>ἀποστέλλω σε WH Treg NIV ] σε ἀποστέλλω RP<Rf>ἀποστέλλω σε
ἀνοῖξαι ὀφθαλμοὺς αὐτῶν, τοῦ <RF>ἐπιστρέψαι WH Treg NIV ] ὑποστρέψαι RP<Rf>ἐπιστρέψαι ἀπὸ σκότους εἰς φῶς καὶ τῆς ἐξουσίας τοῦ Σατανᾶ ἐπὶ τὸν θεόν, τοῦ λαβεῖν αὐτοὺς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν καὶ κλῆρον ἐν τοῖς ἡγιασμένοις πίστει τῇ εἰς ἐμέ.<CM>
Ὅθεν, βασιλεῦ Ἀγρίππα, οὐκ ἐγενόμην ἀπειθὴς τῇ οὐρανίῳ ὀπτασίᾳ,
ἀλλὰ τοῖς ἐν Δαμασκῷ πρῶτόν <RF>τε WH Treg NIV ] – RP<Rf>τε καὶ Ἱεροσολύμοις, <RF>πᾶσάν WH Treg NIV ] εἰς πᾶσάν RP<Rf>πᾶσάν τε τὴν χώραν τῆς Ἰουδαίας, καὶ τοῖς ἔθνεσιν <RF>ἀπήγγελλον WH Treg NIV ] ἀπαγγέλλων RP<Rf>ἀπήγγελλον μετανοεῖν καὶ ἐπιστρέφειν ἐπὶ τὸν θεόν, ἄξια τῆς μετανοίας ἔργα πράσσοντας.
ἕνεκα τούτων <RF>με Ἰουδαῖοι WH Treg NIV ] οἱ Ἰουδαῖοι με RP<Rf>με Ἰουδαῖοι <RF>συλλαβόμενοι WH Treg RP ] + ὄντα NIV<Rf>συλλαβόμενοι ἐν τῷ ἱερῷ ἐπειρῶντο διαχειρίσασθαι.
ἐπικουρίας οὖν τυχὼν τῆς <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] παρὰ RP<Rf>ἀπὸ τοῦ θεοῦ ἄχρι τῆς ἡμέρας ταύτης ἕστηκα μαρτυρόμενος μικρῷ τε καὶ μεγάλῳ, οὐδὲν ἐκτὸς λέγων ὧν τε οἱ προφῆται ἐλάλησαν μελλόντων γίνεσθαι καὶ Μωϋσῆς,
εἰ παθητὸς ὁ χριστός, εἰ πρῶτος ἐξ ἀναστάσεως νεκρῶν φῶς μέλλει καταγγέλλειν τῷ <RF>τε WH Treg NIV ] – RP<Rf>τε λαῷ καὶ τοῖς ἔθνεσιν.<CM>
Ταῦτα δὲ αὐτοῦ ἀπολογουμένου ὁ Φῆστος μεγάλῃ τῇ φωνῇ <RF>φησιν WH Treg NIV ] ἔφη RP<Rf>φησιν Μαίνῃ, Παῦλε τὰ πολλά σε γράμματα εἰς μανίαν περιτρέπει.
ὁ δὲ <RF>Παῦλος WH Treg NIV ] – RP<Rf>Παῦλος Οὐ μαίνομαι, φησίν, κράτιστε Φῆστε, ἀλλὰ ἀληθείας καὶ σωφροσύνης ῥήματα ἀποφθέγγομαι.
ἐπίσταται γὰρ περὶ τούτων ὁ βασιλεύς, πρὸς ὃν <RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ παρρησιαζόμενος λαλῶ λανθάνειν γὰρ <RF>αὐτὸν WH ] + τι Treg NIV RP<Rf>αὐτὸν τούτων οὐ πείθομαι <RF>οὐθέν WH Treg NIV ] οὐδέν RP<Rf>οὐθέν, οὐ γάρ <RF>ἐστιν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐστιν ἐν γωνίᾳ πεπραγμένον τοῦτο.
πιστεύεις, βασιλεῦ Ἀγρίππα, τοῖς προφήταις; οἶδα ὅτι πιστεύεις.
ὁ δὲ Ἀγρίππας πρὸς τὸν <RF>Παῦλον WH Treg NIV ] + ἔφη RP<Rf>Παῦλον Ἐν ὀλίγῳ με πείθεις Χριστιανὸν <RF>ποιῆσαι WH Treg NIV ] γενέσθαι RP<Rf>ποιῆσαι.
ὁ δὲ <RF>Παῦλος WH Treg NIV ] + εἶπεν RP<Rf>Παῦλος Εὐξαίμην ἂν τῷ θεῷ καὶ ἐν ὀλίγῳ καὶ ἐν <RF>μεγάλῳ WH Treg NIV ] πολλῷ RP<Rf>μεγάλῳ οὐ μόνον σὲ ἀλλὰ καὶ πάντας τοὺς ἀκούοντάς μου σήμερον γενέσθαι τοιούτους ὁποῖος καὶ ἐγώ εἰμι παρεκτὸς τῶν δεσμῶν τούτων.<CM>
<RF>Ἀνέστη WH Treg NIV ] Καὶ ταῦτα εἰπόντος αὐτοῦ ἀνέστη RP<Rf>Ἀνέστη <RF>τε WH Treg NIV ] – RP<Rf>τε ὁ βασιλεὺς καὶ ὁ ἡγεμὼν ἥ τε Βερνίκη καὶ οἱ συγκαθήμενοι αὐτοῖς,
καὶ ἀναχωρήσαντες ἐλάλουν πρὸς ἀλλήλους λέγοντες ὅτι Οὐδὲν θανάτου <RF>ἢ δεσμῶν ἄξιον WH Treg NIV ] ἄξιον ἢ δεσμῶν RP<Rf>ἢ δεσμῶν ἄξιον <RF>τι NIV ] – WH Treg RP<Rf>τι πράσσει ὁ ἄνθρωπος οὗτος.
Ἀγρίππας δὲ τῷ Φήστῳ ἔφη Ἀπολελύσθαι ἐδύνατο ὁ ἄνθρωπος οὗτος εἰ μὴ ἐπεκέκλητο Καίσαρα.<CM>
Ὡς δὲ ἐκρίθη τοῦ ἀποπλεῖν ἡμᾶς εἰς τὴν Ἰταλίαν, παρεδίδουν τόν τε Παῦλον καί τινας ἑτέρους δεσμώτας ἑκατοντάρχῃ ὀνόματι Ἰουλίῳ σπείρης Σεβαστῆς.
ἐπιβάντες δὲ πλοίῳ Ἀδραμυττηνῷ <RF>μέλλοντι WH Treg NIV ] μέλλοντες RP<Rf>μέλλοντι πλεῖν <RF>εἰς WH Treg NIV ] – RP<Rf>εἰς τοὺς κατὰ τὴν Ἀσίαν τόπους ἀνήχθημεν ὄντος σὺν ἡμῖν Ἀριστάρχου Μακεδόνος Θεσσαλονικέως
τῇ τε ἑτέρᾳ κατήχθημεν εἰς Σιδῶνα, φιλανθρώπως τε ὁ Ἰούλιος τῷ Παύλῳ χρησάμενος ἐπέτρεψεν πρὸς τοὺς φίλους <RF>πορευθέντι WH Treg NIV ] πορευθέντα RP<Rf>πορευθέντι ἐπιμελείας τυχεῖν.
κἀκεῖθεν ἀναχθέντες ὑπεπλεύσαμεν τὴν Κύπρον διὰ τὸ τοὺς ἀνέμους εἶναι ἐναντίους,
τό τε πέλαγος τὸ κατὰ τὴν Κιλικίαν καὶ Παμφυλίαν διαπλεύσαντες κατήλθομεν εἰς Μύρα τῆς Λυκίας.
κἀκεῖ εὑρὼν ὁ <RF>ἑκατοντάρχης WH Treg NIV ] ἑκατόνταρχος RP<Rf>ἑκατοντάρχης πλοῖον Ἀλεξανδρῖνον πλέον εἰς τὴν Ἰταλίαν ἐνεβίβασεν ἡμᾶς εἰς αὐτό.
ἐν ἱκαναῖς δὲ ἡμέραις βραδυπλοοῦντες καὶ μόλις γενόμενοι κατὰ τὴν Κνίδον, μὴ προσεῶντος ἡμᾶς τοῦ ἀνέμου, ὑπεπλεύσαμεν τὴν Κρήτην κατὰ Σαλμώνην,
μόλις τε παραλεγόμενοι αὐτὴν ἤλθομεν εἰς τόπον τινὰ καλούμενον Καλοὺς Λιμένας ᾧ ἐγγὺς <RF>ἦν πόλις WH Treg RP ] πόλις ἦν NIV<Rf>ἦν πόλις <RF>Λασαία WH NIV RP ] Λασέα Treg<Rf>Λασαία.<CM>
Ἱκανοῦ δὲ χρόνου διαγενομένου καὶ ὄντος ἤδη ἐπισφαλοῦς τοῦ πλοὸς διὰ τὸ καὶ τὴν νηστείαν ἤδη παρεληλυθέναι, παρῄνει ὁ Παῦλος
λέγων αὐτοῖς Ἄνδρες, θεωρῶ ὅτι μετὰ ὕβρεως καὶ πολλῆς ζημίας οὐ μόνον τοῦ φορτίου καὶ τοῦ πλοίου ἀλλὰ καὶ τῶν ψυχῶν ἡμῶν μέλλειν ἔσεσθαι τὸν πλοῦν.
ὁ δὲ ἑκατοντάρχης τῷ κυβερνήτῃ καὶ τῷ ναυκλήρῳ <RF>μᾶλλον ἐπείθετο WH Treg NIV ] ἐπείθετο μᾶλλον RP<Rf>μᾶλλον ἐπείθετο ἢ τοῖς <RF>ὑπὸ WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>ὑπὸ Παύλου λεγομένοις.
ἀνευθέτου δὲ τοῦ λιμένος ὑπάρχοντος πρὸς παραχειμασίαν οἱ πλείονες ἔθεντο βουλὴν ἀναχθῆναι <RF>ἐκεῖθεν WH Treg NIV ] κἀκεῖθεν RP<Rf>ἐκεῖθεν, εἴ πως δύναιντο καταντήσαντες εἰς Φοίνικα παραχειμάσαι, λιμένα τῆς Κρήτης βλέποντα κατὰ λίβα καὶ κατὰ χῶρον.<CM>
Ὑποπνεύσαντος δὲ νότου δόξαντες τῆς προθέσεως κεκρατηκέναι ἄραντες ἆσσον παρελέγοντο τὴν Κρήτην.
μετ’ οὐ πολὺ δὲ ἔβαλεν κατ’ αὐτῆς ἄνεμος τυφωνικὸς ὁ καλούμενος <RF>Εὐρακύλων WH Treg NIV ] Εὐροκλύδων RP<Rf>Εὐρακύλων
συναρπασθέντος δὲ τοῦ πλοίου καὶ μὴ δυναμένου ἀντοφθαλμεῖν τῷ ἀνέμῳ ἐπιδόντες ἐφερόμεθα.
νησίον δέ τι ὑποδραμόντες καλούμενον <RF>Καῦδα WH Treg NIV ] Κλαύδην RP<Rf>Καῦδα <RF>ἰσχύσαμεν μόλις WH Treg NIV ] μόλις ἰσχύσαμεν RP<Rf>ἰσχύσαμεν μόλις περικρατεῖς γενέσθαι τῆς σκάφης,
ἣν ἄραντες βοηθείαις ἐχρῶντο ὑποζωννύντες τὸ πλοῖον φοβούμενοί τε μὴ εἰς τὴν Σύρτιν ἐκπέσωσιν, χαλάσαντες τὸ σκεῦος, οὕτως ἐφέροντο.
σφοδρῶς δὲ χειμαζομένων ἡμῶν τῇ ἑξῆς ἐκβολὴν ἐποιοῦντο,
καὶ τῇ τρίτῃ αὐτόχειρες τὴν σκευὴν τοῦ πλοίου <RF>ἔρριψαν WH Treg NIV ] ἐρρίψαμεν RP<Rf>ἔρριψαν.
μήτε δὲ ἡλίου μήτε ἄστρων ἐπιφαινόντων ἐπὶ πλείονας ἡμέρας, χειμῶνός τε οὐκ ὀλίγου ἐπικειμένου, λοιπὸν περιῃρεῖτο <RF>ἐλπὶς πᾶσα WH Treg NIV ] πᾶσα ἐλπὶς RP<Rf>ἐλπὶς πᾶσα τοῦ σῴζεσθαι ἡμᾶς.<CM>
Πολλῆς <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε ἀσιτίας ὑπαρχούσης τότε σταθεὶς ὁ Παῦλος ἐν μέσῳ αὐτῶν εἶπεν Ἔδει μέν, ὦ ἄνδρες, πειθαρχήσαντάς μοι μὴ ἀνάγεσθαι ἀπὸ τῆς Κρήτης κερδῆσαί τε τὴν ὕβριν ταύτην καὶ τὴν ζημίαν.
καὶ τὰ νῦν παραινῶ ὑμᾶς εὐθυμεῖν, ἀποβολὴ γὰρ ψυχῆς οὐδεμία ἔσται ἐξ ὑμῶν πλὴν τοῦ πλοίου
παρέστη γάρ μοι ταύτῃ τῇ <RF>νυκτὶ WH Treg NIV ] + ἄγγελος RP<Rf>νυκτὶ τοῦ θεοῦ, οὗ <RF>εἰμι WH Treg RP ] + ἐγὼ NIV<Rf>εἰμι, ᾧ καὶ λατρεύω, <RF>ἄγγελος WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἄγγελος
λέγων Μὴ φοβοῦ, Παῦλε Καίσαρί σε δεῖ παραστῆναι, καὶ ἰδοὺ κεχάρισταί σοι ὁ θεὸς πάντας τοὺς πλέοντας μετὰ σοῦ.
διὸ εὐθυμεῖτε, ἄνδρες πιστεύω γὰρ τῷ θεῷ ὅτι οὕτως ἔσται καθ’ ὃν τρόπον λελάληταί μοι.
εἰς νῆσον δέ τινα δεῖ ἡμᾶς ἐκπεσεῖν.<CM>
Ὡς δὲ τεσσαρεσκαιδεκάτη νὺξ ἐγένετο διαφερομένων ἡμῶν ἐν τῷ Ἀδρίᾳ, κατὰ μέσον τῆς νυκτὸς ὑπενόουν οἱ ναῦται προσάγειν τινὰ αὐτοῖς χώραν.
καὶ βολίσαντες εὗρον ὀργυιὰς εἴκοσι, βραχὺ δὲ διαστήσαντες καὶ πάλιν βολίσαντες εὗρον ὀργυιὰς δεκαπέντε
φοβούμενοί τε <RF>μή που κατὰ WH Treg NIV ] μήπως εἰς RP<Rf>μή που κατὰ τραχεῖς τόπους ἐκπέσωμεν ἐκ πρύμνης ῥίψαντες ἀγκύρας τέσσαρας ηὔχοντο ἡμέραν γενέσθαι.
τῶν δὲ ναυτῶν ζητούντων φυγεῖν ἐκ τοῦ πλοίου καὶ χαλασάντων τὴν σκάφην εἰς τὴν θάλασσαν προφάσει ὡς ἐκ πρῴρης <RF>ἀγκύρας μελλόντων WH Treg NIV ] μελλόντων ἀγκύρας RP<Rf>ἀγκύρας μελλόντων ἐκτείνειν,
εἶπεν ὁ Παῦλος τῷ ἑκατοντάρχῃ καὶ τοῖς στρατιώταις Ἐὰν μὴ οὗτοι μείνωσιν ἐν τῷ πλοίῳ, ὑμεῖς σωθῆναι οὐ δύνασθε.
τότε <RF>ἀπέκοψαν οἱ στρατιῶται WH Treg NIV ] οἱ στρατιῶται ἀπέκοψαν RP<Rf>ἀπέκοψαν οἱ στρατιῶται τὰ σχοινία τῆς σκάφης καὶ εἴασαν αὐτὴν ἐκπεσεῖν.<CM>
Ἄχρι δὲ οὗ <RF>ἡμέρα ἤμελλεν WH Treg NIV ] ἤμελλεν ἡμέρα RP<Rf>ἡμέρα ἤμελλεν γίνεσθαι παρεκάλει ὁ Παῦλος ἅπαντας μεταλαβεῖν τροφῆς λέγων Τεσσαρεσκαιδεκάτην σήμερον ἡμέραν προσδοκῶντες ἄσιτοι διατελεῖτε, μηθὲν προσλαβόμενοι
διὸ παρακαλῶ ὑμᾶς <RF>μεταλαβεῖν WH Treg NIV ] προσλαβεῖν RP<Rf>μεταλαβεῖν τροφῆς, τοῦτο γὰρ πρὸς τῆς ὑμετέρας σωτηρίας ὑπάρχει οὐδενὸς γὰρ ὑμῶν θρὶξ <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] ἐκ RP<Rf>ἀπὸ τῆς κεφαλῆς <RF>ἀπολεῖται WH Treg NIV ] πεσεῖται RP<Rf>ἀπολεῖται.
<RF>εἴπας WH Treg NIV ] Εἰπὼν RP<Rf>εἴπας δὲ ταῦτα καὶ λαβὼν ἄρτον εὐχαρίστησεν τῷ θεῷ ἐνώπιον πάντων καὶ κλάσας ἤρξατο ἐσθίειν.
εὔθυμοι δὲ γενόμενοι πάντες καὶ αὐτοὶ προσελάβοντο τροφῆς.
ἤμεθα δὲ <RF>αἱ πᾶσαι ψυχαὶ ἐν τῷ πλοίῳ WH Treg NIV ] ἐν τῷ πλοίῳ αἱ πᾶσαι ψυχαί RP<Rf>αἱ πᾶσαι ψυχαὶ ἐν τῷ πλοίῳ <RF>διακόσιαι Treg NIV RP ] ὡς WH<Rf>διακόσιαι ἑβδομήκοντα ἕξ.
κορεσθέντες <RF>δὲ WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>δὲ τροφῆς ἐκούφιζον τὸ πλοῖον ἐκβαλλόμενοι τὸν σῖτον εἰς τὴν θάλασσαν.<CM>
Ὅτε δὲ ἡμέρα ἐγένετο, τὴν γῆν οὐκ ἐπεγίνωσκον, κόλπον δέ τινα κατενόουν ἔχοντα αἰγιαλὸν εἰς ὃν <RF>ἐβουλεύοντο WH Treg NIV ] ἐβουλεύσαντο RP<Rf>ἐβουλεύοντο εἰ <RF>δύναιντο WH Treg NIV ] δυνατόν RP<Rf>δύναιντο <RF>ἐξῶσαι Treg NIV RP ] ἐκσῶσαι WH<Rf>ἐξῶσαι τὸ πλοῖον.
καὶ τὰς ἀγκύρας περιελόντες εἴων εἰς τὴν θάλασσαν, ἅμα ἀνέντες τὰς ζευκτηρίας τῶν πηδαλίων, καὶ ἐπάραντες τὸν ἀρτέμωνα τῇ πνεούσῃ κατεῖχον εἰς τὸν αἰγιαλόν.
περιπεσόντες δὲ εἰς τόπον διθάλασσον <RF>ἐπέκειλαν WH Treg NIV ] ἐπώκειλαν RP<Rf>ἐπέκειλαν τὴν ναῦν, καὶ ἡ μὲν πρῷρα ἐρείσασα ἔμεινεν ἀσάλευτος, ἡ δὲ πρύμνα ἐλύετο ὑπὸ τῆς <RF>βίας WH ] + τῶν κυμάτων Treg NIV RP<Rf>βίας.
τῶν δὲ στρατιωτῶν βουλὴ ἐγένετο ἵνα τοὺς δεσμώτας ἀποκτείνωσιν, μή τις ἐκκολυμβήσας διαφύγῃ
ὁ δὲ <RF>ἑκατοντάρχης WH Treg NIV ] ἑκατόνταρχος RP<Rf>ἑκατοντάρχης βουλόμενος διασῶσαι τὸν Παῦλον ἐκώλυσεν αὐτοὺς τοῦ βουλήματος, ἐκέλευσέν τε τοὺς δυναμένους κολυμβᾶν ἀπορίψαντας πρώτους ἐπὶ τὴν γῆν ἐξιέναι,
καὶ τοὺς λοιποὺς οὓς μὲν ἐπὶ σανίσιν οὓς δὲ ἐπί τινων τῶν ἀπὸ τοῦ πλοίου καὶ οὕτως ἐγένετο πάντας διασωθῆναι ἐπὶ τὴν γῆν.<CM>
Καὶ διασωθέντες τότε <RF>ἐπέγνωμεν WH Treg NIV ] ἐπέγνωσαν RP<Rf>ἐπέγνωμεν ὅτι <RF>Μελίτη Treg NIV RP ] Μελιτήνη WH<Rf>Μελίτη ἡ νῆσος καλεῖται.
οἵ <RF>τε WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>τε βάρβαροι παρεῖχον οὐ τὴν τυχοῦσαν φιλανθρωπίαν ἡμῖν, <RF>ἅψαντες WH Treg NIV ] ἀνάψαντες RP<Rf>ἅψαντες γὰρ πυρὰν προσελάβοντο πάντας ἡμᾶς διὰ τὸν ὑετὸν τὸν ἐφεστῶτα καὶ διὰ τὸ ψῦχος.
συστρέψαντος δὲ τοῦ Παύλου φρυγάνων <RF>τι WH Treg NIV ] – RP<Rf>τι πλῆθος καὶ ἐπιθέντος ἐπὶ τὴν πυράν, ἔχιδνα <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] ἐκ RP<Rf>ἀπὸ τῆς θέρμης <RF>ἐξελθοῦσα WH Treg NIV ] διεξελθοῦσα RP<Rf>ἐξελθοῦσα καθῆψε τῆς χειρὸς αὐτοῦ.
ὡς δὲ εἶδον οἱ βάρβαροι κρεμάμενον τὸ θηρίον ἐκ τῆς χειρὸς αὐτοῦ, <RF>πρὸς ἀλλήλους ἔλεγον WH Treg NIV ] ἔλεγον πρὸς ἀλλήλους RP<Rf>πρὸς ἀλλήλους ἔλεγον Πάντως φονεύς ἐστιν ὁ ἄνθρωπος οὗτος ὃν διασωθέντα ἐκ τῆς θαλάσσης ἡ δίκη ζῆν οὐκ εἴασεν.
ὁ μὲν οὖν ἀποτινάξας τὸ θηρίον εἰς τὸ πῦρ ἔπαθεν οὐδὲν κακόν
οἱ δὲ προσεδόκων αὐτὸν μέλλειν πίμπρασθαι ἢ καταπίπτειν ἄφνω νεκρόν. ἐπὶ πολὺ δὲ αὐτῶν προσδοκώντων καὶ θεωρούντων μηδὲν ἄτοπον εἰς αὐτὸν γινόμενον, <RF>μεταβαλόμενοι WH Treg NIV ] μεταβαλλόμενοι RP<Rf>μεταβαλόμενοι ἔλεγον <RF>αὐτὸν εἶναι θεόν WH Treg NIV ] θεὸν αὐτὸν εἶναι RP<Rf>αὐτὸν εἶναι θεόν.<CM>
Ἐν δὲ τοῖς περὶ τὸν τόπον ἐκεῖνον ὑπῆρχεν χωρία τῷ πρώτῳ τῆς νήσου ὀνόματι Ποπλίῳ, ὃς ἀναδεξάμενος ἡμᾶς <RF>τρεῖς ἡμέρας Treg NIV RP ] ἡμέρας τρεῖς WH<Rf>τρεῖς ἡμέρας φιλοφρόνως ἐξένισεν.
ἐγένετο δὲ τὸν πατέρα τοῦ Ποπλίου πυρετοῖς καὶ <RF>δυσεντερίῳ WH Treg NIV ] δυσεντερίᾳ RP<Rf>δυσεντερίῳ συνεχόμενον κατακεῖσθαι, πρὸς ὃν ὁ Παῦλος εἰσελθὼν καὶ προσευξάμενος ἐπιθεὶς τὰς χεῖρας αὐτῷ ἰάσατο αὐτόν.
τούτου <RF>δὲ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>δὲ γενομένου καὶ οἱ λοιποὶ οἱ <RF>ἐν τῇ νήσῳ ἔχοντες ἀσθενείας WH Treg NIV ] ἔχοντες ἀσθενείας ἐν τῇ νήσῳ RP<Rf>ἐν τῇ νήσῳ ἔχοντες ἀσθενείας προσήρχοντο καὶ ἐθεραπεύοντο,
οἳ καὶ πολλαῖς τιμαῖς ἐτίμησαν ἡμᾶς καὶ ἀναγομένοις ἐπέθεντο τὰ πρὸς <RF>τὰς χρείας WH Treg NIV ] τὴν χρείαν RP<Rf>τὰς χρείας.<CM>
Μετὰ δὲ τρεῖς μῆνας <RF>ἀνήχθημεν WH Treg NIV ] ἤχθημεν RP<Rf>ἀνήχθημεν ἐν πλοίῳ παρακεχειμακότι ἐν τῇ νήσῳ Ἀλεξανδρίνῳ, παρασήμῳ Διοσκούροις.
καὶ καταχθέντες εἰς Συρακούσας ἐπεμείναμεν ἡμέρας τρεῖς,
ὅθεν <RF>περιελόντες WH NIV ] περιελθόντες Treg RP<Rf>περιελόντες κατηντήσαμεν εἰς Ῥήγιον. καὶ μετὰ μίαν ἡμέραν ἐπιγενομένου νότου δευτεραῖοι ἤλθομεν εἰς Ποτιόλους,
οὗ εὑρόντες ἀδελφοὺς παρεκλήθημεν <RF>παρ᾽ WH Treg NIV ] ἐπ᾽ RP<Rf>παρ’ αὐτοῖς ἐπιμεῖναι ἡμέρας ἑπτά καὶ οὕτως εἰς τὴν Ῥώμην ἤλθαμεν.
κἀκεῖθεν οἱ ἀδελφοὶ ἀκούσαντες τὰ περὶ ἡμῶν <RF>ἦλθαν WH Treg NIV ] ἐξῆλθον RP<Rf>ἦλθαν εἰς ἀπάντησιν ἡμῖν ἄχρι Ἀππίου Φόρου καὶ Τριῶν Ταβερνῶν, οὓς ἰδὼν ὁ Παῦλος εὐχαριστήσας τῷ θεῷ ἔλαβε θάρσος.<CM>
Ὅτε δὲ <RF>εἰσήλθομεν WH Treg NIV ] ἤλθομεν RP<Rf>εἰσήλθομεν εἰς Ῥώμην, <RF>ἐπετράπη τῷ Παύλῳ WH Treg NIV] ὁ ἑκατόνταρχος παρέδωκεν τοὺς δεσμίους τῷ στρατοπεδάρχῃ τῷ δὲ Παύλῳ ἐπετράπη RP<Rf>ἐπετράπη τῷ Παύλῳ μένειν καθ’ ἑαυτὸν σὺν τῷ φυλάσσοντι αὐτὸν στρατιώτῃ.<CM>
Ἐγένετο δὲ μετὰ ἡμέρας τρεῖς συγκαλέσασθαι <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] τὸν Παῦλον RP<Rf>αὐτὸν τοὺς ὄντας τῶν Ἰουδαίων πρώτους συνελθόντων δὲ αὐτῶν ἔλεγεν πρὸς αὐτούς <RF>Ἐγώ ἄνδρες ἀδελφοί WH Treg NIV ] Ἄνδρες ἀδελφοί ἐγὼ RP<Rf>Ἐγώ, ἄνδρες ἀδελφοί, οὐδὲν ἐναντίον ποιήσας τῷ λαῷ ἢ τοῖς ἔθεσι τοῖς πατρῴοις δέσμιος ἐξ Ἱεροσολύμων παρεδόθην εἰς τὰς χεῖρας τῶν Ῥωμαίων,
οἵτινες ἀνακρίναντές με ἐβούλοντο ἀπολῦσαι διὰ τὸ μηδεμίαν αἰτίαν θανάτου ὑπάρχειν ἐν ἐμοί
ἀντιλεγόντων δὲ τῶν Ἰουδαίων ἠναγκάσθην ἐπικαλέσασθαι Καίσαρα, οὐχ ὡς τοῦ ἔθνους μου ἔχων τι <RF>κατηγορεῖν WH Treg NIV ] κατηγορῆσαι RP<Rf>κατηγορεῖν.
διὰ ταύτην οὖν τὴν αἰτίαν παρεκάλεσα ὑμᾶς ἰδεῖν καὶ προσλαλῆσαι, ἕνεκεν γὰρ τῆς ἐλπίδος τοῦ Ἰσραὴλ τὴν ἅλυσιν ταύτην περίκειμαι.
οἱ δὲ πρὸς αὐτὸν εἶπαν Ἡμεῖς οὔτε γράμματα περὶ σοῦ ἐδεξάμεθα ἀπὸ τῆς Ἰουδαίας, οὔτε παραγενόμενός τις τῶν ἀδελφῶν ἀπήγγειλεν ἢ ἐλάλησέν τι περὶ σοῦ πονηρόν.
ἀξιοῦμεν δὲ παρὰ σοῦ ἀκοῦσαι ἃ φρονεῖς, περὶ μὲν γὰρ τῆς αἱρέσεως ταύτης γνωστὸν <RF>ἡμῖν ἐστιν WH Treg NIV ] ἐστιν ἡμῖν RP<Rf>ἡμῖν ἐστιν ὅτι πανταχοῦ ἀντιλέγεται.<CM>
Ταξάμενοι δὲ αὐτῷ ἡμέραν <RF>ἧκον RP ] ἦλθον WH Treg NIV<Rf>ἧκον πρὸς αὐτὸν εἰς τὴν ξενίαν πλείονες, οἷς ἐξετίθετο διαμαρτυρόμενος τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ πείθων τε <RF>αὐτοὺς WH Treg NIV ] + τὰ RP<Rf>αὐτοὺς περὶ τοῦ Ἰησοῦ ἀπό τε τοῦ νόμου Μωϋσέως καὶ τῶν προφητῶν ἀπὸ πρωῒ ἕως ἑσπέρας.
καὶ οἱ μὲν ἐπείθοντο τοῖς λεγομένοις οἱ δὲ ἠπίστουν,
ἀσύμφωνοι δὲ ὄντες πρὸς ἀλλήλους ἀπελύοντο, εἰπόντος τοῦ Παύλου ῥῆμα ἓν ὅτι Καλῶς τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ἐλάλησεν διὰ Ἠσαΐου τοῦ προφήτου πρὸς τοὺς πατέρας <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] ἡμῶν RP<Rf>ὑμῶν
<RF>λέγων WH Treg NIV ] λέγον RP<Rf>λέγων Πορεύθητι πρὸς τὸν λαὸν τοῦτον καὶ εἰπόν Ἀκοῇ ἀκούσετε καὶ οὐ μὴ συνῆτε, καὶ βλέποντες βλέψετε καὶ οὐ μὴ ἴδητε
ἐπαχύνθη γὰρ ἡ καρδία τοῦ λαοῦ τούτου, καὶ τοῖς ὠσὶν βαρέως ἤκουσαν, καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτῶν ἐκάμμυσαν μήποτε ἴδωσιν τοῖς ὀφθαλμοῖς καὶ τοῖς ὠσὶν ἀκούσωσιν καὶ τῇ καρδίᾳ συνῶσιν καὶ ἐπιστρέψωσιν, καὶ ἰάσομαι αὐτούς.
γνωστὸν οὖν <RF>ἔστω ὑμῖν Treg NIV RP ] ὑμῖν ἔστω WH<Rf>ἔστω ὑμῖν ὅτι τοῖς ἔθνεσιν ἀπεστάλη <RF>τοῦτο WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦτο τὸ σωτήριον τοῦ θεοῦ αὐτοὶ καὶ <RF>ἀκούσονται WH Treg NIV ] + 29 Καὶ ταῦτα αὐτοῦ εἰπόντος, ἀπῆλθον οἱ Ἰουδαῖοι, πολλὴν ἔχοντες ἐν ἑαυτοῖς συζήτησιν. RP<Rf>ἀκούσονται.
--<CM>
<RF>Ἐνέμεινεν WH Treg NIV ] Ἔμεινεν RP<Rf>Ἐνέμεινεν <RF>δὲ WH Treg NIV ] + ὁ Παῦλος RP<Rf>δὲ διετίαν ὅλην ἐν ἰδίῳ μισθώματι, καὶ ἀπεδέχετο πάντας τοὺς εἰσπορευομένους πρὸς αὐτόν,
κηρύσσων τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ καὶ διδάσκων τὰ περὶ τοῦ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ μετὰ πάσης παρρησίας ἀκωλύτως.<CM>
Παῦλος δοῦλος <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ WH RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ, κλητὸς ἀπόστολος, ἀφωρισμένος εἰς εὐαγγέλιον θεοῦ
ὃ προεπηγγείλατο διὰ τῶν προφητῶν αὐτοῦ ἐν γραφαῖς ἁγίαις
περὶ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ, τοῦ γενομένου ἐκ σπέρματος Δαυὶδ κατὰ σάρκα,
τοῦ ὁρισθέντος υἱοῦ θεοῦ ἐν δυνάμει κατὰ πνεῦμα ἁγιωσύνης ἐξ ἀναστάσεως νεκρῶν, Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ κυρίου ἡμῶν,
δι’ οὗ ἐλάβομεν χάριν καὶ ἀποστολὴν εἰς ὑπακοὴν πίστεως ἐν πᾶσιν τοῖς ἔθνεσιν ὑπὲρ τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ,
ἐν οἷς ἐστε καὶ ὑμεῖς κλητοὶ Ἰησοῦ Χριστοῦ,
πᾶσιν τοῖς οὖσιν ἐν Ῥώμῃ ἀγαπητοῖς θεοῦ, κλητοῖς ἁγίοις χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ πατρὸς ἡμῶν καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Πρῶτον μὲν εὐχαριστῶ τῷ θεῷ μου διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ <RF>περὶ WH Treg NIV ] ὑπὲρ RP<Rf>περὶ πάντων ὑμῶν, ὅτι ἡ πίστις ὑμῶν καταγγέλλεται ἐν ὅλῳ τῷ κόσμῳ.
μάρτυς γάρ μού ἐστιν ὁ θεός, ᾧ λατρεύω ἐν τῷ πνεύματί μου ἐν τῷ εὐαγγελίῳ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ, ὡς ἀδιαλείπτως μνείαν ὑμῶν ποιοῦμαι
πάντοτε ἐπὶ τῶν προσευχῶν μου, δεόμενος εἴ πως ἤδη ποτὲ εὐοδωθήσομαι ἐν τῷ θελήματι τοῦ θεοῦ ἐλθεῖν πρὸς ὑμᾶς.
ἐπιποθῶ γὰρ ἰδεῖν ὑμᾶς, ἵνα τι μεταδῶ χάρισμα ὑμῖν πνευματικὸν εἰς τὸ στηριχθῆναι ὑμᾶς,
τοῦτο δέ ἐστιν συμπαρακληθῆναι ἐν ὑμῖν διὰ τῆς ἐν ἀλλήλοις πίστεως ὑμῶν τε καὶ ἐμοῦ.
οὐ θέλω δὲ ὑμᾶς ἀγνοεῖν, ἀδελφοί, ὅτι πολλάκις προεθέμην ἐλθεῖν πρὸς ὑμᾶς, καὶ ἐκωλύθην ἄχρι τοῦ δεῦρο, ἵνα τινὰ καρπὸν σχῶ καὶ ἐν ὑμῖν καθὼς καὶ ἐν τοῖς λοιποῖς ἔθνεσιν.
Ἕλλησίν τε καὶ βαρβάροις, σοφοῖς τε καὶ ἀνοήτοις ὀφειλέτης εἰμί
οὕτως τὸ κατ’ ἐμὲ πρόθυμον καὶ ὑμῖν τοῖς ἐν Ῥώμῃ εὐαγγελίσασθαι.<CM>
Οὐ γὰρ ἐπαισχύνομαι τὸ <RF>εὐαγγέλιον WH Treg NIV ] + τοῦ χριστοῦ RP<Rf>εὐαγγέλιον, δύναμις γὰρ θεοῦ ἐστιν εἰς σωτηρίαν παντὶ τῷ πιστεύοντι, Ἰουδαίῳ τε πρῶτον καὶ Ἕλληνι
δικαιοσύνη γὰρ θεοῦ ἐν αὐτῷ ἀποκαλύπτεται ἐκ πίστεως εἰς πίστιν, καθὼς γέγραπται Ὁ δὲ δίκαιος ἐκ πίστεως ζήσεται.<CM>
Ἀποκαλύπτεται γὰρ ὀργὴ θεοῦ ἀπ’ οὐρανοῦ ἐπὶ πᾶσαν ἀσέβειαν καὶ ἀδικίαν ἀνθρώπων τῶν τὴν ἀλήθειαν ἐν ἀδικίᾳ κατεχόντων,
διότι τὸ γνωστὸν τοῦ θεοῦ φανερόν ἐστιν ἐν αὐτοῖς, ὁ <RF>θεὸς γὰρ WH Treg NIV ] γὰρ θεὸς RP<Rf>θεὸς γὰρ αὐτοῖς ἐφανέρωσεν.
τὰ γὰρ ἀόρατα αὐτοῦ ἀπὸ κτίσεως κόσμου τοῖς ποιήμασιν νοούμενα καθορᾶται, ἥ τε ἀΐδιος αὐτοῦ δύναμις καὶ θειότης, εἰς τὸ εἶναι αὐτοὺς ἀναπολογήτους,
διότι γνόντες τὸν θεὸν οὐχ ὡς θεὸν ἐδόξασαν ἢ ηὐχαρίστησαν, ἀλλὰ ἐματαιώθησαν ἐν τοῖς διαλογισμοῖς αὐτῶν καὶ ἐσκοτίσθη ἡ ἀσύνετος αὐτῶν καρδία
φάσκοντες εἶναι σοφοὶ ἐμωράνθησαν,
καὶ ἤλλαξαν τὴν δόξαν τοῦ ἀφθάρτου θεοῦ ἐν ὁμοιώματι εἰκόνος φθαρτοῦ ἀνθρώπου καὶ πετεινῶν καὶ τετραπόδων καὶ ἑρπετῶν.<CM>
<RF>Διὸ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>Διὸ παρέδωκεν αὐτοὺς ὁ θεὸς ἐν ταῖς ἐπιθυμίαις τῶν καρδιῶν αὐτῶν εἰς ἀκαθαρσίαν τοῦ ἀτιμάζεσθαι τὰ σώματα αὐτῶν ἐν <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] ἑαυτοῖς RP<Rf>αὐτοῖς,
οἵτινες μετήλλαξαν τὴν ἀλήθειαν τοῦ θεοῦ ἐν τῷ ψεύδει, καὶ ἐσεβάσθησαν καὶ ἐλάτρευσαν τῇ κτίσει παρὰ τὸν κτίσαντα, ὅς ἐστιν εὐλογητὸς εἰς τοὺς αἰῶνας ἀμήν.<CM>
Διὰ τοῦτο παρέδωκεν αὐτοὺς ὁ θεὸς εἰς πάθη ἀτιμίας αἵ τε γὰρ θήλειαι αὐτῶν μετήλλαξαν τὴν φυσικὴν χρῆσιν εἰς τὴν παρὰ φύσιν,
ὁμοίως τε καὶ οἱ ἄρσενες ἀφέντες τὴν φυσικὴν χρῆσιν τῆς θηλείας ἐξεκαύθησαν ἐν τῇ ὀρέξει αὐτῶν εἰς ἀλλήλους, ἄρσενες ἐν ἄρσεσιν τὴν ἀσχημοσύνην κατεργαζόμενοι καὶ τὴν ἀντιμισθίαν ἣν ἔδει τῆς πλάνης αὐτῶν ἐν <RF>ἑαυτοῖς Treg NIV RP ] αὑτοῖς WH<Rf>ἑαυτοῖς ἀπολαμβάνοντες.<CM>
Καὶ καθὼς οὐκ ἐδοκίμασαν τὸν θεὸν ἔχειν ἐν ἐπιγνώσει, παρέδωκεν αὐτοὺς ὁ θεὸς εἰς ἀδόκιμον νοῦν, ποιεῖν τὰ μὴ καθήκοντα,
πεπληρωμένους πάσῃ <RF>ἀδικίᾳ WH Treg NIV ] + πορνείᾳ RP<Rf>ἀδικίᾳ πονηρίᾳ πλεονεξίᾳ κακίᾳ, μεστοὺς φθόνου φόνου ἔριδος δόλου κακοηθείας, ψιθυριστάς,
καταλάλους, θεοστυγεῖς, ὑβριστάς, ὑπερηφάνους, ἀλαζόνας, ἐφευρετὰς κακῶν, γονεῦσιν ἀπειθεῖς,
ἀσυνέτους, ἀσυνθέτους, <RF>ἀστόργους WH Treg NIV ] + ἀσπόνδους RP<Rf>ἀστόργους, ἀνελεήμονας
οἵτινες τὸ δικαίωμα τοῦ θεοῦ ἐπιγνόντες, ὅτι οἱ τὰ τοιαῦτα πράσσοντες ἄξιοι θανάτου εἰσίν, οὐ μόνον αὐτὰ ποιοῦσιν ἀλλὰ καὶ συνευδοκοῦσιν τοῖς πράσσουσιν.<CM>
Διὸ ἀναπολόγητος εἶ, ὦ ἄνθρωπε πᾶς ὁ κρίνων ἐν ᾧ γὰρ κρίνεις τὸν ἕτερον, σεαυτὸν κατακρίνεις, τὰ γὰρ αὐτὰ πράσσεις ὁ κρίνων
οἴδαμεν δὲ ὅτι τὸ κρίμα τοῦ θεοῦ ἐστιν κατὰ ἀλήθειαν ἐπὶ τοὺς τὰ τοιαῦτα πράσσοντας.
λογίζῃ δὲ τοῦτο, ὦ ἄνθρωπε ὁ κρίνων τοὺς τὰ τοιαῦτα πράσσοντας καὶ ποιῶν αὐτά, ὅτι σὺ ἐκφεύξῃ τὸ κρίμα τοῦ θεοῦ;
ἢ τοῦ πλούτου τῆς χρηστότητος αὐτοῦ καὶ τῆς ἀνοχῆς καὶ τῆς μακροθυμίας καταφρονεῖς, ἀγνοῶν ὅτι τὸ χρηστὸν τοῦ θεοῦ εἰς μετάνοιάν σε ἄγει;
κατὰ δὲ τὴν σκληρότητά σου καὶ ἀμετανόητον καρδίαν θησαυρίζεις σεαυτῷ ὀργὴν ἐν ἡμέρᾳ ὀργῆς καὶ <RF>ἀποκαλύψεως WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἀποκαλύψεως δικαιοκρισίας τοῦ θεοῦ,
ὃς ἀποδώσει ἑκάστῳ κατὰ τὰ ἔργα αὐτοῦ
τοῖς μὲν καθ’ ὑπομονὴν ἔργου ἀγαθοῦ δόξαν καὶ τιμὴν καὶ ἀφθαρσίαν ζητοῦσιν ζωὴν αἰώνιον
τοῖς δὲ ἐξ ἐριθείας καὶ <RF>ἀπειθοῦσι WH Treg NIV ] + μὲν RP<Rf>ἀπειθοῦσι τῇ ἀληθείᾳ πειθομένοις δὲ τῇ ἀδικίᾳ <RF>ὀργὴ καὶ θυμός WH Treg NIV ] θυμὸς καὶ ὀργή RP<Rf>ὀργὴ καὶ θυμός,
θλῖψις καὶ στενοχωρία, ἐπὶ πᾶσαν ψυχὴν ἀνθρώπου τοῦ κατεργαζομένου τὸ κακόν, Ἰουδαίου τε πρῶτον καὶ Ἕλληνος
δόξα δὲ καὶ τιμὴ καὶ εἰρήνη παντὶ τῷ ἐργαζομένῳ τὸ ἀγαθόν, Ἰουδαίῳ τε πρῶτον καὶ Ἕλληνι
οὐ γάρ ἐστιν προσωπολημψία παρὰ τῷ θεῷ.<CM>
Ὅσοι γὰρ ἀνόμως ἥμαρτον, ἀνόμως καὶ ἀπολοῦνται καὶ ὅσοι ἐν νόμῳ ἥμαρτον, διὰ νόμου κριθήσονται
οὐ γὰρ οἱ ἀκροαταὶ <RF>νόμου WH Treg NIV ] τοῦ νόμου RP<Rf>νόμου δίκαιοι παρὰ <RF>τῷ WH NIV RP ] – Treg<Rf>τῷ θεῷ, ἀλλ’ οἱ ποιηταὶ <RF>νόμου WH Treg NIV ] τοῦ νόμου RP<Rf>νόμου δικαιωθήσονται.
ὅταν γὰρ ἔθνη τὰ μὴ νόμον ἔχοντα φύσει τὰ τοῦ νόμου <RF>ποιῶσιν WH Treg NIV ] ποιῇ RP<Rf>ποιῶσιν, οὗτοι νόμον μὴ ἔχοντες ἑαυτοῖς εἰσιν νόμος
οἵτινες ἐνδείκνυνται τὸ ἔργον τοῦ νόμου γραπτὸν ἐν ταῖς καρδίαις αὐτῶν, συμμαρτυρούσης αὐτῶν τῆς συνειδήσεως καὶ μεταξὺ ἀλλήλων τῶν λογισμῶν κατηγορούντων ἢ καὶ ἀπολογουμένων,
ἐν <RF>ἡμέρᾳ ὅτε Treg NIV RP ] ᾗ ἡμέρᾳ WH<Rf>ἡμέρᾳ ὅτε <RF>κρίνει WH NIV ] κρινεῖ Treg RP<Rf>κρίνει ὁ θεὸς τὰ κρυπτὰ τῶν ἀνθρώπων κατὰ τὸ εὐαγγέλιόν μου διὰ <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH NA ] Ἰησοῦ Χριστοῦ Treg NIV RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ.<CM>
<RF>Εἰ δὲ WH Treg NIV ] Ἴδε RP<Rf>Εἰ δὲ σὺ Ἰουδαῖος ἐπονομάζῃ καὶ ἐπαναπαύῃ <RF>νόμῳ WH Treg NIV ] τῷ νόμῳ RP<Rf>νόμῳ καὶ καυχᾶσαι ἐν θεῷ
καὶ γινώσκεις τὸ θέλημα καὶ δοκιμάζεις τὰ διαφέροντα κατηχούμενος ἐκ τοῦ νόμου,
πέποιθάς τε σεαυτὸν ὁδηγὸν εἶναι τυφλῶν, φῶς τῶν ἐν σκότει,
παιδευτὴν ἀφρόνων, διδάσκαλον νηπίων, ἔχοντα τὴν μόρφωσιν τῆς γνώσεως καὶ τῆς ἀληθείας ἐν τῷ νόμῳ—
ὁ οὖν διδάσκων ἕτερον σεαυτὸν οὐ διδάσκεις; ὁ κηρύσσων μὴ κλέπτειν κλέπτεις;
ὁ λέγων μὴ μοιχεύειν μοιχεύεις; ὁ βδελυσσόμενος τὰ εἴδωλα ἱεροσυλεῖς;
ὃς ἐν νόμῳ καυχᾶσαι, διὰ τῆς παραβάσεως τοῦ νόμου τὸν θεὸν ἀτιμάζεις;
τὸ γὰρ ὄνομα τοῦ θεοῦ δι’ ὑμᾶς βλασφημεῖται ἐν τοῖς ἔθνεσιν, καθὼς γέγραπται.<CM>
Περιτομὴ μὲν γὰρ ὠφελεῖ ἐὰν νόμον πράσσῃς ἐὰν δὲ παραβάτης νόμου ᾖς, ἡ περιτομή σου ἀκροβυστία γέγονεν.
ἐὰν οὖν ἡ ἀκροβυστία τὰ δικαιώματα τοῦ νόμου φυλάσσῃ, <RF>οὐχ WH Treg NIV ] οὐχὶ RP<Rf>οὐχ ἡ ἀκροβυστία αὐτοῦ εἰς περιτομὴν λογισθήσεται;
καὶ κρινεῖ ἡ ἐκ φύσεως ἀκροβυστία τὸν νόμον τελοῦσα σὲ τὸν διὰ γράμματος καὶ περιτομῆς παραβάτην νόμου.
οὐ γὰρ ὁ ἐν τῷ φανερῷ Ἰουδαῖός ἐστιν, οὐδὲ ἡ ἐν τῷ φανερῷ ἐν σαρκὶ περιτομή
ἀλλ’ ὁ ἐν τῷ κρυπτῷ Ἰουδαῖος, καὶ περιτομὴ καρδίας ἐν πνεύματι οὐ γράμματι, οὗ ὁ ἔπαινος οὐκ ἐξ ἀνθρώπων ἀλλ’ ἐκ τοῦ θεοῦ.<CM>
Τί οὖν τὸ περισσὸν τοῦ Ἰουδαίου, ἢ τίς ἡ ὠφέλεια τῆς περιτομῆς;
πολὺ κατὰ πάντα τρόπον. πρῶτον μὲν <RF>γὰρ WH NIV RP ] – Treg<Rf>γὰρ ὅτι ἐπιστεύθησαν τὰ λόγια τοῦ θεοῦ.
τί γάρ; εἰ ἠπίστησάν τινες, μὴ ἡ ἀπιστία αὐτῶν τὴν πίστιν τοῦ θεοῦ καταργήσει;
μὴ γένοιτο γινέσθω δὲ ὁ θεὸς ἀληθής, πᾶς δὲ ἄνθρωπος ψεύστης, <RF>καθὼς NIV RP ] καθάπερ WH Treg<Rf>καθὼς γέγραπται Ὅπως ἂν δικαιωθῇς ἐν τοῖς λόγοις σου καὶ <RF>νικήσεις WH NIV ] νικήσῃς Treg RP<Rf>νικήσεις ἐν τῷ κρίνεσθαί σε.
εἰ δὲ ἡ ἀδικία ἡμῶν θεοῦ δικαιοσύνην συνίστησιν, τί ἐροῦμεν; μὴ ἄδικος ὁ θεὸς ὁ ἐπιφέρων τὴν ὀργήν; κατὰ ἄνθρωπον λέγω.
μὴ γένοιτο ἐπεὶ πῶς κρινεῖ ὁ θεὸς τὸν κόσμον;
εἰ <RF>δὲ WH NIV ] γὰρ Treg RP<Rf>δὲ ἡ ἀλήθεια τοῦ θεοῦ ἐν τῷ ἐμῷ ψεύσματι ἐπερίσσευσεν εἰς τὴν δόξαν αὐτοῦ, τί ἔτι κἀγὼ ὡς ἁμαρτωλὸς κρίνομαι,
καὶ μὴ καθὼς βλασφημούμεθα καὶ καθώς φασίν τινες ἡμᾶς λέγειν ὅτι Ποιήσωμεν τὰ κακὰ ἵνα ἔλθῃ τὰ ἀγαθά; ὧν τὸ κρίμα ἔνδικόν ἐστιν.<CM>
Τί οὖν; προεχόμεθα; οὐ πάντως, προῃτιασάμεθα γὰρ Ἰουδαίους τε καὶ Ἕλληνας πάντας ὑφ’ ἁμαρτίαν εἶναι,
καθὼς γέγραπται ὅτι Οὐκ ἔστιν δίκαιος οὐδὲ εἷς,
οὐκ ἔστιν <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ συνίων, οὐκ ἔστιν <RF>ὁ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ὁ ἐκζητῶν τὸν θεόν
πάντες ἐξέκλιναν, ἅμα ἠχρεώθησαν οὐκ <RF>ἔστιν WH Treg RP ] + ὁ NIV<Rf>ἔστιν ποιῶν χρηστότητα, οὐκ ἔστιν ἕως ἑνός.
τάφος ἀνεῳγμένος ὁ λάρυγξ αὐτῶν, ταῖς γλώσσαις αὐτῶν ἐδολιοῦσαν, ἰὸς ἀσπίδων ὑπὸ τὰ χείλη αὐτῶν,
ὧν τὸ στόμα ἀρᾶς καὶ πικρίας γέμει
ὀξεῖς οἱ πόδες αὐτῶν ἐκχέαι αἷμα,
σύντριμμα καὶ ταλαιπωρία ἐν ταῖς ὁδοῖς αὐτῶν,
καὶ ὁδὸν εἰρήνης οὐκ ἔγνωσαν.
οὐκ ἔστιν φόβος θεοῦ ἀπέναντι τῶν ὀφθαλμῶν αὐτῶν.<CM>
Οἴδαμεν δὲ ὅτι ὅσα ὁ νόμος λέγει τοῖς ἐν τῷ νόμῳ λαλεῖ, ἵνα πᾶν στόμα φραγῇ καὶ ὑπόδικος γένηται πᾶς ὁ κόσμος τῷ θεῷ
διότι ἐξ ἔργων νόμου οὐ δικαιωθήσεται πᾶσα σὰρξ ἐνώπιον αὐτοῦ, διὰ γὰρ νόμου ἐπίγνωσις ἁμαρτίας.<CM>
Νυνὶ δὲ χωρὶς νόμου δικαιοσύνη θεοῦ πεφανέρωται, μαρτυρουμένη ὑπὸ τοῦ νόμου καὶ τῶν προφητῶν,
δικαιοσύνη δὲ θεοῦ διὰ πίστεως Ἰησοῦ Χριστοῦ, εἰς <RF>πάντας WH Treg NIV ] καὶ ἐπὶ πάντας RP<Rf>πάντας τοὺς πιστεύοντας, οὐ γάρ ἐστιν διαστολή.
πάντες γὰρ ἥμαρτον καὶ ὑστεροῦνται τῆς δόξης τοῦ θεοῦ,
δικαιούμενοι δωρεὰν τῇ αὐτοῦ χάριτι διὰ τῆς ἀπολυτρώσεως τῆς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ
ὃν προέθετο ὁ θεὸς ἱλαστήριον <RF>διὰ WH Treg ] + τῆς NIV RP<Rf>διὰ πίστεως ἐν τῷ αὐτοῦ αἵματι εἰς ἔνδειξιν τῆς δικαιοσύνης αὐτοῦ διὰ τὴν πάρεσιν τῶν προγεγονότων ἁμαρτημάτων
ἐν τῇ ἀνοχῇ τοῦ θεοῦ, πρὸς <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν ἔνδειξιν τῆς δικαιοσύνης αὐτοῦ ἐν τῷ νῦν καιρῷ, εἰς τὸ εἶναι αὐτὸν δίκαιον καὶ δικαιοῦντα τὸν ἐκ πίστεως Ἰησοῦ.<CM>
Ποῦ οὖν ἡ καύχησις; ἐξεκλείσθη. διὰ ποίου νόμου; τῶν ἔργων; οὐχί, ἀλλὰ διὰ νόμου πίστεως.
λογιζόμεθα <RF>γὰρ WH Treg NIV ] οὖν RP<Rf>γὰρ <RF>δικαιοῦσθαι πίστει WH Treg NIV ] πίστει δικαιοῦσθαι RP<Rf>δικαιοῦσθαι πίστει ἄνθρωπον χωρὶς ἔργων νόμου.
ἢ Ἰουδαίων ὁ θεὸς μόνον; <RF>οὐχὶ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>οὐχὶ καὶ ἐθνῶν; ναὶ καὶ ἐθνῶν,
<RF>εἴπερ WH Treg NIV] ἐπείπερ RP<Rf>εἴπερ εἷς ὁ θεός, ὃς δικαιώσει περιτομὴν ἐκ πίστεως καὶ ἀκροβυστίαν διὰ τῆς πίστεως.
νόμον οὖν καταργοῦμεν διὰ τῆς πίστεως; μὴ γένοιτο, ἀλλὰ νόμον <RF>ἱστάνομεν WH Treg NIV ] ἱστῶμεν RP<Rf>ἱστάνομεν.<CM>
Τί οὖν ἐροῦμεν <RF>εὑρηκέναι Treg NIV ] – WH RP<Rf>εὑρηκέναι Ἀβραὰμ τὸν <RF>προπάτορα WH Treg NIV ] πατέρα RP<Rf>προπάτορα <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] + εὑρηκέναι RP<Rf>ἡμῶν κατὰ σάρκα;
εἰ γὰρ Ἀβραὰμ ἐξ ἔργων ἐδικαιώθη, ἔχει καύχημα ἀλλ’ οὐ <RF>πρὸς WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>πρὸς θεόν,
τί γὰρ ἡ γραφὴ λέγει; Ἐπίστευσεν δὲ Ἀβραὰμ τῷ θεῷ καὶ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην.
τῷ δὲ ἐργαζομένῳ ὁ μισθὸς οὐ λογίζεται κατὰ χάριν ἀλλὰ κατὰ ὀφείλημα
τῷ δὲ μὴ ἐργαζομένῳ, πιστεύοντι δὲ ἐπὶ τὸν δικαιοῦντα τὸν ἀσεβῆ, λογίζεται ἡ πίστις αὐτοῦ εἰς δικαιοσύνην,
καθάπερ καὶ Δαυὶδ λέγει τὸν μακαρισμὸν τοῦ ἀνθρώπου ᾧ ὁ θεὸς λογίζεται δικαιοσύνην χωρὶς ἔργων
Μακάριοι ὧν ἀφέθησαν αἱ ἀνομίαι καὶ ὧν ἐπεκαλύφθησαν αἱ ἁμαρτίαι,
μακάριος ἀνὴρ <RF>οὗ WH Treg NIV ] ᾧ RP<Rf>οὗ οὐ μὴ λογίσηται κύριος ἁμαρτίαν.<CM>
Ὁ μακαρισμὸς οὖν οὗτος ἐπὶ τὴν περιτομὴν ἢ καὶ ἐπὶ τὴν ἀκροβυστίαν; λέγομεν <RF>γάρ WH Treg NIV ] + ὅτι RP<Rf>γάρ Ἐλογίσθη τῷ Ἀβραὰμ ἡ πίστις εἰς δικαιοσύνην.
πῶς οὖν ἐλογίσθη; ἐν περιτομῇ ὄντι ἢ ἐν ἀκροβυστίᾳ; οὐκ ἐν περιτομῇ ἀλλ’ ἐν ἀκροβυστίᾳ
καὶ σημεῖον ἔλαβεν περιτομῆς, σφραγῖδα τῆς δικαιοσύνης τῆς πίστεως τῆς ἐν τῇ ἀκροβυστίᾳ, εἰς τὸ εἶναι αὐτὸν πατέρα πάντων τῶν πιστευόντων δι’ ἀκροβυστίας, εἰς τὸ <RF>λογισθῆναι WH Treg NIV ] + καὶ RP NA<Rf>λογισθῆναι αὐτοῖς τὴν δικαιοσύνην,
καὶ πατέρα περιτομῆς τοῖς οὐκ ἐκ περιτομῆς μόνον ἀλλὰ καὶ τοῖς στοιχοῦσιν τοῖς ἴχνεσιν τῆς <RF>ἐν ἀκροβυστίᾳ πίστεως WH Treg NIV ] πίστεως τῆς ἐν τῇ ἀκροβυστίᾳ RP<Rf>ἐν ἀκροβυστίᾳ πίστεως τοῦ πατρὸς ἡμῶν Ἀβραάμ.<CM>
Οὐ γὰρ διὰ νόμου ἡ ἐπαγγελία τῷ Ἀβραὰμ ἢ τῷ σπέρματι αὐτοῦ, τὸ κληρονόμον αὐτὸν <RF>εἶναι WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>εἶναι κόσμου, ἀλλὰ διὰ δικαιοσύνης πίστεως
εἰ γὰρ οἱ ἐκ νόμου κληρονόμοι, κεκένωται ἡ πίστις καὶ κατήργηται ἡ ἐπαγγελία
ὁ γὰρ νόμος ὀργὴν κατεργάζεται, οὗ <RF>δὲ WH Treg NIV ] γὰρ RP<Rf>δὲ οὐκ ἔστιν νόμος, οὐδὲ παράβασις.<CM>
Διὰ τοῦτο ἐκ πίστεως, ἵνα κατὰ χάριν, εἰς τὸ εἶναι βεβαίαν τὴν ἐπαγγελίαν παντὶ τῷ σπέρματι, οὐ τῷ ἐκ τοῦ νόμου μόνον ἀλλὰ καὶ τῷ ἐκ πίστεως Ἀβραάμ (ὅς ἐστιν πατὴρ πάντων ἡμῶν,
καθὼς γέγραπται ὅτι Πατέρα πολλῶν ἐθνῶν τέθεικά σε), κατέναντι οὗ ἐπίστευσεν θεοῦ τοῦ ζῳοποιοῦντος τοὺς νεκροὺς καὶ καλοῦντος τὰ μὴ ὄντα ὡς ὄντα
ὃς παρ’ ἐλπίδα ἐπ’ ἐλπίδι ἐπίστευσεν εἰς τὸ γενέσθαι αὐτὸν πατέρα πολλῶν ἐθνῶν κατὰ τὸ εἰρημένον Οὕτως ἔσται τὸ σπέρμα σου
καὶ μὴ ἀσθενήσας τῇ <RF>πίστει WH Treg NIV ] + οὐ RP<Rf>πίστει κατενόησεν τὸ ἑαυτοῦ <RF>σῶμα Holmes WHmarg ] + ἤδη WH Treg NIV RP<Rf>σῶμα νενεκρωμένον, ἑκατονταετής που ὑπάρχων, καὶ τὴν νέκρωσιν τῆς μήτρας Σάρρας,
εἰς δὲ τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ θεοῦ οὐ διεκρίθη τῇ ἀπιστίᾳ ἀλλὰ ἐνεδυναμώθη τῇ πίστει, δοὺς δόξαν τῷ θεῷ
καὶ πληροφορηθεὶς ὅτι ὃ ἐπήγγελται δυνατός ἐστιν καὶ ποιῆσαι.
<RF>διὸ Holmes WHmarg ] + καὶ WH Treg NIV RP<Rf>διὸ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην.
Οὐκ ἐγράφη δὲ δι’ αὐτὸν μόνον ὅτι ἐλογίσθη αὐτῷ,
ἀλλὰ καὶ δι’ ἡμᾶς οἷς μέλλει λογίζεσθαι, τοῖς πιστεύουσιν ἐπὶ τὸν ἐγείραντα Ἰησοῦν τὸν κύριον ἡμῶν ἐκ νεκρῶν,
ὃς παρεδόθη διὰ τὰ παραπτώματα ἡμῶν καὶ ἠγέρθη διὰ τὴν δικαίωσιν ἡμῶν.<CM>
Δικαιωθέντες οὖν ἐκ πίστεως εἰρήνην <RF>ἔχομεν NIV RP ] ἔχωμεν WH Treg<Rf>ἔχομεν πρὸς τὸν θεὸν διὰ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ,
δι’ οὗ καὶ τὴν προσαγωγὴν ἐσχήκαμεν τῇ πίστει εἰς τὴν χάριν ταύτην ἐν ᾗ ἑστήκαμεν, καὶ καυχώμεθα ἐπ’ ἐλπίδι τῆς δόξης τοῦ θεοῦ
οὐ μόνον δέ, ἀλλὰ καὶ <RF>καυχώμεθα WH NIV RP ] καυχώμενοι Treg<Rf>καυχώμεθα ἐν ταῖς θλίψεσιν, εἰδότες ὅτι ἡ θλῖψις ὑπομονὴν κατεργάζεται,
ἡ δὲ ὑπομονὴ δοκιμήν, ἡ δὲ δοκιμὴ ἐλπίδα.
ἡ δὲ ἐλπὶς οὐ καταισχύνει ὅτι ἡ ἀγάπη τοῦ θεοῦ ἐκκέχυται ἐν ταῖς καρδίαις ἡμῶν διὰ πνεύματος ἁγίου τοῦ δοθέντος ἡμῖν.<CM>
<RF>Ἔτι γὰρ Treg NIV RP ] Εἴ γε WH<Rf>Ἔτι γὰρ Χριστὸς ὄντων ἡμῶν ἀσθενῶν <RF>ἔτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἔτι κατὰ καιρὸν ὑπὲρ ἀσεβῶν ἀπέθανεν.
μόλις γὰρ ὑπὲρ δικαίου τις ἀποθανεῖται ὑπὲρ γὰρ τοῦ ἀγαθοῦ τάχα τις καὶ τολμᾷ ἀποθανεῖν
συνίστησιν δὲ τὴν ἑαυτοῦ ἀγάπην εἰς ἡμᾶς ὁ θεὸς ὅτι ἔτι ἁμαρτωλῶν ὄντων ἡμῶν Χριστὸς ὑπὲρ ἡμῶν ἀπέθανεν.
πολλῷ οὖν μᾶλλον δικαιωθέντες νῦν ἐν τῷ αἵματι αὐτοῦ σωθησόμεθα δι’ αὐτοῦ ἀπὸ τῆς ὀργῆς.
εἰ γὰρ ἐχθροὶ ὄντες κατηλλάγημεν τῷ θεῷ διὰ τοῦ θανάτου τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ, πολλῷ μᾶλλον καταλλαγέντες σωθησόμεθα ἐν τῇ ζωῇ αὐτοῦ
οὐ μόνον δέ, ἀλλὰ καὶ καυχώμενοι ἐν τῷ θεῷ διὰ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, δι’ οὗ νῦν τὴν καταλλαγὴν ἐλάβομεν.<CM>
Διὰ τοῦτο ὥσπερ δι’ ἑνὸς ἀνθρώπου ἡ ἁμαρτία εἰς τὸν κόσμον εἰσῆλθεν καὶ διὰ τῆς ἁμαρτίας ὁ θάνατος, καὶ οὕτως εἰς πάντας ἀνθρώπους ὁ θάνατος διῆλθεν ἐφ’ ᾧ πάντες ἥμαρτον—
ἄχρι γὰρ νόμου ἁμαρτία ἦν ἐν κόσμῳ, ἁμαρτία δὲ οὐκ ἐλλογεῖται μὴ ὄντος νόμου,
ἀλλὰ ἐβασίλευσεν ὁ θάνατος ἀπὸ Ἀδὰμ μέχρι Μωϋσέως καὶ ἐπὶ τοὺς μὴ ἁμαρτήσαντας ἐπὶ τῷ ὁμοιώματι τῆς παραβάσεως Ἀδάμ, ὅς ἐστιν τύπος τοῦ μέλλοντος.<CM>
Ἀλλ’ οὐχ ὡς τὸ παράπτωμα, οὕτως καὶ τὸ χάρισμα εἰ γὰρ τῷ τοῦ ἑνὸς παραπτώματι οἱ πολλοὶ ἀπέθανον, πολλῷ μᾶλλον ἡ χάρις τοῦ θεοῦ καὶ ἡ δωρεὰ ἐν χάριτι τῇ τοῦ ἑνὸς ἀνθρώπου Ἰησοῦ Χριστοῦ εἰς τοὺς πολλοὺς ἐπερίσσευσεν.
καὶ οὐχ ὡς δι’ ἑνὸς ἁμαρτήσαντος τὸ δώρημα τὸ μὲν γὰρ κρίμα ἐξ ἑνὸς εἰς κατάκριμα, τὸ δὲ χάρισμα ἐκ πολλῶν παραπτωμάτων εἰς δικαίωμα.
εἰ γὰρ τῷ τοῦ ἑνὸς παραπτώματι ὁ θάνατος ἐβασίλευσεν διὰ τοῦ ἑνός, πολλῷ μᾶλλον οἱ τὴν περισσείαν τῆς χάριτος καὶ τῆς δωρεᾶς τῆς δικαιοσύνης λαμβάνοντες ἐν ζωῇ βασιλεύσουσιν διὰ τοῦ ἑνὸς Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Ἄρα οὖν ὡς δι’ ἑνὸς παραπτώματος εἰς πάντας ἀνθρώπους εἰς κατάκριμα, οὕτως καὶ δι’ ἑνὸς δικαιώματος εἰς πάντας ἀνθρώπους εἰς δικαίωσιν ζωῆς
ὥσπερ γὰρ διὰ τῆς παρακοῆς τοῦ ἑνὸς ἀνθρώπου ἁμαρτωλοὶ κατεστάθησαν οἱ πολλοί, οὕτως καὶ διὰ τῆς ὑπακοῆς τοῦ ἑνὸς δίκαιοι κατασταθήσονται οἱ πολλοί.
νόμος δὲ παρεισῆλθεν ἵνα πλεονάσῃ τὸ παράπτωμα οὗ δὲ ἐπλεόνασεν ἡ ἁμαρτία, ὑπερεπερίσσευσεν ἡ χάρις,
ἵνα ὥσπερ ἐβασίλευσεν ἡ ἁμαρτία ἐν τῷ θανάτῳ, οὕτως καὶ ἡ χάρις βασιλεύσῃ διὰ δικαιοσύνης εἰς ζωὴν αἰώνιον διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ κυρίου ἡμῶν.<CM>
Τί οὖν ἐροῦμεν; <RF>ἐπιμένωμεν WH Treg NIV ] Ἐπιμένομεν RP<Rf>ἐπιμένωμεν τῇ ἁμαρτίᾳ, ἵνα ἡ χάρις πλεονάσῃ;
μὴ γένοιτο οἵτινες ἀπεθάνομεν τῇ ἁμαρτίᾳ, πῶς ἔτι ζήσομεν ἐν αὐτῇ;
ἢ ἀγνοεῖτε ὅτι ὅσοι ἐβαπτίσθημεν εἰς Χριστὸν Ἰησοῦν εἰς τὸν θάνατον αὐτοῦ ἐβαπτίσθημεν;
συνετάφημεν οὖν αὐτῷ διὰ τοῦ βαπτίσματος εἰς τὸν θάνατον, ἵνα ὥσπερ ἠγέρθη Χριστὸς ἐκ νεκρῶν διὰ τῆς δόξης τοῦ πατρός, οὕτως καὶ ἡμεῖς ἐν καινότητι ζωῆς περιπατήσωμεν.<CM>
Εἰ γὰρ σύμφυτοι γεγόναμεν τῷ ὁμοιώματι τοῦ θανάτου αὐτοῦ, ἀλλὰ καὶ τῆς ἀναστάσεως ἐσόμεθα
τοῦτο γινώσκοντες ὅτι ὁ παλαιὸς ἡμῶν ἄνθρωπος συνεσταυρώθη, ἵνα καταργηθῇ τὸ σῶμα τῆς ἁμαρτίας, τοῦ μηκέτι δουλεύειν ἡμᾶς τῇ ἁμαρτίᾳ,
ὁ γὰρ ἀποθανὼν δεδικαίωται ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας.
εἰ δὲ ἀπεθάνομεν σὺν Χριστῷ, πιστεύομεν ὅτι καὶ συζήσομεν αὐτῷ
εἰδότες ὅτι Χριστὸς ἐγερθεὶς ἐκ νεκρῶν οὐκέτι ἀποθνῄσκει, θάνατος αὐτοῦ οὐκέτι κυριεύει
ὃ γὰρ ἀπέθανεν, τῇ ἁμαρτίᾳ ἀπέθανεν ἐφάπαξ ὃ δὲ ζῇ, ζῇ τῷ θεῷ.
οὕτως καὶ ὑμεῖς λογίζεσθε ἑαυτοὺς <RF>εἶναι νεκροὺς μὲν WH Treg NA ] νεκροὺς μὲν εἶναι RP; νεκροὺς μὲν NIV<Rf>εἶναι νεκροὺς μὲν τῇ ἁμαρτίᾳ ζῶντας δὲ τῷ θεῷ ἐν Χριστῷ <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + τῷ κυρίῳ ἡμῶν RP<Rf>Ἰησοῦ.<CM>
Μὴ οὖν βασιλευέτω ἡ ἁμαρτία ἐν τῷ θνητῷ ὑμῶν σώματι εἰς τὸ <RF>ὑπακούειν WH Treg NIV ] + αὐτῇ ἐν RP<Rf>ὑπακούειν ταῖς ἐπιθυμίαις αὐτοῦ,
μηδὲ παριστάνετε τὰ μέλη ὑμῶν ὅπλα ἀδικίας τῇ ἁμαρτίᾳ, ἀλλὰ παραστήσατε ἑαυτοὺς τῷ θεῷ <RF>ὡσεὶ WH Treg NIV ] ὡς RP<Rf>ὡσεὶ ἐκ νεκρῶν ζῶντας καὶ τὰ μέλη ὑμῶν ὅπλα δικαιοσύνης τῷ θεῷ.
ἁμαρτία γὰρ ὑμῶν οὐ κυριεύσει, οὐ γάρ ἐστε ὑπὸ νόμον ἀλλὰ ὑπὸ χάριν.<CM>
Τί οὖν; <RF>ἁμαρτήσωμεν WH Treg NIV ] Ἁμαρτήσομεν RP<Rf>ἁμαρτήσωμεν ὅτι οὐκ ἐσμὲν ὑπὸ νόμον ἀλλὰ ὑπὸ χάριν; μὴ γένοιτο
οὐκ οἴδατε ὅτι ᾧ παριστάνετε ἑαυτοὺς δούλους εἰς ὑπακοήν, δοῦλοί ἐστε ᾧ ὑπακούετε, ἤτοι ἁμαρτίας εἰς θάνατον ἢ ὑπακοῆς εἰς δικαιοσύνην;
χάρις δὲ τῷ θεῷ ὅτι ἦτε δοῦλοι τῆς ἁμαρτίας ὑπηκούσατε δὲ ἐκ καρδίας εἰς ὃν παρεδόθητε τύπον διδαχῆς,
ἐλευθερωθέντες δὲ ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας ἐδουλώθητε τῇ δικαιοσύνῃ
ἀνθρώπινον λέγω διὰ τὴν ἀσθένειαν τῆς σαρκὸς ὑμῶν ὥσπερ γὰρ παρεστήσατε τὰ μέλη ὑμῶν δοῦλα τῇ ἀκαθαρσίᾳ καὶ τῇ ἀνομίᾳ εἰς τὴν ἀνομίαν, οὕτως νῦν παραστήσατε τὰ μέλη ὑμῶν δοῦλα τῇ δικαιοσύνῃ εἰς ἁγιασμόν.<CM>
Ὅτε γὰρ δοῦλοι ἦτε τῆς ἁμαρτίας, ἐλεύθεροι ἦτε τῇ δικαιοσύνῃ.
τίνα οὖν καρπὸν εἴχετε τότε ἐφ’ οἷς νῦν ἐπαισχύνεσθε; τὸ γὰρ τέλος ἐκείνων θάνατος
νυνὶ δέ, ἐλευθερωθέντες ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας δουλωθέντες δὲ τῷ θεῷ, ἔχετε τὸν καρπὸν ὑμῶν εἰς ἁγιασμόν, τὸ δὲ τέλος ζωὴν αἰώνιον.
τὰ γὰρ ὀψώνια τῆς ἁμαρτίας θάνατος, τὸ δὲ χάρισμα τοῦ θεοῦ ζωὴ αἰώνιος ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ κυρίῳ ἡμῶν.<CM>
Ἢ ἀγνοεῖτε, ἀδελφοί, γινώσκουσιν γὰρ νόμον λαλῶ, ὅτι ὁ νόμος κυριεύει τοῦ ἀνθρώπου ἐφ’ ὅσον χρόνον ζῇ;
ἡ γὰρ ὕπανδρος γυνὴ τῷ ζῶντι ἀνδρὶ δέδεται νόμῳ ἐὰν δὲ ἀποθάνῃ ὁ ἀνήρ, κατήργηται ἀπὸ τοῦ νόμου τοῦ ἀνδρός.
ἄρα οὖν ζῶντος τοῦ ἀνδρὸς μοιχαλὶς χρηματίσει ἐὰν γένηται ἀνδρὶ ἑτέρῳ ἐὰν δὲ ἀποθάνῃ ὁ ἀνήρ, ἐλευθέρα ἐστὶν ἀπὸ τοῦ νόμου, τοῦ μὴ εἶναι αὐτὴν μοιχαλίδα γενομένην ἀνδρὶ ἑτέρῳ.<CM>
Ὥστε, ἀδελφοί μου, καὶ ὑμεῖς ἐθανατώθητε τῷ νόμῳ διὰ τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ, εἰς τὸ γενέσθαι ὑμᾶς ἑτέρῳ, τῷ ἐκ νεκρῶν ἐγερθέντι ἵνα καρποφορήσωμεν τῷ θεῷ.
ὅτε γὰρ ἦμεν ἐν τῇ σαρκί, τὰ παθήματα τῶν ἁμαρτιῶν τὰ διὰ τοῦ νόμου ἐνηργεῖτο ἐν τοῖς μέλεσιν ἡμῶν εἰς τὸ καρποφορῆσαι τῷ θανάτῳ
νυνὶ δὲ κατηργήθημεν ἀπὸ τοῦ νόμου, ἀποθανόντες ἐν ᾧ κατειχόμεθα, ὥστε δουλεύειν ἡμᾶς ἐν καινότητι πνεύματος καὶ οὐ παλαιότητι γράμματος.<CM>
Τί οὖν ἐροῦμεν; ὁ νόμος ἁμαρτία; μὴ γένοιτο ἀλλὰ τὴν ἁμαρτίαν οὐκ ἔγνων εἰ μὴ διὰ νόμου, τήν τε γὰρ ἐπιθυμίαν οὐκ ᾔδειν εἰ μὴ ὁ νόμος ἔλεγεν Οὐκ ἐπιθυμήσεις
ἀφορμὴν δὲ λαβοῦσα ἡ ἁμαρτία διὰ τῆς ἐντολῆς κατειργάσατο ἐν ἐμοὶ πᾶσαν ἐπιθυμίαν, χωρὶς γὰρ νόμου ἁμαρτία νεκρά.
ἐγὼ δὲ ἔζων χωρὶς νόμου ποτέ ἐλθούσης δὲ τῆς ἐντολῆς ἡ ἁμαρτία ἀνέζησεν,
ἐγὼ δὲ ἀπέθανον, καὶ εὑρέθη μοι ἡ ἐντολὴ ἡ εἰς ζωὴν αὕτη εἰς θάνατον
ἡ γὰρ ἁμαρτία ἀφορμὴν λαβοῦσα διὰ τῆς ἐντολῆς ἐξηπάτησέν με καὶ δι’ αὐτῆς ἀπέκτεινεν.
ὥστε ὁ μὲν νόμος ἅγιος, καὶ ἡ ἐντολὴ ἁγία καὶ δικαία καὶ ἀγαθή.<CM>
Τὸ οὖν ἀγαθὸν ἐμοὶ <RF>ἐγένετο WH Treg NIV ] γέγονεν RP<Rf>ἐγένετο θάνατος; μὴ γένοιτο ἀλλὰ ἡ ἁμαρτία, ἵνα φανῇ ἁμαρτία διὰ τοῦ ἀγαθοῦ μοι κατεργαζομένη θάνατον ἵνα γένηται καθ’ ὑπερβολὴν ἁμαρτωλὸς ἡ ἁμαρτία διὰ τῆς ἐντολῆς.<CM>
Οἴδαμεν γὰρ ὅτι ὁ νόμος πνευματικός ἐστιν ἐγὼ δὲ <RF>σάρκινός WH Treg NIV ] σαρκικός RP<Rf>σάρκινός εἰμι, πεπραμένος ὑπὸ τὴν ἁμαρτίαν.
ὃ γὰρ κατεργάζομαι οὐ γινώσκω οὐ γὰρ ὃ θέλω τοῦτο πράσσω, ἀλλ’ ὃ μισῶ τοῦτο ποιῶ.
εἰ δὲ ὃ οὐ θέλω τοῦτο ποιῶ, σύμφημι τῷ νόμῳ ὅτι καλός.
νυνὶ δὲ οὐκέτι ἐγὼ κατεργάζομαι αὐτὸ ἀλλὰ ἡ <RF>οἰκοῦσα Treg NIV RP ] ἐνοικοῦσα WH<Rf>οἰκοῦσα ἐν ἐμοὶ ἁμαρτία.
οἶδα γὰρ ὅτι οὐκ οἰκεῖ ἐν ἐμοί, τοῦτ’ ἔστιν ἐν τῇ σαρκί μου, ἀγαθόν τὸ γὰρ θέλειν παράκειταί μοι, τὸ δὲ κατεργάζεσθαι τὸ καλὸν <RF>οὔ WH Treg NIV ] + οὐχ εὑρίσκω RP<Rf>οὔ
οὐ γὰρ ὃ θέλω ποιῶ ἀγαθόν, ἀλλὰ ὃ οὐ θέλω κακὸν τοῦτο πράσσω.
εἰ δὲ ὃ οὐ <RF>θέλω WH Treg ] + ἐγώ NIV RP<Rf>θέλω τοῦτο ποιῶ, οὐκέτι ἐγὼ κατεργάζομαι αὐτὸ ἀλλὰ ἡ οἰκοῦσα ἐν ἐμοὶ ἁμαρτία.<CM>
Εὑρίσκω ἄρα τὸν νόμον τῷ θέλοντι ἐμοὶ ποιεῖν τὸ καλὸν ὅτι ἐμοὶ τὸ κακὸν παράκειται
συνήδομαι γὰρ τῷ νόμῳ τοῦ θεοῦ κατὰ τὸν ἔσω ἄνθρωπον,
βλέπω δὲ ἕτερον νόμον ἐν τοῖς μέλεσίν μου ἀντιστρατευόμενον τῷ νόμῳ τοῦ νοός μου καὶ αἰχμαλωτίζοντά με <RF>ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν τῷ νόμῳ τῆς ἁμαρτίας τῷ ὄντι ἐν τοῖς μέλεσίν μου.
ταλαίπωρος ἐγὼ ἄνθρωπος τίς με ῥύσεται ἐκ τοῦ σώματος τοῦ θανάτου τούτου;<CM>
<RF>χάρις Treg ] χάρις δὲ WH NIV; εὐχαριστῶ RP<Rf>χάρις τῷ θεῷ διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ κυρίου ἡμῶν.<CM><PF>Ἄρα οὖν αὐτὸς ἐγὼ τῷ μὲν νοῒ δουλεύω νόμῳ θεοῦ, τῇ δὲ σαρκὶ νόμῳ ἁμαρτίας.<CM>
Οὐδὲν ἄρα νῦν κατάκριμα τοῖς ἐν Χριστῷ <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + μὴ κατὰ σάρκα περιπατοῦσιν ἀλλὰ κατὰ πνεῦμα RP<Rf>Ἰησοῦ
ὁ γὰρ νόμος τοῦ πνεύματος τῆς ζωῆς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ ἠλευθέρωσέν <RF>σε WH NA ] με Treg NIV RP<Rf>σε ἀπὸ τοῦ νόμου τῆς ἁμαρτίας καὶ τοῦ θανάτου.
τὸ γὰρ ἀδύνατον τοῦ νόμου, ἐν ᾧ ἠσθένει διὰ τῆς σαρκός, ὁ θεὸς τὸν ἑαυτοῦ υἱὸν πέμψας ἐν ὁμοιώματι σαρκὸς ἁμαρτίας καὶ περὶ ἁμαρτίας κατέκρινε τὴν ἁμαρτίαν ἐν τῇ σαρκί,
ἵνα τὸ δικαίωμα τοῦ νόμου πληρωθῇ ἐν ἡμῖν τοῖς μὴ κατὰ σάρκα περιπατοῦσιν ἀλλὰ κατὰ πνεῦμα
οἱ γὰρ κατὰ σάρκα ὄντες τὰ τῆς σαρκὸς φρονοῦσιν, οἱ δὲ κατὰ πνεῦμα τὰ τοῦ πνεύματος.
τὸ γὰρ φρόνημα τῆς σαρκὸς θάνατος, τὸ δὲ φρόνημα τοῦ πνεύματος ζωὴ καὶ εἰρήνη
διότι τὸ φρόνημα τῆς σαρκὸς ἔχθρα εἰς θεόν, τῷ γὰρ νόμῳ τοῦ θεοῦ οὐχ ὑποτάσσεται, οὐδὲ γὰρ δύναται
οἱ δὲ ἐν σαρκὶ ὄντες θεῷ ἀρέσαι οὐ δύνανται.<CM>
Ὑμεῖς δὲ οὐκ ἐστὲ ἐν σαρκὶ ἀλλὰ ἐν πνεύματι, εἴπερ πνεῦμα θεοῦ οἰκεῖ ἐν ὑμῖν. εἰ δέ τις πνεῦμα Χριστοῦ οὐκ ἔχει, οὗτος οὐκ ἔστιν αὐτοῦ.
εἰ δὲ Χριστὸς ἐν ὑμῖν, τὸ μὲν σῶμα νεκρὸν διὰ ἁμαρτίαν, τὸ δὲ πνεῦμα ζωὴ διὰ δικαιοσύνην.
εἰ δὲ τὸ πνεῦμα τοῦ ἐγείραντος <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν Ἰησοῦν ἐκ νεκρῶν οἰκεῖ ἐν ὑμῖν, ὁ ἐγείρας <RF>ἐκ νεκρῶν Χριστὸν Ἰησοῦν WH ] χριστὸν ἐκ νεκρῶν Treg NIV; τὸν χριστὸν ἐκ νεκρῶν RP<Rf>ἐκ νεκρῶν Χριστὸν Ἰησοῦν ζῳοποιήσει καὶ τὰ θνητὰ σώματα ὑμῶν διὰ <RF>τὸ ἐνοικοῦν αὐτοῦ πνεῦμα Treg RP ] τοῦ ἐνοικοῦντος αὐτοῦ πνεύματος WH NIV<Rf>τὸ ἐνοικοῦν αὐτοῦ πνεῦμα ἐν ὑμῖν.<CM>
Ἄρα οὖν, ἀδελφοί, ὀφειλέται ἐσμέν, οὐ τῇ σαρκὶ τοῦ κατὰ σάρκα ζῆν,
εἰ γὰρ κατὰ σάρκα ζῆτε μέλλετε ἀποθνῄσκειν, εἰ δὲ πνεύματι τὰς πράξεις τοῦ σώματος θανατοῦτε, ζήσεσθε.
ὅσοι γὰρ πνεύματι θεοῦ ἄγονται, οὗτοι <RF>υἱοί εἰσιν θεοῦ Treg ] υἱοὶ θεοῦ εἰσιν WH NIV; εἰσιν υἱοὶ θεοῦ RP<Rf>υἱοί εἰσιν θεοῦ.
οὐ γὰρ ἐλάβετε πνεῦμα δουλείας πάλιν εἰς φόβον, ἀλλὰ ἐλάβετε πνεῦμα υἱοθεσίας ἐν ᾧ κράζομεν Αββα ὁ πατήρ
αὐτὸ τὸ πνεῦμα συμμαρτυρεῖ τῷ πνεύματι ἡμῶν ὅτι ἐσμὲν τέκνα θεοῦ.<CM>
εἰ δὲ τέκνα, καὶ κληρονόμοι κληρονόμοι μὲν θεοῦ, συγκληρονόμοι δὲ Χριστοῦ, εἴπερ συμπάσχομεν ἵνα καὶ συνδοξασθῶμεν.<CM>
Λογίζομαι γὰρ ὅτι οὐκ ἄξια τὰ παθήματα τοῦ νῦν καιροῦ πρὸς τὴν μέλλουσαν δόξαν ἀποκαλυφθῆναι εἰς ἡμᾶς.
ἡ γὰρ ἀποκαραδοκία τῆς κτίσεως τὴν ἀποκάλυψιν τῶν υἱῶν τοῦ θεοῦ ἀπεκδέχεται
τῇ γὰρ ματαιότητι ἡ κτίσις ὑπετάγη, οὐχ ἑκοῦσα ἀλλὰ διὰ τὸν ὑποτάξαντα, <RF>ἐφ᾽ WH NIV ] ἐπ᾽ RP Treg<Rf>ἐφ’ ἑλπίδι
ὅτι καὶ αὐτὴ ἡ κτίσις ἐλευθερωθήσεται ἀπὸ τῆς δουλείας τῆς φθορᾶς εἰς τὴν ἐλευθερίαν τῆς δόξης τῶν τέκνων τοῦ θεοῦ.
οἴδαμεν γὰρ ὅτι πᾶσα ἡ κτίσις συστενάζει καὶ συνωδίνει ἄχρι τοῦ νῦν
οὐ μόνον δέ, ἀλλὰ <RF>καὶ αὐτοὶ WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>καὶ αὐτοὶ τὴν ἀπαρχὴν τοῦ πνεύματος ἔχοντες <RF>ἡμεῖς καὶ WH Treg NIV] καὶ ἡμεῖς RP<Rf>ἡμεῖς καὶ αὐτοὶ ἐν ἑαυτοῖς στενάζομεν, υἱοθεσίαν ἀπεκδεχόμενοι τὴν ἀπολύτρωσιν τοῦ σώματος ἡμῶν.
τῇ γὰρ ἐλπίδι ἐσώθημεν ἐλπὶς δὲ βλεπομένη οὐκ ἔστιν ἐλπίς, ὃ γὰρ βλέπει <RF>τίς WH NIV ] + τί Treg; + τί καὶ RP<Rf>τίς ἐλπίζει;
εἰ δὲ ὃ οὐ βλέπομεν ἐλπίζομεν, δι’ ὑπομονῆς ἀπεκδεχόμεθα.<CM>
Ὡσαύτως δὲ καὶ τὸ πνεῦμα συναντιλαμβάνεται <RF>τῇ ἀσθενείᾳ WH Treg NIV ] ταῖς ἀσθενείαις RP<Rf>τῇ ἀσθενείᾳ ἡμῶν τὸ γὰρ τί <RF>προσευξώμεθα WH Treg NIV ] προσευξόμεθα RP<Rf>προσευξώμεθα καθὸ δεῖ οὐκ οἴδαμεν, ἀλλὰ αὐτὸ τὸ πνεῦμα <RF>ὑπερεντυγχάνει WH Treg NIV ] + ὑπὲρ ἡμῶν RP<Rf>ὑπερεντυγχάνει στεναγμοῖς ἀλαλήτοις,
ὁ δὲ ἐραυνῶν τὰς καρδίας οἶδεν τί τὸ φρόνημα τοῦ πνεύματος, ὅτι κατὰ θεὸν ἐντυγχάνει ὑπὲρ ἁγίων.<CM>
Οἴδαμεν δὲ ὅτι τοῖς ἀγαπῶσι τὸν θεὸν πάντα <RF>συνεργεῖ Treg NIV RP ] + ὁ θεὸς WH<Rf>συνεργεῖ εἰς ἀγαθόν, τοῖς κατὰ πρόθεσιν κλητοῖς οὖσιν.
ὅτι οὓς προέγνω, καὶ προώρισεν συμμόρφους τῆς εἰκόνος τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ, εἰς τὸ εἶναι αὐτὸν πρωτότοκον ἐν πολλοῖς ἀδελφοῖς
οὓς δὲ προώρισεν, τούτους καὶ ἐκάλεσεν καὶ οὓς ἐκάλεσεν, τούτους καὶ ἐδικαίωσεν οὓς δὲ ἐδικαίωσεν, τούτους καὶ ἐδόξασεν.<CM>
Τί οὖν ἐροῦμεν πρὸς ταῦτα; εἰ ὁ θεὸς ὑπὲρ ἡμῶν, τίς καθ’ ἡμῶν;
ὅς γε τοῦ ἰδίου υἱοῦ οὐκ ἐφείσατο, ἀλλὰ ὑπὲρ ἡμῶν πάντων παρέδωκεν αὐτόν, πῶς οὐχὶ καὶ σὺν αὐτῷ τὰ πάντα ἡμῖν χαρίσεται;
τίς ἐγκαλέσει κατὰ ἐκλεκτῶν θεοῦ; θεὸς ὁ δικαιῶν
τίς ὁ <RF> κατακρινῶν WH NIV ] κατακρίνων Treg RP<Rf>κατακρινῶν; <RF>Χριστὸς Treg RP ] + Ἰησοῦς WH NIV<Rf>Χριστὸς ὁ ἀποθανών, μᾶλλον <RF>δὲ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>δὲ <RF>ἐγερθείς Treg NIV RP ] + ἐκ νεκρῶν WH<Rf>ἐγερθείς, ὅς <RF>καί Treg NIV RP ] – WH<Rf>καί ἐστιν ἐν δεξιᾷ τοῦ θεοῦ, ὃς καὶ ἐντυγχάνει ὑπὲρ ἡμῶν
τίς ἡμᾶς χωρίσει ἀπὸ τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ; θλῖψις ἢ στενοχωρία ἢ διωγμὸς ἢ λιμὸς ἢ γυμνότης ἢ κίνδυνος ἢ μάχαιρα;
καθὼς γέγραπται ὅτι Ἕνεκεν σοῦ θανατούμεθα ὅλην τὴν ἡμέραν, ἐλογίσθημεν ὡς πρόβατα σφαγῆς.
ἀλλ’ ἐν τούτοις πᾶσιν ὑπερνικῶμεν διὰ τοῦ ἀγαπήσαντος ἡμᾶς.
πέπεισμαι γὰρ ὅτι οὔτε θάνατος οὔτε ζωὴ οὔτε ἄγγελοι οὔτε ἀρχαὶ οὔτε <RF>ἐνεστῶτα οὔτε μέλλοντα οὔτε δυνάμεις WH Treg NIV ] δυνάμεις οὔτε ἐνεστῶτα οὔτε μέλλοντα RP<Rf>ἐνεστῶτα οὔτε μέλλοντα οὔτε δυνάμεις
οὔτε ὕψωμα οὔτε βάθος οὔτε τις κτίσις ἑτέρα δυνήσεται ἡμᾶς χωρίσαι ἀπὸ τῆς ἀγάπης τοῦ θεοῦ τῆς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ κυρίῳ ἡμῶν.<CM>
Ἀλήθειαν λέγω ἐν Χριστῷ, οὐ ψεύδομαι, συμμαρτυρούσης μοι τῆς συνειδήσεώς μου ἐν πνεύματι ἁγίῳ,
ὅτι λύπη μοί ἐστιν μεγάλη καὶ ἀδιάλειπτος ὀδύνη τῇ καρδίᾳ μου
ηὐχόμην γὰρ <RF>ἀνάθεμα εἶναι αὐτὸς ἐγὼ WH Treg NIV ] αὐτὸς ἐγὼ ἀνάθεμα εἶναι RP<Rf>ἀνάθεμα εἶναι αὐτὸς ἐγὼ ἀπὸ τοῦ Χριστοῦ ὑπὲρ τῶν ἀδελφῶν μου τῶν συγγενῶν μου κατὰ σάρκα,
οἵτινές εἰσιν Ἰσραηλῖται, ὧν ἡ υἱοθεσία καὶ ἡ δόξα καὶ αἱ διαθῆκαι καὶ ἡ νομοθεσία καὶ ἡ λατρεία καὶ αἱ ἐπαγγελίαι,
ὧν οἱ πατέρες, καὶ ἐξ ὧν ὁ χριστὸς τὸ κατὰ σάρκα, ὁ ὢν ἐπὶ πάντων, θεὸς εὐλογητὸς εἰς τοὺς αἰῶνας ἀμήν.<CM>
Οὐχ οἷον δὲ ὅτι ἐκπέπτωκεν ὁ λόγος τοῦ θεοῦ. οὐ γὰρ πάντες οἱ ἐξ Ἰσραήλ, οὗτοι Ἰσραήλ
οὐδ’ ὅτι εἰσὶν σπέρμα Ἀβραάμ, πάντες τέκνα, ἀλλ’ Ἐν Ἰσαὰκ κληθήσεταί σοι σπέρμα.
τοῦτ’ ἔστιν, οὐ τὰ τέκνα τῆς σαρκὸς ταῦτα τέκνα τοῦ θεοῦ, ἀλλὰ τὰ τέκνα τῆς ἐπαγγελίας λογίζεται εἰς σπέρμα
ἐπαγγελίας γὰρ ὁ λόγος οὗτος Κατὰ τὸν καιρὸν τοῦτον ἐλεύσομαι καὶ ἔσται τῇ Σάρρᾳ υἱός.
οὐ μόνον δέ, ἀλλὰ καὶ Ῥεβέκκα ἐξ ἑνὸς κοίτην ἔχουσα, Ἰσαὰκ τοῦ πατρὸς ἡμῶν
μήπω γὰρ γεννηθέντων μηδὲ πραξάντων τι ἀγαθὸν ἢ <RF>φαῦλον WH Treg NIV ] κακόν RP<Rf>φαῦλον, ἵνα ἡ κατ’ ἐκλογὴν πρόθεσις τοῦ θεοῦ μένῃ,
οὐκ ἐξ ἔργων ἀλλ’ ἐκ τοῦ καλοῦντος, ἐρρέθη αὐτῇ ὅτι Ὁ μείζων δουλεύσει τῷ ἐλάσσονι
<RF>καθὼς Treg NIV RP ] καθάπερ WH<Rf>καθὼς γέγραπται Τὸν Ἰακὼβ ἠγάπησα, τὸν δὲ Ἠσαῦ ἐμίσησα.<CM>
Τί οὖν ἐροῦμεν; μὴ ἀδικία παρὰ τῷ θεῷ; μὴ γένοιτο
τῷ <RF>Μωϋσεῖ γὰρ WH Treg NIV ] γὰρ Μωϋσεῖ RP<Rf>Μωϋσεῖ γὰρ λέγει Ἐλεήσω ὃν ἂν ἐλεῶ, καὶ οἰκτιρήσω ὃν ἂν οἰκτίρω.
ἄρα οὖν οὐ τοῦ θέλοντος οὐδὲ τοῦ τρέχοντος ἀλλὰ τοῦ ἐλεῶντος θεοῦ.
λέγει γὰρ ἡ γραφὴ τῷ Φαραὼ ὅτι Εἰς αὐτὸ τοῦτο ἐξήγειρά σε ὅπως ἐνδείξωμαι ἐν σοὶ τὴν δύναμίν μου, καὶ ὅπως διαγγελῇ τὸ ὄνομά μου ἐν πάσῃ τῇ γῇ.
ἄρα οὖν ὃν θέλει ἐλεεῖ, ὃν δὲ θέλει σκληρύνει.<CM>
Ἐρεῖς <RF>μοι οὖν WH Treg NIV ] οὖν μοι RP<Rf>μοι οὖν Τί <RF>οὖν NIV ] – WH Treg RP<Rf>οὖν ἔτι μέμφεται; τῷ γὰρ βουλήματι αὐτοῦ τίς ἀνθέστηκεν;
<RF>ὦ ἄνθρωπε μενοῦνγε WH Treg NIV ] Μενοῦνγε ὦ ἄνθρωπε RP<Rf>ὦ ἄνθρωπε, μενοῦνγε σὺ τίς εἶ ὁ ἀνταποκρινόμενος τῷ θεῷ; μὴ ἐρεῖ τὸ πλάσμα τῷ πλάσαντι Τί με ἐποίησας οὕτως;
ἢ οὐκ ἔχει ἐξουσίαν ὁ κεραμεὺς τοῦ πηλοῦ ἐκ τοῦ αὐτοῦ φυράματος ποιῆσαι ὃ μὲν εἰς τιμὴν σκεῦος ὃ δὲ εἰς ἀτιμίαν;
εἰ δὲ θέλων ὁ θεὸς ἐνδείξασθαι τὴν ὀργὴν καὶ γνωρίσαι τὸ δυνατὸν αὐτοῦ ἤνεγκεν ἐν πολλῇ μακροθυμίᾳ σκεύη ὀργῆς κατηρτισμένα εἰς ἀπώλειαν,
<RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ ἵνα γνωρίσῃ τὸν πλοῦτον τῆς δόξης αὐτοῦ ἐπὶ σκεύη ἐλέους, ἃ προητοίμασεν εἰς δόξαν,
οὓς καὶ ἐκάλεσεν ἡμᾶς οὐ μόνον ἐξ Ἰουδαίων ἀλλὰ καὶ ἐξ ἐθνῶν;—
ὡς καὶ ἐν τῷ Ὡσηὲ λέγει Καλέσω τὸν οὐ λαόν μου λαόν μου καὶ τὴν οὐκ ἠγαπημένην ἠγαπημένην
καὶ ἔσται ἐν τῷ τόπῳ οὗ ἐρρέθη <RF>αὐτοῖς WH NIV RP ] – Treg<Rf>αὐτοῖς Οὐ λαός μου ὑμεῖς, ἐκεῖ κληθήσονται υἱοὶ θεοῦ ζῶντος.<CM>
Ἠσαΐας δὲ κράζει ὑπὲρ τοῦ Ἰσραήλ Ἐὰν ᾖ ὁ ἀριθμὸς τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ὡς ἡ ἄμμος τῆς θαλάσσης, τὸ <RF>ὑπόλειμμα WH Treg NIV ] κατάλειμμα RP<Rf>ὑπόλειμμα σωθήσεται
λόγον γὰρ συντελῶν καὶ <RF>συντέμνων WH Treg NIV ] + ἐν δικαιοσύνῃ ὅτι λόγον συντετμημένον RP<Rf>συντέμνων ποιήσει κύριος ἐπὶ τῆς γῆς.
καὶ καθὼς προείρηκεν Ἠσαΐας Εἰ μὴ κύριος Σαβαὼθ ἐγκατέλιπεν ἡμῖν σπέρμα, ὡς Σόδομα ἂν ἐγενήθημεν καὶ ὡς Γόμορρα ἂν ὡμοιώθημεν.<CM>
Τί οὖν ἐροῦμεν; ὅτι ἔθνη τὰ μὴ διώκοντα δικαιοσύνην κατέλαβεν δικαιοσύνην, δικαιοσύνην δὲ τὴν ἐκ πίστεως
Ἰσραὴλ δὲ διώκων νόμον δικαιοσύνης εἰς <RF>νόμον WH Treg NIV ] + δικαιοσύνης RP<Rf>νόμον οὐκ ἔφθασεν.
διὰ τί; ὅτι οὐκ ἐκ πίστεως ἀλλ’ ὡς ἐξ <RF>ἔργων WH Treg NIV ] + νόμου RP<Rf>ἔργων <RF>προσέκοψαν WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>προσέκοψαν τῷ λίθῳ τοῦ προσκόμματος,
καθὼς γέγραπται Ἰδοὺ τίθημι ἐν Σιὼν λίθον προσκόμματος καὶ πέτραν σκανδάλου, <RF>καὶ WH Treg NIV ] + πᾶς RP<Rf>καὶ ὁ πιστεύων ἐπ’ αὐτῷ οὐ καταισχυνθήσεται.<CM>
Ἀδελφοί, ἡ μὲν εὐδοκία τῆς ἐμῆς καρδίας καὶ ἡ <RF>δέησις WH Treg NIV ] + ἡ RP<Rf>δέησις πρὸς τὸν θεὸν ὑπὲρ <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] τοῦ Ἰσραήλ ἐστιν RP<Rf>αὐτῶν εἰς σωτηρίαν.
μαρτυρῶ γὰρ αὐτοῖς ὅτι ζῆλον θεοῦ ἔχουσιν ἀλλ’ οὐ κατ’ ἐπίγνωσιν,
ἀγνοοῦντες γὰρ τὴν τοῦ θεοῦ δικαιοσύνην, καὶ τὴν <RF>ἰδίαν WH Treg ] + δικαιοσύνην NIV RP<Rf>ἰδίαν ζητοῦντες στῆσαι, τῇ δικαιοσύνῃ τοῦ θεοῦ οὐχ ὑπετάγησαν
τέλος γὰρ νόμου Χριστὸς εἰς δικαιοσύνην παντὶ τῷ πιστεύοντι.<CM>
Μωϋσῆς γὰρ γράφει <RF>ὅτι τὴν … νόμου WH ] τὴν … νόμου ὅτι Treg NIV RP<Rf>ὅτι τὴν δικαιοσύνην τὴν ἐκ <RF>τοῦ NIV RP ] – WH Treg<Rf>τοῦ νόμου ὁ <RF>ποιήσας WH ] + αὐτὰ Treg NIV RP<Rf>ποιήσας ἄνθρωπος ζήσεται ἐν <RF>αὐτῇ WH Treg ] αὐτοῖς NIV RP<Rf>αὐτῇ.
ἡ δὲ ἐκ πίστεως δικαιοσύνη οὕτως λέγει Μὴ εἴπῃς ἐν τῇ καρδίᾳ σου Τίς ἀναβήσεται εἰς τὸν οὐρανόν; τοῦτ’ ἔστιν Χριστὸν καταγαγεῖν
ἤ Τίς καταβήσεται εἰς τὴν ἄβυσσον; τοῦτ’ ἔστιν Χριστὸν ἐκ νεκρῶν ἀναγαγεῖν.
ἀλλὰ τί λέγει; Ἐγγύς σου τὸ ῥῆμά ἐστιν, ἐν τῷ στόματί σου καὶ ἐν τῇ καρδίᾳ σου, τοῦτ’ ἔστιν τὸ ῥῆμα τῆς πίστεως ὃ κηρύσσομεν.
ὅτι ἐὰν <RF>ὁμολογήσῃς Treg NIV RP ] + τὸ ῥῆμα WH<Rf>ὁμολογήσῃς ἐν τῷ στόματί <RF>σου Treg NIV RP ] + ὅτι WH<Rf>σου κύριον Ἰησοῦν, καὶ πιστεύσῃς ἐν τῇ καρδίᾳ σου ὅτι ὁ θεὸς αὐτὸν ἤγειρεν ἐκ νεκρῶν, σωθήσῃ
καρδίᾳ γὰρ πιστεύεται εἰς δικαιοσύνην, στόματι δὲ ὁμολογεῖται εἰς σωτηρίαν
λέγει γὰρ ἡ γραφή Πᾶς ὁ πιστεύων ἐπ’ αὐτῷ οὐ καταισχυνθήσεται.
οὐ γάρ ἐστιν διαστολὴ Ἰουδαίου τε καὶ Ἕλληνος, ὁ γὰρ αὐτὸς κύριος πάντων, πλουτῶν εἰς πάντας τοὺς ἐπικαλουμένους αὐτόν
Πᾶς γὰρ ὃς ἂν ἐπικαλέσηται τὸ ὄνομα κυρίου σωθήσεται.<CM>
Πῶς οὖν <RF>ἐπικαλέσωνται WH Treg NIV ] ἐπικαλέσονται RP<Rf>ἐπικαλέσωνται εἰς ὃν οὐκ ἐπίστευσαν; πῶς δὲ <RF>πιστεύσωσιν WH Treg NIV ] πιστεύσουσιν RP<Rf>πιστεύσωσιν οὗ οὐκ ἤκουσαν; πῶς δὲ <RF>ἀκούσωσιν WH Treg NIV] ἀκούσουσιν RP<Rf>ἀκούσωσιν χωρὶς κηρύσσοντος;
πῶς δὲ <RF>κηρύξωσιν WH Treg NIV ] κηρύξουσιν RP<Rf>κηρύξωσιν ἐὰν μὴ ἀποσταλῶσιν; <RF>καθὼς Treg NIV RP ] καθάπερ WH<Rf>καθὼς γέγραπται Ὡς ὡραῖοι οἱ πόδες τῶν <RF>εὐαγγελιζομένων WH Treg NIV ] + εἰρήνην τῶν εὐαγγελιζομένων RP<Rf>εὐαγγελιζομένων <RF>τὰ NIV RP ] – WH Treg<Rf>τὰ ἀγαθά.
ἀλλ’ οὐ πάντες ὑπήκουσαν τῷ εὐαγγελίῳ Ἠσαΐας γὰρ λέγει Κύριε, τίς ἐπίστευσεν τῇ ἀκοῇ ἡμῶν;
ἄρα ἡ πίστις ἐξ ἀκοῆς, ἡ δὲ ἀκοὴ διὰ ῥήματος <RF>Χριστοῦ WH Treg NIV ] θεοῦ RP<Rf>Χριστοῦ.<CM>
Ἀλλὰ λέγω, μὴ οὐκ ἤκουσαν; μενοῦνγε Εἰς πᾶσαν τὴν γῆν ἐξῆλθεν ὁ φθόγγος αὐτῶν, καὶ εἰς τὰ πέρατα τῆς οἰκουμένης τὰ ῥήματα αὐτῶν.
ἀλλὰ λέγω, μὴ <RF>Ἰσραὴλ οὐκ ἔγνω WH Treg NIV ] οὐκ ἔγνω Ἰσραὴλ RP<Rf>Ἰσραὴλ οὐκ ἔγνω; πρῶτος Μωϋσῆς λέγει Ἐγὼ παραζηλώσω ὑμᾶς ἐπ’ οὐκ ἔθνει, ἐπ’ ἔθνει ἀσυνέτῳ παροργιῶ ὑμᾶς.
Ἠσαΐας δὲ ἀποτολμᾷ καὶ λέγει Εὑρέθην <RF>ἐν Treg NIV ] – WH RP<Rf>ἐν τοῖς ἐμὲ μὴ ζητοῦσιν, ἐμφανὴς <RF>ἐγενόμην WH NIV RP ] + ἐν Treg<Rf>ἐγενόμην τοῖς ἐμὲ μὴ ἐπερωτῶσιν.
πρὸς δὲ τὸν Ἰσραὴλ λέγει Ὅλην τὴν ἡμέραν ἐξεπέτασα τὰς χεῖράς μου πρὸς λαὸν ἀπειθοῦντα καὶ ἀντιλέγοντα.<CM>
Λέγω οὖν, μὴ ἀπώσατο ὁ θεὸς τὸν λαὸν αὐτοῦ; μὴ γένοιτο καὶ γὰρ ἐγὼ Ἰσραηλίτης εἰμί, ἐκ σπέρματος Ἀβραάμ, φυλῆς Βενιαμίν.
οὐκ ἀπώσατο ὁ θεὸς τὸν λαὸν αὐτοῦ ὃν προέγνω. ἢ οὐκ οἴδατε ἐν Ἠλίᾳ τί λέγει ἡ γραφή, ὡς ἐντυγχάνει τῷ θεῷ κατὰ τοῦ <RF>Ἰσραήλ WH Treg NIV ] + λέγων RP<Rf>Ἰσραήλ;
Κύριε, τοὺς προφήτας σου ἀπέκτειναν, <RF>τὰ WH Treg NIV] καὶ τὰ RP<Rf>τὰ θυσιαστήριά σου κατέσκαψαν, κἀγὼ ὑπελείφθην μόνος, καὶ ζητοῦσιν τὴν ψυχήν μου.
ἀλλὰ τί λέγει αὐτῷ ὁ χρηματισμός; Κατέλιπον ἐμαυτῷ ἑπτακισχιλίους ἄνδρας, οἵτινες οὐκ ἔκαμψαν γόνυ τῇ Βάαλ.
οὕτως οὖν καὶ ἐν τῷ νῦν καιρῷ λεῖμμα κατ’ ἐκλογὴν χάριτος γέγονεν
εἰ δὲ χάριτι, οὐκέτι ἐξ ἔργων, ἐπεὶ ἡ χάρις οὐκέτι γίνεται <RF>χάρις WH Treg NIV ] + Εἰ δὲ ἐξ ἔργων οὐκέτι ἐστὶν χάρις ἐπεὶ τὸ ἔργον οὐκέτι ἐστὶν ἔργον RP<Rf>χάρις.<CM>
τί οὖν; ὃ ἐπιζητεῖ Ἰσραήλ, τοῦτο οὐκ ἐπέτυχεν, ἡ δὲ ἐκλογὴ ἐπέτυχεν οἱ δὲ λοιποὶ ἐπωρώθησαν,
<RF>καθὼς NIV RP ] καθάπερ WH Treg<Rf>καθὼς γέγραπται Ἔδωκεν αὐτοῖς ὁ θεὸς πνεῦμα κατανύξεως, ὀφθαλμοὺς τοῦ μὴ βλέπειν καὶ ὦτα τοῦ μὴ ἀκούειν, ἕως τῆς σήμερον ἡμέρας.
καὶ Δαυὶδ λέγει Γενηθήτω ἡ τράπεζα αὐτῶν εἰς παγίδα καὶ εἰς θήραν καὶ εἰς σκάνδαλον καὶ εἰς ἀνταπόδομα αὐτοῖς,
σκοτισθήτωσαν οἱ ὀφθαλμοὶ αὐτῶν τοῦ μὴ βλέπειν, καὶ τὸν νῶτον αὐτῶν διὰ παντὸς σύγκαμψον.<CM>
Λέγω οὖν, μὴ ἔπταισαν ἵνα πέσωσιν; μὴ γένοιτο ἀλλὰ τῷ αὐτῶν παραπτώματι ἡ σωτηρία τοῖς ἔθνεσιν, εἰς τὸ παραζηλῶσαι αὐτούς.
εἰ δὲ τὸ παράπτωμα αὐτῶν πλοῦτος κόσμου καὶ τὸ ἥττημα αὐτῶν πλοῦτος ἐθνῶν, πόσῳ μᾶλλον τὸ πλήρωμα αὐτῶν.<CM>
Ὑμῖν <RF>δὲ WH Treg NIV ] γὰρ RP<Rf>δὲ λέγω τοῖς ἔθνεσιν. ἐφ’ ὅσον μὲν <RF>οὖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὖν εἰμι ἐγὼ ἐθνῶν ἀπόστολος, τὴν διακονίαν μου δοξάζω,
εἴ πως παραζηλώσω μου τὴν σάρκα καὶ σώσω τινὰς ἐξ αὐτῶν.
εἰ γὰρ ἡ ἀποβολὴ αὐτῶν καταλλαγὴ κόσμου, τίς ἡ πρόσλημψις εἰ μὴ ζωὴ ἐκ νεκρῶν;
εἰ δὲ ἡ ἀπαρχὴ ἁγία, καὶ τὸ φύραμα καὶ εἰ ἡ ῥίζα ἁγία, καὶ οἱ κλάδοι.<CM>
Εἰ δέ τινες τῶν κλάδων ἐξεκλάσθησαν, σὺ δὲ ἀγριέλαιος ὢν ἐνεκεντρίσθης ἐν αὐτοῖς καὶ συγκοινωνὸς τῆς <RF>ῥίζης WH NIV ] + καὶ Treg RP<Rf>ῥίζης τῆς πιότητος τῆς ἐλαίας ἐγένου,
μὴ κατακαυχῶ τῶν κλάδων εἰ δὲ κατακαυχᾶσαι, οὐ σὺ τὴν ῥίζαν βαστάζεις ἀλλὰ ἡ ῥίζα σέ.
ἐρεῖς οὖν Ἐξεκλάσθησαν κλάδοι ἵνα ἐγὼ ἐγκεντρισθῶ.
καλῶς τῇ ἀπιστίᾳ ἐξεκλάσθησαν, σὺ δὲ τῇ πίστει ἕστηκας. μὴ <RF>ὑψηλὰ φρόνει WH Treg NIV ] ὑψηλοφρόνει RP<Rf>ὑψηλὰ φρόνει, ἀλλὰ φοβοῦ
εἰ γὰρ ὁ θεὸς τῶν κατὰ φύσιν κλάδων οὐκ ἐφείσατο, <RF>οὐδὲ WH Treg NIV ] μήπως οὐδέ RP NA<Rf>οὐδὲ σοῦ φείσεται.
ἴδε οὖν χρηστότητα καὶ ἀποτομίαν θεοῦ ἐπὶ μὲν τοὺς πεσόντας <RF>ἀποτομία WH Treg NIV ] ἀποτομίαν RP<Rf>ἀποτομία, ἐπὶ δὲ σὲ <RF>χρηστότης θεοῦ WH Treg NIV ] χρηστότητα RP<Rf>χρηστότης θεοῦ, ἐὰν <RF>ἐπιμένῃς WH Treg NIV ] ἐπιμείνῃς RP<Rf>ἐπιμένῃς τῇ χρηστότητι, ἐπεὶ καὶ σὺ ἐκκοπήσῃ.
κἀκεῖνοι δέ, ἐὰν μὴ <RF>ἐπιμένωσι WH Treg NIV ] ἐπιμείνωσιν RP<Rf>ἐπιμένωσι τῇ ἀπιστίᾳ, ἐγκεντρισθήσονται δυνατὸς γάρ <RF>ἐστιν ὁ θεὸς WH Treg NIV ] ὁ θεὸς ἐστιν RP<Rf>ἐστιν ὁ θεὸς πάλιν ἐγκεντρίσαι αὐτούς.
εἰ γὰρ σὺ ἐκ τῆς κατὰ φύσιν ἐξεκόπης ἀγριελαίου καὶ παρὰ φύσιν ἐνεκεντρίσθης εἰς καλλιέλαιον, πόσῳ μᾶλλον οὗτοι οἱ κατὰ φύσιν ἐγκεντρισθήσονται τῇ ἰδίᾳ ἐλαίᾳ.<CM>
Οὐ γὰρ θέλω ὑμᾶς ἀγνοεῖν, ἀδελφοί, τὸ μυστήριον τοῦτο, ἵνα μὴ <RF>ἦτε Holmes ] + ἐν WH Treg; + παρ᾽ NIV RP<Rf>ἦτε ἑαυτοῖς φρόνιμοι, ὅτι πώρωσις ἀπὸ μέρους τῷ Ἰσραὴλ γέγονεν ἄχρι οὗ τὸ πλήρωμα τῶν ἐθνῶν εἰσέλθῃ,
καὶ οὕτως πᾶς Ἰσραὴλ σωθήσεται καθὼς γέγραπται Ἥξει ἐκ Σιὼν ὁ <RF>ῥυόμενος WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ῥυόμενος, ἀποστρέψει ἀσεβείας ἀπὸ Ἰακώβ.
καὶ αὕτη αὐτοῖς ἡ παρ’ ἐμοῦ διαθήκη, ὅταν ἀφέλωμαι τὰς ἁμαρτίας αὐτῶν.
κατὰ μὲν τὸ εὐαγγέλιον ἐχθροὶ δι’ ὑμᾶς, κατὰ δὲ τὴν ἐκλογὴν ἀγαπητοὶ διὰ τοὺς πατέρας
ἀμεταμέλητα γὰρ τὰ χαρίσματα καὶ ἡ κλῆσις τοῦ θεοῦ.
ὥσπερ <RF>γὰρ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>γὰρ ὑμεῖς ποτε ἠπειθήσατε τῷ θεῷ, νῦν δὲ ἠλεήθητε τῇ τούτων ἀπειθείᾳ,
οὕτως καὶ οὗτοι νῦν ἠπείθησαν τῷ ὑμετέρῳ ἐλέει ἵνα καὶ αὐτοὶ <RF>νῦν WH NIV ] – Treg RP<Rf>νῦν ἐλεηθῶσιν
συνέκλεισεν γὰρ ὁ θεὸς τοὺς πάντας εἰς ἀπείθειαν ἵνα τοὺς πάντας ἐλεήσῃ.<CM>
Ὦ βάθος πλούτου καὶ σοφίας καὶ γνώσεως θεοῦ ὡς ἀνεξεραύνητα τὰ κρίματα αὐτοῦ καὶ ἀνεξιχνίαστοι αἱ ὁδοὶ αὐτοῦ.
Τίς γὰρ ἔγνω νοῦν κυρίου; ἢ τίς σύμβουλος αὐτοῦ ἐγένετο;
ἢ τίς προέδωκεν αὐτῷ, καὶ ἀνταποδοθήσεται αὐτῷ;
ὅτι ἐξ αὐτοῦ καὶ δι’ αὐτοῦ καὶ εἰς αὐτὸν τὰ πάντα αὐτῷ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας, ἀμήν.<CM>
Παρακαλῶ οὖν ὑμᾶς, ἀδελφοί, διὰ τῶν οἰκτιρμῶν τοῦ θεοῦ παραστῆσαι τὰ σώματα ὑμῶν θυσίαν ζῶσαν ἁγίαν <RF>εὐάρεστον τῷ θεῷ Treg NIV RP ] τῷ θεῷ εὐάρεστον WH<Rf>εὐάρεστον τῷ θεῷ, τὴν λογικὴν λατρείαν ὑμῶν
καὶ μὴ <RF>συσχηματίζεσθε WH Treg NIV ] συσχηματίζεσθαι RP<Rf>συσχηματίζεσθε τῷ αἰῶνι τούτῳ, ἀλλὰ <RF>μεταμορφοῦσθε WH Treg NIV ] μεταμορφοῦσθαι RP<Rf>μεταμορφοῦσθε τῇ ἀνακαινώσει τοῦ <RF>νοός WH Treg NIV ] + ὑμῶν RP<Rf>νοός, εἰς τὸ δοκιμάζειν ὑμᾶς τί τὸ θέλημα τοῦ θεοῦ, τὸ ἀγαθὸν καὶ εὐάρεστον καὶ τέλειον.<CM>
Λέγω γὰρ διὰ τῆς χάριτος τῆς δοθείσης μοι παντὶ τῷ ὄντι ἐν ὑμῖν μὴ ὑπερφρονεῖν παρ’ ὃ δεῖ φρονεῖν, ἀλλὰ φρονεῖν εἰς τὸ σωφρονεῖν, ἑκάστῳ ὡς ὁ θεὸς ἐμέρισεν μέτρον πίστεως.
καθάπερ γὰρ ἐν ἑνὶ σώματι <RF>πολλὰ μέλη WH Treg NIV ] μέλη πολλὰ RP<Rf>πολλὰ μέλη ἔχομεν, τὰ δὲ μέλη πάντα οὐ τὴν αὐτὴν ἔχει πρᾶξιν,
οὕτως οἱ πολλοὶ ἓν σῶμά ἐσμεν ἐν Χριστῷ, <RF>τὸ WH Treg NIV ] ὁ RP<Rf>τὸ δὲ καθ’ εἷς ἀλλήλων μέλη.
ἔχοντες δὲ χαρίσματα κατὰ τὴν χάριν τὴν δοθεῖσαν ἡμῖν διάφορα, εἴτε προφητείαν κατὰ τὴν ἀναλογίαν τῆς πίστεως,
εἴτε διακονίαν ἐν τῇ διακονίᾳ, εἴτε ὁ διδάσκων ἐν τῇ διδασκαλίᾳ,
εἴτε ὁ παρακαλῶν ἐν τῇ παρακλήσει, ὁ μεταδιδοὺς ἐν ἁπλότητι, ὁ προϊστάμενος ἐν σπουδῇ, ὁ ἐλεῶν ἐν ἱλαρότητι.<CM>
Ἡ ἀγάπη ἀνυπόκριτος. ἀποστυγοῦντες τὸ πονηρόν, κολλώμενοι τῷ ἀγαθῷ
τῇ φιλαδελφίᾳ εἰς ἀλλήλους φιλόστοργοι, τῇ τιμῇ ἀλλήλους προηγούμενοι,
τῇ σπουδῇ μὴ ὀκνηροί, τῷ πνεύματι ζέοντες, τῷ κυρίῳ δουλεύοντες,
τῇ ἐλπίδι χαίροντες, τῇ θλίψει ὑπομένοντες, τῇ προσευχῇ προσκαρτεροῦντες,
ταῖς χρείαις τῶν ἁγίων κοινωνοῦντες, τὴν φιλοξενίαν διώκοντες.
εὐλογεῖτε τοὺς <RF>διώκοντας WH ] + ὑμᾶς Treg NIV RP<Rf>διώκοντας, εὐλογεῖτε καὶ μὴ καταρᾶσθε.
χαίρειν μετὰ <RF>χαιρόντων WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>χαιρόντων, κλαίειν μετὰ κλαιόντων.
τὸ αὐτὸ εἰς ἀλλήλους φρονοῦντες, μὴ τὰ ὑψηλὰ φρονοῦντες ἀλλὰ τοῖς ταπεινοῖς συναπαγόμενοι. μὴ γίνεσθε φρόνιμοι παρ’ ἑαυτοῖς.
μηδενὶ κακὸν ἀντὶ κακοῦ ἀποδιδόντες προνοούμενοι καλὰ ἐνώπιον πάντων ἀνθρώπων
εἰ δυνατόν, τὸ ἐξ ὑμῶν μετὰ πάντων ἀνθρώπων εἰρηνεύοντες
μὴ ἑαυτοὺς ἐκδικοῦντες, ἀγαπητοί, ἀλλὰ δότε τόπον τῇ ὀργῇ, γέγραπται γάρ Ἐμοὶ ἐκδίκησις, ἐγὼ ἀνταποδώσω, λέγει κύριος.
<RF>ἀλλὰ ἐὰν WH Treg NIV ] Ἐὰν οὖν RP<Rf>ἀλλὰ ἐὰν πεινᾷ ὁ ἐχθρός σου, ψώμιζε αὐτόν ἐὰν διψᾷ, πότιζε αὐτόν τοῦτο γὰρ ποιῶν ἄνθρακας πυρὸς σωρεύσεις ἐπὶ τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ.
μὴ νικῶ ὑπὸ τοῦ κακοῦ, ἀλλὰ νίκα ἐν τῷ ἀγαθῷ τὸ κακόν.<CM>
Πᾶσα ψυχὴ ἐξουσίαις ὑπερεχούσαις ὑποτασσέσθω, οὐ γὰρ ἔστιν ἐξουσία εἰ μὴ ὑπὸ θεοῦ, αἱ δὲ <RF>οὖσαι WH Treg NIV ] + ἐξουσίαι RP<Rf>οὖσαι <RF>ὑπὸ WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>ὑπὸ θεοῦ τεταγμέναι εἰσίν.
ὥστε ὁ ἀντιτασσόμενος τῇ ἐξουσίᾳ τῇ τοῦ θεοῦ διαταγῇ ἀνθέστηκεν, οἱ δὲ ἀνθεστηκότες ἑαυτοῖς κρίμα λήμψονται.
οἱ γὰρ ἄρχοντες οὐκ εἰσὶν φόβος <RF>τῷ ἀγαθῷ ἔργῳ WH Treg NIV ] τῶν ἀγαθῶν ἔργων RP<Rf>τῷ ἀγαθῷ ἔργῳ ἀλλὰ <RF>τῷ κακῷ WH Treg NIV ] τῶν κακῶν RP<Rf>τῷ κακῷ. θέλεις δὲ μὴ φοβεῖσθαι τὴν ἐξουσίαν; τὸ ἀγαθὸν ποίει, καὶ ἕξεις ἔπαινον ἐξ αὐτῆς
θεοῦ γὰρ διάκονός ἐστιν σοὶ εἰς τὸ ἀγαθόν. ἐὰν δὲ τὸ κακὸν ποιῇς, φοβοῦ οὐ γὰρ εἰκῇ τὴν μάχαιραν φορεῖ θεοῦ γὰρ διάκονός ἐστιν, ἔκδικος εἰς ὀργὴν τῷ τὸ κακὸν πράσσοντι.
διὸ ἀνάγκη ὑποτάσσεσθαι, οὐ μόνον διὰ τὴν ὀργὴν ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν συνείδησιν,
διὰ τοῦτο γὰρ καὶ φόρους τελεῖτε, λειτουργοὶ γὰρ θεοῦ εἰσιν εἰς αὐτὸ τοῦτο προσκαρτεροῦντες.
<RF>ἀπόδοτε WH Treg NIV ] + οὖν RP<Rf>ἀπόδοτε πᾶσι τὰς ὀφειλάς, τῷ τὸν φόρον τὸν φόρον, τῷ τὸ τέλος τὸ τέλος, τῷ τὸν φόβον τὸν φόβον, τῷ τὴν τιμὴν τὴν τιμήν.<CM>
Μηδενὶ μηδὲν ὀφείλετε, εἰ μὴ τὸ <RF>ἀλλήλους ἀγαπᾶν WH Treg NIV ] ἀγαπᾶν ἀλλήλους RP<Rf>ἀλλήλους ἀγαπᾶν ὁ γὰρ ἀγαπῶν τὸν ἕτερον νόμον πεπλήρωκεν.
τὸ γάρ Οὐ μοιχεύσεις, Οὐ φονεύσεις, Οὐ κλέψεις, Οὐκ ἐπιθυμήσεις, καὶ εἴ τις ἑτέρα ἐντολή, ἐν <RF>τῷ λόγῳ τούτῳ WH Treg NIV ] τούτῳ τῷ λόγῳ RP<Rf>τῷ λόγῳ τούτῳ ἀνακεφαλαιοῦται, <RF>ἐν τῷ WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>ἐν τῷ Ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν.
ἡ ἀγάπη τῷ πλησίον κακὸν οὐκ ἐργάζεται πλήρωμα οὖν νόμου ἡ ἀγάπη.<CM>
Καὶ τοῦτο εἰδότες τὸν καιρόν, ὅτι ὥρα <RF>ἤδη ὑμᾶς WH NIV ] ἤδη ἡμᾶς Treg; ἡμᾶς ἤδη RP<Rf>ἤδη ὑμᾶς ἐξ ὕπνου ἐγερθῆναι, νῦν γὰρ ἐγγύτερον ἡμῶν ἡ σωτηρία ἢ ὅτε ἐπιστεύσαμεν.
ἡ νὺξ προέκοψεν, ἡ δὲ ἡμέρα ἤγγικεν. <RF>ἀποβαλώμεθα Holmes ] ἀποθώμεθα WH Treg NIV RP<Rf>ἀποβαλώμεθα οὖν τὰ ἔργα τοῦ σκότους, <RF>ἐνδυσώμεθα δὲ WH Treg NIV ] καὶ ἐνδυσώμεθα RP<Rf>ἐνδυσώμεθα δὲ τὰ ὅπλα τοῦ φωτός.
ὡς ἐν ἡμέρᾳ εὐσχημόνως περιπατήσωμεν, μὴ κώμοις καὶ μέθαις, μὴ κοίταις καὶ ἀσελγείαις, μὴ ἔριδι καὶ ζήλῳ,
ἀλλὰ ἐνδύσασθε τὸν κύριον Ἰησοῦν Χριστόν, καὶ τῆς σαρκὸς πρόνοιαν μὴ ποιεῖσθε εἰς ἐπιθυμίας.<CM>
Τὸν δὲ ἀσθενοῦντα τῇ πίστει προσλαμβάνεσθε, μὴ εἰς διακρίσεις διαλογισμῶν.
ὃς μὲν πιστεύει φαγεῖν πάντα, ὁ δὲ ἀσθενῶν λάχανα ἐσθίει.
ὁ ἐσθίων τὸν μὴ ἐσθίοντα μὴ ἐξουθενείτω, <RF>ὁ δὲ WH Treg NIV ] καὶ ὁ RP<Rf>ὁ δὲ μὴ ἐσθίων τὸν ἐσθίοντα μὴ κρινέτω, ὁ θεὸς γὰρ αὐτὸν προσελάβετο.
σὺ τίς εἶ ὁ κρίνων ἀλλότριον οἰκέτην; τῷ ἰδίῳ κυρίῳ στήκει ἢ πίπτει σταθήσεται δέ, <RF>δυνατεῖ γὰρ WH Treg NIV ] δυνατὸς γάρ ἐστιν RP<Rf>δυνατεῖ γὰρ ὁ <RF>κύριος WH Treg NIV ] θεὸς RP<Rf>κύριος στῆσαι αὐτόν.<CM>
Ὃς <RF>μὲν Treg NIV RP ] + γάρ WH NA<Rf>μὲν κρίνει ἡμέραν παρ’ ἡμέραν, ὃς δὲ κρίνει πᾶσαν ἡμέραν ἕκαστος ἐν τῷ ἰδίῳ νοῒ πληροφορείσθω
ὁ φρονῶν τὴν ἡμέραν κυρίῳ <RF>φρονεῖ WH Treg NIV ] + καὶ ὁ μὴ φρονῶν τὴν ἡμέραν κυρίῳ οὐ φρονεῖ RP<Rf>φρονεῖ. καὶ ὁ ἐσθίων κυρίῳ ἐσθίει, εὐχαριστεῖ γὰρ τῷ θεῷ καὶ ὁ μὴ ἐσθίων κυρίῳ οὐκ ἐσθίει, καὶ εὐχαριστεῖ τῷ θεῷ.<CM>
Οὐδεὶς γὰρ ἡμῶν ἑαυτῷ ζῇ, καὶ οὐδεὶς ἑαυτῷ ἀποθνῄσκει
ἐάν τε γὰρ ζῶμεν, τῷ κυρίῳ ζῶμεν, ἐάν τε ἀποθνῄσκωμεν, τῷ κυρίῳ ἀποθνῄσκομεν. ἐάν τε οὖν ζῶμεν ἐάν τε ἀποθνῄσκωμεν, τοῦ κυρίου ἐσμέν.
εἰς τοῦτο γὰρ <RF>Χριστὸς WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>Χριστὸς <RF>ἀπέθανεν WH Treg NIV ] + καὶ ἀνέστη RP<Rf>ἀπέθανεν καὶ ἔζησεν ἵνα καὶ νεκρῶν καὶ ζώντων κυριεύσῃ.<CM>
Σὺ δὲ τί κρίνεις τὸν ἀδελφόν σου; ἢ καὶ σὺ τί ἐξουθενεῖς τὸν ἀδελφόν σου; πάντες γὰρ παραστησόμεθα τῷ βήματι τοῦ <RF>θεοῦ WH Treg NIV ] χριστοῦ RP<Rf>θεοῦ,
γέγραπται γάρ Ζῶ ἐγώ, λέγει κύριος, ὅτι ἐμοὶ κάμψει πᾶν γόνυ, καὶ <RF>πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσεται WH NIV RP ] ἐξομολογήσεται πᾶσα γλῶσσα Treg<Rf>πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσεται τῷ θεῷ.
<RF>ἄρα Treg ] + οὖν WH NIV RP<Rf>ἄρα ἕκαστος ἡμῶν περὶ ἑαυτοῦ λόγον <RF>δώσει Holmes WHmarg ] + τῷ θεῷ WH NIV RP; ἀποδώσει τῷ θεῷ Treg<Rf>δώσει.<CM>
Μηκέτι οὖν ἀλλήλους κρίνωμεν ἀλλὰ τοῦτο κρίνατε μᾶλλον, τὸ μὴ τιθέναι πρόσκομμα τῷ ἀδελφῷ ἢ σκάνδαλον.
οἶδα καὶ πέπεισμαι ἐν κυρίῳ Ἰησοῦ ὅτι οὐδὲν κοινὸν δι’ <RF>ἑαυτοῦ WH NIV ] αὐτοῦ Treg RP<Rf>ἑαυτοῦ εἰ μὴ τῷ λογιζομένῳ τι κοινὸν εἶναι, ἐκείνῳ κοινόν.
εἰ <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ διὰ βρῶμα ὁ ἀδελφός σου λυπεῖται, οὐκέτι κατὰ ἀγάπην περιπατεῖς. μὴ τῷ βρώματί σου ἐκεῖνον ἀπόλλυε ὑπὲρ οὗ Χριστὸς ἀπέθανεν.
μὴ βλασφημείσθω οὖν ὑμῶν τὸ ἀγαθόν.
οὐ γάρ ἐστιν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ βρῶσις καὶ πόσις, ἀλλὰ δικαιοσύνη καὶ εἰρήνη καὶ χαρὰ ἐν πνεύματι ἁγίῳ
ὁ γὰρ ἐν <RF>τούτῳ WH Treg NIV ] τούτοις RP<Rf>τούτῳ δουλεύων τῷ Χριστῷ εὐάρεστος τῷ θεῷ καὶ δόκιμος τοῖς ἀνθρώποις.
ἄρα οὖν τὰ τῆς εἰρήνης διώκωμεν καὶ τὰ τῆς οἰκοδομῆς τῆς εἰς ἀλλήλους.
μὴ ἕνεκεν βρώματος κατάλυε τὸ ἔργον τοῦ θεοῦ. πάντα μὲν καθαρά, ἀλλὰ κακὸν τῷ ἀνθρώπῳ τῷ διὰ προσκόμματος ἐσθίοντι.
καλὸν τὸ μὴ φαγεῖν κρέα μηδὲ πιεῖν οἶνον μηδὲ ἐν ᾧ ὁ ἀδελφός σου προσκόπτει <RF>ἢ σκανδαλίζεται ἢ ἀσθενεῖ Treg RP ] – WH NIV<Rf>ἢ σκανδαλίζεται ἢ ἀσθενεῖ
σὺ πίστιν <RF>ἣν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἣν ἔχεις κατὰ σεαυτὸν ἔχε ἐνώπιον τοῦ θεοῦ. μακάριος ὁ μὴ κρίνων ἑαυτὸν ἐν ᾧ δοκιμάζει
ὁ δὲ διακρινόμενος ἐὰν φάγῃ κατακέκριται, ὅτι οὐκ ἐκ πίστεως πᾶν δὲ ὃ οὐκ ἐκ πίστεως ἁμαρτία <RF>ἐστίν WH Treg NIV ] + 24 Τῷ δὲ δυναμένῳ ὑμᾶς στηρίξαι κατὰ τὸ εὐαγγέλιόν μου καὶ τὸ κήρυγμα Ἰησοῦ Χριστοῦ, κατὰ ἀποκάλυψιν μυστηρίου χρόνοις αἰωνίοις σεσιγημένου, 25 φανερωθέντος δὲ νῦν διά τε γραφῶν προφητικῶν κατʼ ἐπιταγὴν τοῦ αἰωνίου θεοῦ εἰς ὑπακοὴν πίστεως εἰς πάντα τὰ ἔθνη γνωρισθέντος, 26 μόνῳ σοφῷ θεῷ, διὰ Ἰησοῦ χριστοῦ ᾧ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας ἀμήν. RP<Rf>ἐστίν.<CM>
Ὀφείλομεν δὲ ἡμεῖς οἱ δυνατοὶ τὰ ἀσθενήματα τῶν ἀδυνάτων βαστάζειν, καὶ μὴ ἑαυτοῖς ἀρέσκειν.
ἕκαστος ἡμῶν τῷ πλησίον ἀρεσκέτω εἰς τὸ ἀγαθὸν πρὸς οἰκοδομήν
καὶ γὰρ ὁ Χριστὸς οὐχ ἑαυτῷ ἤρεσεν ἀλλὰ καθὼς γέγραπται Οἱ ὀνειδισμοὶ τῶν ὀνειδιζόντων σε ἐπέπεσαν ἐπ’ ἐμέ.
ὅσα γὰρ προεγράφη, <RF>εἰς Treg NIV RP ] πάντα εἰς WH<Rf>εἰς τὴν ἡμετέραν διδασκαλίαν <RF>ἐγράφη WH Treg NIV ] προεγράφη RP<Rf>ἐγράφη, ἵνα διὰ τῆς ὑπομονῆς καὶ διὰ τῆς παρακλήσεως τῶν γραφῶν τὴν ἐλπίδα ἔχωμεν.
ὁ δὲ θεὸς τῆς ὑπομονῆς καὶ τῆς παρακλήσεως δῴη ὑμῖν τὸ αὐτὸ φρονεῖν ἐν ἀλλήλοις κατὰ <RF>Χριστὸν Ἰησοῦν WH NIV RP ] Ἰησοῦν Χριστὸν Treg<Rf>Χριστὸν Ἰησοῦν,
ἵνα ὁμοθυμαδὸν ἐν ἑνὶ στόματι δοξάζητε τὸν θεὸν καὶ πατέρα τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Διὸ προσλαμβάνεσθε ἀλλήλους, καθὼς καὶ ὁ Χριστὸς προσελάβετο <RF>ὑμᾶς Treg NIV RP ] ἡμᾶς WH<Rf>ὑμᾶς, εἰς δόξαν <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ θεοῦ.
λέγω <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δέ RP<Rf>γὰρ <RF>Χριστὸν WH Treg NIV ] + Ἰησοῦν RP<Rf>Χριστὸν διάκονον <RF>γεγενῆσθαι WH NIV RP ] γένεσθαι Treg<Rf>γεγενῆσθαι περιτομῆς ὑπὲρ ἀληθείας θεοῦ, εἰς τὸ βεβαιῶσαι τὰς ἐπαγγελίας τῶν πατέρων,
τὰ δὲ ἔθνη ὑπὲρ ἐλέους δοξάσαι τὸν θεόν καθὼς γέγραπται Διὰ τοῦτο ἐξομολογήσομαί σοι ἐν ἔθνεσι, καὶ τῷ ὀνοματί σου ψαλῶ.
καὶ πάλιν λέγει Εὐφράνθητε, ἔθνη, μετὰ τοῦ λαοῦ αὐτοῦ.
καὶ πάλιν Αἰνεῖτε, <RF>πάντα τὰ ἔθνη τὸν κύριον WH Treg NIV ] τὸν κύριον πάντα τὰ ἔθνη RP<Rf>πάντα τὰ ἔθνη, τὸν κύριον, καὶ <RF>ἐπαινεσάτωσαν WH Treg NIV ] ἐπαινέσατε RP<Rf>ἐπαινεσάτωσαν αὐτὸν πάντες οἱ λαοί.
καὶ πάλιν Ἠσαΐας λέγει Ἔσται ἡ ῥίζα τοῦ Ἰεσσαί, καὶ ὁ ἀνιστάμενος ἄρχειν ἐθνῶν ἐπ’ αὐτῷ ἔθνη ἐλπιοῦσιν.
ὁ δὲ θεὸς τῆς ἐλπίδος πληρώσαι ὑμᾶς πάσης χαρᾶς καὶ εἰρήνης ἐν τῷ πιστεύειν, εἰς τὸ περισσεύειν ὑμᾶς ἐν τῇ ἐλπίδι ἐν δυνάμει πνεύματος ἁγίου.<CM>
Πέπεισμαι δέ, ἀδελφοί μου, καὶ αὐτὸς ἐγὼ περὶ ὑμῶν, ὅτι καὶ αὐτοὶ μεστοί ἐστε ἀγαθωσύνης, πεπληρωμένοι <RF>πάσης Treg RP ] + τῆς WH NIV<Rf>πάσης γνώσεως, δυνάμενοι καὶ <RF>ἀλλήλους WH Treg NIV ] ἄλλους RP<Rf>ἀλλήλους νουθετεῖν.
<RF>τολμηρότερον NIV RP ] τολμηροτέρως WH Treg<Rf>τολμηρότερον δὲ ἔγραψα <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] + ἀδελφοί RP<Rf>ὑμῖν ἀπὸ μέρους, ὡς ἐπαναμιμνῄσκων ὑμᾶς, διὰ τὴν χάριν τὴν δοθεῖσάν μοι <RF>ὑπὸ NIV RP ] ἀπὸ WH Treg<Rf>ὑπὸ τοῦ θεοῦ
εἰς τὸ εἶναί με λειτουργὸν <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ εἰς τὰ ἔθνη, ἱερουργοῦντα τὸ εὐαγγέλιον τοῦ θεοῦ, ἵνα γένηται ἡ προσφορὰ τῶν ἐθνῶν εὐπρόσδεκτος, ἡγιασμένη ἐν πνεύματι ἁγίῳ.
ἔχω οὖν <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν καύχησιν ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τὰ πρὸς τὸν θεόν
οὐ γὰρ τολμήσω <RF>τι λαλεῖν WH Treg NIV ] λαλεῖν τι RP<Rf>τι λαλεῖν ὧν οὐ κατειργάσατο Χριστὸς δι’ ἐμοῦ εἰς ὑπακοὴν ἐθνῶν, λόγῳ καὶ ἔργῳ,
ἐν δυνάμει σημείων καὶ τεράτων, ἐν δυνάμει <RF>πνεύματος NIV ] + ἁγίου WH Treg; + θεοῦ RP NA<Rf>πνεύματος ὥστε με ἀπὸ Ἰερουσαλὴμ καὶ κύκλῳ μέχρι τοῦ Ἰλλυρικοῦ πεπληρωκέναι τὸ εὐαγγέλιον τοῦ Χριστοῦ,
οὕτως δὲ <RF>φιλοτιμούμενον WH NIV RP ] φιλοτιμοῦμαι Treg<Rf>φιλοτιμούμενον εὐαγγελίζεσθαι οὐχ ὅπου ὠνομάσθη Χριστός, ἵνα μὴ ἐπ’ ἀλλότριον θεμέλιον οἰκοδομῶ,
ἀλλὰ καθὼς γέγραπται <RF>Οἷς … αὐτοῦ ὄψονται Treg NIV RP ] Ὄψονται οἷς … αὐτοῦ WH<Rf>Οἷς οὐκ ἀνηγγέλη περὶ αὐτοῦ ὄψονται, καὶ οἳ οὐκ ἀκηκόασιν συνήσουσιν.<CM>
Διὸ καὶ ἐνεκοπτόμην τὰ πολλὰ τοῦ ἐλθεῖν πρὸς ὑμᾶς
νυνὶ δὲ μηκέτι τόπον ἔχων ἐν τοῖς κλίμασι τούτοις, ἐπιποθίαν δὲ ἔχων τοῦ ἐλθεῖν πρὸς ὑμᾶς ἀπὸ <RF>ἱκανῶν WH Treg ] πολλῶν NIV RP<Rf>ἱκανῶν ἐτῶν,
ὡς <RF>ἂν WH Treg NIV ] ἐὰν RP<Rf>ἂν πορεύωμαι εἰς τὴν <RF>Σπανίαν WH Treg NIV ] + ἐλεύσομαι πρὸς ὑμᾶς RP<Rf>Σπανίαν, ἐλπίζω γὰρ διαπορευόμενος θεάσασθαι ὑμᾶς καὶ ὑφ’ ὑμῶν προπεμφθῆναι ἐκεῖ ἐὰν ὑμῶν πρῶτον ἀπὸ μέρους ἐμπλησθῶ—
νυνὶ δὲ πορεύομαι εἰς Ἰερουσαλὴμ διακονῶν τοῖς ἁγίοις.
εὐδόκησαν γὰρ Μακεδονία καὶ Ἀχαΐα κοινωνίαν τινὰ ποιήσασθαι εἰς τοὺς πτωχοὺς τῶν ἁγίων τῶν ἐν Ἰερουσαλήμ.
εὐδόκησαν γάρ, καὶ ὀφειλέται <RF>εἰσὶν αὐτῶν WH Treg NIV ] αὐτῶν εἰσὶν RP<Rf>εἰσὶν αὐτῶν εἰ γὰρ τοῖς πνευματικοῖς αὐτῶν ἐκοινώνησαν τὰ ἔθνη, ὀφείλουσιν καὶ ἐν τοῖς σαρκικοῖς λειτουργῆσαι αὐτοῖς.
τοῦτο οὖν ἐπιτελέσας, καὶ σφραγισάμενος αὐτοῖς τὸν καρπὸν τοῦτον, ἀπελεύσομαι δι’ ὑμῶν <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>εἰς Σπανίαν
οἶδα δὲ ὅτι ἐρχόμενος πρὸς ὑμᾶς ἐν πληρώματι <RF>εὐλογίας WH Treg NIV ] + τοῦ εὐαγγελίου τοῦ RP<Rf>εὐλογίας Χριστοῦ ἐλεύσομαι.<CM>
Παρακαλῶ δὲ ὑμᾶς, ἀδελφοί, διὰ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ διὰ τῆς ἀγάπης τοῦ πνεύματος συναγωνίσασθαί μοι ἐν ταῖς προσευχαῖς ὑπὲρ ἐμοῦ πρὸς τὸν θεόν,
ἵνα ῥυσθῶ ἀπὸ τῶν ἀπειθούντων ἐν τῇ Ἰουδαίᾳ <RF>καὶ WH Treg NIV ] + ἵνα RP<Rf>καὶ ἡ διακονία μου ἡ εἰς Ἰερουσαλὴμ εὐπρόσδεκτος <RF>τοῖς ἁγίοις γένηται WH Treg NIV ] γένηται τοῖς ἁγίοις RP<Rf>τοῖς ἁγίοις γένηται,
ἵνα ἐν χαρᾷ <RF>ἐλθὼν WH NIV ] ἔλθω Treg RP<Rf>ἐλθὼν πρὸς ὑμᾶς διὰ θελήματος <RF>θεοῦ WH NIV ] + καὶ Treg RP<Rf>θεοῦ συναναπαύσωμαι ὑμῖν.
ὁ δὲ θεὸς τῆς εἰρήνης μετὰ πάντων ὑμῶν ἀμήν.<CM>
Συνίστημι δὲ ὑμῖν Φοίβην τὴν ἀδελφὴν ἡμῶν, οὖσαν <RF>καὶ WH NIV ] – Treg RP<Rf>καὶ διάκονον τῆς ἐκκλησίας τῆς ἐν Κεγχρεαῖς,
ἵνα <RF>αὐτὴν προσδέξησθε NIV RP ] προσδέξησθε αὐτὴν WH Treg<Rf>αὐτὴν προσδέξησθε ἐν κυρίῳ ἀξίως τῶν ἁγίων, καὶ παραστῆτε αὐτῇ ἐν ᾧ ἂν ὑμῶν χρῄζῃ πράγματι, καὶ γὰρ αὐτὴ προστάτις πολλῶν ἐγενήθη καὶ <RF>ἐμοῦ αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ ἐμοῦ RP<Rf>ἐμοῦ αὐτοῦ.<CM>
Ἀσπάσασθε Πρίσκαν καὶ Ἀκύλαν τοὺς συνεργούς μου ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ,
οἵτινες ὑπὲρ τῆς ψυχῆς μου τὸν ἑαυτῶν τράχηλον ὑπέθηκαν, οἷς οὐκ ἐγὼ μόνος εὐχαριστῶ ἀλλὰ καὶ πᾶσαι αἱ ἐκκλησίαι τῶν ἐθνῶν,
καὶ τὴν κατ’ οἶκον αὐτῶν ἐκκλησίαν. ἀσπάσασθε Ἐπαίνετον τὸν ἀγαπητόν μου, ὅς ἐστιν ἀπαρχὴ τῆς <RF>Ἀσίας WH Treg NIV ] Ἀχαΐας RP<Rf>Ἀσίας εἰς Χριστόν.
ἀσπάσασθε <RF>Μαριάμ RP ] Μαρίαν WH Treg NIV<Rf>Μαριάμ, ἥτις πολλὰ ἐκοπίασεν εἰς <RF>ὑμᾶς WH Treg NIV ] ἡμᾶς RP<Rf>ὑμᾶς.
ἀσπάσασθε Ἀνδρόνικον καὶ <RF>Ἰουνίαν WH Treg RP ] Ἰουνιᾶν NIV<Rf>Ἰουνίαν τοὺς συγγενεῖς μου καὶ συναιχμαλώτους μου, οἵτινές εἰσιν ἐπίσημοι ἐν τοῖς ἀποστόλοις, οἳ καὶ πρὸ ἐμοῦ <RF>γέγοναν WH Treg NIV ] γεγόνασιν RP<Rf>γέγοναν ἐν Χριστῷ.
ἀσπάσασθε <RF>Ἀμπλιᾶτον WH NIV Treg ] Ἀμπλίαν RP<Rf>Ἀμπλιᾶτον τὸν ἀγαπητόν μου ἐν κυρίῳ.
ἀσπάσασθε Οὐρβανὸν τὸν συνεργὸν ἡμῶν ἐν Χριστῷ καὶ Στάχυν τὸν ἀγαπητόν μου.
ἀσπάσασθε Ἀπελλῆν τὸν δόκιμον ἐν Χριστῷ. ἀσπάσασθε τοὺς ἐκ τῶν Ἀριστοβούλου.
ἀσπάσασθε Ἡρῳδίωνα τὸν <RF>συγγενῆ WH NIV RP ] συγγενῆν Treg<Rf>συγγενῆ μου. ἀσπάσασθε τοὺς ἐκ τῶν Ναρκίσσου τοὺς ὄντας ἐν κυρίῳ.
ἀσπάσασθε Τρύφαιναν καὶ Τρυφῶσαν τὰς κοπιώσας ἐν κυρίῳ. ἀσπάσασθε Περσίδα τὴν ἀγαπητήν, ἥτις πολλὰ ἐκοπίασεν ἐν κυρίῳ.
ἀσπάσασθε Ῥοῦφον τὸν ἐκλεκτὸν ἐν κυρίῳ καὶ τὴν μητέρα αὐτοῦ καὶ ἐμοῦ.
ἀσπάσασθε Ἀσύγκριτον, Φλέγοντα, <RF>Ἑρμῆν Πατροβᾶν Ἑρμᾶν WH Treg NIV ] Ἑρμᾶν Πατρόβαν Ἑρμῆν RP<Rf>Ἑρμῆν, Πατροβᾶν, Ἑρμᾶν καὶ τοὺς σὺν αὐτοῖς ἀδελφούς.
ἀσπάσασθε Φιλόλογον καὶ Ἰουλίαν, Νηρέα καὶ τὴν ἀδελφὴν αὐτοῦ, καὶ Ὀλυμπᾶν καὶ τοὺς σὺν αὐτοῖς πάντας ἁγίους.
Ἀσπάσασθε ἀλλήλους ἐν φιλήματι ἁγίῳ. Ἀσπάζονται ὑμᾶς αἱ ἐκκλησίαι <RF>πᾶσαι WH Treg NIV ] – RP<Rf>πᾶσαι τοῦ Χριστοῦ.<CM>
Παρακαλῶ δὲ ὑμᾶς, ἀδελφοί, σκοπεῖν τοὺς τὰς διχοστασίας καὶ τὰ σκάνδαλα παρὰ τὴν διδαχὴν ἣν ὑμεῖς ἐμάθετε ποιοῦντας, καὶ <RF>ἐκκλίνετε WH Treg NIV ] ἐκκλίνατε RP<Rf>ἐκκλίνετε ἀπ’ αὐτῶν
οἱ γὰρ τοιοῦτοι τῷ κυρίῳ <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] + Ἰησοῦ RP<Rf>ἡμῶν Χριστῷ οὐ δουλεύουσιν ἀλλὰ τῇ ἑαυτῶν κοιλίᾳ, καὶ διὰ τῆς χρηστολογίας καὶ εὐλογίας ἐξαπατῶσι τὰς καρδίας τῶν ἀκάκων.
ἡ γὰρ ὑμῶν ὑπακοὴ εἰς πάντας ἀφίκετο <RF>ἐφ’ ὑμῖν οὖν χαίρω WH Treg NIV ] Χαίρω οὖν τὸ ἐφ᾽ ὑμῖν RP<Rf>ἐφ’ ὑμῖν οὖν χαίρω, θέλω δὲ ὑμᾶς <RF>σοφοὺς Treg NIV ] + μὲν WH RP<Rf>σοφοὺς εἶναι εἰς τὸ ἀγαθόν, ἀκεραίους δὲ εἰς τὸ κακόν.
ὁ δὲ θεὸς τῆς εἰρήνης συντρίψει τὸν Σατανᾶν ὑπὸ τοὺς πόδας ὑμῶν ἐν τάχει. ἡ χάρις τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ <RF>Χριστοῦ Treg RP ] – WH NIV<Rf>Χριστοῦ μεθ’ ὑμῶν.<CM>
<RF>Ἀσπάζεται WH Treg NIV ] Ἀσπάζονται RP<Rf>Ἀσπάζεται ὑμᾶς Τιμόθεος ὁ συνεργός μου, καὶ Λούκιος καὶ Ἰάσων καὶ Σωσίπατρος οἱ συγγενεῖς μου.
ἀσπάζομαι ὑμᾶς ἐγὼ Τέρτιος ὁ γράψας τὴν ἐπιστολὴν ἐν κυρίῳ.
ἀσπάζεται ὑμᾶς Γάϊος ὁ ξένος μου καὶ <RF>ὅλης τῆς ἐκκλησίας WH Treg NIV ] τῆς ἐκκλησίας ὅλης RP<Rf>ὅλης τῆς ἐκκλησίας. ἀσπάζεται ὑμᾶς Ἔραστος ὁ οἰκονόμος τῆς πόλεως καὶ Κούαρτος ὁ ἀδελφός.<CM>
<RF>Ἡ χάρις … ὑμῶν RP ] – WH Treg NIV<Rf>Ἡ χάρις τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ μετὰ πάντων ὑμῶν. <RF>Ἀμήν RP ] 25 Τῷ δὲ δυναμένῳ ὑμᾶς στηρίξαι κατὰ τὸ εὐαγγέλιόν μου καὶ τὸ κήρυγμα Ἰησοῦ Χριστοῦ, κατὰ ἀποκάλυψιν μυστηρίου χρόνοις αἰωνίοις σεσιγημένου, 26 φανερωθέντος δὲ νῦν διά τε γραφῶν προφητικῶν κατ’ ἐπιταγὴν τοῦ αἰωνίου θεοῦ εἰς ὑπακοὴν πίστεως εἰς πάντα τὰ ἔθνη γνωρισθέντος, 27 μόνῳ σοφῷ θεῷ διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ᾧ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας ἀμήν. WH Treg NIV<Rf>Ἀμήν.
--
--
--<CM>
Παῦλος κλητὸς ἀπόστολος <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ WH RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ διὰ θελήματος θεοῦ καὶ Σωσθένης ὁ ἀδελφὸς
τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ θεοῦ, <RF>ἡγιασμένοις ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῇ οὔσῃ ἐν Κορίνθῳ Treg ] τῇ οὔσῃ ἐν Κορίνθῳ ἡγιασμένοις ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ WH NIV RP<Rf>ἡγιασμένοις ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ, τῇ οὔσῃ ἐν Κορίνθῳ, κλητοῖς ἁγίοις, σὺν πᾶσιν τοῖς ἐπικαλουμένοις τὸ ὄνομα τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐν παντὶ τόπῳ <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] + τε RP<Rf>αὐτῶν καὶ ἡμῶν
χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ πατρὸς ἡμῶν καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Εὐχαριστῶ τῷ θεῷ <RF>μου Treg NIV RP ] – WH<Rf>μου πάντοτε περὶ ὑμῶν ἐπὶ τῇ χάριτι τοῦ θεοῦ τῇ δοθείσῃ ὑμῖν ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ,
ὅτι ἐν παντὶ ἐπλουτίσθητε ἐν αὐτῷ, ἐν παντὶ λόγῳ καὶ πάσῃ γνώσει,
καθὼς τὸ μαρτύριον τοῦ Χριστοῦ ἐβεβαιώθη ἐν ὑμῖν,
ὥστε ὑμᾶς μὴ ὑστερεῖσθαι ἐν μηδενὶ χαρίσματι, ἀπεκδεχομένους τὴν ἀποκάλυψιν τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ
ὃς καὶ βεβαιώσει ὑμᾶς ἕως τέλους ἀνεγκλήτους ἐν τῇ ἡμέρᾳ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ.
πιστὸς ὁ θεὸς δι’ οὗ ἐκλήθητε εἰς κοινωνίαν τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ κυρίου ἡμῶν.<CM>
Παρακαλῶ δὲ ὑμᾶς, ἀδελφοί, διὰ τοῦ ὀνόματος τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ ἵνα τὸ αὐτὸ λέγητε πάντες, καὶ μὴ ᾖ ἐν ὑμῖν σχίσματα, ἦτε δὲ κατηρτισμένοι ἐν τῷ αὐτῷ νοῒ καὶ ἐν τῇ αὐτῇ γνώμῃ.
ἐδηλώθη γάρ μοι περὶ ὑμῶν, ἀδελφοί μου, ὑπὸ τῶν Χλόης ὅτι ἔριδες ἐν ὑμῖν εἰσιν.
λέγω δὲ τοῦτο ὅτι ἕκαστος ὑμῶν λέγει Ἐγὼ μέν εἰμι Παύλου, Ἐγὼ δὲ Ἀπολλῶ, Ἐγὼ δὲ Κηφᾶ, Ἐγὼ δὲ Χριστοῦ.
μεμέρισται ὁ Χριστός; μὴ Παῦλος ἐσταυρώθη ὑπὲρ ὑμῶν, ἢ εἰς τὸ ὄνομα Παύλου ἐβαπτίσθητε;
<RF>εὐχαριστῶ WH NIV ] + τῷ θεῷ Treg RP NA<Rf>εὐχαριστῶ ὅτι οὐδένα ὑμῶν ἐβάπτισα εἰ μὴ Κρίσπον καὶ Γάϊον,
ἵνα μή τις εἴπῃ ὅτι εἰς τὸ ἐμὸν ὄνομα <RF>ἐβαπτίσθητε WH Treg NIV ] ἐβάπτισα RP<Rf>ἐβαπτίσθητε
ἐβάπτισα δὲ καὶ τὸν Στεφανᾶ οἶκον λοιπὸν οὐκ οἶδα εἴ τινα ἄλλον ἐβάπτισα.
οὐ γὰρ ἀπέστειλέν με Χριστὸς βαπτίζειν ἀλλὰ εὐαγγελίζεσθαι, οὐκ ἐν σοφίᾳ λόγου, ἵνα μὴ κενωθῇ ὁ σταυρὸς τοῦ Χριστοῦ.<CM>
Ὁ λόγος γὰρ ὁ τοῦ σταυροῦ τοῖς μὲν ἀπολλυμένοις μωρία ἐστίν, τοῖς δὲ σῳζομένοις ἡμῖν δύναμις θεοῦ ἐστιν.
γέγραπται γάρ Ἀπολῶ τὴν σοφίαν τῶν σοφῶν, καὶ τὴν σύνεσιν τῶν συνετῶν ἀθετήσω.
ποῦ σοφός; ποῦ γραμματεύς; ποῦ συζητητὴς τοῦ αἰῶνος τούτου; οὐχὶ ἐμώρανεν ὁ θεὸς τὴν σοφίαν τοῦ <RF>κόσμου WH Treg NIV ] + τούτου RP<Rf>κόσμου;
ἐπειδὴ γὰρ ἐν τῇ σοφίᾳ τοῦ θεοῦ οὐκ ἔγνω ὁ κόσμος διὰ τῆς σοφίας τὸν θεόν, εὐδόκησεν ὁ θεὸς διὰ τῆς μωρίας τοῦ κηρύγματος σῶσαι τοὺς πιστεύοντας.
ἐπειδὴ καὶ Ἰουδαῖοι <RF>σημεῖα WH Treg NIV ] σημεῖον RP<Rf>σημεῖα αἰτοῦσιν καὶ Ἕλληνες σοφίαν ζητοῦσιν
ἡμεῖς δὲ κηρύσσομεν Χριστὸν ἐσταυρωμένον, Ἰουδαίοις μὲν σκάνδαλον <RF>ἔθνεσιν WH Treg NIV ] Ἕλλησιν RP<Rf>ἔθνεσιν δὲ μωρίαν,
αὐτοῖς δὲ τοῖς κλητοῖς, Ἰουδαίοις τε καὶ Ἕλλησιν, Χριστὸν θεοῦ δύναμιν καὶ θεοῦ σοφίαν.
ὅτι τὸ μωρὸν τοῦ θεοῦ σοφώτερον τῶν ἀνθρώπων ἐστίν, καὶ τὸ ἀσθενὲς τοῦ θεοῦ ἰσχυρότερον τῶν <RF>ἀνθρώπων WH Treg NIV ] + ἐστίν RP<Rf>ἀνθρώπων.<CM>
Βλέπετε γὰρ τὴν κλῆσιν ὑμῶν, ἀδελφοί, ὅτι οὐ πολλοὶ σοφοὶ κατὰ σάρκα, οὐ πολλοὶ δυνατοί, οὐ πολλοὶ εὐγενεῖς
ἀλλὰ τὰ μωρὰ τοῦ κόσμου ἐξελέξατο ὁ θεός, ἵνα <RF>καταισχύνῃ τοὺς σοφούς WH Treg NIV ] τοὺς σοφούς καταισχύνῃ RP<Rf>καταισχύνῃ τοὺς σοφούς, καὶ τὰ ἀσθενῆ τοῦ κόσμου ἐξελέξατο ὁ θεός, ἵνα καταισχύνῃ τὰ ἰσχυρά,
καὶ τὰ ἀγενῆ τοῦ κόσμου καὶ τὰ ἐξουθενημένα ἐξελέξατο ὁ θεός, <RF>τὰ Treg NIV ] καὶ τὰ WH RP<Rf>τὰ μὴ ὄντα, ἵνα τὰ ὄντα καταργήσῃ,
ὅπως μὴ καυχήσηται πᾶσα σὰρξ ἐνώπιον τοῦ θεοῦ.
ἐξ αὐτοῦ δὲ ὑμεῖς ἐστε ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ, ὃς ἐγενήθη <RF>σοφία ἡμῖν WH Treg NIV ] ἡμῖν σοφία RP<Rf>σοφία ἡμῖν ἀπὸ θεοῦ, δικαιοσύνη τε καὶ ἁγιασμὸς καὶ ἀπολύτρωσις,
ἵνα καθὼς γέγραπται Ὁ καυχώμενος ἐν κυρίῳ καυχάσθω.<CM>
Κἀγὼ ἐλθὼν πρὸς ὑμᾶς, ἀδελφοί, ἦλθον οὐ καθ’ ὑπεροχὴν λόγου ἢ σοφίας καταγγέλλων ὑμῖν τὸ <RF>μαρτύριον Treg NIV RP ] μυστήριον WH NA<Rf>μαρτύριον τοῦ θεοῦ.
οὐ γὰρ ἔκρινά <RF>τι εἰδέναι WH Treg NIV ] τοῦ εἰδέναι τι RP<Rf>τι εἰδέναι ἐν ὑμῖν εἰ μὴ Ἰησοῦν Χριστὸν καὶ τοῦτον ἐσταυρωμένον
κἀγὼ ἐν ἀσθενείᾳ καὶ ἐν φόβῳ καὶ ἐν τρόμῳ πολλῷ ἐγενόμην πρὸς ὑμᾶς,
καὶ ὁ λόγος μου καὶ τὸ κήρυγμά μου οὐκ ἐν <RF>πειθοῖ σοφίας Holmes ] πειθοῖς σοφίας λόγοις WH Treg NIV; πειθοῖς ἀνθρωπίνης σοφίας λόγοις RP<Rf>πειθοῖ σοφίας ἀλλ’ ἐν ἀποδείξει πνεύματος καὶ δυνάμεως,
ἵνα ἡ πίστις ὑμῶν μὴ ᾖ ἐν σοφίᾳ ἀνθρώπων ἀλλ’ ἐν δυνάμει θεοῦ.<CM>
Σοφίαν δὲ λαλοῦμεν ἐν τοῖς τελείοις, σοφίαν δὲ οὐ τοῦ αἰῶνος τούτου οὐδὲ τῶν ἀρχόντων τοῦ αἰῶνος τούτου τῶν καταργουμένων
ἀλλὰ λαλοῦμεν <RF>θεοῦ σοφίαν WH Treg NIV ] σοφίαν θεοῦ RP<Rf>θεοῦ σοφίαν ἐν μυστηρίῳ, τὴν ἀποκεκρυμμένην, ἣν προώρισεν ὁ θεὸς πρὸ τῶν αἰώνων εἰς δόξαν ἡμῶν
ἣν οὐδεὶς τῶν ἀρχόντων τοῦ αἰῶνος τούτου ἔγνωκεν, εἰ γὰρ ἔγνωσαν, οὐκ ἂν τὸν κύριον τῆς δόξης ἐσταύρωσαν
ἀλλὰ καθὼς γέγραπται Ἃ ὀφθαλμὸς οὐκ εἶδεν καὶ οὖς οὐκ ἤκουσεν καὶ ἐπὶ καρδίαν ἀνθρώπου οὐκ ἀνέβη, <RF>ὅσα WH Treg ] ἃ NIV RP<Rf>ὅσα ἡτοίμασεν ὁ θεὸς τοῖς ἀγαπῶσιν αὐτόν.
ἡμῖν <RF>γὰρ WH ] δὲ Treg NIV RP<Rf>γὰρ <RF>ἀπεκάλυψεν ὁ θεὸς WH Treg NIV ] ὁ θεὸς ἀπεκάλυψεν RP<Rf>ἀπεκάλυψεν ὁ θεὸς διὰ τοῦ <RF>πνεύματος WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>πνεύματος, τὸ γὰρ πνεῦμα πάντα ἐραυνᾷ, καὶ τὰ βάθη τοῦ θεοῦ.
τίς γὰρ οἶδεν ἀνθρώπων τὰ τοῦ ἀνθρώπου εἰ μὴ τὸ πνεῦμα τοῦ ἀνθρώπου τὸ ἐν αὐτῷ; οὕτως καὶ τὰ τοῦ θεοῦ οὐδεὶς <RF>ἔγνωκεν WH Treg NIV ] οἶδεν RP<Rf>ἔγνωκεν εἰ μὴ τὸ πνεῦμα τοῦ θεοῦ.
ἡμεῖς δὲ οὐ τὸ πνεῦμα τοῦ κόσμου ἐλάβομεν ἀλλὰ τὸ πνεῦμα τὸ ἐκ τοῦ θεοῦ, ἵνα εἰδῶμεν τὰ ὑπὸ τοῦ θεοῦ χαρισθέντα ἡμῖν
ἃ καὶ λαλοῦμεν οὐκ ἐν διδακτοῖς ἀνθρωπίνης σοφίας λόγοις, ἀλλ’ ἐν διδακτοῖς <RF>πνεύματος WH Treg NIV ] + ἁγίου RP<Rf>πνεύματος, πνευματικοῖς πνευματικὰ συγκρίνοντες.<CM>
Ψυχικὸς δὲ ἄνθρωπος οὐ δέχεται τὰ τοῦ πνεύματος τοῦ θεοῦ, μωρία γὰρ αὐτῷ ἐστίν, καὶ οὐ δύναται γνῶναι, ὅτι πνευματικῶς ἀνακρίνεται
ὁ δὲ πνευματικὸς ἀνακρίνει <RF>τὰ NIV ] μὲν WH Treg RP<Rf>τὰ πάντα, αὐτὸς δὲ ὑπ’ οὐδενὸς ἀνακρίνεται.
τίς γὰρ ἔγνω νοῦν κυρίου, ὃς συμβιβάσει αὐτόν; ἡμεῖς δὲ νοῦν Χριστοῦ ἔχομεν.<CM>
Κἀγώ, ἀδελφοί, οὐκ ἠδυνήθην <RF>λαλῆσαι ὑμῖν WH Treg NIV ] ὑμῖν λαλῆσαι RP<Rf>λαλῆσαι ὑμῖν ὡς πνευματικοῖς ἀλλ’ ὡς <RF>σαρκίνοις WH Treg NIV ] σαρκικοῖς RP<Rf>σαρκίνοις, ὡς νηπίοις ἐν Χριστῷ.
γάλα ὑμᾶς ἐπότισα, <RF>οὐ WH Treg NIV ] καὶ οὐ RP<Rf>οὐ βρῶμα, οὔπω γὰρ ἐδύνασθε. ἀλλ’ <RF>οὐδὲ WH Treg NIV ] οὖτε RP<Rf>οὐδὲ ἔτι νῦν δύνασθε,
ἔτι γὰρ σαρκικοί ἐστε. ὅπου γὰρ ἐν ὑμῖν ζῆλος καὶ <RF>ἔρις WH Treg NIV ] + καὶ διχοστασίαι RP<Rf>ἔρις, οὐχὶ σαρκικοί ἐστε καὶ κατὰ ἄνθρωπον περιπατεῖτε;
ὅταν γὰρ λέγῃ τις Ἐγὼ μέν εἰμι Παύλου, ἕτερος δέ Ἐγὼ Ἀπολλῶ, <RF>οὐκ ἄνθρωποί WH Treg NIV ] οὐχὶ σαρκικοί RP<Rf>οὐκ ἄνθρωποί ἐστε;<CM>
<RF>Τί WH Treg NIV ] Τίς RP<Rf>Τί οὖν ἐστιν <RF>Ἀπολλῶς τί δέ ἐστιν Παῦλος WH Treg NIV] Παῦλος τίς δὲ Ἀπολλώς RP<Rf>Ἀπολλῶς; τί δέ ἐστιν Παῦλος; <RF>διάκονοι WH Treg NIV ] ἀλλ᾽ ἢ διάκονοι RP<Rf>διάκονοι δι’ ὧν ἐπιστεύσατε, καὶ ἑκάστῳ ὡς ὁ κύριος ἔδωκεν.
ἐγὼ ἐφύτευσα, Ἀπολλῶς ἐπότισεν, ἀλλὰ ὁ θεὸς ηὔξανεν
ὥστε οὔτε ὁ φυτεύων ἐστίν τι οὔτε ὁ ποτίζων, ἀλλ’ ὁ αὐξάνων θεός.
ὁ φυτεύων δὲ καὶ ὁ ποτίζων ἕν εἰσιν, ἕκαστος δὲ τὸν ἴδιον μισθὸν λήμψεται κατὰ τὸν ἴδιον κόπον,
θεοῦ γάρ ἐσμεν συνεργοί θεοῦ γεώργιον, θεοῦ οἰκοδομή ἐστε.<CM>
Κατὰ τὴν χάριν τοῦ θεοῦ τὴν δοθεῖσάν μοι ὡς σοφὸς ἀρχιτέκτων θεμέλιον <RF>ἔθηκα WH Treg NIV ] τέθεικα RP<Rf>ἔθηκα, ἄλλος δὲ ἐποικοδομεῖ. ἕκαστος δὲ βλεπέτω πῶς ἐποικοδομεῖ
θεμέλιον γὰρ ἄλλον οὐδεὶς δύναται θεῖναι παρὰ τὸν κείμενον, ὅς ἐστιν Ἰησοῦς Χριστός
εἰ δέ τις ἐποικοδομεῖ ἐπὶ τὸν <RF>θεμέλιον WH Treg NIV ] + τοῦτον RP<Rf>θεμέλιον <RF>χρυσόν ἄργυρον WH NIV RP ] χρυσίον ἀργύριον Treg<Rf>χρυσόν, ἄργυρον, λίθους τιμίους, ξύλα, χόρτον, καλάμην,
ἑκάστου τὸ ἔργον φανερὸν γενήσεται, ἡ γὰρ ἡμέρα δηλώσει ὅτι ἐν πυρὶ ἀποκαλύπτεται, καὶ ἑκάστου τὸ ἔργον ὁποῖόν ἐστιν τὸ πῦρ <RF>αὐτὸ WH Treg NA ] – NIV RP<Rf>αὐτὸ δοκιμάσει.
εἴ τινος τὸ ἔργον μενεῖ ὃ ἐποικοδόμησεν, μισθὸν λήμψεται
εἴ τινος τὸ ἔργον κατακαήσεται, ζημιωθήσεται, αὐτὸς δὲ σωθήσεται, οὕτως δὲ ὡς διὰ πυρός.<CM>
Οὐκ οἴδατε ὅτι ναὸς θεοῦ ἐστε καὶ τὸ πνεῦμα τοῦ θεοῦ <RF>οἰκεῖ ἐν ὑμῖν Treg NIV RP ] ἐν ὑμῖν οἰκεῖ WH<Rf>οἰκεῖ ἐν ὑμῖν;
εἴ τις τὸν ναὸν τοῦ θεοῦ φθείρει, φθερεῖ τοῦτον ὁ θεός ὁ γὰρ ναὸς τοῦ θεοῦ ἅγιός ἐστιν, οἵτινές ἐστε ὑμεῖς.<CM>
Μηδεὶς ἑαυτὸν ἐξαπατάτω εἴ τις δοκεῖ σοφὸς εἶναι ἐν ὑμῖν ἐν τῷ αἰῶνι τούτῳ, μωρὸς γενέσθω, ἵνα γένηται σοφός,
ἡ γὰρ σοφία τοῦ κόσμου τούτου μωρία παρὰ τῷ θεῷ ἐστιν γέγραπται γάρ Ὁ δρασσόμενος τοὺς σοφοὺς ἐν τῇ πανουργίᾳ αὐτῶν
καὶ πάλιν Κύριος γινώσκει τοὺς διαλογισμοὺς τῶν σοφῶν ὅτι εἰσὶν μάταιοι.
ὥστε μηδεὶς καυχάσθω ἐν ἀνθρώποις πάντα γὰρ ὑμῶν ἐστιν,
εἴτε Παῦλος εἴτε Ἀπολλῶς εἴτε Κηφᾶς εἴτε κόσμος εἴτε ζωὴ εἴτε θάνατος εἴτε ἐνεστῶτα εἴτε μέλλοντα, πάντα <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>ὑμῶν,
ὑμεῖς δὲ Χριστοῦ, Χριστὸς δὲ θεοῦ.<CM>
Οὕτως ἡμᾶς λογιζέσθω ἄνθρωπος ὡς ὑπηρέτας Χριστοῦ καὶ οἰκονόμους μυστηρίων θεοῦ.
<RF>ὧδε WH Treg NIV ] Ὃ δὲ RP<Rf>ὧδε λοιπὸν ζητεῖται ἐν τοῖς οἰκονόμοις ἵνα πιστός τις εὑρεθῇ.
ἐμοὶ δὲ εἰς ἐλάχιστόν ἐστιν, ἵνα ὑφ’ ὑμῶν ἀνακριθῶ ἢ ὑπὸ ἀνθρωπίνης ἡμέρας ἀλλ’ οὐδὲ ἐμαυτὸν ἀνακρίνω
οὐδὲν γὰρ ἐμαυτῷ σύνοιδα, ἀλλ’ οὐκ ἐν τούτῳ δεδικαίωμαι, ὁ δὲ ἀνακρίνων με κύριός ἐστιν.
ὥστε μὴ πρὸ καιροῦ τι κρίνετε, ἕως ἂν ἔλθῃ ὁ κύριος, ὃς καὶ φωτίσει τὰ κρυπτὰ τοῦ σκότους καὶ φανερώσει τὰς βουλὰς τῶν καρδιῶν, καὶ τότε ὁ ἔπαινος γενήσεται ἑκάστῳ ἀπὸ τοῦ θεοῦ.<CM>
Ταῦτα δέ, ἀδελφοί, μετεσχημάτισα εἰς ἐμαυτὸν καὶ <RF>Ἀπολλῶν WH Treg NIV ] Ἀπολλὼ RP<Rf>Ἀπολλῶν δι’ ὑμᾶς, ἵνα ἐν ἡμῖν μάθητε τό Μὴ ὑπὲρ <RF>ἃ WH Treg NIV ] ὃ RP<Rf>ἃ <RF>γέγραπται WH Treg NIV ] + φρονεῖν RP<Rf>γέγραπται, ἵνα μὴ εἷς ὑπὲρ τοῦ ἑνὸς φυσιοῦσθε κατὰ τοῦ ἑτέρου.
τίς γάρ σε διακρίνει; τί δὲ ἔχεις ὃ οὐκ ἔλαβες; εἰ δὲ καὶ ἔλαβες, τί καυχᾶσαι ὡς μὴ λαβών;<CM>
Ἤδη κεκορεσμένοι ἐστέ, ἤδη ἐπλουτήσατε, χωρὶς ἡμῶν ἐβασιλεύσατε καὶ ὄφελόν γε ἐβασιλεύσατε, ἵνα καὶ ἡμεῖς ὑμῖν συμβασιλεύσωμεν.
δοκῶ <RF>γάρ WH Treg NA ] + ὅτι NIV RP<Rf>γάρ, ὁ θεὸς ἡμᾶς τοὺς ἀποστόλους ἐσχάτους ἀπέδειξεν ὡς ἐπιθανατίους, ὅτι θέατρον ἐγενήθημεν τῷ κόσμῳ καὶ ἀγγέλοις καὶ ἀνθρώποις.
ἡμεῖς μωροὶ διὰ Χριστόν, ὑμεῖς δὲ φρόνιμοι ἐν Χριστῷ ἡμεῖς ἀσθενεῖς, ὑμεῖς δὲ ἰσχυροί ὑμεῖς ἔνδοξοι, ἡμεῖς δὲ ἄτιμοι.
ἄχρι τῆς ἄρτι ὥρας καὶ πεινῶμεν καὶ διψῶμεν καὶ γυμνιτεύομεν καὶ κολαφιζόμεθα καὶ ἀστατοῦμεν
καὶ κοπιῶμεν ἐργαζόμενοι ταῖς ἰδίαις χερσίν λοιδορούμενοι εὐλογοῦμεν, διωκόμενοι ἀνεχόμεθα,
<RF>δυσφημούμενοι WH NIV ] βλασφημούμενοι Treg RP<Rf>δυσφημούμενοι παρακαλοῦμεν ὡς περικαθάρματα τοῦ κόσμου ἐγενήθημεν, πάντων περίψημα ἕως ἄρτι.<CM>
Οὐκ ἐντρέπων ὑμᾶς γράφω ταῦτα, ἀλλ’ ὡς τέκνα μου ἀγαπητὰ <RF>νουθετῶν WH NIV ] νουθετῶ Treg RP<Rf>νουθετῶν
ἐὰν γὰρ μυρίους παιδαγωγοὺς ἔχητε ἐν Χριστῷ, ἀλλ’ οὐ πολλοὺς πατέρας, ἐν γὰρ Χριστῷ Ἰησοῦ διὰ τοῦ εὐαγγελίου ἐγὼ ὑμᾶς ἐγέννησα.
παρακαλῶ οὖν ὑμᾶς, μιμηταί μου γίνεσθε.
διὰ τοῦτο ἔπεμψα ὑμῖν Τιμόθεον, ὅς ἐστίν <RF>μου τέκνον WH Treg NIV ] τέκνον μου RP<Rf>μου τέκνον ἀγαπητὸν καὶ πιστὸν ἐν κυρίῳ, ὃς ὑμᾶς ἀναμνήσει τὰς ὁδούς μου τὰς ἐν Χριστῷ <RF>Ἰησοῦ WH NIV ] – Treg RP<Rf>Ἰησοῦ, καθὼς πανταχοῦ ἐν πάσῃ ἐκκλησίᾳ διδάσκω.
ὡς μὴ ἐρχομένου δέ μου πρὸς ὑμᾶς ἐφυσιώθησάν τινες
ἐλεύσομαι δὲ ταχέως πρὸς ὑμᾶς, ἐὰν ὁ κύριος θελήσῃ, καὶ γνώσομαι οὐ τὸν λόγον τῶν πεφυσιωμένων ἀλλὰ τὴν δύναμιν,
οὐ γὰρ ἐν λόγῳ ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ ἀλλ’ ἐν δυνάμει.
τί θέλετε; ἐν ῥάβδῳ ἔλθω πρὸς ὑμᾶς, ἢ ἐν ἀγάπῃ πνεύματί τε πραΰτητος;<CM>
Ὅλως ἀκούεται ἐν ὑμῖν πορνεία, καὶ τοιαύτη πορνεία ἥτις οὐδὲ ἐν τοῖς <RF>ἔθνεσιν WH Treg NIV ] + ὀνομάζεται RP<Rf>ἔθνεσιν, ὥστε γυναῖκά τινα τοῦ πατρὸς ἔχειν.
καὶ ὑμεῖς πεφυσιωμένοι ἐστέ, καὶ οὐχὶ μᾶλλον ἐπενθήσατε, ἵνα <RF>ἀρθῇ WH Treg NIV ] ἐξαρθῇ RP<Rf>ἀρθῇ ἐκ μέσου ὑμῶν ὁ τὸ ἔργον τοῦτο <RF>ποιήσας Treg RP ] πράξας WH NIV<Rf>ποιήσας;<CM>
Ἐγὼ μὲν γάρ, <RF>ἀπὼν WH Treg NIV ] ὡς ἀπὼν RP<Rf>ἀπὼν τῷ σώματι παρὼν δὲ τῷ πνεύματι, ἤδη κέκρικα ὡς παρὼν τὸν οὕτως τοῦτο κατεργασάμενον
ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ κυρίου ἡμῶν <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + Χριστοῦ RP<Rf>Ἰησοῦ, συναχθέντων ὑμῶν καὶ τοῦ ἐμοῦ πνεύματος σὺν τῇ δυνάμει τοῦ κυρίου ἡμῶν <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + Χριστοῦ RP<Rf>Ἰησοῦ,
παραδοῦναι τὸν τοιοῦτον τῷ Σατανᾷ εἰς ὄλεθρον τῆς σαρκός, ἵνα τὸ πνεῦμα σωθῇ ἐν τῇ ἡμέρᾳ τοῦ <RF>κυρίου WH NIV ] + Ἰησοῦ Treg RP<Rf>κυρίου.<CM>
Οὐ καλὸν τὸ καύχημα ὑμῶν. οὐκ οἴδατε ὅτι μικρὰ ζύμη ὅλον τὸ φύραμα ζυμοῖ;
ἐκκαθάρατε τὴν παλαιὰν ζύμην, ἵνα ἦτε νέον φύραμα, καθώς ἐστε ἄζυμοι. καὶ γὰρ τὸ πάσχα <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] + ὑπὲρ ἡμῶν RP<Rf>ἡμῶν ἐτύθη Χριστός
ὥστε ἑορτάζωμεν, μὴ ἐν ζύμῃ παλαιᾷ μηδὲ ἐν ζύμῃ κακίας καὶ πονηρίας, ἀλλ’ ἐν ἀζύμοις εἰλικρινείας καὶ ἀληθείας.<CM>
Ἔγραψα ὑμῖν ἐν τῇ ἐπιστολῇ μὴ συναναμίγνυσθαι πόρνοις,
<RF>οὐ WH Treg NIV ] καὶ οὐ RP<Rf>οὐ πάντως τοῖς πόρνοις τοῦ κόσμου τούτου ἢ τοῖς πλεονέκταις <RF>καὶ WH Treg NIV ] ἢ RP<Rf>καὶ ἅρπαξιν ἢ εἰδωλολάτραις, ἐπεὶ <RF>ὠφείλετε WH Treg NIV ] ὀφείλετε RP<Rf>ὠφείλετε ἄρα ἐκ τοῦ κόσμου ἐξελθεῖν.
νῦν δὲ ἔγραψα ὑμῖν μὴ συναναμίγνυσθαι ἐάν τις ἀδελφὸς ὀνομαζόμενος ᾖ πόρνος ἢ πλεονέκτης ἢ εἰδωλολάτρης ἢ λοίδορος ἢ μέθυσος ἢ ἅρπαξ, τῷ τοιούτῳ μηδὲ συνεσθίειν.
τί γάρ <RF>μοι WH Treg NIV ] + καί RP<Rf>μοι τοὺς ἔξω κρίνειν; οὐχὶ τοὺς ἔσω ὑμεῖς κρίνετε,
τοὺς δὲ ἔξω ὁ θεὸς <RF>κρίνει WH Treg ] κρινεῖ NIV RP<Rf>κρίνει; <RF>ἐξάρατε WH Treg NIV ] Καί ἐξαρεῖτε RP<Rf>ἐξάρατε τὸν πονηρὸν ἐξ ὑμῶν αὐτῶν.<CM>
Τολμᾷ τις ὑμῶν πρᾶγμα ἔχων πρὸς τὸν ἕτερον κρίνεσθαι ἐπὶ τῶν ἀδίκων, καὶ οὐχὶ ἐπὶ τῶν ἁγίων;
<RF>ἢ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἢ οὐκ οἴδατε ὅτι οἱ ἅγιοι τὸν κόσμον κρινοῦσιν; καὶ εἰ ἐν ὑμῖν κρίνεται ὁ κόσμος, ἀνάξιοί ἐστε κριτηρίων ἐλαχίστων;
οὐκ οἴδατε ὅτι ἀγγέλους κρινοῦμεν, μήτιγε βιωτικά;
βιωτικὰ μὲν οὖν κριτήρια ἐὰν ἔχητε, τοὺς ἐξουθενημένους ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ, τούτους καθίζετε;
πρὸς ἐντροπὴν ὑμῖν λέγω. οὕτως οὐκ ἔνι ἐν ὑμῖν <RF>οὐδεὶς σοφὸς WH Treg NIV ] σοφὸς οὐδὲ εἷς RP<Rf>οὐδεὶς σοφὸς ὃς δυνήσεται διακρῖναι ἀνὰ μέσον τοῦ <RF>ἀδελφοῦ WH Treg NIV RP ] + καὶ τοῦ ἀδελφοῦ em Holmes<Rf>ἀδελφοῦ αὐτοῦ,
ἀλλὰ ἀδελφὸς μετὰ ἀδελφοῦ κρίνεται, καὶ τοῦτο ἐπὶ ἀπίστων;
ἤδη μὲν <RF>οὖν WH Treg RP NA ] – NIV<Rf>οὖν ὅλως ἥττημα ὑμῖν ἐστιν ὅτι κρίματα ἔχετε μεθ’ ἑαυτῶν διὰ τί οὐχὶ μᾶλλον ἀδικεῖσθε; διὰ τί οὐχὶ μᾶλλον ἀποστερεῖσθε;
ἀλλὰ ὑμεῖς ἀδικεῖτε καὶ ἀποστερεῖτε, καὶ <RF>τοῦτο WH Treg NIV ] ταῦτα RP<Rf>τοῦτο ἀδελφούς.<CM>
Ἢ οὐκ οἴδατε ὅτι ἄδικοι <RF>θεοῦ βασιλείαν WH Treg NIV ] βασιλείαν θεοῦ RP<Rf>θεοῦ βασιλείαν οὐ κληρονομήσουσιν; μὴ πλανᾶσθε οὔτε πόρνοι οὔτε εἰδωλολάτραι οὔτε μοιχοὶ οὔτε μαλακοὶ οὔτε ἀρσενοκοῖται
οὔτε <RF>κλέπται οὔτε πλεονέκται WH Treg NIV ] πλεονέκται οὔτε κλέπται RP<Rf>κλέπται οὔτε πλεονέκται, <RF>οὐ WH Treg NIV ] οὔτε RP<Rf>οὐ μέθυσοι, οὐ λοίδοροι, οὐχ ἅρπαγες βασιλείαν <RF>θεοῦ WH Treg NIV ] + οὐ RP<Rf>θεοῦ κληρονομήσουσιν.
καὶ ταῦτά τινες ἦτε ἀλλὰ ἀπελούσασθε, ἀλλὰ ἡγιάσθητε, ἀλλὰ ἐδικαιώθητε ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ κυρίου <RF>Ἰησοῦ RP ] Ἰησοῦ Χριστοῦ Treg NIV; ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ WH<Rf>Ἰησοῦ καὶ ἐν τῷ πνεύματι τοῦ θεοῦ ἡμῶν.<CM>
Πάντα μοι ἔξεστιν ἀλλ’ οὐ πάντα συμφέρει. πάντα μοι ἔξεστιν ἀλλ’ οὐκ ἐγὼ ἐξουσιασθήσομαι ὑπό τινος.
τὰ βρώματα τῇ κοιλίᾳ, καὶ ἡ κοιλία τοῖς βρώμασιν ὁ δὲ θεὸς καὶ ταύτην καὶ ταῦτα καταργήσει. τὸ δὲ σῶμα οὐ τῇ πορνείᾳ ἀλλὰ τῷ κυρίῳ, καὶ ὁ κύριος τῷ σώματι
ὁ δὲ θεὸς καὶ τὸν κύριον ἤγειρεν καὶ ἡμᾶς ἐξεγερεῖ διὰ τῆς δυνάμεως αὐτοῦ.
οὐκ οἴδατε ὅτι τὰ σώματα ὑμῶν μέλη Χριστοῦ ἐστιν; ἄρας οὖν τὰ μέλη τοῦ Χριστοῦ ποιήσω πόρνης μέλη; μὴ γένοιτο.
<RF>ἢ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἢ οὐκ οἴδατε ὅτι ὁ κολλώμενος τῇ πόρνῃ ἓν σῶμά ἐστιν; Ἔσονται γάρ, φησίν, οἱ δύο εἰς σάρκα μίαν.
ὁ δὲ κολλώμενος τῷ κυρίῳ ἓν πνεῦμά ἐστιν.
φεύγετε τὴν πορνείαν πᾶν ἁμάρτημα ὃ ἐὰν ποιήσῃ ἄνθρωπος ἐκτὸς τοῦ σώματός ἐστιν, ὁ δὲ πορνεύων εἰς τὸ ἴδιον σῶμα ἁμαρτάνει.
ἢ οὐκ οἴδατε ὅτι τὸ σῶμα ὑμῶν ναὸς τοῦ ἐν ὑμῖν ἁγίου πνεύματός ἐστιν, οὗ ἔχετε ἀπὸ θεοῦ; καὶ οὐκ ἐστὲ ἑαυτῶν,
ἠγοράσθητε γὰρ τιμῆς δοξάσατε δὴ τὸν θεὸν ἐν τῷ σώματι <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + καὶ ἐν τῷ πνεύματι ὑμῶν ἅτινά ἐστιν τοῦ θεοῦ RP<Rf>ὑμῶν.<CM>
Περὶ δὲ ὧν <RF>ἐγράψατε WH NIV ] + μοι Treg RP<Rf>ἐγράψατε, καλὸν ἀνθρώπῳ γυναικὸς μὴ ἅπτεσθαι
διὰ δὲ τὰς πορνείας ἕκαστος τὴν ἑαυτοῦ γυναῖκα ἐχέτω, καὶ ἑκάστη τὸν ἴδιον ἄνδρα ἐχέτω.
τῇ γυναικὶ ὁ ἀνὴρ τὴν <RF>ὀφειλὴν WH Treg NIV ] ὀφειλομένην εὔνοιαν RP<Rf>ὀφειλὴν ἀποδιδότω, ὁμοίως δὲ καὶ ἡ γυνὴ τῷ ἀνδρί.
ἡ γυνὴ τοῦ ἰδίου σώματος οὐκ ἐξουσιάζει ἀλλὰ ὁ ἀνήρ ὁμοίως δὲ καὶ ὁ ἀνὴρ τοῦ ἰδίου σώματος οὐκ ἐξουσιάζει ἀλλὰ ἡ γυνή.
μὴ ἀποστερεῖτε ἀλλήλους, εἰ μήτι ἂν ἐκ συμφώνου πρὸς καιρὸν ἵνα <RF>σχολάσητε WH Treg NIV ]  σχολάζητε RP<Rf>σχολάσητε <RF>τῇ WH Treg NIV ]  + νηστείᾳ καὶ τῇ RP<Rf>τῇ προσευχῇ καὶ πάλιν ἐπὶ τὸ αὐτὸ <RF>ἦτε WH Treg NIV ] συνέρχησθε RP<Rf>ἦτε, ἵνα μὴ πειράζῃ ὑμᾶς ὁ Σατανᾶς διὰ τὴν ἀκρασίαν ὑμῶν.
τοῦτο δὲ λέγω κατὰ συγγνώμην, οὐ κατ’ ἐπιταγήν.
θέλω <RF>δὲ WH Treg NIV ] γὰρ RP<Rf>δὲ πάντας ἀνθρώπους εἶναι ὡς καὶ ἐμαυτόν ἀλλὰ ἕκαστος ἴδιον <RF>ἔχει χάρισμα WH Treg NIV ] χάρισμα ἔχει RP<Rf>ἔχει χάρισμα ἐκ θεοῦ, <RF>ὁ WH Treg NIV ] ὃς RP<Rf>ὁ μὲν οὕτως, <RF>ὁ WH Treg NIV ] ὃς RP<Rf>ὁ δὲ οὕτως.<CM>
Λέγω δὲ τοῖς ἀγάμοις καὶ ταῖς χήραις, καλὸν <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>αὐτοῖς ἐὰν μείνωσιν ὡς κἀγώ
εἰ δὲ οὐκ ἐγκρατεύονται, γαμησάτωσαν, κρεῖττον γάρ ἐστιν <RF>γαμῆσαι Treg NIV RP ] γαμεῖν WH<Rf>γαμῆσαι ἢ πυροῦσθαι.<CM>
Τοῖς δὲ γεγαμηκόσιν παραγγέλλω, οὐκ ἐγὼ ἀλλὰ ὁ κύριος, γυναῖκα ἀπὸ ἀνδρὸς μὴ χωρισθῆναι—
ἐὰν δὲ καὶ χωρισθῇ, μενέτω ἄγαμος ἢ τῷ ἀνδρὶ καταλλαγήτω— καὶ ἄνδρα γυναῖκα μὴ ἀφιέναι.<CM>
Τοῖς δὲ λοιποῖς <RF>λέγω ἐγώ WH Treg NIV ] ἐγώ λέγω RP<Rf>λέγω ἐγώ, οὐχ ὁ κύριος εἴ τις ἀδελφὸς γυναῖκα ἔχει ἄπιστον, καὶ αὕτη συνευδοκεῖ οἰκεῖν μετ’ αὐτοῦ, μὴ ἀφιέτω αὐτήν
καὶ γυνὴ <RF>εἴ τις NIV ] ἥτις WH Treg RP<Rf>εἴ τις ἔχει ἄνδρα ἄπιστον, καὶ <RF>οὗτος WH Treg NIV ] αὑτὸς RP<Rf>οὗτος συνευδοκεῖ οἰκεῖν μετ’ αὐτῆς, μὴ ἀφιέτω <RF>τὸν ἄνδρα WH Treg NIV ] αὐτόν RP<Rf>τὸν ἄνδρα.
ἡγίασται γὰρ ὁ ἀνὴρ ὁ ἄπιστος ἐν τῇ γυναικί, καὶ ἡγίασται ἡ γυνὴ ἡ ἄπιστος ἐν τῷ <RF>ἀδελφῷ WH Treg NIV ] ἀνδρί RP<Rf>ἀδελφῷ ἐπεὶ ἄρα τὰ τέκνα ὑμῶν ἀκάθαρτά ἐστιν, νῦν δὲ ἅγιά ἐστιν.
εἰ δὲ ὁ ἄπιστος χωρίζεται, χωριζέσθω οὐ δεδούλωται ὁ ἀδελφὸς ἢ ἡ ἀδελφὴ ἐν τοῖς τοιούτοις, ἐν δὲ εἰρήνῃ κέκληκεν <RF>ἡμᾶς Treg NIV RP ] ὑμᾶς WH NA<Rf>ἡμᾶς ὁ θεός.
τί γὰρ οἶδας, γύναι, εἰ τὸν ἄνδρα σώσεις; ἢ τί οἶδας, ἄνερ, εἰ τὴν γυναῖκα σώσεις;<CM>
Εἰ μὴ ἑκάστῳ ὡς <RF>ἐμέρισεν NIV RP ] μεμέρικεν WH Treg<Rf>ἐμέρισεν ὁ <RF>κύριος WH Treg NIV ] θεός RP<Rf>κύριος, ἕκαστον ὡς κέκληκεν ὁ <RF>θεός WH Treg NIV ] κύριος RP<Rf>θεός, οὕτως περιπατείτω καὶ οὕτως ἐν ταῖς ἐκκλησίαις πάσαις διατάσσομαι.
περιτετμημένος τις ἐκλήθη; μὴ ἐπισπάσθω ἐν ἀκροβυστίᾳ <RF>κέκληταί τις WH Treg NIV ] τις ἐκλήθη RP<Rf>κέκληταί τις; μὴ περιτεμνέσθω.
ἡ περιτομὴ οὐδέν ἐστιν, καὶ ἡ ἀκροβυστία οὐδέν ἐστιν, ἀλλὰ τήρησις ἐντολῶν θεοῦ.
ἕκαστος ἐν τῇ κλήσει ᾗ ἐκλήθη ἐν ταύτῃ μενέτω.<CM>
Δοῦλος ἐκλήθης; μή σοι μελέτω ἀλλ’ εἰ καὶ δύνασαι ἐλεύθερος γενέσθαι, μᾶλλον χρῆσαι.
ὁ γὰρ ἐν κυρίῳ κληθεὶς δοῦλος ἀπελεύθερος κυρίου ἐστίν <RF>ὁμοίως WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ὁμοίως ὁ ἐλεύθερος κληθεὶς δοῦλός ἐστιν Χριστοῦ.
τιμῆς ἠγοράσθητε μὴ γίνεσθε δοῦλοι ἀνθρώπων.
ἕκαστος ἐν ᾧ ἐκλήθη, ἀδελφοί, ἐν τούτῳ μενέτω παρὰ θεῷ.<CM>
Περὶ δὲ τῶν παρθένων ἐπιταγὴν κυρίου οὐκ ἔχω, γνώμην δὲ δίδωμι ὡς ἠλεημένος ὑπὸ κυρίου πιστὸς εἶναι.
νομίζω οὖν τοῦτο καλὸν ὑπάρχειν διὰ τὴν ἐνεστῶσαν ἀνάγκην, ὅτι καλὸν ἀνθρώπῳ τὸ οὕτως εἶναι.
δέδεσαι γυναικί; μὴ ζήτει λύσιν λέλυσαι ἀπὸ γυναικός; μὴ ζήτει γυναῖκα
ἐὰν δὲ καὶ <RF>γαμήσῃς WH Treg NIV ] γήμῃς RP<Rf>γαμήσῃς, οὐχ ἥμαρτες. καὶ ἐὰν γήμῃ ἡ παρθένος, οὐχ ἥμαρτεν. θλῖψιν δὲ τῇ σαρκὶ ἕξουσιν οἱ τοιοῦτοι, ἐγὼ δὲ ὑμῶν φείδομαι.
τοῦτο δέ φημι, ἀδελφοί, ὁ καιρὸς συνεσταλμένος <RF>ἐστίν τὸ λοιπὸν WH Treg NIV ] τὸ λοιπὸν ἐστίν RP<Rf>ἐστίν τὸ λοιπὸν ἵνα καὶ οἱ ἔχοντες γυναῖκας ὡς μὴ ἔχοντες ὦσιν,
καὶ οἱ κλαίοντες ὡς μὴ κλαίοντες, καὶ οἱ χαίροντες ὡς μὴ χαίροντες, καὶ οἱ ἀγοράζοντες ὡς μὴ κατέχοντες,
καὶ οἱ χρώμενοι <RF>τὸν κόσμον WH Treg NIV ] τῷ κόσμῳ τούτῳ RP<Rf>τὸν κόσμον ὡς μὴ καταχρώμενοι παράγει γὰρ τὸ σχῆμα τοῦ κόσμου τούτου.<CM>
Θέλω δὲ ὑμᾶς ἀμερίμνους εἶναι. ὁ ἄγαμος μεριμνᾷ τὰ τοῦ κυρίου, πῶς <RF>ἀρέσῃ WH Treg NIV ] ἀρέσει RP<Rf>ἀρέσῃ τῷ κυρίῳ
ὁ δὲ γαμήσας μεριμνᾷ τὰ τοῦ κόσμου, πῶς <RF>ἀρέσῃ WH Treg NIV ] ἀρέσει RP<Rf>ἀρέσῃ τῇ γυναικί,
<RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ μεμέρισται. καὶ ἡ γυνὴ <RF>ἡ ἄγαμος WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡ ἄγαμος καὶ ἡ <RF>παρθένος WH Treg NIV ] + Ἡ ἄγαμος RP<Rf>παρθένος μεριμνᾷ τὰ τοῦ κυρίου, ἵνα ᾖ ἁγία καὶ <RF>τῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῷ σώματι καὶ <RF>τῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῷ πνεύματι ἡ δὲ γαμήσασα μεριμνᾷ τὰ τοῦ κόσμου, πῶς <RF>ἀρέσῃ WH Treg NIV ] ἀρέσει RP<Rf>ἀρέσῃ τῷ ἀνδρί.
τοῦτο δὲ πρὸς τὸ ὑμῶν αὐτῶν <RF>σύμφορον WH Treg NIV ] συμφέρον RP<Rf>σύμφορον λέγω, οὐχ ἵνα βρόχον ὑμῖν ἐπιβάλω, ἀλλὰ πρὸς τὸ εὔσχημον καὶ <RF>εὐπάρεδρον WH Treg NIV ] εὐπρόσεδρον RP<Rf>εὐπάρεδρον τῷ κυρίῳ ἀπερισπάστως.<CM>
Εἰ δέ τις ἀσχημονεῖν ἐπὶ τὴν παρθένον αὐτοῦ νομίζει ἐὰν ᾖ ὑπέρακμος, καὶ οὕτως ὀφείλει γίνεσθαι, ὃ θέλει ποιείτω οὐχ ἁμαρτάνει γαμείτωσαν.
ὃς δὲ ἕστηκεν <RF>ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ ἑδραῖος WH Treg NIV ] ἑδραῖος ἐν τῇ καρδίᾳ RP<Rf>ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ ἑδραῖος μὴ ἔχων ἀνάγκην, ἐξουσίαν δὲ ἔχει περὶ τοῦ ἰδίου θελήματος, καὶ τοῦτο κέκρικεν ἐν τῇ <RF>ἰδίᾳ καρδίᾳ WH Treg NIV ] καρδίᾳ αὐτοῦ RP<Rf>ἰδίᾳ καρδίᾳ, <RF>τηρεῖν WH Treg NIV ] τοῦ τηρεῖν RP<Rf>τηρεῖν τὴν ἑαυτοῦ παρθένον, καλῶς <RF>ποιήσει WH Treg NIV ] ποιεῖ RP<Rf>ποιήσει
ὥστε καὶ ὁ <RF>γαμίζων WH Treg NIV ] ἐκγαμίζων RP<Rf>γαμίζων <RF>τὴν παρθένον ἑαυτοῦ Treg ] τὴν ἑαυτοῦ παρθένον WH NIV; – RP<Rf>τὴν παρθένον ἑαυτοῦ καλῶς ποιεῖ, <RF>καὶ ὁ WH Treg NIV ] ὁ δὲ RP<Rf>καὶ ὁ μὴ <RF>γαμίζων WH Treg NIV ] ἑκγαμίζων RP<Rf>γαμίζων κρεῖσσον <RF>ποιήσει WH Treg NIV ] ποιεῖ RP<Rf>ποιήσει.<CM>
Γυνὴ <RF>δέδεται WH Treg NIV ] + νόμῳ RP<Rf>δέδεται ἐφ’ ὅσον χρόνον ζῇ ὁ ἀνὴρ αὐτῆς ἐὰν <RF>δὲ WH Treg NIV ] + καί RP<Rf>δὲ κοιμηθῇ ὁ ἀνήρ, ἐλευθέρα ἐστὶν ᾧ θέλει γαμηθῆναι, μόνον ἐν κυρίῳ
μακαριωτέρα δέ ἐστιν ἐὰν οὕτως μείνῃ, κατὰ τὴν ἐμὴν γνώμην, δοκῶ <RF>δὲ Treg NIV RP ] γὰρ WH<Rf>δὲ κἀγὼ πνεῦμα θεοῦ ἔχειν.<CM>
Περὶ δὲ τῶν εἰδωλοθύτων, οἴδαμεν ὅτι πάντες γνῶσιν ἔχομεν. ἡ γνῶσις φυσιοῖ, ἡ δὲ ἀγάπη οἰκοδομεῖ.
<RF>εἴ WH Treg NIV ] + δέ RP<Rf>εἴ τις δοκεῖ <RF>ἐγνωκέναι WH Treg NIV ] εἰδέναι RP<Rf>ἐγνωκέναι τι, <RF>οὔπω WH Treg NIV ] οὐδέπω οὐδὲν RP<Rf>οὔπω <RF>ἔγνω WH Treg NIV ] ἔγνωκεν RP<Rf>ἔγνω καθὼς δεῖ γνῶναι
εἰ δέ τις ἀγαπᾷ τὸν θεόν, οὗτος ἔγνωσται ὑπ’ αὐτοῦ.<CM>
Περὶ τῆς βρώσεως οὖν τῶν εἰδωλοθύτων οἴδαμεν ὅτι οὐδὲν εἴδωλον ἐν κόσμῳ, καὶ ὅτι οὐδεὶς <RF>θεὸς WH Treg NIV ] + ἕτερος RP<Rf>θεὸς εἰ μὴ εἷς.
καὶ γὰρ εἴπερ εἰσὶν λεγόμενοι θεοὶ εἴτε ἐν οὐρανῷ εἴτε ἐπὶ γῆς, ὥσπερ εἰσὶν θεοὶ πολλοὶ καὶ κύριοι πολλοί,
ἀλλ’ ἡμῖν εἷς θεὸς ὁ πατήρ, ἐξ οὗ τὰ πάντα καὶ ἡμεῖς εἰς αὐτόν, καὶ εἷς κύριος Ἰησοῦς Χριστός, δι’ οὗ τὰ πάντα καὶ ἡμεῖς δι’ αὐτοῦ.<CM>
Ἀλλ’ οὐκ ἐν πᾶσιν ἡ γνῶσις τινὲς δὲ τῇ <RF>συνηθείᾳ WH Treg NIV ] συνειδήσει RP<Rf>συνηθείᾳ <RF>ἕως ἄρτι τοῦ εἰδώλου WH Treg NIV ] τοῦ εἰδώλου ἕως ἄρτι RP<Rf>ἕως ἄρτι τοῦ εἰδώλου ὡς εἰδωλόθυτον ἐσθίουσιν, καὶ ἡ συνείδησις αὐτῶν ἀσθενὴς οὖσα μολύνεται.
βρῶμα δὲ ἡμᾶς οὐ <RF>παραστήσει WH Treg NIV ] παρίστησιν RP<Rf>παραστήσει τῷ θεῷ οὔτε <RF>γὰρ ἐὰν φάγωμεν, περισσεύομεν, οὔτε ἐὰν μὴ φάγωμεν, ὑστερούμεθα RP ] ἐὰν μὴ φάγωμεν, ὑστερούμεθα, οὔτε ἐὰν φάγωμεν, περισσεύομεν WH NIV; ἐὰν μὴ φάγωμεν, ὑστερούμεθα, οὔτε ἐὰν φάγωμεν, περισσεύομεθα Treg<Rf>γὰρ ἐὰν φάγωμεν, περισσεύομεν, οὔτε ἐὰν μὴ φάγωμεν, ὑστερούμεθα.
βλέπετε δὲ μή πως ἡ ἐξουσία ὑμῶν αὕτη πρόσκομμα γένηται τοῖς <RF>ἀσθενέσιν WH Treg NIV ] ἀσθενοῦσιν RP<Rf>ἀσθενέσιν.
ἐὰν γάρ τις ἴδῃ σὲ τὸν ἔχοντα γνῶσιν ἐν εἰδωλείῳ κατακείμενον, οὐχὶ ἡ συνείδησις αὐτοῦ ἀσθενοῦς ὄντος οἰκοδομηθήσεται εἰς τὸ τὰ εἰδωλόθυτα ἐσθίειν;
<RF>ἀπόλλυται γὰρ WH Treg NIV ] Καὶ ἀπολεῖται RP<Rf>ἀπόλλυται γὰρ ὁ ἀσθενῶν <RF>ἐν WH Treg NIV ] ἀδελφὸς ἐπὶ RP<Rf>ἐν τῇ σῇ γνώσει, <RF>ὁ ἀδελφὸς WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ ἀδελφὸς δι’ ὃν Χριστὸς ἀπέθανεν.
οὕτως δὲ ἁμαρτάνοντες εἰς τοὺς ἀδελφοὺς καὶ τύπτοντες αὐτῶν τὴν συνείδησιν ἀσθενοῦσαν εἰς Χριστὸν ἁμαρτάνετε.
διόπερ εἰ βρῶμα σκανδαλίζει τὸν ἀδελφόν μου, οὐ μὴ φάγω κρέα εἰς τὸν αἰῶνα, ἵνα μὴ τὸν ἀδελφόν μου σκανδαλίσω.<CM>
Οὐκ εἰμὶ <RF>ἐλεύθερος οὐκ εἰμὶ ἀπόστολος WH Treg NIV ] ἀπόστολος οὐκ εἰμὶ ἐλεύθερος RP<Rf>ἐλεύθερος; οὐκ εἰμὶ ἀπόστολος; οὐχὶ <RF>Ἰησοῦν WH Treg NIV ] + Χριστὸν RP<Rf>Ἰησοῦν τὸν κύριον ἡμῶν ἑόρακα; οὐ τὸ ἔργον μου ὑμεῖς ἐστε ἐν κυρίῳ;
εἰ ἄλλοις οὐκ εἰμὶ ἀπόστολος, ἀλλά γε ὑμῖν εἰμι, ἡ γὰρ σφραγίς <RF>μου τῆς WH Treg NIV ] τῆς μου RP<Rf>μου τῆς ἀποστολῆς ὑμεῖς ἐστε ἐν κυρίῳ.<CM>
Ἡ ἐμὴ ἀπολογία τοῖς ἐμὲ ἀνακρίνουσίν <RF>ἐστιν αὕτη WH Treg NIV ] αὕτη ἐστιν RP<Rf>ἐστιν αὕτη.
μὴ οὐκ ἔχομεν ἐξουσίαν φαγεῖν καὶ <RF>πεῖν WH NIV ] πιεῖν Treg RP<Rf>πεῖν;
μὴ οὐκ ἔχομεν ἐξουσίαν ἀδελφὴν γυναῖκα περιάγειν, ὡς καὶ οἱ λοιποὶ ἀπόστολοι καὶ οἱ ἀδελφοὶ τοῦ κυρίου καὶ Κηφᾶς;
ἢ μόνος ἐγὼ καὶ Βαρναβᾶς οὐκ ἔχομεν ἐξουσίαν <RF>μὴ WH Treg NIV] τοῦ μὴ RP<Rf>μὴ ἐργάζεσθαι;
τίς στρατεύεται ἰδίοις ὀψωνίοις ποτέ; τίς φυτεύει ἀμπελῶνα καὶ <RF>τὸν καρπὸν WH Treg NIV ] ἐκ τοῦ καρποῦ RP<Rf>τὸν καρπὸν αὐτοῦ οὐκ ἐσθίει; <RF>τίς Holmes Tregmarg] ἢ τίς WH Treg NIV RP<Rf>τίς ποιμαίνει ποίμνην καὶ ἐκ τοῦ γάλακτος τῆς ποίμνης οὐκ ἐσθίει;<CM>
Μὴ κατὰ ἄνθρωπον ταῦτα λαλῶ ἢ <RF>καὶ … ταῦτα οὐ WH Treg NIV ] οὐχὶ καὶ … ταῦτα RP<Rf>καὶ ὁ νόμος ταῦτα οὐ λέγει;
ἐν γὰρ τῷ Μωϋσέως νόμῳ γέγραπται Οὐ <RF>κημώσεις Treg NIV ] φιμώσεις WH RP<Rf>κημώσεις βοῦν ἀλοῶντα. μὴ τῶν βοῶν μέλει τῷ θεῷ,
ἢ δι’ ἡμᾶς πάντως λέγει; δι’ ἡμᾶς γὰρ ἐγράφη, ὅτι <RF>ὀφείλει ἐπ’ ἐλπίδι WH Treg NIV ] ἐπ’ ἐλπίδι ὀφείλει RP<Rf>ὀφείλει ἐπ’ ἐλπίδι ὁ ἀροτριῶν ἀροτριᾶν, καὶ ὁ ἀλοῶν <RF>ἐπ’ ἐλπίδι τοῦ μετέχειν WH Treg NIV ] τῆς ἐλπίδος αὐτοῦ μετέχειν ἐπ᾽ ἐλπίδι RP<Rf>ἐπ’ ἐλπίδι τοῦ μετέχειν.
εἰ ἡμεῖς ὑμῖν τὰ πνευματικὰ ἐσπείραμεν, μέγα εἰ ἡμεῖς ὑμῶν τὰ σαρκικὰ θερίσομεν;
εἰ ἄλλοι τῆς <RF>ὑμῶν ἐξουσίας WH Treg NIV ] ἐξουσίας ὑμῶν RP<Rf>ὑμῶν ἐξουσίας μετέχουσιν, οὐ μᾶλλον ἡμεῖς;<CM><PF>Ἀλλ’ οὐκ ἐχρησάμεθα τῇ ἐξουσίᾳ ταύτῃ, ἀλλὰ πάντα στέγομεν ἵνα μή <RF>τινα ἐγκοπὴν WH Treg NIV ] ἐγκοπὴν τινα RP<Rf>τινα ἐγκοπὴν δῶμεν τῷ εὐαγγελίῳ τοῦ Χριστοῦ.
οὐκ οἴδατε ὅτι οἱ τὰ ἱερὰ ἐργαζόμενοι <RF>τὰ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὰ ἐκ τοῦ ἱεροῦ ἐσθίουσιν, οἱ τῷ θυσιαστηρίῳ <RF>παρεδρεύοντες WH Treg NIV ] προσεδρεύοντες RP<Rf>παρεδρεύοντες τῷ θυσιαστηρίῳ συμμερίζονται;
οὕτως καὶ ὁ κύριος διέταξεν τοῖς τὸ εὐαγγέλιον καταγγέλλουσιν ἐκ τοῦ εὐαγγελίου ζῆν.<CM>
Ἐγὼ δὲ <RF>οὐ κέχρημαι οὐδενὶ WH Treg NIV ] οὐδενὶ ἐχρησάμην RP<Rf>οὐ κέχρημαι οὐδενὶ τούτων. οὐκ ἔγραψα δὲ ταῦτα ἵνα οὕτως γένηται ἐν ἐμοί, καλὸν γάρ μοι μᾶλλον ἀποθανεῖν ἤ—τὸ καύχημά μου <RF>οὐδεὶς κενώσει WH Treg NIV ] ἵνα τις κενώσῃ RP<Rf>οὐδεὶς κενώσει.
ἐὰν γὰρ εὐαγγελίζωμαι, οὐκ ἔστιν μοι καύχημα, ἀνάγκη γάρ μοι ἐπίκειται οὐαὶ <RF>γάρ WH Treg NIV ] δέ RP<Rf>γάρ μοί ἐστιν ἐὰν μὴ <RF>εὐαγγελίσωμαι WH Treg NIV ] εὐαγγελίζωμαι RP<Rf>εὐαγγελίσωμαι.
εἰ γὰρ ἑκὼν τοῦτο πράσσω, μισθὸν ἔχω εἰ δὲ ἄκων, οἰκονομίαν πεπίστευμαι.
τίς οὖν <RF>μού WH Treg NIV ] μοί RP<Rf>μού ἐστιν ὁ μισθός; ἵνα εὐαγγελιζόμενος ἀδάπανον θήσω τὸ <RF>εὐαγγέλιον WH Treg NIV ] + τοῦ Χριστοῦ RP<Rf>εὐαγγέλιον, εἰς τὸ μὴ καταχρήσασθαι τῇ ἐξουσίᾳ μου ἐν τῷ εὐαγγελίῳ.<CM>
Ἐλεύθερος γὰρ ὢν ἐκ πάντων πᾶσιν ἐμαυτὸν ἐδούλωσα, ἵνα τοὺς πλείονας κερδήσω
καὶ ἐγενόμην τοῖς Ἰουδαίοις ὡς Ἰουδαῖος, ἵνα Ἰουδαίους κερδήσω τοῖς ὑπὸ νόμον ὡς ὑπὸ νόμον, <RF>μὴ ὢν αὐτὸς ὑπὸ νόμον WH Treg NIV ] – RP<Rf>μὴ ὢν αὐτὸς ὑπὸ νόμον, ἵνα τοὺς ὑπὸ νόμον κερδήσω
τοῖς ἀνόμοις ὡς ἄνομος, μὴ ὢν ἄνομος <RF>θεοῦ WH Treg NIV ] θεῷ RP<Rf>θεοῦ ἀλλ’ ἔννομος <RF>Χριστοῦ WH Treg NIV ] Χριστῷ RP<Rf>Χριστοῦ, ἵνα <RF>κερδάνω WH Treg NIV ] κερδήσω RP<Rf>κερδάνω <RF>τοὺς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοὺς ἀνόμους
ἐγενόμην τοῖς <RF>ἀσθενέσιν WH Treg NIV ] + ὡς RP<Rf>ἀσθενέσιν ἀσθενής, ἵνα τοὺς ἀσθενεῖς κερδήσω τοῖς πᾶσιν <RF>γέγονα WH Treg NIV ] + τὰ RP<Rf>γέγονα πάντα, ἵνα πάντως τινὰς σώσω.
<RF>πάντα WH Treg NIV ] Τοῦτο RP<Rf>πάντα δὲ ποιῶ διὰ τὸ εὐαγγέλιον, ἵνα συγκοινωνὸς αὐτοῦ γένωμαι.<CM>
Οὐκ οἴδατε ὅτι οἱ ἐν σταδίῳ τρέχοντες πάντες μὲν τρέχουσιν, εἷς δὲ λαμβάνει τὸ βραβεῖον; οὕτως τρέχετε ἵνα καταλάβητε.
πᾶς δὲ ὁ ἀγωνιζόμενος πάντα ἐγκρατεύεται, ἐκεῖνοι μὲν οὖν ἵνα φθαρτὸν στέφανον λάβωσιν, ἡμεῖς δὲ ἄφθαρτον.
ἐγὼ τοίνυν οὕτως τρέχω ὡς οὐκ ἀδήλως, οὕτως πυκτεύω ὡς οὐκ ἀέρα δέρων
ἀλλὰ ὑπωπιάζω μου τὸ σῶμα καὶ δουλαγωγῶ, μή πως ἄλλοις κηρύξας αὐτὸς ἀδόκιμος γένωμαι.<CM>
Οὐ θέλω <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ ὑμᾶς ἀγνοεῖν, ἀδελφοί, ὅτι οἱ πατέρες ἡμῶν πάντες ὑπὸ τὴν νεφέλην ἦσαν καὶ πάντες διὰ τῆς θαλάσσης διῆλθον,
καὶ πάντες εἰς τὸν Μωϋσῆν <RF>ἐβαπτίσαντο WH Treg RP ] ἐβαπτίσθησαν NIV<Rf>ἐβαπτίσαντο ἐν τῇ νεφέλῃ καὶ ἐν τῇ θαλάσσῃ,
καὶ πάντες τὸ αὐτὸ <RF>πνευματικὸν βρῶμα WH Treg NIV ] βρῶμα πνευματικὸν RP<Rf>πνευματικὸν βρῶμα ἔφαγον
καὶ πάντες τὸ αὐτὸ <RF>πνευματικὸν ἔπιον πόμα WH Treg NIV ] πόμα πνευματικὸν ἔπιον RP<Rf>πνευματικὸν ἔπιον πόμα, ἔπινον γὰρ ἐκ πνευματικῆς ἀκολουθούσης πέτρας, ἡ <RF>πέτρα δὲ WH Treg NIV ] δὲ πέτρα RP<Rf>πέτρα δὲ ἦν ὁ Χριστός
ἀλλ’ οὐκ ἐν τοῖς πλείοσιν αὐτῶν ηὐδόκησεν ὁ θεός, κατεστρώθησαν γὰρ ἐν τῇ ἐρήμῳ.<CM>
Ταῦτα δὲ τύποι ἡμῶν ἐγενήθησαν, εἰς τὸ μὴ εἶναι ἡμᾶς ἐπιθυμητὰς κακῶν, καθὼς κἀκεῖνοι ἐπεθύμησαν.
μηδὲ εἰδωλολάτραι γίνεσθε, καθώς τινες αὐτῶν ὥσπερ γέγραπται Ἐκάθισεν ὁ λαὸς φαγεῖν καὶ πεῖν, καὶ ἀνέστησαν παίζειν.
μηδὲ πορνεύωμεν, καθώς τινες αὐτῶν ἐπόρνευσαν, καὶ ἔπεσαν μιᾷ ἡμέρᾳ εἴκοσι τρεῖς χιλιάδες.
μηδὲ ἐκπειράζωμεν τὸν <RF>Χριστόν RP NA ] κύριον WH Treg NIV<Rf>Χριστόν, <RF>καθώς WH Treg NIV ] + καί RP<Rf>καθώς τινες αὐτῶν ἐπείρασαν, καὶ ὑπὸ τῶν ὄφεων <RF>ἀπώλλυντο WH Treg NIV ] ἀπώλοντο RP<Rf>ἀπώλλυντο.
μηδὲ γογγύζετε, <RF>καθάπερ WH Treg NIV ] καθὼς καί RP<Rf>καθάπερ τινὲς αὐτῶν ἐγόγγυσαν, καὶ ἀπώλοντο ὑπὸ τοῦ ὀλοθρευτοῦ.
ταῦτα <RF>δὲ WH Treg NIV ] + πάντα RP<Rf>δὲ <RF>τυπικῶς συνέβαινεν WH Treg NIV ] τύποι συνέβαινον RP<Rf>τυπικῶς συνέβαινεν ἐκείνοις, ἐγράφη δὲ πρὸς νουθεσίαν ἡμῶν, εἰς οὓς τὰ τέλη τῶν αἰώνων <RF>κατήντηκεν WH Treg NIV ] κατήντησεν RP<Rf>κατήντηκεν.
ὥστε ὁ δοκῶν ἑστάναι βλεπέτω μὴ πέσῃ,
πειρασμὸς ὑμᾶς οὐκ εἴληφεν εἰ μὴ ἀνθρώπινος πιστὸς δὲ ὁ θεός, ὃς οὐκ ἐάσει ὑμᾶς πειρασθῆναι ὑπὲρ ὃ δύνασθε, ἀλλὰ ποιήσει σὺν τῷ πειρασμῷ καὶ τὴν ἔκβασιν τοῦ <RF>δύνασθαι WH Treg NIV ] + ὑμᾶς RP<Rf>δύνασθαι ὑπενεγκεῖν.<CM>
Διόπερ, ἀγαπητοί μου, φεύγετε ἀπὸ τῆς εἰδωλολατρίας.
ὡς φρονίμοις λέγω κρίνατε ὑμεῖς ὅ φημι.
τὸ ποτήριον τῆς εὐλογίας ὃ εὐλογοῦμεν, οὐχὶ κοινωνία <RF>ἐστὶν τοῦ αἵματος τοῦ Χριστοῦ WH Treg NIV ] τοῦ αἵματος τοῦ Χριστοῦ ἐστὶν RP<Rf>ἐστὶν τοῦ αἵματος τοῦ Χριστοῦ; τὸν ἄρτον ὃν κλῶμεν, οὐχὶ κοινωνία τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ ἐστιν;
ὅτι εἷς ἄρτος, ἓν σῶμα οἱ πολλοί ἐσμεν, οἱ γὰρ πάντες ἐκ τοῦ ἑνὸς ἄρτου μετέχομεν.
βλέπετε τὸν Ἰσραὴλ κατὰ σάρκα <RF>οὐχ WH NIV ] οὐχὶ RP Treg<Rf>οὐχ οἱ ἐσθίοντες τὰς θυσίας κοινωνοὶ τοῦ θυσιαστηρίου εἰσίν;
τί οὖν φημι; ὅτι <RF>εἰδωλόθυτόν τί … ὅτι εἴδωλόν WH Treg NIV] εἴδωλόν τί … ὅτι εἰδωλόθυτόν RP<Rf>εἰδωλόθυτόν τί ἐστιν, ἢ ὅτι εἴδωλόν τί ἐστιν;
ἀλλ’ ὅτι ἃ <RF>θύουσιν NIV ] θύουσιν τὰ ἔθνη WH Treg; θύει τὰ ἔθνη RP<Rf>θύουσιν, δαιμονίοις <RF>καὶ οὐ θεῷ θύουσιν WH Treg NIV ] θύει καὶ οὐ θεῷ RP<Rf>καὶ οὐ θεῷ θύουσιν, οὐ θέλω δὲ ὑμᾶς κοινωνοὺς τῶν δαιμονίων γίνεσθαι.
οὐ δύνασθε ποτήριον κυρίου πίνειν καὶ ποτήριον δαιμονίων οὐ δύνασθε τραπέζης κυρίου μετέχειν καὶ τραπέζης δαιμονίων.
ἢ παραζηλοῦμεν τὸν κύριον; μὴ ἰσχυρότεροι αὐτοῦ ἐσμεν;<CM>
<RF>Πάντα WH Treg NIV ] + μοι RP<Rf>Πάντα ἔξεστιν ἀλλ’ οὐ πάντα συμφέρει. <RF>πάντα WH Treg NIV ] + μοι RP<Rf>πάντα ἔξεστιν ἀλλ’ οὐ πάντα οἰκοδομεῖ.
μηδεὶς τὸ ἑαυτοῦ ζητείτω ἀλλὰ τὸ τοῦ <RF>ἑτέρου WH Treg NIV ] + ἕκαστος RP<Rf>ἑτέρου.
πᾶν τὸ ἐν μακέλλῳ πωλούμενον ἐσθίετε μηδὲν ἀνακρίνοντες διὰ τὴν συνείδησιν,
τοῦ <RF>κυρίου γὰρ WH Treg NIV ] γὰρ κυρίου RP<Rf>κυρίου γὰρ ἡ γῆ καὶ τὸ πλήρωμα αὐτῆς.
<RF>εἴ WH Treg NIV ] + δέ RP<Rf>εἴ τις καλεῖ ὑμᾶς τῶν ἀπίστων καὶ θέλετε πορεύεσθαι, πᾶν τὸ παρατιθέμενον ὑμῖν ἐσθίετε μηδὲν ἀνακρίνοντες διὰ τὴν συνείδησιν
ἐὰν δέ τις ὑμῖν εἴπῃ Τοῦτο <RF>ἱερόθυτόν WH Treg NIV ] εἰδωλόθυτόν RP<Rf>ἱερόθυτόν ἐστιν, μὴ ἐσθίετε δι’ ἐκεῖνον τὸν μηνύσαντα καὶ τὴν <RF>συνείδησιν WH Treg NIV ] + Τοῦ γὰρ κυρίου ἡ γῆ καὶ τὸ πλήρωμα αὐτῆς RP<Rf>συνείδησιν
συνείδησιν δὲ λέγω οὐχὶ τὴν ἑαυτοῦ ἀλλὰ τὴν τοῦ ἑτέρου ἱνατί γὰρ ἡ ἐλευθερία μου κρίνεται ὑπὸ ἄλλης συνειδήσεως;
εἰ ἐγὼ χάριτι μετέχω, τί βλασφημοῦμαι ὑπὲρ οὗ ἐγὼ εὐχαριστῶ;<CM>
Εἴτε οὖν ἐσθίετε εἴτε πίνετε εἴτε τι ποιεῖτε, πάντα εἰς δόξαν θεοῦ ποιεῖτε.
ἀπρόσκοποι <RF>καὶ Ἰουδαίοις γίνεσθε WH Treg NIV ] γίνεσθε καὶ Ἰουδαίοις RP<Rf>καὶ Ἰουδαίοις γίνεσθε καὶ Ἕλλησιν καὶ τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ θεοῦ,
καθὼς κἀγὼ πάντα πᾶσιν ἀρέσκω, μὴ ζητῶν τὸ ἐμαυτοῦ <RF>σύμφορον WH Treg NIV ] συμφέρον RP<Rf>σύμφορον ἀλλὰ τὸ τῶν πολλῶν, ἵνα σωθῶσιν.
μιμηταί μου γίνεσθε, καθὼς κἀγὼ Χριστοῦ.<CM>
Ἐπαινῶ δὲ <RF>ὑμᾶς WH Treg NIV ] + ἀδελφοί RP<Rf>ὑμᾶς ὅτι πάντα μου μέμνησθε καὶ καθὼς παρέδωκα ὑμῖν τὰς παραδόσεις κατέχετε.
θέλω δὲ ὑμᾶς εἰδέναι ὅτι παντὸς ἀνδρὸς ἡ κεφαλὴ ὁ Χριστός ἐστιν, κεφαλὴ δὲ γυναικὸς ὁ ἀνήρ, κεφαλὴ δὲ <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ Χριστοῦ ὁ θεός.
πᾶς ἀνὴρ προσευχόμενος ἢ προφητεύων κατὰ κεφαλῆς ἔχων καταισχύνει τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ
πᾶσα δὲ γυνὴ προσευχομένη ἢ προφητεύουσα ἀκατακαλύπτῳ τῇ κεφαλῇ καταισχύνει τὴν κεφαλὴν <RF>αὐτῆς WH Treg NIV ] ἑαυτῆς RP<Rf>αὐτῆς, ἓν γάρ ἐστιν καὶ τὸ αὐτὸ τῇ ἐξυρημένῃ.
εἰ γὰρ οὐ κατακαλύπτεται γυνή, καὶ κειράσθω εἰ δὲ αἰσχρὸν γυναικὶ τὸ κείρασθαι ἢ ξυρᾶσθαι, κατακαλυπτέσθω.
ἀνὴρ μὲν γὰρ οὐκ ὀφείλει κατακαλύπτεσθαι τὴν κεφαλήν, εἰκὼν καὶ δόξα θεοῦ ὑπάρχων <RF>ἡ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡ γυνὴ δὲ δόξα ἀνδρός ἐστιν.
οὐ γάρ ἐστιν ἀνὴρ ἐκ γυναικός, ἀλλὰ γυνὴ ἐξ ἀνδρός
καὶ γὰρ οὐκ ἐκτίσθη ἀνὴρ διὰ τὴν γυναῖκα, ἀλλὰ γυνὴ διὰ τὸν ἄνδρα.
διὰ τοῦτο ὀφείλει ἡ γυνὴ ἐξουσίαν ἔχειν ἐπὶ τῆς κεφαλῆς διὰ τοὺς ἀγγέλους.
πλὴν οὔτε <RF>γυνὴ χωρὶς ἀνδρὸς οὔτε ἀνὴρ χωρὶς γυναικὸς WH Treg NIV ] ἀνὴρ χωρὶς γυναικὸς οὔτε γυνὴ χωρὶς ἀνδρὸς RP<Rf>γυνὴ χωρὶς ἀνδρὸς οὔτε ἀνὴρ χωρὶς γυναικὸς ἐν κυρίῳ
ὥσπερ γὰρ ἡ γυνὴ ἐκ τοῦ ἀνδρός, οὕτως καὶ ὁ ἀνὴρ διὰ τῆς γυναικός τὰ δὲ πάντα ἐκ τοῦ θεοῦ.
ἐν ὑμῖν αὐτοῖς κρίνατε πρέπον ἐστὶν γυναῖκα ἀκατακάλυπτον τῷ θεῷ προσεύχεσθαι;
<RF>οὐδὲ WH Treg NIV] ἢ οὐδὲ RP<Rf>οὐδὲ <RF>ἡ φύσις αὐτὴ WH Treg NIV ] αὐτὴ ἡ φύσις RP<Rf>ἡ φύσις αὐτὴ διδάσκει ὑμᾶς ὅτι ἀνὴρ μὲν ἐὰν κομᾷ, ἀτιμία αὐτῷ ἐστιν,
γυνὴ δὲ ἐὰν κομᾷ, δόξα αὐτῇ ἐστιν; ὅτι ἡ κόμη ἀντὶ περιβολαίου <RF>δέδοται RP ] + αὐτῇ WH Treg NIV<Rf>δέδοται.
εἰ δέ τις δοκεῖ φιλόνεικος εἶναι, ἡμεῖς τοιαύτην συνήθειαν οὐκ ἔχομεν, οὐδὲ αἱ ἐκκλησίαι τοῦ θεοῦ.<CM>
Τοῦτο δὲ <RF>παραγγέλλων οὐκ ἐπαινῶ WH NIV RP ] παραγγέλλω οὐκ ἐπαινῶν Treg<Rf>παραγγέλλων οὐκ ἐπαινῶ ὅτι οὐκ εἰς τὸ κρεῖσσον ἀλλὰ εἰς τὸ ἧσσον συνέρχεσθε.
πρῶτον μὲν γὰρ συνερχομένων ὑμῶν ἐν ἐκκλησίᾳ ἀκούω σχίσματα ἐν ὑμῖν ὑπάρχειν, καὶ μέρος τι πιστεύω.
δεῖ γὰρ καὶ αἱρέσεις ἐν ὑμῖν εἶναι, ἵνα <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ οἱ δόκιμοι φανεροὶ γένωνται ἐν ὑμῖν.
συνερχομένων οὖν ὑμῶν ἐπὶ τὸ αὐτὸ οὐκ ἔστιν κυριακὸν δεῖπνον φαγεῖν,
ἕκαστος γὰρ τὸ ἴδιον δεῖπνον προλαμβάνει ἐν τῷ φαγεῖν, καὶ ὃς μὲν πεινᾷ, ὃς δὲ μεθύει.
μὴ γὰρ οἰκίας οὐκ ἔχετε εἰς τὸ ἐσθίειν καὶ πίνειν; ἢ τῆς ἐκκλησίας τοῦ θεοῦ καταφρονεῖτε, καὶ καταισχύνετε τοὺς μὴ ἔχοντας; τί <RF>εἴπω ὑμῖν WH Treg NIV ] ὑμῖν εἴπω RP<Rf>εἴπω ὑμῖν; ἐπαινέσω ὑμᾶς; ἐν τούτῳ οὐκ ἐπαινῶ.<CM>
Ἐγὼ γὰρ παρέλαβον ἀπὸ τοῦ κυρίου, ὃ καὶ παρέδωκα ὑμῖν, ὅτι ὁ κύριος Ἰησοῦς ἐν τῇ νυκτὶ ᾗ <RF>παρεδίδετο WH Treg NIV ] παρεδίδοτο RP<Rf>παρεδίδετο ἔλαβεν ἄρτον
καὶ εὐχαριστήσας ἔκλασεν καὶ <RF>εἶπεν WH Treg NIV ] + Λάβετε φάγετε RP<Rf>εἶπεν Τοῦτό μού ἐστιν τὸ σῶμα τὸ ὑπὲρ <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + κλώμενον RP<Rf>ὑμῶν τοῦτο ποιεῖτε εἰς τὴν ἐμὴν ἀνάμνησιν.
ὡσαύτως καὶ τὸ ποτήριον μετὰ τὸ δειπνῆσαι, λέγων Τοῦτο τὸ ποτήριον ἡ καινὴ διαθήκη ἐστὶν ἐν τῷ ἐμῷ αἵματι τοῦτο ποιεῖτε, ὁσάκις <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ἂν RP<Rf>ἐὰν πίνητε, εἰς τὴν ἐμὴν ἀνάμνησιν.
ὁσάκις γὰρ <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ἂν RP<Rf>ἐὰν ἐσθίητε τὸν ἄρτον τοῦτον καὶ τὸ <RF>ποτήριον WH Treg NIV ] + τοῦτο RP<Rf>ποτήριον πίνητε, τὸν θάνατον τοῦ κυρίου καταγγέλλετε, ἄχρι <RF>οὗ WH Treg NIV ] + ἂν RP<Rf>οὗ ἔλθῃ.<CM>
Ὥστε ὃς ἂν ἐσθίῃ τὸν <RF>ἄρτον WH Treg NIV ] + τοῦτον RP<Rf>ἄρτον ἢ πίνῃ τὸ ποτήριον τοῦ κυρίου <RF>ἀναξίως WH Treg NIV ] + τοῦ κυρίου RP<Rf>ἀναξίως, ἔνοχος ἔσται τοῦ σώματος καὶ τοῦ αἵματος τοῦ κυρίου.
δοκιμαζέτω δὲ ἄνθρωπος ἑαυτόν, καὶ οὕτως ἐκ τοῦ ἄρτου ἐσθιέτω καὶ ἐκ τοῦ ποτηρίου πινέτω
ὁ γὰρ ἐσθίων καὶ <RF>πίνων WH Treg NIV ] + ἀναξίως RP<Rf>πίνων κρίμα ἑαυτῷ ἐσθίει καὶ πίνει μὴ διακρίνων τὸ <RF>σῶμα WH Treg NA ] + τοῦ κυρίου NIV RP<Rf>σῶμα.
διὰ τοῦτο ἐν ὑμῖν πολλοὶ ἀσθενεῖς καὶ ἄρρωστοι καὶ κοιμῶνται ἱκανοί.
εἰ <RF>δὲ WH Treg NIV ] γὰρ RP<Rf>δὲ ἑαυτοὺς διεκρίνομεν, οὐκ ἂν ἐκρινόμεθα
κρινόμενοι δὲ <RF>ὑπὸ RP ] + τοῦ WH Treg NIV<Rf>ὑπὸ κυρίου παιδευόμεθα, ἵνα μὴ σὺν τῷ κόσμῳ κατακριθῶμεν.<CM>
Ὥστε, ἀδελφοί μου, συνερχόμενοι εἰς τὸ φαγεῖν ἀλλήλους ἐκδέχεσθε.
<RF>εἴ WH Treg NIV ] + δέ RP<Rf>εἴ τις πεινᾷ, ἐν οἴκῳ ἐσθιέτω, ἵνα μὴ εἰς κρίμα συνέρχησθε. Τὰ δὲ λοιπὰ ὡς ἂν ἔλθω διατάξομαι.<CM>
Περὶ δὲ τῶν πνευματικῶν, ἀδελφοί, οὐ θέλω ὑμᾶς ἀγνοεῖν.
οἴδατε ὅτι ὅτε ἔθνη ἦτε πρὸς τὰ εἴδωλα τὰ ἄφωνα ὡς ἂν ἤγεσθε ἀπαγόμενοι.
διὸ γνωρίζω ὑμῖν ὅτι οὐδεὶς ἐν πνεύματι θεοῦ λαλῶν λέγει Ἀνάθεμα <RF>Ἰησοῦς WH Treg NIV ] Ἰησοῦν RP<Rf>Ἰησοῦς, καὶ οὐδεὶς δύναται εἰπεῖν <RF>Κύριος Ἰησοῦς WH Treg NIV ] Κύριον Ἰησοῦν RP<Rf>Κύριος Ἰησοῦς εἰ μὴ ἐν πνεύματι ἁγίῳ.<CM>
Διαιρέσεις δὲ χαρισμάτων εἰσίν, τὸ δὲ αὐτὸ πνεῦμα
καὶ διαιρέσεις διακονιῶν εἰσιν, καὶ ὁ αὐτὸς κύριος
καὶ διαιρέσεις ἐνεργημάτων εἰσίν, <RF>ὁ δὲ Treg NIV RP ] καὶ ὁ WH<Rf>ὁ δὲ <RF>αὐτὸς WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>αὐτὸς θεός, ὁ ἐνεργῶν τὰ πάντα ἐν πᾶσιν.
ἑκάστῳ δὲ δίδοται ἡ φανέρωσις τοῦ πνεύματος πρὸς τὸ συμφέρον.
ᾧ μὲν γὰρ διὰ τοῦ πνεύματος δίδοται λόγος σοφίας, ἄλλῳ δὲ λόγος γνώσεως κατὰ τὸ αὐτὸ πνεῦμα,
<RF>ἑτέρῳ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἑτέρῳ πίστις ἐν τῷ αὐτῷ πνεύματι, <RF>ἄλλῳ Holmes ] + δὲ WH Treg NIV RP<Rf>ἄλλῳ χαρίσματα ἰαμάτων ἐν τῷ <RF>ἑνὶ WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>ἑνὶ πνεύματι,
<RF>ἄλλῳ Holmes ] + δὲ WH Treg NIV RP<Rf>ἄλλῳ ἐνεργήματα δυνάμεων, <RF>ἄλλῳ Treg ] + δὲ WH NIV RP<Rf>ἄλλῳ προφητεία, <RF>ἄλλῳ Treg ] + δὲ WH NIV RP<Rf>ἄλλῳ διακρίσεις πνευμάτων, <RF>ἑτέρῳ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἑτέρῳ γένη γλωσσῶν, <RF>ἄλλῳ Holmes ] + δὲ WH Treg NIV RP<Rf>ἄλλῳ ἑρμηνεία γλωσσῶν
πάντα δὲ ταῦτα ἐνεργεῖ τὸ ἓν καὶ τὸ αὐτὸ πνεῦμα, διαιροῦν ἰδίᾳ ἑκάστῳ καθὼς βούλεται.<CM>
Καθάπερ γὰρ τὸ σῶμα ἕν ἐστιν καὶ μέλη <RF>πολλὰ ἔχει WH Treg NIV ] ἔχει πολλὰ RP<Rf>πολλὰ ἔχει, πάντα δὲ τὰ μέλη τοῦ <RF>σώματος WH Treg NIV ] + τοῦ ἑνός RP<Rf>σώματος πολλὰ ὄντα ἕν ἐστιν σῶμα, οὕτως καὶ ὁ Χριστός
καὶ γὰρ ἐν ἑνὶ πνεύματι ἡμεῖς πάντες εἰς ἓν σῶμα ἐβαπτίσθημεν, εἴτε Ἰουδαῖοι εἴτε Ἕλληνες, εἴτε δοῦλοι εἴτε ἐλεύθεροι, καὶ <RF>πάντες WH Treg NIV ] + εἰς RP<Rf>πάντες ἓν πνεῦμα ἐποτίσθημεν.<CM>
Καὶ γὰρ τὸ σῶμα οὐκ ἔστιν ἓν μέλος ἀλλὰ πολλά.
ἐὰν εἴπῃ ὁ πούς Ὅτι οὐκ εἰμὶ χείρ, οὐκ εἰμὶ ἐκ τοῦ σώματος, οὐ παρὰ τοῦτο οὐκ ἔστιν ἐκ τοῦ σώματος;
καὶ ἐὰν εἴπῃ τὸ οὖς Ὅτι οὐκ εἰμὶ ὀφθαλμός, οὐκ εἰμὶ ἐκ τοῦ σώματος, οὐ παρὰ τοῦτο οὐκ ἔστιν ἐκ τοῦ σώματος
εἰ ὅλον τὸ σῶμα ὀφθαλμός, ποῦ ἡ ἀκοή; εἰ ὅλον ἀκοή, ποῦ ἡ ὄσφρησις;
<RF>νυνὶ NIV RP ] νῦν WH Treg<Rf>νυνὶ δὲ ὁ θεὸς ἔθετο τὰ μέλη, ἓν ἕκαστον αὐτῶν, ἐν τῷ σώματι καθὼς ἠθέλησεν.
εἰ δὲ ἦν τὰ πάντα ἓν μέλος, ποῦ τὸ σῶμα;
νῦν δὲ πολλὰ <RF>μὲν Treg NIV RP ] – WH<Rf>μὲν μέλη, ἓν δὲ σῶμα.
οὐ δύναται δὲ ὁ ὀφθαλμὸς εἰπεῖν τῇ χειρί Χρείαν σου οὐκ ἔχω, ἢ πάλιν ἡ κεφαλὴ τοῖς ποσίν Χρείαν ὑμῶν οὐκ ἔχω
ἀλλὰ πολλῷ μᾶλλον τὰ δοκοῦντα μέλη τοῦ σώματος ἀσθενέστερα ὑπάρχειν ἀναγκαῖά ἐστιν,
καὶ ἃ δοκοῦμεν ἀτιμότερα εἶναι τοῦ σώματος, τούτοις τιμὴν περισσοτέραν περιτίθεμεν, καὶ τὰ ἀσχήμονα ἡμῶν εὐσχημοσύνην περισσοτέραν ἔχει,
τὰ δὲ εὐσχήμονα ἡμῶν οὐ χρείαν <RF>ἔχει WH Treg RP NA ] + τιμῆς NIV<Rf>ἔχει. ἀλλὰ ὁ θεὸς συνεκέρασεν τὸ σῶμα, τῷ <RF>ὑστεροῦντι RP ] ὑστερουμένῳ WH Treg NIV<Rf>ὑστεροῦντι περισσοτέραν δοὺς τιμήν,
ἵνα μὴ ᾖ <RF>σχίσμα WH Treg NIV ] σχίσματα RP<Rf>σχίσμα ἐν τῷ σώματι, ἀλλὰ τὸ αὐτὸ ὑπὲρ ἀλλήλων μεριμνῶσι τὰ μέλη.
καὶ <RF>εἴτε WH NIV RP ] εἴ τι Treg<Rf>εἴτε πάσχει ἓν μέλος, συμπάσχει πάντα τὰ μέλη εἴτε δοξάζεται <RF>μέλος WH Treg ] ἓν μέλος NIV RP<Rf>μέλος, συγχαίρει πάντα τὰ μέλη.<CM>
Ὑμεῖς δέ ἐστε σῶμα Χριστοῦ καὶ μέλη ἐκ μέρους.
καὶ οὓς μὲν ἔθετο ὁ θεὸς ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ πρῶτον ἀποστόλους, δεύτερον προφήτας, τρίτον διδασκάλους, ἔπειτα δυνάμεις, <RF>ἔπειτα WH Treg NIV ] εἶτα RP<Rf>ἔπειτα χαρίσματα ἰαμάτων, ἀντιλήμψεις, κυβερνήσεις, γένη γλωσσῶν.
μὴ πάντες ἀπόστολοι; μὴ πάντες προφῆται; μὴ πάντες διδάσκαλοι; μὴ πάντες δυνάμεις;
μὴ πάντες χαρίσματα ἔχουσιν ἰαμάτων; μὴ πάντες γλώσσαις λαλοῦσιν; μὴ πάντες διερμηνεύουσιν;
ζηλοῦτε δὲ τὰ χαρίσματα τὰ <RF>μείζονα WH Treg NIV ] κρείττονα RP<Rf>μείζονα. καὶ ἔτι καθ’ ὑπερβολὴν ὁδὸν ὑμῖν δείκνυμι.<CM>
Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον.
<RF>⸂καὶ ἐὰν Treg NIV RP ] κἂν WH<Rf>καὶ ἐὰν ἔχω προφητείαν καὶ εἰδῶ τὰ μυστήρια πάντα καὶ πᾶσαν τὴν γνῶσιν, <RF>⸄καὶ ἐὰν NIV RP ] κἂν WH Treg<Rf>καὶ ἐὰν ἔχω πᾶσαν τὴν πίστιν ὥστε ὄρη <RF>μεθιστάναι Treg NIV ] μεθιστάνειν WH RP<Rf>μεθιστάναι, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, οὐθέν εἰμι.
<RF>καὶ ἐὰν RP ] κἂν WH Treg NIV<Rf>καὶ ἐὰν ψωμίσω πάντα τὰ ὑπάρχοντά μου, <RF>⸄καὶ ἐὰν Treg NIV RP ] κἂν WH<Rf>καὶ ἐὰν παραδῶ τὸ σῶμά μου, ἵνα <RF>καυθήσομαι NIV ] καυθήσωμαι Treg RP; καυχήσωμαι WH NA<Rf>καυθήσομαι, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, οὐδὲν ὠφελοῦμαι.<CM>
Ἡ ἀγάπη μακροθυμεῖ, χρηστεύεται ἡ ἀγάπη, οὐ ζηλοῖ <RF>ἡ ἀγάπη Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἡ ἀγάπη, οὐ περπερεύεται, οὐ φυσιοῦται,
οὐκ ἀσχημονεῖ, οὐ ζητεῖ τὰ ἑαυτῆς, οὐ παροξύνεται, οὐ λογίζεται τὸ κακόν,
οὐ χαίρει ἐπὶ τῇ ἀδικίᾳ, συγχαίρει δὲ τῇ ἀληθείᾳ
πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ἐλπίζει, πάντα ὑπομένει.<CM>
Ἡ ἀγάπη οὐδέποτε <RF>πίπτει WH Treg NIV ] ἐκπίπτει RP<Rf>πίπτει. εἴτε δὲ προφητεῖαι, καταργηθήσονται εἴτε γλῶσσαι, παύσονται εἴτε γνῶσις, καταργηθήσεται.
ἐκ μέρους <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ γινώσκομεν καὶ ἐκ μέρους προφητεύομεν
ὅταν δὲ ἔλθῃ τὸ τέλειον, <RF>τὸ WH Treg NIV ] τότε τὸ RP<Rf>τὸ ἐκ μέρους καταργηθήσεται.
ὅτε ἤμην νήπιος, <RF>ἐλάλουν … ἐλογιζόμην ὡς νήπιος WH Treg NIV ] ὡς νήπιος ἐλάλουν … ἐλογιζόμην RP<Rf>ἐλάλουν ὡς νήπιος, ἐφρόνουν ὡς νήπιος, ἐλογιζόμην ὡς νήπιος <RF>ὅτε WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ὅτε γέγονα ἀνήρ, κατήργηκα τὰ τοῦ νηπίου.
βλέπομεν γὰρ ἄρτι δι’ ἐσόπτρου ἐν αἰνίγματι, τότε δὲ πρόσωπον πρὸς πρόσωπον ἄρτι γινώσκω ἐκ μέρους, τότε δὲ ἐπιγνώσομαι καθὼς καὶ ἐπεγνώσθην.
νυνὶ δὲ μένει πίστις, ἐλπίς, ἀγάπη τὰ τρία ταῦτα, μείζων δὲ τούτων ἡ ἀγάπη.<CM>
Διώκετε τὴν ἀγάπην, ζηλοῦτε δὲ τὰ πνευματικά, μᾶλλον δὲ ἵνα προφητεύητε.
ὁ γὰρ λαλῶν γλώσσῃ οὐκ ἀνθρώποις λαλεῖ <RF>ἀλλὰ WH Treg NIV ] + τῷ RP<Rf>ἀλλὰ θεῷ, οὐδεὶς γὰρ ἀκούει, πνεύματι δὲ λαλεῖ μυστήρια
ὁ δὲ προφητεύων ἀνθρώποις λαλεῖ οἰκοδομὴν καὶ παράκλησιν καὶ παραμυθίαν.
ὁ λαλῶν γλώσσῃ ἑαυτὸν οἰκοδομεῖ ὁ δὲ προφητεύων ἐκκλησίαν οἰκοδομεῖ.
θέλω δὲ πάντας ὑμᾶς λαλεῖν γλώσσαις, μᾶλλον δὲ ἵνα προφητεύητε μείζων <RF>δὲ WH Treg NIV ] γὰρ RP<Rf>δὲ ὁ προφητεύων ἢ ὁ λαλῶν γλώσσαις, ἐκτὸς εἰ μὴ <RF>διερμηνεύῃ WH Treg NIV ] διερμηνεύει RP<Rf>διερμηνεύῃ, ἵνα ἡ ἐκκλησία οἰκοδομὴν λάβῃ.<CM>
<RF>Νῦν WH Treg NIV ] Νυνὶ RP<Rf>Νῦν δέ, ἀδελφοί, ἐὰν ἔλθω πρὸς ὑμᾶς γλώσσαις λαλῶν, τί ὑμᾶς ὠφελήσω, ἐὰν μὴ ὑμῖν λαλήσω ἢ ἐν ἀποκαλύψει ἢ ἐν γνώσει ἢ ἐν προφητείᾳ ἢ ἐν διδαχῇ;
ὅμως τὰ ἄψυχα φωνὴν διδόντα, εἴτε αὐλὸς εἴτε κιθάρα, ἐὰν διαστολὴν τοῖς φθόγγοις μὴ <RF>δῷ WH Treg NIV ] διδῶ RP<Rf>δῷ, πῶς γνωσθήσεται τὸ αὐλούμενον ἢ τὸ κιθαριζόμενον;
καὶ γὰρ ἐὰν ἄδηλον <RF>φωνὴν σάλπιγξ Treg RP ] σάλπιγξ φωνὴν WH NIV<Rf>φωνὴν σάλπιγξ δῷ, τίς παρασκευάσεται εἰς πόλεμον;
οὕτως καὶ ὑμεῖς διὰ τῆς γλώσσης ἐὰν μὴ εὔσημον λόγον δῶτε, πῶς γνωσθήσεται τὸ λαλούμενον; ἔσεσθε γὰρ εἰς ἀέρα λαλοῦντες.
τοσαῦτα εἰ τύχοι γένη φωνῶν <RF>εἰσιν WH Treg NIV ] ἐστὶν RP<Rf>εἰσιν ἐν κόσμῳ, καὶ <RF>οὐδὲν WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>οὐδὲν ἄφωνον
ἐὰν οὖν μὴ εἰδῶ τὴν δύναμιν τῆς φωνῆς, ἔσομαι τῷ λαλοῦντι βάρβαρος καὶ ὁ λαλῶν ἐν ἐμοὶ βάρβαρος.
οὕτως καὶ ὑμεῖς, ἐπεὶ ζηλωταί ἐστε πνευμάτων, πρὸς τὴν οἰκοδομὴν τῆς ἐκκλησίας ζητεῖτε ἵνα περισσεύητε.<CM>
<RF>Διὸ WH Treg NIV ] Διόπερ RP<Rf>Διὸ ὁ λαλῶν γλώσσῃ προσευχέσθω ἵνα διερμηνεύῃ.
ἐὰν γὰρ προσεύχωμαι γλώσσῃ, τὸ πνεῦμά μου προσεύχεται, ὁ δὲ νοῦς μου ἄκαρπός ἐστιν.
τί οὖν ἐστιν; προσεύξομαι τῷ πνεύματι, προσεύξομαι δὲ καὶ τῷ νοΐ ψαλῶ τῷ πνεύματι, ψαλῶ δὲ καὶ τῷ νοΐ
ἐπεὶ ἐὰν <RF>εὐλογῇς WH Treg NIV ] εὐλογήσῃς RP<Rf>εὐλογῇς <RF>πνεύματι Treg] ἐν πνεύματι WH NIV; τῷ πνεύματι RP<Rf>πνεύματι, ὁ ἀναπληρῶν τὸν τόπον τοῦ ἰδιώτου πῶς ἐρεῖ τὸ Ἀμήν ἐπὶ τῇ σῇ εὐχαριστίᾳ; ἐπειδὴ τί λέγεις οὐκ οἶδεν
σὺ μὲν γὰρ καλῶς εὐχαριστεῖς, ἀλλ’ ὁ ἕτερος οὐκ οἰκοδομεῖται.
εὐχαριστῶ τῷ <RF>θεῷ WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>θεῷ, πάντων ὑμῶν μᾶλλον <RF>γλώσσαις WH NIV RP ] γλώσσῃ Treg<Rf>γλώσσαις <RF>λαλῶ WH Treg NIV ] λαλῶν RP<Rf>λαλῶ
ἀλλὰ ἐν ἐκκλησίᾳ θέλω πέντε λόγους <RF>τῷ νοΐ WH Treg NIV ] διὰ τοῦ νοός RP<Rf>τῷ νοΐ μου λαλῆσαι, ἵνα καὶ ἄλλους κατηχήσω, ἢ μυρίους λόγους ἐν γλώσσῃ.<CM>
Ἀδελφοί, μὴ παιδία γίνεσθε ταῖς φρεσίν, ἀλλὰ τῇ κακίᾳ νηπιάζετε, ταῖς δὲ φρεσὶν τέλειοι γίνεσθε.
ἐν τῷ νόμῳ γέγραπται ὅτι Ἐν ἑτερογλώσσοις καὶ ἐν χείλεσιν <RF>ἑτέρων WH Treg NIV ] ἑτέροις RP<Rf>ἑτέρων λαλήσω τῷ λαῷ τούτῳ, καὶ οὐδ’ οὕτως εἰσακούσονταί μου, λέγει κύριος.
ὥστε αἱ γλῶσσαι εἰς σημεῖόν εἰσιν οὐ τοῖς πιστεύουσιν ἀλλὰ τοῖς ἀπίστοις, ἡ δὲ προφητεία οὐ τοῖς ἀπίστοις ἀλλὰ τοῖς πιστεύουσιν.
ἐὰν οὖν συνέλθῃ ἡ ἐκκλησία ὅλη ἐπὶ τὸ αὐτὸ καὶ πάντες <RF>λαλῶσιν γλώσσαις WH Treg NIV ] γλώσσαις λαλῶσιν RP<Rf>λαλῶσιν γλώσσαις, εἰσέλθωσιν δὲ ἰδιῶται ἢ ἄπιστοι, οὐκ ἐροῦσιν ὅτι μαίνεσθε;
ἐὰν δὲ πάντες προφητεύωσιν, εἰσέλθῃ δέ τις ἄπιστος ἢ ἰδιώτης, ἐλέγχεται ὑπὸ πάντων, ἀνακρίνεται ὑπὸ πάντων,
<RF>τὰ WH Treg NIV ] καὶ οὕτως τὰ RP<Rf>τὰ κρυπτὰ τῆς καρδίας αὐτοῦ φανερὰ γίνεται, καὶ οὕτως πεσὼν ἐπὶ πρόσωπον προσκυνήσει τῷ θεῷ, ἀπαγγέλλων ὅτι <RF>Ὄντως ὁ θεὸς WH Treg NIV ] Ὁ θεὸς ὄντως RP<Rf>Ὄντως ὁ θεὸς ἐν ὑμῖν ἐστιν.<CM>
Τί οὖν ἐστιν, ἀδελφοί; ὅταν συνέρχησθε, <RF>ἕκαστος WH Treg NIV ] +ὑμῶν RP<Rf>ἕκαστος ψαλμὸν ἔχει, διδαχὴν ἔχει, <RF>ἀποκάλυψιν ἔχει γλῶσσαν WH Treg NIV ] γλῶσσαν ἀποκάλυψιν ἔχει RP<Rf>ἀποκάλυψιν ἔχει, γλῶσσαν ἔχει, ἑρμηνείαν ἔχει πάντα πρὸς οἰκοδομὴν γινέσθω.
εἴτε γλώσσῃ τις λαλεῖ, κατὰ δύο ἢ τὸ πλεῖστον τρεῖς, καὶ ἀνὰ μέρος, καὶ εἷς διερμηνευέτω
ἐὰν δὲ μὴ ᾖ <RF>διερμηνευτής WH NIV RP ] ἑρμηνευτής Treg<Rf>διερμηνευτής, σιγάτω ἐν ἐκκλησίᾳ, ἑαυτῷ δὲ λαλείτω καὶ τῷ θεῷ.
προφῆται δὲ δύο ἢ τρεῖς λαλείτωσαν, καὶ οἱ ἄλλοι διακρινέτωσαν
ἐὰν δὲ ἄλλῳ ἀποκαλυφθῇ καθημένῳ, ὁ πρῶτος σιγάτω.
δύνασθε γὰρ καθ’ ἕνα πάντες προφητεύειν, ἵνα πάντες μανθάνωσιν καὶ πάντες παρακαλῶνται
(καὶ πνεύματα προφητῶν προφήταις ὑποτάσσεται,
οὐ γάρ ἐστιν ἀκαταστασίας ὁ θεὸς ἀλλὰ εἰρήνης), ὡς ἐν πάσαις ταῖς ἐκκλησίαις τῶν ἁγίων.<CM>
Αἱ <RF>γυναῖκες WH Treg NIV ] + ὑμῶν RP<Rf>γυναῖκες ἐν ταῖς ἐκκλησίαις σιγάτωσαν, οὐ γὰρ <RF>ἐπιτρέπεται WH Treg NIV ] ἐπιτέτραπται RP<Rf>ἐπιτρέπεται αὐταῖς λαλεῖν ἀλλὰ <RF>ὑποτασσέσθωσαν WH Treg NIV ] ὑποτάσσεσθαι RP<Rf>ὑποτασσέσθωσαν, καθὼς καὶ ὁ νόμος λέγει.
εἰ δέ τι <RF>μαθεῖν Treg NIV RP ] μανθάνειν WH<Rf>μαθεῖν θέλουσιν, ἐν οἴκῳ τοὺς ἰδίους ἄνδρας ἐπερωτάτωσαν, αἰσχρὸν γάρ ἐστιν γυναικὶ <RF>λαλεῖν ἐν ἐκκλησίᾳ WH Treg NIV ] ἐν ἐκκλησίᾳ λαλεῖν RP<Rf>λαλεῖν ἐν ἐκκλησίᾳ.
ἢ ἀφ’ ὑμῶν ὁ λόγος τοῦ θεοῦ ἐξῆλθεν, ἢ εἰς ὑμᾶς μόνους κατήντησεν;<CM>
Εἴ τις δοκεῖ προφήτης εἶναι ἢ πνευματικός, ἐπιγινωσκέτω ἃ γράφω ὑμῖν ὅτι κυρίου <RF>ἐστὶν Holmes ] ἐστὶν ἐντολή WH Treg NIV; εἰσὶν ἐντολαί RP<Rf>ἐστὶν
εἰ δέ τις ἀγνοεῖ, <RF>ἀγνοεῖται WH NIV ] ἀγνοείτω Treg RP<Rf>ἀγνοεῖται.
ὥστε, ἀδελφοί <RF>μου WH Treg NIV ] – RP<Rf>μου, ζηλοῦτε τὸ προφητεύειν, καὶ τὸ λαλεῖν <RF>μὴ κωλύετε γλώσσαις WH Treg NIV ] γλώσσαις μὴ κωλύετε RP<Rf>μὴ κωλύετε γλώσσαις
πάντα <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ εὐσχημόνως καὶ κατὰ τάξιν γινέσθω.<CM>
Γνωρίζω δὲ ὑμῖν, ἀδελφοί, τὸ εὐαγγέλιον ὃ εὐηγγελισάμην ὑμῖν, ὃ καὶ παρελάβετε, ἐν ᾧ καὶ ἑστήκατε,
δι’ οὗ καὶ σῴζεσθε, τίνι λόγῳ εὐηγγελισάμην ὑμῖν, εἰ κατέχετε, ἐκτὸς εἰ μὴ εἰκῇ ἐπιστεύσατε.<CM>
Παρέδωκα γὰρ ὑμῖν ἐν πρώτοις, ὃ καὶ παρέλαβον, ὅτι Χριστὸς ἀπέθανεν ὑπὲρ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν κατὰ τὰς γραφάς,
καὶ ὅτι ἐτάφη, καὶ ὅτι ἐγήγερται τῇ <RF>ἡμέρᾳ τῇ τρίτῃ WH Treg NIV ] τρίτῃ ἡμέρᾳ RP<Rf>ἡμέρᾳ τῇ τρίτῃ κατὰ τὰς γραφάς,
καὶ ὅτι ὤφθη Κηφᾷ, εἶτα τοῖς δώδεκα
ἔπειτα ὤφθη ἐπάνω πεντακοσίοις ἀδελφοῖς ἐφάπαξ, ἐξ ὧν οἱ <RF>πλείονες WH Treg NIV ] πλείους RP<Rf>πλείονες μένουσιν ἕως ἄρτι, τινὲς <RF>δὲ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>δὲ ἐκοιμήθησαν
ἔπειτα ὤφθη Ἰακώβῳ, εἶτα τοῖς ἀποστόλοις πᾶσιν
ἔσχατον δὲ πάντων ὡσπερεὶ τῷ ἐκτρώματι ὤφθη κἀμοί.
ἐγὼ γάρ εἰμι ὁ ἐλάχιστος τῶν ἀποστόλων, ὃς οὐκ εἰμὶ ἱκανὸς καλεῖσθαι ἀπόστολος, διότι ἐδίωξα τὴν ἐκκλησίαν τοῦ θεοῦ
χάριτι δὲ θεοῦ εἰμι ὅ εἰμι, καὶ ἡ χάρις αὐτοῦ ἡ εἰς ἐμὲ οὐ κενὴ ἐγενήθη, ἀλλὰ περισσότερον αὐτῶν πάντων ἐκοπίασα, οὐκ ἐγὼ δὲ ἀλλὰ ἡ χάρις τοῦ θεοῦ <RF>ἡ NIV RP ] – WH Treg<Rf>ἡ σὺν ἐμοί.
εἴτε οὖν ἐγὼ εἴτε ἐκεῖνοι, οὕτως κηρύσσομεν καὶ οὕτως ἐπιστεύσατε.<CM>
Εἰ δὲ Χριστὸς κηρύσσεται ὅτι ἐκ νεκρῶν ἐγήγερται, πῶς λέγουσιν <RF>ἐν ὑμῖν τινες WH Treg NIV ] τινες ἐν ὑμῖν RP<Rf>ἐν ὑμῖν τινες ὅτι ἀνάστασις νεκρῶν οὐκ ἔστιν;
εἰ δὲ ἀνάστασις νεκρῶν οὐκ ἔστιν, οὐδὲ Χριστὸς ἐγήγερται
εἰ δὲ Χριστὸς οὐκ ἐγήγερται, κενὸν <RF>ἄρα WH Treg RP ] + καὶ NIV<Rf>ἄρα τὸ κήρυγμα ἡμῶν, <RF>κενὴ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>κενὴ καὶ ἡ πίστις <RF>ὑμῶν Treg NIV RP ] ἡμῶν WH<Rf>ὑμῶν,
εὑρισκόμεθα δὲ καὶ ψευδομάρτυρες τοῦ θεοῦ, ὅτι ἐμαρτυρήσαμεν κατὰ τοῦ θεοῦ ὅτι ἤγειρεν τὸν Χριστόν, ὃν οὐκ ἤγειρεν εἴπερ ἄρα νεκροὶ οὐκ ἐγείρονται.
εἰ γὰρ νεκροὶ οὐκ ἐγείρονται, οὐδὲ Χριστὸς ἐγήγερται
εἰ δὲ Χριστὸς οὐκ ἐγήγερται, ματαία ἡ πίστις <RF>ὑμῶν Treg NIV RP ] + ἐστίν WH<Rf>ὑμῶν, ἔτι ἐστὲ ἐν ταῖς ἁμαρτίαις ὑμῶν.
ἄρα καὶ οἱ κοιμηθέντες ἐν Χριστῷ ἀπώλοντο.
εἰ ἐν τῇ ζωῇ ταύτῃ <RF>ἐν Χριστῷ ἠλπικότες ἐσμὲν WH Treg NIV ] ἠλπικότες ἐσμὲν ἐν Χριστῷ RP<Rf>ἐν Χριστῷ ἠλπικότες ἐσμὲν μόνον, ἐλεεινότεροι πάντων ἀνθρώπων ἐσμέν.<CM>
Νυνὶ δὲ Χριστὸς ἐγήγερται ἐκ νεκρῶν, ἀπαρχὴ τῶν <RF>κεκοιμημένων WH Treg NIV ] + ἐγένετο RP<Rf>κεκοιμημένων.
ἐπειδὴ γὰρ δι’ ἀνθρώπου <RF>θάνατος WH Treg NIV ] ὁ θάνατος RP<Rf>θάνατος, καὶ δι’ ἀνθρώπου ἀνάστασις νεκρῶν
ὥσπερ γὰρ ἐν τῷ Ἀδὰμ πάντες ἀποθνῄσκουσιν, οὕτως καὶ ἐν τῷ Χριστῷ πάντες ζῳοποιηθήσονται.
ἕκαστος δὲ ἐν τῷ ἰδίῳ τάγματι ἀπαρχὴ Χριστός, ἔπειτα οἱ τοῦ Χριστοῦ ἐν τῇ παρουσίᾳ αὐτοῦ
εἶτα τὸ τέλος, ὅταν <RF>παραδιδῷ WH NIV ] παραδιδοῖ Treg; παραδῷ RP<Rf>παραδιδῷ τὴν βασιλείαν τῷ θεῷ καὶ πατρί, ὅταν καταργήσῃ πᾶσαν ἀρχὴν καὶ πᾶσαν ἐξουσίαν καὶ δύναμιν,
δεῖ γὰρ αὐτὸν βασιλεύειν ἄχρι <RF>οὗ WH Treg NIV ] + ἄν RP<Rf>οὗ θῇ πάντας τοὺς ἐχθροὺς ὑπὸ τοὺς πόδας αὐτοῦ.
ἔσχατος ἐχθρὸς καταργεῖται ὁ θάνατος,
πάντα γὰρ ὑπέταξεν ὑπὸ τοὺς πόδας αὐτοῦ. ὅταν δὲ εἴπῃ ὅτι πάντα ὑποτέτακται, δῆλον ὅτι ἐκτὸς τοῦ ὑποτάξαντος αὐτῷ τὰ πάντα.
ὅταν δὲ ὑποταγῇ αὐτῷ τὰ πάντα, <RF>τότε Treg NIV ] + καὶ WH RP NA<Rf>τότε αὐτὸς ὁ υἱὸς ὑποταγήσεται τῷ ὑποτάξαντι αὐτῷ τὰ πάντα, ἵνα ᾖ ὁ θεὸς <RF>πάντα WH Treg NIV ] τὰ πάντα RP NA<Rf>πάντα ἐν πᾶσιν.<CM>
Ἐπεὶ τί ποιήσουσιν οἱ βαπτιζόμενοι ὑπὲρ τῶν νεκρῶν; εἰ ὅλως νεκροὶ οὐκ ἐγείρονται, τί καὶ βαπτίζονται ὑπὲρ <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] τῶν νεκρῶν RP<Rf>αὐτῶν;
τί καὶ ἡμεῖς κινδυνεύομεν πᾶσαν ὥραν;
καθ’ ἡμέραν ἀποθνῄσκω, νὴ τὴν ὑμετέραν <RF>καύχησιν RP ] + ἀδελφοί WH Treg NIV<Rf>καύχησιν, ἣν ἔχω ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ κυρίῳ ἡμῶν.
εἰ κατὰ ἄνθρωπον ἐθηριομάχησα ἐν Ἐφέσῳ, τί μοι τὸ ὄφελος; εἰ νεκροὶ οὐκ ἐγείρονται, Φάγωμεν καὶ πίωμεν, αὔριον γὰρ ἀποθνῄσκομεν.
μὴ πλανᾶσθε φθείρουσιν ἤθη χρηστὰ ὁμιλίαι κακαί.
ἐκνήψατε δικαίως καὶ μὴ ἁμαρτάνετε, ἀγνωσίαν γὰρ θεοῦ τινες ἔχουσιν πρὸς ἐντροπὴν ὑμῖν <RF>λαλῶ WH Treg NIV ] λέγω RP<Rf>λαλῶ.<CM>
Ἀλλὰ ἐρεῖ τις Πῶς ἐγείρονται οἱ νεκροί, ποίῳ δὲ σώματι ἔρχονται;
<RF>ἄφρων WH Treg NIV ] Ἄφρον RP<Rf>ἄφρων, σὺ ὃ σπείρεις, οὐ ζῳοποιεῖται ἐὰν μὴ ἀποθάνῃ
καὶ ὃ σπείρεις, οὐ τὸ σῶμα τὸ γενησόμενον σπείρεις ἀλλὰ γυμνὸν κόκκον εἰ τύχοι σίτου ἤ τινος τῶν λοιπῶν
ὁ δὲ θεὸς <RF>δίδωσιν αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτῷ δίδωσιν RP<Rf>δίδωσιν αὐτῷ σῶμα καθὼς ἠθέλησεν, καὶ ἑκάστῳ τῶν σπερμάτων <RF>ἴδιον WH Treg NIV ] τὸ  ἴδιον RP<Rf>ἴδιον σῶμα.
οὐ πᾶσα σὰρξ ἡ αὐτὴ σάρξ, ἀλλὰ ἄλλη μὲν ἀνθρώπων, ἄλλη δὲ σὰρξ κτηνῶν, ἄλλη δὲ <RF>σὰρξ πτηνῶν WH Treg NIV ] ἰχθύων RP<Rf>σὰρξ πτηνῶν, ἄλλη δὲ <RF>ἰχθύων WH Treg NIV ] πτηνῶν RP<Rf>ἰχθύων.
καὶ σώματα ἐπουράνια, καὶ σώματα ἐπίγεια ἀλλὰ ἑτέρα μὲν ἡ τῶν ἐπουρανίων δόξα, ἑτέρα δὲ ἡ τῶν ἐπιγείων.
ἄλλη δόξα ἡλίου, καὶ ἄλλη δόξα σελήνης, καὶ ἄλλη δόξα ἀστέρων, ἀστὴρ γὰρ ἀστέρος διαφέρει ἐν δόξῃ.<CM>
Οὕτως καὶ ἡ ἀνάστασις τῶν νεκρῶν. σπείρεται ἐν φθορᾷ, ἐγείρεται ἐν ἀφθαρσίᾳ
σπείρεται ἐν ἀτιμίᾳ, ἐγείρεται ἐν δόξῃ σπείρεται ἐν ἀσθενείᾳ, ἐγείρεται ἐν δυνάμει
σπείρεται σῶμα ψυχικόν, ἐγείρεται σῶμα πνευματικόν. <RF>Εἰ WH Treg NIV ] – RP<Rf>Εἰ ἔστιν σῶμα ψυχικόν, <RF>ἔστιν καὶ WH Treg NIV ] καὶ ἔστιν σῶμα RP<Rf>ἔστιν καὶ πνευματικόν.
οὕτως καὶ γέγραπται Ἐγένετο ὁ πρῶτος ἄνθρωπος Ἀδὰμ εἰς ψυχὴν ζῶσαν ὁ ἔσχατος Ἀδὰμ εἰς πνεῦμα ζῳοποιοῦν.
ἀλλ’ οὐ πρῶτον τὸ πνευματικὸν ἀλλὰ τὸ ψυχικόν, ἔπειτα τὸ πνευματικόν.
ὁ πρῶτος ἄνθρωπος ἐκ γῆς χοϊκός, ὁ δεύτερος <RF>ἄνθρωπος WH Treg NIV ] + ὁ κύριος RP<Rf>ἄνθρωπος ἐξ οὐρανοῦ.
οἷος ὁ χοϊκός, τοιοῦτοι καὶ οἱ χοϊκοί, καὶ οἷος ὁ ἐπουράνιος, τοιοῦτοι καὶ οἱ ἐπουράνιοι
καὶ καθὼς ἐφορέσαμεν τὴν εἰκόνα τοῦ χοϊκοῦ, <RF>φορέσομεν NIV ] φορέσωμεν WH Treg RP<Rf>φορέσομεν καὶ τὴν εἰκόνα τοῦ ἐπουρανίου.<CM>
Τοῦτο δέ φημι, ἀδελφοί, ὅτι σὰρξ καὶ αἷμα βασιλείαν θεοῦ κληρονομῆσαι οὐ <RF>δύναται WH Treg NIV ] δύνανται RP<Rf>δύναται, οὐδὲ ἡ φθορὰ τὴν ἀφθαρσίαν κληρονομεῖ.
ἰδοὺ μυστήριον ὑμῖν λέγω <RF>πάντες WH Treg NIV ] + μὲν RP<Rf>πάντες οὐ κοιμηθησόμεθα πάντες δὲ ἀλλαγησόμεθα,
ἐν ἀτόμῳ, ἐν ῥιπῇ ὀφθαλμοῦ, ἐν τῇ ἐσχάτῃ σάλπιγγι σαλπίσει γάρ, καὶ οἱ νεκροὶ ἐγερθήσονται ἄφθαρτοι, καὶ ἡμεῖς ἀλλαγησόμεθα.
δεῖ γὰρ τὸ φθαρτὸν τοῦτο ἐνδύσασθαι ἀφθαρσίαν καὶ τὸ θνητὸν τοῦτο ἐνδύσασθαι ἀθανασίαν.
ὅταν δὲ τὸ <RF>φθαρτὸν τοῦτο ἐνδύσηται ἀφθαρσίαν καὶ τὸ Treg NIV RP ] – WH<Rf>φθαρτὸν τοῦτο ἐνδύσηται ἀφθαρσίαν καὶ τὸ θνητὸν τοῦτο ἐνδύσηται <RF>ἀθανασίαν Treg NIV RP ] τὴν ἀθανασίαν WH<Rf>ἀθανασίαν, τότε γενήσεται ὁ λόγος ὁ γεγραμμένος Κατεπόθη ὁ θάνατος εἰς νῖκος.
ποῦ σου, θάνατε, τὸ <RF>νῖκος ποῦ σου θάνατε τὸ κέντρον WH Treg NIV ] κέντρον Ποῦ σου ᾍδη τὸ νῖκος RP<Rf>νῖκος; ποῦ σου, θάνατε, τὸ κέντρον;
τὸ δὲ κέντρον τοῦ θανάτου ἡ ἁμαρτία, ἡ δὲ δύναμις τῆς ἁμαρτίας ὁ νόμος
τῷ δὲ θεῷ χάρις τῷ διδόντι ἡμῖν τὸ νῖκος διὰ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Ὥστε, ἀδελφοί μου ἀγαπητοί, ἑδραῖοι γίνεσθε, ἀμετακίνητοι, περισσεύοντες ἐν τῷ ἔργῳ τοῦ κυρίου πάντοτε, εἰδότες ὅτι ὁ κόπος ὑμῶν οὐκ ἔστιν κενὸς ἐν κυρίῳ.<CM>
Περὶ δὲ τῆς λογείας τῆς εἰς τοὺς ἁγίους, ὥσπερ διέταξα ταῖς ἐκκλησίαις τῆς Γαλατίας, οὕτως καὶ ὑμεῖς ποιήσατε.
κατὰ μίαν <RF>σαββάτου WH Treg NIV ] σαββάτων RP<Rf>σαββάτου ἕκαστος ὑμῶν παρ’ ἑαυτῷ τιθέτω θησαυρίζων ὅ τι <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ἂν RP<Rf>ἐὰν εὐοδῶται, ἵνα μὴ ὅταν ἔλθω τότε λογεῖαι γίνωνται.
ὅταν δὲ παραγένωμαι, οὓς <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>ἐὰν δοκιμάσητε δι’ ἐπιστολῶν, τούτους πέμψω ἀπενεγκεῖν τὴν χάριν ὑμῶν εἰς Ἰερουσαλήμ
ἐὰν δὲ <RF>ἄξιον ᾖ WH Treg NIV ] ᾖ ἄξιον RP<Rf>ἄξιον ᾖ τοῦ κἀμὲ πορεύεσθαι, σὺν ἐμοὶ πορεύσονται.<CM>
Ἐλεύσομαι δὲ πρὸς ὑμᾶς ὅταν Μακεδονίαν διέλθω, Μακεδονίαν γὰρ διέρχομαι,
πρὸς ὑμᾶς δὲ τυχὸν <RF>παραμενῶ Treg NIV RP ] καταμενῶ WH<Rf>παραμενῶ ἢ <RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ παραχειμάσω, ἵνα ὑμεῖς με προπέμψητε οὗ ἐὰν πορεύωμαι.
οὐ θέλω γὰρ ὑμᾶς ἄρτι ἐν παρόδῳ ἰδεῖν, ἐλπίζω <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ χρόνον τινὰ ἐπιμεῖναι πρὸς ὑμᾶς, ἐὰν ὁ κύριος <RF>ἐπιτρέψῃ WH Treg NIV ] ἐπιτρέπῃ RP<Rf>ἐπιτρέψῃ.
<RF>ἐπιμενῶ Treg NIV RP ] ἐπιμένω WH<Rf>ἐπιμενῶ δὲ ἐν Ἐφέσῳ ἕως τῆς πεντηκοστῆς
θύρα γάρ μοι ἀνέῳγεν μεγάλη καὶ ἐνεργής, καὶ ἀντικείμενοι πολλοί.<CM>
Ἐὰν δὲ ἔλθῃ Τιμόθεος, βλέπετε ἵνα ἀφόβως γένηται πρὸς ὑμᾶς, τὸ γὰρ ἔργον κυρίου ἐργάζεται ὡς <RF>κἀγώ NIV Treg RP ] ἐγώ WH<Rf>κἀγώ
μή τις οὖν αὐτὸν ἐξουθενήσῃ. προπέμψατε δὲ αὐτὸν ἐν εἰρήνῃ, ἵνα ἔλθῃ πρός <RF>με WH NIV RP ] ἐμέ Treg<Rf>με, ἐκδέχομαι γὰρ αὐτὸν μετὰ τῶν ἀδελφῶν.<CM>
Περὶ δὲ Ἀπολλῶ τοῦ ἀδελφοῦ, πολλὰ παρεκάλεσα αὐτὸν ἵνα ἔλθῃ πρὸς ὑμᾶς μετὰ τῶν ἀδελφῶν καὶ πάντως οὐκ ἦν θέλημα ἵνα νῦν ἔλθῃ, ἐλεύσεται δὲ ὅταν εὐκαιρήσῃ.<CM>
Γρηγορεῖτε, στήκετε ἐν τῇ πίστει, ἀνδρίζεσθε, κραταιοῦσθε.
πάντα ὑμῶν ἐν ἀγάπῃ γινέσθω.<CM>
Παρακαλῶ δὲ ὑμᾶς, ἀδελφοί οἴδατε τὴν οἰκίαν Στεφανᾶ, ὅτι ἐστὶν ἀπαρχὴ τῆς Ἀχαΐας καὶ εἰς διακονίαν τοῖς ἁγίοις ἔταξαν ἑαυτούς
ἵνα καὶ ὑμεῖς ὑποτάσσησθε τοῖς τοιούτοις καὶ παντὶ τῷ συνεργοῦντι καὶ κοπιῶντι.
χαίρω δὲ ἐπὶ τῇ παρουσίᾳ Στεφανᾶ καὶ Φορτουνάτου καὶ Ἀχαϊκοῦ, ὅτι τὸ <RF>ὑμέτερον WH Treg NIV ] ὑμῶν RP<Rf>ὑμέτερον ὑστέρημα οὗτοι ἀνεπλήρωσαν,
ἀνέπαυσαν γὰρ τὸ ἐμὸν πνεῦμα καὶ τὸ ὑμῶν. ἐπιγινώσκετε οὖν τοὺς τοιούτους.<CM>
Ἀσπάζονται ὑμᾶς αἱ ἐκκλησίαι τῆς Ἀσίας. <RF>ἀσπάζεται WH NIV ] ἀσπάζονται Treg RP<Rf>ἀσπάζεται ὑμᾶς ἐν κυρίῳ πολλὰ Ἀκύλας καὶ <RF>Πρίσκα WH Treg NIV ] Πρίσκιλλα RP<Rf>Πρίσκα σὺν τῇ κατ’ οἶκον αὐτῶν ἐκκλησίᾳ.
ἀσπάζονται ὑμᾶς οἱ ἀδελφοὶ πάντες. ἀσπάσασθε ἀλλήλους ἐν φιλήματι ἁγίῳ.<CM>
Ὁ ἀσπασμὸς τῇ ἐμῇ χειρὶ Παύλου.
εἴ τις οὐ φιλεῖ τὸν <RF>κύριον WH Treg NIV ] + Ἰησοῦν Χριστόν RP<Rf>κύριον, ἤτω ἀνάθεμα. <RF>Μαράνα θά NIV] Μαρὰν ἀθά WH Treg RP<Rf>Μαράνα θά.
ἡ χάρις τοῦ κυρίου <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + Χριστοῦ RP<Rf>Ἰησοῦ μεθ’ ὑμῶν.
ἡ ἀγάπη μου μετὰ πάντων ὑμῶν ἐν Χριστῷ <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>Ἰησοῦ.<CM>
Παῦλος ἀπόστολος <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ διὰ θελήματος θεοῦ καὶ Τιμόθεος ὁ ἀδελφὸς τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ θεοῦ τῇ οὔσῃ ἐν Κορίνθῳ, σὺν τοῖς ἁγίοις πᾶσιν τοῖς οὖσιν ἐν ὅλῃ τῇ Ἀχαΐᾳ
χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ πατρὸς ἡμῶν καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Εὐλογητὸς ὁ θεὸς καὶ πατὴρ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὁ πατὴρ τῶν οἰκτιρμῶν καὶ θεὸς πάσης παρακλήσεως,
ὁ παρακαλῶν ἡμᾶς ἐπὶ πάσῃ τῇ θλίψει ἡμῶν, εἰς τὸ δύνασθαι ἡμᾶς παρακαλεῖν τοὺς ἐν πάσῃ θλίψει διὰ τῆς παρακλήσεως ἧς παρακαλούμεθα αὐτοὶ ὑπὸ τοῦ θεοῦ.
ὅτι καθὼς περισσεύει τὰ παθήματα τοῦ Χριστοῦ εἰς ἡμᾶς, οὕτως διὰ τοῦ Χριστοῦ περισσεύει καὶ ἡ παράκλησις ἡμῶν.
εἴτε δὲ θλιβόμεθα, ὑπὲρ τῆς ὑμῶν παρακλήσεως καὶ σωτηρίας <RF>εἴτε παρακαλούμεθα, ὑπὲρ τῆς ὑμῶν παρακλήσεως WH NIV ] – Treg RP<Rf>εἴτε παρακαλούμεθα, ὑπὲρ τῆς ὑμῶν παρακλήσεως τῆς ἐνεργουμένης ἐν ὑπομονῇ τῶν αὐτῶν παθημάτων ὧν καὶ ἡμεῖς πάσχομεν,
καὶ ἡ ἐλπὶς ἡμῶν βεβαία ὑπὲρ <RF>ὑμῶν WH NIV ] + εἴτε παρακαλούμεθα, ὑπὲρ τῆς ὑμῶν παρακλήσεως καὶ σωτηρίας Treg RP<Rf>ὑμῶν εἰδότες ὅτι <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὥσπερ RP<Rf>ὡς κοινωνοί ἐστε τῶν παθημάτων, οὕτως καὶ τῆς παρακλήσεως.<CM>
Οὐ γὰρ θέλομεν ὑμᾶς ἀγνοεῖν, ἀδελφοί, <RF>ὑπὲρ WH NIV RP ] περὶ Treg<Rf>ὑπὲρ τῆς θλίψεως ἡμῶν τῆς <RF>γενομένης WH Treg NIV ] + ἡμῖν RP<Rf>γενομένης ἐν τῇ Ἀσίᾳ, ὅτι καθ’ ὑπερβολὴν <RF>ὑπὲρ δύναμιν ἐβαρήθημεν WH Treg NIV ] ἐβαρήθημεν ὑπὲρ δύναμιν RP<Rf>ὑπὲρ δύναμιν ἐβαρήθημεν, ὥστε ἐξαπορηθῆναι ἡμᾶς καὶ τοῦ ζῆν
ἀλλὰ αὐτοὶ ἐν ἑαυτοῖς τὸ ἀπόκριμα τοῦ θανάτου ἐσχήκαμεν, ἵνα μὴ πεποιθότες ὦμεν ἐφ’ ἑαυτοῖς ἀλλ’ ἐπὶ τῷ θεῷ τῷ ἐγείροντι τοὺς νεκρούς
ὃς ἐκ τηλικούτου θανάτου ἐρρύσατο ἡμᾶς καὶ <RF>ῥύσεται WH Treg NIV ] ῥύεται RP<Rf>ῥύσεται, εἰς ὃν ἠλπίκαμεν ὅτι καὶ ἔτι ῥύσεται,
συνυπουργούντων καὶ ὑμῶν ὑπὲρ ἡμῶν τῇ δεήσει, ἵνα ἐκ πολλῶν προσώπων τὸ εἰς ἡμᾶς χάρισμα διὰ πολλῶν εὐχαριστηθῇ ὑπὲρ <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] ὑμῶν RP<Rf>ἡμῶν.<CM>
Ἡ γὰρ καύχησις ἡμῶν αὕτη ἐστίν, τὸ μαρτύριον τῆς συνειδήσεως ἡμῶν, ὅτι ἐν <RF>ἁγιότητι WH Treg NIV ] ἁπλότητι RP NA<Rf>ἁγιότητι καὶ εἰλικρινείᾳ <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ θεοῦ, <RF>οὐκ Treg NIV RP ] καὶ οὐκ WH NA<Rf>οὐκ ἐν σοφίᾳ σαρκικῇ ἀλλ’ ἐν χάριτι θεοῦ, ἀνεστράφημεν ἐν τῷ κόσμῳ, περισσοτέρως δὲ πρὸς ὑμᾶς
οὐ γὰρ ἄλλα γράφομεν ὑμῖν ἀλλ’ ἢ ἃ ἀναγινώσκετε ἢ καὶ ἐπιγινώσκετε, ἐλπίζω δὲ <RF>ὅτι WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ὅτι ἕως τέλους ἐπιγνώσεσθε,
καθὼς καὶ ἐπέγνωτε ἡμᾶς ἀπὸ μέρους, ὅτι καύχημα ὑμῶν ἐσμεν καθάπερ καὶ ὑμεῖς ἡμῶν ἐν τῇ ἡμέρᾳ τοῦ κυρίου <RF>ἡμῶν WH NA ] – Treg NIV RP<Rf>ἡμῶν Ἰησοῦ.<CM>
Καὶ ταύτῃ τῇ πεποιθήσει ἐβουλόμην <RF>πρότερον πρὸς ὑμᾶς ἐλθεῖν WH Treg NIV ] ἐλθεῖν πρὸς ὑμᾶς τὸ πρότερον RP<Rf>πρότερον πρὸς ὑμᾶς ἐλθεῖν, ἵνα δευτέραν <RF>χάριν Treg NIV RP ] χαρὰν WH<Rf>χάριν <RF>σχῆτε WH Treg NIV ] ἔχῆτε RP<Rf>σχῆτε,
καὶ δι’ ὑμῶν διελθεῖν εἰς Μακεδονίαν, καὶ πάλιν ἀπὸ Μακεδονίας ἐλθεῖν πρὸς ὑμᾶς καὶ ὑφ’ ὑμῶν προπεμφθῆναι εἰς τὴν Ἰουδαίαν.
τοῦτο οὖν <RF>βουλόμενος WH Treg NIV ] βουλευόμενος RP<Rf>βουλόμενος μήτι ἄρα τῇ ἐλαφρίᾳ ἐχρησάμην; ἢ ἃ βουλεύομαι κατὰ σάρκα βουλεύομαι, ἵνα ᾖ παρ’ ἐμοὶ τὸ Ναὶ ναὶ καὶ τὸ Οὒ οὔ;
πιστὸς δὲ ὁ θεὸς ὅτι ὁ λόγος ἡμῶν ὁ πρὸς ὑμᾶς οὐκ <RF>ἔστιν WH Treg NIV ] ἐγένετο RP<Rf>ἔστιν Ναὶ καὶ Οὔ.
ὁ <RF>τοῦ θεοῦ γὰρ WH Treg NIV ] γὰρ τοῦ θεοῦ RP<Rf>τοῦ θεοῦ γὰρ υἱὸς <RF>Ἰησοῦς Χριστὸς Treg NIV RP ] Χριστὸς Ἰησοῦς WH<Rf>Ἰησοῦς Χριστὸς ὁ ἐν ὑμῖν δι’ ἡμῶν κηρυχθείς, δι’ ἐμοῦ καὶ Σιλουανοῦ καὶ Τιμοθέου, οὐκ ἐγένετο Ναὶ καὶ Οὒ, ἀλλὰ Ναὶ ἐν αὐτῷ γέγονεν
ὅσαι γὰρ ἐπαγγελίαι θεοῦ, ἐν αὐτῷ τὸ Ναί <RF>διὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>διὸ καὶ <RF>δι᾽ αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἐν αὐτῷ RP<Rf>δι’ αὐτοῦ τὸ Ἀμὴν τῷ θεῷ πρὸς δόξαν δι’ ἡμῶν.
ὁ δὲ βεβαιῶν ἡμᾶς σὺν ὑμῖν εἰς Χριστὸν καὶ χρίσας ἡμᾶς θεός,
ὁ καὶ σφραγισάμενος ἡμᾶς καὶ δοὺς τὸν ἀρραβῶνα τοῦ πνεύματος ἐν ταῖς καρδίαις ἡμῶν.<CM>
Ἐγὼ δὲ μάρτυρα τὸν θεὸν ἐπικαλοῦμαι ἐπὶ τὴν ἐμὴν ψυχήν, ὅτι φειδόμενος ὑμῶν οὐκέτι ἦλθον εἰς Κόρινθον.
οὐχ ὅτι κυριεύομεν ὑμῶν τῆς πίστεως, ἀλλὰ συνεργοί ἐσμεν τῆς χαρᾶς ὑμῶν, τῇ γὰρ πίστει ἑστήκατε.
ἔκρινα <RF>γὰρ WH NIV ] δὲ Treg RP<Rf>γὰρ ἐμαυτῷ τοῦτο, τὸ μὴ πάλιν ἐν λύπῃ πρὸς ὑμᾶς ἐλθεῖν
εἰ γὰρ ἐγὼ λυπῶ ὑμᾶς, καὶ <RF>τίς WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>τίς ὁ εὐφραίνων με εἰ μὴ ὁ λυπούμενος ἐξ ἐμοῦ;
καὶ <RF>ἔγραψα WH Treg NIV ] + ὑμῖν RP<Rf>ἔγραψα τοῦτο αὐτὸ ἵνα μὴ ἐλθὼν λύπην <RF>σχῶ WH Treg NIV ] ἔχω RP<Rf>σχῶ ἀφ’ ὧν ἔδει με χαίρειν, πεποιθὼς ἐπὶ πάντας ὑμᾶς ὅτι ἡ ἐμὴ χαρὰ πάντων ὑμῶν ἐστιν.
ἐκ γὰρ πολλῆς θλίψεως καὶ συνοχῆς καρδίας ἔγραψα ὑμῖν διὰ πολλῶν δακρύων, οὐχ ἵνα λυπηθῆτε, ἀλλὰ τὴν ἀγάπην ἵνα γνῶτε ἣν ἔχω περισσοτέρως εἰς ὑμᾶς.<CM>
Εἰ δέ τις λελύπηκεν, οὐκ ἐμὲ λελύπηκεν, ἀλλὰ ἀπὸ μέρους ἵνα μὴ ἐπιβαρῶ πάντας ὑμᾶς.
ἱκανὸν τῷ τοιούτῳ ἡ ἐπιτιμία αὕτη ἡ ὑπὸ τῶν πλειόνων,
ὥστε τοὐναντίον <RF>μᾶλλον Treg NIV RP ] – WH<Rf>μᾶλλον ὑμᾶς χαρίσασθαι καὶ παρακαλέσαι, μή πως τῇ περισσοτέρᾳ λύπῃ καταποθῇ ὁ τοιοῦτος.
διὸ παρακαλῶ ὑμᾶς κυρῶσαι εἰς αὐτὸν ἀγάπην
εἰς τοῦτο γὰρ καὶ ἔγραψα ἵνα γνῶ τὴν δοκιμὴν ὑμῶν, εἰ εἰς πάντα ὑπήκοοί ἐστε.
ᾧ δέ τι χαρίζεσθε, κἀγώ καὶ γὰρ ἐγὼ <RF>ὃ κεχάρισμαι, εἴ τι WH Treg NIV ] εἴ τι κεχάρισμαι ᾧ RP<Rf>ὃ κεχάρισμαι, εἴ τι κεχάρισμαι, δι’ ὑμᾶς ἐν προσώπῳ Χριστοῦ,
ἵνα μὴ πλεονεκτηθῶμεν ὑπὸ τοῦ Σατανᾶ, οὐ γὰρ αὐτοῦ τὰ νοήματα ἀγνοοῦμεν.<CM>
Ἐλθὼν δὲ εἰς τὴν Τρῳάδα εἰς τὸ εὐαγγέλιον τοῦ Χριστοῦ καὶ θύρας μοι ἀνεῳγμένης ἐν κυρίῳ,
οὐκ ἔσχηκα ἄνεσιν τῷ πνεύματί μου τῷ μὴ εὑρεῖν με Τίτον τὸν ἀδελφόν μου, ἀλλὰ ἀποταξάμενος αὐτοῖς ἐξῆλθον εἰς Μακεδονίαν.<CM>
Τῷ δὲ θεῷ χάρις τῷ πάντοτε θριαμβεύοντι ἡμᾶς ἐν τῷ Χριστῷ καὶ τὴν ὀσμὴν τῆς γνώσεως αὐτοῦ φανεροῦντι δι’ ἡμῶν ἐν παντὶ τόπῳ
ὅτι Χριστοῦ εὐωδία ἐσμὲν τῷ θεῷ ἐν τοῖς σῳζομένοις καὶ ἐν τοῖς ἀπολλυμένοις,
οἷς μὲν ὀσμὴ <RF>ἐκ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐκ θανάτου εἰς θάνατον, οἷς δὲ ὀσμὴ <RF>ἐκ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐκ ζωῆς εἰς ζωήν. καὶ πρὸς ταῦτα τίς ἱκανός;
οὐ γάρ ἐσμεν ὡς οἱ <RF>πολλοὶ WH Treg NIV ] λοιποί RP<Rf>πολλοὶ καπηλεύοντες τὸν λόγον τοῦ θεοῦ, ἀλλ’ ὡς ἐξ εἰλικρινείας, ἀλλ’ ὡς ἐκ θεοῦ <RF>κατέναντι WH Treg NIV ] κατενώπιον τοῦ RP<Rf>κατέναντι θεοῦ ἐν Χριστῷ λαλοῦμεν.<CM>
Ἀρχόμεθα πάλιν ἑαυτοὺς <RF>συνιστάνειν WH NIV RP ] συνιστᾶν Treg<Rf>συνιστάνειν; <RF>ἢ WH Treg NIV ] Εἰ RP<Rf>ἢ μὴ χρῄζομεν ὥς τινες συστατικῶν ἐπιστολῶν πρὸς ὑμᾶς ἢ ἐξ <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] +συστατικῶν RP<Rf>ὑμῶν;
ἡ ἐπιστολὴ ἡμῶν ὑμεῖς ἐστε, ἐγγεγραμμένη ἐν ταῖς καρδίαις ἡμῶν, γινωσκομένη καὶ ἀναγινωσκομένη ὑπὸ πάντων ἀνθρώπων
φανερούμενοι ὅτι ἐστὲ ἐπιστολὴ Χριστοῦ διακονηθεῖσα ὑφ’ ἡμῶν, ἐγγεγραμμένη οὐ μέλανι ἀλλὰ πνεύματι θεοῦ ζῶντος, οὐκ ἐν πλαξὶν λιθίναις ἀλλ’ ἐν πλαξὶν καρδίαις σαρκίναις.<CM>
Πεποίθησιν δὲ τοιαύτην ἔχομεν διὰ τοῦ Χριστοῦ πρὸς τὸν θεόν.
οὐχ ὅτι <RF>ἀφ’ ἑαυτῶν ἱκανοί ἐσμεν WH Treg NIV ] ἱκανοί ἐσμεν ἀφ’ ἑαυτῶν RP<Rf>ἀφ’ ἑαυτῶν ἱκανοί ἐσμεν λογίσασθαί τι ὡς ἐξ <RF>αὑτῶν WH Treg NIV ] ἑαυτῶν RP<Rf>αὑτῶν, ἀλλ’ ἡ ἱκανότης ἡμῶν ἐκ τοῦ θεοῦ,
ὃς καὶ ἱκάνωσεν ἡμᾶς διακόνους καινῆς διαθήκης, οὐ γράμματος ἀλλὰ πνεύματος, τὸ γὰρ γράμμα ἀποκτέννει, τὸ δὲ πνεῦμα ζῳοποιεῖ.<CM>
Εἰ δὲ ἡ διακονία τοῦ θανάτου ἐν <RF>γράμμασιν WH NIV RP ] γράμματι Treg<Rf>γράμμασιν <RF>ἐντετυπωμένη WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>ἐντετυπωμένη λίθοις ἐγενήθη ἐν δόξῃ, ὥστε μὴ δύνασθαι ἀτενίσαι τοὺς υἱοὺς Ἰσραὴλ εἰς τὸ πρόσωπον Μωϋσέως διὰ τὴν δόξαν τοῦ προσώπου αὐτοῦ τὴν καταργουμένην,
πῶς οὐχὶ μᾶλλον ἡ διακονία τοῦ πνεύματος ἔσται ἐν δόξῃ;
εἰ γὰρ <RF>τῇ διακονίᾳ Treg NIV ] ἡ διακονία WH RP<Rf>τῇ διακονίᾳ τῆς κατακρίσεως δόξα, πολλῷ μᾶλλον περισσεύει ἡ διακονία τῆς <RF>δικαιοσύνης WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>δικαιοσύνης δόξῃ.
καὶ γὰρ οὐ δεδόξασται τὸ δεδοξασμένον ἐν τούτῳ τῷ μέρει <RF>εἵνεκεν WH Treg NIV ] ἕνεκεν RP<Rf>εἵνεκεν τῆς ὑπερβαλλούσης δόξης
εἰ γὰρ τὸ καταργούμενον διὰ δόξης, πολλῷ μᾶλλον τὸ μένον ἐν δόξῃ.<CM>
Ἔχοντες οὖν τοιαύτην ἐλπίδα πολλῇ παρρησίᾳ χρώμεθα,
καὶ οὐ καθάπερ Μωϋσῆς ἐτίθει κάλυμμα ἐπὶ τὸ πρόσωπον <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] ἑαυτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ, πρὸς τὸ μὴ ἀτενίσαι τοὺς υἱοὺς Ἰσραὴλ εἰς τὸ τέλος τοῦ καταργουμένου.
ἀλλὰ ἐπωρώθη τὰ νοήματα αὐτῶν. ἄχρι γὰρ τῆς σήμερον <RF>ἡμέρας WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡμέρας τὸ αὐτὸ κάλυμμα ἐπὶ τῇ ἀναγνώσει τῆς παλαιᾶς διαθήκης μένει μὴ ἀνακαλυπτόμενον, <RF>ὅτι WH Treg NIV ] ὅ τι RP<Rf>ὅτι ἐν Χριστῷ καταργεῖται,
ἀλλ’ ἕως σήμερον ἡνίκα <RF>ἂν ἀναγινώσκηται WH Treg NIV ] ἀναγινώσκεται RP<Rf>ἂν ἀναγινώσκηται Μωϋσῆς κάλυμμα ἐπὶ τὴν καρδίαν αὐτῶν κεῖται
ἡνίκα <RF>δὲ ἐὰν WH NIV] δὲ ἂν Treg RP<Rf>δὲ ἐὰν ἐπιστρέψῃ πρὸς κύριον, περιαιρεῖται τὸ κάλυμμα.
ὁ δὲ κύριος τὸ πνεῦμά ἐστιν οὗ δὲ τὸ πνεῦμα <RF>κυρίου WH Treg NIV ] + ἐκεῖ RP<Rf>κυρίου, ἐλευθερία.
ἡμεῖς δὲ πάντες ἀνακεκαλυμμένῳ προσώπῳ τὴν δόξαν κυρίου κατοπτριζόμενοι τὴν αὐτὴν εἰκόνα μεταμορφούμεθα ἀπὸ δόξης εἰς δόξαν, καθάπερ ἀπὸ κυρίου πνεύματος.<CM>
Διὰ τοῦτο, ἔχοντες τὴν διακονίαν ταύτην καθὼς ἠλεήθημεν, οὐκ <RF>ἐγκακοῦμεν WH Treg NIV ] ἐκκακοῦμεν RP<Rf>ἐγκακοῦμεν,
ἀλλὰ ἀπειπάμεθα τὰ κρυπτὰ τῆς αἰσχύνης, μὴ περιπατοῦντες ἐν πανουργίᾳ μηδὲ δολοῦντες τὸν λόγον τοῦ θεοῦ, ἀλλὰ τῇ φανερώσει τῆς ἀληθείας <RF>συνιστάνοντες WH NIV ] συνιστάντες Treg; συνιστῶντες RP<Rf>συνιστάνοντες ἑαυτοὺς πρὸς πᾶσαν συνείδησιν ἀνθρώπων ἐνώπιον τοῦ θεοῦ.
εἰ δὲ καὶ ἔστιν κεκαλυμμένον τὸ εὐαγγέλιον ἡμῶν, ἐν τοῖς ἀπολλυμένοις ἐστὶν κεκαλυμμένον,
ἐν οἷς ὁ θεὸς τοῦ αἰῶνος τούτου ἐτύφλωσεν τὰ νοήματα τῶν ἀπίστων εἰς τὸ μὴ <RF>αὐγάσαι WH Treg NIV ] + αὐτοῖς RP<Rf>αὐγάσαι τὸν φωτισμὸν τοῦ εὐαγγελίου τῆς δόξης τοῦ Χριστοῦ, ὅς ἐστιν εἰκὼν τοῦ θεοῦ.
οὐ γὰρ ἑαυτοὺς κηρύσσομεν ἀλλὰ <RF>Χριστὸν Ἰησοῦν WH Treg RP ] Ἰησοῦν Χριστὸν NIV<Rf>Χριστὸν Ἰησοῦν κύριον, ἑαυτοὺς δὲ δούλους ὑμῶν διὰ Ἰησοῦν.
ὅτι ὁ θεὸς ὁ εἰπών Ἐκ σκότους φῶς <RF>λάμψει WH Treg NIV ] λάμψαι RP<Rf>λάμψει, ὃς ἔλαμψεν ἐν ταῖς καρδίαις ἡμῶν πρὸς φωτισμὸν τῆς γνώσεως τῆς δόξης τοῦ θεοῦ ἐν προσώπῳ <RF>Χριστοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP NA<Rf>Χριστοῦ.<CM>
Ἔχομεν δὲ τὸν θησαυρὸν τοῦτον ἐν ὀστρακίνοις σκεύεσιν, ἵνα ἡ ὑπερβολὴ τῆς δυνάμεως ᾖ τοῦ θεοῦ καὶ μὴ ἐξ ἡμῶν
ἐν παντὶ θλιβόμενοι ἀλλ’ οὐ στενοχωρούμενοι, ἀπορούμενοι ἀλλ’ οὐκ ἐξαπορούμενοι,
διωκόμενοι ἀλλ’ οὐκ ἐγκαταλειπόμενοι, καταβαλλόμενοι ἀλλ’ οὐκ ἀπολλύμενοι,
πάντοτε τὴν νέκρωσιν <RF>τοῦ WH Treg NIV ] + κυρίου RP<Rf>τοῦ Ἰησοῦ ἐν τῷ σώματι περιφέροντες, ἵνα καὶ ἡ ζωὴ τοῦ Ἰησοῦ ἐν τῷ σώματι ἡμῶν φανερωθῇ
ἀεὶ γὰρ ἡμεῖς οἱ ζῶντες εἰς θάνατον παραδιδόμεθα διὰ Ἰησοῦν, ἵνα καὶ ἡ ζωὴ τοῦ Ἰησοῦ φανερωθῇ ἐν τῇ θνητῇ σαρκὶ ἡμῶν.
ὥστε <RF>ὁ WH Treg NIV ] + μὲν RP<Rf>ὁ θάνατος ἐν ἡμῖν ἐνεργεῖται, ἡ δὲ ζωὴ ἐν ὑμῖν.<CM>
Ἔχοντες δὲ τὸ αὐτὸ πνεῦμα τῆς πίστεως, κατὰ τὸ γεγραμμένον Ἐπίστευσα, διὸ ἐλάλησα, καὶ ἡμεῖς πιστεύομεν, διὸ καὶ λαλοῦμεν,
εἰδότες ὅτι ὁ ἐγείρας <RF>τὸν Holmes WHmarg ] + κύριον WH Treg NIV RP<Rf>τὸν Ἰησοῦν καὶ ἡμᾶς <RF>σὺν WH Treg NIV ] διὰ RP<Rf>σὺν Ἰησοῦ ἐγερεῖ καὶ παραστήσει σὺν ὑμῖν.
τὰ γὰρ πάντα δι’ ὑμᾶς, ἵνα ἡ χάρις πλεονάσασα διὰ τῶν πλειόνων τὴν εὐχαριστίαν περισσεύσῃ εἰς τὴν δόξαν τοῦ θεοῦ.<CM>
Διὸ οὐκ <RF>ἐγκακοῦμεν WH Treg NIV ] ἐκκακοῦμεν RP<Rf>ἐγκακοῦμεν, ἀλλ’ εἰ καὶ ὁ ἔξω ἡμῶν ἄνθρωπος διαφθείρεται, ἀλλ’ ὁ <RF>ἔσω ἡμῶν WH Treg NIV ] ἔσωθεν RP<Rf>ἔσω ἡμῶν ἀνακαινοῦται ἡμέρᾳ καὶ ἡμέρᾳ.
τὸ γὰρ παραυτίκα ἐλαφρὸν τῆς θλίψεως <RF>ἡμῶν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἡμῶν καθ’ ὑπερβολὴν εἰς ὑπερβολὴν αἰώνιον βάρος δόξης κατεργάζεται ἡμῖν,
μὴ σκοπούντων ἡμῶν τὰ βλεπόμενα ἀλλὰ τὰ μὴ βλεπόμενα, τὰ γὰρ βλεπόμενα πρόσκαιρα, τὰ δὲ μὴ βλεπόμενα αἰώνια.<CM>
Οἴδαμεν γὰρ ὅτι ἐὰν ἡ ἐπίγειος ἡμῶν οἰκία τοῦ σκήνους καταλυθῇ, οἰκοδομὴν ἐκ θεοῦ ἔχομεν οἰκίαν ἀχειροποίητον αἰώνιον ἐν τοῖς οὐρανοῖς.
καὶ γὰρ ἐν τούτῳ στενάζομεν, τὸ οἰκητήριον ἡμῶν τὸ ἐξ οὐρανοῦ ἐπενδύσασθαι ἐπιποθοῦντες,
<RF>εἴ γε WH NIV RP ] εἴ περ Treg<Rf>εἴ γε καὶ <RF>ἐνδυσάμενοι WH Treg NIV RP ] ἐκδυσάμενοι NA<Rf>ἐνδυσάμενοι οὐ γυμνοὶ εὑρεθησόμεθα.
καὶ γὰρ οἱ ὄντες ἐν τῷ σκήνει στενάζομεν βαρούμενοι ἐφ’ ᾧ οὐ θέλομεν ἐκδύσασθαι ἀλλ’ ἐπενδύσασθαι, ἵνα καταποθῇ τὸ θνητὸν ὑπὸ τῆς ζωῆς.
ὁ δὲ κατεργασάμενος ἡμᾶς εἰς αὐτὸ τοῦτο θεός, <RF>ὁ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ὁ δοὺς ἡμῖν τὸν ἀρραβῶνα τοῦ πνεύματος.<CM>
Θαρροῦντες οὖν πάντοτε καὶ εἰδότες ὅτι ἐνδημοῦντες ἐν τῷ σώματι ἐκδημοῦμεν ἀπὸ τοῦ κυρίου,
διὰ πίστεως γὰρ περιπατοῦμεν, οὐ διὰ εἴδους—
θαρροῦμεν δὲ καὶ εὐδοκοῦμεν μᾶλλον ἐκδημῆσαι ἐκ τοῦ σώματος καὶ ἐνδημῆσαι πρὸς τὸν κύριον
διὸ καὶ φιλοτιμούμεθα, εἴτε ἐνδημοῦντες εἴτε ἐκδημοῦντες, εὐάρεστοι αὐτῷ εἶναι.
τοὺς γὰρ πάντας ἡμᾶς φανερωθῆναι δεῖ ἔμπροσθεν τοῦ βήματος τοῦ Χριστοῦ, ἵνα κομίσηται ἕκαστος τὰ διὰ τοῦ σώματος πρὸς ἃ ἔπραξεν, εἴτε ἀγαθὸν εἴτε <RF>φαῦλον WH Treg NIV ] κακόν RP<Rf>φαῦλον.<CM>
Εἰδότες οὖν τὸν φόβον τοῦ κυρίου ἀνθρώπους πείθομεν, θεῷ δὲ πεφανερώμεθα ἐλπίζω δὲ καὶ ἐν ταῖς συνειδήσεσιν ὑμῶν πεφανερῶσθαι.
<RF>οὐ WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>οὐ πάλιν ἑαυτοὺς συνιστάνομεν ὑμῖν, ἀλλὰ ἀφορμὴν διδόντες ὑμῖν καυχήματος ὑπὲρ ἡμῶν, ἵνα ἔχητε πρὸς τοὺς ἐν προσώπῳ καυχωμένους καὶ <RF>μὴ ἐν WH Treg NIV ] οὐ RP<Rf>μὴ ἐν καρδίᾳ.
εἴτε γὰρ ἐξέστημεν, θεῷ εἴτε σωφρονοῦμεν, ὑμῖν.
ἡ γὰρ ἀγάπη τοῦ Χριστοῦ συνέχει ἡμᾶς, κρίναντας τοῦτο <RF>ὅτι WH Treg NIV ] + εἰ RP<Rf>ὅτι εἷς ὑπὲρ πάντων ἀπέθανεν ἄρα οἱ πάντες ἀπέθανον
καὶ ὑπὲρ πάντων ἀπέθανεν ἵνα οἱ ζῶντες μηκέτι ἑαυτοῖς ζῶσιν ἀλλὰ τῷ ὑπὲρ αὐτῶν ἀποθανόντι καὶ ἐγερθέντι.<CM>
Ὥστε ἡμεῖς ἀπὸ τοῦ νῦν οὐδένα οἴδαμεν κατὰ σάρκα <RF>εἰ WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>εἰ καὶ ἐγνώκαμεν κατὰ σάρκα Χριστόν, ἀλλὰ νῦν οὐκέτι γινώσκομεν.
ὥστε εἴ τις ἐν Χριστῷ, καινὴ κτίσις τὰ ἀρχαῖα παρῆλθεν, ἰδοὺ γέγονεν <RF>καινά WH Treg NIV ] + τὰ πάντα RP<Rf>καινά
τὰ δὲ πάντα ἐκ τοῦ θεοῦ τοῦ καταλλάξαντος ἡμᾶς ἑαυτῷ <RF>διὰ WH Treg NIV ] + Ἰησοῦ RP<Rf>διὰ Χριστοῦ καὶ δόντος ἡμῖν τὴν διακονίαν τῆς καταλλαγῆς,
ὡς ὅτι θεὸς ἦν ἐν Χριστῷ κόσμον καταλλάσσων ἑαυτῷ, μὴ λογιζόμενος αὐτοῖς τὰ παραπτώματα αὐτῶν, καὶ θέμενος ἐν ἡμῖν τὸν λόγον τῆς καταλλαγῆς.
ὑπὲρ Χριστοῦ οὖν πρεσβεύομεν ὡς τοῦ θεοῦ παρακαλοῦντος δι’ ἡμῶν δεόμεθα ὑπὲρ Χριστοῦ, καταλλάγητε τῷ θεῷ.
<RF>τὸν WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>τὸν μὴ γνόντα ἁμαρτίαν ὑπὲρ ἡμῶν ἁμαρτίαν ἐποίησεν, ἵνα ἡμεῖς γενώμεθα δικαιοσύνη θεοῦ ἐν αὐτῷ.<CM>
Συνεργοῦντες δὲ καὶ παρακαλοῦμεν μὴ εἰς κενὸν τὴν χάριν τοῦ θεοῦ δέξασθαι ὑμᾶς
λέγει γάρ Καιρῷ δεκτῷ ἐπήκουσά σου καὶ ἐν ἡμέρᾳ σωτηρίας ἐβοήθησά σοι ἰδοὺ νῦν καιρὸς εὐπρόσδεκτος, ἰδοὺ νῦν ἡμέρα σωτηρίας
μηδεμίαν ἐν μηδενὶ διδόντες προσκοπήν, ἵνα μὴ μωμηθῇ ἡ διακονία,
ἀλλ’ ἐν παντὶ <RF>συνιστάνοντες WH ] συνιστάντες NIV Treg; συνιστῶντες RP<Rf>συνιστάνοντες ἑαυτοὺς ὡς θεοῦ διάκονοι ἐν ὑπομονῇ πολλῇ, ἐν θλίψεσιν, ἐν ἀνάγκαις, ἐν στενοχωρίαις,
ἐν πληγαῖς, ἐν φυλακαῖς, ἐν ἀκαταστασίαις, ἐν κόποις, ἐν ἀγρυπνίαις, ἐν νηστείαις,
ἐν ἁγνότητι, ἐν γνώσει, ἐν μακροθυμίᾳ, ἐν χρηστότητι, ἐν πνεύματι ἁγίῳ, ἐν ἀγάπῃ ἀνυποκρίτῳ,
ἐν λόγῳ ἀληθείας, ἐν δυνάμει θεοῦ διὰ τῶν ὅπλων τῆς δικαιοσύνης τῶν δεξιῶν καὶ ἀριστερῶν,
διὰ δόξης καὶ ἀτιμίας, διὰ δυσφημίας καὶ εὐφημίας ὡς πλάνοι καὶ ἀληθεῖς,
ὡς ἀγνοούμενοι καὶ ἐπιγινωσκόμενοι, ὡς ἀποθνῄσκοντες καὶ ἰδοὺ ζῶμεν, ὡς παιδευόμενοι καὶ μὴ θανατούμενοι,
ὡς λυπούμενοι ἀεὶ δὲ χαίροντες, ὡς πτωχοὶ πολλοὺς δὲ πλουτίζοντες, ὡς μηδὲν ἔχοντες καὶ πάντα κατέχοντες.<CM>
Τὸ στόμα ἡμῶν ἀνέῳγεν πρὸς ὑμᾶς, Κορίνθιοι, ἡ καρδία ἡμῶν πεπλάτυνται
οὐ στενοχωρεῖσθε ἐν ἡμῖν, στενοχωρεῖσθε δὲ ἐν τοῖς σπλάγχνοις ὑμῶν
τὴν δὲ αὐτὴν ἀντιμισθίαν, ὡς τέκνοις λέγω, πλατύνθητε καὶ ὑμεῖς.<CM>
Μὴ γίνεσθε ἑτεροζυγοῦντες ἀπίστοις τίς γὰρ μετοχὴ δικαιοσύνῃ καὶ ἀνομίᾳ, <RF>ἢ τίς WH Treg NIV ] Τίς δὲ RP<Rf>ἢ τίς κοινωνία φωτὶ πρὸς σκότος;
τίς δὲ συμφώνησις <RF>Χριστοῦ WH Treg NIV ] Χριστῷ RP<Rf>Χριστοῦ πρὸς Βελιάρ, ἢ τίς μερὶς πιστῷ μετὰ ἀπίστου;
τίς δὲ συγκατάθεσις ναῷ θεοῦ μετὰ εἰδώλων; <RF>ἡμεῖς γὰρ ναὸς θεοῦ ἐσμεν WH Treg NIV] Ὑμεῖς γὰρ ναὸς θεοῦ ἐστε RP<Rf>ἡμεῖς γὰρ ναὸς θεοῦ ἐσμεν ζῶντος καθὼς εἶπεν ὁ θεὸς ὅτι Ἐνοικήσω ἐν αὐτοῖς καὶ ἐμπεριπατήσω, καὶ ἔσομαι αὐτῶν θεός, καὶ αὐτοὶ ἔσονταί <RF>μου WH Treg NIV ] μοι RP<Rf>μου λαός.
διὸ ἐξέλθατε ἐκ μέσου αὐτῶν, καὶ ἀφορίσθητε, λέγει κύριος, καὶ ἀκαθάρτου μὴ ἅπτεσθε κἀγὼ εἰσδέξομαι ὑμᾶς
καὶ ἔσομαι ὑμῖν εἰς πατέρα, καὶ ὑμεῖς ἔσεσθέ μοι εἰς υἱοὺς καὶ θυγατέρας, λέγει κύριος παντοκράτωρ.
ταύτας οὖν ἔχοντες τὰς ἐπαγγελίας, ἀγαπητοί, καθαρίσωμεν ἑαυτοὺς ἀπὸ παντὸς μολυσμοῦ σαρκὸς καὶ πνεύματος, ἐπιτελοῦντες ἁγιωσύνην ἐν φόβῳ θεοῦ.<CM>
Χωρήσατε ἡμᾶς οὐδένα ἠδικήσαμεν, οὐδένα ἐφθείραμεν, οὐδένα ἐπλεονεκτήσαμεν.
<RF>πρὸς κατάκρισιν οὐ WH Treg NIV ] Οὐ πρὸς κατάκρισιν RP<Rf>πρὸς κατάκρισιν οὐ λέγω, προείρηκα γὰρ ὅτι ἐν ταῖς καρδίαις ἡμῶν ἐστε εἰς τὸ συναποθανεῖν καὶ συζῆν.
πολλή μοι παρρησία πρὸς ὑμᾶς, πολλή μοι καύχησις ὑπὲρ ὑμῶν πεπλήρωμαι τῇ παρακλήσει, ὑπερπερισσεύομαι τῇ χαρᾷ ἐπὶ πάσῃ τῇ θλίψει ἡμῶν.<CM>
Καὶ γὰρ ἐλθόντων ἡμῶν εἰς Μακεδονίαν οὐδεμίαν <RF>ἔσχηκεν WH NIV RP ] ἔσχεν Treg<Rf>ἔσχηκεν ἄνεσιν ἡ σὰρξ ἡμῶν, ἀλλ’ ἐν παντὶ θλιβόμενοι—ἔξωθεν μάχαι, ἔσωθεν φόβοι—
ἀλλ’ ὁ παρακαλῶν τοὺς ταπεινοὺς παρεκάλεσεν ἡμᾶς ὁ θεὸς ἐν τῇ παρουσίᾳ Τίτου
οὐ μόνον δὲ ἐν τῇ παρουσίᾳ αὐτοῦ, ἀλλὰ καὶ ἐν τῇ παρακλήσει ᾗ παρεκλήθη ἐφ’ ὑμῖν, ἀναγγέλλων ἡμῖν τὴν ὑμῶν ἐπιπόθησιν, τὸν ὑμῶν ὀδυρμόν, τὸν ὑμῶν ζῆλον ὑπὲρ ἐμοῦ, ὥστε με μᾶλλον χαρῆναι.
ὅτι εἰ καὶ ἐλύπησα ὑμᾶς ἐν τῇ ἐπιστολῇ, οὐ μεταμέλομαι εἰ καὶ μετεμελόμην ( <RF>βλέπω WH Treg ] βλέπων WHapp; βλέπω γὰρ NIV RP<Rf>βλέπω ὅτι ἡ ἐπιστολὴ ἐκείνη εἰ καὶ πρὸς ὥραν ἐλύπησεν ὑμᾶς),
νῦν χαίρω, οὐχ ὅτι ἐλυπήθητε, ἀλλ’ ὅτι ἐλυπήθητε εἰς μετάνοιαν, ἐλυπήθητε γὰρ κατὰ θεόν, ἵνα ἐν μηδενὶ ζημιωθῆτε ἐξ ἡμῶν.
ἡ γὰρ κατὰ θεὸν λύπη μετάνοιαν εἰς σωτηρίαν ἀμεταμέλητον <RF>ἐργάζεται WH Treg NIV ] κατεργάζεται RP<Rf>ἐργάζεται ἡ δὲ τοῦ κόσμου λύπη θάνατον κατεργάζεται.
ἰδοὺ γὰρ αὐτὸ τοῦτο τὸ κατὰ θεὸν <RF>λυπηθῆναι WH Treg NIV ] + ὑμᾶς RP<Rf>λυπηθῆναι πόσην κατειργάσατο ὑμῖν σπουδήν, ἀλλὰ ἀπολογίαν, ἀλλὰ ἀγανάκτησιν, ἀλλὰ φόβον, ἀλλὰ ἐπιπόθησιν, ἀλλὰ ζῆλον, ἀλλὰ ἐκδίκησιν ἐν παντὶ συνεστήσατε ἑαυτοὺς ἁγνοὺς <RF>εἶναι WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>εἶναι τῷ πράγματι.
ἄρα εἰ καὶ ἔγραψα ὑμῖν, οὐχ <RF>ἕνεκεν WH Treg NIV ] εἵνεκεν RP<Rf>ἕνεκεν τοῦ ἀδικήσαντος, <RF>οὐδὲ Treg NIV RP] ἀλλ’ οὐδὲ WH<Rf>οὐδὲ <RF>ἕνεκεν WH Treg NIV ] εἵνεκεν RP<Rf>ἕνεκεν τοῦ ἀδικηθέντος, ἀλλ’ <RF>ἕνεκεν WH Treg NIV ] εἵνεκεν RP<Rf>ἕνεκεν τοῦ φανερωθῆναι τὴν σπουδὴν ὑμῶν τὴν ὑπὲρ ἡμῶν πρὸς ὑμᾶς ἐνώπιον τοῦ θεοῦ.
διὰ τοῦτο παρακεκλήμεθα.<CM><PF>Ἐπὶ δὲ τῇ παρακλήσει <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] ὑμῶν RP<Rf>ἡμῶν περισσοτέρως μᾶλλον ἐχάρημεν ἐπὶ τῇ χαρᾷ Τίτου, ὅτι ἀναπέπαυται τὸ πνεῦμα αὐτοῦ ἀπὸ πάντων ὑμῶν
ὅτι εἴ τι αὐτῷ ὑπὲρ ὑμῶν κεκαύχημαι, οὐ κατῃσχύνθην, ἀλλ’ ὡς πάντα ἐν ἀληθείᾳ ἐλαλήσαμεν ὑμῖν, οὕτως καὶ ἡ καύχησις ἡμῶν <RF>ἡ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἡ ἐπὶ Τίτου ἀλήθεια ἐγενήθη.
καὶ τὰ σπλάγχνα αὐτοῦ περισσοτέρως εἰς ὑμᾶς ἐστιν ἀναμιμνῃσκομένου τὴν πάντων ὑμῶν ὑπακοήν, ὡς μετὰ φόβου καὶ τρόμου ἐδέξασθε αὐτόν.
χαίρω ὅτι ἐν παντὶ θαρρῶ ἐν ὑμῖν.<CM>
Γνωρίζομεν δὲ ὑμῖν, ἀδελφοί, τὴν χάριν τοῦ θεοῦ τὴν δεδομένην ἐν ταῖς ἐκκλησίαις τῆς Μακεδονίας,
ὅτι ἐν πολλῇ δοκιμῇ θλίψεως ἡ περισσεία τῆς χαρᾶς αὐτῶν καὶ ἡ κατὰ βάθους πτωχεία αὐτῶν ἐπερίσσευσεν εἰς <RF>τὸ πλοῦτος WH Treg NIV ] τὸν πλοῦτον RP<Rf>τὸ πλοῦτος τῆς ἁπλότητος αὐτῶν
ὅτι κατὰ δύναμιν, μαρτυρῶ, καὶ <RF>παρὰ WH Treg NIV ] ὑπὲρ RP<Rf>παρὰ δύναμιν, αὐθαίρετοι
μετὰ πολλῆς παρακλήσεως δεόμενοι ἡμῶν, τὴν χάριν καὶ τὴν κοινωνίαν τῆς διακονίας τῆς εἰς τοὺς ἁγίους—
καὶ οὐ καθὼς ἠλπίσαμεν ἀλλ’ ἑαυτοὺς ἔδωκαν πρῶτον τῷ κυρίῳ καὶ ἡμῖν διὰ θελήματος θεοῦ,
εἰς τὸ παρακαλέσαι ἡμᾶς Τίτον ἵνα καθὼς προενήρξατο οὕτως καὶ ἐπιτελέσῃ εἰς ὑμᾶς καὶ τὴν χάριν ταύτην
ἀλλ’ ὥσπερ ἐν παντὶ περισσεύετε, πίστει καὶ λόγῳ καὶ γνώσει καὶ πάσῃ σπουδῇ καὶ τῇ ἐξ <RF>ἡμῶν ἐν ὑμῖν WH NA ] ὑμῶν ἐν ἡμῖν Treg NIV RP<Rf>ἡμῶν ἐν ὑμῖν ἀγάπῃ, ἵνα καὶ ἐν ταύτῃ τῇ χάριτι περισσεύητε.<CM>
Οὐ κατ’ ἐπιταγὴν λέγω ἀλλὰ διὰ τῆς ἑτέρων σπουδῆς καὶ τὸ τῆς ὑμετέρας ἀγάπης γνήσιον δοκιμάζων
γινώσκετε γὰρ τὴν χάριν τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὅτι δι’ ὑμᾶς ἐπτώχευσεν πλούσιος ὤν, ἵνα ὑμεῖς τῇ ἐκείνου πτωχείᾳ πλουτήσητε.
καὶ γνώμην ἐν τούτῳ δίδωμι τοῦτο γὰρ ὑμῖν συμφέρει, οἵτινες οὐ μόνον τὸ ποιῆσαι ἀλλὰ καὶ τὸ θέλειν προενήρξασθε ἀπὸ πέρυσι
νυνὶ δὲ καὶ τὸ ποιῆσαι ἐπιτελέσατε, ὅπως καθάπερ ἡ προθυμία τοῦ θέλειν οὕτως καὶ τὸ ἐπιτελέσαι ἐκ τοῦ ἔχειν.
εἰ γὰρ ἡ προθυμία πρόκειται, καθὸ ἐὰν <RF>ἔχῃ WH Treg NIV ] + τις RP<Rf>ἔχῃ εὐπρόσδεκτος, οὐ καθὸ οὐκ ἔχει.
οὐ γὰρ ἵνα ἄλλοις ἄνεσις, <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ὑμῖν θλῖψις ἀλλ’ ἐξ ἰσότητος
ἐν τῷ νῦν καιρῷ τὸ ὑμῶν περίσσευμα εἰς τὸ ἐκείνων ὑστέρημα, ἵνα καὶ τὸ ἐκείνων περίσσευμα γένηται εἰς τὸ ὑμῶν ὑστέρημα, ὅπως γένηται ἰσότης
καθὼς γέγραπται Ὁ τὸ πολὺ οὐκ ἐπλεόνασεν, καὶ ὁ τὸ ὀλίγον οὐκ ἠλαττόνησεν.<CM>
Χάρις δὲ τῷ θεῷ τῷ <RF>διδόντι WH Treg RP ] δόντι NIV<Rf>διδόντι τὴν αὐτὴν σπουδὴν ὑπὲρ ὑμῶν ἐν τῇ καρδίᾳ Τίτου,
ὅτι τὴν μὲν παράκλησιν ἐδέξατο, σπουδαιότερος δὲ ὑπάρχων αὐθαίρετος ἐξῆλθεν πρὸς ὑμᾶς.
συνεπέμψαμεν δὲ μετ’ αὐτοῦ τὸν ἀδελφὸν οὗ ὁ ἔπαινος ἐν τῷ εὐαγγελίῳ διὰ πασῶν τῶν ἐκκλησιῶν—
οὐ μόνον δὲ ἀλλὰ καὶ χειροτονηθεὶς ὑπὸ τῶν ἐκκλησιῶν συνέκδημος ἡμῶν <RF>σὺν NIV RP ] ἐν WH Treg<Rf>σὺν τῇ χάριτι ταύτῃ τῇ διακονουμένῃ ὑφ’ ἡμῶν πρὸς τὴν <RF>αὐτοῦ NIV RP ] – WH Treg<Rf>αὐτοῦ τοῦ κυρίου δόξαν καὶ προθυμίαν ἡμῶν—
στελλόμενοι τοῦτο μή τις ἡμᾶς μωμήσηται ἐν τῇ ἁδρότητι ταύτῃ τῇ διακονουμένῃ ὑφ’ ἡμῶν,
<RF>προνοοῦμεν γὰρ WH Treg NIV ] προνοούμενοι RP<Rf>προνοοῦμεν γὰρ καλὰ οὐ μόνον ἐνώπιον κυρίου ἀλλὰ καὶ ἐνώπιον ἀνθρώπων.
συνεπέμψαμεν δὲ αὐτοῖς τὸν ἀδελφὸν ἡμῶν ὃν ἐδοκιμάσαμεν ἐν πολλοῖς πολλάκις σπουδαῖον ὄντα, νυνὶ δὲ πολὺ σπουδαιότερον πεποιθήσει πολλῇ τῇ εἰς ὑμᾶς.
εἴτε ὑπὲρ Τίτου, κοινωνὸς ἐμὸς καὶ εἰς ὑμᾶς συνεργός εἴτε ἀδελφοὶ ἡμῶν, ἀπόστολοι ἐκκλησιῶν, δόξα Χριστοῦ.
τὴν οὖν ἔνδειξιν τῆς ἀγάπης ὑμῶν καὶ ἡμῶν καυχήσεως ὑπὲρ ὑμῶν εἰς αὐτοὺς <RF>ἐνδεικνύμενοι Treg NIV ] ἐνδείξασθε WH RP<Rf>ἐνδεικνύμενοι εἰς πρόσωπον τῶν ἐκκλησιῶν.<CM>
Περὶ μὲν γὰρ τῆς διακονίας τῆς εἰς τοὺς ἁγίους περισσόν μοί ἐστιν τὸ γράφειν ὑμῖν,
οἶδα γὰρ τὴν προθυμίαν ὑμῶν ἣν ὑπὲρ ὑμῶν καυχῶμαι Μακεδόσιν ὅτι Ἀχαΐα παρεσκεύασται ἀπὸ πέρυσι, καὶ <RF>τὸ WH Treg NIV ] ὁ ἐξ RP<Rf>τὸ ὑμῶν ζῆλος ἠρέθισε τοὺς πλείονας.
ἔπεμψα δὲ τοὺς ἀδελφούς, ἵνα μὴ τὸ καύχημα ἡμῶν τὸ ὑπὲρ ὑμῶν κενωθῇ ἐν τῷ μέρει τούτῳ, ἵνα καθὼς ἔλεγον παρεσκευασμένοι ἦτε,
μή πως ἐὰν ἔλθωσιν σὺν ἐμοὶ Μακεδόνες καὶ εὕρωσιν ὑμᾶς ἀπαρασκευάστους καταισχυνθῶμεν ἡμεῖς, ἵνα μὴ <RF>λέγωμεν WH Treg RP ] λέγω NIV<Rf>λέγωμεν ὑμεῖς, ἐν τῇ ὑποστάσει <RF>ταύτῃ WH Treg NIV ] + τῆς καυχήσεως RP<Rf>ταύτῃ.
ἀναγκαῖον οὖν ἡγησάμην παρακαλέσαι τοὺς ἀδελφοὺς ἵνα προέλθωσιν <RF>εἰς WH NIV RP ] πρὸς Treg<Rf>εἰς ὑμᾶς καὶ προκαταρτίσωσι τὴν <RF>προεπηγγελμένην WH Treg NIV ] προκατηγγελμένην RP<Rf>προεπηγγελμένην εὐλογίαν ὑμῶν, ταύτην ἑτοίμην εἶναι οὕτως ὡς εὐλογίαν καὶ μὴ ὡς πλεονεξίαν.<CM>
Τοῦτο δέ, ὁ σπείρων φειδομένως φειδομένως καὶ θερίσει, καὶ ὁ σπείρων ἐπ’ εὐλογίαις ἐπ’ εὐλογίαις καὶ θερίσει.
ἕκαστος καθὼς <RF>προῄρηται WH Treg NIV ] προαιρεῖται RP<Rf>προῄρηται τῇ καρδίᾳ, μὴ ἐκ λύπης ἢ ἐξ ἀνάγκης ἱλαρὸν γὰρ δότην ἀγαπᾷ ὁ θεός.
<RF>δυνατεῖ WH Treg NIV ] Δυνατὸς RP<Rf>δυνατεῖ δὲ ὁ θεὸς πᾶσαν χάριν περισσεῦσαι εἰς ὑμᾶς, ἵνα ἐν παντὶ πάντοτε πᾶσαν αὐτάρκειαν ἔχοντες περισσεύητε εἰς πᾶν ἔργον ἀγαθόν
(καθὼς γέγραπται Ἐσκόρπισεν, ἔδωκεν τοῖς πένησιν, ἡ δικαιοσύνη αὐτοῦ μένει εἰς τὸν αἰῶνα
ὁ δὲ ἐπιχορηγῶν <RF>σπόρον Treg NIV ] σπέρμα WH RP<Rf>σπόρον τῷ σπείροντι καὶ ἄρτον εἰς βρῶσιν <RF>χορηγήσει WH Treg NIV ] χορηγήσαι RP<Rf>χορηγήσει καὶ <RF>πληθυνεῖ WH Treg NIV ] πληθύναι RP<Rf>πληθυνεῖ τὸν σπόρον ὑμῶν καὶ <RF>αὐξήσει WH Treg NIV ] αὐξήσαι RP<Rf>αὐξήσει τὰ γενήματα τῆς δικαιοσύνης ὑμῶν)
ἐν παντὶ πλουτιζόμενοι εἰς πᾶσαν ἁπλότητα, ἥτις κατεργάζεται δι’ ἡμῶν εὐχαριστίαν τῷ θεῷ—
ὅτι ἡ διακονία τῆς λειτουργίας ταύτης οὐ μόνον ἐστὶν προσαναπληροῦσα τὰ ὑστερήματα τῶν ἁγίων, ἀλλὰ καὶ περισσεύουσα διὰ πολλῶν εὐχαριστιῶν τῷ θεῷ—
διὰ τῆς δοκιμῆς τῆς διακονίας ταύτης δοξάζοντες τὸν θεὸν ἐπὶ τῇ ὑποταγῇ τῆς ὁμολογίας ὑμῶν εἰς τὸ εὐαγγέλιον τοῦ Χριστοῦ καὶ ἁπλότητι τῆς κοινωνίας εἰς αὐτοὺς καὶ εἰς πάντας,
καὶ αὐτῶν δεήσει ὑπὲρ ὑμῶν ἐπιποθούντων ὑμᾶς διὰ τὴν ὑπερβάλλουσαν χάριν τοῦ θεοῦ ἐφ’ ὑμῖν.
<RF>χάρις WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>χάρις τῷ θεῷ ἐπὶ τῇ ἀνεκδιηγήτῳ αὐτοῦ δωρεᾷ.<CM>
Αὐτὸς δὲ ἐγὼ Παῦλος παρακαλῶ ὑμᾶς διὰ τῆς πραΰτητος καὶ ἐπιεικείας τοῦ Χριστοῦ, ὃς κατὰ πρόσωπον μὲν ταπεινὸς ἐν ὑμῖν, ἀπὼν δὲ θαρρῶ εἰς ὑμᾶς
δέομαι δὲ τὸ μὴ παρὼν θαρρῆσαι τῇ πεποιθήσει ᾗ λογίζομαι τολμῆσαι ἐπί τινας τοὺς λογιζομένους ἡμᾶς ὡς κατὰ σάρκα περιπατοῦντας.
ἐν σαρκὶ γὰρ περιπατοῦντες οὐ κατὰ σάρκα στρατευόμεθα—
τὰ γὰρ ὅπλα τῆς στρατείας ἡμῶν οὐ σαρκικὰ ἀλλὰ δυνατὰ τῷ θεῷ πρὸς καθαίρεσιν ὀχυρωμάτων—λογισμοὺς καθαιροῦντες
καὶ πᾶν ὕψωμα ἐπαιρόμενον κατὰ τῆς γνώσεως τοῦ θεοῦ, καὶ αἰχμαλωτίζοντες πᾶν νόημα εἰς τὴν ὑπακοὴν τοῦ Χριστοῦ,
καὶ ἐν ἑτοίμῳ ἔχοντες ἐκδικῆσαι πᾶσαν παρακοήν, ὅταν πληρωθῇ ὑμῶν ἡ ὑπακοή.<CM>
Τὰ κατὰ πρόσωπον βλέπετε. εἴ τις πέποιθεν ἑαυτῷ Χριστοῦ εἶναι, τοῦτο λογιζέσθω πάλιν <RF>ἐφ᾽ WH Treg NIV ] ἀφ᾽ RP<Rf>ἐφ’ ἑαυτοῦ ὅτι καθὼς αὐτὸς Χριστοῦ οὕτως καὶ <RF>ἡμεῖς WH Treg NIV ] + Χριστοῦ RP<Rf>ἡμεῖς.
ἐάν <RF>τε WH NIV RP ] – Treg<Rf>τε <RF>γὰρ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>γὰρ περισσότερόν τι καυχήσωμαι περὶ τῆς ἐξουσίας ἡμῶν, ἧς ἔδωκεν ὁ <RF>κύριος WH Treg NIV ] + ἡμῖν RP<Rf>κύριος εἰς οἰκοδομὴν καὶ οὐκ εἰς καθαίρεσιν ὑμῶν, οὐκ αἰσχυνθήσομαι,
ἵνα μὴ δόξω ὡς ἂν ἐκφοβεῖν ὑμᾶς διὰ τῶν ἐπιστολῶν
ὅτι Αἱ <RF>ἐπιστολαὶ μέν WH Treg NIV ] μέν ἐπιστολαὶ RP<Rf>ἐπιστολαὶ μέν, φησίν, βαρεῖαι καὶ ἰσχυραί, ἡ δὲ παρουσία τοῦ σώματος ἀσθενὴς καὶ ὁ λόγος ἐξουθενημένος.
τοῦτο λογιζέσθω ὁ τοιοῦτος, ὅτι οἷοί ἐσμεν τῷ λόγῳ δι’ ἐπιστολῶν ἀπόντες, τοιοῦτοι καὶ παρόντες τῷ ἔργῳ.<CM>
Οὐ γὰρ τολμῶμεν ἐγκρῖναι ἢ συγκρῖναι ἑαυτούς τισιν τῶν ἑαυτοὺς συνιστανόντων ἀλλὰ αὐτοὶ ἐν ἑαυτοῖς ἑαυτοὺς μετροῦντες καὶ συγκρίνοντες ἑαυτοὺς ἑαυτοῖς οὐ συνιᾶσιν.
ἡμεῖς δὲ <RF>οὐκ WH Treg NIV ] οὐχὶ RP<Rf>οὐκ εἰς τὰ ἄμετρα καυχησόμεθα, ἀλλὰ κατὰ τὸ μέτρον τοῦ κανόνος οὗ ἐμέρισεν ἡμῖν ὁ θεὸς μέτρου, ἐφικέσθαι ἄχρι καὶ ὑμῶν—
οὐ γὰρ ὡς μὴ ἐφικνούμενοι εἰς ὑμᾶς ὑπερεκτείνομεν ἑαυτούς, ἄχρι γὰρ καὶ ὑμῶν ἐφθάσαμεν ἐν τῷ εὐαγγελίῳ τοῦ Χριστοῦ—
οὐκ εἰς τὰ ἄμετρα καυχώμενοι ἐν ἀλλοτρίοις κόποις, ἐλπίδα δὲ ἔχοντες αὐξανομένης τῆς πίστεως ὑμῶν ἐν ὑμῖν μεγαλυνθῆναι κατὰ τὸν κανόνα ἡμῶν εἰς περισσείαν,
εἰς τὰ ὑπερέκεινα ὑμῶν εὐαγγελίσασθαι, οὐκ ἐν ἀλλοτρίῳ κανόνι εἰς τὰ ἕτοιμα καυχήσασθαι.
Ὁ δὲ καυχώμενος ἐν κυρίῳ καυχάσθω
οὐ γὰρ ὁ ἑαυτὸν <RF>συνιστάνων WH Treg NIV ] συνιστῶν RP<Rf>συνιστάνων, ἐκεῖνός ἐστιν δόκιμος, ἀλλὰ ὃν ὁ κύριος συνίστησιν.<CM>
Ὄφελον ἀνείχεσθέ μου μικρόν <RF>τι WH Treg NIV ] – RP<Rf>τι <RF>ἀφροσύνης WH Treg NIV ] τῇ ἀφροσύνῃ RP<Rf>ἀφροσύνης ἀλλὰ καὶ ἀνέχεσθέ μου.
ζηλῶ γὰρ ὑμᾶς θεοῦ ζήλῳ, ἡρμοσάμην γὰρ ὑμᾶς ἑνὶ ἀνδρὶ παρθένον ἁγνὴν παραστῆσαι τῷ Χριστῷ
φοβοῦμαι δὲ μή πως, ὡς ὁ ὄφις <RF>ἐξηπάτησεν Εὕαν WH Treg NIV ] Εὕαν ἐξηπάτησεν RP<Rf>ἐξηπάτησεν Εὕαν ἐν τῇ πανουργίᾳ αὐτοῦ, <RF>φθαρῇ WH Treg NIV ] οὕτως φθαρῇ RP<Rf>φθαρῇ τὰ νοήματα ὑμῶν ἀπὸ τῆς ἁπλότητος <RF>καὶ τῆς ἁγνότητος WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ τῆς ἁγνότητος τῆς εἰς τὸν Χριστόν.
εἰ μὲν γὰρ ὁ ἐρχόμενος ἄλλον Ἰησοῦν κηρύσσει ὃν οὐκ ἐκηρύξαμεν, ἢ πνεῦμα ἕτερον λαμβάνετε ὃ οὐκ ἐλάβετε, ἢ εὐαγγέλιον ἕτερον ὃ οὐκ ἐδέξασθε, καλῶς <RF>ἀνέχεσθε WH NIV ] ἠνείχεσθε RP; ἀνείχεσθε Treg<Rf>ἀνέχεσθε.
λογίζομαι γὰρ μηδὲν ὑστερηκέναι τῶν ὑπερλίαν ἀποστόλων
εἰ δὲ καὶ ἰδιώτης τῷ λόγῳ, ἀλλ’ οὐ τῇ γνώσει, ἀλλ’ ἐν παντὶ <RF>φανερώσαντες WH Treg NIV ] φανερωθέντες RP<Rf>φανερώσαντες ἐν πᾶσιν εἰς ὑμᾶς.<CM>
Ἢ ἁμαρτίαν ἐποίησα ἐμαυτὸν ταπεινῶν ἵνα ὑμεῖς ὑψωθῆτε, ὅτι δωρεὰν τὸ τοῦ θεοῦ εὐαγγέλιον εὐηγγελισάμην ὑμῖν;
ἄλλας ἐκκλησίας ἐσύλησα λαβὼν ὀψώνιον πρὸς τὴν ὑμῶν διακονίαν,
καὶ παρὼν πρὸς ὑμᾶς καὶ ὑστερηθεὶς οὐ κατενάρκησα οὐθενός τὸ γὰρ ὑστέρημά μου προσανεπλήρωσαν οἱ ἀδελφοὶ ἐλθόντες ἀπὸ Μακεδονίας καὶ ἐν παντὶ ἀβαρῆ <RF>ἐμαυτὸν ὑμῖν WH Treg NIV ] ὑμῖν ἐμαυτὸν RP<Rf>ἐμαυτὸν ὑμῖν ἐτήρησα καὶ τηρήσω.
ἔστιν ἀλήθεια Χριστοῦ ἐν ἐμοὶ ὅτι ἡ καύχησις αὕτη οὐ φραγήσεται εἰς ἐμὲ ἐν τοῖς κλίμασι τῆς Ἀχαΐας.
διὰ τί; ὅτι οὐκ ἀγαπῶ ὑμᾶς; ὁ θεὸς οἶδεν.<CM>
Ὃ δὲ ποιῶ καὶ ποιήσω, ἵνα ἐκκόψω τὴν ἀφορμὴν τῶν θελόντων ἀφορμήν, ἵνα ἐν ᾧ καυχῶνται εὑρεθῶσιν καθὼς καὶ ἡμεῖς.
οἱ γὰρ τοιοῦτοι ψευδαπόστολοι, ἐργάται δόλιοι, μετασχηματιζόμενοι εἰς ἀποστόλους Χριστοῦ
καὶ οὐ <RF>θαῦμα WH Treg NIV ] θαυμαστόν RP<Rf>θαῦμα, αὐτὸς γὰρ ὁ Σατανᾶς μετασχηματίζεται εἰς ἄγγελον φωτός
οὐ μέγα οὖν εἰ καὶ οἱ διάκονοι αὐτοῦ μετασχηματίζονται ὡς διάκονοι δικαιοσύνης, ὧν τὸ τέλος ἔσται κατὰ τὰ ἔργα αὐτῶν.<CM>
Πάλιν λέγω, μή τίς με δόξῃ ἄφρονα εἶναι—εἰ δὲ μή γε, κἂν ὡς ἄφρονα δέξασθέ με, ἵνα κἀγὼ μικρόν τι καυχήσωμαι
ὃ λαλῶ οὐ <RF>κατὰ κύριον λαλῶ WH Treg NIV ] λαλῶ κατὰ κύριον RP<Rf>κατὰ κύριον λαλῶ, ἀλλ’ ὡς ἐν ἀφροσύνῃ, ἐν ταύτῃ τῇ ὑποστάσει τῆς καυχήσεως.
ἐπεὶ πολλοὶ καυχῶνται <RF>κατὰ Treg NIV ] + τὴν WH RP<Rf>κατὰ σάρκα, κἀγὼ καυχήσομαι.
ἡδέως γὰρ ἀνέχεσθε τῶν ἀφρόνων φρόνιμοι ὄντες
ἀνέχεσθε γὰρ εἴ τις ὑμᾶς καταδουλοῖ, εἴ τις κατεσθίει, εἴ τις λαμβάνει, εἴ τις ἐπαίρεται, εἴ τις <RF>εἰς πρόσωπον ὑμᾶς WH Treg NIV ] ὑμᾶς εἰς πρόσωπον RP<Rf>εἰς πρόσωπον ὑμᾶς δέρει.
κατὰ ἀτιμίαν λέγω, ὡς ὅτι ἡμεῖς <RF>ἠσθενήκαμεν WH Treg NIV ] ἠσθενήσαμεν RP<Rf>ἠσθενήκαμεν ἐν ᾧ δ’ ἄν τις τολμᾷ, ἐν ἀφροσύνῃ λέγω, τολμῶ κἀγώ.
Ἑβραῖοί εἰσιν; κἀγώ. Ἰσραηλῖταί εἰσιν; κἀγώ. σπέρμα Ἀβραάμ εἰσιν; κἀγώ.
διάκονοι Χριστοῦ εἰσιν; παραφρονῶν λαλῶ, ὑπὲρ ἐγώ ἐν κόποις περισσοτέρως, ἐν <RF>φυλακαῖς περισσοτέρως, ἐν πληγαῖς ὑπερβαλλόντως WH Treg NIV ] πληγαῖς ὑπερβαλλόντως, ἐν φυλακαῖς περισσοτέρως RP<Rf>φυλακαῖς περισσοτέρως, ἐν πληγαῖς ὑπερβαλλόντως, ἐν θανάτοις πολλάκις
ὑπὸ Ἰουδαίων πεντάκις τεσσεράκοντα παρὰ μίαν ἔλαβον,
τρὶς ἐραβδίσθην, ἅπαξ ἐλιθάσθην, τρὶς ἐναυάγησα, νυχθήμερον ἐν τῷ βυθῷ πεποίηκα
ὁδοιπορίαις πολλάκις, κινδύνοις ποταμῶν, κινδύνοις λῃστῶν, κινδύνοις ἐκ γένους, κινδύνοις ἐξ ἐθνῶν, κινδύνοις ἐν πόλει, κινδύνοις ἐν ἐρημίᾳ, κινδύνοις ἐν θαλάσσῃ, κινδύνοις ἐν ψευδαδέλφοις,
<RF>κόπῳ WH Treg NIV ] ἐν κόπῳ RP<Rf>κόπῳ καὶ μόχθῳ, ἐν ἀγρυπνίαις πολλάκις, ἐν λιμῷ καὶ δίψει, ἐν νηστείαις πολλάκις, ἐν ψύχει καὶ γυμνότητι
χωρὶς τῶν παρεκτὸς ἡ <RF>ἐπίστασίς WH Treg NIV ] ἐπισύστασίς RP<Rf>ἐπίστασίς <RF>μοι WH Treg NIV ] μου RP<Rf>μοι ἡ καθ’ ἡμέραν, ἡ μέριμνα πασῶν τῶν ἐκκλησιῶν.
τίς ἀσθενεῖ, καὶ οὐκ ἀσθενῶ; τίς σκανδαλίζεται καὶ οὐκ ἐγὼ πυροῦμαι;<CM>
Εἰ καυχᾶσθαι δεῖ, τὰ τῆς ἀσθενείας μου καυχήσομαι.
ὁ θεὸς καὶ πατὴρ τοῦ κυρίου <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + Χριστοῦ RP<Rf>Ἰησοῦ οἶδεν, ὁ ὢν εὐλογητὸς εἰς τοὺς αἰῶνας, ὅτι οὐ ψεύδομαι.
ἐν Δαμασκῷ ὁ ἐθνάρχης Ἁρέτα τοῦ βασιλέως ἐφρούρει τὴν <RF>πόλιν Δαμασκηνῶν WH Treg NIV ] Δαμασκηνῶν πόλιν RP<Rf>πόλιν Δαμασκηνῶν πιάσαι <RF>με WH Treg NIV ] + θέλων RP<Rf>με,
καὶ διὰ θυρίδος ἐν σαργάνῃ ἐχαλάσθην διὰ τοῦ τείχους καὶ ἐξέφυγον τὰς χεῖρας αὐτοῦ.<CM>
Καυχᾶσθαι <RF>δεῖ WH Treg NIV ] δὴ RP<Rf>δεῖ οὐ <RF>συμφέρον μέν WH Treg NIV ] συμφέρει μοι RP<Rf>συμφέρον μέν, ἐλεύσομαι <RF>δὲ WH Treg NIV ] γὰρ RP<Rf>δὲ εἰς ὀπτασίας καὶ ἀποκαλύψεις κυρίου.
οἶδα ἄνθρωπον ἐν Χριστῷ πρὸ ἐτῶν δεκατεσσάρων—εἴτε ἐν σώματι οὐκ οἶδα, εἴτε ἐκτὸς τοῦ σώματος οὐκ οἶδα, ὁ θεὸς οἶδεν—ἁρπαγέντα τὸν τοιοῦτον ἕως τρίτου οὐρανοῦ.
καὶ οἶδα τὸν τοιοῦτον ἄνθρωπον—εἴτε ἐν σώματι εἴτε <RF>χωρὶς WH Treg NIV ] ἐκτὸς RP<Rf>χωρὶς τοῦ σώματος οὐκ οἶδα, ὁ θεὸς οἶδεν—
ὅτι ἡρπάγη εἰς τὸν παράδεισον καὶ ἤκουσεν ἄρρητα ῥήματα ἃ οὐκ ἐξὸν ἀνθρώπῳ λαλῆσαι.
ὑπὲρ τοῦ τοιούτου καυχήσομαι, ὑπὲρ δὲ ἐμαυτοῦ οὐ καυχήσομαι εἰ μὴ ἐν ταῖς <RF>ἀσθενείαις WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>ἀσθενείαις.
ἐὰν γὰρ θελήσω καυχήσασθαι, οὐκ ἔσομαι ἄφρων, ἀλήθειαν γὰρ ἐρῶ φείδομαι δέ, μή τις εἰς ἐμὲ λογίσηται ὑπὲρ ὃ βλέπει με ἢ ἀκούει <RF>τι NIV RP ] – WH Treg<Rf>τι ἐξ ἐμοῦ,
καὶ τῇ ὑπερβολῇ τῶν ἀποκαλύψεων. <RF>διὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>διὸ ἵνα μὴ ὑπεραίρωμαι, ἐδόθη μοι σκόλοψ τῇ σαρκί, ἄγγελος <RF>Σατανᾶ WH Treg NIV ] Σατᾶν RP<Rf>Σατανᾶ, ἵνα με κολαφίζῃ, <RF>ἵνα μὴ ὑπεραίρωμαι WH NIV RP ] – Treg<Rf>ἵνα μὴ ὑπεραίρωμαι.
ὑπὲρ τούτου τρὶς τὸν κύριον παρεκάλεσα ἵνα ἀποστῇ ἀπ’ ἐμοῦ
καὶ εἴρηκέν μοι Ἀρκεῖ σοι ἡ χάρις μου ἡ γὰρ <RF>δύναμις WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>δύναμις ἐν ἀσθενείᾳ <RF>τελεῖται WH Treg NIV ] τελειοῦται RP<Rf>τελεῖται. ἥδιστα οὖν μᾶλλον καυχήσομαι ἐν ταῖς ἀσθενείαις <RF>μου Treg NIV RP ] – WH<Rf>μου, ἵνα ἐπισκηνώσῃ ἐπ’ ἐμὲ ἡ δύναμις τοῦ Χριστοῦ.
διὸ εὐδοκῶ ἐν ἀσθενείαις, ἐν ὕβρεσιν, ἐν ἀνάγκαις, ἐν διωγμοῖς <RF>καὶ WH NIV ] ἐν Treg RP<Rf>καὶ στενοχωρίαις, ὑπὲρ Χριστοῦ ὅταν γὰρ ἀσθενῶ, τότε δυνατός εἰμι.<CM>
Γέγονα <RF>ἄφρων WH Treg NIV ] + καυχώμενος RP<Rf>ἄφρων ὑμεῖς με ἠναγκάσατε ἐγὼ γὰρ ὤφειλον ὑφ’ ὑμῶν συνίστασθαι. οὐδὲν γὰρ ὑστέρησα τῶν ὑπερλίαν ἀποστόλων, εἰ καὶ οὐδέν εἰμι
τὰ μὲν σημεῖα τοῦ ἀποστόλου κατειργάσθη ἐν ὑμῖν ἐν πάσῃ <RF>ὑπομονῇ WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>ὑπομονῇ, σημείοις <RF>τε WH NIV ] – Treg RP<Rf>τε καὶ τέρασιν καὶ δυνάμεσιν.
τί γάρ ἐστιν ὃ <RF>ἡσσώθητε WH Treg NIV ] ἡττήθητε RP<Rf>ἡσσώθητε ὑπὲρ τὰς λοιπὰς ἐκκλησίας, εἰ μὴ ὅτι αὐτὸς ἐγὼ οὐ κατενάρκησα ὑμῶν; χαρίσασθέ μοι τὴν ἀδικίαν ταύτην.<CM>
Ἰδοὺ τρίτον <RF>τοῦτο WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦτο ἑτοίμως ἔχω ἐλθεῖν πρὸς ὑμᾶς, καὶ οὐ <RF>καταναρκήσω WH Treg NIV ] + ὑμῶν RP<Rf>καταναρκήσω οὐ γὰρ ζητῶ τὰ ὑμῶν ἀλλὰ ὑμᾶς, οὐ γὰρ ὀφείλει τὰ τέκνα τοῖς γονεῦσιν θησαυρίζειν, ἀλλὰ οἱ γονεῖς τοῖς τέκνοις.
ἐγὼ δὲ ἥδιστα δαπανήσω καὶ ἐκδαπανηθήσομαι ὑπὲρ τῶν ψυχῶν ὑμῶν. <RF>εἰ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>εἰ περισσοτέρως ὑμᾶς <RF>ἀγαπῶν Treg NIV RP ] ἀγαπῶ WH<Rf>ἀγαπῶν, ἧσσον ἀγαπῶμαι;
ἔστω δέ, ἐγὼ οὐ κατεβάρησα ὑμᾶς ἀλλὰ ὑπάρχων πανοῦργος δόλῳ ὑμᾶς ἔλαβον.
μή τινα ὧν ἀπέσταλκα πρὸς ὑμᾶς, δι’ αὐτοῦ ἐπλεονέκτησα ὑμᾶς;
παρεκάλεσα Τίτον καὶ συναπέστειλα τὸν ἀδελφόν μήτι ἐπλεονέκτησεν ὑμᾶς Τίτος; οὐ τῷ αὐτῷ πνεύματι περιεπατήσαμεν; οὐ τοῖς αὐτοῖς ἴχνεσιν;<CM>
<RF>Πάλαι WH Treg NIV ] Πάλιν RP<Rf>Πάλαι δοκεῖτε ὅτι ὑμῖν ἀπολογούμεθα; <RF>κατέναντι WH Treg NIV ] Κατενώπιον τοῦ RP<Rf>κατέναντι θεοῦ ἐν Χριστῷ λαλοῦμεν. τὰ δὲ πάντα, ἀγαπητοί, ὑπὲρ τῆς ὑμῶν οἰκοδομῆς,
φοβοῦμαι γὰρ μή πως ἐλθὼν οὐχ οἵους θέλω εὕρω ὑμᾶς, κἀγὼ εὑρεθῶ ὑμῖν οἷον οὐ θέλετε, μή πως <RF>ἔρις WH NIV ] ἔρεις Treg RP<Rf>ἔρις, <RF>ζῆλος WH Treg NIV ] ζῆλοι RP<Rf>ζῆλος, θυμοί, ἐριθεῖαι, καταλαλιαί, ψιθυρισμοί, φυσιώσεις, ἀκαταστασίαι
μὴ πάλιν <RF>ἐλθόντος μου WH Treg NIV ] ἐλθόντα με RP<Rf>ἐλθόντος μου <RF>ταπεινώσῃ WH NIV ] ταπεινώσει Treg RP<Rf>ταπεινώσῃ <RF>με WH Treg NIV ] – RP<Rf>με ὁ θεός μου πρὸς ὑμᾶς, καὶ πενθήσω πολλοὺς τῶν προημαρτηκότων καὶ μὴ μετανοησάντων ἐπὶ τῇ ἀκαθαρσίᾳ καὶ πορνείᾳ καὶ ἀσελγείᾳ ᾗ ἔπραξαν.<CM>
Τρίτον τοῦτο ἔρχομαι πρὸς ὑμᾶς ἐπὶ στόματος δύο μαρτύρων καὶ τριῶν σταθήσεται πᾶν ῥῆμα.
προείρηκα καὶ προλέγω ὡς παρὼν τὸ δεύτερον καὶ ἀπὼν <RF>νῦν WH Treg NIV ] + γράφω RP<Rf>νῦν, τοῖς προημαρτηκόσιν καὶ τοῖς λοιποῖς πᾶσιν, ὅτι ἐὰν ἔλθω εἰς τὸ πάλιν οὐ φείσομαι,
ἐπεὶ δοκιμὴν ζητεῖτε τοῦ ἐν ἐμοὶ λαλοῦντος Χριστοῦ ὃς εἰς ὑμᾶς οὐκ ἀσθενεῖ ἀλλὰ δυνατεῖ ἐν ὑμῖν,
καὶ <RF>γὰρ WH Treg NIV ] + εἰ RP<Rf>γὰρ ἐσταυρώθη ἐξ ἀσθενείας, ἀλλὰ ζῇ ἐκ δυνάμεως θεοῦ. καὶ γὰρ ἡμεῖς ἀσθενοῦμεν ἐν αὐτῷ, ἀλλὰ <RF>ζήσομεν WH Treg NIV ] ζησόμεθα RP<Rf>ζήσομεν σὺν αὐτῷ ἐκ δυνάμεως θεοῦ εἰς ὑμᾶς.<CM>
Ἑαυτοὺς πειράζετε εἰ ἐστὲ ἐν τῇ πίστει, ἑαυτοὺς δοκιμάζετε ἢ οὐκ ἐπιγινώσκετε ἑαυτοὺς ὅτι <RF>Ἰησοῦς Χριστὸς WH RP NA ] Χριστὸς Ἰησοῦς Treg NIV<Rf>Ἰησοῦς Χριστὸς ἐν <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] + ἐστίν RP<Rf>ὑμῖν; εἰ μήτι ἀδόκιμοί ἐστε.
ἐλπίζω δὲ ὅτι γνώσεσθε ὅτι ἡμεῖς οὐκ ἐσμὲν ἀδόκιμοι.
<RF>εὐχόμεθα WH Treg NIV ] Εὐχόμαι RP<Rf>εὐχόμεθα δὲ πρὸς τὸν θεὸν μὴ ποιῆσαι ὑμᾶς κακὸν μηδέν, οὐχ ἵνα ἡμεῖς δόκιμοι φανῶμεν, ἀλλ’ ἵνα ὑμεῖς τὸ καλὸν ποιῆτε, ἡμεῖς δὲ ὡς ἀδόκιμοι ὦμεν.
οὐ γὰρ δυνάμεθά τι κατὰ τῆς ἀληθείας, ἀλλὰ ὑπὲρ τῆς ἀληθείας.
χαίρομεν γὰρ ὅταν ἡμεῖς ἀσθενῶμεν, ὑμεῖς δὲ δυνατοὶ ἦτε <RF>τοῦτο WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>τοῦτο καὶ εὐχόμεθα, τὴν ὑμῶν κατάρτισιν.
διὰ τοῦτο ταῦτα ἀπὼν γράφω, ἵνα παρὼν μὴ ἀποτόμως χρήσωμαι κατὰ τὴν ἐξουσίαν ἣν <RF>ὁ κύριος ἔδωκέν μοι WH Treg NIV ] ἔδωκέν μοι ὁ κύριος RP<Rf>ὁ κύριος ἔδωκέν μοι, εἰς οἰκοδομὴν καὶ οὐκ εἰς καθαίρεσιν.<CM>
Λοιπόν, ἀδελφοί, χαίρετε, καταρτίζεσθε, παρακαλεῖσθε, τὸ αὐτὸ φρονεῖτε, εἰρηνεύετε, καὶ ὁ θεὸς τῆς ἀγάπης καὶ εἰρήνης ἔσται μεθ’ ὑμῶν.
ἀσπάσασθε ἀλλήλους ἐν ἁγίῳ φιλήματι. ἀσπάζονται ὑμᾶς οἱ ἅγιοι πάντες.
ἡ χάρις τοῦ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ ἡ ἀγάπη τοῦ θεοῦ καὶ ἡ κοινωνία τοῦ ἁγίου πνεύματος μετὰ πάντων <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>ὑμῶν.
--<CM>
Παῦλος ἀπόστολος, οὐκ ἀπ’ ἀνθρώπων οὐδὲ δι’ ἀνθρώπου ἀλλὰ διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ θεοῦ πατρὸς τοῦ ἐγείραντος αὐτὸν ἐκ νεκρῶν,
καὶ οἱ σὺν ἐμοὶ πάντες ἀδελφοί, ταῖς ἐκκλησίαις τῆς Γαλατίας
χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ πατρὸς <RF>καὶ κυρίου ἡμῶν Treg RP] ἡμῶν καὶ κυρίου WH NIV<Rf>καὶ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ,
τοῦ δόντος ἑαυτὸν <RF>ὑπὲρ WH NIV] περὶ Treg RP<Rf>ὑπὲρ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν ὅπως ἐξέληται ἡμᾶς ἐκ τοῦ <RF>αἰῶνος τοῦ ἐνεστῶτος WH Treg NIV] ἐνεστῶτος αἰῶνος RP<Rf>αἰῶνος τοῦ ἐνεστῶτος πονηροῦ κατὰ τὸ θέλημα τοῦ θεοῦ καὶ πατρὸς ἡμῶν,
ᾧ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων ἀμήν.<CM>
Θαυμάζω ὅτι οὕτως ταχέως μετατίθεσθε ἀπὸ τοῦ καλέσαντος ὑμᾶς ἐν χάριτι Χριστοῦ εἰς ἕτερον εὐαγγέλιον,
ὃ οὐκ ἔστιν ἄλλο εἰ μή τινές εἰσιν οἱ ταράσσοντες ὑμᾶς καὶ θέλοντες μεταστρέψαι τὸ εὐαγγέλιον τοῦ Χριστοῦ.
ἀλλὰ καὶ ἐὰν ἡμεῖς ἢ ἄγγελος ἐξ οὐρανοῦ <RF>εὐαγγελίζηται Treg NIV RP] εὐαγγελίσηται WH<Rf>εὐαγγελίζηται <RF>ὑμῖν WH Treg RP NA] – NIV<Rf>ὑμῖν παρ’ ὃ εὐηγγελισάμεθα ὑμῖν, ἀνάθεμα ἔστω.
ὡς προειρήκαμεν, καὶ ἄρτι πάλιν λέγω, εἴ τις ὑμᾶς εὐαγγελίζεται παρ’ ὃ παρελάβετε, ἀνάθεμα ἔστω.<CM>
Ἄρτι γὰρ ἀνθρώπους πείθω ἢ τὸν θεόν; ἢ ζητῶ ἀνθρώποις ἀρέσκειν; <RF>εἰ WH Treg NIV] + γὰρ RP<Rf>εἰ ἔτι ἀνθρώποις ἤρεσκον, Χριστοῦ δοῦλος οὐκ ἂν ἤμην.<CM>
Γνωρίζω <RF>γὰρ WH Treg NIV] δὲ RP<Rf>γὰρ ὑμῖν, ἀδελφοί, τὸ εὐαγγέλιον τὸ εὐαγγελισθὲν ὑπ’ ἐμοῦ ὅτι οὐκ ἔστιν κατὰ ἄνθρωπον
οὐδὲ γὰρ ἐγὼ παρὰ ἀνθρώπου παρέλαβον αὐτό, <RF>οὔτε WH NIV RP] οὐδὲ Treg<Rf>οὔτε ἐδιδάχθην, ἀλλὰ δι’ ἀποκαλύψεως Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Ἠκούσατε γὰρ τὴν ἐμὴν ἀναστροφήν ποτε ἐν τῷ Ἰουδαϊσμῷ, ὅτι καθ’ ὑπερβολὴν ἐδίωκον τὴν ἐκκλησίαν τοῦ θεοῦ καὶ ἐπόρθουν αὐτήν,
καὶ προέκοπτον ἐν τῷ Ἰουδαϊσμῷ ὑπὲρ πολλοὺς συνηλικιώτας ἐν τῷ γένει μου, περισσοτέρως ζηλωτὴς ὑπάρχων τῶν πατρικῶν μου παραδόσεων.
ὅτε δὲ <RF>εὐδόκησεν Holmes WHmarg] + ὁ θεὸς WH Treg NIV RP<Rf>εὐδόκησεν ὁ ἀφορίσας με ἐκ κοιλίας μητρός μου καὶ καλέσας διὰ τῆς χάριτος αὐτοῦ
ἀποκαλύψαι τὸν υἱὸν αὐτοῦ ἐν ἐμοὶ ἵνα εὐαγγελίζωμαι αὐτὸν ἐν τοῖς ἔθνεσιν, εὐθέως οὐ προσανεθέμην σαρκὶ καὶ αἵματι,
οὐδὲ ἀνῆλθον εἰς Ἱεροσόλυμα πρὸς τοὺς πρὸ ἐμοῦ ἀποστόλους, ἀλλὰ ἀπῆλθον εἰς Ἀραβίαν, καὶ πάλιν ὑπέστρεψα εἰς Δαμασκόν.<CM>
Ἔπειτα μετὰ <RF>ἔτη τρία Treg NIV RP] τρία ἔτη WH<Rf>ἔτη τρία ἀνῆλθον εἰς Ἱεροσόλυμα ἱστορῆσαι <RF>Κηφᾶν WH Treg NIV] Πέτρον RP<Rf>Κηφᾶν, καὶ ἐπέμεινα πρὸς αὐτὸν ἡμέρας δεκαπέντε
ἕτερον δὲ τῶν ἀποστόλων οὐκ εἶδον, εἰ μὴ Ἰάκωβον τὸν ἀδελφὸν τοῦ κυρίου.
ἃ δὲ γράφω ὑμῖν, ἰδοὺ ἐνώπιον τοῦ θεοῦ ὅτι οὐ ψεύδομαι.
ἔπειτα ἦλθον εἰς τὰ κλίματα τῆς Συρίας καὶ τῆς Κιλικίας.
ἤμην δὲ ἀγνοούμενος τῷ προσώπῳ ταῖς ἐκκλησίαις τῆς Ἰουδαίας ταῖς ἐν Χριστῷ,
μόνον δὲ ἀκούοντες ἦσαν ὅτι Ὁ διώκων ἡμᾶς ποτε νῦν εὐαγγελίζεται τὴν πίστιν ἥν ποτε ἐπόρθει,
καὶ ἐδόξαζον ἐν ἐμοὶ τὸν θεόν.<CM>
Ἔπειτα διὰ δεκατεσσάρων ἐτῶν πάλιν ἀνέβην εἰς Ἱεροσόλυμα μετὰ Βαρναβᾶ συμπαραλαβὼν καὶ Τίτον
ἀνέβην δὲ κατὰ ἀποκάλυψιν καὶ ἀνεθέμην αὐτοῖς τὸ εὐαγγέλιον ὃ κηρύσσω ἐν τοῖς ἔθνεσιν, κατ’ ἰδίαν δὲ τοῖς δοκοῦσιν, μή πως εἰς κενὸν τρέχω ἢ ἔδραμον.
ἀλλ’ οὐδὲ Τίτος ὁ σὺν ἐμοί, Ἕλλην ὤν, ἠναγκάσθη περιτμηθῆναι
διὰ δὲ τοὺς παρεισάκτους ψευδαδέλφους, οἵτινες παρεισῆλθον κατασκοπῆσαι τὴν ἐλευθερίαν ἡμῶν ἣν ἔχομεν ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ, ἵνα ἡμᾶς <RF>καταδουλώσουσιν WH Treg NIV] καταδουλώσωνται RP<Rf>καταδουλώσουσιν—
οἷς οὐδὲ πρὸς ὥραν εἴξαμεν τῇ ὑποταγῇ, ἵνα ἡ ἀλήθεια τοῦ εὐαγγελίου διαμείνῃ πρὸς ὑμᾶς.
ἀπὸ δὲ τῶν δοκούντων εἶναί τι—ὁποῖοί ποτε ἦσαν οὐδέν μοι διαφέρει πρόσωπον <RF>θεὸς Treg RP] ὁ θεὸς WH NIV<Rf>θεὸς ἀνθρώπου οὐ λαμβάνει—ἐμοὶ γὰρ οἱ δοκοῦντες οὐδὲν προσανέθεντο,
ἀλλὰ τοὐναντίον ἰδόντες ὅτι πεπίστευμαι τὸ εὐαγγέλιον τῆς ἀκροβυστίας καθὼς Πέτρος τῆς περιτομῆς,
ὁ γὰρ ἐνεργήσας Πέτρῳ εἰς ἀποστολὴν τῆς περιτομῆς ἐνήργησεν καὶ ἐμοὶ εἰς τὰ ἔθνη,
καὶ γνόντες τὴν χάριν τὴν δοθεῖσάν μοι, Ἰάκωβος καὶ Κηφᾶς καὶ Ἰωάννης, οἱ δοκοῦντες στῦλοι εἶναι, δεξιὰς ἔδωκαν ἐμοὶ καὶ Βαρναβᾷ κοινωνίας, ἵνα <RF>ἡμεῖς WH Treg NIV] + μὲν RP<Rf>ἡμεῖς εἰς τὰ ἔθνη, αὐτοὶ δὲ εἰς τὴν περιτομήν
μόνον τῶν πτωχῶν ἵνα μνημονεύωμεν, ὃ καὶ ἐσπούδασα αὐτὸ τοῦτο ποιῆσαι.<CM>
Ὅτε δὲ ἦλθεν <RF>Κηφᾶς WH Treg NIV] Πέτρος RP<Rf>Κηφᾶς εἰς Ἀντιόχειαν, κατὰ πρόσωπον αὐτῷ ἀντέστην, ὅτι κατεγνωσμένος ἦν
πρὸ τοῦ γὰρ ἐλθεῖν τινας ἀπὸ Ἰακώβου μετὰ τῶν ἐθνῶν συνήσθιεν ὅτε δὲ <RF>ἦλθον WH NIV RP] ἦλθεν Treg<Rf>ἦλθον, ὑπέστελλεν καὶ ἀφώριζεν ἑαυτόν, φοβούμενος τοὺς ἐκ περιτομῆς.
καὶ συνυπεκρίθησαν αὐτῷ <RF>καὶ WH Treg RP NA] – NIV<Rf>καὶ οἱ λοιποὶ Ἰουδαῖοι, ὥστε καὶ Βαρναβᾶς συναπήχθη αὐτῶν τῇ ὑποκρίσει.
ἀλλ’ ὅτε εἶδον ὅτι οὐκ ὀρθοποδοῦσιν πρὸς τὴν ἀλήθειαν τοῦ εὐαγγελίου, εἶπον τῷ <RF>Κηφᾷ WH Treg NIV] Πέτρῳ RP<Rf>Κηφᾷ ἔμπροσθεν πάντων Εἰ σὺ Ἰουδαῖος ὑπάρχων ἐθνικῶς <RF>καὶ … Ἰουδαϊκῶς ζῇς WH Treg NIV] ζῇς καὶ … Ἰουδαϊκῶς RP<Rf>καὶ <RF>οὐκ WH Treg RP] οὐχὶ NIV<Rf>οὐκ Ἰουδαϊκῶς ζῇς, <RF>πῶς WH Treg NIV] τί RP<Rf>πῶς τὰ ἔθνη ἀναγκάζεις Ἰουδαΐζειν;<CM>
Ἡμεῖς φύσει Ἰουδαῖοι καὶ οὐκ ἐξ ἐθνῶν ἁμαρτωλοί,
εἰδότες <RF>δὲ WH Treg NIV] – RP<Rf>δὲ ὅτι οὐ δικαιοῦται ἄνθρωπος ἐξ ἔργων νόμου ἐὰν μὴ διὰ πίστεως <RF>Ἰησοῦ Χριστοῦ NIV RP] Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg<Rf>Ἰησοῦ Χριστοῦ, καὶ ἡμεῖς εἰς Χριστὸν Ἰησοῦν ἐπιστεύσαμεν, ἵνα δικαιωθῶμεν ἐκ πίστεως Χριστοῦ καὶ οὐκ ἐξ ἔργων νόμου, <RF>ὅτι ἐξ ἔργων νόμου οὐ δικαιωθήσεται WH Treg NIV] διότι οὐ δικαιωθήσεται ἐξ ἔργων νόμου RP<Rf>ὅτι ἐξ ἔργων νόμου οὐ δικαιωθήσεται πᾶσα σάρξ.
εἰ δὲ ζητοῦντες δικαιωθῆναι ἐν Χριστῷ εὑρέθημεν καὶ αὐτοὶ ἁμαρτωλοί, ἆρα Χριστὸς ἁμαρτίας διάκονος; μὴ γένοιτο
εἰ γὰρ ἃ κατέλυσα ταῦτα πάλιν οἰκοδομῶ, παραβάτην ἐμαυτὸν <RF>συνιστάνω WH Treg NIV] συνίστημι RP<Rf>συνιστάνω.
ἐγὼ γὰρ διὰ νόμου νόμῳ ἀπέθανον ἵνα θεῷ ζήσω Χριστῷ συνεσταύρωμαι
ζῶ δὲ οὐκέτι ἐγώ, ζῇ δὲ ἐν ἐμοὶ Χριστός ὃ δὲ νῦν ζῶ ἐν σαρκί, ἐν πίστει ζῶ τῇ τοῦ <RF>υἱοῦ τοῦ θεοῦ WH NIV RP] θεοῦ καὶ Χριστοῦ Treg<Rf>υἱοῦ τοῦ θεοῦ τοῦ ἀγαπήσαντός με καὶ παραδόντος ἑαυτὸν ὑπὲρ ἐμοῦ.
οὐκ ἀθετῶ τὴν χάριν τοῦ θεοῦ εἰ γὰρ διὰ νόμου δικαιοσύνη, ἄρα Χριστὸς δωρεὰν ἀπέθανεν.<CM>
Ὦ ἀνόητοι Γαλάται, τίς ὑμᾶς <RF>ἐβάσκανεν WH Treg NIV] + τῇ ἀληθείᾳ μὴ πείθεσθαι RP<Rf>ἐβάσκανεν, οἷς κατ’ ὀφθαλμοὺς Ἰησοῦς Χριστὸς <RF>προεγράφη WH Treg NIV] + ἐν ὑμῖν RP<Rf>προεγράφη ἐσταυρωμένος;
τοῦτο μόνον θέλω μαθεῖν ἀφ’ ὑμῶν, ἐξ ἔργων νόμου τὸ πνεῦμα ἐλάβετε ἢ ἐξ ἀκοῆς πίστεως;
οὕτως ἀνόητοί ἐστε; ἐναρξάμενοι πνεύματι νῦν σαρκὶ ἐπιτελεῖσθε;
τοσαῦτα ἐπάθετε εἰκῇ; εἴ γε καὶ εἰκῇ.
ὁ οὖν ἐπιχορηγῶν ὑμῖν τὸ πνεῦμα καὶ ἐνεργῶν δυνάμεις ἐν ὑμῖν ἐξ ἔργων νόμου ἢ ἐξ ἀκοῆς πίστεως;
καθὼς Ἀβραὰμ ἐπίστευσεν τῷ θεῷ, καὶ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην.<CM>
Γινώσκετε ἄρα ὅτι οἱ ἐκ πίστεως, οὗτοι <RF>υἱοί εἰσιν WH Treg NIV] εἰσιν υἱοὶ RP<Rf>υἱοί εἰσιν Ἀβραάμ.
προϊδοῦσα δὲ ἡ γραφὴ ὅτι ἐκ πίστεως δικαιοῖ τὰ ἔθνη ὁ θεὸς προευηγγελίσατο τῷ Ἀβραὰμ ὅτι Ἐνευλογηθήσονται ἐν σοὶ πάντα τὰ ἔθνη.
ὥστε οἱ ἐκ πίστεως εὐλογοῦνται σὺν τῷ πιστῷ Ἀβραάμ.<CM>
Ὅσοι γὰρ ἐξ ἔργων νόμου εἰσὶν ὑπὸ κατάραν εἰσίν, γέγραπται γὰρ <RF>ὅτι WH Treg NIV] – RP<Rf>ὅτι Ἐπικατάρατος πᾶς ὃς οὐκ <RF>ἐμμένει WH Treg NIV] + ἐν RP<Rf>ἐμμένει πᾶσιν τοῖς γεγραμμένοις ἐν τῷ βιβλίῳ τοῦ νόμου τοῦ ποιῆσαι αὐτά.
ὅτι δὲ ἐν νόμῳ οὐδεὶς δικαιοῦται παρὰ τῷ θεῷ δῆλον, ὅτι Ὁ δίκαιος ἐκ πίστεως ζήσεται,
ὁ δὲ νόμος οὐκ ἔστιν ἐκ πίστεως, ἀλλ’ Ὁ ποιήσας <RF>αὐτὰ WH Treg NIV] + ἄνθρωπος RP<Rf>αὐτὰ ζήσεται ἐν αὐτοῖς.
Χριστὸς ἡμᾶς ἐξηγόρασεν ἐκ τῆς κατάρας τοῦ νόμου γενόμενος ὑπὲρ ἡμῶν κατάρα, <RF>ὅτι γέγραπται WH Treg NIV] γέγραπται γάρ RP<Rf>ὅτι γέγραπται Ἐπικατάρατος πᾶς ὁ κρεμάμενος ἐπὶ ξύλου,
ἵνα εἰς τὰ ἔθνη ἡ εὐλογία τοῦ Ἀβραὰμ γένηται ἐν <RF>Χριστῷ Ἰησοῦ NIV RP] Ἰησοῦ Χριστῷ WH Treg<Rf>Χριστῷ Ἰησοῦ, ἵνα τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ πνεύματος λάβωμεν διὰ τῆς πίστεως.<CM>
Ἀδελφοί, κατὰ ἄνθρωπον λέγω ὅμως ἀνθρώπου κεκυρωμένην διαθήκην οὐδεὶς ἀθετεῖ ἢ ἐπιδιατάσσεται.
τῷ δὲ Ἀβραὰμ ἐρρέθησαν αἱ ἐπαγγελίαι καὶ τῷ σπέρματι αὐτοῦ οὐ λέγει Καὶ τοῖς σπέρμασιν, ὡς ἐπὶ πολλῶν, ἀλλ’ ὡς ἐφ’ ἑνός Καὶ τῷ σπέρματί σου, ὅς ἐστιν Χριστός.
τοῦτο δὲ λέγω διαθήκην προκεκυρωμένην ὑπὸ τοῦ <RF>θεοῦ WH Treg NIV] + εἰς Χριστὸν RP<Rf>θεοῦ ὁ μετὰ <RF>τετρακόσια καὶ τριάκοντα ἔτη WH Treg NIV] ἔτη τετρακόσια καὶ τριάκοντα RP<Rf>τετρακόσια καὶ τριάκοντα ἔτη γεγονὼς νόμος οὐκ ἀκυροῖ, εἰς τὸ καταργῆσαι τὴν ἐπαγγελίαν.
εἰ γὰρ ἐκ νόμου ἡ κληρονομία, οὐκέτι ἐξ ἐπαγγελίας τῷ δὲ Ἀβραὰμ δι’ ἐπαγγελίας κεχάρισται ὁ θεός.<CM>
Τί οὖν ὁ νόμος; τῶν παραβάσεων χάριν προσετέθη, ἄχρις <RF>οὗ Treg NIV RP] ἂν WH<Rf>οὗ ἔλθῃ τὸ σπέρμα ᾧ ἐπήγγελται, διαταγεὶς δι’ ἀγγέλων ἐν χειρὶ μεσίτου
ὁ δὲ μεσίτης ἑνὸς οὐκ ἔστιν, ὁ δὲ θεὸς εἷς ἐστιν.<CM>
Ὁ οὖν νόμος κατὰ τῶν ἐπαγγελιῶν τοῦ θεοῦ; μὴ γένοιτο εἰ γὰρ ἐδόθη νόμος ὁ δυνάμενος ζῳοποιῆσαι, ὄντως <RF>ἐκ νόμου ἂν Treg NIV] ἐν νόμῳ ἂν WH; ἂν ἐκ νόμου RP<Rf>ἐκ νόμου ἂν ἦν ἡ δικαιοσύνη.
ἀλλὰ συνέκλεισεν ἡ γραφὴ τὰ πάντα ὑπὸ ἁμαρτίαν ἵνα ἡ ἐπαγγελία ἐκ πίστεως Ἰησοῦ Χριστοῦ δοθῇ τοῖς πιστεύουσιν.<CM>
Πρὸ τοῦ δὲ ἐλθεῖν τὴν πίστιν ὑπὸ νόμον ἐφρουρούμεθα <RF>συγκλειόμενοι WH Treg NIV] συγκεκλεισμένοι RP<Rf>συγκλειόμενοι εἰς τὴν μέλλουσαν πίστιν ἀποκαλυφθῆναι.
ὥστε ὁ νόμος παιδαγωγὸς ἡμῶν γέγονεν εἰς Χριστόν, ἵνα ἐκ πίστεως δικαιωθῶμεν
ἐλθούσης δὲ τῆς πίστεως οὐκέτι ὑπὸ παιδαγωγόν ἐσμεν.
πάντες γὰρ υἱοὶ θεοῦ ἐστε διὰ τῆς πίστεως ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ.
ὅσοι γὰρ εἰς Χριστὸν ἐβαπτίσθητε, Χριστὸν ἐνεδύσασθε
οὐκ ἔνι Ἰουδαῖος οὐδὲ Ἕλλην, οὐκ ἔνι δοῦλος οὐδὲ ἐλεύθερος, οὐκ ἔνι ἄρσεν καὶ θῆλυ <RF>πάντες WH NIV RP] ἅπαντες Treg<Rf>πάντες γὰρ ὑμεῖς εἷς ἐστε ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ.
εἰ δὲ ὑμεῖς Χριστοῦ, ἄρα τοῦ Ἀβραὰμ σπέρμα ἐστέ, <RF>κατ᾽ WH Treg NIV] καὶ κατ᾽ RP<Rf>κατ’ ἐπαγγελίαν κληρονόμοι.<CM>
Λέγω δέ, ἐφ’ ὅσον χρόνον ὁ κληρονόμος νήπιός ἐστιν, οὐδὲν διαφέρει δούλου κύριος πάντων ὤν,
ἀλλὰ ὑπὸ ἐπιτρόπους ἐστὶ καὶ οἰκονόμους ἄχρι τῆς προθεσμίας τοῦ πατρός.
οὕτως καὶ ἡμεῖς, ὅτε ἦμεν νήπιοι, ὑπὸ τὰ στοιχεῖα τοῦ κόσμου <RF>ἤμεθα WH NIV] ἦμεν Treg RP<Rf>ἤμεθα δεδουλωμένοι
ὅτε δὲ ἦλθεν τὸ πλήρωμα τοῦ χρόνου, ἐξαπέστειλεν ὁ θεὸς τὸν υἱὸν αὐτοῦ, γενόμενον ἐκ γυναικός, γενόμενον ὑπὸ νόμον,
ἵνα τοὺς ὑπὸ νόμον ἐξαγοράσῃ, ἵνα τὴν υἱοθεσίαν ἀπολάβωμεν.
ὅτι δέ ἐστε υἱοί, ἐξαπέστειλεν ὁ θεὸς τὸ πνεῦμα τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ εἰς τὰς καρδίας <RF>ἡμῶν WH Treg NIV] ὑμῶν RP<Rf>ἡμῶν, κρᾶζον Αββα ὁ πατήρ.
ὥστε οὐκέτι εἶ δοῦλος ἀλλὰ υἱός εἰ δὲ υἱός, καὶ κληρονόμος <RF>διὰ θεοῦ WH Treg NIV] θεοῦ διὰ Χριστοῦ RP<Rf>διὰ θεοῦ.<CM>
Ἀλλὰ τότε μὲν οὐκ εἰδότες θεὸν ἐδουλεύσατε τοῖς <RF>φύσει μὴ WH Treg NIV] μὴ φύσει RP<Rf>φύσει μὴ οὖσι θεοῖς
νῦν δὲ γνόντες θεόν, μᾶλλον δὲ γνωσθέντες ὑπὸ θεοῦ, πῶς ἐπιστρέφετε πάλιν ἐπὶ τὰ ἀσθενῆ καὶ πτωχὰ στοιχεῖα, οἷς πάλιν ἄνωθεν <RF>δουλεύειν NIV RP] δουλεῦσαι WH Treg<Rf>δουλεύειν θέλετε;
ἡμέρας παρατηρεῖσθε καὶ μῆνας καὶ καιροὺς καὶ ἐνιαυτούς.
φοβοῦμαι ὑμᾶς μή πως εἰκῇ κεκοπίακα εἰς ὑμᾶς.<CM>
Γίνεσθε ὡς ἐγώ, ὅτι κἀγὼ ὡς ὑμεῖς, ἀδελφοί, δέομαι ὑμῶν. οὐδέν με ἠδικήσατε
οἴδατε δὲ ὅτι δι’ ἀσθένειαν τῆς σαρκὸς εὐηγγελισάμην ὑμῖν τὸ πρότερον,
καὶ τὸν πειρασμὸν <RF>ὑμῶν WH Treg NIV] μου τὸν RP<Rf>ὑμῶν ἐν τῇ σαρκί μου οὐκ ἐξουθενήσατε οὐδὲ ἐξεπτύσατε, ἀλλὰ ὡς ἄγγελον θεοῦ ἐδέξασθέ με, ὡς Χριστὸν Ἰησοῦν.
<RF>ποῦ WH Treg NIV] Τίς RP<Rf>ποῦ <RF>οὖν WH Treg NIV] + ἦν RP<Rf>οὖν ὁ μακαρισμὸς ὑμῶν; μαρτυρῶ γὰρ ὑμῖν ὅτι εἰ δυνατὸν τοὺς ὀφθαλμοὺς ὑμῶν <RF>ἐξορύξαντες WH Treg NIV] + ἂν RP<Rf>ἐξορύξαντες ἐδώκατέ μοι.
ὥστε ἐχθρὸς ὑμῶν γέγονα ἀληθεύων ὑμῖν;
ζηλοῦσιν ὑμᾶς οὐ καλῶς, ἀλλὰ ἐκκλεῖσαι ὑμᾶς θέλουσιν, ἵνα αὐτοὺς ζηλοῦτε.
καλὸν <RF>δὲ WH Treg NIV] + τὸ RP<Rf>δὲ ζηλοῦσθαι ἐν καλῷ πάντοτε, καὶ μὴ μόνον ἐν τῷ παρεῖναί με πρὸς ὑμᾶς,
<RF>τέκνα Treg NIV] τεκνία WH RP<Rf>τέκνα μου, οὓς πάλιν ὠδίνω <RF>μέχρις WH Treg NIV] ἄχρι RP<Rf>μέχρις οὗ μορφωθῇ Χριστὸς ἐν ὑμῖν
ἤθελον δὲ παρεῖναι πρὸς ὑμᾶς ἄρτι, καὶ ἀλλάξαι τὴν φωνήν μου, ὅτι ἀποροῦμαι ἐν ὑμῖν.<CM>
Λέγετέ μοι, οἱ ὑπὸ νόμον θέλοντες εἶναι, τὸν νόμον οὐκ ἀκούετε;
γέγραπται γὰρ ὅτι Ἀβραὰμ δύο υἱοὺς ἔσχεν, ἕνα ἐκ τῆς παιδίσκης καὶ ἕνα ἐκ τῆς ἐλευθέρας
ἀλλ’ ὁ μὲν ἐκ τῆς παιδίσκης κατὰ σάρκα γεγέννηται, ὁ δὲ ἐκ τῆς ἐλευθέρας <RF>δι᾽ WH Treg NIV] διὰ τῆς RP<Rf>δι’ ἐπαγγελίας.
ἅτινά ἐστιν ἀλληγορούμενα αὗται γάρ εἰσιν δύο διαθῆκαι, μία μὲν ἀπὸ ὄρους Σινᾶ, εἰς δουλείαν γεννῶσα, ἥτις ἐστὶν Ἁγάρ,
τὸ <RF>δὲ WH NIV] γὰρ RP Treg<Rf>δὲ Ἁγὰρ Σινᾶ ὄρος ἐστὶν ἐν τῇ Ἀραβίᾳ, συστοιχεῖ δὲ τῇ νῦν Ἰερουσαλήμ, δουλεύει <RF>γὰρ WH Treg NIV] δὲ RP<Rf>γὰρ μετὰ τῶν τέκνων αὐτῆς
ἡ δὲ ἄνω Ἰερουσαλὴμ ἐλευθέρα ἐστίν, ἥτις ἐστὶν <RF>μήτηρ WH Treg NIV] + πάντων RP<Rf>μήτηρ ἡμῶν
γέγραπται γάρ Εὐφράνθητι, στεῖρα ἡ οὐ τίκτουσα, ῥῆξον καὶ βόησον, ἡ οὐκ ὠδίνουσα ὅτι πολλὰ τὰ τέκνα τῆς ἐρήμου μᾶλλον ἢ τῆς ἐχούσης τὸν ἄνδρα.
<RF>ὑμεῖς δέ … τέκνα ἐστέ Treg NIV] ἡμεῖς δὲ … τέκνα ἐσμέν WH RP<Rf>ὑμεῖς δέ, ἀδελφοί, κατὰ Ἰσαὰκ ἐπαγγελίας τέκνα ἐστέ
ἀλλ’ ὥσπερ τότε ὁ κατὰ σάρκα γεννηθεὶς ἐδίωκε τὸν κατὰ πνεῦμα, οὕτως καὶ νῦν.
ἀλλὰ τί λέγει ἡ γραφή; Ἔκβαλε τὴν παιδίσκην καὶ τὸν υἱὸν αὐτῆς, οὐ γὰρ μὴ <RF>κληρονομήσει WH Treg NIV] κληρονομήσῃ RP<Rf>κληρονομήσει ὁ υἱὸς τῆς παιδίσκης μετὰ τοῦ υἱοῦ τῆς ἐλευθέρας.
<RF>διό WH Treg NIV] Ἄρα RP<Rf>διό, ἀδελφοί, οὐκ ἐσμὲν παιδίσκης τέκνα ἀλλὰ τῆς ἐλευθέρας.
τῇ ἐλευθερίᾳ <RF>ἡμᾶς Χριστὸς ἠλευθέρωσεν στήκετε οὖν WH Treg NIV] οὖν ᾗ Χριστὸς ἡμᾶς ἠλευθέρωσεν στήκετε RP<Rf>ἡμᾶς Χριστὸς ἠλευθέρωσεν στήκετε οὖν καὶ μὴ πάλιν ζυγῷ δουλείας ἐνέχεσθε.<CM>
Ἴδε ἐγὼ Παῦλος λέγω ὑμῖν ὅτι ἐὰν περιτέμνησθε Χριστὸς ὑμᾶς οὐδὲν ὠφελήσει.
μαρτύρομαι δὲ πάλιν παντὶ ἀνθρώπῳ περιτεμνομένῳ ὅτι ὀφειλέτης ἐστὶν ὅλον τὸν νόμον ποιῆσαι.
κατηργήθητε <RF>ἀπὸ WH Treg NIV] + τοῦ RP<Rf>ἀπὸ Χριστοῦ οἵτινες ἐν νόμῳ δικαιοῦσθε, τῆς χάριτος ἐξεπέσατε.
ἡμεῖς γὰρ πνεύματι ἐκ πίστεως ἐλπίδα δικαιοσύνης ἀπεκδεχόμεθα.
ἐν γὰρ Χριστῷ Ἰησοῦ οὔτε περιτομή τι ἰσχύει οὔτε ἀκροβυστία, ἀλλὰ πίστις δι’ ἀγάπης ἐνεργουμένη.<CM>
Ἐτρέχετε καλῶς τίς ὑμᾶς ἐνέκοψεν <RF>τῇ NIV RP] – WH Treg<Rf>τῇ ἀληθείᾳ μὴ πείθεσθαι;
ἡ πεισμονὴ οὐκ ἐκ τοῦ καλοῦντος ὑμᾶς.
μικρὰ ζύμη ὅλον τὸ φύραμα ζυμοῖ.
ἐγὼ πέποιθα εἰς ὑμᾶς ἐν κυρίῳ ὅτι οὐδὲν ἄλλο φρονήσετε ὁ δὲ ταράσσων ὑμᾶς βαστάσει τὸ κρίμα, ὅστις <RF>ἐὰν WH Treg NIV] ἂν RP<Rf>ἐὰν ᾖ.
ἐγὼ δέ, ἀδελφοί, εἰ περιτομὴν ἔτι κηρύσσω, τί ἔτι διώκομαι; ἄρα κατήργηται τὸ σκάνδαλον τοῦ σταυροῦ.
ὄφελον καὶ ἀποκόψονται οἱ ἀναστατοῦντες ὑμᾶς.<CM>
Ὑμεῖς γὰρ ἐπ’ ἐλευθερίᾳ ἐκλήθητε, ἀδελφοί μόνον μὴ τὴν ἐλευθερίαν εἰς ἀφορμὴν τῇ σαρκί, ἀλλὰ διὰ τῆς ἀγάπης δουλεύετε ἀλλήλοις
ὁ γὰρ πᾶς νόμος ἐν ἑνὶ λόγῳ <RF>πεπλήρωται WH Treg NIV] πληροῦται RP<Rf>πεπλήρωται, ἐν τῷ Ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς <RF>σεαυτόν WH Treg NIV] ἑαυτόν RP<Rf>σεαυτόν.
εἰ δὲ ἀλλήλους δάκνετε καὶ κατεσθίετε, βλέπετε μὴ ὑπ’ ἀλλήλων ἀναλωθῆτε.<CM>
Λέγω δέ, πνεύματι περιπατεῖτε καὶ ἐπιθυμίαν σαρκὸς οὐ μὴ τελέσητε.
ἡ γὰρ σὰρξ ἐπιθυμεῖ κατὰ τοῦ πνεύματος, τὸ δὲ πνεῦμα κατὰ τῆς σαρκός, ταῦτα <RF>γὰρ WH Treg NIV] δὲ RP<Rf>γὰρ <RF>ἀλλήλοις ἀντίκειται WH Treg NIV] ἀντίκειται ἀλλήλοις RP<Rf>ἀλλήλοις ἀντίκειται, ἵνα μὴ ἃ <RF>ἐὰν WH Treg NIV] ἂν RP<Rf>ἐὰν θέλητε ταῦτα ποιῆτε.
εἰ δὲ πνεύματι ἄγεσθε, οὐκ ἐστὲ ὑπὸ νόμον.
φανερὰ δέ ἐστιν τὰ ἔργα τῆς σαρκός, ἅτινά <RF>ἐστιν WH Treg NIV] + μοιχεία RP<Rf>ἐστιν πορνεία, ἀκαθαρσία, ἀσέλγεια,
εἰδωλολατρία, φαρμακεία, ἔχθραι, <RF>ἔρις ζῆλος WH Treg NIV] ἔρεις ζῆλοι RP<Rf>ἔρις, ζῆλος, θυμοί, ἐριθεῖαι, διχοστασίαι, αἱρέσεις,
<RF>φθόνοι WH NIV] + φόνοι Treg RP<Rf>φθόνοι, μέθαι, κῶμοι, καὶ τὰ ὅμοια τούτοις, ἃ προλέγω ὑμῖν <RF>καθὼς WH Treg NIV] + καὶ RP<Rf>καθὼς προεῖπον ὅτι οἱ τὰ τοιαῦτα πράσσοντες βασιλείαν θεοῦ οὐ κληρονομήσουσιν.<CM>
Ὁ δὲ καρπὸς τοῦ πνεύματός ἐστιν ἀγάπη, χαρά, εἰρήνη, μακροθυμία, χρηστότης, ἀγαθωσύνη, πίστις,
πραΰτης, ἐγκράτεια κατὰ τῶν τοιούτων οὐκ ἔστιν νόμος.
οἱ δὲ τοῦ <RF>Χριστοῦ RP] + Ἰησοῦ WH Treg NIV<Rf>Χριστοῦ τὴν σάρκα ἐσταύρωσαν σὺν τοῖς παθήμασιν καὶ ταῖς ἐπιθυμίαις.
εἰ ζῶμεν πνεύματι, πνεύματι καὶ στοιχῶμεν.
μὴ γινώμεθα κενόδοξοι, ἀλλήλους προκαλούμενοι, ἀλλήλοις φθονοῦντες.<CM>
Ἀδελφοί, ἐὰν καὶ προλημφθῇ ἄνθρωπος ἔν τινι παραπτώματι, ὑμεῖς οἱ πνευματικοὶ καταρτίζετε τὸν τοιοῦτον ἐν πνεύματι πραΰτητος, σκοπῶν σεαυτόν, μὴ καὶ σὺ πειρασθῇς.
ἀλλήλων τὰ βάρη βαστάζετε, καὶ οὕτως <RF>ἀναπληρώσετε Treg NIV] ἀναπληρώσατε WH RP<Rf>ἀναπληρώσετε τὸν νόμον τοῦ Χριστοῦ.
εἰ γὰρ δοκεῖ τις εἶναί τι μηδὲν ὤν, <RF>φρεναπατᾷ ἑαυτόν WH Treg NIV] ἑαυτόν φρεναπατᾷ RP<Rf>φρεναπατᾷ ἑαυτόν
τὸ δὲ ἔργον ἑαυτοῦ δοκιμαζέτω ἕκαστος, καὶ τότε εἰς ἑαυτὸν μόνον τὸ καύχημα ἕξει καὶ οὐκ εἰς τὸν ἕτερον,
ἕκαστος γὰρ τὸ ἴδιον φορτίον βαστάσει.<CM>
Κοινωνείτω δὲ ὁ κατηχούμενος τὸν λόγον τῷ κατηχοῦντι ἐν πᾶσιν ἀγαθοῖς.
μὴ πλανᾶσθε, θεὸς οὐ μυκτηρίζεται ὃ γὰρ <RF>ἐὰν WH NIV RP] ἂν Treg<Rf>ἐὰν σπείρῃ ἄνθρωπος, τοῦτο καὶ θερίσει
ὅτι ὁ σπείρων εἰς τὴν σάρκα ἑαυτοῦ ἐκ τῆς σαρκὸς θερίσει φθοράν, ὁ δὲ σπείρων εἰς τὸ πνεῦμα ἐκ τοῦ πνεύματος θερίσει ζωὴν αἰώνιον.
τὸ δὲ καλὸν ποιοῦντες μὴ <RF>ἐγκακῶμεν WH Treg NIV] ἐκκακῶμεν RP<Rf>ἐγκακῶμεν, καιρῷ γὰρ ἰδίῳ θερίσομεν μὴ ἐκλυόμενοι.
ἄρα οὖν ὡς καιρὸν <RF>ἔχομεν Treg NIV RP] ἔχωμεν WH<Rf>ἔχομεν, ἐργαζώμεθα τὸ ἀγαθὸν πρὸς πάντας, μάλιστα δὲ πρὸς τοὺς οἰκείους τῆς πίστεως.<CM>
Ἴδετε πηλίκοις ὑμῖν γράμμασιν ἔγραψα τῇ ἐμῇ χειρί.
ὅσοι θέλουσιν εὐπροσωπῆσαι ἐν σαρκί, οὗτοι ἀναγκάζουσιν ὑμᾶς περιτέμνεσθαι, μόνον <RF>ἵνα WH Treg NIV] + μὴ RP<Rf>ἵνα τῷ σταυρῷ τοῦ <RF>Χριστοῦ NIV Treg RP] + Ἰησοῦ WH<Rf>Χριστοῦ <RF>μὴ WH Treg NIV] – RP<Rf>μὴ διώκωνται
οὐδὲ γὰρ οἱ <RF>περιτεμνόμενοι WH Treg NIV] περιτετμημένοι RP<Rf>περιτεμνόμενοι αὐτοὶ νόμον φυλάσσουσιν, ἀλλὰ θέλουσιν ὑμᾶς περιτέμνεσθαι ἵνα ἐν τῇ ὑμετέρᾳ σαρκὶ καυχήσωνται.
ἐμοὶ δὲ μὴ γένοιτο καυχᾶσθαι εἰ μὴ ἐν τῷ σταυρῷ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, δι’ οὗ ἐμοὶ κόσμος ἐσταύρωται <RF>κἀγὼ WH Treg NIV] + τῷ RP<Rf>κἀγὼ κόσμῳ.
<RF>οὔτε γὰρ WH Treg NIV] ἐν γὰρ Χριστῷ Ἰησοῦ οὔτε RP<Rf>οὔτε γὰρ περιτομή τί <RF>ἐστιν WH Treg NIV] ἰσχύει RP<Rf>ἐστιν οὔτε ἀκροβυστία, ἀλλὰ καινὴ κτίσις.
καὶ ὅσοι τῷ κανόνι τούτῳ στοιχήσουσιν, εἰρήνη ἐπ’ αὐτοὺς καὶ ἔλεος, καὶ ἐπὶ τὸν Ἰσραὴλ τοῦ θεοῦ.<CM>
Τοῦ λοιποῦ κόπους μοι μηδεὶς παρεχέτω, ἐγὼ γὰρ τὰ στίγματα <RF>τοῦ WH Treg NIV] + κυρίου RP<Rf>τοῦ Ἰησοῦ ἐν τῷ σώματί μου βαστάζω.<CM>
Ἡ χάρις τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ μετὰ τοῦ πνεύματος ὑμῶν, ἀδελφοί ἀμήν.<CM>
Παῦλος ἀπόστολος <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ διὰ θελήματος θεοῦ τοῖς ἁγίοις τοῖς οὖσιν <RF>ἐν Ἐφέσῳ WH Treg NIV RP ] – WHapp<Rf>[ἐν Ἐφέσῳ] καὶ πιστοῖς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ
χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ πατρὸς ἡμῶν καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Εὐλογητὸς ὁ θεὸς καὶ πατὴρ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὁ εὐλογήσας ἡμᾶς ἐν πάσῃ εὐλογίᾳ πνευματικῇ ἐν τοῖς ἐπουρανίοις ἐν Χριστῷ,
καθὼς ἐξελέξατο ἡμᾶς ἐν αὐτῷ πρὸ καταβολῆς κόσμου, εἶναι ἡμᾶς ἁγίους καὶ ἀμώμους κατενώπιον αὐτοῦ ἐν ἀγάπῃ,
προορίσας ἡμᾶς εἰς υἱοθεσίαν διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ εἰς αὐτόν, κατὰ τὴν εὐδοκίαν τοῦ θελήματος αὐτοῦ,
εἰς ἔπαινον δόξης τῆς χάριτος αὐτοῦ <RF>ἧς WH Treg NIV ] ἐν ᾗ RP<Rf>ἧς ἐχαρίτωσεν ἡμᾶς ἐν τῷ ἠγαπημένῳ,
ἐν ᾧ ἔχομεν τὴν ἀπολύτρωσιν διὰ τοῦ αἵματος αὐτοῦ, τὴν ἄφεσιν τῶν παραπτωμάτων, κατὰ <RF>τὸ πλοῦτος WH Treg NIV ] τὸν πλοῦτον RP<Rf>τὸ πλοῦτος τῆς χάριτος αὐτοῦ
ἧς ἐπερίσσευσεν εἰς ἡμᾶς ἐν πάσῃ σοφίᾳ καὶ φρονήσει
γνωρίσας ἡμῖν τὸ μυστήριον τοῦ θελήματος αὐτοῦ, κατὰ τὴν εὐδοκίαν αὐτοῦ ἣν προέθετο ἐν αὐτῷ
εἰς οἰκονομίαν τοῦ πληρώματος τῶν καιρῶν, ἀνακεφαλαιώσασθαι τὰ πάντα ἐν τῷ Χριστῷ, τὰ ἐπὶ τοῖς οὐρανοῖς καὶ τὰ ἐπὶ τῆς γῆς ἐν αὐτῷ,
ἐν ᾧ καὶ ἐκληρώθημεν προορισθέντες κατὰ πρόθεσιν τοῦ τὰ πάντα ἐνεργοῦντος κατὰ τὴν βουλὴν τοῦ θελήματος αὐτοῦ,
εἰς τὸ εἶναι ἡμᾶς εἰς ἔπαινον δόξης αὐτοῦ τοὺς προηλπικότας ἐν τῷ Χριστῷ
ἐν ᾧ καὶ ὑμεῖς ἀκούσαντες τὸν λόγον τῆς ἀληθείας, τὸ εὐαγγέλιον τῆς σωτηρίας ὑμῶν, ἐν ᾧ καὶ πιστεύσαντες ἐσφραγίσθητε τῷ πνεύματι τῆς ἐπαγγελίας τῷ ἁγίῳ,
<RF>ὅ WH NIV ] ὅς Treg RP<Rf>ὅ ἐστιν ἀρραβὼν τῆς κληρονομίας ἡμῶν, εἰς ἀπολύτρωσιν τῆς περιποιήσεως, εἰς ἔπαινον τῆς δόξης αὐτοῦ.<CM>
Διὰ τοῦτο κἀγώ, ἀκούσας τὴν καθ’ ὑμᾶς πίστιν ἐν τῷ κυρίῳ Ἰησοῦ καὶ τὴν <RF>ἀγάπην τὴν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἀγάπην τὴν εἰς πάντας τοὺς ἁγίους,
οὐ παύομαι εὐχαριστῶν ὑπὲρ ὑμῶν <RF>μνείαν WH Treg NIV ] + ὑμῶν RP<Rf>μνείαν ποιούμενος ἐπὶ τῶν προσευχῶν μου,
ἵνα ὁ θεὸς τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὁ πατὴρ τῆς δόξης, δώῃ ὑμῖν πνεῦμα σοφίας καὶ ἀποκαλύψεως ἐν ἐπιγνώσει αὐτοῦ,
πεφωτισμένους τοὺς ὀφθαλμοὺς τῆς καρδίας ὑμῶν εἰς τὸ εἰδέναι ὑμᾶς τίς ἐστιν ἡ ἐλπὶς τῆς κλήσεως αὐτοῦ, <RF>τίς WH Treg NIV] καὶ τίς RP<Rf>τίς ὁ πλοῦτος τῆς δόξης τῆς κληρονομίας αὐτοῦ ἐν τοῖς ἁγίοις,
καὶ τί τὸ ὑπερβάλλον μέγεθος τῆς δυνάμεως αὐτοῦ εἰς ἡμᾶς τοὺς πιστεύοντας κατὰ τὴν ἐνέργειαν τοῦ κράτους τῆς ἰσχύος αὐτοῦ
ἣν <RF>ἐνήργηκεν WH ] ἐνήργησεν Treg NIV RP<Rf>ἐνήργηκεν ἐν τῷ Χριστῷ ἐγείρας αὐτὸν <RF>ἐκ WH Treg NIV ] + τῶν RP<Rf>ἐκ νεκρῶν, καὶ <RF>καθίσας WH Treg NIV ] ἐκάθισεν RP<Rf>καθίσας ἐν δεξιᾷ αὐτοῦ ἐν τοῖς ἐπουρανίοις
ὑπεράνω πάσης ἀρχῆς καὶ ἐξουσίας καὶ δυνάμεως καὶ κυριότητος καὶ παντὸς ὀνόματος ὀνομαζομένου οὐ μόνον ἐν τῷ αἰῶνι τούτῳ ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ μέλλοντι
καὶ πάντα ὑπέταξεν ὑπὸ τοὺς πόδας αὐτοῦ, καὶ αὐτὸν ἔδωκεν κεφαλὴν ὑπὲρ πάντα τῇ ἐκκλησίᾳ,
ἥτις ἐστὶν τὸ σῶμα αὐτοῦ, τὸ πλήρωμα τοῦ τὰ πάντα ἐν πᾶσιν πληρουμένου.<CM>
Καὶ ὑμᾶς ὄντας νεκροὺς τοῖς παραπτώμασιν καὶ ταῖς ἁμαρτίαις <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὑμῶν,
ἐν αἷς ποτε περιεπατήσατε κατὰ τὸν αἰῶνα τοῦ κόσμου τούτου, κατὰ τὸν ἄρχοντα τῆς ἐξουσίας τοῦ ἀέρος, τοῦ πνεύματος τοῦ νῦν ἐνεργοῦντος ἐν τοῖς υἱοῖς τῆς ἀπειθείας
ἐν οἷς καὶ ἡμεῖς πάντες ἀνεστράφημέν ποτε ἐν ταῖς ἐπιθυμίαις τῆς σαρκὸς ἡμῶν, ποιοῦντες τὰ θελήματα τῆς σαρκὸς καὶ τῶν διανοιῶν, καὶ <RF>ἤμεθα WH Treg NIV ] ἦμεν RP<Rf>ἤμεθα τέκνα φύσει ὀργῆς ὡς καὶ οἱ λοιποί
ὁ δὲ θεὸς πλούσιος ὢν ἐν ἐλέει, διὰ τὴν πολλὴν ἀγάπην αὐτοῦ ἣν ἠγάπησεν ἡμᾶς,
καὶ ὄντας ἡμᾶς νεκροὺς τοῖς παραπτώμασιν συνεζωοποίησεν τῷ Χριστῷ — χάριτί ἐστε σεσῳσμένοι —
καὶ συνήγειρεν καὶ συνεκάθισεν ἐν τοῖς ἐπουρανίοις ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ,
ἵνα ἐνδείξηται ἐν τοῖς αἰῶσιν τοῖς ἐπερχομένοις <RF>τὸ ὑπερβάλλον πλοῦτος WH Treg NIV ] τὸν ὑπερβάλλοντα πλοῦτον RP<Rf>τὸ ὑπερβάλλον πλοῦτος τῆς χάριτος αὐτοῦ ἐν χρηστότητι ἐφ’ ἡμᾶς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ.
τῇ γὰρ χάριτί ἐστε σεσῳσμένοι <RF>διὰ WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>διὰ πίστεως καὶ τοῦτο οὐκ ἐξ ὑμῶν, θεοῦ τὸ δῶρον
οὐκ ἐξ ἔργων, ἵνα μή τις καυχήσηται.
αὐτοῦ γάρ ἐσμεν ποίημα, κτισθέντες ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ ἐπὶ ἔργοις ἀγαθοῖς οἷς προητοίμασεν ὁ θεὸς ἵνα ἐν αὐτοῖς περιπατήσωμεν.<CM>
Διὸ μνημονεύετε ὅτι <RF>ποτὲ ὑμεῖς WH Treg NIV ] ὑμεῖς ποτὲ RP<Rf>ποτὲ ὑμεῖς τὰ ἔθνη ἐν σαρκί, οἱ λεγόμενοι ἀκροβυστία ὑπὸ τῆς λεγομένης περιτομῆς ἐν σαρκὶ χειροποιήτου,
ὅτι <RF>ἦτε WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>ἦτε τῷ καιρῷ ἐκείνῳ χωρὶς Χριστοῦ, ἀπηλλοτριωμένοι τῆς πολιτείας τοῦ Ἰσραὴλ καὶ ξένοι τῶν διαθηκῶν τῆς ἐπαγγελίας, ἐλπίδα μὴ ἔχοντες καὶ ἄθεοι ἐν τῷ κόσμῳ.
νυνὶ δὲ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ ὑμεῖς οἵ ποτε ὄντες μακρὰν <RF>ἐγενήθητε ἐγγὺς WH Treg NIV ] ἐγγὺς ἐγενήθητε RP<Rf>ἐγενήθητε ἐγγὺς ἐν τῷ αἵματι τοῦ Χριστοῦ.
αὐτὸς γάρ ἐστιν ἡ εἰρήνη ἡμῶν, ὁ ποιήσας τὰ ἀμφότερα ἓν καὶ τὸ μεσότοιχον τοῦ φραγμοῦ λύσας, τὴν ἔχθραν ἐν τῇ σαρκὶ αὐτοῦ,
τὸν νόμον τῶν ἐντολῶν ἐν δόγμασιν καταργήσας, ἵνα τοὺς δύο κτίσῃ ἐν <RF>αὑτῷ WH ] αὐτῷ Treg NA; ἑαυτῷ NIV RP<Rf>αὑτῷ εἰς ἕνα καινὸν ἄνθρωπον ποιῶν εἰρήνην,
καὶ ἀποκαταλλάξῃ τοὺς ἀμφοτέρους ἐν ἑνὶ σώματι τῷ θεῷ διὰ τοῦ σταυροῦ ἀποκτείνας τὴν ἔχθραν ἐν αὐτῷ
καὶ ἐλθὼν εὐηγγελίσατο εἰρήνην ὑμῖν τοῖς μακρὰν καὶ <RF>εἰρήνην WH Treg NIV ] – RP<Rf>εἰρήνην τοῖς ἐγγύς
ὅτι δι’ αὐτοῦ ἔχομεν τὴν προσαγωγὴν οἱ ἀμφότεροι ἐν ἑνὶ πνεύματι πρὸς τὸν πατέρα.
ἄρα οὖν οὐκέτι ἐστὲ ξένοι καὶ πάροικοι, ἀλλὰ <RF>ἐστὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐστὲ συμπολῖται τῶν ἁγίων καὶ οἰκεῖοι τοῦ θεοῦ,
ἐποικοδομηθέντες ἐπὶ τῷ θεμελίῳ τῶν ἀποστόλων καὶ προφητῶν, ὄντος ἀκρογωνιαίου αὐτοῦ <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ,
ἐν ᾧ <RF>πᾶσα WH Treg RP NA ] + ἡ NIV<Rf>πᾶσα οἰκοδομὴ συναρμολογουμένη αὔξει εἰς ναὸν ἅγιον ἐν κυρίῳ,
ἐν ᾧ καὶ ὑμεῖς συνοικοδομεῖσθε εἰς κατοικητήριον τοῦ θεοῦ ἐν πνεύματι.<CM>
Τούτου χάριν ἐγὼ Παῦλος ὁ δέσμιος τοῦ Χριστοῦ Ἰησοῦ ὑπὲρ ὑμῶν τῶν ἐθνῶν —
εἴ γε ἠκούσατε τὴν οἰκονομίαν τῆς χάριτος τοῦ θεοῦ τῆς δοθείσης μοι εἰς ὑμᾶς
<RF>κατὰ Holmes WHmarg  ] ὅτι κατὰ WH Treg NIV RP<Rf>κατὰ ἀποκάλυψιν <RF>ἐγνωρίσθη WH Treg NIV ] ἐγνώρισέν RP<Rf>ἐγνωρίσθη μοι τὸ μυστήριον, καθὼς προέγραψα ἐν ὀλίγῳ,
πρὸς ὃ δύνασθε ἀναγινώσκοντες νοῆσαι τὴν σύνεσίν μου ἐν τῷ μυστηρίῳ τοῦ Χριστοῦ,
ὃ ἑτέραις γενεαῖς οὐκ ἐγνωρίσθη τοῖς υἱοῖς τῶν ἀνθρώπων ὡς νῦν ἀπεκαλύφθη τοῖς ἁγίοις ἀποστόλοις αὐτοῦ καὶ προφήταις ἐν πνεύματι,
εἶναι τὰ ἔθνη συγκληρονόμα καὶ σύσσωμα καὶ συμμέτοχα τῆς ἐπαγγελίας <RF>ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ ἐν τῷ Χριστῷ RP<Rf>ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ διὰ τοῦ εὐαγγελίου,
οὗ <RF>ἐγενήθην WH Treg NIV ] ἐγενόμην RP<Rf>ἐγενήθην διάκονος κατὰ τὴν δωρεὰν τῆς χάριτος τοῦ θεοῦ <RF>τῆς δοθείσης WH Treg NIV ] τὴν δοθεῖσάν RP<Rf>τῆς δοθείσης μοι κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῆς δυνάμεως αὐτοῦ —
ἐμοὶ τῷ ἐλαχιστοτέρῳ πάντων ἁγίων ἐδόθη ἡ χάρις αὕτη — <RF>τοῖς WH Treg NIV] ἐν τοῖς RP<Rf>τοῖς ἔθνεσιν εὐαγγελίσασθαι <RF>τὸ ἀνεξιχνίαστον πλοῦτος WH Treg NIV ] τὸν ἀνεξιχνίαστον πλοῦτον RP<Rf>τὸ ἀνεξιχνίαστον πλοῦτος τοῦ Χριστοῦ,
καὶ φωτίσαι <RF>πάντας Treg NIV RP ] – WH<Rf>πάντας τίς ἡ οἰκονομία τοῦ μυστηρίου τοῦ ἀποκεκρυμμένου ἀπὸ τῶν αἰώνων ἐν τῷ θεῷ τῷ τὰ πάντα <RF>κτίσαντι WH Treg NIV ] + διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>κτίσαντι,
ἵνα γνωρισθῇ νῦν ταῖς ἀρχαῖς καὶ ταῖς ἐξουσίαις ἐν τοῖς ἐπουρανίοις διὰ τῆς ἐκκλησίας ἡ πολυποίκιλος σοφία τοῦ θεοῦ,
κατὰ πρόθεσιν τῶν αἰώνων ἣν ἐποίησεν ἐν <RF>τῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῷ Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ κυρίῳ ἡμῶν,
ἐν ᾧ ἔχομεν τὴν παρρησίαν <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>καὶ προσαγωγὴν ἐν πεποιθήσει διὰ τῆς πίστεως αὐτοῦ.
διὸ αἰτοῦμαι μὴ <RF>ἐγκακεῖν WH Treg NIV ] ἐκκακεῖν RP<Rf>ἐγκακεῖν ἐν ταῖς θλίψεσίν μου ὑπὲρ ὑμῶν, ἥτις ἐστὶν δόξα ὑμῶν.<CM>
Τούτου χάριν κάμπτω τὰ γόνατά μου πρὸς τὸν <RF>πατέρα WH Treg NIV ] + τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>πατέρα,
ἐξ οὗ πᾶσα πατριὰ ἐν οὐρανοῖς καὶ ἐπὶ γῆς ὀνομάζεται,
ἵνα <RF>δῷ WH Treg NIV ] δῴη RP<Rf>δῷ ὑμῖν κατὰ <RF>τὸ πλοῦτος WH Treg NIV ] τὸν πλοῦτον RP<Rf>τὸ πλοῦτος τῆς δόξης αὐτοῦ δυνάμει κραταιωθῆναι διὰ τοῦ πνεύματος αὐτοῦ εἰς τὸν ἔσω ἄνθρωπον,
κατοικῆσαι τὸν Χριστὸν διὰ τῆς πίστεως ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν ἐν ἀγάπῃ ἐρριζωμένοι καὶ τεθεμελιωμένοι,
ἵνα ἐξισχύσητε καταλαβέσθαι σὺν πᾶσιν τοῖς ἁγίοις τί τὸ πλάτος καὶ μῆκος καὶ <RF>ὕψος καὶ βάθος WH Treg NIV ] βάθος καὶ ὕψος RP<Rf>ὕψος καὶ βάθος,
γνῶναί τε τὴν ὑπερβάλλουσαν τῆς γνώσεως ἀγάπην τοῦ Χριστοῦ, ἵνα πληρωθῆτε εἰς πᾶν τὸ πλήρωμα τοῦ θεοῦ.<CM>
Τῷ δὲ δυναμένῳ ὑπὲρ πάντα ποιῆσαι ὑπερεκπερισσοῦ ὧν αἰτούμεθα ἢ νοοῦμεν κατὰ τὴν δύναμιν τὴν ἐνεργουμένην ἐν ἡμῖν,
αὐτῷ ἡ δόξα ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ εἰς πάσας τὰς γενεὰς τοῦ αἰῶνος τῶν αἰώνων ἀμήν.<CM>
Παρακαλῶ οὖν ὑμᾶς ἐγὼ ὁ δέσμιος ἐν κυρίῳ ἀξίως περιπατῆσαι τῆς κλήσεως ἧς ἐκλήθητε,
μετὰ πάσης ταπεινοφροσύνης καὶ πραΰτητος, μετὰ μακροθυμίας, ἀνεχόμενοι ἀλλήλων ἐν ἀγάπῃ,
σπουδάζοντες τηρεῖν τὴν ἑνότητα τοῦ πνεύματος ἐν τῷ συνδέσμῳ τῆς εἰρήνης
ἓν σῶμα καὶ ἓν πνεῦμα, καθὼς καὶ ἐκλήθητε ἐν μιᾷ ἐλπίδι τῆς κλήσεως ὑμῶν
εἷς κύριος, μία πίστις, ἓν βάπτισμα
εἷς θεὸς καὶ πατὴρ πάντων, ὁ ἐπὶ πάντων καὶ διὰ πάντων καὶ ἐν <RF>πᾶσιν WH Treg NIV ] + ἡμῖν RP<Rf>πᾶσιν.<CM>
Ἑνὶ δὲ ἑκάστῳ ἡμῶν ἐδόθη <RF>ἡ WH NIV RP ] – Treg<Rf>ἡ χάρις κατὰ τὸ μέτρον τῆς δωρεᾶς τοῦ Χριστοῦ.
διὸ λέγει Ἀναβὰς εἰς ὕψος ᾐχμαλώτευσεν αἰχμαλωσίαν, <RF>ἔδωκεν NIV ] καὶ ἔδωκεν WH Treg RP<Rf>ἔδωκεν δόματα τοῖς ἀνθρώποις.
τὸ δὲ Ἀνέβη τί ἐστιν εἰ μὴ ὅτι καὶ <RF>κατέβη WH Treg NIV ] + πρῶτον RP<Rf>κατέβη εἰς τὰ κατώτερα μέρη τῆς γῆς;
ὁ καταβὰς αὐτός ἐστιν καὶ ὁ ἀναβὰς ὑπεράνω πάντων τῶν οὐρανῶν, ἵνα πληρώσῃ τὰ πάντα.
καὶ αὐτὸς ἔδωκεν τοὺς μὲν ἀποστόλους, τοὺς δὲ προφήτας, τοὺς δὲ εὐαγγελιστάς, τοὺς δὲ ποιμένας καὶ διδασκάλους,
πρὸς τὸν καταρτισμὸν τῶν ἁγίων εἰς ἔργον διακονίας, εἰς οἰκοδομὴν τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ,
μέχρι καταντήσωμεν οἱ πάντες εἰς τὴν ἑνότητα τῆς πίστεως καὶ τῆς ἐπιγνώσεως τοῦ υἱοῦ τοῦ θεοῦ, εἰς ἄνδρα τέλειον, εἰς μέτρον ἡλικίας τοῦ πληρώματος τοῦ Χριστοῦ,
ἵνα μηκέτι ὦμεν νήπιοι, κλυδωνιζόμενοι καὶ περιφερόμενοι παντὶ ἀνέμῳ τῆς διδασκαλίας ἐν τῇ κυβείᾳ τῶν ἀνθρώπων ἐν πανουργίᾳ πρὸς τὴν μεθοδείαν τῆς πλάνης,
ἀληθεύοντες δὲ ἐν ἀγάπῃ αὐξήσωμεν εἰς αὐτὸν τὰ πάντα, ὅς ἐστιν ἡ κεφαλή, <RF>Χριστός WH Treg NIV ] ὁ Χριστός RP<Rf>Χριστός,
ἐξ οὗ πᾶν τὸ σῶμα συναρμολογούμενον καὶ συμβιβαζόμενον διὰ πάσης ἁφῆς τῆς ἐπιχορηγίας κατ’ ἐνέργειαν ἐν μέτρῳ ἑνὸς ἑκάστου μέρους τὴν αὔξησιν τοῦ σώματος ποιεῖται εἰς οἰκοδομὴν ἑαυτοῦ ἐν ἀγάπῃ.<CM>
Τοῦτο οὖν λέγω καὶ μαρτύρομαι ἐν κυρίῳ, μηκέτι ὑμᾶς περιπατεῖν καθὼς καὶ <RF>τὰ WH Treg NIV ] + λοιπὰ RP<Rf>τὰ ἔθνη περιπατεῖ ἐν ματαιότητι τοῦ νοὸς αὐτῶν,
<RF>ἐσκοτωμένοι WH Treg NIV ] ἐσκοτισμένοι RP<Rf>ἐσκοτωμένοι τῇ διανοίᾳ ὄντες, ἀπηλλοτριωμένοι τῆς ζωῆς τοῦ θεοῦ, διὰ τὴν ἄγνοιαν τὴν οὖσαν ἐν αὐτοῖς, διὰ τὴν πώρωσιν τῆς καρδίας αὐτῶν,
οἵτινες ἀπηλγηκότες ἑαυτοὺς παρέδωκαν τῇ ἀσελγείᾳ εἰς ἐργασίαν ἀκαθαρσίας πάσης ἐν πλεονεξίᾳ.
ὑμεῖς δὲ οὐχ οὕτως ἐμάθετε τὸν Χριστόν,
εἴ γε αὐτὸν ἠκούσατε καὶ ἐν αὐτῷ ἐδιδάχθητε, καθώς ἐστιν ἀλήθεια ἐν τῷ Ἰησοῦ,
ἀποθέσθαι ὑμᾶς κατὰ τὴν προτέραν ἀναστροφὴν τὸν παλαιὸν ἄνθρωπον τὸν φθειρόμενον κατὰ τὰς ἐπιθυμίας τῆς ἀπάτης,
ἀνανεοῦσθαι δὲ τῷ πνεύματι τοῦ νοὸς ὑμῶν,
καὶ ἐνδύσασθαι τὸν καινὸν ἄνθρωπον τὸν κατὰ θεὸν κτισθέντα ἐν δικαιοσύνῃ καὶ ὁσιότητι τῆς ἀληθείας.<CM>
Διὸ ἀποθέμενοι τὸ ψεῦδος λαλεῖτε ἀλήθειαν ἕκαστος μετὰ τοῦ πλησίον αὐτοῦ, ὅτι ἐσμὲν ἀλλήλων μέλη.
ὀργίζεσθε καὶ μὴ ἁμαρτάνετε ὁ ἥλιος μὴ ἐπιδυέτω <RF>ἐπὶ WH Treg ] + τῷ NIV RP<Rf>ἐπὶ παροργισμῷ ὑμῶν,
μηδὲ δίδοτε τόπον τῷ διαβόλῳ.
ὁ κλέπτων μηκέτι κλεπτέτω, μᾶλλον δὲ κοπιάτω ἐργαζόμενος <RF>ταῖς ἰδίαις χερσὶν τὸ ἀγαθόν Treg NIV ] ταῖς χερσὶν τὸ ἀγαθόν WH; τὸ ἀγαθόν ταῖς χερσὶν RP<Rf>ταῖς ἰδίαις χερσὶν τὸ ἀγαθόν, ἵνα ἔχῃ μεταδιδόναι τῷ χρείαν ἔχοντι.
πᾶς λόγος σαπρὸς ἐκ τοῦ στόματος ὑμῶν μὴ ἐκπορευέσθω, ἀλλὰ εἴ τις ἀγαθὸς πρὸς οἰκοδομὴν τῆς χρείας, ἵνα δῷ χάριν τοῖς ἀκούουσιν.
καὶ μὴ λυπεῖτε τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον τοῦ θεοῦ, ἐν ᾧ ἐσφραγίσθητε εἰς ἡμέραν ἀπολυτρώσεως.
πᾶσα πικρία καὶ θυμὸς καὶ ὀργὴ καὶ κραυγὴ καὶ βλασφημία ἀρθήτω ἀφ’ ὑμῶν σὺν πάσῃ κακίᾳ.
<RF>γίνεσθε Holmes WHmarg ] + δὲ WH Treg NIV RP<Rf>γίνεσθε εἰς ἀλλήλους χρηστοί, εὔσπλαγχνοι, χαριζόμενοι ἑαυτοῖς καθὼς καὶ ὁ θεὸς ἐν Χριστῷ ἐχαρίσατο <RF>ὑμῖν WH Treg NIV ] ἡμῖν RP<Rf>ὑμῖν.
γίνεσθε οὖν μιμηταὶ τοῦ θεοῦ, ὡς τέκνα ἀγαπητά,
καὶ περιπατεῖτε ἐν ἀγάπῃ, καθὼς καὶ ὁ Χριστὸς ἠγάπησεν <RF>ἡμᾶς RP NIV ] ὑμᾶς WH Treg<Rf>ἡμᾶς καὶ παρέδωκεν ἑαυτὸν ὑπὲρ <RF>ἡμῶν RP NIV Treg ] ὑμῶν WH<Rf>ἡμῶν προσφορὰν καὶ θυσίαν τῷ θεῷ εἰς ὀσμὴν εὐωδίας.<CM>
Πορνεία δὲ καὶ <RF>ἀκαθαρσία πᾶσα WH Treg NIV ] πᾶσα ἀκαθαρσία RP<Rf>ἀκαθαρσία πᾶσα ἢ πλεονεξία μηδὲ ὀνομαζέσθω ἐν ὑμῖν, καθὼς πρέπει ἁγίοις,
καὶ αἰσχρότης καὶ μωρολογία ἢ εὐτραπελία, <RF>ἃ οὐκ ἀνῆκεν WH Treg NIV ] τὰ οὐκ ἀνήκοντα RP<Rf>ἃ οὐκ ἀνῆκεν, ἀλλὰ μᾶλλον εὐχαριστία.
τοῦτο γὰρ <RF>ἴστε WH Treg NIV ] ἔστε RP<Rf>ἴστε γινώσκοντες ὅτι πᾶς πόρνος ἢ ἀκάθαρτος ἢ πλεονέκτης, <RF>ὅ WH Treg NIV ] ὅς RP<Rf>ὅ ἐστιν εἰδωλολάτρης, οὐκ ἔχει κληρονομίαν ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ Χριστοῦ καὶ θεοῦ.<CM>
Μηδεὶς ὑμᾶς ἀπατάτω κενοῖς λόγοις, διὰ ταῦτα γὰρ ἔρχεται ἡ ὀργὴ τοῦ θεοῦ ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τῆς ἀπειθείας.
μὴ οὖν γίνεσθε συμμέτοχοι αὐτῶν
ἦτε γάρ ποτε σκότος, νῦν δὲ φῶς ἐν κυρίῳ ὡς τέκνα φωτὸς περιπατεῖτε,
ὁ γὰρ καρπὸς τοῦ <RF>φωτὸς WH Treg NIV ] πνεύματος RP<Rf>φωτὸς ἐν πάσῃ ἀγαθωσύνῃ καὶ δικαιοσύνῃ καὶ ἀληθείᾳ,
δοκιμάζοντες τί ἐστιν εὐάρεστον τῷ κυρίῳ
καὶ μὴ συγκοινωνεῖτε τοῖς ἔργοις τοῖς ἀκάρποις τοῦ σκότους, μᾶλλον δὲ καὶ ἐλέγχετε,
τὰ γὰρ κρυφῇ γινόμενα ὑπ’ αὐτῶν αἰσχρόν ἐστιν καὶ λέγειν
τὰ δὲ πάντα ἐλεγχόμενα ὑπὸ τοῦ φωτὸς φανεροῦται,
πᾶν γὰρ τὸ φανερούμενον φῶς ἐστιν. διὸ λέγει Ἔγειρε, ὁ καθεύδων, καὶ ἀνάστα ἐκ τῶν νεκρῶν, καὶ ἐπιφαύσει σοι ὁ Χριστός.<CM>
Βλέπετε οὖν <RF>ἀκριβῶς πῶς WH NIV ] πῶς ἀκριβῶς Treg RP<Rf>ἀκριβῶς πῶς περιπατεῖτε, μὴ ὡς ἄσοφοι ἀλλ’ ὡς σοφοί,
ἐξαγοραζόμενοι τὸν καιρόν, ὅτι αἱ ἡμέραι πονηραί εἰσιν.
διὰ τοῦτο μὴ γίνεσθε ἄφρονες, ἀλλὰ <RF>συνίετε WH Treg NIV ] συνιέντες RP<Rf>συνίετε τί τὸ θέλημα τοῦ κυρίου
καὶ μὴ μεθύσκεσθε οἴνῳ, ἐν ᾧ ἐστιν ἀσωτία, ἀλλὰ πληροῦσθε ἐν πνεύματι,
λαλοῦντες <RF>ἑαυτοῖς WH Treg RP ] + ἐν NIV<Rf>ἑαυτοῖς ψαλμοῖς καὶ ὕμνοις καὶ ᾠδαῖς πνευματικαῖς, ᾄδοντες καὶ <RF>ψάλλοντες WH NIV ] + ἐν Treg RP<Rf>ψάλλοντες τῇ καρδίᾳ ὑμῶν τῷ κυρίῳ,
εὐχαριστοῦντες πάντοτε ὑπὲρ πάντων ἐν ὀνόματι τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ τῷ θεῷ καὶ πατρί,
ὑποτασσόμενοι ἀλλήλοις ἐν φόβῳ Χριστοῦ.<CM>
Αἱ γυναῖκες τοῖς ἰδίοις <RF>ἀνδράσιν WH NIV ] + ὑποτασσέσθωσαν Treg; + ὑποτάσσεσθε RP<Rf>ἀνδράσιν ὡς τῷ κυρίῳ,
ὅτι ἀνήρ ἐστιν κεφαλὴ τῆς γυναικὸς ὡς καὶ ὁ Χριστὸς κεφαλὴ τῆς ἐκκλησίας, <RF>αὐτὸς WH Treg NIV ] καὶ αὐτὸς ἐστιν RP<Rf>αὐτὸς σωτὴρ τοῦ σώματος.
ἀλλὰ <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσπερ RP<Rf>ὡς ἡ ἐκκλησία ὑποτάσσεται τῷ Χριστῷ, οὕτως καὶ αἱ γυναῖκες <RF>τοῖς WH Treg NIV ] + ἰδίοις RP<Rf>τοῖς ἀνδράσιν ἐν παντί.<CM>
Οἱ ἄνδρες, ἀγαπᾶτε τὰς <RF>γυναῖκας WH Treg NIV ] + ἑαυτῶν RP<Rf>γυναῖκας, καθὼς καὶ ὁ Χριστὸς ἠγάπησεν τὴν ἐκκλησίαν καὶ ἑαυτὸν παρέδωκεν ὑπὲρ αὐτῆς,
ἵνα αὐτὴν ἁγιάσῃ καθαρίσας τῷ λουτρῷ τοῦ ὕδατος ἐν ῥήματι,
ἵνα παραστήσῃ <RF>αὐτὸς WH Treg NIV ] αὐτὴν RP<Rf>αὐτὸς ἑαυτῷ ἔνδοξον τὴν ἐκκλησίαν, μὴ ἔχουσαν σπίλον ἢ ῥυτίδα ἤ τι τῶν τοιούτων, ἀλλ’ ἵνα ᾖ ἁγία καὶ ἄμωμος.
οὕτως ὀφείλουσιν <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ οἱ ἄνδρες ἀγαπᾶν τὰς ἑαυτῶν γυναῖκας ὡς τὰ ἑαυτῶν σώματα ὁ ἀγαπῶν τὴν ἑαυτοῦ γυναῖκα ἑαυτὸν ἀγαπᾷ,
οὐδεὶς γάρ ποτε τὴν ἑαυτοῦ σάρκα ἐμίσησεν, ἀλλὰ ἐκτρέφει καὶ θάλπει αὐτήν, καθὼς καὶ ὁ <RF>Χριστὸς WH Treg NIV ] κύριος RP<Rf>Χριστὸς τὴν ἐκκλησίαν,
ὅτι μέλη ἐσμὲν τοῦ σώματος <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + ἐκ τῆς σαρκός αὐτοῦ καί ἐκ τῶν ὀστέων αὐτοῦ RP<Rf>αὐτοῦ.
ἀντὶ τούτου καταλείψει ἄνθρωπος <RF>τὸν WH NIV RP ] – Treg<Rf>τὸν <RF>πατέρα WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>πατέρα καὶ <RF>τὴν WH NIV RP ] – Treg<Rf>τὴν μητέρα καὶ προσκολληθήσεται <RF>τῇ γυναικὶ Treg ] πρὸς τὴν γυναῖκα WH NIV RP<Rf>τῇ γυναικὶ αὐτοῦ, καὶ ἔσονται οἱ δύο εἰς σάρκα μίαν.
τὸ μυστήριον τοῦτο μέγα ἐστίν, ἐγὼ δὲ λέγω εἰς Χριστὸν καὶ εἰς τὴν ἐκκλησίαν.
πλὴν καὶ ὑμεῖς οἱ καθ’ ἕνα ἕκαστος τὴν ἑαυτοῦ γυναῖκα οὕτως ἀγαπάτω ὡς ἑαυτόν, ἡ δὲ γυνὴ ἵνα φοβῆται τὸν ἄνδρα.<CM>
Τὰ τέκνα, ὑπακούετε τοῖς γονεῦσιν ὑμῶν ἐν κυρίῳ, τοῦτο γάρ ἐστιν δίκαιον
τίμα τὸν πατέρα σου καὶ τὴν μητέρα, ἥτις ἐστὶν ἐντολὴ πρώτη ἐν ἐπαγγελίᾳ,
ἵνα εὖ σοι γένηται καὶ ἔσῃ μακροχρόνιος ἐπὶ τῆς γῆς.<CM>
Καὶ οἱ πατέρες, μὴ παροργίζετε τὰ τέκνα ὑμῶν, ἀλλὰ ἐκτρέφετε αὐτὰ ἐν παιδείᾳ καὶ νουθεσίᾳ κυρίου.<CM>
Οἱ δοῦλοι, ὑπακούετε τοῖς <RF>κατὰ σάρκα κυρίοις WH Treg NIV ] κυρίοις κατὰ σάρκα RP<Rf>κατὰ σάρκα κυρίοις μετὰ φόβου καὶ τρόμου ἐν ἁπλότητι τῆς καρδίας ὑμῶν ὡς τῷ Χριστῷ,
μὴ κατ’ ὀφθαλμοδουλίαν ὡς ἀνθρωπάρεσκοι ἀλλ’ ὡς <RF>δοῦλοι WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>δοῦλοι Χριστοῦ ποιοῦντες τὸ θέλημα τοῦ θεοῦ, ἐκ ψυχῆς
μετ’ εὐνοίας δουλεύοντες, ὡς τῷ κυρίῳ καὶ οὐκ ἀνθρώποις,
εἰδότες ὅτι <RF>ἕκαστος ὃ ἂν Treg ] ἕκαστος ἐάν τι WH NIV; ὃ ἐάν τι ἕκαστος RP<Rf>ἕκαστος, ὃ ἂν ποιήσῃ ἀγαθόν, τοῦτο <RF>κομίσεται WH Treg NIV ] κομιεῖται RP<Rf>κομίσεται <RF>παρὰ WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>παρὰ κυρίου, εἴτε δοῦλος εἴτε ἐλεύθερος.<CM>
Καὶ οἱ κύριοι, τὰ αὐτὰ ποιεῖτε πρὸς αὐτούς, ἀνιέντες τὴν ἀπειλήν, εἰδότες ὅτι καὶ <RF>αὐτῶν καὶ ὑμῶν WH Treg NIV ] ὑμῶν αὐτῶν RP<Rf>αὐτῶν καὶ ὑμῶν ὁ κύριός ἐστιν ἐν οὐρανοῖς, καὶ προσωπολημψία οὐκ ἔστιν παρ’ αὐτῷ.<CM>
<RF>Τοῦ λοιποῦ WH Treg NIV ] Τὸ λοιπόν ἀδελφοί μου RP<Rf>Τοῦ λοιποῦ ἐνδυναμοῦσθε ἐν κυρίῳ καὶ ἐν τῷ κράτει τῆς ἰσχύος αὐτοῦ.
ἐνδύσασθε τὴν πανοπλίαν τοῦ θεοῦ πρὸς τὸ δύνασθαι ὑμᾶς στῆναι πρὸς τὰς μεθοδείας τοῦ διαβόλου
ὅτι οὐκ ἔστιν ἡμῖν ἡ πάλη πρὸς αἷμα καὶ σάρκα, ἀλλὰ πρὸς τὰς ἀρχάς, πρὸς τὰς ἐξουσίας, πρὸς τοὺς κοσμοκράτορας τοῦ <RF>σκότους WH Treg NIV ] + τοῦ αἰῶνος RP<Rf>σκότους τούτου, πρὸς τὰ πνευματικὰ τῆς πονηρίας ἐν τοῖς ἐπουρανίοις.
διὰ τοῦτο ἀναλάβετε τὴν πανοπλίαν τοῦ θεοῦ, ἵνα δυνηθῆτε ἀντιστῆναι ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῇ πονηρᾷ καὶ ἅπαντα κατεργασάμενοι στῆναι.
στῆτε οὖν περιζωσάμενοι τὴν ὀσφὺν ὑμῶν ἐν ἀληθείᾳ, καὶ ἐνδυσάμενοι τὸν θώρακα τῆς δικαιοσύνης,
καὶ ὑποδησάμενοι τοὺς πόδας ἐν ἑτοιμασίᾳ τοῦ εὐαγγελίου τῆς εἰρήνης,
<RF>ἐν WH Treg NIV ] ἐπὶ RP<Rf>ἐν πᾶσιν ἀναλαβόντες τὸν θυρεὸν τῆς πίστεως, ἐν ᾧ δυνήσεσθε πάντα τὰ βέλη τοῦ <RF>πονηροῦ Holmes WHmarg Tregmarg ] + τὰ WH Treg NIV RP<Rf>πονηροῦ πεπυρωμένα σβέσαι
καὶ τὴν περικεφαλαίαν τοῦ σωτηρίου <RF>δέξασθε WH Treg NIV ] δέξασθαι RP<Rf>δέξασθε, καὶ τὴν μάχαιραν τοῦ πνεύματος, ὅ ἐστιν ῥῆμα θεοῦ,
διὰ πάσης προσευχῆς καὶ δεήσεως, προσευχόμενοι ἐν παντὶ καιρῷ ἐν πνεύματι, καὶ εἰς <RF>αὐτὸ WH Treg NIV ] + τοῦτο RP<Rf>αὐτὸ ἀγρυπνοῦντες ἐν πάσῃ προσκαρτερήσει καὶ δεήσει περὶ πάντων τῶν ἁγίων,
καὶ ὑπὲρ ἐμοῦ, ἵνα μοι δοθῇ λόγος ἐν ἀνοίξει τοῦ στόματός μου, ἐν παρρησίᾳ γνωρίσαι τὸ μυστήριον τοῦ εὐαγγελίου
ὑπὲρ οὗ πρεσβεύω ἐν ἁλύσει, ἵνα ἐν αὐτῷ παρρησιάσωμαι ὡς δεῖ με λαλῆσαι.<CM>
Ἵνα δὲ <RF>εἰδῆτε καὶ ὑμεῖς WH NIV RP ] καὶ ὑμεῖς εἰδῆτε Treg<Rf>εἰδῆτε καὶ ὑμεῖς τὰ κατ’ ἐμέ, τί πράσσω, πάντα <RF>γνωρίσει ὑμῖν WH Treg NIV ] ὑμῖν γνωρίσει RP<Rf>γνωρίσει ὑμῖν Τυχικὸς ὁ ἀγαπητὸς ἀδελφὸς καὶ πιστὸς διάκονος ἐν κυρίῳ,
ὃν ἔπεμψα πρὸς ὑμᾶς εἰς αὐτὸ τοῦτο ἵνα γνῶτε τὰ περὶ ἡμῶν καὶ παρακαλέσῃ τὰς καρδίας ὑμῶν.<CM>
Εἰρήνη τοῖς ἀδελφοῖς καὶ ἀγάπη μετὰ πίστεως ἀπὸ θεοῦ πατρὸς καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ.
ἡ χάρις μετὰ πάντων τῶν ἀγαπώντων τὸν κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστὸν ἐν <RF>ἀφθαρσίᾳ WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>ἀφθαρσίᾳ.<CM>
Παῦλος καὶ Τιμόθεος δοῦλοι <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ πᾶσιν τοῖς ἁγίοις ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τοῖς οὖσιν ἐν Φιλίπποις σὺν ἐπισκόποις καὶ διακόνοις
χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ πατρὸς ἡμῶν καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Εὐχαριστῶ τῷ θεῷ μου ἐπὶ πάσῃ τῇ μνείᾳ ὑμῶν
πάντοτε ἐν πάσῃ δεήσει μου ὑπὲρ πάντων ὑμῶν, μετὰ χαρᾶς τὴν δέησιν ποιούμενος,
ἐπὶ τῇ κοινωνίᾳ ὑμῶν εἰς τὸ εὐαγγέλιον ἀπὸ <RF>τῆς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῆς πρώτης ἡμέρας ἄχρι τοῦ νῦν,
πεποιθὼς αὐτὸ τοῦτο ὅτι ὁ ἐναρξάμενος ἐν ὑμῖν ἔργον ἀγαθὸν ἐπιτελέσει ἄχρι ἡμέρας <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ Treg NIV RP ] Ἰησοῦ Χριστοῦ WH<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ
καθώς ἐστιν δίκαιον ἐμοὶ τοῦτο φρονεῖν ὑπὲρ πάντων ὑμῶν, διὰ τὸ ἔχειν με ἐν τῇ καρδίᾳ ὑμᾶς, ἔν τε τοῖς δεσμοῖς μου καὶ ἐν τῇ ἀπολογίᾳ καὶ βεβαιώσει τοῦ εὐαγγελίου συγκοινωνούς μου τῆς χάριτος πάντας ὑμᾶς ὄντας
μάρτυς γάρ <RF>μου WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>μου ὁ θεός, ὡς ἐπιποθῶ πάντας ὑμᾶς ἐν σπλάγχνοις <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ.
καὶ τοῦτο προσεύχομαι ἵνα ἡ ἀγάπη ὑμῶν ἔτι μᾶλλον καὶ μᾶλλον περισσεύῃ ἐν ἐπιγνώσει καὶ πάσῃ αἰσθήσει,
εἰς τὸ δοκιμάζειν ὑμᾶς τὰ διαφέροντα, ἵνα ἦτε εἰλικρινεῖς καὶ ἀπρόσκοποι εἰς ἡμέραν Χριστοῦ,
πεπληρωμένοι <RF>καρπὸν δικαιοσύνης τὸν WH Treg NIV ] καρπῶν δικαιοσύνης τῶν RP<Rf>καρπὸν δικαιοσύνης τὸν διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ εἰς δόξαν καὶ ἔπαινον θεοῦ.<CM>
Γινώσκειν δὲ ὑμᾶς βούλομαι, ἀδελφοί, ὅτι τὰ κατ’ ἐμὲ μᾶλλον εἰς προκοπὴν τοῦ εὐαγγελίου ἐλήλυθεν,
ὥστε τοὺς δεσμούς μου φανεροὺς ἐν Χριστῷ γενέσθαι ἐν ὅλῳ τῷ πραιτωρίῳ καὶ τοῖς λοιποῖς πᾶσιν,
καὶ τοὺς πλείονας τῶν ἀδελφῶν ἐν κυρίῳ πεποιθότας τοῖς δεσμοῖς μου περισσοτέρως τολμᾶν ἀφόβως τὸν <RF>λόγον RP NA ] + τοῦ θεοῦ WH Treg NIV<Rf>λόγον λαλεῖν.<CM>
Τινὲς μὲν καὶ διὰ φθόνον καὶ ἔριν, τινὲς δὲ καὶ δι’ εὐδοκίαν τὸν Χριστὸν κηρύσσουσιν
οἱ μὲν ἐξ <RF>ἀγάπης … κεῖμαι WH Treg NIV ] ἐριθείας τὸν Χριστὸν καταγγέλλουσιν, οὐχ ἁγνῶς, οἰόμενοι θλῖψιν ἐπιφέρειν τοῖς δεσμοῖς μου RP<Rf>ἀγάπης, εἰδότες ὅτι εἰς ἀπολογίαν τοῦ εὐαγγελίου κεῖμαι,
οἱ δὲ ἐξ <RF>ἐριθείας … δεσμοῖς μου WH Treg NIV ] ἀγάπης, εἰδότες ὅτι εἰς ἀπολογίαν τοῦ εὐαγγελίου κεῖμαι RP<Rf>ἐριθείας τὸν Χριστὸν καταγγέλλουσιν, οὐχ ἁγνῶς, οἰόμενοι θλῖψιν ἐγείρειν τοῖς δεσμοῖς μου.
τί γάρ; πλὴν <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι παντὶ τρόπῳ, εἴτε προφάσει εἴτε ἀληθείᾳ, Χριστὸς καταγγέλλεται, καὶ ἐν τούτῳ χαίρω ἀλλὰ καὶ χαρήσομαι,
οἶδα γὰρ ὅτι τοῦτό μοι ἀποβήσεται εἰς σωτηρίαν διὰ τῆς ὑμῶν δεήσεως καὶ ἐπιχορηγίας τοῦ πνεύματος Ἰησοῦ Χριστοῦ,
κατὰ τὴν ἀποκαραδοκίαν καὶ ἐλπίδα μου ὅτι ἐν οὐδενὶ αἰσχυνθήσομαι, ἀλλ’ ἐν πάσῃ παρρησίᾳ ὡς πάντοτε καὶ νῦν μεγαλυνθήσεται Χριστὸς ἐν τῷ σώματί μου, εἴτε διὰ ζωῆς εἴτε διὰ θανάτου.
ἐμοὶ γὰρ τὸ ζῆν Χριστὸς καὶ τὸ ἀποθανεῖν κέρδος.
εἰ δὲ τὸ ζῆν ἐν σαρκί, τοῦτό μοι καρπὸς ἔργου — καὶ τί αἱρήσομαι οὐ γνωρίζω
συνέχομαι δὲ ἐκ τῶν δύο, τὴν ἐπιθυμίαν ἔχων εἰς τὸ ἀναλῦσαι καὶ σὺν Χριστῷ εἶναι, πολλῷ <RF>γὰρ WH Treg NIV ] – RP<Rf>γὰρ μᾶλλον κρεῖσσον,
τὸ δὲ ἐπιμένειν <RF>ἐν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἐν τῇ σαρκὶ ἀναγκαιότερον δι’ ὑμᾶς.
καὶ τοῦτο πεποιθὼς οἶδα ὅτι μενῶ καὶ <RF>παραμενῶ WH Treg NIV ] συμπαραμενῶ RP<Rf>παραμενῶ πᾶσιν ὑμῖν εἰς τὴν ὑμῶν προκοπὴν καὶ χαρὰν τῆς πίστεως,
ἵνα τὸ καύχημα ὑμῶν περισσεύῃ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ ἐν ἐμοὶ διὰ τῆς ἐμῆς παρουσίας πάλιν πρὸς ὑμᾶς.<CM>
Μόνον ἀξίως τοῦ εὐαγγελίου τοῦ Χριστοῦ πολιτεύεσθε, ἵνα εἴτε ἐλθὼν καὶ ἰδὼν ὑμᾶς εἴτε ἀπὼν <RF>ἀκούω WH Treg NIV ] ἀκούσω RP<Rf>ἀκούω τὰ περὶ ὑμῶν, ὅτι στήκετε ἐν ἑνὶ πνεύματι, μιᾷ ψυχῇ συναθλοῦντες τῇ πίστει τοῦ εὐαγγελίου,
καὶ μὴ πτυρόμενοι ἐν μηδενὶ ὑπὸ τῶν ἀντικειμένων (ἥτις <RF>ἐστὶν αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτοῖς μέν ἐστιν RP<Rf>ἐστὶν αὐτοῖς ἔνδειξις ἀπωλείας, <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] ὑμῖν RP<Rf>ὑμῶν δὲ σωτηρίας, καὶ τοῦτο ἀπὸ θεοῦ,
ὅτι ὑμῖν ἐχαρίσθη τὸ ὑπὲρ Χριστοῦ, οὐ μόνον τὸ εἰς αὐτὸν πιστεύειν ἀλλὰ καὶ τὸ ὑπὲρ αὐτοῦ πάσχειν),
τὸν αὐτὸν ἀγῶνα ἔχοντες οἷον εἴδετε ἐν ἐμοὶ καὶ νῦν ἀκούετε ἐν ἐμοί.<CM>
Εἴ τις οὖν παράκλησις ἐν Χριστῷ, εἴ τι παραμύθιον ἀγάπης, εἴ τις κοινωνία πνεύματος, εἴ τις σπλάγχνα καὶ οἰκτιρμοί,
πληρώσατέ μου τὴν χαρὰν ἵνα τὸ αὐτὸ φρονῆτε, τὴν αὐτὴν ἀγάπην ἔχοντες, σύμψυχοι, τὸ ἓν φρονοῦντες,
μηδὲν κατ’ ἐριθείαν <RF>μηδὲ κατὰ WH Treg NIV ] ἢ RP<Rf>μηδὲ κατὰ κενοδοξίαν, ἀλλὰ τῇ ταπεινοφροσύνῃ ἀλλήλους ἡγούμενοι ὑπερέχοντας ἑαυτῶν,
μὴ τὰ ἑαυτῶν <RF>ἕκαστοι WH Treg ] ἕκαστος NIV RP<Rf>ἕκαστοι <RF>σκοποῦντες WH Treg NIV ] σκοπεῖτε RP<Rf>σκοποῦντες, ἀλλὰ καὶ τὰ ἑτέρων <RF>ἕκαστοι WH Treg NIV ] ἕκαστος RP<Rf>ἕκαστοι.
τοῦτο <RF>φρονεῖτε WH Treg NIV ] γὰρ φρονείσθω RP<Rf>φρονεῖτε ἐν ὑμῖν ὃ καὶ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ,
ὃς ἐν μορφῇ θεοῦ ὑπάρχων οὐχ ἁρπαγμὸν ἡγήσατο τὸ εἶναι ἴσα θεῷ,
ἀλλὰ ἑαυτὸν ἐκένωσεν μορφὴν δούλου λαβών, ἐν ὁμοιώματι ἀνθρώπων γενόμενος καὶ σχήματι εὑρεθεὶς ὡς ἄνθρωπος
ἐταπείνωσεν ἑαυτὸν γενόμενος ὑπήκοος μέχρι θανάτου, θανάτου δὲ σταυροῦ
διὸ καὶ ὁ θεὸς αὐτὸν ὑπερύψωσεν, καὶ ἐχαρίσατο αὐτῷ <RF>τὸ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸ ὄνομα τὸ ὑπὲρ πᾶν ὄνομα,
ἵνα ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ πᾶν γόνυ κάμψῃ ἐπουρανίων καὶ ἐπιγείων καὶ καταχθονίων,
καὶ πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσηται ὅτι κύριος Ἰησοῦς Χριστὸς εἰς δόξαν θεοῦ πατρός.<CM>
Ὥστε, ἀγαπητοί μου, καθὼς πάντοτε ὑπηκούσατε, μὴ ὡς ἐν τῇ παρουσίᾳ μου μόνον ἀλλὰ νῦν πολλῷ μᾶλλον ἐν τῇ ἀπουσίᾳ μου, μετὰ φόβου καὶ τρόμου τὴν ἑαυτῶν σωτηρίαν κατεργάζεσθε,
<RF>θεὸς WH Treg NIV ] ὁ θεὸς RP<Rf>θεὸς γάρ ἐστιν ὁ ἐνεργῶν ἐν ὑμῖν καὶ τὸ θέλειν καὶ τὸ ἐνεργεῖν ὑπὲρ τῆς εὐδοκίας.<CM>
Πάντα ποιεῖτε χωρὶς γογγυσμῶν καὶ διαλογισμῶν,
ἵνα γένησθε ἄμεμπτοι καὶ ἀκέραιοι, τέκνα θεοῦ <RF>ἄμωμα μέσον WH Treg NIV ] ἀμώμητα ἐν μέσῳ RP<Rf>ἄμωμα μέσον γενεᾶς σκολιᾶς καὶ διεστραμμένης, ἐν οἷς φαίνεσθε ὡς φωστῆρες ἐν κόσμῳ
λόγον ζωῆς ἐπέχοντες, εἰς καύχημα ἐμοὶ εἰς ἡμέραν Χριστοῦ, ὅτι οὐκ εἰς κενὸν ἔδραμον οὐδὲ εἰς κενὸν ἐκοπίασα.
ἀλλὰ εἰ καὶ σπένδομαι ἐπὶ τῇ θυσίᾳ καὶ λειτουργίᾳ τῆς πίστεως ὑμῶν, χαίρω καὶ συγχαίρω πᾶσιν ὑμῖν
τὸ δὲ αὐτὸ καὶ ὑμεῖς χαίρετε καὶ συγχαίρετέ μοι.<CM>
Ἐλπίζω δὲ ἐν κυρίῳ Ἰησοῦ Τιμόθεον ταχέως πέμψαι ὑμῖν, ἵνα κἀγὼ εὐψυχῶ γνοὺς τὰ περὶ ὑμῶν.
οὐδένα γὰρ ἔχω ἰσόψυχον ὅστις γνησίως τὰ περὶ ὑμῶν μεριμνήσει,
οἱ πάντες γὰρ τὰ ἑαυτῶν ζητοῦσιν, οὐ τὰ <RF>Ἰησοῦ Χριστοῦ Treg NIV ] Χριστοῦ Ἰησοῦ WH RP<Rf>Ἰησοῦ Χριστοῦ.
τὴν δὲ δοκιμὴν αὐτοῦ γινώσκετε, ὅτι ὡς πατρὶ τέκνον σὺν ἐμοὶ ἐδούλευσεν εἰς τὸ εὐαγγέλιον.
τοῦτον μὲν οὖν ἐλπίζω πέμψαι ὡς ἂν ἀφίδω τὰ περὶ ἐμὲ ἐξαυτῆς
πέποιθα δὲ ἐν κυρίῳ ὅτι καὶ αὐτὸς ταχέως ἐλεύσομαι.<CM>
Ἀναγκαῖον δὲ ἡγησάμην Ἐπαφρόδιτον τὸν ἀδελφὸν καὶ συνεργὸν καὶ συστρατιώτην μου, ὑμῶν δὲ ἀπόστολον καὶ λειτουργὸν τῆς χρείας μου, πέμψαι πρὸς ὑμᾶς,
ἐπειδὴ ἐπιποθῶν ἦν πάντας <RF>ὑμᾶς Treg NIV RP ] + ἰδεῖν WH<Rf>ὑμᾶς, καὶ ἀδημονῶν διότι ἠκούσατε ὅτι ἠσθένησεν.
καὶ γὰρ ἠσθένησεν παραπλήσιον <RF>θανάτῳ Treg NIV RP ] θανάτου WH<Rf>θανάτῳ ἀλλὰ ὁ θεὸς <RF>ἠλέησεν αὐτόν WH Treg NIV ] αὐτόν ἠλέησεν RP<Rf>ἠλέησεν αὐτόν, οὐκ αὐτὸν δὲ μόνον ἀλλὰ καὶ ἐμέ, ἵνα μὴ λύπην ἐπὶ λύπην σχῶ.
σπουδαιοτέρως οὖν ἔπεμψα αὐτὸν ἵνα ἰδόντες αὐτὸν πάλιν χαρῆτε κἀγὼ ἀλυπότερος ὦ.
προσδέχεσθε οὖν αὐτὸν ἐν κυρίῳ μετὰ πάσης χαρᾶς, καὶ τοὺς τοιούτους ἐντίμους ἔχετε,
ὅτι διὰ τὸ ἔργον <RF>Χριστοῦ Treg NIV ] Κυρίου WH; τοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ μέχρι θανάτου ἤγγισεν, <RF>παραβολευσάμενος WH Treg NIV ] παραβουλευσάμενος RP<Rf>παραβολευσάμενος τῇ ψυχῇ ἵνα ἀναπληρώσῃ τὸ ὑμῶν ὑστέρημα τῆς πρός με λειτουργίας.<CM>
Τὸ λοιπόν, ἀδελφοί μου, χαίρετε ἐν κυρίῳ. τὰ αὐτὰ γράφειν ὑμῖν ἐμοὶ μὲν οὐκ ὀκνηρόν, ὑμῖν δὲ ἀσφαλές.<CM>
Βλέπετε τοὺς κύνας, βλέπετε τοὺς κακοὺς ἐργάτας, βλέπετε τὴν κατατομήν.
ἡμεῖς γάρ ἐσμεν ἡ περιτομή, οἱ πνεύματι θεοῦ λατρεύοντες καὶ καυχώμενοι ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ καὶ οὐκ ἐν σαρκὶ πεποιθότες,
καίπερ ἐγὼ ἔχων πεποίθησιν καὶ ἐν σαρκί.<CM><PF>Εἴ τις δοκεῖ ἄλλος πεποιθέναι ἐν σαρκί, ἐγὼ μᾶλλον
περιτομῇ ὀκταήμερος, ἐκ γένους Ἰσραήλ, φυλῆς Βενιαμίν, Ἑβραῖος ἐξ Ἑβραίων, κατὰ νόμον Φαρισαῖος,
κατὰ <RF>ζῆλος WH Treg NIV ] ζῆλον RP<Rf>ζῆλος διώκων τὴν ἐκκλησίαν, κατὰ δικαιοσύνην τὴν ἐν νόμῳ γενόμενος ἄμεμπτος.<CM>
Ἀλλὰ ἅτινα ἦν μοι κέρδη, ταῦτα ἥγημαι διὰ τὸν Χριστὸν ζημίαν.
ἀλλὰ <RF>μενοῦνγε WH NIV ] μέν οὖν Treg RP<Rf>μενοῦνγε καὶ ἡγοῦμαι πάντα ζημίαν εἶναι διὰ τὸ ὑπερέχον τῆς γνώσεως Χριστοῦ Ἰησοῦ τοῦ κυρίου μου δι’ ὃν τὰ πάντα ἐζημιώθην, καὶ ἡγοῦμαι <RF>σκύβαλα WH Treg NIV ] + εἶναι RP<Rf>σκύβαλα ἵνα Χριστὸν κερδήσω
καὶ εὑρεθῶ ἐν αὐτῷ, μὴ ἔχων ἐμὴν δικαιοσύνην τὴν ἐκ νόμου ἀλλὰ τὴν διὰ πίστεως Χριστοῦ, τὴν ἐκ θεοῦ δικαιοσύνην ἐπὶ τῇ πίστει,
τοῦ γνῶναι αὐτὸν καὶ τὴν δύναμιν τῆς ἀναστάσεως αὐτοῦ καὶ <RF>κοινωνίαν WH Treg ] τὴν κοινωνίαν τῶν NIV RP<Rf>κοινωνίαν παθημάτων αὐτοῦ, <RF>συμμορφιζόμενος WH Treg NIV ] συμμορφούμενος RP<Rf>συμμορφιζόμενος τῷ θανάτῳ αὐτοῦ,
εἴ πως καταντήσω εἰς τὴν ἐξανάστασιν <RF>τὴν ἐκ WH Treg NIV ] τῶν RP<Rf>τὴν ἐκ νεκρῶν.<CM>
Οὐχ ὅτι ἤδη ἔλαβον ἢ ἤδη τετελείωμαι, διώκω δὲ εἰ καὶ καταλάβω, ἐφ’ ᾧ καὶ κατελήμφθην ὑπὸ <RF>Χριστοῦ Treg ] Χριστοῦ Ἰησοῦ WH NIV; τοῦ Χριστοῦ Ἰησοῦ RP<Rf>Χριστοῦ.
ἀδελφοί, ἐγὼ ἐμαυτὸν <RF>οὐ Treg RP NA ] οὔπω WH NIV<Rf>οὐ λογίζομαι κατειληφέναι ἓν δέ, τὰ μὲν ὀπίσω ἐπιλανθανόμενος τοῖς δὲ ἔμπροσθεν ἐπεκτεινόμενος,
κατὰ σκοπὸν διώκω <RF>εἰς WH Treg NIV ] ἐπὶ RP<Rf>εἰς τὸ βραβεῖον τῆς ἄνω κλήσεως τοῦ θεοῦ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ.
ὅσοι οὖν τέλειοι, τοῦτο φρονῶμεν καὶ εἴ τι ἑτέρως φρονεῖτε, καὶ τοῦτο ὁ θεὸς ὑμῖν ἀποκαλύψει
πλὴν εἰς ὃ ἐφθάσαμεν, τῷ αὐτῷ <RF>στοιχεῖν WH Treg NIV ] + κανόνι τὸ ἀυτὸ φρονεῖν RP<Rf>στοιχεῖν.<CM>
Συμμιμηταί μου γίνεσθε, ἀδελφοί, καὶ σκοπεῖτε τοὺς οὕτω περιπατοῦντας καθὼς ἔχετε τύπον ἡμᾶς
πολλοὶ γὰρ περιπατοῦσιν οὓς πολλάκις ἔλεγον ὑμῖν, νῦν δὲ καὶ κλαίων λέγω, τοὺς ἐχθροὺς τοῦ σταυροῦ τοῦ Χριστοῦ,
ὧν τὸ τέλος ἀπώλεια, ὧν ὁ θεὸς ἡ κοιλία καὶ ἡ δόξα ἐν τῇ αἰσχύνῃ αὐτῶν, οἱ τὰ ἐπίγεια φρονοῦντες.
ἡμῶν γὰρ τὸ πολίτευμα ἐν οὐρανοῖς ὑπάρχει, ἐξ οὗ καὶ σωτῆρα ἀπεκδεχόμεθα κύριον Ἰησοῦν Χριστόν,
ὃς μετασχηματίσει τὸ σῶμα τῆς ταπεινώσεως <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] + εἰς τὸ γενέσθαι αὐτὸ RP<Rf>ἡμῶν σύμμορφον τῷ σώματι τῆς δόξης αὐτοῦ κατὰ τὴν ἐνέργειαν τοῦ δύνασθαι αὐτὸν καὶ ὑποτάξαι <RF>αὑτῷ WH ] αὐτῷ Treg NIV; ἑαυτῷ RP<Rf>αὑτῷ τὰ πάντα.
ὥστε, ἀδελφοί μου ἀγαπητοὶ καὶ ἐπιπόθητοι, χαρὰ καὶ στέφανός μου, οὕτως στήκετε ἐν κυρίῳ, ἀγαπητοί.<CM>
Εὐοδίαν παρακαλῶ καὶ Συντύχην παρακαλῶ τὸ αὐτὸ φρονεῖν ἐν κυρίῳ.
ναὶ ἐρωτῶ καὶ σέ, <RF>γνήσιε σύζυγε WH Treg NIV ] σύζυγε γνήσιε RP<Rf>γνήσιε σύζυγε, συλλαμβάνου αὐταῖς, αἵτινες ἐν τῷ εὐαγγελίῳ συνήθλησάν μοι μετὰ καὶ Κλήμεντος καὶ τῶν λοιπῶν συνεργῶν μου, ὧν τὰ ὀνόματα ἐν βίβλῳ ζωῆς.<CM>
Χαίρετε ἐν κυρίῳ πάντοτε πάλιν ἐρῶ, χαίρετε.
τὸ ἐπιεικὲς ὑμῶν γνωσθήτω πᾶσιν ἀνθρώποις. ὁ κύριος ἐγγύς
μηδὲν μεριμνᾶτε, ἀλλ’ ἐν παντὶ τῇ προσευχῇ καὶ τῇ δεήσει μετ’ εὐχαριστίας τὰ αἰτήματα ὑμῶν γνωριζέσθω πρὸς τὸν θεόν
καὶ ἡ εἰρήνη τοῦ θεοῦ ἡ ὑπερέχουσα πάντα νοῦν φρουρήσει τὰς καρδίας ὑμῶν καὶ τὰ νοήματα ὑμῶν ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ.<CM>
Τὸ λοιπόν, ἀδελφοί, ὅσα ἐστὶν ἀληθῆ, ὅσα σεμνά, ὅσα δίκαια, ὅσα ἁγνά, ὅσα προσφιλῆ, ὅσα εὔφημα, εἴ τις ἀρετὴ καὶ εἴ τις ἔπαινος, ταῦτα λογίζεσθε
ἃ καὶ ἐμάθετε καὶ παρελάβετε καὶ ἠκούσατε καὶ εἴδετε ἐν ἐμοί, ταῦτα πράσσετε καὶ ὁ θεὸς τῆς εἰρήνης ἔσται μεθ’ ὑμῶν.<CM>
Ἐχάρην δὲ ἐν κυρίῳ μεγάλως ὅτι ἤδη ποτὲ ἀνεθάλετε τὸ ὑπὲρ ἐμοῦ φρονεῖν, ἐφ’ ᾧ καὶ ἐφρονεῖτε ἠκαιρεῖσθε δέ.
οὐχ ὅτι καθ’ ὑστέρησιν λέγω, ἐγὼ γὰρ ἔμαθον ἐν οἷς εἰμι αὐτάρκης εἶναι
οἶδα καὶ ταπεινοῦσθαι, οἶδα καὶ περισσεύειν ἐν παντὶ καὶ ἐν πᾶσιν μεμύημαι, καὶ χορτάζεσθαι καὶ πεινᾶν, καὶ περισσεύειν καὶ ὑστερεῖσθαι
πάντα ἰσχύω ἐν τῷ ἐνδυναμοῦντί <RF>με WH Treg NIV ] + Χριστῷ RP<Rf>με.
πλὴν καλῶς ἐποιήσατε συγκοινωνήσαντές μου τῇ θλίψει.<CM>
Οἴδατε δὲ καὶ ὑμεῖς, Φιλιππήσιοι, ὅτι ἐν ἀρχῇ τοῦ εὐαγγελίου, ὅτε ἐξῆλθον ἀπὸ Μακεδονίας, οὐδεμία μοι ἐκκλησία ἐκοινώνησεν εἰς λόγον δόσεως καὶ λήμψεως εἰ μὴ ὑμεῖς μόνοι,
ὅτι καὶ ἐν Θεσσαλονίκῃ καὶ ἅπαξ καὶ δὶς εἰς τὴν χρείαν μοι ἐπέμψατε.
οὐχ ὅτι ἐπιζητῶ τὸ δόμα, ἀλλὰ ἐπιζητῶ τὸν καρπὸν τὸν πλεονάζοντα εἰς λόγον ὑμῶν.
ἀπέχω δὲ πάντα καὶ περισσεύω πεπλήρωμαι δεξάμενος παρὰ Ἐπαφροδίτου τὰ παρ’ ὑμῶν, ὀσμὴν εὐωδίας, θυσίαν δεκτήν, εὐάρεστον τῷ θεῷ.
ὁ δὲ θεός μου πληρώσει πᾶσαν χρείαν ὑμῶν κατὰ <RF>τὸ πλοῦτος WH Treg NIV ] τὸν πλοῦτον RP<Rf>τὸ πλοῦτος αὐτοῦ ἐν δόξῃ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ.
τῷ δὲ θεῷ καὶ πατρὶ ἡμῶν ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων ἀμήν.<CM>
Ἀσπάσασθε πάντα ἅγιον ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ. ἀσπάζονται ὑμᾶς οἱ σὺν ἐμοὶ ἀδελφοί.
ἀσπάζονται ὑμᾶς πάντες οἱ ἅγιοι, μάλιστα δὲ οἱ ἐκ τῆς Καίσαρος οἰκίας.
ἡ χάρις τοῦ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ μετὰ <RF>τοῦ πνεύματος WH Treg NIV ] πάντων RP<Rf>τοῦ πνεύματος <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + Ἀμην RP<Rf>ὑμῶν.<CM>
Παῦλος ἀπόστολος <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ διὰ θελήματος θεοῦ καὶ Τιμόθεος ὁ ἀδελφὸς
τοῖς ἐν <RF>Κολοσσαῖς WH NIV ] Κολασσαῖς Treg RP<Rf>Κολοσσαῖς ἁγίοις καὶ πιστοῖς ἀδελφοῖς ἐν Χριστῷ χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ πατρὸς <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] + καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>ἡμῶν.<CM>
Εὐχαριστοῦμεν τῷ <RF>θεῷ WH NIV ] + καὶ Treg RP<Rf>θεῷ πατρὶ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ πάντοτε <RF>περὶ WH NIV RP ] ὑπὲρ Treg<Rf>περὶ ὑμῶν προσευχόμενοι,
ἀκούσαντες τὴν πίστιν ὑμῶν ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ καὶ τὴν ἀγάπην <RF>ἣν ἔχετε WH Treg NIV ] τὴν RP<Rf>ἣν ἔχετε εἰς πάντας τοὺς ἁγίους
διὰ τὴν ἐλπίδα τὴν ἀποκειμένην ὑμῖν ἐν τοῖς οὐρανοῖς, ἣν προηκούσατε ἐν τῷ λόγῳ τῆς ἀληθείας τοῦ εὐαγγελίου
τοῦ παρόντος εἰς ὑμᾶς, καθὼς καὶ ἐν παντὶ τῷ <RF>κόσμῳ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>κόσμῳ ἐστὶν καρποφορούμενον καὶ αὐξανόμενον καθὼς καὶ ἐν ὑμῖν, ἀφ’ ἧς ἡμέρας ἠκούσατε καὶ ἐπέγνωτε τὴν χάριν τοῦ θεοῦ ἐν ἀληθείᾳ
<RF>καθὼς WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>καθὼς ἐμάθετε ἀπὸ Ἐπαφρᾶ τοῦ ἀγαπητοῦ συνδούλου ἡμῶν, ὅς ἐστιν πιστὸς ὑπὲρ <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] ὑμῶν RP NA<Rf>ἡμῶν διάκονος τοῦ Χριστοῦ,
ὁ καὶ δηλώσας ἡμῖν τὴν ὑμῶν ἀγάπην ἐν πνεύματι.<CM>
Διὰ τοῦτο καὶ ἡμεῖς, ἀφ’ ἧς ἡμέρας ἠκούσαμεν, οὐ παυόμεθα ὑπὲρ ὑμῶν προσευχόμενοι καὶ αἰτούμενοι ἵνα πληρωθῆτε τὴν ἐπίγνωσιν τοῦ θελήματος αὐτοῦ ἐν πάσῃ σοφίᾳ καὶ συνέσει πνευματικῇ,
<RF>περιπατῆσαι WH Treg NIV ] + ὑμᾶς RP<Rf>περιπατῆσαι ἀξίως τοῦ κυρίου εἰς πᾶσαν ἀρεσκείαν ἐν παντὶ ἔργῳ ἀγαθῷ καρποφοροῦντες καὶ αὐξανόμενοι <RF>τῇ ἐπιγνώσει WH Treg NIV ] εἰς τὴν ἐπίγνωσιν RP<Rf>τῇ ἐπιγνώσει τοῦ θεοῦ,
ἐν πάσῃ δυνάμει δυναμούμενοι κατὰ τὸ κράτος τῆς δόξης αὐτοῦ εἰς πᾶσαν ὑπομονὴν καὶ μακροθυμίαν μετὰ χαρᾶς,
εὐχαριστοῦντες τῷ πατρὶ τῷ ἱκανώσαντι <RF>ὑμᾶς WH NIV ] ἡμᾶς Treg RP<Rf>ὑμᾶς εἰς τὴν μερίδα τοῦ κλήρου τῶν ἁγίων ἐν τῷ φωτί,
ὃς ἐρρύσατο ἡμᾶς ἐκ τῆς ἐξουσίας τοῦ σκότους καὶ μετέστησεν εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ υἱοῦ τῆς ἀγάπης αὐτοῦ,
ἐν ᾧ ἔχομεν τὴν ἀπολύτρωσιν, τὴν ἄφεσιν τῶν ἁμαρτιῶν
ὅς ἐστιν εἰκὼν τοῦ θεοῦ τοῦ ἀοράτου, πρωτότοκος πάσης κτίσεως,
ὅτι ἐν αὐτῷ ἐκτίσθη τὰ <RF>πάντα WH Treg NIV ] + τὰ RP<Rf>πάντα ἐν τοῖς οὐρανοῖς <RF>καὶ WH NIV ] + τὰ Treg RP<Rf>καὶ ἐπὶ τῆς γῆς, τὰ ὁρατὰ καὶ τὰ ἀόρατα, εἴτε θρόνοι εἴτε κυριότητες εἴτε ἀρχαὶ εἴτε ἐξουσίαι τὰ πάντα δι’ αὐτοῦ καὶ εἰς αὐτὸν ἔκτισται
καὶ αὐτός ἐστιν πρὸ πάντων καὶ τὰ πάντα ἐν αὐτῷ συνέστηκεν,
καὶ αὐτός ἐστιν ἡ κεφαλὴ τοῦ σώματος τῆς ἐκκλησίας ὅς <RF>ἐστιν Treg NIV RP ] + ἡ WH<Rf>ἐστιν ἀρχή, πρωτότοκος ἐκ τῶν νεκρῶν, ἵνα γένηται ἐν πᾶσιν αὐτὸς πρωτεύων,
ὅτι ἐν αὐτῷ εὐδόκησεν πᾶν τὸ πλήρωμα κατοικῆσαι
καὶ δι’ αὐτοῦ ἀποκαταλλάξαι τὰ πάντα εἰς αὐτόν, εἰρηνοποιήσας διὰ τοῦ αἵματος τοῦ σταυροῦ αὐτοῦ, <RF>δι’ αὐτοῦ WH RP NA ] – Treg NIV<Rf>[δι’ αὐτοῦ] εἴτε τὰ ἐπὶ τῆς γῆς εἴτε τὰ <RF>ἐν WH Treg NIV ] ἐπὶ RP<Rf>ἐν τοῖς οὐρανοῖς
καὶ ὑμᾶς ποτε ὄντας ἀπηλλοτριωμένους καὶ ἐχθροὺς τῇ διανοίᾳ ἐν τοῖς ἔργοις τοῖς πονηροῖς —
νυνὶ δὲ <RF>ἀποκατηλλάγητε Holmes ] ἀποκατήλλαξεν WH Treg NIV RP<Rf>ἀποκατηλλάγητε ἐν τῷ σώματι τῆς σαρκὸς αὐτοῦ διὰ τοῦ θανάτου — παραστῆσαι ὑμᾶς ἁγίους καὶ ἀμώμους καὶ ἀνεγκλήτους κατενώπιον αὐτοῦ,
εἴ γε ἐπιμένετε τῇ πίστει τεθεμελιωμένοι καὶ ἑδραῖοι καὶ μὴ μετακινούμενοι ἀπὸ τῆς ἐλπίδος τοῦ εὐαγγελίου οὗ ἠκούσατε, τοῦ κηρυχθέντος ἐν <RF>πάσῃ WH Treg NIV ] + τῇ RP<Rf>πάσῃ κτίσει τῇ ὑπὸ τὸν οὐρανόν, οὗ ἐγενόμην ἐγὼ Παῦλος διάκονος.<CM>
Νῦν χαίρω ἐν τοῖς παθήμασιν ὑπὲρ ὑμῶν, καὶ ἀνταναπληρῶ τὰ ὑστερήματα τῶν θλίψεων τοῦ Χριστοῦ ἐν τῇ σαρκί μου ὑπὲρ τοῦ σώματος αὐτοῦ, ὅ ἐστιν ἡ ἐκκλησία,
ἧς ἐγενόμην ἐγὼ διάκονος κατὰ τὴν οἰκονομίαν τοῦ θεοῦ τὴν δοθεῖσάν μοι εἰς ὑμᾶς πληρῶσαι τὸν λόγον τοῦ θεοῦ,
τὸ μυστήριον τὸ ἀποκεκρυμμένον ἀπὸ τῶν αἰώνων καὶ ἀπὸ τῶν γενεῶν,— <RF>νῦν WH Treg NIV ] νυνὶ RP<Rf>νῦν δὲ ἐφανερώθη τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ,
οἷς ἠθέλησεν ὁ θεὸς γνωρίσαι τί τὸ πλοῦτος τῆς δόξης τοῦ μυστηρίου τούτου ἐν τοῖς ἔθνεσιν, <RF>ὅ WH Treg NIV ] ὅς RP<Rf>ὅ ἐστιν Χριστὸς ἐν ὑμῖν, ἡ ἐλπὶς τῆς δόξης
ὃν ἡμεῖς καταγγέλλομεν νουθετοῦντες πάντα ἄνθρωπον καὶ διδάσκοντες πάντα ἄνθρωπον ἐν πάσῃ σοφίᾳ, ἵνα παραστήσωμεν πάντα ἄνθρωπον τέλειον ἐν <RF>Χριστῷ WH Treg NIV ] + Ἰησοῦ RP<Rf>Χριστῷ
εἰς ὃ καὶ κοπιῶ ἀγωνιζόμενος κατὰ τὴν ἐνέργειαν αὐτοῦ τὴν ἐνεργουμένην ἐν ἐμοὶ ἐν δυνάμει.<CM>
Θέλω γὰρ ὑμᾶς εἰδέναι ἡλίκον ἀγῶνα ἔχω <RF>ὑπὲρ WH Treg NIV ] περὶ RP<Rf>ὑπὲρ ὑμῶν καὶ τῶν ἐν Λαοδικείᾳ καὶ ὅσοι οὐχ ἑόρακαν τὸ πρόσωπόν μου ἐν σαρκί,
ἵνα παρακληθῶσιν αἱ καρδίαι αὐτῶν, <RF>συμβιβασθέντες WH Treg NIV ] συμβιβασθέντων RP<Rf>συμβιβασθέντες ἐν ἀγάπῃ καὶ εἰς <RF>πᾶν πλοῦτος WH NIV ] πᾶν τὸ πλοῦτος Treg; πάντα πλοῦτον RP<Rf>πᾶν πλοῦτος τῆς πληροφορίας τῆς συνέσεως, εἰς ἐπίγνωσιν τοῦ μυστηρίου τοῦ <RF>θεοῦ WH Treg NIV ] + καὶ πατρὸς καὶ τοῦ RP<Rf>θεοῦ, Χριστοῦ,
ἐν ᾧ εἰσιν πάντες οἱ θησαυροὶ τῆς σοφίας <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>καὶ γνώσεως ἀπόκρυφοι.
<RF>τοῦτο WH NIV ] + δὲ Treg RP<Rf>τοῦτο λέγω ἵνα <RF>μηδεὶς WH Treg NIV ] μή τις RP<Rf>μηδεὶς ὑμᾶς παραλογίζηται ἐν πιθανολογίᾳ.
εἰ γὰρ καὶ τῇ σαρκὶ ἄπειμι, ἀλλὰ τῷ πνεύματι σὺν ὑμῖν εἰμι, χαίρων καὶ βλέπων ὑμῶν τὴν τάξιν καὶ τὸ στερέωμα τῆς εἰς Χριστὸν πίστεως ὑμῶν.<CM>
Ὡς οὖν παρελάβετε τὸν Χριστὸν Ἰησοῦν τὸν κύριον, ἐν αὐτῷ περιπατεῖτε,
ἐρριζωμένοι καὶ ἐποικοδομούμενοι ἐν αὐτῷ καὶ <RF>βεβαιούμενοι WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>βεβαιούμενοι τῇ πίστει καθὼς ἐδιδάχθητε, <RF>περισσεύοντες Treg NIV ] + ἐν αὐτῇ WH RP<Rf>περισσεύοντες ἐν εὐχαριστίᾳ.<CM>
Βλέπετε μή τις ὑμᾶς ἔσται ὁ συλαγωγῶν διὰ τῆς φιλοσοφίας καὶ κενῆς ἀπάτης κατὰ τὴν παράδοσιν τῶν ἀνθρώπων, κατὰ τὰ στοιχεῖα τοῦ κόσμου καὶ οὐ κατὰ Χριστόν
ὅτι ἐν αὐτῷ κατοικεῖ πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος σωματικῶς,
καὶ ἐστὲ ἐν αὐτῷ πεπληρωμένοι, ὅς ἐστιν ἡ κεφαλὴ πάσης ἀρχῆς καὶ ἐξουσίας,
ἐν ᾧ καὶ περιετμήθητε περιτομῇ ἀχειροποιήτῳ ἐν τῇ ἀπεκδύσει τοῦ <RF>σώματος WH Treg NIV ] + τῶν ἁμαρτιῶν RP<Rf>σώματος τῆς σαρκός, ἐν τῇ περιτομῇ τοῦ Χριστοῦ,
συνταφέντες αὐτῷ ἐν τῷ <RF>βαπτισμῷ Treg NIV ] βαπτίσματι WH RP<Rf>βαπτισμῷ, ἐν ᾧ καὶ συνηγέρθητε διὰ τῆς πίστεως τῆς ἐνεργείας τοῦ θεοῦ τοῦ ἐγείραντος αὐτὸν <RF>ἐκ WH Treg NIV ] + τῶν RP<Rf>ἐκ νεκρῶν
καὶ ὑμᾶς νεκροὺς ὄντας <RF>ἐν NIV RP ] – WH Treg<Rf>ἐν τοῖς παραπτώμασιν καὶ τῇ ἀκροβυστίᾳ τῆς σαρκὸς ὑμῶν, συνεζωοποίησεν ὑμᾶς σὺν αὐτῷ χαρισάμενος ἡμῖν πάντα τὰ παραπτώματα,
ἐξαλείψας τὸ καθ’ ἡμῶν χειρόγραφον τοῖς δόγμασιν ὃ ἦν ὑπεναντίον ἡμῖν, καὶ αὐτὸ ἦρκεν ἐκ τοῦ μέσου προσηλώσας αὐτὸ τῷ σταυρῷ
ἀπεκδυσάμενος τὰς ἀρχὰς καὶ τὰς ἐξουσίας ἐδειγμάτισεν ἐν παρρησίᾳ, θριαμβεύσας αὐτοὺς ἐν αὐτῷ.<CM>
Μὴ οὖν τις ὑμᾶς κρινέτω ἐν βρώσει <RF>ἢ Treg RP ] καὶ WH NIV<Rf>ἢ ἐν πόσει ἢ ἐν μέρει ἑορτῆς ἢ νουμηνίας ἢ σαββάτων,
ἅ ἐστιν σκιὰ τῶν μελλόντων, τὸ δὲ σῶμα <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ Χριστοῦ.
μηδεὶς ὑμᾶς καταβραβευέτω θέλων ἐν ταπεινοφροσύνῃ καὶ θρησκείᾳ τῶν ἀγγέλων, <RF>ἃ WH Treg NIV ] + μὴ RP<Rf>ἃ ἑόρακεν ἐμβατεύων, εἰκῇ φυσιούμενος ὑπὸ τοῦ νοὸς τῆς σαρκὸς αὐτοῦ,
καὶ οὐ κρατῶν τὴν κεφαλήν, ἐξ οὗ πᾶν τὸ σῶμα διὰ τῶν ἁφῶν καὶ συνδέσμων ἐπιχορηγούμενον καὶ συμβιβαζόμενον αὔξει τὴν αὔξησιν τοῦ θεοῦ.<CM>
Εἰ ἀπεθάνετε σὺν Χριστῷ ἀπὸ τῶν στοιχείων τοῦ κόσμου, τί ὡς ζῶντες ἐν κόσμῳ δογματίζεσθε
Μὴ ἅψῃ μηδὲ γεύσῃ μηδὲ θίγῃς,
ἅ ἐστιν πάντα εἰς φθορὰν τῇ ἀποχρήσει, κατὰ τὰ ἐντάλματα καὶ διδασκαλίας τῶν ἀνθρώπων;
ἅτινά ἐστιν λόγον μὲν ἔχοντα σοφίας ἐν ἐθελοθρησκίᾳ καὶ ταπεινοφροσύνῃ καὶ ἀφειδίᾳ σώματος, οὐκ ἐν τιμῇ τινι πρὸς πλησμονὴν τῆς σαρκός.<CM>
Εἰ οὖν συνηγέρθητε τῷ Χριστῷ, τὰ ἄνω ζητεῖτε, οὗ ὁ Χριστός ἐστιν ἐν δεξιᾷ τοῦ θεοῦ καθήμενος
τὰ ἄνω φρονεῖτε, μὴ τὰ ἐπὶ τῆς γῆς,
ἀπεθάνετε γάρ, καὶ ἡ ζωὴ ὑμῶν κέκρυπται σὺν τῷ Χριστῷ ἐν τῷ θεῷ
ὅταν ὁ Χριστὸς φανερωθῇ, ἡ ζωὴ <RF>ὑμῶν Treg NIV ] ἡμῶν WH RP<Rf>ὑμῶν, τότε καὶ ὑμεῖς σὺν αὐτῷ φανερωθήσεσθε ἐν δόξῃ.<CM>
Νεκρώσατε οὖν τὰ <RF>μέλη WH Treg NA ] + ὑμῶν NIV RP<Rf>μέλη τὰ ἐπὶ τῆς γῆς, πορνείαν, ἀκαθαρσίαν, πάθος, ἐπιθυμίαν κακήν, καὶ τὴν πλεονεξίαν ἥτις ἐστὶν εἰδωλολατρία,
δι’ ἃ ἔρχεται ἡ ὀργὴ τοῦ θεοῦ <RF>ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τῆς ἀπειθείας RP NA ] – WH Treg NIV<Rf>ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τῆς ἀπειθείας
ἐν οἷς καὶ ὑμεῖς περιεπατήσατέ ποτε ὅτε ἐζῆτε ἐν <RF>τούτοις WH Treg NIV ] αὐτοῖς RP<Rf>τούτοις
νυνὶ δὲ ἀπόθεσθε καὶ ὑμεῖς τὰ πάντα, ὀργήν, θυμόν, κακίαν, βλασφημίαν, αἰσχρολογίαν ἐκ τοῦ στόματος ὑμῶν
μὴ ψεύδεσθε εἰς ἀλλήλους ἀπεκδυσάμενοι τὸν παλαιὸν ἄνθρωπον σὺν ταῖς πράξεσιν αὐτοῦ,
καὶ ἐνδυσάμενοι τὸν νέον τὸν ἀνακαινούμενον εἰς ἐπίγνωσιν κατ’ εἰκόνα τοῦ κτίσαντος αὐτόν,
ὅπου οὐκ ἔνι Ἕλλην καὶ Ἰουδαῖος, περιτομὴ καὶ ἀκροβυστία, βάρβαρος, Σκύθης, δοῦλος, ἐλεύθερος, ἀλλὰ <RF>τὰ Treg NIV RP ] – WH<Rf>τὰ πάντα καὶ ἐν πᾶσιν Χριστός.<CM>
Ἐνδύσασθε οὖν ὡς ἐκλεκτοὶ τοῦ θεοῦ, ἅγιοι καὶ ἠγαπημένοι, σπλάγχνα οἰκτιρμοῦ, χρηστότητα, ταπεινοφροσύνην, πραΰτητα, μακροθυμίαν,
ἀνεχόμενοι ἀλλήλων καὶ χαριζόμενοι ἑαυτοῖς ἐάν τις πρός τινα ἔχῃ μομφήν καθὼς καὶ ὁ <RF>κύριος WH Treg NIV ] Χριστὸς RP<Rf>κύριος ἐχαρίσατο ὑμῖν οὕτως καὶ ὑμεῖς
ἐπὶ πᾶσιν δὲ τούτοις τὴν ἀγάπην, <RF>ὅ WH Treg NIV ] ἥτις RP<Rf>ὅ ἐστιν σύνδεσμος τῆς τελειότητος.
καὶ ἡ εἰρήνη τοῦ <RF>Χριστοῦ WH Treg NIV ] θεοῦ RP<Rf>Χριστοῦ βραβευέτω ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν, εἰς ἣν καὶ ἐκλήθητε ἐν ἑνὶ σώματι καὶ εὐχάριστοι γίνεσθε.
ὁ λόγος τοῦ Χριστοῦ ἐνοικείτω ἐν ὑμῖν πλουσίως ἐν πάσῃ σοφίᾳ διδάσκοντες καὶ νουθετοῦντες ἑαυτοὺς <RF>ψαλμοῖς WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ψαλμοῖς, <RF>ὕμνοις WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ὕμνοις, ᾠδαῖς πνευματικαῖς <RF>ἐν WH RP ] + τῇ Treg NIV<Rf>ἐν χάριτι, ᾄδοντες ἐν <RF>ταῖς καρδίαις WH Treg NIV ] τῇ καρδίᾳ RP<Rf>ταῖς καρδίαις ὑμῶν τῷ <RF>θεῷ WH Treg NIV ] κυρίῳ RP<Rf>θεῷ
καὶ πᾶν <RF>ὅ τι Treg NIV RP ] ὅτι WH<Rf>ὅ τι <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ἂν RP<Rf>ἐὰν ποιῆτε ἐν λόγῳ ἢ ἐν ἔργῳ, πάντα ἐν ὀνόματι κυρίου Ἰησοῦ, εὐχαριστοῦντες τῷ <RF>θεῷ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>θεῷ πατρὶ δι’ αὐτοῦ.<CM>
Αἱ γυναῖκες, ὑποτάσσεσθε <RF>τοῖς WH Treg NIV ] + ἰδίοις RP<Rf>τοῖς ἀνδράσιν, ὡς ἀνῆκεν ἐν κυρίῳ.
οἱ ἄνδρες, ἀγαπᾶτε τὰς γυναῖκας καὶ μὴ πικραίνεσθε πρὸς αὐτάς.<CM>
Τὰ τέκνα, ὑπακούετε τοῖς γονεῦσιν κατὰ πάντα, τοῦτο γὰρ <RF>εὐάρεστόν ἐστιν WH Treg NIV ] ἐστιν εὐάρεστον RP<Rf>εὐάρεστόν ἐστιν ἐν κυρίῳ.
οἱ πατέρες, μὴ ἐρεθίζετε τὰ τέκνα ὑμῶν, ἵνα μὴ ἀθυμῶσιν.
οἱ δοῦλοι, ὑπακούετε κατὰ πάντα τοῖς κατὰ σάρκα κυρίοις, μὴ ἐν <RF>ὀφθαλμοδουλίαις WH Treg RP ] ὀφθαλμοδουλίᾳ NIV<Rf>ὀφθαλμοδουλίαις, ὡς ἀνθρωπάρεσκοι, ἀλλ’ ἐν ἁπλότητι καρδίας, φοβούμενοι τὸν <RF>κύριον WH Treg NIV ] θεόν RP<Rf>κύριον.
<RF>ὃ WH Treg NIV ] καὶ πᾶν ὃ τι RP<Rf>ὃ ἐὰν ποιῆτε, ἐκ ψυχῆς ἐργάζεσθε, ὡς τῷ κυρίῳ καὶ οὐκ ἀνθρώποις,
εἰδότες ὅτι ἀπὸ κυρίου <RF>ἀπολήμψεσθε WH Treg NIV ] λήψεσθε RP<Rf>ἀπολήμψεσθε τὴν ἀνταπόδοσιν τῆς κληρονομίας <RF>τῷ WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>τῷ κυρίῳ Χριστῷ δουλεύετε
ὁ <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ ἀδικῶν κομίσεται ὃ ἠδίκησεν, καὶ οὐκ ἔστιν προσωπολημψία.
οἱ κύριοι, τὸ δίκαιον καὶ τὴν ἰσότητα τοῖς δούλοις παρέχεσθε, εἰδότες ὅτι καὶ ὑμεῖς ἔχετε κύριον ἐν <RF>οὐρανῷ WH Treg NIV ] οὐρανοῖς RP<Rf>οὐρανῷ.<CM>
Τῇ προσευχῇ προσκαρτερεῖτε, γρηγοροῦντες ἐν αὐτῇ ἐν εὐχαριστίᾳ,
προσευχόμενοι ἅμα καὶ περὶ ἡμῶν, ἵνα ὁ θεὸς ἀνοίξῃ ἡμῖν θύραν τοῦ λόγου, λαλῆσαι τὸ μυστήριον τοῦ Χριστοῦ, δι’ ὃ καὶ δέδεμαι,
ἵνα φανερώσω αὐτὸ ὡς δεῖ με λαλῆσαι.<CM>
Ἐν σοφίᾳ περιπατεῖτε πρὸς τοὺς ἔξω, τὸν καιρὸν ἐξαγοραζόμενοι.
ὁ λόγος ὑμῶν πάντοτε ἐν χάριτι, ἅλατι ἠρτυμένος, εἰδέναι πῶς δεῖ ὑμᾶς ἑνὶ ἑκάστῳ ἀποκρίνεσθαι.<CM>
Τὰ κατ’ ἐμὲ πάντα γνωρίσει ὑμῖν Τυχικὸς ὁ ἀγαπητὸς ἀδελφὸς καὶ πιστὸς διάκονος καὶ σύνδουλος ἐν κυρίῳ,
ὃν ἔπεμψα πρὸς ὑμᾶς εἰς αὐτὸ τοῦτο ἵνα <RF>γνῶτε WH Treg NIV ] γνῷ RP<Rf>γνῶτε τὰ περὶ <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] ὑμῶν RP<Rf>ἡμῶν καὶ παρακαλέσῃ τὰς καρδίας ὑμῶν,
σὺν Ὀνησίμῳ τῷ πιστῷ καὶ ἀγαπητῷ ἀδελφῷ, ὅς ἐστιν ἐξ ὑμῶν πάντα ὑμῖν γνωρίσουσιν τὰ ὧδε.<CM>
Ἀσπάζεται ὑμᾶς Ἀρίσταρχος ὁ συναιχμάλωτός μου, καὶ Μᾶρκος ὁ ἀνεψιὸς Βαρναβᾶ (περὶ οὗ ἐλάβετε ἐντολάς, ἐὰν ἔλθῃ πρὸς ὑμᾶς δέξασθε αὐτόν),
καὶ Ἰησοῦς ὁ λεγόμενος Ἰοῦστος, οἱ ὄντες ἐκ περιτομῆς, οὗτοι μόνοι συνεργοὶ εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ, οἵτινες ἐγενήθησάν μοι παρηγορία.
ἀσπάζεται ὑμᾶς Ἐπαφρᾶς ὁ ἐξ ὑμῶν, δοῦλος <RF>Χριστοῦ RP ] + Ἰησοῦ WH Treg NIV<Rf>Χριστοῦ, πάντοτε ἀγωνιζόμενος ὑπὲρ ὑμῶν ἐν ταῖς προσευχαῖς, ἵνα <RF>σταθῆτε WH Treg NIV ] στῆτε RP<Rf>σταθῆτε τέλειοι καὶ <RF>πεπληροφορημένοι WH Treg NIV ] πεπληρωμένοι RP<Rf>πεπληροφορημένοι ἐν παντὶ θελήματι τοῦ θεοῦ.
μαρτυρῶ γὰρ αὐτῷ ὅτι ἔχει <RF>πολὺν πόνον WH Treg NIV ] ζῆλον πολὺν RP<Rf>πολὺν πόνον ὑπὲρ ὑμῶν καὶ τῶν ἐν Λαοδικείᾳ καὶ τῶν ἐν Ἱεραπόλει.
ἀσπάζεται ὑμᾶς Λουκᾶς ὁ ἰατρὸς ὁ ἀγαπητὸς καὶ Δημᾶς.
ἀσπάσασθε τοὺς ἐν Λαοδικείᾳ ἀδελφοὺς καὶ <RF>Νύμφαν καὶ … οἶκον αὐτῆς WH NIV ] Νυμφᾶν καὶ … οἶκον αὐτῶν Treg; Νυμφᾶν καὶ … οἶκον αὐτοῦ RP<Rf>Νύμφαν καὶ τὴν κατ’ οἶκον αὐτῆς ἐκκλησίαν.
καὶ ὅταν ἀναγνωσθῇ παρ’ ὑμῖν ἡ ἐπιστολή, ποιήσατε ἵνα καὶ ἐν τῇ <RF>Λαοδικέων WH Treg NIV ] Λαοδικαίων RP<Rf>Λαοδικέων ἐκκλησίᾳ ἀναγνωσθῇ, καὶ τὴν ἐκ Λαοδικείας ἵνα καὶ ὑμεῖς ἀναγνῶτε.
καὶ εἴπατε Ἀρχίππῳ Βλέπε τὴν διακονίαν ἣν παρέλαβες ἐν κυρίῳ, ἵνα αὐτὴν πληροῖς.<CM>
Ὁ ἀσπασμὸς τῇ ἐμῇ χειρὶ Παύλου. μνημονεύετέ μου τῶν δεσμῶν. ἡ χάρις μεθ’ <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>ὑμῶν.<CM>
Παῦλος καὶ Σιλουανὸς καὶ Τιμόθεος τῇ ἐκκλησίᾳ Θεσσαλονικέων ἐν θεῷ πατρὶ καὶ κυρίῳ Ἰησοῦ Χριστῷ χάρις ὑμῖν καὶ <RF>εἰρήνη WH Treg NIV ] + ἀπὸ θεοῦ πατρὸς ἡμῶν καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>εἰρήνη.<CM>
Εὐχαριστοῦμεν τῷ θεῷ πάντοτε περὶ πάντων ὑμῶν <RF>μνείαν WH Treg NIV ] + ὑμῶν RP<Rf>μνείαν ποιούμενοι ἐπὶ τῶν προσευχῶν ἡμῶν, ἀδιαλείπτως
μνημονεύοντες ὑμῶν τοῦ ἔργου τῆς πίστεως καὶ τοῦ κόπου τῆς ἀγάπης καὶ τῆς ὑπομονῆς τῆς ἐλπίδος τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ ἔμπροσθεν τοῦ θεοῦ καὶ πατρὸς ἡμῶν,
εἰδότες, ἀδελφοὶ ἠγαπημένοι ὑπὸ <RF>θεοῦ Treg RP ] τοῦ θεοῦ WH NIV<Rf>θεοῦ, τὴν ἐκλογὴν ὑμῶν,
ὅτι τὸ εὐαγγέλιον ἡμῶν οὐκ ἐγενήθη εἰς ὑμᾶς ἐν λόγῳ μόνον ἀλλὰ καὶ ἐν δυνάμει καὶ ἐν πνεύματι ἁγίῳ <RF>καὶ WH ] + ἐν Treg NIV RP<Rf>καὶ πληροφορίᾳ πολλῇ, καθὼς οἴδατε οἷοι ἐγενήθημεν <RF>ἐν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἐν ὑμῖν δι’ ὑμᾶς
καὶ ὑμεῖς μιμηταὶ ἡμῶν ἐγενήθητε καὶ τοῦ κυρίου, δεξάμενοι τὸν λόγον ἐν θλίψει πολλῇ μετὰ χαρᾶς πνεύματος ἁγίου,
ὥστε γενέσθαι ὑμᾶς <RF>τύπον WH Treg NIV ] τύπους RP<Rf>τύπον πᾶσιν τοῖς πιστεύουσιν ἐν τῇ Μακεδονίᾳ καὶ <RF>ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν τῇ Ἀχαΐᾳ.
ἀφ’ ὑμῶν γὰρ ἐξήχηται ὁ λόγος τοῦ κυρίου οὐ μόνον ἐν τῇ Μακεδονίᾳ <RF>καὶ WH Treg ] + ἐν τῇ NIV RP<Rf>καὶ Ἀχαΐᾳ, <RF>ἀλλ᾽ WH Treg NIV ] ἀλλὰ καὶ RP<Rf>ἀλλ’ ἐν παντὶ τόπῳ ἡ πίστις ὑμῶν ἡ πρὸς τὸν θεὸν ἐξελήλυθεν, ὥστε μὴ χρείαν <RF>ἔχειν ἡμᾶς WH Treg NIV ] ἡμᾶς ἔχειν RP<Rf>ἔχειν ἡμᾶς λαλεῖν τι
αὐτοὶ γὰρ περὶ ἡμῶν ἀπαγγέλλουσιν ὁποίαν εἴσοδον ἔσχομεν πρὸς ὑμᾶς, καὶ πῶς ἐπεστρέψατε πρὸς τὸν θεὸν ἀπὸ τῶν εἰδώλων δουλεύειν θεῷ ζῶντι καὶ ἀληθινῷ,
καὶ ἀναμένειν τὸν υἱὸν αὐτοῦ ἐκ τῶν οὐρανῶν, ὃν ἤγειρεν ἐκ τῶν νεκρῶν, Ἰησοῦν τὸν ῥυόμενον ἡμᾶς <RF>ἐκ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>ἐκ τῆς ὀργῆς τῆς ἐρχομένης.<CM>
Αὐτοὶ γὰρ οἴδατε, ἀδελφοί, τὴν εἴσοδον ἡμῶν τὴν πρὸς ὑμᾶς ὅτι οὐ κενὴ γέγονεν,
ἀλλὰ προπαθόντες καὶ ὑβρισθέντες καθὼς οἴδατε ἐν Φιλίπποις ἐπαρρησιασάμεθα ἐν τῷ θεῷ ἡμῶν λαλῆσαι πρὸς ὑμᾶς τὸ εὐαγγέλιον τοῦ θεοῦ ἐν πολλῷ ἀγῶνι.
ἡ γὰρ παράκλησις ἡμῶν οὐκ ἐκ πλάνης οὐδὲ ἐξ ἀκαθαρσίας <RF>οὐδὲ WH Treg NIV ] οὔτε RP<Rf>οὐδὲ ἐν δόλῳ,
ἀλλὰ καθὼς δεδοκιμάσμεθα ὑπὸ τοῦ θεοῦ πιστευθῆναι τὸ εὐαγγέλιον οὕτως λαλοῦμεν, οὐχ ὡς ἀνθρώποις ἀρέσκοντες ἀλλὰ <RF>θεῷ WH Treg NIV ] τῷ θεῷ RP<Rf>θεῷ τῷ δοκιμάζοντι τὰς καρδίας ἡμῶν.
οὔτε γάρ ποτε ἐν λόγῳ κολακείας ἐγενήθημεν, καθὼς οἴδατε, οὔτε <RF>ἐν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἐν προφάσει πλεονεξίας, θεὸς μάρτυς,
οὔτε ζητοῦντες ἐξ ἀνθρώπων δόξαν, οὔτε ἀφ’ ὑμῶν οὔτε ἀπ’ ἄλλων,
δυνάμενοι ἐν βάρει εἶναι ὡς Χριστοῦ ἀπόστολοι ἀλλὰ ἐγενήθημεν <RF>ἤπιοι Treg NIV RP ] νήπιοι WH NA<Rf>ἤπιοι ἐν μέσῳ ὑμῶν, ὡς <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ἂν RP<Rf>ἐὰν τροφὸς θάλπῃ τὰ ἑαυτῆς τέκνα
οὕτως ὁμειρόμενοι ὑμῶν εὐδοκοῦμεν μεταδοῦναι ὑμῖν οὐ μόνον τὸ εὐαγγέλιον τοῦ θεοῦ ἀλλὰ καὶ τὰς ἑαυτῶν ψυχάς, διότι ἀγαπητοὶ ἡμῖν <RF>ἐγενήθητε WH Treg NIV ] γεγένησθε RP<Rf>ἐγενήθητε.<CM>
Μνημονεύετε γάρ, ἀδελφοί, τὸν κόπον ἡμῶν καὶ τὸν μόχθον <RF>νυκτὸς WH Treg NIV ] + γάρ RP<Rf>νυκτὸς καὶ ἡμέρας ἐργαζόμενοι πρὸς τὸ μὴ ἐπιβαρῆσαί τινα ὑμῶν ἐκηρύξαμεν εἰς ὑμᾶς τὸ εὐαγγέλιον τοῦ θεοῦ.
ὑμεῖς μάρτυρες καὶ ὁ θεός, ὡς ὁσίως καὶ δικαίως καὶ ἀμέμπτως ὑμῖν τοῖς πιστεύουσιν ἐγενήθημεν,
καθάπερ οἴδατε ὡς ἕνα ἕκαστον ὑμῶν ὡς πατὴρ τέκνα ἑαυτοῦ
παρακαλοῦντες ὑμᾶς καὶ παραμυθούμενοι καὶ μαρτυρόμενοι, εἰς τὸ <RF>περιπατεῖν WH Treg NIV ] περιπατῆσαι RP<Rf>περιπατεῖν ὑμᾶς ἀξίως τοῦ θεοῦ τοῦ καλοῦντος ὑμᾶς εἰς τὴν ἑαυτοῦ βασιλείαν καὶ δόξαν.<CM>
<RF>Καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>Καὶ διὰ τοῦτο καὶ ἡμεῖς εὐχαριστοῦμεν τῷ θεῷ ἀδιαλείπτως, ὅτι παραλαβόντες λόγον ἀκοῆς παρ’ ἡμῶν τοῦ θεοῦ ἐδέξασθε οὐ λόγον ἀνθρώπων ἀλλὰ καθὼς <RF>ἀληθῶς ἐστὶν WH ] ἐστιν ἀληθῶς Treg NIV RP<Rf>ἀληθῶς ἐστὶν λόγον θεοῦ, ὃς καὶ ἐνεργεῖται ἐν ὑμῖν τοῖς πιστεύουσιν.
ὑμεῖς γὰρ μιμηταὶ ἐγενήθητε, ἀδελφοί, τῶν ἐκκλησιῶν τοῦ θεοῦ τῶν οὐσῶν ἐν τῇ Ἰουδαίᾳ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ, ὅτι τὰ αὐτὰ ἐπάθετε καὶ ὑμεῖς ὑπὸ τῶν ἰδίων συμφυλετῶν καθὼς καὶ αὐτοὶ ὑπὸ τῶν Ἰουδαίων
τῶν καὶ τὸν κύριον ἀποκτεινάντων Ἰησοῦν καὶ <RF>τοὺς WH Treg NIV ] + ἰδίους RP<Rf>τοὺς προφήτας καὶ ἡμᾶς ἐκδιωξάντων, καὶ θεῷ μὴ ἀρεσκόντων, καὶ πᾶσιν ἀνθρώποις ἐναντίων,
κωλυόντων ἡμᾶς τοῖς ἔθνεσιν λαλῆσαι ἵνα σωθῶσιν, εἰς τὸ ἀναπληρῶσαι αὐτῶν τὰς ἁμαρτίας πάντοτε. ἔφθασεν δὲ ἐπ’ αὐτοὺς ἡ <RF>ὀργὴ WH Treg RP NA ] + τοῦ θεοῦ NIV<Rf>ὀργὴ εἰς τέλος.<CM>
Ἡμεῖς δέ, ἀδελφοί, ἀπορφανισθέντες ἀφ’ ὑμῶν πρὸς καιρὸν ὥρας, προσώπῳ οὐ καρδίᾳ, περισσοτέρως ἐσπουδάσαμεν τὸ πρόσωπον ὑμῶν ἰδεῖν ἐν πολλῇ ἐπιθυμίᾳ.
<RF>διότι WH Treg NIV ] διό RP<Rf>διότι ἠθελήσαμεν ἐλθεῖν πρὸς ὑμᾶς, ἐγὼ μὲν Παῦλος καὶ ἅπαξ καὶ δίς, καὶ ἐνέκοψεν ἡμᾶς ὁ Σατανᾶς.
τίς γὰρ ἡμῶν ἐλπὶς ἢ χαρὰ ἢ στέφανος καυχήσεως — ἢ οὐχὶ καὶ ὑμεῖς — ἔμπροσθεν τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ ἐν τῇ αὐτοῦ παρουσίᾳ;
ὑμεῖς γάρ ἐστε ἡ δόξα ἡμῶν καὶ ἡ χαρά.<CM>
Διὸ μηκέτι στέγοντες εὐδοκήσαμεν καταλειφθῆναι ἐν Ἀθήναις μόνοι,
καὶ ἐπέμψαμεν Τιμόθεον, τὸν ἀδελφὸν ἡμῶν καὶ <RF>συνεργὸν NIV ] διάκονον WH Treg RP<Rf>συνεργὸν τοῦ <RF>θεοῦ WH Treg NIV ] + καὶ συνεργὸν ἡμῶν RP<Rf>θεοῦ ἐν τῷ εὐαγγελίῳ τοῦ Χριστοῦ, εἰς τὸ στηρίξαι ὑμᾶς καὶ παρακαλέσαι <RF>ὑπὲρ WH Treg NIV ] ὑμᾶς περὶ RP<Rf>ὑπὲρ τῆς πίστεως ὑμῶν
τὸ μηδένα σαίνεσθαι ἐν ταῖς θλίψεσιν ταύταις. αὐτοὶ γὰρ οἴδατε ὅτι εἰς τοῦτο κείμεθα
καὶ γὰρ ὅτε πρὸς ὑμᾶς ἦμεν, προελέγομεν ὑμῖν ὅτι μέλλομεν θλίβεσθαι, καθὼς καὶ ἐγένετο καὶ οἴδατε.
διὰ τοῦτο κἀγὼ μηκέτι στέγων ἔπεμψα εἰς τὸ γνῶναι τὴν πίστιν ὑμῶν, μή πως ἐπείρασεν ὑμᾶς ὁ πειράζων καὶ εἰς κενὸν γένηται ὁ κόπος ἡμῶν.<CM>
Ἄρτι δὲ ἐλθόντος Τιμοθέου πρὸς ἡμᾶς ἀφ’ ὑμῶν καὶ εὐαγγελισαμένου ἡμῖν τὴν πίστιν καὶ τὴν ἀγάπην ὑμῶν, καὶ ὅτι ἔχετε μνείαν ἡμῶν ἀγαθὴν πάντοτε ἐπιποθοῦντες ἡμᾶς ἰδεῖν καθάπερ καὶ ἡμεῖς ὑμᾶς,
διὰ τοῦτο παρεκλήθημεν, ἀδελφοί, ἐφ’ ὑμῖν ἐπὶ πάσῃ τῇ <RF>ἀνάγκῃ καὶ θλίψει WH Treg NIV ] θλίψει καὶ ἀνάγκῃ RP<Rf>ἀνάγκῃ καὶ θλίψει ἡμῶν διὰ τῆς ὑμῶν πίστεως,
ὅτι νῦν ζῶμεν ἐὰν ὑμεῖς στήκετε ἐν κυρίῳ.
τίνα γὰρ εὐχαριστίαν δυνάμεθα τῷ θεῷ ἀνταποδοῦναι περὶ ὑμῶν ἐπὶ πάσῃ τῇ χαρᾷ ᾗ χαίρομεν δι’ ὑμᾶς ἔμπροσθεν τοῦ θεοῦ ἡμῶν,
νυκτὸς καὶ ἡμέρας ὑπερεκπερισσοῦ δεόμενοι εἰς τὸ ἰδεῖν ὑμῶν τὸ πρόσωπον καὶ καταρτίσαι τὰ ὑστερήματα τῆς πίστεως ὑμῶν;<CM>
Αὐτὸς δὲ ὁ θεὸς καὶ πατὴρ ἡμῶν καὶ ὁ κύριος ἡμῶν <RF>Ἰησοῦς WH Treg NIV ] + Χριστός RP<Rf>Ἰησοῦς κατευθύναι τὴν ὁδὸν ἡμῶν πρὸς ὑμᾶς
ὑμᾶς δὲ ὁ κύριος πλεονάσαι καὶ περισσεύσαι τῇ ἀγάπῃ εἰς ἀλλήλους καὶ εἰς πάντας, καθάπερ καὶ ἡμεῖς εἰς ὑμᾶς,
εἰς τὸ στηρίξαι ὑμῶν τὰς καρδίας ἀμέμπτους ἐν ἁγιωσύνῃ ἔμπροσθεν τοῦ θεοῦ καὶ πατρὸς ἡμῶν ἐν τῇ παρουσίᾳ τοῦ κυρίου ἡμῶν <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + Χριστοῦ RP<Rf>Ἰησοῦ μετὰ πάντων τῶν ἁγίων <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV RP ] + ἀμήν NA<Rf>αὐτοῦ.<CM>
Λοιπὸν <RF>οὖν Treg NIV RP ] – WH<Rf>οὖν, ἀδελφοί, ἐρωτῶμεν ὑμᾶς καὶ παρακαλοῦμεν ἐν κυρίῳ Ἰησοῦ, <RF>ἵνα WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἵνα καθὼς παρελάβετε παρ’ ἡμῶν τὸ πῶς δεῖ ὑμᾶς περιπατεῖν καὶ ἀρέσκειν θεῷ, <RF>καθὼς καὶ περιπατεῖτε WH Treg NIV ] – RP<Rf>καθὼς καὶ περιπατεῖτε, ἵνα περισσεύητε μᾶλλον.
οἴδατε γὰρ τίνας παραγγελίας ἐδώκαμεν ὑμῖν διὰ τοῦ κυρίου Ἰησοῦ.
τοῦτο γάρ ἐστιν θέλημα τοῦ θεοῦ, ὁ ἁγιασμὸς ὑμῶν, ἀπέχεσθαι ὑμᾶς ἀπὸ τῆς πορνείας,
εἰδέναι ἕκαστον ὑμῶν τὸ ἑαυτοῦ σκεῦος κτᾶσθαι ἐν ἁγιασμῷ καὶ τιμῇ,
μὴ ἐν πάθει ἐπιθυμίας καθάπερ καὶ τὰ ἔθνη τὰ μὴ εἰδότα τὸν θεόν,
τὸ μὴ ὑπερβαίνειν καὶ πλεονεκτεῖν ἐν τῷ πράγματι τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ, διότι ἔκδικος <RF>κύριος WH Treg NIV ] ὁ κύριος RP<Rf>κύριος περὶ πάντων τούτων, καθὼς καὶ προείπαμεν ὑμῖν καὶ διεμαρτυράμεθα.
οὐ γὰρ ἐκάλεσεν ἡμᾶς ὁ θεὸς ἐπὶ ἀκαθαρσίᾳ ἀλλ’ ἐν ἁγιασμῷ.
τοιγαροῦν ὁ ἀθετῶν οὐκ ἄνθρωπον ἀθετεῖ ἀλλὰ τὸν θεὸν τὸν <RF>καὶ NIV RP ] – WH Treg<Rf>καὶ <RF>διδόντα WH Treg NIV ] δόντα RP<Rf>διδόντα τὸ πνεῦμα αὐτοῦ τὸ ἅγιον εἰς ὑμᾶς.<CM>
Περὶ δὲ τῆς φιλαδελφίας οὐ χρείαν ἔχετε γράφειν ὑμῖν, αὐτοὶ γὰρ ὑμεῖς θεοδίδακτοί ἐστε εἰς τὸ ἀγαπᾶν ἀλλήλους
καὶ γὰρ ποιεῖτε αὐτὸ εἰς πάντας τοὺς ἀδελφοὺς τοὺς ἐν ὅλῃ τῇ Μακεδονίᾳ. παρακαλοῦμεν δὲ ὑμᾶς, ἀδελφοί, περισσεύειν μᾶλλον,
καὶ φιλοτιμεῖσθαι ἡσυχάζειν καὶ πράσσειν τὰ ἴδια καὶ ἐργάζεσθαι <RF>ταῖς WH Treg NIV ] + ἰδίαις RP NA<Rf>ταῖς χερσὶν ὑμῶν, καθὼς ὑμῖν παρηγγείλαμεν,
ἵνα περιπατῆτε εὐσχημόνως πρὸς τοὺς ἔξω καὶ μηδενὸς χρείαν ἔχητε.<CM>
Οὐ θέλομεν δὲ ὑμᾶς ἀγνοεῖν, ἀδελφοί, περὶ τῶν <RF>κοιμωμένων WH Treg NIV ] κεκοιμημένων RP<Rf>κοιμωμένων, ἵνα μὴ λυπῆσθε καθὼς καὶ οἱ λοιποὶ οἱ μὴ ἔχοντες ἐλπίδα.
εἰ γὰρ πιστεύομεν ὅτι Ἰησοῦς ἀπέθανεν καὶ ἀνέστη, οὕτως καὶ ὁ θεὸς τοὺς κοιμηθέντας διὰ τοῦ Ἰησοῦ ἄξει σὺν αὐτῷ.
τοῦτο γὰρ ὑμῖν λέγομεν ἐν λόγῳ κυρίου, ὅτι ἡμεῖς οἱ ζῶντες οἱ περιλειπόμενοι εἰς τὴν παρουσίαν τοῦ κυρίου οὐ μὴ φθάσωμεν τοὺς κοιμηθέντας
ὅτι αὐτὸς ὁ κύριος ἐν κελεύσματι, ἐν φωνῇ ἀρχαγγέλου καὶ ἐν σάλπιγγι θεοῦ, καταβήσεται ἀπ’ οὐρανοῦ, καὶ οἱ νεκροὶ ἐν Χριστῷ ἀναστήσονται πρῶτον,
ἔπειτα ἡμεῖς οἱ ζῶντες οἱ περιλειπόμενοι ἅμα σὺν αὐτοῖς ἁρπαγησόμεθα ἐν νεφέλαις εἰς ἀπάντησιν τοῦ κυρίου εἰς ἀέρα καὶ οὕτως πάντοτε σὺν κυρίῳ ἐσόμεθα.
ὥστε παρακαλεῖτε ἀλλήλους ἐν τοῖς λόγοις τούτοις.<CM>
Περὶ δὲ τῶν χρόνων καὶ τῶν καιρῶν, ἀδελφοί, οὐ χρείαν ἔχετε ὑμῖν γράφεσθαι,
αὐτοὶ γὰρ ἀκριβῶς οἴδατε <RF>ὅτι WH Treg NIV ] + ἡ RP<Rf>ὅτι ἡμέρα κυρίου ὡς κλέπτης ἐν νυκτὶ οὕτως ἔρχεται.
<RF>ὅταν WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>ὅταν λέγωσιν Εἰρήνη καὶ ἀσφάλεια, τότε αἰφνίδιος αὐτοῖς ἐφίσταται ὄλεθρος ὥσπερ ἡ ὠδὶν τῇ ἐν γαστρὶ ἐχούσῃ, καὶ οὐ μὴ ἐκφύγωσιν.
ὑμεῖς δέ, ἀδελφοί, οὐκ ἐστὲ ἐν σκότει, ἵνα ἡ ἡμέρα ὑμᾶς ὡς <RF>κλέπτης Treg NIV RP ] κλέπτας WH<Rf>κλέπτης καταλάβῃ,
πάντες <RF>γὰρ WH Treg NIV ] – RP<Rf>γὰρ ὑμεῖς υἱοὶ φωτός ἐστε καὶ υἱοὶ ἡμέρας. οὐκ ἐσμὲν νυκτὸς οὐδὲ σκότους
ἄρα οὖν μὴ καθεύδωμεν <RF>ὡς WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ὡς οἱ λοιποί, ἀλλὰ γρηγορῶμεν καὶ νήφωμεν.
οἱ γὰρ καθεύδοντες νυκτὸς καθεύδουσιν, καὶ οἱ μεθυσκόμενοι νυκτὸς μεθύουσιν
ἡμεῖς δὲ ἡμέρας ὄντες νήφωμεν, ἐνδυσάμενοι θώρακα πίστεως καὶ ἀγάπης καὶ περικεφαλαίαν ἐλπίδα σωτηρίας
ὅτι οὐκ ἔθετο ἡμᾶς ὁ θεὸς εἰς ὀργὴν ἀλλὰ εἰς περιποίησιν σωτηρίας διὰ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ,
τοῦ ἀποθανόντος <RF>περὶ WH Treg ] ὑπὲρ NIV RP<Rf>περὶ ἡμῶν ἵνα εἴτε γρηγορῶμεν εἴτε καθεύδωμεν ἅμα σὺν αὐτῷ ζήσωμεν.
διὸ παρακαλεῖτε ἀλλήλους καὶ οἰκοδομεῖτε εἷς τὸν ἕνα, καθὼς καὶ ποιεῖτε.<CM>
Ἐρωτῶμεν δὲ ὑμᾶς, ἀδελφοί, εἰδέναι τοὺς κοπιῶντας ἐν ὑμῖν καὶ προϊσταμένους ὑμῶν ἐν κυρίῳ καὶ νουθετοῦντας ὑμᾶς,
καὶ ἡγεῖσθαι αὐτοὺς <RF>ὑπερεκπερισσοῦ WH NIV RP ] ὑπερεκπερισσῶς Treg<Rf>ὑπερεκπερισσοῦ ἐν ἀγάπῃ διὰ τὸ ἔργον αὐτῶν. εἰρηνεύετε ἐν <RF>ἑαυτοῖς WH NIV RP ] αὐτοῖς Treg<Rf>ἑαυτοῖς.
παρακαλοῦμεν δὲ ὑμᾶς, ἀδελφοί, νουθετεῖτε τοὺς ἀτάκτους, παραμυθεῖσθε τοὺς ὀλιγοψύχους, ἀντέχεσθε τῶν ἀσθενῶν, μακροθυμεῖτε πρὸς πάντας.
ὁρᾶτε μή τις κακὸν ἀντὶ κακοῦ τινι ἀποδῷ, ἀλλὰ πάντοτε τὸ ἀγαθὸν <RF>διώκετε WH Treg ] + καὶ NIV RP<Rf>διώκετε εἰς ἀλλήλους καὶ εἰς πάντας.
πάντοτε χαίρετε,
ἀδιαλείπτως προσεύχεσθε,
ἐν παντὶ εὐχαριστεῖτε τοῦτο γὰρ θέλημα θεοῦ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ εἰς ὑμᾶς.
τὸ πνεῦμα μὴ σβέννυτε,
προφητείας μὴ ἐξουθενεῖτε
πάντα δὲ δοκιμάζετε, τὸ καλὸν κατέχετε,
ἀπὸ παντὸς εἴδους πονηροῦ ἀπέχεσθε.<CM>
Αὐτὸς δὲ ὁ θεὸς τῆς εἰρήνης ἁγιάσαι ὑμᾶς ὁλοτελεῖς, καὶ ὁλόκληρον ὑμῶν τὸ πνεῦμα καὶ ἡ ψυχὴ καὶ τὸ σῶμα ἀμέμπτως ἐν τῇ παρουσίᾳ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ τηρηθείη.
πιστὸς ὁ καλῶν ὑμᾶς, ὃς καὶ ποιήσει.<CM>
Ἀδελφοί, <RF>προσεύχεσθε Treg RP ] + καὶ WH NIV<Rf>προσεύχεσθε περὶ ἡμῶν.
ἀσπάσασθε τοὺς ἀδελφοὺς πάντας ἐν φιλήματι ἁγίῳ.
<RF>ἐνορκίζω WH Treg NIV ] Ὁρκίζω RP<Rf>ἐνορκίζω ὑμᾶς τὸν κύριον ἀναγνωσθῆναι τὴν ἐπιστολὴν πᾶσιν <RF>τοῖς WH Treg NIV ] + ἁγίοις RP<Rf>τοῖς ἀδελφοῖς.
ἡ χάρις τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ μεθ’ <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>ὑμῶν.<CM>
Παῦλος καὶ Σιλουανὸς καὶ Τιμόθεος τῇ ἐκκλησίᾳ Θεσσαλονικέων ἐν θεῷ πατρὶ ἡμῶν καὶ κυρίῳ Ἰησοῦ Χριστῷ
χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ <RF>πατρὸς WH NIV ] + ἡμῶν Treg RP NA<Rf>πατρὸς καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Εὐχαριστεῖν ὀφείλομεν τῷ θεῷ πάντοτε περὶ ὑμῶν, ἀδελφοί, καθὼς ἄξιόν ἐστιν, ὅτι ὑπεραυξάνει ἡ πίστις ὑμῶν καὶ πλεονάζει ἡ ἀγάπη ἑνὸς ἑκάστου πάντων ὑμῶν εἰς ἀλλήλους,
ὥστε <RF>αὐτοὺς ἡμᾶς WH Treg NIV ] ἡμᾶς αὐτοὺς RP<Rf>αὐτοὺς ἡμᾶς ἐν ὑμῖν <RF>ἐγκαυχᾶσθαι WH Treg NIV ] καυχᾶσθαι RP<Rf>ἐγκαυχᾶσθαι ἐν ταῖς ἐκκλησίαις τοῦ θεοῦ ὑπὲρ τῆς ὑπομονῆς ὑμῶν καὶ πίστεως ἐν πᾶσιν τοῖς διωγμοῖς ὑμῶν καὶ ταῖς θλίψεσιν αἷς ἀνέχεσθε,
ἔνδειγμα τῆς δικαίας κρίσεως τοῦ θεοῦ, εἰς τὸ καταξιωθῆναι ὑμᾶς τῆς βασιλείας τοῦ θεοῦ, ὑπὲρ ἧς καὶ πάσχετε,
εἴπερ δίκαιον παρὰ θεῷ ἀνταποδοῦναι τοῖς θλίβουσιν ὑμᾶς θλῖψιν
καὶ ὑμῖν τοῖς θλιβομένοις ἄνεσιν μεθ’ ἡμῶν ἐν τῇ ἀποκαλύψει τοῦ κυρίου Ἰησοῦ ἀπ’ οὐρανοῦ μετ’ ἀγγέλων δυνάμεως αὐτοῦ
ἐν <RF>φλογὶ πυρός Treg ] πυρὶ φλογός WH NIV RP<Rf>φλογὶ πυρός, διδόντος ἐκδίκησιν τοῖς μὴ εἰδόσι θεὸν καὶ τοῖς μὴ ὑπακούουσιν τῷ εὐαγγελίῳ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ,
οἵτινες δίκην τίσουσιν ὄλεθρον αἰώνιον ἀπὸ προσώπου τοῦ κυρίου καὶ ἀπὸ τῆς δόξης τῆς ἰσχύος αὐτοῦ,
ὅταν ἔλθῃ ἐνδοξασθῆναι ἐν τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ καὶ θαυμασθῆναι ἐν πᾶσιν τοῖς πιστεύσασιν, ὅτι ἐπιστεύθη τὸ μαρτύριον ἡμῶν ἐφ’ ὑμᾶς, ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ.
εἰς ὃ καὶ προσευχόμεθα πάντοτε περὶ ὑμῶν, ἵνα ὑμᾶς ἀξιώσῃ τῆς κλήσεως ὁ θεὸς ἡμῶν καὶ πληρώσῃ πᾶσαν εὐδοκίαν ἀγαθωσύνης καὶ ἔργον πίστεως ἐν δυνάμει,
ὅπως ἐνδοξασθῇ τὸ ὄνομα τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ ἐν ὑμῖν, καὶ ὑμεῖς ἐν αὐτῷ, κατὰ τὴν χάριν τοῦ θεοῦ ἡμῶν καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Ἐρωτῶμεν δὲ ὑμᾶς, ἀδελφοί, ὑπὲρ τῆς παρουσίας τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ ἡμῶν ἐπισυναγωγῆς ἐπ’ αὐτόν,
εἰς τὸ μὴ ταχέως σαλευθῆναι ὑμᾶς ἀπὸ τοῦ νοὸς <RF>μηδὲ WH Treg NIV ] μήτε RP<Rf>μηδὲ θροεῖσθαι μήτε διὰ πνεύματος μήτε διὰ λόγου μήτε δι’ ἐπιστολῆς ὡς δι’ ἡμῶν, ὡς ὅτι ἐνέστηκεν ἡ ἡμέρα τοῦ <RF>κυρίου WH Treg NIV ] Χριστοῦ RP<Rf>κυρίου.
μή τις ὑμᾶς ἐξαπατήσῃ κατὰ μηδένα τρόπον ὅτι ἐὰν μὴ ἔλθῃ ἡ ἀποστασία πρῶτον καὶ ἀποκαλυφθῇ ὁ ἄνθρωπος τῆς <RF>ἀνομίας WH Treg NIV ] ἁμαρτίας RP<Rf>ἀνομίας, ὁ υἱὸς τῆς ἀπωλείας,
ὁ ἀντικείμενος καὶ ὑπεραιρόμενος ἐπὶ πάντα λεγόμενον θεὸν ἢ σέβασμα, ὥστε αὐτὸν εἰς τὸν ναὸν τοῦ <RF>θεοῦ WH Treg NIV ] + ὡς θεὸν RP<Rf>θεοῦ καθίσαι ἀποδεικνύντα ἑαυτὸν ὅτι ἔστιν θεός.
οὐ μνημονεύετε ὅτι ἔτι ὢν πρὸς ὑμᾶς ταῦτα ἔλεγον ὑμῖν;
καὶ νῦν τὸ κατέχον οἴδατε, εἰς τὸ ἀποκαλυφθῆναι αὐτὸν ἐν τῷ <RF>ἑαυτοῦ NIV RP ] αὐτοῦ WH Treg<Rf>ἑαυτοῦ καιρῷ
τὸ γὰρ μυστήριον ἤδη ἐνεργεῖται τῆς ἀνομίας μόνον ὁ κατέχων ἄρτι ἕως ἐκ μέσου γένηται.
καὶ τότε ἀποκαλυφθήσεται ὁ ἄνομος, ὃν ὁ κύριος <RF>Ἰησοῦς WH Treg NIV ] – RP<Rf>Ἰησοῦς <RF>ἀνελεῖ WH Treg NIV ] ἀναλώσει RP<Rf>ἀνελεῖ τῷ πνεύματι τοῦ στόματος αὐτοῦ καὶ καταργήσει τῇ ἐπιφανείᾳ τῆς παρουσίας αὐτοῦ,
οὗ ἐστιν ἡ παρουσία κατ’ ἐνέργειαν τοῦ Σατανᾶ ἐν πάσῃ δυνάμει καὶ σημείοις καὶ τέρασιν ψεύδους
καὶ ἐν πάσῃ ἀπάτῃ <RF>ἀδικίας WH Treg NIV ] τῆς ἀδικίας ἐν RP<Rf>ἀδικίας τοῖς ἀπολλυμένοις, ἀνθ’ ὧν τὴν ἀγάπην τῆς ἀληθείας οὐκ ἐδέξαντο εἰς τὸ σωθῆναι αὐτούς
καὶ διὰ τοῦτο <RF>πέμπει WH Treg NIV ] πέμψει RP<Rf>πέμπει αὐτοῖς ὁ θεὸς ἐνέργειαν πλάνης εἰς τὸ πιστεῦσαι αὐτοὺς τῷ ψεύδει,
ἵνα κριθῶσιν <RF>πάντες WH Treg NIV ] ἅπαντες RP<Rf>πάντες οἱ μὴ πιστεύσαντες τῇ ἀληθείᾳ ἀλλὰ εὐδοκήσαντες <RF>τῇ WH Treg NIV ] ἐν τῇ RP<Rf>τῇ ἀδικίᾳ.<CM>
Ἡμεῖς δὲ ὀφείλομεν εὐχαριστεῖν τῷ θεῷ πάντοτε περὶ ὑμῶν, ἀδελφοὶ ἠγαπημένοι ὑπὸ κυρίου, ὅτι εἵλατο ὑμᾶς ὁ θεὸς <RF>ἀπαρχὴν Holmes WHmarg NA ] ἀπ᾽ ἀρχῆς WH Treg NIV RP<Rf>ἀπαρχὴν εἰς σωτηρίαν ἐν ἁγιασμῷ πνεύματος καὶ πίστει ἀληθείας,
εἰς <RF>ὃ WH Treg RP ] + καὶ NIV<Rf>ὃ ἐκάλεσεν ὑμᾶς διὰ τοῦ εὐαγγελίου ἡμῶν, εἰς περιποίησιν δόξης τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ.
ἄρα οὖν, ἀδελφοί, στήκετε, καὶ κρατεῖτε τὰς παραδόσεις ἃς ἐδιδάχθητε εἴτε διὰ λόγου εἴτε δι’ ἐπιστολῆς ἡμῶν.<CM>
Αὐτὸς δὲ ὁ κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς καὶ <RF>θεὸς Treg ] ὁ θεὸς WH NIV RP<Rf>θεὸς <RF>ὁ WH Treg NIV ] καὶ RP<Rf>ὁ πατὴρ ἡμῶν, ὁ ἀγαπήσας ἡμᾶς καὶ δοὺς παράκλησιν αἰωνίαν καὶ ἐλπίδα ἀγαθὴν ἐν χάριτι,
παρακαλέσαι ὑμῶν τὰς καρδίας καὶ <RF>στηρίξαι WH Treg NIV ] + ὑμᾶς RP<Rf>στηρίξαι ἐν παντὶ <RF>ἔργῳ καὶ λόγῳ WH Treg NIV ] λόγῳ καὶ ἔργῳ RP<Rf>ἔργῳ καὶ λόγῳ ἀγαθῷ.<CM>
Τὸ λοιπὸν προσεύχεσθε, ἀδελφοί, περὶ ἡμῶν, ἵνα ὁ λόγος τοῦ κυρίου τρέχῃ καὶ δοξάζηται καθὼς καὶ πρὸς ὑμᾶς,
καὶ ἵνα ῥυσθῶμεν ἀπὸ τῶν ἀτόπων καὶ πονηρῶν ἀνθρώπων, οὐ γὰρ πάντων ἡ πίστις.
πιστὸς δέ ἐστιν ὁ κύριος, ὃς στηρίξει ὑμᾶς καὶ φυλάξει ἀπὸ τοῦ πονηροῦ.
πεποίθαμεν δὲ ἐν κυρίῳ ἐφ’ ὑμᾶς, ὅτι ἃ <RF>παραγγέλλομεν WH Treg NIV ] + ὑμῖν RP<Rf>παραγγέλλομεν καὶ ποιεῖτε καὶ ποιήσετε.
ὁ δὲ κύριος κατευθύναι ὑμῶν τὰς καρδίας εἰς τὴν ἀγάπην τοῦ θεοῦ καὶ εἰς τὴν ὑπομονὴν τοῦ Χριστοῦ.<CM>
Παραγγέλλομεν δὲ ὑμῖν, ἀδελφοί, ἐν ὀνόματι τοῦ κυρίου <RF>ἡμῶν Treg RP NA ] – WH NIV<Rf>ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ στέλλεσθαι ὑμᾶς ἀπὸ παντὸς ἀδελφοῦ ἀτάκτως περιπατοῦντος καὶ μὴ κατὰ τὴν παράδοσιν ἣν <RF>παρελάβοσαν Holmes WHmarg NA ] παρελάβετε WH Treg NIV;  παρέλαβον RP<Rf>παρελάβοσαν παρ’ ἡμῶν.
αὐτοὶ γὰρ οἴδατε πῶς δεῖ μιμεῖσθαι ἡμᾶς, ὅτι οὐκ ἠτακτήσαμεν ἐν ὑμῖν
οὐδὲ δωρεὰν ἄρτον ἐφάγομεν παρά τινος, ἀλλ’ ἐν κόπῳ καὶ μόχθῳ <RF>νυκτὸς καὶ ἡμέρας WH Treg NIV ] νύκτα καὶ ἡμέραν RP<Rf>νυκτὸς καὶ ἡμέρας ἐργαζόμενοι πρὸς τὸ μὴ ἐπιβαρῆσαί τινα ὑμῶν
οὐχ ὅτι οὐκ ἔχομεν ἐξουσίαν, ἀλλ’ ἵνα ἑαυτοὺς τύπον δῶμεν ὑμῖν εἰς τὸ μιμεῖσθαι ἡμᾶς.
καὶ γὰρ ὅτε ἦμεν πρὸς ὑμᾶς, τοῦτο παρηγγέλλομεν ὑμῖν, ὅτι εἴ τις οὐ θέλει ἐργάζεσθαι μηδὲ ἐσθιέτω.
ἀκούομεν γάρ τινας περιπατοῦντας ἐν ὑμῖν ἀτάκτως, μηδὲν ἐργαζομένους ἀλλὰ περιεργαζομένους
τοῖς δὲ τοιούτοις παραγγέλλομεν καὶ παρακαλοῦμεν <RF>ἐν κυρίῳ Ἰησοῦ Χριστῷ WH Treg NIV ] διὰ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστου RP<Rf>ἐν κυρίῳ Ἰησοῦ Χριστῷ ἵνα μετὰ ἡσυχίας ἐργαζόμενοι τὸν ἑαυτῶν ἄρτον ἐσθίωσιν.
ὑμεῖς δέ, ἀδελφοί, μὴ <RF>ἐγκακήσητε WH Treg NIV ] ἐκκακήσητε RP<Rf>ἐγκακήσητε καλοποιοῦντες.<CM>
Εἰ δέ τις οὐχ ὑπακούει τῷ λόγῳ ἡμῶν διὰ τῆς ἐπιστολῆς, τοῦτον σημειοῦσθε, <RF>μὴ WH Treg NIV ] καὶ μὴ RP<Rf>μὴ <RF>συναναμίγνυσθαι WH Treg NIV ] συναναμίγνυσθε RP<Rf>συναναμίγνυσθαι αὐτῷ, ἵνα ἐντραπῇ
καὶ μὴ ὡς ἐχθρὸν ἡγεῖσθε, ἀλλὰ νουθετεῖτε ὡς ἀδελφόν.<CM>
Αὐτὸς δὲ ὁ κύριος τῆς εἰρήνης δῴη ὑμῖν τὴν εἰρήνην διὰ παντὸς ἐν παντὶ τρόπῳ. ὁ κύριος μετὰ πάντων ὑμῶν.<CM>
Ὁ ἀσπασμὸς τῇ ἐμῇ χειρὶ Παύλου, ὅ ἐστιν σημεῖον ἐν πάσῃ ἐπιστολῇ οὕτως γράφω.
ἡ χάρις τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ μετὰ πάντων <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>ὑμῶν.<CM>
Παῦλος ἀπόστολος <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ κατ' ἐπιταγὴν θεοῦ σωτῆρος ἡμῶν καὶ <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] κυριόυ Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ τῆς ἐλπίδος ἡμῶν
Τιμοθέῳ γνησίῳ τέκνῳ ἐν πίστει χάρις, ἔλεος, εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ <RF>πατρὸς WH Treg NIV ] + ἡμῶν RP<Rf>πατρὸς καὶ Χριστοῦ Ἰησοῦ τοῦ κυρίου ἡμῶν.<CM>
Καθὼς παρεκάλεσά σε προσμεῖναι ἐν Ἐφέσῳ, πορευόμενος εἰς Μακεδονίαν, ἵνα παραγγείλῃς τισὶν μὴ ἑτεροδιδασκαλεῖν
μηδὲ προσέχειν μύθοις καὶ γενεαλογίαις ἀπεράντοις, αἵτινες <RF>ἐκζητήσεις WH Treg NIV ] ζητήσεις RP<Rf>ἐκζητήσεις παρέχουσι μᾶλλον ἢ οἰκονομίαν θεοῦ τὴν ἐν πίστει—
τὸ δὲ τέλος τῆς παραγγελίας ἐστὶν ἀγάπη ἐκ καθαρᾶς καρδίας καὶ συνειδήσεως ἀγαθῆς καὶ πίστεως ἀνυποκρίτου,
ὧν τινες ἀστοχήσαντες ἐξετράπησαν εἰς ματαιολογίαν,
θέλοντες εἶναι νομοδιδάσκαλοι, μὴ νοοῦντες μήτε ἃ λέγουσιν μήτε περὶ τίνων διαβεβαιοῦνται.<CM>
Οἴδαμεν δὲ ὅτι καλὸς ὁ νόμος ἐάν τις αὐτῷ νομίμως χρῆται,
εἰδὼς τοῦτο, ὅτι δικαίῳ νόμος οὐ κεῖται, ἀνόμοις δὲ καὶ ἀνυποτάκτοις, ἀσεβέσι καὶ ἁμαρτωλοῖς, ἀνοσίοις καὶ βεβήλοις, πατρολῴαις καὶ μητρολῴαις, ἀνδροφόνοις,
πόρνοις, ἀρσενοκοίταις, ἀνδραποδισταῖς, ψεύσταις, ἐπιόρκοις, καὶ εἴ τι ἕτερον τῇ ὑγιαινούσῃ διδασκαλίᾳ ἀντίκειται,
κατὰ τὸ εὐαγγέλιον τῆς δόξης τοῦ μακαρίου θεοῦ, ὃ ἐπιστεύθην ἐγώ.<CM>
<RF>Χάριν WH Treg NIV ] Καὶ χάριν RP<Rf>Χάριν ἔχω τῷ ἐνδυναμώσαντί με Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ κυρίῳ ἡμῶν, ὅτι πιστόν με ἡγήσατο θέμενος εἰς διακονίαν,
<RF>τὸ WH Treg NIV ] τὸν RP<Rf>τὸ πρότερον ὄντα βλάσφημον καὶ διώκτην καὶ ὑβριστήν ἀλλὰ ἠλεήθην, ὅτι ἀγνοῶν ἐποίησα ἐν ἀπιστίᾳ,
ὑπερεπλεόνασεν δὲ ἡ χάρις τοῦ κυρίου ἡμῶν μετὰ πίστεως καὶ ἀγάπης τῆς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ.
πιστὸς ὁ λόγος καὶ πάσης ἀποδοχῆς ἄξιος, ὅτι Χριστὸς Ἰησοῦς ἦλθεν εἰς τὸν κόσμον ἁμαρτωλοὺς σῶσαι ὧν πρῶτός εἰμι ἐγώ,
ἀλλὰ διὰ τοῦτο ἠλεήθην, ἵνα ἐν ἐμοὶ πρώτῳ ἐνδείξηται <RF>Χριστὸς Ἰησοῦς WH Treg NIV ] Ἰησοῦς Χριστὸς RP<Rf>Χριστὸς Ἰησοῦς τὴν <RF>ἅπασαν WH Treg NIV ] πᾶσαν RP<Rf>ἅπασαν μακροθυμίαν, πρὸς ὑποτύπωσιν τῶν μελλόντων πιστεύειν ἐπ' αὐτῷ εἰς ζωὴν αἰώνιον.
τῷ δὲ βασιλεῖ τῶν αἰώνων, ἀφθάρτῳ, ἀοράτῳ, <RF>μόνῳ WH Treg NIV ] + σοφῶ RP<Rf>μόνῳ θεῷ, τιμὴ καὶ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων ἀμήν.<CM>
Ταύτην τὴν παραγγελίαν παρατίθεμαί σοι, τέκνον Τιμόθεε, κατὰ τὰς προαγούσας ἐπὶ σὲ προφητείας, ἵνα <RF>στρατεύῃ WH NIV RP ] στρατεύσῃ Treg<Rf>στρατεύῃ ἐν αὐταῖς τὴν καλὴν στρατείαν,
ἔχων πίστιν καὶ ἀγαθὴν συνείδησιν, ἥν τινες ἀπωσάμενοι περὶ τὴν πίστιν ἐναυάγησαν
ὧν ἐστιν Ὑμέναιος καὶ Ἀλέξανδρος, οὓς παρέδωκα τῷ Σατανᾷ ἵνα παιδευθῶσι μὴ βλασφημεῖν.<CM>
Παρακαλῶ οὖν πρῶτον πάντων ποιεῖσθαι δεήσεις, προσευχάς, ἐντεύξεις, εὐχαριστίας, ὑπὲρ πάντων ἀνθρώπων,
ὑπὲρ βασιλέων καὶ πάντων τῶν ἐν ὑπεροχῇ ὄντων, ἵνα ἤρεμον καὶ ἡσύχιον βίον διάγωμεν ἐν πάσῃ εὐσεβείᾳ καὶ σεμνότητι.
<RF>τοῦτο WH Treg NIV ] + γὰρ RP<Rf>τοῦτο καλὸν καὶ ἀπόδεκτον ἐνώπιον τοῦ σωτῆρος ἡμῶν θεοῦ,
ὃς πάντας ἀνθρώπους θέλει σωθῆναι καὶ εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας ἐλθεῖν.
εἷς γὰρ θεός, εἷς καὶ μεσίτης θεοῦ καὶ ἀνθρώπων ἄνθρωπος Χριστὸς Ἰησοῦς,
ὁ δοὺς ἑαυτὸν ἀντίλυτρον ὑπὲρ πάντων, τὸ μαρτύριον καιροῖς ἰδίοις
εἰς ὃ ἐτέθην ἐγὼ κῆρυξ καὶ ἀπόστολος—ἀλήθειαν <RF>λέγω WH Treg NIV ] + ἐν Χριστῷ RP<Rf>λέγω, οὐ ψεύδομαι— διδάσκαλος ἐθνῶν ἐν πίστει καὶ ἀληθείᾳ.<CM>
Βούλομαι οὖν προσεύχεσθαι τοὺς ἄνδρας ἐν παντὶ τόπῳ, ἐπαίροντας ὁσίους χεῖρας χωρὶς ὀργῆς καὶ <RF>διαλογισμοῦ Treg NIV RP ] διαλογισμῶν WH<Rf>διαλογισμοῦ.
ὡσαύτως <RF>καὶ Treg NIV ] – WH; + τὰς RP<Rf>καὶ γυναῖκας ἐν καταστολῇ κοσμίῳ μετὰ αἰδοῦς καὶ σωφροσύνης κοσμεῖν ἑαυτάς, μὴ ἐν πλέγμασιν <RF>καὶ WH Treg NIV ] ἢ RP<Rf>καὶ <RF>χρυσίῳ WH NIV ] χρυσῷ Treg RP<Rf>χρυσίῳ ἢ μαργαρίταις ἢ ἱματισμῷ πολυτελεῖ,
ἀλλ' ὃ πρέπει γυναιξὶν ἐπαγγελλομέναις θεοσέβειαν, δι' ἔργων ἀγαθῶν.
γυνὴ ἐν ἡσυχίᾳ μανθανέτω ἐν πάσῃ ὑποταγῇ
<RF>διδάσκειν δὲ γυναικὶ WH Treg NIV ] Γυναικὶ δὲ διδάσκειν RP<Rf>διδάσκειν δὲ γυναικὶ οὐκ ἐπιτρέπω, οὐδὲ αὐθεντεῖν ἀνδρός, ἀλλ' εἶναι ἐν ἡσυχίᾳ.
Ἀδὰμ γὰρ πρῶτος ἐπλάσθη, εἶτα Εὕα
καὶ Ἀδὰμ οὐκ ἠπατήθη, ἡ δὲ γυνὴ <RF>ἐξαπατηθεῖσα WH Treg NIV ] ἀπατηθεῖσα RP<Rf>ἐξαπατηθεῖσα ἐν παραβάσει γέγονεν.
σωθήσεται δὲ διὰ τῆς τεκνογονίας, ἐὰν μείνωσιν ἐν πίστει καὶ ἀγάπῃ καὶ ἁγιασμῷ μετὰ σωφροσύνης.<CM>
Πιστὸς ὁ λόγος εἴ τις ἐπισκοπῆς ὀρέγεται, καλοῦ ἔργου ἐπιθυμεῖ.
δεῖ οὖν τὸν ἐπίσκοπον ἀνεπίλημπτον εἶναι, μιᾶς γυναικὸς ἄνδρα, νηφάλιον, σώφρονα, κόσμιον, φιλόξενον, διδακτικόν,
μὴ πάροινον, μὴ <RF>πλήκτην WH Treg NIV ] + μὴ αἰσχροκερδῆ RP<Rf>πλήκτην, ἀλλὰ ἐπιεικῆ, ἄμαχον, ἀφιλάργυρον,
τοῦ ἰδίου οἴκου καλῶς προϊστάμενον, τέκνα ἔχοντα ἐν ὑποταγῇ μετὰ πάσης σεμνότητος
(εἰ δέ τις τοῦ ἰδίου οἴκου προστῆναι οὐκ οἶδεν, πῶς ἐκκλησίας θεοῦ ἐπιμελήσεται;)
μὴ νεόφυτον, ἵνα μὴ τυφωθεὶς εἰς κρίμα ἐμπέσῃ τοῦ διαβόλου.
δεῖ <RF>δὲ WH Treg NIV ] + αὐτὸν RP<Rf>δὲ καὶ μαρτυρίαν καλὴν ἔχειν ἀπὸ τῶν ἔξωθεν, ἵνα μὴ εἰς ὀνειδισμὸν ἐμπέσῃ καὶ παγίδα τοῦ διαβόλου.<CM>
Διακόνους ὡσαύτως σεμνούς, μὴ διλόγους, μὴ οἴνῳ πολλῷ προσέχοντας, μὴ αἰσχροκερδεῖς,
ἔχοντας τὸ μυστήριον τῆς πίστεως ἐν καθαρᾷ συνειδήσει.
καὶ οὗτοι δὲ δοκιμαζέσθωσαν πρῶτον, εἶτα διακονείτωσαν ἀνέγκλητοι ὄντες.
γυναῖκας ὡσαύτως σεμνάς, μὴ διαβόλους, νηφαλίους, πιστὰς ἐν πᾶσιν.
διάκονοι ἔστωσαν μιᾶς γυναικὸς ἄνδρες, τέκνων καλῶς προϊστάμενοι καὶ τῶν ἰδίων οἴκων
οἱ γὰρ καλῶς διακονήσαντες βαθμὸν ἑαυτοῖς καλὸν περιποιοῦνται καὶ πολλὴν παρρησίαν ἐν πίστει τῇ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ.<CM>
Ταῦτά σοι γράφω, ἐλπίζων ἐλθεῖν πρὸς σὲ <RF>ἐν τάχει WH Treg NIV ] τάχιον RP<Rf>ἐν τάχει,
ἐὰν δὲ βραδύνω, ἵνα εἰδῇς πῶς δεῖ ἐν οἴκῳ θεοῦ ἀναστρέφεσθαι, ἥτις ἐστὶν ἐκκλησία θεοῦ ζῶντος, στῦλος καὶ ἑδραίωμα τῆς ἀληθείας
καὶ ὁμολογουμένως μέγα ἐστὶν τὸ τῆς εὐσεβείας μυστήριον <RF>Ὃς WH Treg NIV ] θεὸς RP<Rf>Ὃς ἐφανερώθη ἐν σαρκί, ἐδικαιώθη ἐν πνεύματι, ὤφθη ἀγγέλοις, ἐκηρύχθη ἐν ἔθνεσιν, ἐπιστεύθη ἐν κόσμῳ, ἀνελήμφθη ἐν δόξῃ.<CM>
Τὸ δὲ πνεῦμα ῥητῶς λέγει ὅτι ἐν ὑστέροις καιροῖς ἀποστήσονταί τινες τῆς πίστεως, προσέχοντες πνεύμασι πλάνοις καὶ διδασκαλίαις δαιμονίων
ἐν ὑποκρίσει ψευδολόγων, κεκαυστηριασμένων τὴν ἰδίαν συνείδησιν,
κωλυόντων γαμεῖν, ἀπέχεσθαι βρωμάτων ἃ ὁ θεὸς ἔκτισεν εἰς μετάλημψιν μετὰ εὐχαριστίας τοῖς πιστοῖς καὶ ἐπεγνωκόσι τὴν ἀλήθειαν.
ὅτι πᾶν κτίσμα θεοῦ καλόν, καὶ οὐδὲν ἀπόβλητον μετὰ εὐχαριστίας λαμβανόμενον,
ἁγιάζεται γὰρ διὰ λόγου θεοῦ καὶ ἐντεύξεως.<CM>
Ταῦτα ὑποτιθέμενος τοῖς ἀδελφοῖς καλὸς ἔσῃ διάκονος <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ, ἐντρεφόμενος τοῖς λόγοις τῆς πίστεως καὶ τῆς καλῆς διδασκαλίας ᾗ παρηκολούθηκας,
τοὺς δὲ βεβήλους καὶ γραώδεις μύθους παραιτοῦ. γύμναζε δὲ σεαυτὸν πρὸς εὐσέβειαν
ἡ γὰρ σωματικὴ γυμνασία πρὸς ὀλίγον ἐστὶν ὠφέλιμος, ἡ δὲ εὐσέβεια πρὸς πάντα ὠφέλιμός ἐστιν, ἐπαγγελίαν ἔχουσα ζωῆς τῆς νῦν καὶ τῆς μελλούσης.
πιστὸς ὁ λόγος καὶ πάσης ἀποδοχῆς ἄξιος,
εἰς τοῦτο <RF>γὰρ WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>γὰρ κοπιῶμεν καὶ <RF>ὀνειδιζόμεθα RP] ἀγωνιζόμεθα WH Treg NIV<Rf>ὀνειδιζόμεθα, ὅτι ἠλπίκαμεν ἐπὶ θεῷ ζῶντι, ὅς ἐστιν σωτὴρ πάντων ἀνθρώπων, μάλιστα πιστῶν.<CM>
Παράγγελλε ταῦτα καὶ δίδασκε.
μηδείς σου τῆς νεότητος καταφρονείτω, ἀλλὰ τύπος γίνου τῶν πιστῶν ἐν λόγῳ, ἐν ἀναστροφῇ, ἐν <RF>ἀγάπῃ WH Treg NIV ] + ἐν πνεύματι RP<Rf>ἀγάπῃ, ἐν πίστει, ἐν ἁγνείᾳ.
ἕως ἔρχομαι πρόσεχε τῇ ἀναγνώσει, τῇ παρακλήσει, τῇ διδασκαλίᾳ.
μὴ ἀμέλει τοῦ ἐν σοὶ χαρίσματος, ὃ ἐδόθη σοι διὰ προφητείας μετὰ ἐπιθέσεως τῶν χειρῶν τοῦ πρεσβυτερίου.
ταῦτα μελέτα, ἐν τούτοις ἴσθι, ἵνα σου ἡ προκοπὴ φανερὰ <RF>ᾖ WH Treg NIV ] + ἐν RP<Rf>ᾖ πᾶσιν
ἔπεχε σεαυτῷ καὶ τῇ διδασκαλίᾳ ἐπίμενε αὐτοῖς τοῦτο γὰρ ποιῶν καὶ σεαυτὸν σώσεις καὶ τοὺς ἀκούοντάς σου.<CM>
Πρεσβυτέρῳ μὴ ἐπιπλήξῃς, ἀλλὰ παρακάλει ὡς πατέρα, νεωτέρους ὡς ἀδελφούς,
πρεσβυτέρας ὡς μητέρας, νεωτέρας ὡς ἀδελφὰς ἐν πάσῃ ἁγνείᾳ.<CM>
Χήρας τίμα τὰς ὄντως χήρας.
εἰ δέ τις χήρα τέκνα ἢ ἔκγονα ἔχει, μανθανέτωσαν πρῶτον τὸν ἴδιον οἶκον εὐσεβεῖν καὶ ἀμοιβὰς ἀποδιδόναι τοῖς προγόνοις, τοῦτο γάρ ἐστιν ἀπόδεκτον ἐνώπιον τοῦ θεοῦ.
ἡ δὲ ὄντως χήρα καὶ μεμονωμένη ἤλπικεν ἐπὶ <RF>θεὸν NIV ] τὸν θεὸν WH Treg RP<Rf>θεὸν καὶ προσμένει ταῖς δεήσεσιν καὶ ταῖς προσευχαῖς νυκτὸς καὶ ἡμέρας
ἡ δὲ σπαταλῶσα ζῶσα τέθνηκεν.
καὶ ταῦτα παράγγελλε, ἵνα ἀνεπίλημπτοι ὦσιν
εἰ δέ τις τῶν ἰδίων καὶ <RF>μάλιστα WH Treg NIV ] + τῶν RP<Rf>μάλιστα οἰκείων οὐ <RF>προνοεῖ WH NIV RP ] προνοεῖται Treg<Rf>προνοεῖ, τὴν πίστιν ἤρνηται καὶ ἔστιν ἀπίστου χείρων.<CM>
Χήρα καταλεγέσθω μὴ ἔλαττον ἐτῶν ἑξήκοντα γεγονυῖα, ἑνὸς ἀνδρὸς γυνή,
ἐν ἔργοις καλοῖς μαρτυρουμένη, εἰ ἐτεκνοτρόφησεν, εἰ ἐξενοδόχησεν, εἰ ἁγίων πόδας ἔνιψεν, εἰ θλιβομένοις ἐπήρκεσεν, εἰ παντὶ ἔργῳ ἀγαθῷ ἐπηκολούθησεν.
νεωτέρας δὲ χήρας παραιτοῦ ὅταν γὰρ καταστρηνιάσωσιν τοῦ Χριστοῦ, γαμεῖν θέλουσιν,
ἔχουσαι κρίμα ὅτι τὴν πρώτην πίστιν ἠθέτησαν
ἅμα δὲ καὶ ἀργαὶ μανθάνουσιν, περιερχόμεναι τὰς οἰκίας, οὐ μόνον δὲ ἀργαὶ ἀλλὰ καὶ φλύαροι καὶ περίεργοι, λαλοῦσαι τὰ μὴ δέοντα.
βούλομαι οὖν νεωτέρας γαμεῖν, τεκνογονεῖν, οἰκοδεσποτεῖν, μηδεμίαν ἀφορμὴν διδόναι τῷ ἀντικειμένῳ λοιδορίας χάριν
ἤδη γάρ τινες ἐξετράπησαν ὀπίσω τοῦ Σατανᾶ.
εἴ <RF>τις WH Treg NIV ] + πιστὸς ἢ RP<Rf>τις πιστὴ ἔχει χήρας, <RF>ἐπαρκείτω WH NIV RP ] ἐπαρκείσθω Treg<Rf>ἐπαρκείτω αὐταῖς, καὶ μὴ βαρείσθω ἡ ἐκκλησία, ἵνα ταῖς ὄντως χήραις ἐπαρκέσῃ.<CM>
Οἱ καλῶς προεστῶτες πρεσβύτεροι διπλῆς τιμῆς ἀξιούσθωσαν, μάλιστα οἱ κοπιῶντες ἐν λόγῳ καὶ διδασκαλίᾳ
λέγει γὰρ ἡ γραφή Βοῦν ἀλοῶντα οὐ φιμώσεις, καί Ἄξιος ὁ ἐργάτης τοῦ μισθοῦ αὐτοῦ.
κατὰ πρεσβυτέρου κατηγορίαν μὴ παραδέχου, ἐκτὸς εἰ μὴ ἐπὶ δύο ἢ τριῶν μαρτύρων
<RF>τοὺς Treg NIV RP ] + δὲ WH<Rf>τοὺς ἁμαρτάνοντας ἐνώπιον πάντων ἔλεγχε, ἵνα καὶ οἱ λοιποὶ φόβον ἔχωσιν.
διαμαρτύρομαι ἐνώπιον τοῦ θεοῦ καὶ <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ καὶ τῶν ἐκλεκτῶν ἀγγέλων, ἵνα ταῦτα φυλάξῃς χωρὶς προκρίματος, μηδὲν ποιῶν κατὰ πρόσκλισιν.
χεῖρας ταχέως μηδενὶ ἐπιτίθει, μηδὲ κοινώνει ἁμαρτίαις ἀλλοτρίαις σεαυτὸν ἁγνὸν τήρει.<CM>
μηκέτι ὑδροπότει, ἀλλὰ οἴνῳ ὀλίγῳ χρῶ διὰ τὸν <RF>στόμαχον WH Treg NIV ] + σου RP<Rf>στόμαχον καὶ τὰς πυκνάς σου ἀσθενείας.<CM>
Τινῶν ἀνθρώπων αἱ ἁμαρτίαι πρόδηλοί εἰσιν, προάγουσαι εἰς κρίσιν, τισὶν δὲ καὶ ἐπακολουθοῦσιν
ὡσαύτως καὶ τὰ <RF>ἔργα τὰ καλὰ WH Treg NIV ] καλὰ ἔργα RP<Rf>ἔργα τὰ καλὰ <RF>πρόδηλα WH Treg NIV ] + ἐστίν RP<Rf>πρόδηλα, καὶ τὰ ἄλλως ἔχοντα κρυβῆναι οὐ δύνανται.<CM>
Ὅσοι εἰσὶν ὑπὸ ζυγὸν δοῦλοι, τοὺς ἰδίους δεσπότας πάσης τιμῆς ἀξίους ἡγείσθωσαν, ἵνα μὴ τὸ ὄνομα τοῦ θεοῦ καὶ ἡ διδασκαλία βλασφημῆται.
οἱ δὲ πιστοὺς ἔχοντες δεσπότας μὴ καταφρονείτωσαν, ὅτι ἀδελφοί εἰσιν ἀλλὰ μᾶλλον δουλευέτωσαν, ὅτι πιστοί εἰσιν καὶ ἀγαπητοὶ οἱ τῆς εὐεργεσίας ἀντιλαμβανόμενοι.<CM><PF>Ταῦτα δίδασκε καὶ παρακάλει.
εἴ τις ἑτεροδιδασκαλεῖ καὶ μὴ προσέρχεται ὑγιαίνουσι λόγοις, τοῖς τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, καὶ τῇ κατ' εὐσέβειαν διδασκαλίᾳ,
τετύφωται, μηδὲν ἐπιστάμενος, ἀλλὰ νοσῶν περὶ ζητήσεις καὶ λογομαχίας, ἐξ ὧν γίνεται φθόνος, ἔρις, βλασφημίαι, ὑπόνοιαι πονηραί,
διαπαρατριβαὶ διεφθαρμένων ἀνθρώπων τὸν νοῦν καὶ ἀπεστερημένων τῆς ἀληθείας, νομιζόντων πορισμὸν εἶναι τὴν <RF>εὐσέβειαν WH Treg NIV ] + Ἀφίστασο ἀπὸ τῶν τοιούτων RP<Rf>εὐσέβειαν.
ἔστιν δὲ πορισμὸς μέγας ἡ εὐσέβεια μετὰ αὐταρκείας
οὐδὲν γὰρ εἰσηνέγκαμεν εἰς τὸν κόσμον, <RF>ὅτι WH Treg NIV ] δῆλον ὅτι RP<Rf>ὅτι οὐδὲ ἐξενεγκεῖν τι δυνάμεθα
ἔχοντες δὲ διατροφὰς καὶ σκεπάσματα, τούτοις ἀρκεσθησόμεθα.
οἱ δὲ βουλόμενοι πλουτεῖν ἐμπίπτουσιν εἰς πειρασμὸν καὶ παγίδα καὶ ἐπιθυμίας πολλὰς ἀνοήτους καὶ βλαβεράς, αἵτινες βυθίζουσι τοὺς ἀνθρώπους εἰς ὄλεθρον καὶ ἀπώλειαν
ῥίζα γὰρ πάντων τῶν κακῶν ἐστιν ἡ φιλαργυρία, ἧς τινες ὀρεγόμενοι ἀπεπλανήθησαν ἀπὸ τῆς πίστεως καὶ ἑαυτοὺς περιέπειραν ὀδύναις πολλαῖς.<CM>
Σὺ δέ, ὦ ἄνθρωπε <RF>θεοῦ WH Treg NIV ] τοῦ θεοῦ RP<Rf>θεοῦ, ταῦτα φεῦγε δίωκε δὲ δικαιοσύνην, εὐσέβειαν, πίστιν, ἀγάπην, ὑπομονήν, <RF>πραϋπαθίαν WH Treg NIV ] πρᾳότητα RP<Rf>πραϋπαθίαν.
ἀγωνίζου τὸν καλὸν ἀγῶνα τῆς πίστεως, ἐπιλαβοῦ τῆς αἰωνίου ζωῆς, εἰς ἣν ἐκλήθης καὶ ὡμολόγησας τὴν καλὴν ὁμολογίαν ἐνώπιον πολλῶν μαρτύρων.
παραγγέλλω σοι ἐνώπιον τοῦ θεοῦ τοῦ <RF>ζῳογονοῦντος WH Treg NIV ] ζωοποιοῦντος RP<Rf>ζῳογονοῦντος τὰ πάντα καὶ Χριστοῦ Ἰησοῦ τοῦ μαρτυρήσαντος ἐπὶ Ποντίου Πιλάτου τὴν καλὴν ὁμολογίαν,
τηρῆσαί σε τὴν ἐντολὴν ἄσπιλον ἀνεπίλημπτον μέχρι τῆς ἐπιφανείας τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ,
ἣν καιροῖς ἰδίοις δείξει ὁ μακάριος καὶ μόνος δυνάστης, ὁ βασιλεὺς τῶν βασιλευόντων καὶ κύριος τῶν κυριευόντων,
ὁ μόνος ἔχων ἀθανασίαν, φῶς οἰκῶν ἀπρόσιτον, ὃν εἶδεν οὐδεὶς ἀνθρώπων οὐδὲ ἰδεῖν δύναται ᾧ τιμὴ καὶ κράτος αἰώνιον ἀμήν.<CM>
Τοῖς πλουσίοις ἐν τῷ νῦν αἰῶνι παράγγελλε μὴ ὑψηλοφρονεῖν μηδὲ ἠλπικέναι ἐπὶ πλούτου ἀδηλότητι, ἀλλ' <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] ἐν τῷ RP<Rf>ἐπὶ <RF>θεῷ WH Treg NIV ] + τῷ ζῶντι RP<Rf>θεῷ τῷ παρέχοντι ἡμῖν πάντα πλουσίως εἰς ἀπόλαυσιν,
ἀγαθοεργεῖν, πλουτεῖν ἐν ἔργοις καλοῖς, εὐμεταδότους εἶναι, κοινωνικούς,
ἀποθησαυρίζοντας ἑαυτοῖς θεμέλιον καλὸν εἰς τὸ μέλλον, ἵνα ἐπιλάβωνται τῆς <RF>ὄντως WH Treg NIV ] αἰωνιόυ RP<Rf>ὄντως ζωῆς.<CM>
Ὦ Τιμόθεε, τὴν παραθήκην φύλαξον, ἐκτρεπόμενος τὰς βεβήλους κενοφωνίας καὶ ἀντιθέσεις τῆς ψευδωνύμου γνώσεως,
ἥν τινες ἐπαγγελλόμενοι περὶ τὴν πίστιν ἠστόχησαν.<CM><PF>Ἡ χάρις <RF>μεθ᾽ ὑμῶν WH Treg NIV ] μετὰ σοῦ Ἀμήν RP<Rf>μεθ' ὑμῶν.
Παῦλος ἀπόστολος <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ διὰ θελήματος θεοῦ κατ’ ἐπαγγελίαν ζωῆς τῆς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ
Τιμοθέῳ ἀγαπητῷ τέκνῳ χάρις, ἔλεος, εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ πατρὸς καὶ Χριστοῦ Ἰησοῦ τοῦ κυρίου ἡμῶν.<CM>
Χάριν ἔχω τῷ θεῷ, ᾧ λατρεύω ἀπὸ προγόνων ἐν καθαρᾷ συνειδήσει, ὡς ἀδιάλειπτον ἔχω τὴν περὶ σοῦ μνείαν ἐν ταῖς δεήσεσίν μου, νυκτὸς καὶ ἡμέρας
ἐπιποθῶν σε ἰδεῖν, μεμνημένος σου τῶν δακρύων, ἵνα χαρᾶς πληρωθῶ
ὑπόμνησιν <RF>λαβὼν WH Treg NIV ] λαμβάνων RP<Rf>λαβὼν τῆς ἐν σοὶ ἀνυποκρίτου πίστεως, ἥτις ἐνῴκησεν πρῶτον ἐν τῇ μάμμῃ σου Λωΐδι καὶ τῇ μητρί σου Εὐνίκῃ, πέπεισμαι δὲ ὅτι καὶ ἐν σοί.
δι’ ἣν αἰτίαν ἀναμιμνῄσκω σε ἀναζωπυρεῖν τὸ χάρισμα τοῦ θεοῦ, ὅ ἐστιν ἐν σοὶ διὰ τῆς ἐπιθέσεως τῶν χειρῶν μου
οὐ γὰρ ἔδωκεν ἡμῖν ὁ θεὸς πνεῦμα δειλίας, ἀλλὰ δυνάμεως καὶ ἀγάπης καὶ σωφρονισμοῦ.<CM>
Μὴ οὖν ἐπαισχυνθῇς τὸ μαρτύριον τοῦ κυρίου ἡμῶν μηδὲ ἐμὲ τὸν δέσμιον αὐτοῦ, ἀλλὰ συγκακοπάθησον τῷ εὐαγγελίῳ κατὰ δύναμιν θεοῦ,
τοῦ σώσαντος ἡμᾶς καὶ καλέσαντος κλήσει ἁγίᾳ, οὐ κατὰ τὰ ἔργα ἡμῶν ἀλλὰ κατὰ ἰδίαν πρόθεσιν καὶ χάριν, τὴν δοθεῖσαν ἡμῖν ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ πρὸ χρόνων αἰωνίων,
φανερωθεῖσαν δὲ νῦν διὰ τῆς ἐπιφανείας τοῦ σωτῆρος ἡμῶν <RF>Ἰησοῦ Χριστοῦ RP ] Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV<Rf>Ἰησοῦ Χριστοῦ, καταργήσαντος μὲν τὸν θάνατον φωτίσαντος δὲ ζωὴν καὶ ἀφθαρσίαν διὰ τοῦ εὐαγγελίου,
εἰς ὃ ἐτέθην ἐγὼ κῆρυξ καὶ ἀπόστολος καὶ <RF>διδάσκαλος WH NIV ] + ἐθνῶν Treg RP<Rf>διδάσκαλος.
δι’ ἣν αἰτίαν καὶ ταῦτα πάσχω, ἀλλ’ οὐκ ἐπαισχύνομαι, οἶδα γὰρ ᾧ πεπίστευκα, καὶ πέπεισμαι ὅτι δυνατός ἐστιν τὴν παραθήκην μου φυλάξαι εἰς ἐκείνην τὴν ἡμέραν.
ὑποτύπωσιν ἔχε ὑγιαινόντων λόγων ὧν παρ’ ἐμοῦ ἤκουσας ἐν πίστει καὶ ἀγάπῃ τῇ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ
τὴν καλὴν παραθήκην φύλαξον διὰ πνεύματος ἁγίου τοῦ ἐνοικοῦντος ἐν ἡμῖν.<CM>
Οἶδας τοῦτο ὅτι ἀπεστράφησάν με πάντες οἱ ἐν τῇ Ἀσίᾳ, ὧν ἐστιν Φύγελος καὶ Ἑρμογένης.
δῴη ἔλεος ὁ κύριος τῷ Ὀνησιφόρου οἴκῳ, ὅτι πολλάκις με ἀνέψυξεν, καὶ τὴν ἅλυσίν μου οὐκ ἐπαισχύνθη
ἀλλὰ γενόμενος ἐν Ῥώμῃ <RF>σπουδαίως WH Treg NIV ] σπουδαιότερον RP<Rf>σπουδαίως ἐζήτησέν με καὶ εὗρεν—
δῴη αὐτῷ ὁ κύριος εὑρεῖν ἔλεος παρὰ κυρίου ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ—καὶ ὅσα ἐν Ἐφέσῳ διηκόνησεν, βέλτιον σὺ γινώσκεις.<CM>
Σὺ οὖν, τέκνον μου, ἐνδυναμοῦ ἐν τῇ χάριτι τῇ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ,
καὶ ἃ ἤκουσας παρ’ ἐμοῦ διὰ πολλῶν μαρτύρων, ταῦτα παράθου πιστοῖς ἀνθρώποις, οἵτινες ἱκανοὶ ἔσονται καὶ ἑτέρους διδάξαι.
<RF>συγκακοπάθησον WH Treg NIV ] Σὺ οὖν κακοπάθησον RP<Rf>συγκακοπάθησον ὡς καλὸς στρατιώτης <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ.
οὐδεὶς στρατευόμενος ἐμπλέκεται ταῖς τοῦ βίου πραγματείαις, ἵνα τῷ στρατολογήσαντι ἀρέσῃ
ἐὰν δὲ καὶ ἀθλῇ τις, οὐ στεφανοῦται ἐὰν μὴ νομίμως ἀθλήσῃ
τὸν κοπιῶντα γεωργὸν δεῖ πρῶτον τῶν καρπῶν μεταλαμβάνειν.
νόει <RF>ὃ WH Treg NIV ] ἃ RP<Rf>ὃ λέγω <RF>δώσει WH Treg NIV ] δῴη RP<Rf>δώσει γάρ σοι ὁ κύριος σύνεσιν ἐν πᾶσιν.<CM>
Μνημόνευε Ἰησοῦν Χριστὸν ἐγηγερμένον ἐκ νεκρῶν, ἐκ σπέρματος Δαυίδ, κατὰ τὸ εὐαγγέλιόν μου
ἐν ᾧ κακοπαθῶ μέχρι δεσμῶν ὡς κακοῦργος. ἀλλὰ ὁ λόγος τοῦ θεοῦ οὐ δέδεται
διὰ τοῦτο πάντα ὑπομένω διὰ τοὺς ἐκλεκτούς, ἵνα καὶ αὐτοὶ σωτηρίας τύχωσιν τῆς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ μετὰ δόξης αἰωνίου.
πιστὸς ὁ λόγος εἰ γὰρ συναπεθάνομεν, καὶ συζήσομεν
εἰ ὑπομένομεν, καὶ συμβασιλεύσομεν εἰ <RF>ἀρνησόμεθα WH Treg NIV ] ἀρνούμεθα RP<Rf>ἀρνησόμεθα, κἀκεῖνος ἀρνήσεται ἡμᾶς
εἰ ἀπιστοῦμεν, ἐκεῖνος πιστὸς μένει <RF>ἀρνήσασθαι RP ] + γὰρ WH Treg NIV<Rf>ἀρνήσασθαι ἑαυτὸν οὐ δύναται.<CM>
Ταῦτα ὑπομίμνῃσκε, διαμαρτυρόμενος ἐνώπιον τοῦ <RF>κυρίου RP ] θεοῦ WH Treg NIV<Rf>κυρίου, μὴ λογομαχεῖν, <RF>ἐπ᾽ WH Treg NIV ] εἰς RP<Rf>ἐπ’ οὐδὲν χρήσιμον, ἐπὶ καταστροφῇ τῶν ἀκουόντων.
σπούδασον σεαυτὸν δόκιμον παραστῆσαι τῷ θεῷ, ἐργάτην ἀνεπαίσχυντον, ὀρθοτομοῦντα τὸν λόγον τῆς ἀληθείας.
τὰς δὲ βεβήλους κενοφωνίας περιΐστασο ἐπὶ πλεῖον γὰρ προκόψουσιν ἀσεβείας,
καὶ ὁ λόγος αὐτῶν ὡς γάγγραινα νομὴν ἕξει ὧν ἐστιν Ὑμέναιος καὶ Φίλητος,
οἵτινες περὶ τὴν ἀλήθειαν ἠστόχησαν, <RF>λέγοντες WH Treg ] + τὴν NIV RP<Rf>λέγοντες ἀνάστασιν ἤδη γεγονέναι, καὶ ἀνατρέπουσιν τήν τινων πίστιν.
ὁ μέντοι στερεὸς θεμέλιος τοῦ θεοῦ ἕστηκεν, ἔχων τὴν σφραγῖδα ταύτην Ἔγνω κύριος τοὺς ὄντας αὐτοῦ, καί Ἀποστήτω ἀπὸ ἀδικίας πᾶς ὁ ὀνομάζων τὸ ὄνομα κυρίου.<CM>
Ἐν μεγάλῃ δὲ οἰκίᾳ οὐκ ἔστιν μόνον σκεύη χρυσᾶ καὶ ἀργυρᾶ ἀλλὰ καὶ ξύλινα καὶ ὀστράκινα, καὶ ἃ μὲν εἰς τιμὴν ἃ δὲ εἰς ἀτιμίαν
ἐὰν οὖν τις ἐκκαθάρῃ ἑαυτὸν ἀπὸ τούτων, ἔσται σκεῦος εἰς τιμήν, ἡγιασμένον, <RF>εὔχρηστον WH Treg NIV ] καὶ εὔχρηστον RP<Rf>εὔχρηστον τῷ δεσπότῃ, εἰς πᾶν ἔργον ἀγαθὸν ἡτοιμασμένον.
τὰς δὲ νεωτερικὰς ἐπιθυμίας φεῦγε, δίωκε δὲ δικαιοσύνην, πίστιν, ἀγάπην, εἰρήνην μετὰ τῶν ἐπικαλουμένων τὸν κύριον ἐκ καθαρᾶς καρδίας.
τὰς δὲ μωρὰς καὶ ἀπαιδεύτους ζητήσεις παραιτοῦ, εἰδὼς ὅτι γεννῶσι μάχας
δοῦλον δὲ κυρίου οὐ δεῖ μάχεσθαι, ἀλλὰ ἤπιον εἶναι πρὸς πάντας, διδακτικόν, ἀνεξίκακον,
ἐν πραΰτητι παιδεύοντα τοὺς ἀντιδιατιθεμένους, μήποτε <RF>δώῃ NIV ] δῴη WH Treg; δῷ RP<Rf>δώῃ αὐτοῖς ὁ θεὸς μετάνοιαν εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας,
καὶ ἀνανήψωσιν ἐκ τῆς τοῦ διαβόλου παγίδος, ἐζωγρημένοι ὑπ’ αὐτοῦ εἰς τὸ ἐκείνου θέλημα.<CM>
Τοῦτο δὲ γίνωσκε ὅτι ἐν ἐσχάταις ἡμέραις ἐνστήσονται καιροὶ χαλεποί
ἔσονται γὰρ οἱ ἄνθρωποι φίλαυτοι, φιλάργυροι, ἀλαζόνες, ὑπερήφανοι, βλάσφημοι, γονεῦσιν ἀπειθεῖς, ἀχάριστοι, ἀνόσιοι,
ἄστοργοι, ἄσπονδοι, διάβολοι, ἀκρατεῖς, ἀνήμεροι, ἀφιλάγαθοι,
προδόται, προπετεῖς, τετυφωμένοι, φιλήδονοι μᾶλλον ἢ φιλόθεοι,
ἔχοντες μόρφωσιν εὐσεβείας τὴν δὲ δύναμιν αὐτῆς ἠρνημένοι καὶ τούτους ἀποτρέπου.
ἐκ τούτων γάρ εἰσιν οἱ ἐνδύνοντες εἰς τὰς οἰκίας καὶ <RF>αἰχμαλωτίζοντες WH Treg NIV ] αἰχμαλωτεύοντες RP<Rf>αἰχμαλωτίζοντες γυναικάρια σεσωρευμένα ἁμαρτίαις, ἀγόμενα ἐπιθυμίαις ποικίλαις,
πάντοτε μανθάνοντα καὶ μηδέποτε εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας ἐλθεῖν δυνάμενα.
ὃν τρόπον δὲ Ἰάννης καὶ Ἰαμβρῆς ἀντέστησαν Μωϋσεῖ, οὕτως καὶ οὗτοι ἀνθίστανται τῇ ἀληθείᾳ, ἄνθρωποι κατεφθαρμένοι τὸν νοῦν, ἀδόκιμοι περὶ τὴν πίστιν.
ἀλλ’ οὐ προκόψουσιν ἐπὶ πλεῖον, ἡ γὰρ ἄνοια αὐτῶν ἔκδηλος ἔσται πᾶσιν, ὡς καὶ ἡ ἐκείνων ἐγένετο.<CM>
Σὺ δὲ <RF>παρηκολούθησάς WH Treg NIV ] παρηκολούθηκάς RP<Rf>παρηκολούθησάς μου τῇ διδασκαλίᾳ, τῇ ἀγωγῇ, τῇ προθέσει, τῇ πίστει, τῇ μακροθυμίᾳ, τῇ ἀγάπῃ, τῇ ὑπομονῇ,
τοῖς διωγμοῖς, τοῖς παθήμασιν, οἷά μοι ἐγένετο ἐν Ἀντιοχείᾳ, ἐν Ἰκονίῳ, ἐν Λύστροις, οἵους διωγμοὺς ὑπήνεγκα καὶ ἐκ πάντων με ἐρρύσατο ὁ κύριος.
καὶ πάντες δὲ οἱ θέλοντες <RF>ζῆν εὐσεβῶς WH Treg ] εὐσεβῶς ζῆν NIV RP<Rf>ζῆν εὐσεβῶς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ διωχθήσονται
πονηροὶ δὲ ἄνθρωποι καὶ γόητες προκόψουσιν ἐπὶ τὸ χεῖρον, πλανῶντες καὶ πλανώμενοι.
σὺ δὲ μένε ἐν οἷς ἔμαθες καὶ ἐπιστώθης, εἰδὼς παρὰ <RF>τίνων WH Treg NIV ] τίνος RP<Rf>τίνων ἔμαθες,
καὶ ὅτι ἀπὸ βρέφους <RF>ἱερὰ WH ] τὰ ἱερὰ Treg NIV RP<Rf>ἱερὰ γράμματα οἶδας, τὰ δυνάμενά σε σοφίσαι εἰς σωτηρίαν διὰ πίστεως τῆς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ
πᾶσα γραφὴ θεόπνευστος καὶ ὠφέλιμος πρὸς διδασκαλίαν, πρὸς <RF>ἐλεγμόν WH Treg NIV ] ἔλεγχον RP<Rf>ἐλεγμόν, πρὸς ἐπανόρθωσιν, πρὸς παιδείαν τὴν ἐν δικαιοσύνῃ,
ἵνα ἄρτιος ᾖ ὁ τοῦ θεοῦ ἄνθρωπος, πρὸς πᾶν ἔργον ἀγαθὸν ἐξηρτισμένος.<CM>
<RF>Διαμαρτύρομαι WH Treg NIV ] + οὖν ἐγὼ RP<Rf>Διαμαρτύρομαι ἐνώπιον τοῦ θεοῦ καὶ <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] τοῦ κυρίου Ἰησοῦ χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ, τοῦ μέλλοντος κρίνειν ζῶντας καὶ νεκρούς, <RF>καὶ WH Treg NIV ] κατὰ RP<Rf>καὶ τὴν ἐπιφάνειαν αὐτοῦ καὶ τὴν βασιλείαν αὐτοῦ
κήρυξον τὸν λόγον, ἐπίστηθι εὐκαίρως ἀκαίρως, ἔλεγξον, ἐπιτίμησον, παρακάλεσον, ἐν πάσῃ μακροθυμίᾳ καὶ διδαχῇ.
ἔσται γὰρ καιρὸς ὅτε τῆς ὑγιαινούσης διδασκαλίας οὐκ ἀνέξονται, ἀλλὰ κατὰ τὰς <RF>ἰδίας ἐπιθυμίας WH Treg NIV ] ἐπιθυμίας τὰς ἰδίας RP<Rf>ἰδίας ἐπιθυμίας ἑαυτοῖς ἐπισωρεύσουσιν διδασκάλους κνηθόμενοι τὴν ἀκοήν,
καὶ ἀπὸ μὲν τῆς ἀληθείας τὴν ἀκοὴν ἀποστρέψουσιν, ἐπὶ δὲ τοὺς μύθους ἐκτραπήσονται.
σὺ δὲ νῆφε ἐν πᾶσιν, κακοπάθησον, ἔργον ποίησον εὐαγγελιστοῦ, τὴν διακονίαν σου πληροφόρησον.<CM>
Ἐγὼ γὰρ ἤδη σπένδομαι, καὶ ὁ καιρὸς τῆς <RF>ἀναλύσεώς μου WH Treg NIV ] ἐμῆς ἀναλύσεως RP<Rf>ἀναλύσεώς μου ἐφέστηκεν.
τὸν <RF>καλὸν ἀγῶνα WH Treg NIV ] ἀγῶνα τὸν καλὸν RP<Rf>καλὸν ἀγῶνα ἠγώνισμαι, τὸν δρόμον τετέλεκα, τὴν πίστιν τετήρηκα
λοιπὸν ἀπόκειταί μοι ὁ τῆς δικαιοσύνης στέφανος, ὃν ἀποδώσει μοι ὁ κύριος ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ, ὁ δίκαιος κριτής, οὐ μόνον δὲ ἐμοὶ ἀλλὰ καὶ πᾶσιν τοῖς ἠγαπηκόσι τὴν ἐπιφάνειαν αὐτοῦ.<CM>
Σπούδασον ἐλθεῖν πρός με ταχέως
Δημᾶς γάρ με <RF>ἐγκατέλιπεν Treg NIV RP ] ἐγκατέλειπεν WH<Rf>ἐγκατέλιπεν ἀγαπήσας τὸν νῦν αἰῶνα, καὶ ἐπορεύθη εἰς Θεσσαλονίκην, Κρήσκης εἰς Γαλατίαν, Τίτος εἰς Δαλματίαν
Λουκᾶς ἐστιν μόνος μετ’ ἐμοῦ. Μᾶρκον ἀναλαβὼν ἄγε μετὰ σεαυτοῦ, ἔστιν γάρ μοι εὔχρηστος εἰς διακονίαν,
Τυχικὸν δὲ ἀπέστειλα εἰς Ἔφεσον.
τὸν φαιλόνην, ὃν <RF>ἀπέλιπον Treg NIV RP ] ἀπέλειπον WH<Rf>ἀπέλιπον ἐν Τρῳάδι παρὰ Κάρπῳ, ἐρχόμενος φέρε, καὶ τὰ βιβλία, μάλιστα τὰς μεμβράνας.
Ἀλέξανδρος ὁ χαλκεὺς πολλά μοι κακὰ ἐνεδείξατο— <RF>ἀποδώσει WH Treg NIV ] ἀποδῴη RP<Rf>ἀποδώσει αὐτῷ ὁ κύριος κατὰ τὰ ἔργα αὐτοῦ—
ὃν καὶ σὺ φυλάσσου, λίαν γὰρ <RF>ἀντέστη WH Treg NIV ] ἀνθέστηκεν RP<Rf>ἀντέστη τοῖς ἡμετέροις λόγοις.<CM>
Ἐν τῇ πρώτῃ μου ἀπολογίᾳ οὐδείς μοι <RF>παρεγένετο WH Treg NIV ] συμπαρεγένετο RP<Rf>παρεγένετο, ἀλλὰ πάντες με <RF>ἐγκατέλιπον Treg NIV RP ] ἐγκατέλειπον WH<Rf>ἐγκατέλιπον—μὴ αὐτοῖς λογισθείη—
ὁ δὲ κύριός μοι παρέστη καὶ ἐνεδυνάμωσέν με, ἵνα δι’ ἐμοῦ τὸ κήρυγμα πληροφορηθῇ καὶ <RF>ἀκούσωσιν WH Treg NIV ] ἀκούσῃ RP<Rf>ἀκούσωσιν πάντα τὰ ἔθνη, καὶ ἐρρύσθην ἐκ στόματος λέοντος.
<RF>ῥύσεταί WH Treg NIV] Καὶ ῥύσεταί RP<Rf>ῥύσεταί με ὁ κύριος ἀπὸ παντὸς ἔργου πονηροῦ καὶ σώσει εἰς τὴν βασιλείαν αὐτοῦ τὴν ἐπουράνιον ᾧ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων, ἀμήν.<CM>
Ἄσπασαι Πρίσκαν καὶ Ἀκύλαν καὶ τὸν Ὀνησιφόρου οἶκον.
Ἔραστος ἔμεινεν ἐν Κορίνθῳ, Τρόφιμον δὲ <RF>ἀπέλιπον Treg NIV RP ] ἀπέλειπον WH<Rf>ἀπέλιπον ἐν Μιλήτῳ ἀσθενοῦντα.
Σπούδασον πρὸ χειμῶνος ἐλθεῖν. Ἀσπάζεταί σε Εὔβουλος καὶ Πούδης καὶ Λίνος καὶ Κλαυδία καὶ οἱ ἀδελφοὶ πάντες.<CM>
Ὁ <RF>κύριος WH Treg NIV ] + Ἰησοῦς χριστὸς RP<Rf>κύριος μετὰ τοῦ πνεύματός σου. ἡ χάρις μεθ’ <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>ὑμῶν.<CM>
Παῦλος δοῦλος θεοῦ, ἀπόστολος δὲ Ἰησοῦ Χριστοῦ κατὰ πίστιν ἐκλεκτῶν θεοῦ καὶ ἐπίγνωσιν ἀληθείας τῆς κατ’ εὐσέβειαν
ἐπ’ ἐλπίδι ζωῆς αἰωνίου, ἣν ἐπηγγείλατο ὁ ἀψευδὴς θεὸς πρὸ χρόνων αἰωνίων
ἐφανέρωσεν δὲ καιροῖς ἰδίοις, τὸν λόγον αὐτοῦ ἐν κηρύγματι ὃ ἐπιστεύθην ἐγὼ κατ’ ἐπιταγὴν τοῦ σωτῆρος ἡμῶν θεοῦ,
Τίτῳ γνησίῳ τέκνῳ κατὰ κοινὴν πίστιν χάρις <RF>καὶ WH Treg NIV ] ἔλεος RP<Rf>καὶ εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ πατρὸς καὶ <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] κυρίου Ἰησοῦ χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν.<CM>
Τούτου χάριν <RF>ἀπέλιπόν Treg NIV] ἀπέλειπόν WH; κατέλιπόν RP<Rf>ἀπέλιπόν σε ἐν Κρήτῃ ἵνα τὰ λείποντα ἐπιδιορθώσῃ, καὶ καταστήσῃς κατὰ πόλιν πρεσβυτέρους, ὡς ἐγώ σοι διεταξάμην,
εἴ τίς ἐστιν ἀνέγκλητος, μιᾶς γυναικὸς ἀνήρ, τέκνα ἔχων πιστά, μὴ ἐν κατηγορίᾳ ἀσωτίας ἢ ἀνυπότακτα.
δεῖ γὰρ τὸν ἐπίσκοπον ἀνέγκλητον εἶναι ὡς θεοῦ οἰκονόμον, μὴ αὐθάδη, μὴ ὀργίλον, μὴ πάροινον, μὴ πλήκτην, μὴ αἰσχροκερδῆ,
ἀλλὰ φιλόξενον, φιλάγαθον, σώφρονα, δίκαιον, ὅσιον, ἐγκρατῆ,
ἀντεχόμενον τοῦ κατὰ τὴν διδαχὴν πιστοῦ λόγου, ἵνα δυνατὸς ᾖ καὶ παρακαλεῖν ἐν τῇ διδασκαλίᾳ τῇ ὑγιαινούσῃ καὶ τοὺς ἀντιλέγοντας ἐλέγχειν.<CM>
Εἰσὶν γὰρ πολλοὶ <RF>καὶ RP ] – WH Treg NIV<Rf>καὶ ἀνυπότακτοι, ματαιολόγοι καὶ φρεναπάται, μάλιστα οἱ ἐκ <RF>τῆς WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῆς περιτομῆς,
οὓς δεῖ ἐπιστομίζειν, οἵτινες ὅλους οἴκους ἀνατρέπουσιν διδάσκοντες ἃ μὴ δεῖ αἰσχροῦ κέρδους χάριν.
εἶπέν τις ἐξ αὐτῶν, ἴδιος αὐτῶν προφήτης, Κρῆτες ἀεὶ ψεῦσται, κακὰ θηρία, γαστέρες ἀργαί
ἡ μαρτυρία αὕτη ἐστὶν ἀληθής. δι’ ἣν αἰτίαν ἔλεγχε αὐτοὺς ἀποτόμως, ἵνα ὑγιαίνωσιν ἐν τῇ πίστει,
μὴ προσέχοντες Ἰουδαϊκοῖς μύθοις καὶ ἐντολαῖς ἀνθρώπων ἀποστρεφομένων τὴν ἀλήθειαν.
<RF>πάντα WH Treg NIV ] + μὲν RP<Rf>πάντα καθαρὰ τοῖς καθαροῖς τοῖς δὲ μεμιαμμένοις καὶ ἀπίστοις οὐδὲν καθαρόν, ἀλλὰ μεμίανται αὐτῶν καὶ ὁ νοῦς καὶ ἡ συνείδησις.
θεὸν ὁμολογοῦσιν εἰδέναι, τοῖς δὲ ἔργοις ἀρνοῦνται, βδελυκτοὶ ὄντες καὶ ἀπειθεῖς καὶ πρὸς πᾶν ἔργον ἀγαθὸν ἀδόκιμοι.<CM>
Σὺ δὲ λάλει ἃ πρέπει τῇ ὑγιαινούσῃ διδασκαλίᾳ.
πρεσβύτας νηφαλίους εἶναι, σεμνούς, σώφρονας, ὑγιαίνοντας τῇ πίστει, τῇ ἀγάπῃ, τῇ ὑπομονῇ.<CM>
Πρεσβύτιδας ὡσαύτως ἐν καταστήματι ἱεροπρεπεῖς, μὴ διαβόλους <RF>μηδὲ WH Treg ] μὴ NIV RP<Rf>μηδὲ οἴνῳ πολλῷ δεδουλωμένας, καλοδιδασκάλους,
ἵνα <RF>σωφρονίζωσι WH NIV RP] σωφρονίζουσιν Treg<Rf>σωφρονίζωσι τὰς νέας φιλάνδρους εἶναι, φιλοτέκνους,
σώφρονας, ἁγνάς, <RF>οἰκουργούς WH Treg NIV ] οἰκουρούς RP<Rf>οἰκουργούς, ἀγαθάς, ὑποτασσομένας τοῖς ἰδίοις ἀνδράσιν, ἵνα μὴ ὁ λόγος τοῦ θεοῦ βλασφημῆται.<CM>
Τοὺς νεωτέρους ὡσαύτως παρακάλει σωφρονεῖν
περὶ πάντα σεαυτὸν παρεχόμενος τύπον καλῶν ἔργων, ἐν τῇ διδασκαλίᾳ <RF>ἀφθορίαν WH Treg NIV ] ἀδιαφθορίαν RP<Rf>ἀφθορίαν, <RF>σεμνότητα WH Treg NIV ] + ἀφθαρσίαν RP<Rf>σεμνότητα,
λόγον ὑγιῆ ἀκατάγνωστον, ἵνα ὁ ἐξ ἐναντίας ἐντραπῇ μηδὲν ἔχων <RF>λέγειν περὶ ἡμῶν WH Treg NIV ] περὶ ἡμῶν λέγειν RP<Rf>λέγειν περὶ ἡμῶν φαῦλον.<CM>
Δούλους ἰδίοις δεσπόταις ὑποτάσσεσθαι ἐν πᾶσιν, εὐαρέστους εἶναι, μὴ ἀντιλέγοντας,
μὴ νοσφιζομένους, ἀλλὰ <RF>πᾶσαν πίστιν WH Treg NIV ] πίστιν πᾶσαν RP<Rf>πᾶσαν πίστιν ἐνδεικνυμένους ἀγαθήν, ἵνα τὴν διδασκαλίαν <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν τοῦ σωτῆρος ἡμῶν θεοῦ κοσμῶσιν ἐν πᾶσιν.<CM>
Ἐπεφάνη γὰρ ἡ χάρις τοῦ <RF>θεοῦ WH Treg NIV ] + ἡ RP<Rf>θεοῦ σωτήριος πᾶσιν ἀνθρώποις
παιδεύουσα ἡμᾶς, ἵνα ἀρνησάμενοι τὴν ἀσέβειαν καὶ τὰς κοσμικὰς ἐπιθυμίας σωφρόνως καὶ δικαίως καὶ εὐσεβῶς ζήσωμεν ἐν τῷ νῦν αἰῶνι,
προσδεχόμενοι τὴν μακαρίαν ἐλπίδα καὶ ἐπιφάνειαν τῆς δόξης τοῦ μεγάλου θεοῦ καὶ σωτῆρος ἡμῶν <RF>Ἰησοῦ Χριστοῦ NIV RP ] Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg<Rf>Ἰησοῦ Χριστοῦ,
ὃς ἔδωκεν ἑαυτὸν ὑπὲρ ἡμῶν ἵνα λυτρώσηται ἡμᾶς ἀπὸ πάσης ἀνομίας καὶ καθαρίσῃ ἑαυτῷ λαὸν περιούσιον, ζηλωτὴν καλῶν ἔργων.<CM>
Ταῦτα λάλει καὶ παρακάλει καὶ ἔλεγχε μετὰ πάσης ἐπιταγῆς μηδείς σου περιφρονείτω.<CM>
Ὑπομίμνῃσκε αὐτοὺς <RF>ἀρχαῖς WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἀρχαῖς ἐξουσίαις ὑποτάσσεσθαι πειθαρχεῖν, πρὸς πᾶν ἔργον ἀγαθὸν ἑτοίμους εἶναι,
μηδένα βλασφημεῖν, ἀμάχους εἶναι, ἐπιεικεῖς, πᾶσαν ἐνδεικνυμένους πραΰτητα πρὸς πάντας ἀνθρώπους.
ἦμεν γάρ ποτε καὶ ἡμεῖς ἀνόητοι, ἀπειθεῖς, πλανώμενοι, δουλεύοντες ἐπιθυμίαις καὶ ἡδοναῖς ποικίλαις, ἐν κακίᾳ καὶ φθόνῳ διάγοντες, στυγητοί, μισοῦντες ἀλλήλους.
ὅτε δὲ ἡ χρηστότης καὶ ἡ φιλανθρωπία ἐπεφάνη τοῦ σωτῆρος ἡμῶν θεοῦ,
οὐκ ἐξ ἔργων τῶν ἐν δικαιοσύνῃ <RF>ἃ WH Treg NIV ] ὧν RP<Rf>ἃ ἐποιήσαμεν ἡμεῖς ἀλλὰ κατὰ <RF>τὸ αὐτοῦ ἔλεος WH Treg NIV ] τὸν αὐτοῦ ἔλεον RP<Rf>τὸ αὐτοῦ ἔλεος ἔσωσεν ἡμᾶς διὰ λουτροῦ παλιγγενεσίας καὶ ἀνακαινώσεως πνεύματος ἁγίου,
οὗ ἐξέχεεν ἐφ’ ἡμᾶς πλουσίως διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν,
ἵνα δικαιωθέντες τῇ ἐκείνου χάριτι κληρονόμοι <RF>γενηθῶμεν WH Treg NIV ] γενώμεθα RP<Rf>γενηθῶμεν κατ’ ἐλπίδα ζωῆς αἰωνίου.<CM>
Πιστὸς ὁ λόγος, καὶ περὶ τούτων βούλομαί σε διαβεβαιοῦσθαι, ἵνα φροντίζωσιν καλῶν ἔργων προΐστασθαι οἱ πεπιστευκότες θεῷ. ταῦτά <RF>ἐστιν WH Treg NIV ] + τὰ RP<Rf>ἐστιν καλὰ καὶ ὠφέλιμα τοῖς ἀνθρώποις
μωρὰς δὲ ζητήσεις καὶ γενεαλογίας καὶ <RF>ἔρεις Treg NIV RP ] ἔριν WH<Rf>ἔρεις καὶ μάχας νομικὰς περιΐστασο, εἰσὶν γὰρ ἀνωφελεῖς καὶ μάταιοι.
αἱρετικὸν ἄνθρωπον μετὰ μίαν καὶ δευτέραν νουθεσίαν παραιτοῦ,
εἰδὼς ὅτι ἐξέστραπται ὁ τοιοῦτος καὶ ἁμαρτάνει, ὢν αὐτοκατάκριτος.<CM>
Ὅταν πέμψω Ἀρτεμᾶν πρὸς σὲ ἢ Τυχικόν, σπούδασον ἐλθεῖν πρός με εἰς Νικόπολιν, ἐκεῖ γὰρ κέκρικα παραχειμάσαι.
ζηνᾶν τὸν νομικὸν καὶ <RF>Ἀπολλῶν WH NIV ] Ἀπολλὼ Treg RP<Rf>Ἀπολλῶν σπουδαίως πρόπεμψον, ἵνα μηδὲν αὐτοῖς λείπῃ.
μανθανέτωσαν δὲ καὶ οἱ ἡμέτεροι καλῶν ἔργων προΐστασθαι εἰς τὰς ἀναγκαίας χρείας, ἵνα μὴ ὦσιν ἄκαρποι.<CM>
Ἀσπάζονταί σε οἱ μετ’ ἐμοῦ πάντες. ἄσπασαι τοὺς φιλοῦντας ἡμᾶς ἐν πίστει. ἡ χάρις μετὰ πάντων <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>ὑμῶν.<CM>
Παῦλος δέσμιος Χριστοῦ Ἰησοῦ καὶ Τιμόθεος ὁ ἀδελφὸς Φιλήμονι τῷ ἀγαπητῷ καὶ συνεργῷ ἡμῶν
καὶ Ἀπφίᾳ τῇ <RF>ἀδελφῇ WH Treg NIV ] ἀγαπητῇ RP<Rf>ἀδελφῇ καὶ Ἀρχίππῳ τῷ συστρατιώτῃ ἡμῶν καὶ τῇ κατ’ οἶκόν σου ἐκκλησίᾳ
χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη ἀπὸ θεοῦ πατρὸς ἡμῶν καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Εὐχαριστῶ τῷ θεῷ μου πάντοτε μνείαν σου ποιούμενος ἐπὶ τῶν προσευχῶν μου,
ἀκούων σου τὴν ἀγάπην καὶ τὴν πίστιν ἣν ἔχεις <RF>πρὸς NIV RP ] εἰς WH Treg<Rf>πρὸς τὸν κύριον Ἰησοῦν καὶ εἰς πάντας τοὺς ἁγίους,
ὅπως ἡ κοινωνία τῆς πίστεώς σου ἐνεργὴς γένηται ἐν ἐπιγνώσει παντὸς ἀγαθοῦ <RF>τοῦ WH NIV RP ] – Treg<Rf>τοῦ ἐν ἡμῖν εἰς <RF>Χριστόν WH Treg NIV ] + Ἰησοῦν RP<Rf>Χριστόν
<RF>χαρὰν WH Treg NIV ] Χάριν RP<Rf>χαρὰν γὰρ <RF>πολλὴν ἔσχον WH Treg NIV ] ἔχομεν πολλὴν RP<Rf>πολλὴν ἔσχον καὶ παράκλησιν ἐπὶ τῇ ἀγάπῃ σου, ὅτι τὰ σπλάγχνα τῶν ἁγίων ἀναπέπαυται διὰ σοῦ, ἀδελφέ.<CM>
Διό, πολλὴν ἐν Χριστῷ παρρησίαν ἔχων ἐπιτάσσειν σοι τὸ ἀνῆκον,
διὰ τὴν ἀγάπην μᾶλλον παρακαλῶ, τοιοῦτος ὢν ὡς Παῦλος πρεσβύτης νυνὶ δὲ καὶ δέσμιος <RF>Χριστοῦ Ἰησοῦ WH Treg NIV ] Ἰησοῦ Χριστοῦ RP<Rf>Χριστοῦ Ἰησοῦ—
παρακαλῶ σε περὶ τοῦ ἐμοῦ τέκνου, ὃν ἐγέννησα ἐν τοῖς <RF>δεσμοῖς WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>δεσμοῖς Ὀνήσιμον,
τόν ποτέ σοι ἄχρηστον νυνὶ <RF>δὲ WH Treg RP ] + καὶ NIV<Rf>δὲ σοὶ καὶ ἐμοὶ εὔχρηστον,
ὃν ἀνέπεμψά <RF>σοι αὐτόν … σπλάγχνα WH Treg NIV ] σὺ δὲ αὐτόν … σπλάγχνα προσλαβοῦ RP<Rf>σοι αὐτόν, τοῦτ’ ἔστιν τὰ ἐμὰ σπλάγχνα
ὃν ἐγὼ ἐβουλόμην πρὸς ἐμαυτὸν κατέχειν, ἵνα ὑπὲρ σοῦ <RF>μοι διακονῇ WH Treg NIV ] διακονῇ μοι RP<Rf>μοι διακονῇ ἐν τοῖς δεσμοῖς τοῦ εὐαγγελίου,
χωρὶς δὲ τῆς σῆς γνώμης οὐδὲν ἠθέλησα ποιῆσαι, ἵνα μὴ ὡς κατὰ ἀνάγκην τὸ ἀγαθόν σου ᾖ ἀλλὰ κατὰ ἑκούσιον
τάχα γὰρ διὰ τοῦτο ἐχωρίσθη πρὸς ὥραν ἵνα αἰώνιον αὐτὸν ἀπέχῃς,
οὐκέτι ὡς δοῦλον ἀλλὰ ὑπὲρ δοῦλον, ἀδελφὸν ἀγαπητόν, μάλιστα ἐμοί, πόσῳ δὲ μᾶλλον σοὶ καὶ ἐν σαρκὶ καὶ ἐν κυρίῳ.<CM>
Εἰ οὖν με ἔχεις κοινωνόν, προσλαβοῦ αὐτὸν ὡς ἐμέ.
εἰ δέ τι ἠδίκησέν σε ἢ ὀφείλει, τοῦτο ἐμοὶ <RF>ἐλλόγα WH Treg NIV ] ἐλλόγει RP<Rf>ἐλλόγα
ἐγὼ Παῦλος ἔγραψα τῇ ἐμῇ χειρί, ἐγὼ ἀποτίσω ἵνα μὴ λέγω σοι ὅτι καὶ σεαυτόν μοι προσοφείλεις.
ναί, ἀδελφέ, ἐγώ σου ὀναίμην ἐν κυρίῳ ἀνάπαυσόν μου τὰ σπλάγχνα ἐν <RF>Χριστῷ WH Treg NIV ] κυρίῳ RP<Rf>Χριστῷ.
πεποιθὼς τῇ ὑπακοῇ σου ἔγραψά σοι, εἰδὼς ὅτι καὶ ὑπὲρ <RF>ἃ WH Treg NIV ] ὃ RP<Rf>ἃ λέγω ποιήσεις.
ἅμα δὲ καὶ ἑτοίμαζέ μοι ξενίαν, ἐλπίζω γὰρ ὅτι διὰ τῶν προσευχῶν ὑμῶν χαρισθήσομαι ὑμῖν.<CM>
<RF>Ἀσπάζεταί WH Treg NIV ] Ἀσπάζονταί RP<Rf>Ἀσπάζεταί σε Ἐπαφρᾶς ὁ συναιχμάλωτός μου ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ,
Μᾶρκος, Ἀρίσταρχος, Δημᾶς, Λουκᾶς, οἱ συνεργοί μου.<CM>
Ἡ χάρις τοῦ <RF>κυρίου WH NIV ] + ἡμῶν Treg RP<Rf>κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ μετὰ τοῦ πνεύματος <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>ὑμῶν.<CM>
Πολυμερῶς καὶ πολυτρόπως πάλαι ὁ θεὸς λαλήσας τοῖς πατράσιν ἐν τοῖς προφήταις
ἐπ’ ἐσχάτου τῶν ἡμερῶν τούτων ἐλάλησεν ἡμῖν ἐν υἱῷ, ὃν ἔθηκεν κληρονόμον πάντων, δι’ οὗ καὶ <RF>ἐποίησεν τοὺς αἰῶνας WH Treg NIV ] τοὺς αἰῶνας ἐποίησεν RP<Rf>ἐποίησεν τοὺς αἰῶνας
ὃς ὢν ἀπαύγασμα τῆς δόξης καὶ χαρακτὴρ τῆς ὑποστάσεως αὐτοῦ, φέρων τε τὰ πάντα τῷ ῥήματι τῆς δυνάμεως, <RF>δι᾽ αὑτοῦ Holmes ] αὐτοῦ WH Treg NIV; αὐτοῦ δι᾽ ἑαυτοῦ RP<Rf>δι᾽ αὑτοῦ καθαρισμὸν <RF>τῶν ἁμαρτιῶν ποιησάμενος WH Treg NIV ] ποιησάμενος τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν RP<Rf>τῶν ἁμαρτιῶν ποιησάμενος ἐκάθισεν ἐν δεξιᾷ τῆς μεγαλωσύνης ἐν ὑψηλοῖς,
τοσούτῳ κρείττων γενόμενος τῶν ἀγγέλων ὅσῳ διαφορώτερον παρ’ αὐτοὺς κεκληρονόμηκεν ὄνομα.<CM>
Τίνι γὰρ εἶπέν ποτε τῶν ἀγγέλων Υἱός μου εἶ σύ, ἐγὼ σήμερον γεγέννηκά σε, καὶ πάλιν Ἐγὼ ἔσομαι αὐτῷ εἰς πατέρα, καὶ αὐτὸς ἔσται μοι εἰς υἱόν;
ὅταν δὲ πάλιν εἰσαγάγῃ τὸν πρωτότοκον εἰς τὴν οἰκουμένην, λέγει Καὶ προσκυνησάτωσαν αὐτῷ πάντες ἄγγελοι θεοῦ.
καὶ πρὸς μὲν τοὺς ἀγγέλους λέγει Ὁ ποιῶν τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ πνεύματα, καὶ τοὺς λειτουργοὺς αὐτοῦ πυρὸς φλόγα
πρὸς δὲ τὸν υἱόν Ὁ θρόνος σου ὁ θεὸς εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος, <RF>καὶ ἡ ῥάβδος τῆς εὐθύτητος WH Treg NIV ] ῥάβδος εὐθύτητος ἡ RP<Rf>καὶ ἡ ῥάβδος τῆς εὐθύτητος ῥάβδος τῆς βασιλείας <RF>σου Treg NIV RP ] αὐτοῦ WH<Rf>σου.
ἠγάπησας δικαιοσύνην καὶ ἐμίσησας ἀνομίαν διὰ τοῦτο ἔχρισέν σε ὁ θεός, ὁ θεός σου, ἔλαιον ἀγαλλιάσεως παρὰ τοὺς μετόχους σου
καί Σὺ κατ’ ἀρχάς, κύριε, τὴν γῆν ἐθεμελίωσας, καὶ ἔργα τῶν χειρῶν σού εἰσιν οἱ οὐρανοί
αὐτοὶ ἀπολοῦνται, σὺ δὲ διαμένεις καὶ πάντες ὡς ἱμάτιον παλαιωθήσονται,
καὶ ὡσεὶ περιβόλαιον ἑλίξεις αὐτούς, <RF>ὡς ἱμάτιον WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὡς ἱμάτιον καὶ ἀλλαγήσονται σὺ δὲ ὁ αὐτὸς εἶ, καὶ τὰ ἔτη σου οὐκ ἐκλείψουσιν.
πρὸς τίνα δὲ τῶν ἀγγέλων εἴρηκέν ποτε Κάθου ἐκ δεξιῶν μου ἕως ἂν θῶ τοὺς ἐχθρούς σου ὑποπόδιον τῶν ποδῶν σου;
οὐχὶ πάντες εἰσὶν λειτουργικὰ πνεύματα εἰς διακονίαν ἀποστελλόμενα διὰ τοὺς μέλλοντας κληρονομεῖν σωτηρίαν;<CM>
Διὰ τοῦτο δεῖ περισσοτέρως <RF>προσέχειν ἡμᾶς WH Treg NIV ] ἡμᾶς προσέχειν RP<Rf>προσέχειν ἡμᾶς τοῖς ἀκουσθεῖσιν, μήποτε παραρυῶμεν.
εἰ γὰρ ὁ δι’ ἀγγέλων λαληθεὶς λόγος ἐγένετο βέβαιος, καὶ πᾶσα παράβασις καὶ παρακοὴ ἔλαβεν ἔνδικον μισθαποδοσίαν,
πῶς ἡμεῖς ἐκφευξόμεθα τηλικαύτης ἀμελήσαντες σωτηρίας, ἥτις, ἀρχὴν λαβοῦσα λαλεῖσθαι διὰ τοῦ κυρίου, ὑπὸ τῶν ἀκουσάντων εἰς ἡμᾶς ἐβεβαιώθη,
συνεπιμαρτυροῦντος τοῦ θεοῦ σημείοις τε καὶ τέρασιν καὶ ποικίλαις δυνάμεσιν καὶ πνεύματος ἁγίου μερισμοῖς κατὰ τὴν αὐτοῦ θέλησιν;<CM>
Οὐ γὰρ ἀγγέλοις ὑπέταξεν τὴν οἰκουμένην τὴν μέλλουσαν, περὶ ἧς λαλοῦμεν
διεμαρτύρατο δέ πού τις λέγων Τί ἐστιν ἄνθρωπος ὅτι μιμνῄσκῃ αὐτοῦ, ἢ υἱὸς ἀνθρώπου ὅτι ἐπισκέπτῃ αὐτόν;
ἠλάττωσας αὐτὸν βραχύ τι παρ’ ἀγγέλους, δόξῃ καὶ τιμῇ ἐστεφάνωσας <RF>αὐτόν NIV RP ] + καὶ κατέστησας αὐτὸν ἐπὶ τὰ ἔργα τῶν χειρῶν σου WH Treg<Rf>αὐτόν,
πάντα ὑπέταξας ὑποκάτω τῶν ποδῶν αὐτοῦ ἐν <RF>τῷ γὰρ WH Treg NIV ]  γὰρ τῷ RP<Rf>τῷ γὰρ <RF>ὑποτάξαι Holmes WHmarg ] + αὐτῷ WH Treg NIV RP<Rf>ὑποτάξαι τὰ πάντα οὐδὲν ἀφῆκεν αὐτῷ ἀνυπότακτον. νῦν δὲ οὔπω ὁρῶμεν αὐτῷ τὰ πάντα ὑποτεταγμένα
τὸν δὲ βραχύ τι παρ’ ἀγγέλους ἠλαττωμένον βλέπομεν Ἰησοῦν διὰ τὸ πάθημα τοῦ θανάτου δόξῃ καὶ τιμῇ ἐστεφανωμένον, ὅπως <RF>χωρὶς Holmes ] χάριτι WH Treg NIV RP<Rf>χωρὶς θεοῦ ὑπὲρ παντὸς γεύσηται θανάτου.<CM>
Ἔπρεπεν γὰρ αὐτῷ, δι’ ὃν τὰ πάντα καὶ δι’ οὗ τὰ πάντα, πολλοὺς υἱοὺς εἰς δόξαν ἀγαγόντα τὸν ἀρχηγὸν τῆς σωτηρίας αὐτῶν διὰ παθημάτων τελειῶσαι.
ὅ τε γὰρ ἁγιάζων καὶ οἱ ἁγιαζόμενοι ἐξ ἑνὸς πάντες δι’ ἣν αἰτίαν οὐκ ἐπαισχύνεται ἀδελφοὺς αὐτοὺς καλεῖν,
λέγων Ἀπαγγελῶ τὸ ὄνομά σου τοῖς ἀδελφοῖς μου, ἐν μέσῳ ἐκκλησίας ὑμνήσω σε
καὶ πάλιν Ἐγὼ ἔσομαι πεποιθὼς ἐπ’ αὐτῷ καὶ πάλιν Ἰδοὺ ἐγὼ καὶ τὰ παιδία ἅ μοι ἔδωκεν ὁ θεός.<CM>
Ἐπεὶ οὖν τὰ παιδία κεκοινώνηκεν <RF>αἵματος καὶ σαρκός WH Treg NIV ]  σαρκός καὶ αἵματος RP<Rf>αἵματος καὶ σαρκός, καὶ αὐτὸς παραπλησίως μετέσχεν τῶν αὐτῶν, ἵνα διὰ τοῦ θανάτου καταργήσῃ τὸν τὸ κράτος ἔχοντα τοῦ θανάτου, τοῦτ’ ἔστι τὸν διάβολον,
καὶ ἀπαλλάξῃ τούτους, ὅσοι φόβῳ θανάτου διὰ παντὸς τοῦ ζῆν ἔνοχοι ἦσαν δουλείας.
οὐ γὰρ δήπου ἀγγέλων ἐπιλαμβάνεται, ἀλλὰ σπέρματος Ἀβραὰμ ἐπιλαμβάνεται.
ὅθεν ὤφειλεν κατὰ πάντα τοῖς ἀδελφοῖς ὁμοιωθῆναι, ἵνα ἐλεήμων γένηται καὶ πιστὸς ἀρχιερεὺς τὰ πρὸς τὸν θεόν, εἰς τὸ ἱλάσκεσθαι τὰς ἁμαρτίας τοῦ λαοῦ
ἐν ᾧ γὰρ πέπονθεν αὐτὸς πειρασθείς, δύναται τοῖς πειραζομένοις βοηθῆσαι.<CM>
Ὅθεν, ἀδελφοὶ ἅγιοι, κλήσεως ἐπουρανίου μέτοχοι, κατανοήσατε τὸν ἀπόστολον καὶ ἀρχιερέα τῆς ὁμολογίας ἡμῶν <RF>Ἰησοῦν WH Treg NIV ] + Χριστόν RP<Rf>Ἰησοῦν,
πιστὸν ὄντα τῷ ποιήσαντι αὐτὸν ὡς καὶ Μωϋσῆς <RF>ἐν Holmes WHmarg ] + ὅλῳ WH Treg NIV RP<Rf>ἐν τῷ οἴκῳ αὐτοῦ.
πλείονος γὰρ <RF>οὗτος δόξης WH Treg NIV ] δόξης οὗτος RP<Rf>οὗτος δόξης παρὰ Μωϋσῆν ἠξίωται καθ’ ὅσον πλείονα τιμὴν ἔχει τοῦ οἴκου ὁ κατασκευάσας αὐτόν
πᾶς γὰρ οἶκος κατασκευάζεται ὑπό τινος, ὁ <RF>δὲ WH Treg NIV ] + τὰ RP<Rf>δὲ πάντα κατασκευάσας θεός.
καὶ Μωϋσῆς μὲν πιστὸς ἐν ὅλῳ τῷ οἴκῳ αὐτοῦ ὡς θεράπων εἰς μαρτύριον τῶν λαληθησομένων,
Χριστὸς δὲ ὡς υἱὸς ἐπὶ τὸν οἶκον αὐτοῦ <RF>ὅς Holmes ] οὗ WH Treg NIV RP<Rf>ὅς οἶκός ἐσμεν ἡμεῖς, <RF>ἐὰν WH Treg ] ἐάνπερ NIV RP<Rf>ἐὰν τὴν παρρησίαν καὶ τὸ καύχημα τῆς <RF>ἐλπίδος NIV ] + μέχρι τέλους βεβαίαν WH Treg RP<Rf>ἐλπίδος κατάσχωμεν.<CM>
Διό, καθὼς λέγει τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον Σήμερον ἐὰν τῆς φωνῆς αὐτοῦ ἀκούσητε,
μὴ σκληρύνητε τὰς καρδίας ὑμῶν ὡς ἐν τῷ παραπικρασμῷ, κατὰ τὴν ἡμέραν τοῦ πειρασμοῦ ἐν τῇ ἐρήμῳ,
οὗ <RF>ἐπείρασαν WH Treg NIV ] + με RP<Rf>ἐπείρασαν οἱ πατέρες ὑμῶν <RF>ἐν δοκιμασίᾳ WH Treg NIV ] ἐδοκιμασάν με RP<Rf>ἐν δοκιμασίᾳ καὶ εἶδον τὰ ἔργα μου
τεσσεράκοντα ἔτη διὸ προσώχθισα τῇ γενεᾷ <RF>ταύτῃ WH Treg NIV ] ἐκείνῃ RP<Rf>ταύτῃ καὶ εἶπον Ἀεὶ πλανῶνται τῇ καρδίᾳ αὐτοὶ δὲ οὐκ ἔγνωσαν τὰς ὁδούς μου
ὡς ὤμοσα ἐν τῇ ὀργῇ μου Εἰ εἰσελεύσονται εἰς τὴν κατάπαυσίν μου.
βλέπετε, ἀδελφοί, μήποτε ἔσται ἔν τινι ὑμῶν καρδία πονηρὰ ἀπιστίας ἐν τῷ ἀποστῆναι ἀπὸ θεοῦ ζῶντος,
ἀλλὰ παρακαλεῖτε ἑαυτοὺς καθ’ ἑκάστην ἡμέραν, ἄχρις οὗ τὸ Σήμερον καλεῖται, ἵνα μὴ σκληρυνθῇ <RF>τις ἐξ ὑμῶν WH Treg NIV ] ἐξ ὑμῶν τις RP<Rf>τις ἐξ ὑμῶν ἀπάτῃ τῆς ἁμαρτίας
μέτοχοι γὰρ <RF>τοῦ Χριστοῦ γεγόναμεν WH Treg NIV ] γεγόναμεν τοῦ Χριστοῦ RP<Rf>τοῦ Χριστοῦ γεγόναμεν, ἐάνπερ τὴν ἀρχὴν τῆς ὑποστάσεως μέχρι τέλους βεβαίαν κατάσχωμεν.
ἐν τῷ λέγεσθαι Σήμερον ἐὰν τῆς φωνῆς αὐτοῦ ἀκούσητε, Μὴ σκληρύνητε τὰς καρδίας ὑμῶν ὡς ἐν τῷ παραπικρασμῷ.
τίνες γὰρ ἀκούσαντες παρεπίκραναν; ἀλλ’ οὐ πάντες οἱ ἐξελθόντες ἐξ Αἰγύπτου διὰ Μωϋσέως;
τίσιν δὲ προσώχθισεν τεσσεράκοντα ἔτη; οὐχὶ τοῖς ἁμαρτήσασιν, ὧν τὰ κῶλα ἔπεσεν ἐν τῇ ἐρήμῳ;
τίσιν δὲ ὤμοσεν μὴ εἰσελεύσεσθαι εἰς τὴν κατάπαυσιν αὐτοῦ εἰ μὴ τοῖς ἀπειθήσασιν;
καὶ βλέπομεν ὅτι οὐκ ἠδυνήθησαν εἰσελθεῖν δι’ ἀπιστίαν.<CM>
Φοβηθῶμεν οὖν μήποτε καταλειπομένης ἐπαγγελίας εἰσελθεῖν εἰς τὴν κατάπαυσιν αὐτοῦ δοκῇ τις ἐξ ὑμῶν ὑστερηκέναι
καὶ γάρ ἐσμεν εὐηγγελισμένοι καθάπερ κἀκεῖνοι, ἀλλ’ οὐκ ὠφέλησεν ὁ λόγος τῆς ἀκοῆς ἐκείνους, μὴ <RF>συγκεκερασμένους WH Treg RP NA ] συγκεκερασμένος NIV<Rf>συγκεκερασμένους τῇ πίστει τοῖς ἀκούσασιν.
εἰσερχόμεθα γὰρ <RF>εἰς Holmes WHmarg ] + τὴν WH Treg NIV RP<Rf>εἰς κατάπαυσιν οἱ πιστεύσαντες, καθὼς εἴρηκεν Ὡς ὤμοσα ἐν τῇ ὀργῇ μου, Εἰ εἰσελεύσονται εἰς τὴν κατάπαυσίν μου, καίτοι τῶν ἔργων ἀπὸ καταβολῆς κόσμου γενηθέντων,
εἴρηκεν γάρ που περὶ τῆς ἑβδόμης οὕτως Καὶ κατέπαυσεν ὁ θεὸς ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῇ ἑβδόμῃ ἀπὸ πάντων τῶν ἔργων αὐτοῦ,
καὶ ἐν τούτῳ πάλιν Εἰ εἰσελεύσονται εἰς τὴν κατάπαυσίν μου.
ἐπεὶ οὖν ἀπολείπεται τινὰς εἰσελθεῖν εἰς αὐτήν, καὶ οἱ πρότερον εὐαγγελισθέντες οὐκ εἰσῆλθον δι’ ἀπείθειαν,
πάλιν τινὰ ὁρίζει ἡμέραν, Σήμερον, ἐν Δαυὶδ λέγων μετὰ τοσοῦτον χρόνον, καθὼς <RF>προείρηται WH Treg NIV ] εἴρηται RP<Rf>προείρηται, Σήμερον ἐὰν τῆς φωνῆς αὐτοῦ ἀκούσητε, μὴ σκληρύνητε τὰς καρδίας ὑμῶν
εἰ γὰρ αὐτοὺς Ἰησοῦς κατέπαυσεν, οὐκ ἂν περὶ ἄλλης ἐλάλει μετὰ ταῦτα ἡμέρας.
ἄρα ἀπολείπεται σαββατισμὸς τῷ λαῷ τοῦ θεοῦ
ὁ γὰρ εἰσελθὼν εἰς τὴν κατάπαυσιν αὐτοῦ καὶ αὐτὸς κατέπαυσεν ἀπὸ τῶν ἔργων αὐτοῦ ὥσπερ ἀπὸ τῶν ἰδίων ὁ θεός.
σπουδάσωμεν οὖν εἰσελθεῖν εἰς ἐκείνην τὴν κατάπαυσιν, ἵνα μὴ ἐν τῷ αὐτῷ τις ὑποδείγματι πέσῃ τῆς ἀπειθείας.<CM>
Ζῶν γὰρ ὁ λόγος τοῦ θεοῦ καὶ ἐνεργὴς καὶ τομώτερος ὑπὲρ πᾶσαν μάχαιραν δίστομον καὶ διϊκνούμενος ἄχρι μερισμοῦ ψυχῆς <RF>καὶ WH Treg NIV ] τε καὶ RP<Rf>καὶ πνεύματος, ἁρμῶν τε καὶ μυελῶν, καὶ κριτικὸς ἐνθυμήσεων καὶ ἐννοιῶν καρδίας
καὶ οὐκ ἔστιν κτίσις ἀφανὴς ἐνώπιον αὐτοῦ, πάντα δὲ γυμνὰ καὶ τετραχηλισμένα τοῖς ὀφθαλμοῖς αὐτοῦ, πρὸς ὃν ἡμῖν ὁ λόγος.<CM>
Ἔχοντες οὖν ἀρχιερέα μέγαν διεληλυθότα τοὺς οὐρανούς, Ἰησοῦν τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ, κρατῶμεν τῆς ὁμολογίας
οὐ γὰρ ἔχομεν ἀρχιερέα μὴ δυνάμενον συμπαθῆσαι ταῖς ἀσθενείαις ἡμῶν, <RF>πεπειρασμένον WH Treg NIV ] πεπειραμένον RP<Rf>πεπειρασμένον δὲ κατὰ πάντα καθ’ ὁμοιότητα χωρὶς ἁμαρτίας.
προσερχώμεθα οὖν μετὰ παρρησίας τῷ θρόνῳ τῆς χάριτος, ἵνα λάβωμεν ἔλεος καὶ χάριν εὕρωμεν εἰς εὔκαιρον βοήθειαν.<CM>
Πᾶς γὰρ ἀρχιερεὺς ἐξ ἀνθρώπων λαμβανόμενος ὑπὲρ ἀνθρώπων καθίσταται τὰ πρὸς τὸν θεόν, ἵνα προσφέρῃ δῶρά τε καὶ θυσίας ὑπὲρ ἁμαρτιῶν,
μετριοπαθεῖν δυνάμενος τοῖς ἀγνοοῦσι καὶ πλανωμένοις ἐπεὶ καὶ αὐτὸς περίκειται ἀσθένειαν,
καὶ <RF>δι᾽ αὐτὴν WH Treg NIV ] διὰ ταύτην RP<Rf>δι’ αὐτὴν ὀφείλει, καθὼς περὶ τοῦ λαοῦ, οὕτως καὶ περὶ <RF> αὑτοῦ Holmes ] ἑαυτοῦ WH Treg RP; αὐτοῦ NIV<Rf>αὑτοῦ προσφέρειν <RF>περὶ WH Treg NIV ] ὑπὲρ RP<Rf>περὶ ἁμαρτιῶν.
καὶ οὐχ ἑαυτῷ τις λαμβάνει τὴν τιμήν, ἀλλὰ καλούμενος ὑπὸ τοῦ θεοῦ, <RF>καθώσπερ WH Treg NIV ] καθάπερ RP<Rf>καθώσπερ καὶ Ἀαρών.<CM>
Οὕτως καὶ ὁ Χριστὸς οὐχ ἑαυτὸν ἐδόξασεν γενηθῆναι ἀρχιερέα, ἀλλ’ ὁ λαλήσας πρὸς αὐτόν Υἱός μου εἶ σύ, ἐγὼ σήμερον γεγέννηκά σε
καθὼς καὶ ἐν ἑτέρῳ λέγει Σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν αἰῶνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισέδεκ,
ὃς ἐν ταῖς ἡμέραις τῆς σαρκὸς αὐτοῦ δεήσεις τε καὶ ἱκετηρίας πρὸς τὸν δυνάμενον σῴζειν αὐτὸν ἐκ θανάτου μετὰ κραυγῆς ἰσχυρᾶς καὶ δακρύων προσενέγκας καὶ εἰσακουσθεὶς ἀπὸ τῆς εὐλαβείας,
καίπερ ὢν υἱός, ἔμαθεν ἀφ’ ὧν ἔπαθεν τὴν ὑπακοήν,
καὶ τελειωθεὶς ἐγένετο <RF>πᾶσιν τοῖς ὑπακούουσιν αὐτῷ WH Treg NIV ] τοῖς ὑπακούουσιν αὐτῷ πᾶσιν RP<Rf>πᾶσιν τοῖς ὑπακούουσιν αὐτῷ αἴτιος σωτηρίας αἰωνίου,
προσαγορευθεὶς ὑπὸ τοῦ θεοῦ ἀρχιερεὺς κατὰ τὴν τάξιν Μελχισέδεκ.<CM>
Περὶ οὗ πολὺς ἡμῖν ὁ λόγος καὶ δυσερμήνευτος λέγειν, ἐπεὶ νωθροὶ γεγόνατε ταῖς ἀκοαῖς
καὶ γὰρ ὀφείλοντες εἶναι διδάσκαλοι διὰ τὸν χρόνον, πάλιν χρείαν ἔχετε τοῦ διδάσκειν ὑμᾶς <RF>τινὰ WH NIV ] τίνα Treg RP<Rf>τινὰ τὰ στοιχεῖα τῆς ἀρχῆς τῶν λογίων τοῦ θεοῦ, καὶ γεγόνατε χρείαν ἔχοντες γάλακτος, <RF>οὐ WH ] καὶ οὐ Treg NIV RP<Rf>οὐ στερεᾶς τροφῆς.
πᾶς γὰρ ὁ μετέχων γάλακτος ἄπειρος λόγου δικαιοσύνης, νήπιος γάρ ἐστιν
τελείων δέ ἐστιν ἡ στερεὰ τροφή, τῶν διὰ τὴν ἕξιν τὰ αἰσθητήρια γεγυμνασμένα ἐχόντων πρὸς διάκρισιν καλοῦ τε καὶ κακοῦ.<CM>
Διὸ ἀφέντες τὸν τῆς ἀρχῆς τοῦ Χριστοῦ λόγον ἐπὶ τὴν τελειότητα φερώμεθα, μὴ πάλιν θεμέλιον καταβαλλόμενοι μετανοίας ἀπὸ νεκρῶν ἔργων, καὶ πίστεως ἐπὶ θεόν,
βαπτισμῶν <RF>διδαχὴν WH ] διδαχῆς Treg NIV RP<Rf>διδαχὴν ἐπιθέσεώς τε χειρῶν, ἀναστάσεώς <RF>τε Treg NIV RP ] – WH<Rf>τε νεκρῶν καὶ κρίματος αἰωνίου.
καὶ τοῦτο <RF>ποιήσομεν WH Treg NIV ] ποιήσωμεν RP<Rf>ποιήσομεν ἐάνπερ ἐπιτρέπῃ ὁ θεός.
Ἀδύνατον γὰρ τοὺς ἅπαξ φωτισθέντας γευσαμένους τε τῆς δωρεᾶς τῆς ἐπουρανίου καὶ μετόχους γενηθέντας πνεύματος ἁγίου
καὶ καλὸν γευσαμένους θεοῦ ῥῆμα δυνάμεις τε μέλλοντος αἰῶνος,
καὶ παραπεσόντας, πάλιν ἀνακαινίζειν εἰς μετάνοιαν, ἀνασταυροῦντας ἑαυτοῖς τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ καὶ παραδειγματίζοντας.
γῆ γὰρ ἡ πιοῦσα τὸν ἐπ’ αὐτῆς <RF>ἐρχόμενον πολλάκις WH Treg NIV ] πολλάκις ἐρχόμενον RP<Rf>ἐρχόμενον πολλάκις ὑετόν, καὶ τίκτουσα βοτάνην εὔθετον ἐκείνοις δι’ οὓς καὶ γεωργεῖται, μεταλαμβάνει εὐλογίας ἀπὸ τοῦ θεοῦ
ἐκφέρουσα δὲ ἀκάνθας καὶ τριβόλους ἀδόκιμος καὶ κατάρας ἐγγύς, ἧς τὸ τέλος εἰς καῦσιν.<CM>
Πεπείσμεθα δὲ περὶ ὑμῶν, ἀγαπητοί, τὰ κρείσσονα καὶ ἐχόμενα σωτηρίας, εἰ καὶ οὕτως λαλοῦμεν
οὐ γὰρ ἄδικος ὁ θεὸς ἐπιλαθέσθαι τοῦ ἔργου ὑμῶν <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τοῦ κόπου RP<Rf>καὶ τῆς ἀγάπης ἧς ἐνεδείξασθε εἰς τὸ ὄνομα αὐτοῦ, διακονήσαντες τοῖς ἁγίοις καὶ διακονοῦντες.
ἐπιθυμοῦμεν δὲ ἕκαστον ὑμῶν τὴν αὐτὴν ἐνδείκνυσθαι σπουδὴν πρὸς τὴν πληροφορίαν τῆς ἐλπίδος ἄχρι τέλους,
ἵνα μὴ νωθροὶ γένησθε, μιμηταὶ δὲ τῶν διὰ πίστεως καὶ μακροθυμίας κληρονομούντων τὰς ἐπαγγελίας.<CM>
Τῷ γὰρ Ἀβραὰμ ἐπαγγειλάμενος ὁ θεός, ἐπεὶ κατ’ οὐδενὸς εἶχεν μείζονος ὀμόσαι, ὤμοσεν καθ’ ἑαυτοῦ,
λέγων <RF>Εἰ WH Treg NIV ] Ἦ RP<Rf>Εἰ μὴν εὐλογῶν εὐλογήσω σε καὶ πληθύνων πληθυνῶ σε
καὶ οὕτως μακροθυμήσας ἐπέτυχεν τῆς ἐπαγγελίας.
<RF>ἄνθρωποι WH Treg NIV ] + μὲν RP<Rf>ἄνθρωποι γὰρ κατὰ τοῦ μείζονος ὀμνύουσιν, καὶ πάσης αὐτοῖς ἀντιλογίας πέρας εἰς βεβαίωσιν ὁ ὅρκος
ἐν ᾧ περισσότερον βουλόμενος ὁ θεὸς ἐπιδεῖξαι τοῖς κληρονόμοις τῆς ἐπαγγελίας τὸ ἀμετάθετον τῆς βουλῆς αὐτοῦ ἐμεσίτευσεν ὅρκῳ,
ἵνα διὰ δύο πραγμάτων ἀμεταθέτων, ἐν οἷς ἀδύνατον ψεύσασθαι <RF>θεόν WH Treg RP ] τὸν θεόν NIV<Rf>θεόν, ἰσχυρὰν παράκλησιν ἔχωμεν οἱ καταφυγόντες κρατῆσαι τῆς προκειμένης ἐλπίδος
ἣν ὡς ἄγκυραν ἔχομεν τῆς ψυχῆς, <RF>ἀσφαλῆ WH NIV RP ] ἀσφαλήν Treg<Rf>ἀσφαλῆ τε καὶ βεβαίαν καὶ εἰσερχομένην εἰς τὸ ἐσώτερον τοῦ καταπετάσματος,
ὅπου πρόδρομος ὑπὲρ ἡμῶν εἰσῆλθεν Ἰησοῦς, κατὰ τὴν τάξιν Μελχισέδεκ ἀρχιερεὺς γενόμενος εἰς τὸν αἰῶνα.<CM>
Οὗτος γὰρ ὁ Μελχισέδεκ, βασιλεὺς Σαλήμ, ἱερεὺς τοῦ θεοῦ τοῦ ὑψίστου, <RF>ὁ WH NIV RP ] ὃς Treg<Rf>ὁ συναντήσας Ἀβραὰμ ὑποστρέφοντι ἀπὸ τῆς κοπῆς τῶν βασιλέων καὶ εὐλογήσας αὐτόν,
ᾧ καὶ δεκάτην ἀπὸ πάντων ἐμέρισεν Ἀβραάμ, πρῶτον μὲν ἑρμηνευόμενος βασιλεὺς δικαιοσύνης ἔπειτα δὲ καὶ βασιλεὺς Σαλήμ, ὅ ἐστιν βασιλεὺς εἰρήνης,
ἀπάτωρ, ἀμήτωρ, ἀγενεαλόγητος, μήτε ἀρχὴν ἡμερῶν μήτε ζωῆς τέλος ἔχων, ἀφωμοιωμένος δὲ τῷ υἱῷ τοῦ θεοῦ, μένει ἱερεὺς εἰς τὸ διηνεκές.<CM>
Θεωρεῖτε δὲ πηλίκος οὗτος <RF>ᾧ WH Treg ] + καὶ NIV RP<Rf>ᾧ δεκάτην Ἀβραὰμ ἔδωκεν ἐκ τῶν ἀκροθινίων ὁ πατριάρχης.
καὶ οἱ μὲν ἐκ τῶν υἱῶν Λευὶ τὴν ἱερατείαν λαμβάνοντες ἐντολὴν ἔχουσιν ἀποδεκατοῦν τὸν λαὸν κατὰ τὸν νόμον, τοῦτ’ ἔστιν τοὺς ἀδελφοὺς αὐτῶν, καίπερ ἐξεληλυθότας ἐκ τῆς ὀσφύος Ἀβραάμ
ὁ δὲ μὴ γενεαλογούμενος ἐξ αὐτῶν δεδεκάτωκεν <RF>Ἀβραάμ WH Treg NIV ] τὸν Ἀβραάμ RP<Rf>Ἀβραάμ, καὶ τὸν ἔχοντα τὰς ἐπαγγελίας εὐλόγηκεν.
χωρὶς δὲ πάσης ἀντιλογίας τὸ ἔλαττον ὑπὸ τοῦ κρείττονος εὐλογεῖται.
καὶ ὧδε μὲν δεκάτας ἀποθνῄσκοντες ἄνθρωποι λαμβάνουσιν, ἐκεῖ δὲ μαρτυρούμενος ὅτι ζῇ.
καὶ ὡς ἔπος εἰπεῖν, δι’ Ἀβραὰμ καὶ Λευὶ ὁ δεκάτας λαμβάνων δεδεκάτωται,
ἔτι γὰρ ἐν τῇ ὀσφύϊ τοῦ πατρὸς ἦν ὅτε συνήντησεν αὐτῷ <RF>Μελχισέδεκ WH Treg NIV ] ὁ Μελχισέδεκ RP<Rf>Μελχισέδεκ.<CM>
Εἰ μὲν οὖν τελείωσις διὰ τῆς Λευιτικῆς ἱερωσύνης ἦν, ὁ λαὸς γὰρ ἐπ’ <RF>αὐτῆς WH Treg NIV ] αὐτῇ RP<Rf>αὐτῆς <RF>νενομοθέτηται WH Treg NIV ] νενομοθέτητο RP<Rf>νενομοθέτηται, τίς ἔτι χρεία κατὰ τὴν τάξιν Μελχισέδεκ ἕτερον ἀνίστασθαι ἱερέα καὶ οὐ κατὰ τὴν τάξιν Ἀαρὼν λέγεσθαι;
μετατιθεμένης γὰρ τῆς ἱερωσύνης ἐξ ἀνάγκης καὶ νόμου μετάθεσις γίνεται.
ἐφ’ ὃν γὰρ λέγεται ταῦτα φυλῆς ἑτέρας μετέσχηκεν, ἀφ’ ἧς οὐδεὶς προσέσχηκεν τῷ θυσιαστηρίῳ
πρόδηλον γὰρ ὅτι ἐξ Ἰούδα ἀνατέταλκεν ὁ κύριος ἡμῶν, εἰς ἣν φυλὴν <RF>περὶ ἱερέων οὐδὲν WH Treg NIV ] οὐδὲν περὶ ἱερωσύνης RP<Rf>περὶ ἱερέων οὐδὲν Μωϋσῆς ἐλάλησεν.<CM>
Καὶ περισσότερον ἔτι κατάδηλόν ἐστιν, εἰ κατὰ τὴν ὁμοιότητα Μελχισέδεκ ἀνίσταται ἱερεὺς ἕτερος,
ὃς οὐ κατὰ νόμον ἐντολῆς <RF>σαρκίνης WH Treg NIV ] σαρκικῆς RP<Rf>σαρκίνης γέγονεν ἀλλὰ κατὰ δύναμιν ζωῆς ἀκαταλύτου,
<RF>μαρτυρεῖται WH Treg NIV ] μαρτυρεῖ RP<Rf>μαρτυρεῖται γὰρ ὅτι Σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν αἰῶνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισέδεκ.
ἀθέτησις μὲν γὰρ γίνεται προαγούσης ἐντολῆς διὰ τὸ αὐτῆς ἀσθενὲς καὶ ἀνωφελές,
οὐδὲν γὰρ ἐτελείωσεν ὁ νόμος, ἐπεισαγωγὴ δὲ κρείττονος ἐλπίδος, δι’ ἧς ἐγγίζομεν τῷ θεῷ.<CM>
Καὶ καθ’ ὅσον οὐ χωρὶς ὁρκωμοσίας (οἱ μὲν γὰρ χωρὶς ὁρκωμοσίας εἰσὶν ἱερεῖς γεγονότες,
ὁ δὲ μετὰ ὁρκωμοσίας διὰ τοῦ λέγοντος πρὸς αὐτόν Ὤμοσεν κύριος, καὶ οὐ μεταμεληθήσεται, Σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν <RF>αἰῶνα WH Treg NIV ] + κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ RP<Rf>αἰῶνα),
κατὰ <RF>τοσοῦτο WH Treg NIV ] τοσοῦτον RP<Rf>τοσοῦτο <RF>κρείττονος Treg RP ] καὶ κρείττονος WH NIV<Rf>κρείττονος διαθήκης γέγονεν ἔγγυος Ἰησοῦς.<CM>
Καὶ οἱ μὲν πλείονές εἰσιν γεγονότες ἱερεῖς διὰ τὸ θανάτῳ κωλύεσθαι παραμένειν
ὁ δὲ διὰ τὸ μένειν αὐτὸν εἰς τὸν αἰῶνα ἀπαράβατον ἔχει τὴν ἱερωσύνην
ὅθεν καὶ σῴζειν εἰς τὸ παντελὲς δύναται τοὺς προσερχομένους δι’ αὐτοῦ τῷ θεῷ, πάντοτε ζῶν εἰς τὸ ἐντυγχάνειν ὑπὲρ αὐτῶν.<CM>
Τοιοῦτος γὰρ ἡμῖν <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἔπρεπεν ἀρχιερεύς, ὅσιος, ἄκακος, ἀμίαντος, κεχωρισμένος ἀπὸ τῶν ἁμαρτωλῶν, καὶ ὑψηλότερος τῶν οὐρανῶν γενόμενος
ὃς οὐκ ἔχει καθ’ ἡμέραν ἀνάγκην, ὥσπερ οἱ ἀρχιερεῖς, πρότερον ὑπὲρ τῶν ἰδίων ἁμαρτιῶν θυσίας ἀναφέρειν, ἔπειτα τῶν τοῦ λαοῦ (τοῦτο γὰρ ἐποίησεν ἐφάπαξ ἑαυτὸν ἀνενέγκας)
ὁ νόμος γὰρ ἀνθρώπους καθίστησιν ἀρχιερεῖς ἔχοντας ἀσθένειαν, ὁ λόγος δὲ τῆς ὁρκωμοσίας τῆς μετὰ τὸν νόμον υἱόν, εἰς τὸν αἰῶνα τετελειωμένον.<CM>
Κεφάλαιον δὲ ἐπὶ τοῖς λεγομένοις, τοιοῦτον ἔχομεν ἀρχιερέα, ὃς ἐκάθισεν ἐν δεξιᾷ τοῦ θρόνου τῆς μεγαλωσύνης ἐν τοῖς οὐρανοῖς,
τῶν ἁγίων λειτουργὸς καὶ τῆς σκηνῆς τῆς ἀληθινῆς, ἣν ἔπηξεν ὁ κύριος, <RF>οὐκ WH Treg NIV ] καὶ οὐκ RP<Rf>οὐκ ἄνθρωπος.
πᾶς γὰρ ἀρχιερεὺς εἰς τὸ προσφέρειν δῶρά τε καὶ θυσίας καθίσταται ὅθεν ἀναγκαῖον ἔχειν τι καὶ τοῦτον ὃ προσενέγκῃ.
εἰ μὲν <RF>οὖν WH Treg NIV ] γὰρ RP<Rf>οὖν ἦν ἐπὶ γῆς, οὐδ’ ἂν ἦν ἱερεύς, <RF>ὄντων WH Treg NIV ] + τῶν ἱερέων RP<Rf>ὄντων τῶν προσφερόντων κατὰ <RF>νόμον WH Treg NIV ] τὸν νόμον RP<Rf>νόμον τὰ δῶρα
(οἵτινες ὑποδείγματι καὶ σκιᾷ λατρεύουσιν τῶν ἐπουρανίων, καθὼς κεχρημάτισται Μωϋσῆς μέλλων ἐπιτελεῖν τὴν σκηνήν, Ὅρα γάρ, φησίν, ποιήσεις πάντα κατὰ τὸν τύπον τὸν δειχθέντα σοι ἐν τῷ ὄρει)
<RF>νυνὶ Treg NIV RP ] νῦν WH<Rf>νυνὶ δὲ διαφορωτέρας τέτυχεν λειτουργίας, ὅσῳ καὶ κρείττονός ἐστιν διαθήκης μεσίτης, ἥτις ἐπὶ κρείττοσιν ἐπαγγελίαις νενομοθέτηται.<CM>
Εἰ γὰρ ἡ πρώτη ἐκείνη ἦν ἄμεμπτος, οὐκ ἂν δευτέρας ἐζητεῖτο τόπος
μεμφόμενος γὰρ <RF>αὐτοὺς WH NIV ] αὐτοῖς RP Treg<Rf>αὐτοὺς λέγει Ἰδοὺ ἡμέραι ἔρχονται, λέγει κύριος, καὶ συντελέσω ἐπὶ τὸν οἶκον Ἰσραὴλ καὶ ἐπὶ τὸν οἶκον Ἰούδα διαθήκην καινήν,
οὐ κατὰ τὴν διαθήκην ἣν ἐποίησα τοῖς πατράσιν αὐτῶν ἐν ἡμέρᾳ ἐπιλαβομένου μου τῆς χειρὸς αὐτῶν ἐξαγαγεῖν αὐτοὺς ἐκ γῆς Αἰγύπτου, ὅτι αὐτοὶ οὐκ ἐνέμειναν ἐν τῇ διαθήκῃ μου, κἀγὼ ἠμέλησα αὐτῶν, λέγει κύριος.
ὅτι αὕτη ἡ διαθήκη ἣν διαθήσομαι τῷ οἴκῳ Ἰσραὴλ μετὰ τὰς ἡμέρας ἐκείνας, λέγει κύριος, διδοὺς νόμους μου εἰς τὴν διάνοιαν αὐτῶν, καὶ ἐπὶ καρδίας αὐτῶν ἐπιγράψω αὐτούς, καὶ ἔσομαι αὐτοῖς εἰς θεόν καὶ αὐτοὶ ἔσονταί μοι εἰς λαόν.
καὶ οὐ μὴ διδάξωσιν ἕκαστος τὸν πολίτην αὐτοῦ καὶ ἕκαστος τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ, λέγων Γνῶθι τὸν κύριον, ὅτι πάντες εἰδήσουσίν με ἀπὸ <RF>μικροῦ WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>μικροῦ ἕως μεγάλου αὐτῶν.
ὅτι ἵλεως ἔσομαι ταῖς ἀδικίαις αὐτῶν, καὶ τῶν ἁμαρτιῶν <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] + καὶ τῶν ἀνομιῶν αὐτῶν RP<Rf>αὐτῶν οὐ μὴ μνησθῶ ἔτι.
ἐν τῷ λέγειν Καινὴν πεπαλαίωκεν τὴν πρώτην, τὸ δὲ παλαιούμενον καὶ γηράσκον ἐγγὺς ἀφανισμοῦ.<CM>
Εἶχε μὲν <RF>οὖν Holmes WHmarg ] + καὶ WH Treg NIV RP<Rf>οὖν ἡ πρώτη δικαιώματα λατρείας τό τε ἅγιον κοσμικόν.
σκηνὴ γὰρ κατεσκευάσθη ἡ πρώτη ἐν ᾗ ἥ τε λυχνία καὶ ἡ τράπεζα καὶ ἡ πρόθεσις τῶν ἄρτων, ἥτις λέγεται Ἅγια
μετὰ δὲ τὸ δεύτερον καταπέτασμα σκηνὴ ἡ λεγομένη <RF>Ἅγια Ἁγίων WH NIV RP ] τὰ ἅγια τῶν ἁγίων Treg<Rf>Ἅγια Ἁγίων,
χρυσοῦν ἔχουσα θυμιατήριον καὶ τὴν κιβωτὸν τῆς διαθήκης περικεκαλυμμένην πάντοθεν χρυσίῳ, ἐν ᾗ στάμνος χρυσῆ ἔχουσα τὸ μάννα καὶ ἡ ῥάβδος Ἀαρὼν ἡ βλαστήσασα καὶ αἱ πλάκες τῆς διαθήκης,
ὑπεράνω δὲ αὐτῆς Χερουβὶν δόξης κατασκιάζοντα τὸ ἱλαστήριον περὶ ὧν οὐκ ἔστιν νῦν λέγειν κατὰ μέρος.<CM>
Τούτων δὲ οὕτως κατεσκευασμένων, εἰς μὲν τὴν πρώτην σκηνὴν διὰ παντὸς εἰσίασιν οἱ ἱερεῖς τὰς λατρείας ἐπιτελοῦντες,
εἰς δὲ τὴν δευτέραν ἅπαξ τοῦ ἐνιαυτοῦ μόνος ὁ ἀρχιερεύς, οὐ χωρὶς αἵματος, ὃ προσφέρει ὑπὲρ ἑαυτοῦ καὶ τῶν τοῦ λαοῦ ἀγνοημάτων,
τοῦτο δηλοῦντος τοῦ πνεύματος τοῦ ἁγίου, μήπω πεφανερῶσθαι τὴν τῶν ἁγίων ὁδὸν ἔτι τῆς πρώτης σκηνῆς ἐχούσης στάσιν,
ἥτις παραβολὴ εἰς τὸν καιρὸν τὸν ἐνεστηκότα, καθ’ <RF>ἣν WH Treg NIV ] ὃν RP<Rf>ἣν δῶρά τε καὶ θυσίαι προσφέρονται μὴ δυνάμεναι κατὰ συνείδησιν τελειῶσαι τὸν λατρεύοντα,
μόνον ἐπὶ βρώμασιν καὶ πόμασιν καὶ διαφόροις βαπτισμοῖς, <RF>δικαιώματα WH NIV ] καὶ δικαιώματα Treg; καὶ δικαιώμασιν RP<Rf>δικαιώματα σαρκὸς μέχρι καιροῦ διορθώσεως ἐπικείμενα.<CM>
Χριστὸς δὲ παραγενόμενος ἀρχιερεὺς τῶν <RF>γενομένων WH NIV ] μελλόντων Treg RP<Rf>γενομένων ἀγαθῶν διὰ τῆς μείζονος καὶ τελειοτέρας σκηνῆς οὐ χειροποιήτου, τοῦτ’ ἔστιν οὐ ταύτης τῆς κτίσεως,
οὐδὲ δι’ αἵματος τράγων καὶ μόσχων διὰ δὲ τοῦ ἰδίου αἵματος, εἰσῆλθεν ἐφάπαξ εἰς τὰ ἅγια, αἰωνίαν λύτρωσιν εὑράμενος.
εἰ γὰρ τὸ αἷμα <RF>τράγων καὶ ταύρων WH Treg NIV ] ταύρων καὶ τράγων RP<Rf>τράγων καὶ ταύρων καὶ σποδὸς δαμάλεως ῥαντίζουσα τοὺς κεκοινωμένους ἁγιάζει πρὸς τὴν τῆς σαρκὸς καθαρότητα,
πόσῳ μᾶλλον τὸ αἷμα τοῦ Χριστοῦ, ὃς διὰ πνεύματος αἰωνίου ἑαυτὸν προσήνεγκεν ἄμωμον τῷ θεῷ, καθαριεῖ τὴν συνείδησιν <RF>ἡμῶν WH NIV ] ὑμῶν Treg RP<Rf>ἡμῶν ἀπὸ νεκρῶν ἔργων εἰς τὸ λατρεύειν θεῷ ζῶντι.<CM>
Καὶ διὰ τοῦτο διαθήκης καινῆς μεσίτης ἐστίν, ὅπως θανάτου γενομένου εἰς ἀπολύτρωσιν τῶν ἐπὶ τῇ πρώτῃ διαθήκῃ παραβάσεων τὴν ἐπαγγελίαν λάβωσιν οἱ κεκλημένοι τῆς αἰωνίου κληρονομίας.
ὅπου γὰρ διαθήκη, θάνατον ἀνάγκη φέρεσθαι τοῦ διαθεμένου
διαθήκη γὰρ ἐπὶ νεκροῖς βεβαία, ἐπεὶ <RF>μήποτε Treg NIV RP ] μὴ τότε WH<Rf>μήποτε ἰσχύει ὅτε ζῇ ὁ διαθέμενος.
ὅθεν οὐδὲ ἡ πρώτη χωρὶς αἵματος ἐγκεκαίνισται
λαληθείσης γὰρ πάσης ἐντολῆς κατὰ <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν νόμον ὑπὸ Μωϋσέως παντὶ τῷ λαῷ, λαβὼν τὸ αἷμα τῶν <RF>μόσχων NIV ] + καὶ τῶν τράγων WH Treg NA; καὶ τράγων RP<Rf>μόσχων μετὰ ὕδατος καὶ ἐρίου κοκκίνου καὶ ὑσσώπου αὐτό τε τὸ βιβλίον καὶ πάντα τὸν λαὸν ἐράντισεν,
λέγων Τοῦτο τὸ αἷμα τῆς διαθήκης ἧς ἐνετείλατο πρὸς ὑμᾶς ὁ θεός
καὶ τὴν σκηνὴν δὲ καὶ πάντα τὰ σκεύη τῆς λειτουργίας τῷ αἵματι ὁμοίως ἐράντισεν.
καὶ σχεδὸν ἐν αἵματι πάντα καθαρίζεται κατὰ τὸν νόμον, καὶ χωρὶς αἱματεκχυσίας οὐ γίνεται ἄφεσις.<CM>
Ἀνάγκη οὖν τὰ μὲν ὑποδείγματα τῶν ἐν τοῖς οὐρανοῖς τούτοις καθαρίζεσθαι, αὐτὰ δὲ τὰ ἐπουράνια κρείττοσι θυσίαις παρὰ ταύτας.
οὐ γὰρ εἰς χειροποίητα <RF>εἰσῆλθεν ἅγια WH Treg NIV ] ἅγια εἰσῆλθεν ὁ RP<Rf>εἰσῆλθεν ἅγια Χριστός, ἀντίτυπα τῶν ἀληθινῶν, ἀλλ’ εἰς αὐτὸν τὸν οὐρανόν, νῦν ἐμφανισθῆναι τῷ προσώπῳ τοῦ θεοῦ ὑπὲρ ἡμῶν
οὐδ’ ἵνα πολλάκις προσφέρῃ ἑαυτόν, ὥσπερ ὁ ἀρχιερεὺς εἰσέρχεται εἰς τὰ ἅγια κατ’ ἐνιαυτὸν ἐν αἵματι ἀλλοτρίῳ,
ἐπεὶ ἔδει αὐτὸν πολλάκις παθεῖν ἀπὸ καταβολῆς κόσμου <RF>νυνὶ WH Treg NIV ] νῦν RP<Rf>νυνὶ δὲ ἅπαξ ἐπὶ συντελείᾳ τῶν αἰώνων εἰς ἀθέτησιν <RF>ἁμαρτίας NIV RP ] τῆς ἁμαρτίας WH Treg NA<Rf>ἁμαρτίας διὰ τῆς θυσίας αὐτοῦ πεφανέρωται.
καὶ καθ’ ὅσον ἀπόκειται τοῖς ἀνθρώποις ἅπαξ ἀποθανεῖν, μετὰ δὲ τοῦτο κρίσις,
οὕτως καὶ ὁ Χριστός, ἅπαξ προσενεχθεὶς εἰς τὸ πολλῶν ἀνενεγκεῖν ἁμαρτίας, ἐκ δευτέρου χωρὶς ἁμαρτίας ὀφθήσεται τοῖς αὐτὸν ἀπεκδεχομένοις εἰς σωτηρίαν.<CM>
Σκιὰν γὰρ ἔχων ὁ νόμος τῶν μελλόντων ἀγαθῶν, οὐκ αὐτὴν τὴν εἰκόνα τῶν πραγμάτων, κατ’ ἐνιαυτὸν ταῖς αὐταῖς θυσίαις ἃς προσφέρουσιν εἰς τὸ διηνεκὲς οὐδέποτε <RF>δύναται NIV ] δύνανται WH Treg RP<Rf>δύναται τοὺς προσερχομένους τελειῶσαι
ἐπεὶ οὐκ ἂν ἐπαύσαντο προσφερόμεναι, διὰ τὸ μηδεμίαν ἔχειν ἔτι συνείδησιν ἁμαρτιῶν τοὺς λατρεύοντας ἅπαξ <RF>κεκαθαρισμένους WH Treg NIV ] κεκαθαρμένους RP<Rf>κεκαθαρισμένους;
ἀλλ’ ἐν αὐταῖς ἀνάμνησις ἁμαρτιῶν κατ’ ἐνιαυτόν,
ἀδύνατον γὰρ αἷμα ταύρων καὶ τράγων ἀφαιρεῖν ἁμαρτίας.
διὸ εἰσερχόμενος εἰς τὸν κόσμον λέγει Θυσίαν καὶ προσφορὰν οὐκ ἠθέλησας, σῶμα δὲ κατηρτίσω μοι
ὁλοκαυτώματα καὶ περὶ ἁμαρτίας οὐκ εὐδόκησας.
τότε εἶπον Ἰδοὺ ἥκω, ἐν κεφαλίδι βιβλίου γέγραπται περὶ ἐμοῦ, τοῦ ποιῆσαι, ὁ θεός, τὸ θέλημά σου.
ἀνώτερον λέγων ὅτι <RF>Θυσίας καὶ προσφορὰς WH Treg NIV ] Θυσίαν καὶ προσφορὰν RP<Rf>Θυσίας καὶ προσφορὰς καὶ ὁλοκαυτώματα καὶ περὶ ἁμαρτίας οὐκ ἠθέλησας οὐδὲ εὐδόκησας, αἵτινες κατὰ <RF>νόμον WH Treg NIV ] τόν νόμον RP<Rf>νόμον προσφέρονται,
τότε εἴρηκεν Ἰδοὺ ἥκω τοῦ <RF>ποιῆσαι WH Treg NIV ] + ὁ θεός RP<Rf>ποιῆσαι τὸ θέλημά σου ἀναιρεῖ τὸ πρῶτον ἵνα τὸ δεύτερον στήσῃ.
ἐν ᾧ θελήματι ἡγιασμένοι <RF>ἐσμὲν WH Treg NIV ] + οἱ RP<Rf>ἐσμὲν διὰ τῆς προσφορᾶς τοῦ σώματος Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐφάπαξ.<CM>
Καὶ πᾶς μὲν ἱερεὺς ἕστηκεν καθ’ ἡμέραν λειτουργῶν καὶ τὰς αὐτὰς πολλάκις προσφέρων θυσίας, αἵτινες οὐδέποτε δύνανται περιελεῖν ἁμαρτίας.
<RF>οὗτος WH Treg NIV ] αὐτὸς RP<Rf>οὗτος δὲ μίαν ὑπὲρ ἁμαρτιῶν προσενέγκας θυσίαν εἰς τὸ διηνεκὲς ἐκάθισεν ἐν δεξιᾷ τοῦ θεοῦ,
τὸ λοιπὸν ἐκδεχόμενος ἕως τεθῶσιν οἱ ἐχθροὶ αὐτοῦ ὑποπόδιον τῶν ποδῶν αὐτοῦ,
μιᾷ γὰρ προσφορᾷ τετελείωκεν εἰς τὸ διηνεκὲς τοὺς ἁγιαζομένους.
μαρτυρεῖ δὲ ἡμῖν καὶ τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον, μετὰ γὰρ τὸ <RF>εἰρηκέναι WH Treg NIV ] προειρηκέναι RP<Rf>εἰρηκέναι
Αὕτη ἡ διαθήκη ἣν διαθήσομαι πρὸς αὐτοὺς μετὰ τὰς ἡμέρας ἐκείνας, λέγει κύριος, διδοὺς νόμους μου ἐπὶ καρδίας αὐτῶν, καὶ ἐπὶ <RF>τὴν διάνοιαν WH Treg NIV ] τῶν διανοιῶν RP<Rf>τὴν διάνοιαν αὐτῶν ἐπιγράψω αὐτούς,
<RF>καὶ WH Treg RP NA ] ὕστερον λέγει καὶ NIV<Rf>καὶ τῶν ἁμαρτιῶν αὐτῶν καὶ τῶν ἀνομιῶν αὐτῶν οὐ μὴ <RF>μνησθήσομαι WH Treg NIV ] μνησθῶ RP<Rf>μνησθήσομαι ἔτι
ὅπου δὲ ἄφεσις τούτων, οὐκέτι προσφορὰ περὶ ἁμαρτίας.<CM>
Ἔχοντες οὖν, ἀδελφοί, παρρησίαν εἰς τὴν εἴσοδον τῶν ἁγίων ἐν τῷ αἵματι Ἰησοῦ,
ἣν ἐνεκαίνισεν ἡμῖν ὁδὸν πρόσφατον καὶ ζῶσαν διὰ τοῦ καταπετάσματος, τοῦτ’ ἔστιν τῆς σαρκὸς αὐτοῦ,
καὶ ἱερέα μέγαν ἐπὶ τὸν οἶκον τοῦ θεοῦ,
προσερχώμεθα μετὰ ἀληθινῆς καρδίας ἐν πληροφορίᾳ πίστεως, ῥεραντισμένοι τὰς καρδίας ἀπὸ συνειδήσεως πονηρᾶς καὶ λελουσμένοι τὸ σῶμα ὕδατι καθαρῷ
κατέχωμεν τὴν ὁμολογίαν τῆς ἐλπίδος ἀκλινῆ, πιστὸς γὰρ ὁ ἐπαγγειλάμενος
καὶ κατανοῶμεν ἀλλήλους εἰς παροξυσμὸν ἀγάπης καὶ καλῶν ἔργων,
μὴ ἐγκαταλείποντες τὴν ἐπισυναγωγὴν ἑαυτῶν, καθὼς ἔθος τισίν, ἀλλὰ παρακαλοῦντες, καὶ τοσούτῳ μᾶλλον ὅσῳ βλέπετε ἐγγίζουσαν τὴν ἡμέραν.<CM>
Ἑκουσίως γὰρ ἁμαρτανόντων ἡμῶν μετὰ τὸ λαβεῖν τὴν ἐπίγνωσιν τῆς ἀληθείας, οὐκέτι περὶ ἁμαρτιῶν ἀπολείπεται θυσία,
φοβερὰ δέ τις ἐκδοχὴ κρίσεως καὶ πυρὸς ζῆλος ἐσθίειν μέλλοντος τοὺς ὑπεναντίους.
ἀθετήσας τις νόμον Μωϋσέως χωρὶς οἰκτιρμῶν ἐπὶ δυσὶν ἢ τρισὶν μάρτυσιν ἀποθνῄσκει
πόσῳ δοκεῖτε χείρονος ἀξιωθήσεται τιμωρίας ὁ τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ καταπατήσας, καὶ τὸ αἷμα τῆς διαθήκης κοινὸν ἡγησάμενος ἐν ᾧ ἡγιάσθη, καὶ τὸ πνεῦμα τῆς χάριτος ἐνυβρίσας.
οἴδαμεν γὰρ τὸν εἰπόντα Ἐμοὶ ἐκδίκησις, ἐγὼ <RF>ἀνταποδώσω WH Treg NIV ] + λέγει κύριος RP<Rf>ἀνταποδώσω καὶ πάλιν <RF>Κρινεῖ κύριος WH Treg NIV ] κύριος κρινεῖ RP<Rf>Κρινεῖ κύριος τὸν λαὸν αὐτοῦ.
φοβερὸν τὸ ἐμπεσεῖν εἰς χεῖρας θεοῦ ζῶντος.<CM>
Ἀναμιμνῄσκεσθε δὲ τὰς πρότερον ἡμέρας, ἐν αἷς φωτισθέντες πολλὴν ἄθλησιν ὑπεμείνατε παθημάτων,
τοῦτο μὲν ὀνειδισμοῖς τε καὶ θλίψεσιν θεατριζόμενοι, τοῦτο δὲ κοινωνοὶ τῶν οὕτως ἀναστρεφομένων γενηθέντες
καὶ γὰρ τοῖς <RF>δεσμίοις WH Treg NIV ] δεσμοῖς μου RP<Rf>δεσμίοις συνεπαθήσατε, καὶ τὴν ἁρπαγὴν τῶν ὑπαρχόντων ὑμῶν μετὰ χαρᾶς προσεδέξασθε, γινώσκοντες ἔχειν <RF>ἑαυτοὺς WH Treg NIV ] ἑαυτοῖς RP<Rf>ἑαυτοὺς κρείττονα <RF>ὕπαρξιν WH Treg NIV ] + ἐν οὐρανοῖς RP<Rf>ὕπαρξιν καὶ μένουσαν.
μὴ ἀποβάλητε οὖν τὴν παρρησίαν ὑμῶν, ἥτις ἔχει <RF>μεγάλην μισθαποδοσίαν WH Treg NIV ] μισθαποδοσίαν μεγάλην RP<Rf>μεγάλην μισθαποδοσίαν,
ὑπομονῆς γὰρ ἔχετε χρείαν ἵνα τὸ θέλημα τοῦ θεοῦ ποιήσαντες κομίσησθε τὴν ἐπαγγελίαν
ἔτι γὰρ μικρὸν ὅσον ὅσον, ὁ ἐρχόμενος ἥξει καὶ οὐ χρονίσει
ὁ δὲ δίκαιός <RF>μου WH Treg NIV ] – RP<Rf>μου ἐκ πίστεως ζήσεται, καὶ ἐὰν ὑποστείληται, οὐκ εὐδοκεῖ ἡ ψυχή μου ἐν αὐτῷ.
ἡμεῖς δὲ οὐκ ἐσμὲν ὑποστολῆς εἰς ἀπώλειαν, ἀλλὰ πίστεως εἰς περιποίησιν ψυχῆς.<CM>
Ἔστιν δὲ πίστις ἐλπιζομένων ὑπόστασις, πραγμάτων ἔλεγχος οὐ βλεπομένων
ἐν ταύτῃ γὰρ ἐμαρτυρήθησαν οἱ πρεσβύτεροι.
πίστει νοοῦμεν κατηρτίσθαι τοὺς αἰῶνας ῥήματι θεοῦ, εἰς τὸ μὴ ἐκ φαινομένων <RF>τὸ βλεπόμενον WH Treg NIV ] τά βλεπόμενα RP<Rf>τὸ βλεπόμενον γεγονέναι.<CM>
Πίστει πλείονα θυσίαν Ἅβελ παρὰ Κάϊν προσήνεγκεν τῷ θεῷ, δι’ ἧς ἐμαρτυρήθη εἶναι δίκαιος, μαρτυροῦντος ἐπὶ τοῖς δώροις αὐτοῦ <RF>τοῦ θεοῦ WH NIV RP ] τῷ θεῷ Treg<Rf>τοῦ θεοῦ, καὶ δι’ αὐτῆς ἀποθανὼν ἔτι <RF>λαλεῖ WH Treg NIV ] λαλεῖται RP<Rf>λαλεῖ.
Πίστει Ἑνὼχ μετετέθη τοῦ μὴ ἰδεῖν θάνατον, καὶ οὐχ ηὑρίσκετο διότι μετέθηκεν αὐτὸν ὁ θεός πρὸ γὰρ τῆς <RF>μεταθέσεως WH Treg NIV ] + αὐτοῦ RP<Rf>μεταθέσεως μεμαρτύρηται εὐαρεστηκέναι τῷ θεῷ,
χωρὶς δὲ πίστεως ἀδύνατον εὐαρεστῆσαι, πιστεῦσαι γὰρ δεῖ τὸν προσερχόμενον τῷ θεῷ ὅτι ἔστιν καὶ τοῖς ἐκζητοῦσιν αὐτὸν μισθαποδότης γίνεται.
πίστει χρηματισθεὶς Νῶε περὶ τῶν μηδέπω βλεπομένων εὐλαβηθεὶς κατεσκεύασεν κιβωτὸν εἰς σωτηρίαν τοῦ οἴκου αὐτοῦ, δι’ ἧς κατέκρινεν τὸν κόσμον, καὶ τῆς κατὰ πίστιν δικαιοσύνης ἐγένετο κληρονόμος.<CM>
<RF>Πίστει WH NIV RP ] + ὁ Treg<Rf>Πίστει καλούμενος Ἀβραὰμ ὑπήκουσεν ἐξελθεῖν εἰς <RF>τόπον WH Treg NIV ] τὸν τόπον RP<Rf>τόπον ὃν ἤμελλεν λαμβάνειν εἰς κληρονομίαν, καὶ ἐξῆλθεν μὴ ἐπιστάμενος ποῦ ἔρχεται.
πίστει παρῴκησεν εἰς γῆν τῆς ἐπαγγελίας ὡς ἀλλοτρίαν, ἐν σκηναῖς κατοικήσας μετὰ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακὼβ τῶν συγκληρονόμων τῆς ἐπαγγελίας τῆς αὐτῆς
ἐξεδέχετο γὰρ τὴν τοὺς θεμελίους ἔχουσαν πόλιν, ἧς τεχνίτης καὶ δημιουργὸς ὁ θεός.
πίστει καὶ <RF>αὐτῇ Σάρρᾳ Holmes WHmarg ] αὐτὴ Σάρρα WH Treg RP; αὐτὴ Σάρρα στεῖρα NIV<Rf>αὐτῇ Σάρρᾳ δύναμιν εἰς καταβολὴν σπέρματος ἔλαβεν καὶ παρὰ καιρὸν <RF>ἡλικίας WH Treg NIV ] + ἔτεκεν RP<Rf>ἡλικίας, ἐπεὶ πιστὸν ἡγήσατο τὸν ἐπαγγειλάμενον
διὸ καὶ ἀφ’ ἑνὸς ἐγεννήθησαν, καὶ ταῦτα νενεκρωμένου, καθὼς τὰ ἄστρα τοῦ οὐρανοῦ τῷ πλήθει καὶ ὡς ἡ ἄμμος ἡ παρὰ τὸ χεῖλος τῆς θαλάσσης ἡ ἀναρίθμητος.<CM>
Κατὰ πίστιν ἀπέθανον οὗτοι πάντες, μὴ <RF>λαβόντες NIV RP ] κομισάμενοι WH Treg<Rf>λαβόντες τὰς ἐπαγγελίας, ἀλλὰ πόρρωθεν αὐτὰς ἰδόντες καὶ ἀσπασάμενοι, καὶ ὁμολογήσαντες ὅτι ξένοι καὶ παρεπίδημοί εἰσιν ἐπὶ τῆς γῆς.
οἱ γὰρ τοιαῦτα λέγοντες ἐμφανίζουσιν ὅτι πατρίδα ἐπιζητοῦσιν.
καὶ εἰ μὲν ἐκείνης <RF>μνημονεύουσιν Treg ] ἐμνημόνευον WH NIV RP<Rf>μνημονεύουσιν ἀφ’ ἧς <RF>ἐξέβησαν WH Treg NIV ] ἐξῆλθον RP<Rf>ἐξέβησαν, εἶχον ἂν καιρὸν ἀνακάμψαι
νῦν δὲ κρείττονος ὀρέγονται, τοῦτ’ ἔστιν ἐπουρανίου. διὸ οὐκ ἐπαισχύνεται αὐτοὺς ὁ θεὸς θεὸς ἐπικαλεῖσθαι αὐτῶν, ἡτοίμασεν γὰρ αὐτοῖς πόλιν.<CM>
Πίστει προσενήνοχεν Ἀβραὰμ τὸν Ἰσαὰκ πειραζόμενος, καὶ τὸν μονογενῆ προσέφερεν ὁ τὰς ἐπαγγελίας ἀναδεξάμενος,
πρὸς ὃν ἐλαλήθη ὅτι Ἐν Ἰσαὰκ κληθήσεταί σοι σπέρμα,
λογισάμενος ὅτι καὶ ἐκ νεκρῶν ἐγείρειν δυνατὸς ὁ θεός ὅθεν αὐτὸν καὶ ἐν παραβολῇ ἐκομίσατο.
Πίστει <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ περὶ μελλόντων εὐλόγησεν Ἰσαὰκ τὸν Ἰακὼβ καὶ τὸν Ἠσαῦ.
πίστει Ἰακὼβ ἀποθνῄσκων ἕκαστον τῶν υἱῶν Ἰωσὴφ εὐλόγησεν, καὶ προσεκύνησεν ἐπὶ τὸ ἄκρον τῆς ῥάβδου αὐτοῦ.
πίστει Ἰωσὴφ τελευτῶν περὶ τῆς ἐξόδου τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἐμνημόνευσεν, καὶ περὶ τῶν ὀστέων αὐτοῦ ἐνετείλατο.<CM>
Πίστει Μωϋσῆς γεννηθεὶς ἐκρύβη τρίμηνον ὑπὸ τῶν πατέρων αὐτοῦ, διότι εἶδον ἀστεῖον τὸ παιδίον καὶ οὐκ ἐφοβήθησαν τὸ διάταγμα τοῦ βασιλέως.
πίστει Μωϋσῆς μέγας γενόμενος ἠρνήσατο λέγεσθαι υἱὸς θυγατρὸς Φαραώ,
μᾶλλον ἑλόμενος συγκακουχεῖσθαι τῷ λαῷ τοῦ θεοῦ ἢ πρόσκαιρον ἔχειν ἁμαρτίας ἀπόλαυσιν,
μείζονα πλοῦτον ἡγησάμενος τῶν Αἰγύπτου θησαυρῶν τὸν ὀνειδισμὸν τοῦ Χριστοῦ, ἀπέβλεπεν γὰρ εἰς τὴν μισθαποδοσίαν.
πίστει κατέλιπεν Αἴγυπτον, μὴ φοβηθεὶς τὸν θυμὸν τοῦ βασιλέως, τὸν γὰρ ἀόρατον ὡς ὁρῶν ἐκαρτέρησεν.
πίστει πεποίηκεν τὸ πάσχα καὶ τὴν πρόσχυσιν τοῦ αἵματος, ἵνα μὴ ὁ ὀλοθρεύων τὰ πρωτότοκα θίγῃ αὐτῶν.<CM>
Πίστει διέβησαν τὴν Ἐρυθρὰν Θάλασσαν ὡς διὰ ξηρᾶς <RF>γῆς WH Treg NIV ] – RP<Rf>γῆς, ἧς πεῖραν λαβόντες οἱ Αἰγύπτιοι κατεπόθησαν.
πίστει τὰ τείχη Ἰεριχὼ <RF>ἔπεσαν WH Treg NIV ] ἔπεσεν RP<Rf>ἔπεσαν κυκλωθέντα ἐπὶ ἑπτὰ ἡμέρας.
πίστει Ῥαὰβ ἡ πόρνη οὐ συναπώλετο τοῖς ἀπειθήσασιν, δεξαμένη τοὺς κατασκόπους μετ’ εἰρήνης.<CM>
Καὶ τί ἔτι λέγω; ἐπιλείψει <RF>με γὰρ WH Treg NIV ] γὰρ με RP<Rf>με γὰρ διηγούμενον ὁ χρόνος περὶ Γεδεών, Βαράκ, <RF>Σαμψών WH Treg NIV ] τε καὶ Σαμψών καὶ RP<Rf>Σαμψών, Ἰεφθάε, Δαυίδ τε καὶ Σαμουὴλ καὶ τῶν προφητῶν,
οἳ διὰ πίστεως κατηγωνίσαντο βασιλείας, εἰργάσαντο δικαιοσύνην, ἐπέτυχον ἐπαγγελιῶν, ἔφραξαν στόματα λεόντων,
ἔσβεσαν δύναμιν πυρός, ἔφυγον στόματα <RF>μαχαίρης WH Treg NIV ] μαχαίρας RP<Rf>μαχαίρης, <RF>ἐδυναμώθησαν WH Treg NIV ] ἐνεδυναμώθησαν RP<Rf>ἐδυναμώθησαν ἀπὸ ἀσθενείας, ἐγενήθησαν ἰσχυροὶ ἐν πολέμῳ, παρεμβολὰς ἔκλιναν ἀλλοτρίων
ἔλαβον γυναῖκες ἐξ ἀναστάσεως τοὺς νεκροὺς αὐτῶν ἄλλοι δὲ ἐτυμπανίσθησαν, οὐ προσδεξάμενοι τὴν ἀπολύτρωσιν, ἵνα κρείττονος ἀναστάσεως τύχωσιν
ἕτεροι δὲ ἐμπαιγμῶν καὶ μαστίγων πεῖραν ἔλαβον, ἔτι δὲ δεσμῶν καὶ φυλακῆς
ἐλιθάσθησαν, <RF>ἐπρίσθησαν Treg NIV ] ἐπειράσθησαν ἐπρίσθησαν WH; ἐπρίσθησαν ἐπειράσθησαν RP<Rf>ἐπρίσθησαν, ἐν φόνῳ <RF>μαχαίρης WH Treg NIV ] μαχαίρας RP<Rf>μαχαίρης ἀπέθανον, περιῆλθον ἐν μηλωταῖς, ἐν αἰγείοις δέρμασιν, ὑστερούμενοι, θλιβόμενοι, κακουχούμενοι,
ὧν οὐκ ἦν ἄξιος ὁ κόσμος <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] ἐν RP<Rf>ἐπὶ ἐρημίαις πλανώμενοι καὶ ὄρεσι καὶ σπηλαίοις καὶ ταῖς ὀπαῖς τῆς γῆς
<RF>καὶ Holmes ] + οὗτοι WH Treg NIV RP<Rf>καὶ πάντες μαρτυρηθέντες διὰ τῆς πίστεως οὐκ ἐκομίσαντο τὴν ἐπαγγελίαν,
τοῦ θεοῦ περὶ ἡμῶν κρεῖττόν τι προβλεψαμένου, ἵνα μὴ χωρὶς ἡμῶν τελειωθῶσιν.<CM>
Τοιγαροῦν καὶ ἡμεῖς, τοσοῦτον ἔχοντες περικείμενον ἡμῖν νέφος μαρτύρων, ὄγκον ἀποθέμενοι πάντα καὶ τὴν εὐπερίστατον ἁμαρτίαν, δι’ ὑπομονῆς τρέχωμεν τὸν προκείμενον ἡμῖν ἀγῶνα,
ἀφορῶντες εἰς τὸν τῆς πίστεως ἀρχηγὸν καὶ τελειωτὴν Ἰησοῦν, ὃς ἀντὶ τῆς προκειμένης αὐτῷ χαρᾶς ὑπέμεινεν σταυρὸν αἰσχύνης καταφρονήσας, ἐν δεξιᾷ τε τοῦ θρόνου τοῦ θεοῦ κεκάθικεν.<CM>
Ἀναλογίσασθε γὰρ τὸν τοιαύτην ὑπομεμενηκότα ὑπὸ τῶν ἁμαρτωλῶν εἰς <RF>ἑαυτοὺς WH ] ἑαυτὸν NIV Treg; ἀυτὸν RP<Rf>ἑαυτοὺς ἀντιλογίαν, ἵνα μὴ κάμητε ταῖς ψυχαῖς ὑμῶν ἐκλυόμενοι.
οὔπω μέχρις αἵματος ἀντικατέστητε πρὸς τὴν ἁμαρτίαν ἀνταγωνιζόμενοι,
καὶ ἐκλέλησθε τῆς παρακλήσεως, ἥτις ὑμῖν ὡς υἱοῖς διαλέγεται, Υἱέ μου, μὴ ὀλιγώρει παιδείας κυρίου, μηδὲ ἐκλύου ὑπ’ αὐτοῦ ἐλεγχόμενος
ὃν γὰρ ἀγαπᾷ κύριος παιδεύει, μαστιγοῖ δὲ πάντα υἱὸν ὃν παραδέχεται.
εἰς παιδείαν ὑπομένετε ὡς υἱοῖς ὑμῖν προσφέρεται ὁ θεός τίς <RF>γὰρ WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>γὰρ υἱὸς ὃν οὐ παιδεύει πατήρ;
εἰ δὲ χωρίς ἐστε παιδείας ἧς μέτοχοι γεγόνασι πάντες, ἄρα νόθοι <RF>καὶ οὐχ υἱοί ἐστε WH Treg NIV ] ἐστε καὶ οὐχ υἱοί RP<Rf>καὶ οὐχ υἱοί ἐστε.
εἶτα τοὺς μὲν τῆς σαρκὸς ἡμῶν πατέρας εἴχομεν παιδευτὰς καὶ ἐνετρεπόμεθα οὐ <RF>πολὺ WH Treg] πολὺ δὲ NIV; πολλῷ RP<Rf>πολὺ μᾶλλον ὑποταγησόμεθα τῷ πατρὶ τῶν πνευμάτων καὶ ζήσομεν;
οἱ μὲν γὰρ πρὸς ὀλίγας ἡμέρας κατὰ τὸ δοκοῦν αὐτοῖς ἐπαίδευον, ὁ δὲ ἐπὶ τὸ συμφέρον εἰς τὸ μεταλαβεῖν τῆς ἁγιότητος αὐτοῦ.
πᾶσα <RF>δὲ Treg NIV RP ] μὲν WH<Rf>δὲ παιδεία πρὸς μὲν τὸ παρὸν οὐ δοκεῖ χαρᾶς εἶναι ἀλλὰ λύπης, ὕστερον δὲ καρπὸν εἰρηνικὸν τοῖς δι’ αὐτῆς γεγυμνασμένοις ἀποδίδωσιν δικαιοσύνης.<CM>
Διὸ τὰς παρειμένας χεῖρας καὶ τὰ παραλελυμένα γόνατα ἀνορθώσατε,
καὶ τροχιὰς ὀρθὰς <RF>ποιεῖτε WH Treg NIV ] ποιήσατε RP<Rf>ποιεῖτε τοῖς ποσὶν ὑμῶν, ἵνα μὴ τὸ χωλὸν ἐκτραπῇ, ἰαθῇ δὲ μᾶλλον.<CM>
Εἰρήνην διώκετε μετὰ πάντων, καὶ τὸν ἁγιασμόν, οὗ χωρὶς οὐδεὶς ὄψεται τὸν κύριον,
ἐπισκοποῦντες μή τις ὑστερῶν ἀπὸ τῆς χάριτος τοῦ θεοῦ, μή τις ῥίζα πικρίας ἄνω φύουσα ἐνοχλῇ καὶ <RF>δι᾽ αὐτῆς WH NIV ] διὰ ταύτης Treg RP<Rf>δι’ αὐτῆς μιανθῶσιν <RF>πολλοί NIV RP ] οἱ πολλοί WH Treg<Rf>πολλοί,
μή τις πόρνος ἢ βέβηλος ὡς Ἠσαῦ, ὃς ἀντὶ βρώσεως μιᾶς ἀπέδετο τὰ πρωτοτόκια <RF>ἑαυτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ RP<Rf>ἑαυτοῦ.
ἴστε γὰρ ὅτι καὶ μετέπειτα θέλων κληρονομῆσαι τὴν εὐλογίαν ἀπεδοκιμάσθη, μετανοίας γὰρ τόπον οὐχ εὗρεν, καίπερ μετὰ δακρύων ἐκζητήσας αὐτήν.<CM>
Οὐ γὰρ προσεληλύθατε <RF>ψηλαφωμένῳ WH Treg NIV ] + ὄρει RP<Rf>ψηλαφωμένῳ καὶ κεκαυμένῳ πυρὶ καὶ γνόφῳ καὶ <RF>ζόφῳ WH Treg NIV ] σκότῳ RP<Rf>ζόφῳ καὶ θυέλλῃ
καὶ σάλπιγγος ἤχῳ καὶ φωνῇ ῥημάτων, ἧς οἱ ἀκούσαντες παρῃτήσαντο <RF>μὴ Treg NIV RP ] – WH<Rf>μὴ προστεθῆναι αὐτοῖς λόγον
οὐκ ἔφερον γὰρ τὸ διαστελλόμενον Κἂν θηρίον θίγῃ τοῦ ὄρους, λιθοβοληθήσεται
καί, οὕτω φοβερὸν ἦν τὸ φανταζόμενον, Μωϋσῆς εἶπεν Ἔκφοβός εἰμι καὶ ἔντρομος.
ἀλλὰ προσεληλύθατε Σιὼν ὄρει καὶ πόλει θεοῦ ζῶντος, Ἰερουσαλὴμ ἐπουρανίῳ, καὶ μυριάσιν ἀγγέλων, πανηγύρει
καὶ ἐκκλησίᾳ πρωτοτόκων <RF>ἀπογεγραμμένων ἐν οὐρανοῖς WH Treg NIV ] ἐν οὐρανοῖς ἀπογεγραμμένων RP<Rf>ἀπογεγραμμένων ἐν οὐρανοῖς, καὶ κριτῇ θεῷ πάντων, καὶ πνεύμασι δικαίων τετελειωμένων,
καὶ διαθήκης νέας μεσίτῃ Ἰησοῦ, καὶ αἵματι ῥαντισμοῦ κρεῖττον λαλοῦντι παρὰ τὸν Ἅβελ.<CM>
Βλέπετε μὴ παραιτήσησθε τὸν λαλοῦντα εἰ γὰρ ἐκεῖνοι οὐκ <RF>ἐξέφυγον WH Treg NIV ] ἔφυγον RP<Rf>ἐξέφυγον <RF>ἐπὶ γῆς παραιτησάμενοι τὸν WH Treg NIV ] τὸν ἐπὶ γῆς παραιτησάμενοι RP<Rf>ἐπὶ γῆς παραιτησάμενοι τὸν χρηματίζοντα, <RF>πολὺ WH Treg NIV ] πολλῷ RP<Rf>πολὺ μᾶλλον ἡμεῖς οἱ τὸν ἀπ’ οὐρανῶν ἀποστρεφόμενοι
οὗ ἡ φωνὴ τὴν γῆν ἐσάλευσεν τότε, νῦν δὲ ἐπήγγελται λέγων Ἔτι ἅπαξ ἐγὼ <RF>σείσω WH Treg NIV ] σείω RP<Rf>σείσω οὐ μόνον τὴν γῆν ἀλλὰ καὶ τὸν οὐρανόν.
τὸ δὲ Ἔτι ἅπαξ δηλοῖ <RF>τῶν σαλευομένων Holmes WHmarg ] τὴν τῶν σαλευομένων WH Treg NIV;  τῶν σαλευομένων τὴν RP<Rf>τῶν σαλευομένων μετάθεσιν ὡς πεποιημένων, ἵνα μείνῃ τὰ μὴ σαλευόμενα.
διὸ βασιλείαν ἀσάλευτον παραλαμβάνοντες ἔχωμεν χάριν, δι’ ἧς <RF>λατρεύωμεν WH Treg NIV ] λατρεύομεν RP<Rf>λατρεύωμεν εὐαρέστως τῷ θεῷ μετὰ <RF>εὐλαβείας καὶ δέους WH Treg NIV ] αἰδοῦς καὶ εὐλαβείας RP<Rf>εὐλαβείας καὶ δέους,
καὶ γὰρ ὁ θεὸς ἡμῶν πῦρ καταναλίσκον.<CM>
Ἡ φιλαδελφία μενέτω.
τῆς φιλοξενίας μὴ ἐπιλανθάνεσθε, διὰ ταύτης γὰρ ἔλαθόν τινες ξενίσαντες ἀγγέλους.
μιμνῄσκεσθε τῶν δεσμίων ὡς συνδεδεμένοι, τῶν κακουχουμένων ὡς καὶ αὐτοὶ ὄντες ἐν σώματι.
τίμιος ὁ γάμος ἐν πᾶσιν καὶ ἡ κοίτη ἀμίαντος, πόρνους <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ καὶ μοιχοὺς κρινεῖ ὁ θεός.
ἀφιλάργυρος ὁ τρόπος ἀρκούμενοι τοῖς παροῦσιν αὐτὸς γὰρ εἴρηκεν Οὐ μή σε ἀνῶ οὐδ’ οὐ μή σε <RF>ἐγκαταλίπω WH Treg NIV ] ἐγκαταλείπω RP<Rf>ἐγκαταλίπω
ὥστε θαρροῦντας ἡμᾶς λέγειν Κύριος ἐμοὶ βοηθός, <RF>οὐ WH ] καὶ οὐ Treg NIV RP<Rf>οὐ φοβηθήσομαι τί ποιήσει μοι ἄνθρωπος;<CM>
Μνημονεύετε τῶν ἡγουμένων ὑμῶν, οἵτινες ἐλάλησαν ὑμῖν τὸν λόγον τοῦ θεοῦ, ὧν ἀναθεωροῦντες τὴν ἔκβασιν τῆς ἀναστροφῆς μιμεῖσθε τὴν πίστιν.
Ἰησοῦς Χριστὸς ἐχθὲς καὶ σήμερον ὁ αὐτός, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας.
διδαχαῖς ποικίλαις καὶ ξέναις μὴ παραφέρεσθε καλὸν γὰρ χάριτι βεβαιοῦσθαι τὴν καρδίαν, οὐ βρώμασιν, ἐν οἷς οὐκ ὠφελήθησαν οἱ <RF>περιπατοῦντες WH Treg NIV ] περιπατήσαντες RP<Rf>περιπατοῦντες.
ἔχομεν θυσιαστήριον ἐξ οὗ φαγεῖν οὐκ ἔχουσιν ἐξουσίαν οἱ τῇ σκηνῇ λατρεύοντες.
ὧν γὰρ εἰσφέρεται ζῴων τὸ αἷμα περὶ ἁμαρτίας εἰς τὰ ἅγια διὰ τοῦ ἀρχιερέως, τούτων τὰ σώματα κατακαίεται ἔξω τῆς παρεμβολῆς
διὸ καὶ Ἰησοῦς, ἵνα ἁγιάσῃ διὰ τοῦ ἰδίου αἵματος τὸν λαόν, ἔξω τῆς πύλης ἔπαθεν.
τοίνυν ἐξερχώμεθα πρὸς αὐτὸν ἔξω τῆς παρεμβολῆς, τὸν ὀνειδισμὸν αὐτοῦ φέροντες.
οὐ γὰρ ἔχομεν ὧδε μένουσαν πόλιν, ἀλλὰ τὴν μέλλουσαν ἐπιζητοῦμεν
δι’ αὐτοῦ <RF>οὖν Treg NIV RP ] – WH<Rf>οὖν ἀναφέρωμεν θυσίαν αἰνέσεως διὰ παντὸς τῷ θεῷ, τοῦτ’ ἔστιν καρπὸν χειλέων ὁμολογούντων τῷ ὀνόματι αὐτοῦ.
τῆς δὲ εὐποιΐας καὶ κοινωνίας μὴ ἐπιλανθάνεσθε, τοιαύταις γὰρ θυσίαις εὐαρεστεῖται ὁ θεός.<CM>
Πείθεσθε τοῖς ἡγουμένοις ὑμῶν καὶ ὑπείκετε, αὐτοὶ γὰρ ἀγρυπνοῦσιν ὑπὲρ τῶν ψυχῶν ὑμῶν ὡς λόγον ἀποδώσοντες, ἵνα μετὰ χαρᾶς τοῦτο ποιῶσιν καὶ μὴ στενάζοντες, ἀλυσιτελὲς γὰρ ὑμῖν τοῦτο.<CM>
Προσεύχεσθε περὶ ἡμῶν, <RF>πειθόμεθα WH Treg NIV ] πεποίθαμεν RP<Rf>πειθόμεθα γὰρ ὅτι καλὴν συνείδησιν ἔχομεν, ἐν πᾶσιν καλῶς θέλοντες ἀναστρέφεσθαι.
περισσοτέρως δὲ παρακαλῶ τοῦτο ποιῆσαι ἵνα τάχιον ἀποκατασταθῶ ὑμῖν.<CM>
Ὁ δὲ θεὸς τῆς εἰρήνης, ὁ ἀναγαγὼν ἐκ νεκρῶν τὸν ποιμένα τῶν προβάτων τὸν μέγαν ἐν αἵματι διαθήκης αἰωνίου, τὸν κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν,
καταρτίσαι ὑμᾶς ἐν <RF>παντὶ WH NIV ] + ἔργῳ Treg RP<Rf>παντὶ ἀγαθῷ εἰς τὸ ποιῆσαι τὸ θέλημα αὐτοῦ, ποιῶν ἐν <RF>ἡμῖν WH NIV ] ὑμῖν Treg RP<Rf>ἡμῖν τὸ εὐάρεστον ἐνώπιον αὐτοῦ διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ, ᾧ ἡ δόξα εἰς τοὺς <RF>αἰῶνας Holmes ] + τῶν αἰώνων WH Treg NIV RP<Rf>αἰῶνας ἀμήν.<CM>
Παρακαλῶ δὲ ὑμᾶς, ἀδελφοί, ἀνέχεσθε τοῦ λόγου τῆς παρακλήσεως, καὶ γὰρ διὰ βραχέων ἐπέστειλα ὑμῖν.
γινώσκετε τὸν ἀδελφὸν <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡμῶν Τιμόθεον ἀπολελυμένον, μεθ’ οὗ ἐὰν τάχιον ἔρχηται ὄψομαι ὑμᾶς.
ἀσπάσασθε πάντας τοὺς ἡγουμένους ὑμῶν καὶ πάντας τοὺς ἁγίους. ἀσπάζονται ὑμᾶς οἱ ἀπὸ τῆς Ἰταλίας.
ἡ χάρις μετὰ πάντων <RF>ὑμῶν WH NIV ] + ἀμήν Treg RP<Rf>ὑμῶν.<CM>
Ἰάκωβος θεοῦ καὶ κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ δοῦλος ταῖς δώδεκα φυλαῖς ταῖς ἐν τῇ διασπορᾷ χαίρειν.<CM>
Πᾶσαν χαρὰν ἡγήσασθε, ἀδελφοί μου, ὅταν πειρασμοῖς περιπέσητε ποικίλοις,
γινώσκοντες ὅτι τὸ δοκίμιον ὑμῶν τῆς πίστεως κατεργάζεται ὑπομονήν
ἡ δὲ ὑπομονὴ ἔργον τέλειον ἐχέτω, ἵνα ἦτε τέλειοι καὶ ὁλόκληροι, ἐν μηδενὶ λειπόμενοι.<CM>
Εἰ δέ τις ὑμῶν λείπεται σοφίας, αἰτείτω παρὰ τοῦ διδόντος θεοῦ πᾶσιν ἁπλῶς καὶ <RF>μὴ WH Treg NIV ] οὐκ RP<Rf>μὴ ὀνειδίζοντος, καὶ δοθήσεται αὐτῷ
αἰτείτω δὲ ἐν πίστει, μηδὲν διακρινόμενος, ὁ γὰρ διακρινόμενος ἔοικεν κλύδωνι θαλάσσης ἀνεμιζομένῳ καὶ ῥιπιζομένῳ
μὴ γὰρ οἰέσθω ὁ ἄνθρωπος ἐκεῖνος ὅτι λήμψεταί τι παρὰ τοῦ κυρίου
ἀνὴρ δίψυχος, ἀκατάστατος ἐν πάσαις ταῖς ὁδοῖς αὐτοῦ.<CM>
Καυχάσθω δὲ ὁ ἀδελφὸς ὁ ταπεινὸς ἐν τῷ ὕψει αὐτοῦ,
ὁ δὲ πλούσιος ἐν τῇ ταπεινώσει αὐτοῦ, ὅτι ὡς ἄνθος χόρτου παρελεύσεται.
ἀνέτειλεν γὰρ ὁ ἥλιος σὺν τῷ καύσωνι καὶ ἐξήρανεν τὸν χόρτον, καὶ τὸ ἄνθος αὐτοῦ ἐξέπεσεν καὶ ἡ εὐπρέπεια τοῦ προσώπου αὐτοῦ ἀπώλετο οὕτως καὶ ὁ πλούσιος ἐν ταῖς πορείαις αὐτοῦ μαρανθήσεται.<CM>
Μακάριος ἀνὴρ ὃς ὑπομένει πειρασμόν, ὅτι δόκιμος γενόμενος λήμψεται τὸν στέφανον τῆς ζωῆς, ὃν <RF>ἐπηγγείλατο WH Treg NIV ] + ὁ κύριος RP<Rf>ἐπηγγείλατο τοῖς ἀγαπῶσιν αὐτόν.
μηδεὶς πειραζόμενος λεγέτω ὅτι Ἀπὸ θεοῦ πειράζομαι ὁ γὰρ θεὸς ἀπείραστός ἐστιν κακῶν, πειράζει δὲ αὐτὸς οὐδένα.
ἕκαστος δὲ πειράζεται ὑπὸ τῆς ἰδίας ἐπιθυμίας ἐξελκόμενος καὶ δελεαζόμενος
εἶτα ἡ ἐπιθυμία συλλαβοῦσα τίκτει ἁμαρτίαν, ἡ δὲ ἁμαρτία ἀποτελεσθεῖσα ἀποκύει θάνατον.
μὴ πλανᾶσθε, ἀδελφοί μου ἀγαπητοί.<CM>
Πᾶσα δόσις ἀγαθὴ καὶ πᾶν δώρημα τέλειον ἄνωθέν ἐστιν, καταβαῖνον ἀπὸ τοῦ πατρὸς τῶν φώτων, παρ’ ᾧ οὐκ ἔνι παραλλαγὴ ἢ τροπῆς ἀποσκίασμα.
βουληθεὶς ἀπεκύησεν ἡμᾶς λόγῳ ἀληθείας, εἰς τὸ εἶναι ἡμᾶς ἀπαρχήν τινα τῶν αὐτοῦ κτισμάτων.<CM>
<RF>Ἴστε WH Treg NIV ] Ὥστε RP<Rf>Ἴστε, ἀδελφοί μου ἀγαπητοί. ἔστω <RF>δὲ WH Treg NIV ] – RP<Rf>δὲ πᾶς ἄνθρωπος ταχὺς εἰς τὸ ἀκοῦσαι, βραδὺς εἰς τὸ λαλῆσαι, βραδὺς εἰς ὀργήν,
ὀργὴ γὰρ ἀνδρὸς δικαιοσύνην θεοῦ <RF>οὐκ ἐργάζεται WH Treg NIV ] οὐ κατεργάζεται RP<Rf>οὐκ ἐργάζεται.
διὸ ἀποθέμενοι πᾶσαν ῥυπαρίαν καὶ περισσείαν κακίας ἐν πραΰτητι δέξασθε τὸν ἔμφυτον λόγον τὸν δυνάμενον σῶσαι τὰς ψυχὰς ὑμῶν.<CM>
Γίνεσθε δὲ ποιηταὶ λόγου καὶ μὴ <RF>ἀκροαταὶ μόνον WH Treg ] μόνον ἀκροαταὶ NIV RP<Rf>ἀκροαταὶ μόνον παραλογιζόμενοι ἑαυτούς.
ὅτι εἴ τις ἀκροατὴς λόγου ἐστὶν καὶ οὐ ποιητής, οὗτος ἔοικεν ἀνδρὶ κατανοοῦντι τὸ πρόσωπον τῆς γενέσεως αὐτοῦ ἐν ἐσόπτρῳ,
κατενόησεν γὰρ ἑαυτὸν καὶ ἀπελήλυθεν καὶ εὐθέως ἐπελάθετο ὁποῖος ἦν.
ὁ δὲ παρακύψας εἰς νόμον τέλειον τὸν τῆς ἐλευθερίας καὶ παραμείνας, <RF>οὐκ WH Treg NIV] οὗτος οὐκ RP<Rf>οὐκ ἀκροατὴς ἐπιλησμονῆς γενόμενος ἀλλὰ ποιητὴς ἔργου, οὗτος μακάριος ἐν τῇ ποιήσει αὐτοῦ ἔσται.<CM>
Εἴ τις δοκεῖ θρησκὸς <RF>εἶναι WH Treg NIV ] + ἐν ὑμῖν RP<Rf>εἶναι μὴ χαλιναγωγῶν γλῶσσαν <RF>αὐτοῦ Treg NIV RP ] ἑαυτοῦ WH<Rf>αὐτοῦ ἀλλὰ ἀπατῶν καρδίαν <RF>αὐτοῦ Treg NIV RP ] ἑαυτοῦ WH<Rf>αὐτοῦ, τούτου μάταιος ἡ θρησκεία.
θρησκεία καθαρὰ καὶ ἀμίαντος παρὰ <RF>τῷ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῷ θεῷ καὶ πατρὶ αὕτη ἐστίν, ἐπισκέπτεσθαι ὀρφανοὺς καὶ χήρας ἐν τῇ θλίψει αὐτῶν, ἄσπιλον ἑαυτὸν τηρεῖν ἀπὸ τοῦ κόσμου.<CM>
Ἀδελφοί μου, μὴ ἐν προσωπολημψίαις ἔχετε τὴν πίστιν τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ τῆς δόξης;
ἐὰν γὰρ εἰσέλθῃ <RF>εἰς WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>εἰς συναγωγὴν ὑμῶν ἀνὴρ χρυσοδακτύλιος ἐν ἐσθῆτι λαμπρᾷ, εἰσέλθῃ δὲ καὶ πτωχὸς ἐν ῥυπαρᾷ ἐσθῆτι,
<RF>ἐπιβλέψητε δὲ WH NIV ] καὶ ἐπιβλέψητε Treg RP<Rf>ἐπιβλέψητε δὲ ἐπὶ τὸν φοροῦντα τὴν ἐσθῆτα τὴν λαμπρὰν καὶ <RF>εἴπητε WH Treg NIV ] + αὐτῷ RP<Rf>εἴπητε Σὺ κάθου ὧδε καλῶς, καὶ τῷ πτωχῷ εἴπητε Σὺ στῆθι <RF>ἢ κάθου ἐκεῖ WH ] ἐκεῖ ἢ κάθου Treg NIV; ἐκεῖ ἢ κάθου ὧδε RP<Rf>ἢ κάθου ἐκεῖ ὑπὸ τὸ ὑποπόδιόν μου,
<RF>οὐ WH Treg NIV] καὶ οὐ RP<Rf>οὐ διεκρίθητε ἐν ἑαυτοῖς καὶ ἐγένεσθε κριταὶ διαλογισμῶν πονηρῶν;
ἀκούσατε, ἀδελφοί μου ἀγαπητοί. οὐχ ὁ θεὸς ἐξελέξατο τοὺς πτωχοὺς <RF>τῷ κόσμῳ WH Treg NIV ] τοῦ κόσμου RP<Rf>τῷ κόσμῳ πλουσίους ἐν πίστει καὶ κληρονόμους τῆς βασιλείας ἧς ἐπηγγείλατο τοῖς ἀγαπῶσιν αὐτόν;
ὑμεῖς δὲ ἠτιμάσατε τὸν πτωχόν. οὐχ οἱ πλούσιοι καταδυναστεύουσιν ὑμῶν, καὶ αὐτοὶ ἕλκουσιν ὑμᾶς εἰς κριτήρια;
οὐκ αὐτοὶ βλασφημοῦσιν τὸ καλὸν ὄνομα τὸ ἐπικληθὲν ἐφ’ ὑμᾶς;<CM>
Εἰ μέντοι νόμον τελεῖτε βασιλικὸν κατὰ τὴν γραφήν Ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν, καλῶς ποιεῖτε
εἰ δὲ προσωπολημπτεῖτε, ἁμαρτίαν ἐργάζεσθε, ἐλεγχόμενοι ὑπὸ τοῦ νόμου ὡς παραβάται.
ὅστις γὰρ ὅλον τὸν νόμον <RF>τηρήσῃ πταίσῃ WH Treg NIV ] τηρήσει πταίσει RP<Rf>τηρήσῃ, πταίσῃ δὲ ἐν ἑνί, γέγονεν πάντων ἔνοχος.
ὁ γὰρ εἰπών Μὴ <RF>μοιχεύσῃς WH Treg NIV ] μοιχεύσεις RP<Rf>μοιχεύσῃς εἶπεν καί Μὴ <RF>φονεύσῃς WH Treg NIV ] φονεύσεις RP<Rf>φονεύσῃς εἰ δὲ οὐ <RF>μοιχεύεις φονεύεις WH Treg NIV ] μοιχεύσεις φονεύσεις RP<Rf>μοιχεύεις φονεύεις δέ, γέγονας παραβάτης νόμου.
οὕτως λαλεῖτε καὶ οὕτως ποιεῖτε ὡς διὰ νόμου ἐλευθερίας μέλλοντες κρίνεσθαι.
ἡ γὰρ κρίσις ἀνέλεος τῷ μὴ ποιήσαντι ἔλεος κατακαυχᾶται <RF>ἔλεος WH Treg NIV ] ἔλεον RP<Rf>ἔλεος κρίσεως.<CM>
<RF>Τί WH ] + τὸ Treg NIV RP<Rf>Τί ὄφελος, ἀδελφοί μου, ἐὰν πίστιν λέγῃ τις ἔχειν ἔργα δὲ μὴ ἔχῃ; μὴ δύναται ἡ πίστις σῶσαι αὐτόν;
<RF>ἐὰν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἐὰν ἀδελφὸς ἢ ἀδελφὴ γυμνοὶ ὑπάρχωσιν καὶ <RF>λειπόμενοι WH Treg NIV ] + ὦσιν RP<Rf>λειπόμενοι τῆς ἐφημέρου τροφῆς,
εἴπῃ δέ τις αὐτοῖς ἐξ ὑμῶν Ὑπάγετε ἐν εἰρήνῃ, θερμαίνεσθε καὶ χορτάζεσθε, μὴ δῶτε δὲ αὐτοῖς τὰ ἐπιτήδεια τοῦ σώματος, <RF>τί WH ] + τὸ Treg NIV RP<Rf>τί ὄφελος;
οὕτως καὶ ἡ πίστις, ἐὰν μὴ <RF>ἔχῃ ἔργα WH Treg NIV ] ἔργα ἔχῃ RP<Rf>ἔχῃ ἔργα, νεκρά ἐστιν καθ’ ἑαυτήν.<CM>
Ἀλλ’ ἐρεῖ τις Σὺ πίστιν ἔχεις κἀγὼ ἔργα ἔχω. δεῖξόν μοι τὴν πίστιν σου <RF>χωρὶς WH Treg NIV ] ἐκ RP<Rf>χωρὶς τῶν <RF>ἔργων WH Treg NIV ] + σου RP<Rf>ἔργων, κἀγώ <RF>σοι δείξω WH Treg NIV ] δείξω σοι RP<Rf>σοι δείξω ἐκ τῶν ἔργων μου τὴν <RF>πίστιν WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>πίστιν.
σὺ πιστεύεις ὅτι <RF>εἷς ἐστιν ὁ θεός Treg NIV ] εἷς θεός ἐστιν WH; ὁ θεὸς εἷς ἐστιν RP<Rf>εἷς ἐστιν ὁ θεός; καλῶς ποιεῖς καὶ τὰ δαιμόνια πιστεύουσιν καὶ φρίσσουσιν.
θέλεις δὲ γνῶναι, ὦ ἄνθρωπε κενέ, ὅτι ἡ πίστις χωρὶς τῶν ἔργων <RF>ἀργή WH Treg NIV ] νεκρά RP<Rf>ἀργή ἐστιν;
Ἀβραὰμ ὁ πατὴρ ἡμῶν οὐκ ἐξ ἔργων ἐδικαιώθη, ἀνενέγκας Ἰσαὰκ τὸν υἱὸν αὐτοῦ ἐπὶ τὸ θυσιαστήριον;
βλέπεις ὅτι ἡ πίστις συνήργει τοῖς ἔργοις αὐτοῦ καὶ ἐκ τῶν ἔργων ἡ πίστις ἐτελειώθη,
καὶ ἐπληρώθη ἡ γραφὴ ἡ λέγουσα Ἐπίστευσεν δὲ Ἀβραὰμ τῷ θεῷ, καὶ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην, καὶ φίλος θεοῦ ἐκλήθη.
<RF>ὁρᾶτε WH Treg NIV ] + τοίνυν RP<Rf>ὁρᾶτε ὅτι ἐξ ἔργων δικαιοῦται ἄνθρωπος καὶ οὐκ ἐκ πίστεως μόνον.
ὁμοίως δὲ καὶ Ῥαὰβ ἡ πόρνη οὐκ ἐξ ἔργων ἐδικαιώθη, ὑποδεξαμένη τοὺς ἀγγέλους καὶ ἑτέρᾳ ὁδῷ ἐκβαλοῦσα;
ὥσπερ <RF>γὰρ Treg NIV RP ] – WH<Rf>γὰρ τὸ σῶμα χωρὶς πνεύματος νεκρόν ἐστιν, οὕτως καὶ ἡ πίστις <RF>χωρὶς WH NIV ] + τῶν Treg RP<Rf>χωρὶς ἔργων νεκρά ἐστιν.<CM>
Μὴ πολλοὶ διδάσκαλοι γίνεσθε, ἀδελφοί μου, εἰδότες ὅτι μεῖζον κρίμα λημψόμεθα
πολλὰ γὰρ πταίομεν ἅπαντες. εἴ τις ἐν λόγῳ οὐ πταίει, οὗτος τέλειος ἀνήρ, δυνατὸς χαλιναγωγῆσαι καὶ ὅλον τὸ σῶμα.
<RF>εἰ δὲ WH Treg NIV ] Ἴδε RP<Rf>εἰ δὲ τῶν ἵππων τοὺς χαλινοὺς εἰς τὰ στόματα βάλλομεν <RF>εἰς WH Treg NIV ] πρὸς RP<Rf>εἰς τὸ πείθεσθαι αὐτοὺς ἡμῖν, καὶ ὅλον τὸ σῶμα αὐτῶν μετάγομεν.
ἰδοὺ καὶ τὰ πλοῖα, τηλικαῦτα ὄντα καὶ ὑπὸ <RF>ἀνέμων σκληρῶν WH Treg NIV ] σκληρῶν ἀνέμων RP<Rf>ἀνέμων σκληρῶν ἐλαυνόμενα, μετάγεται ὑπὸ ἐλαχίστου πηδαλίου ὅπου <RF>ἡ … βούλεται WH Treg NIV ] ἂν ἡ … βούληται RP<Rf>ἡ ὁρμὴ τοῦ εὐθύνοντος βούλεται
οὕτως καὶ ἡ γλῶσσα μικρὸν μέλος ἐστὶν καὶ <RF>μεγάλα αὐχεῖ WH Treg NIV ] μεγαλαυχεῖ RP<Rf>μεγάλα αὐχεῖ.<CM><PF>Ἰδοὺ <RF>ἡλίκον WH Treg NIV ] ὀλίγον RP<Rf>ἡλίκον πῦρ ἡλίκην ὕλην ἀνάπτει
καὶ ἡ γλῶσσα πῦρ, ὁ κόσμος τῆς <RF>ἀδικίας WH Treg NIV ] + οὕτως RP<Rf>ἀδικίας ἡ γλῶσσα καθίσταται ἐν τοῖς μέλεσιν ἡμῶν, ἡ σπιλοῦσα ὅλον τὸ σῶμα καὶ φλογίζουσα τὸν τροχὸν τῆς γενέσεως καὶ φλογιζομένη ὑπὸ τῆς γεέννης.
πᾶσα γὰρ φύσις θηρίων τε καὶ πετεινῶν ἑρπετῶν τε καὶ ἐναλίων δαμάζεται καὶ δεδάμασται τῇ φύσει τῇ ἀνθρωπίνῃ
τὴν δὲ γλῶσσαν οὐδεὶς <RF>δαμάσαι δύναται ἀνθρώπων WH Treg NIV ] δύναται ἀνθρώπων δαμάσαι RP<Rf>δαμάσαι δύναται ἀνθρώπων <RF>ἀκατάστατον WH Treg NIV ] ἀκατάσχετον RP<Rf>ἀκατάστατον κακόν, μεστὴ ἰοῦ θανατηφόρου.
ἐν αὐτῇ εὐλογοῦμεν τὸν <RF>κύριον WH Treg NIV ] θεὸν RP<Rf>κύριον καὶ πατέρα, καὶ ἐν αὐτῇ καταρώμεθα τοὺς ἀνθρώπους τοὺς καθ’ ὁμοίωσιν θεοῦ γεγονότας
ἐκ τοῦ αὐτοῦ στόματος ἐξέρχεται εὐλογία καὶ κατάρα. οὐ χρή, ἀδελφοί μου, ταῦτα οὕτως γίνεσθαι.
μήτι ἡ πηγὴ ἐκ τῆς αὐτῆς ὀπῆς βρύει τὸ γλυκὺ καὶ τὸ πικρόν;
μὴ δύναται, ἀδελφοί μου, συκῆ ἐλαίας ποιῆσαι ἢ ἄμπελος σῦκα; <RF>οὔτε ἁλυκὸν WH Treg NIV ] Οὕτως οὐδεμια πηγὴ ἁλυκὸν καὶ RP<Rf>οὔτε ἁλυκὸν γλυκὺ ποιῆσαι ὕδωρ.<CM>
Τίς σοφὸς καὶ ἐπιστήμων ἐν ὑμῖν; δειξάτω ἐκ τῆς καλῆς ἀναστροφῆς τὰ ἔργα αὐτοῦ ἐν πραΰτητι σοφίας.
εἰ δὲ ζῆλον πικρὸν ἔχετε καὶ ἐριθείαν ἐν τῇ καρδίᾳ ὑμῶν, μὴ κατακαυχᾶσθε καὶ ψεύδεσθε κατὰ τῆς ἀληθείας.
οὐκ ἔστιν αὕτη ἡ σοφία ἄνωθεν κατερχομένη, ἀλλὰ ἐπίγειος, ψυχική, δαιμονιώδης
ὅπου γὰρ ζῆλος καὶ ἐριθεία, ἐκεῖ ἀκαταστασία καὶ πᾶν φαῦλον πρᾶγμα.
ἡ δὲ ἄνωθεν σοφία πρῶτον μὲν ἁγνή ἐστιν, ἔπειτα εἰρηνική, ἐπιεικής, εὐπειθής, μεστὴ ἐλέους καὶ καρπῶν ἀγαθῶν, <RF>ἀδιάκριτος WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἀδιάκριτος, ἀνυπόκριτος
καρπὸς <RF>δὲ WH Treg NIV ] + τῆς RP<Rf>δὲ δικαιοσύνης ἐν εἰρήνῃ σπείρεται τοῖς ποιοῦσιν εἰρήνην.<CM>
Πόθεν πόλεμοι καὶ <RF>πόθεν WH Treg NIV ] – RP<Rf>πόθεν μάχαι ἐν ὑμῖν; οὐκ ἐντεῦθεν, ἐκ τῶν ἡδονῶν ὑμῶν τῶν στρατευομένων ἐν τοῖς μέλεσιν ὑμῶν;
ἐπιθυμεῖτε, καὶ οὐκ ἔχετε φονεύετε καὶ ζηλοῦτε, καὶ οὐ δύνασθε ἐπιτυχεῖν μάχεσθε καὶ πολεμεῖτε. οὐκ ἔχετε διὰ τὸ μὴ αἰτεῖσθαι ὑμᾶς
αἰτεῖτε καὶ οὐ λαμβάνετε, διότι κακῶς αἰτεῖσθε, ἵνα ἐν ταῖς ἡδοναῖς ὑμῶν δαπανήσητε.
<RF>μοιχαλίδες WH Treg NIV ] Μοιχοὶ καὶ μοιχαλίδες RP<Rf>μοιχαλίδες, οὐκ οἴδατε ὅτι ἡ φιλία τοῦ κόσμου ἔχθρα τοῦ θεοῦ ἐστιν; ὃς <RF>ἐὰν WH NIV ] ἂν Treg RP<Rf>ἐὰν οὖν βουληθῇ φίλος εἶναι τοῦ κόσμου, ἐχθρὸς τοῦ θεοῦ καθίσταται.
ἢ δοκεῖτε ὅτι κενῶς ἡ γραφὴ λέγει Πρὸς φθόνον ἐπιποθεῖ τὸ πνεῦμα ὃ <RF>κατῴκισεν WH Treg NIV ] κατῴκησεν RP<Rf>κατῴκισεν ἐν ἡμῖν;
μείζονα δὲ δίδωσιν χάριν διὸ λέγει Ὁ θεὸς ὑπερηφάνοις ἀντιτάσσεται ταπεινοῖς δὲ δίδωσιν χάριν.
ὑποτάγητε οὖν τῷ θεῷ ἀντίστητε δὲ τῷ διαβόλῳ, καὶ φεύξεται ἀφ’ ὑμῶν
ἐγγίσατε τῷ θεῷ, καὶ <RF>ἐγγιεῖ Treg NIV RP ] ἐγγίσει WH<Rf>ἐγγιεῖ ὑμῖν. καθαρίσατε χεῖρας, ἁμαρτωλοί, καὶ ἁγνίσατε καρδίας, δίψυχοι.
ταλαιπωρήσατε καὶ πενθήσατε καὶ κλαύσατε ὁ γέλως ὑμῶν εἰς πένθος <RF>μετατραπήτω WH NIV ] μεταστραφήτω Treg RP<Rf>μετατραπήτω καὶ ἡ χαρὰ εἰς κατήφειαν
ταπεινώθητε ἐνώπιον <RF>κυρίου WH Treg NIV ] τοῦ κυρίου RP<Rf>κυρίου, καὶ ὑψώσει ὑμᾶς.<CM>
Μὴ καταλαλεῖτε ἀλλήλων, ἀδελφοί ὁ καταλαλῶν ἀδελφοῦ <RF>ἢ WH Treg NIV ] καὶ RP<Rf>ἢ κρίνων τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ καταλαλεῖ νόμου καὶ κρίνει νόμον εἰ δὲ νόμον κρίνεις, οὐκ εἶ ποιητὴς νόμου ἀλλὰ κριτής.
εἷς <RF>ἐστιν WH ] + ὁ Treg NIV RP<Rf>ἐστιν νομοθέτης <RF>καὶ κριτής WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ κριτής, ὁ δυνάμενος σῶσαι καὶ ἀπολέσαι σὺ δὲ τίς εἶ, <RF>ὁ κρίνων WH Treg NIV ] ὃς κρίνεις RP<Rf>ὁ κρίνων τὸν <RF>πλησίον WH Treg NIV ] ἕτερον RP<Rf>πλησίον;<CM>
Ἄγε νῦν οἱ λέγοντες Σήμερον <RF>ἢ WH Treg NIV ] καὶ RP<Rf>ἢ αὔριον <RF>πορευσόμεθα WH Treg NIV ] πορευσώμεθα RP<Rf>πορευσόμεθα εἰς τήνδε τὴν πόλιν καὶ <RF>ποιήσομεν WH NIV ] ποιήσωμεν Treg RP<Rf>ποιήσομεν ἐκεῖ <RF>ἐνιαυτὸν WH Treg NIV ] + ἕνα RP<Rf>ἐνιαυτὸν καὶ <RF>ἐμπορευσόμεθα WH Treg NIV ] ἐμπορευσώμεθα RP<Rf>ἐμπορευσόμεθα καὶ <RF>κερδήσομεν WH Treg NIV ] κερδήσωμεν RP<Rf>κερδήσομεν
οἵτινες οὐκ ἐπίστασθε <RF>τὸ Treg NIV RP ] – WH<Rf>τὸ τῆς αὔριον <RF>ποία WH NIV ] + γὰρ Treg RP<Rf>ποία ἡ ζωὴ ὑμῶν ἀτμὶς γάρ <RF>ἐστε WH Treg NIV ] ἔσται RP<Rf>ἐστε <RF>ἡ Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἡ πρὸς ὀλίγον φαινομένη, <RF>ἔπειτα WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>ἔπειτα καὶ ἀφανιζομένη
ἀντὶ τοῦ λέγειν ὑμᾶς Ἐὰν ὁ κύριος <RF>θελήσῃ Treg NIV RP ] θέλῃ WH<Rf>θελήσῃ, καὶ <RF>ζήσομεν WH Treg NIV ] ζήσωμεν RP<Rf>ζήσομεν καὶ <RF>ποιήσομεν WH Treg NIV ] ποιήσωμεν RP<Rf>ποιήσομεν τοῦτο ἢ ἐκεῖνο.
νῦν δὲ καυχᾶσθε ἐν ταῖς ἀλαζονείαις ὑμῶν πᾶσα καύχησις τοιαύτη πονηρά ἐστιν.
εἰδότι οὖν καλὸν ποιεῖν καὶ μὴ ποιοῦντι, ἁμαρτία αὐτῷ ἐστιν.<CM>
Ἄγε νῦν οἱ πλούσιοι, κλαύσατε ὀλολύζοντες ἐπὶ ταῖς ταλαιπωρίαις ὑμῶν ταῖς ἐπερχομέναις.
ὁ πλοῦτος ὑμῶν σέσηπεν, καὶ τὰ ἱμάτια ὑμῶν σητόβρωτα γέγονεν,
ὁ χρυσὸς ὑμῶν καὶ ὁ ἄργυρος κατίωται, καὶ ὁ ἰὸς αὐτῶν εἰς μαρτύριον ὑμῖν ἔσται καὶ φάγεται τὰς σάρκας ὑμῶν ὡς πῦρ ἐθησαυρίσατε ἐν ἐσχάταις ἡμέραις.
ἰδοὺ ὁ μισθὸς τῶν ἐργατῶν τῶν ἀμησάντων τὰς χώρας ὑμῶν ὁ <RF>ἀφυστερημένος WH Treg ] ἀπεστερημένος NIV RP<Rf>ἀφυστερημένος ἀφ’ ὑμῶν κράζει, καὶ αἱ βοαὶ τῶν θερισάντων εἰς τὰ ὦτα Κυρίου Σαβαὼθ <RF>εἰσεληλύθασιν NIV RP ] εἰσελήλυθαν WH Treg<Rf>εἰσεληλύθασιν
ἐτρυφήσατε ἐπὶ τῆς γῆς καὶ ἐσπαταλήσατε, ἐθρέψατε τὰς καρδίας <RF>ὑμῶν WH Treg NIV ] + ὡς RP<Rf>ὑμῶν ἐν ἡμέρᾳ σφαγῆς.
κατεδικάσατε, ἐφονεύσατε τὸν δίκαιον. οὐκ ἀντιτάσσεται ὑμῖν;<CM>
Μακροθυμήσατε οὖν, ἀδελφοί, ἕως τῆς παρουσίας τοῦ κυρίου. ἰδοὺ ὁ γεωργὸς ἐκδέχεται τὸν τίμιον καρπὸν τῆς γῆς, μακροθυμῶν ἐπ’ <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] αὐτόν RP<Rf>αὐτῷ ἕως <RF>λάβῃ WH Treg NIV ] + ὑετὸν RP<Rf>λάβῃ πρόϊμον καὶ ὄψιμον.
μακροθυμήσατε καὶ ὑμεῖς, στηρίξατε τὰς καρδίας ὑμῶν, ὅτι ἡ παρουσία τοῦ κυρίου ἤγγικεν.
μὴ στενάζετε, <RF>ἀδελφοί κατ᾽ ἀλλήλων WH Treg NIV ] κατ᾽ ἀλλήλων ἀδελφοί RP<Rf>ἀδελφοί, κατ’ ἀλλήλων, ἵνα μὴ κριθῆτε ἰδοὺ ὁ κριτὴς πρὸ τῶν θυρῶν ἕστηκεν.
ὑπόδειγμα λάβετε, <RF>ἀδελφοί WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>ἀδελφοί, τῆς κακοπαθίας καὶ τῆς μακροθυμίας τοὺς προφήτας, οἳ ἐλάλησαν <RF>ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν τῷ ὀνόματι κυρίου.
ἰδοὺ μακαρίζομεν τοὺς <RF>ὑπομείναντας WH Treg NIV ] ὑπομένοντας RP<Rf>ὑπομείναντας τὴν ὑπομονὴν Ἰὼβ ἠκούσατε, καὶ τὸ τέλος κυρίου <RF>εἴδετε WH Treg NIV ] ἴδετε RP<Rf>εἴδετε, ὅτι πολύσπλαγχνός ἐστιν <RF>ὁ κύριος WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ κύριος καὶ οἰκτίρμων.<CM>
Πρὸ πάντων δέ, ἀδελφοί μου, μὴ ὀμνύετε, μήτε τὸν οὐρανὸν μήτε τὴν γῆν μήτε ἄλλον τινὰ ὅρκον ἤτω δὲ ὑμῶν τὸ Ναὶ ναὶ καὶ τὸ Οὒ οὔ, ἵνα μὴ <RF>ὑπὸ κρίσιν WH Treg NIV ] εἴς ὑπὸκρίσιν RP<Rf>ὑπὸ κρίσιν πέσητε.<CM>
Κακοπαθεῖ τις ἐν ὑμῖν; προσευχέσθω εὐθυμεῖ τις; ψαλλέτω.
ἀσθενεῖ τις ἐν ὑμῖν; προσκαλεσάσθω τοὺς πρεσβυτέρους τῆς ἐκκλησίας, καὶ προσευξάσθωσαν ἐπ’ αὐτὸν ἀλείψαντες <RF>αὐτὸν Treg NIV RP ] – WH<Rf>αὐτὸν ἐλαίῳ ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ κυρίου
καὶ ἡ εὐχὴ τῆς πίστεως σώσει τὸν κάμνοντα, καὶ ἐγερεῖ αὐτὸν ὁ κύριος κἂν ἁμαρτίας ᾖ πεποιηκώς, ἀφεθήσεται αὐτῷ.
ἐξομολογεῖσθε <RF>οὖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>οὖν ἀλλήλοις <RF>τὰς ἁμαρτίας WH Treg NIV ] τὰ παραπτώματα RP<Rf>τὰς ἁμαρτίας καὶ <RF>εὔχεσθε Treg NIV RP ] προσεύχεσθε WH<Rf>εὔχεσθε ὑπὲρ ἀλλήλων, ὅπως ἰαθῆτε. πολὺ ἰσχύει δέησις δικαίου ἐνεργουμένη.
Ἠλίας ἄνθρωπος ἦν ὁμοιοπαθὴς ἡμῖν, καὶ προσευχῇ προσηύξατο τοῦ μὴ βρέξαι, καὶ οὐκ ἔβρεξεν ἐπὶ τῆς γῆς ἐνιαυτοὺς τρεῖς καὶ μῆνας ἕξ
καὶ πάλιν προσηύξατο, καὶ ὁ οὐρανὸς <RF>ὑετὸν ἔδωκεν WH NIV RP ] ἔδωκεν ὑετὸν Treg<Rf>ὑετὸν ἔδωκεν καὶ ἡ γῆ ἐβλάστησεν τὸν καρπὸν αὐτῆς.<CM>
Ἀδελφοί <RF>μου WH Treg NIV ] – RP<Rf>μου, ἐάν τις ἐν ὑμῖν πλανηθῇ ἀπὸ τῆς ἀληθείας καὶ ἐπιστρέψῃ τις αὐτόν,
<RF>γινωσκέτω Treg NIV RP ] γινώσκετε WH<Rf>γινωσκέτω ὅτι ὁ ἐπιστρέψας ἁμαρτωλὸν ἐκ πλάνης ὁδοῦ αὐτοῦ σώσει ψυχὴν <RF>αὐτοῦ WH NIV ] – Treg RP<Rf>αὐτοῦ ἐκ θανάτου καὶ καλύψει πλῆθος ἁμαρτιῶν.<CM>
Πέτρος ἀπόστολος Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐκλεκτοῖς παρεπιδήμοις διασπορᾶς Πόντου, Γαλατίας, Καππαδοκίας, Ἀσίας, καὶ Βιθυνίας,
κατὰ πρόγνωσιν θεοῦ πατρός, ἐν ἁγιασμῷ πνεύματος, εἰς ὑπακοὴν καὶ ῥαντισμὸν αἵματος Ἰησοῦ Χριστοῦ χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη πληθυνθείη.<CM>
Εὐλογητὸς ὁ θεὸς καὶ πατὴρ τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὁ κατὰ τὸ πολὺ αὐτοῦ ἔλεος ἀναγεννήσας ἡμᾶς εἰς ἐλπίδα ζῶσαν δι’ ἀναστάσεως Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐκ νεκρῶν,
εἰς κληρονομίαν ἄφθαρτον καὶ ἀμίαντον καὶ ἀμάραντον, τετηρημένην ἐν οὐρανοῖς εἰς ὑμᾶς
τοὺς ἐν δυνάμει θεοῦ φρουρουμένους διὰ πίστεως εἰς σωτηρίαν ἑτοίμην ἀποκαλυφθῆναι ἐν καιρῷ ἐσχάτῳ.
ἐν ᾧ ἀγαλλιᾶσθε, ὀλίγον ἄρτι εἰ <RF>δέον WH Treg] + ἐστίν NIV RP<Rf>δέον λυπηθέντες ἐν ποικίλοις πειρασμοῖς,
ἵνα τὸ δοκίμιον ὑμῶν τῆς πίστεως <RF>πολυτιμότερον WH Treg NIV] πολὺ τιμιώτερον RP<Rf>πολυτιμότερον χρυσίου τοῦ ἀπολλυμένου διὰ πυρὸς δὲ δοκιμαζομένου εὑρεθῇ εἰς ἔπαινον καὶ <RF>δόξαν καὶ τιμὴν WH Treg NIV] τιμὴν καὶ εἰς δόξαν RP<Rf>δόξαν καὶ τιμὴν ἐν ἀποκαλύψει Ἰησοῦ Χριστοῦ.
ὃν οὐκ <RF>ἰδόντες WH Treg NIV] εἰδότες RP<Rf>ἰδόντες ἀγαπᾶτε, εἰς ὃν ἄρτι μὴ ὁρῶντες πιστεύοντες δὲ <RF>ἀγαλλιᾶσθε Treg NIV RP] ἀγαλλιᾶτε WH<Rf>ἀγαλλιᾶσθε χαρᾷ ἀνεκλαλήτῳ καὶ δεδοξασμένῃ,
κομιζόμενοι τὸ τέλος τῆς πίστεως <RF>ὑμῶν Treg NIV RP] – WH<Rf>ὑμῶν σωτηρίαν ψυχῶν.<CM>
Περὶ ἧς σωτηρίας ἐξεζήτησαν καὶ ἐξηραύνησαν προφῆται οἱ περὶ τῆς εἰς ὑμᾶς χάριτος προφητεύσαντες,
ἐραυνῶντες εἰς τίνα ἢ ποῖον καιρὸν ἐδήλου τὸ ἐν αὐτοῖς πνεῦμα Χριστοῦ προμαρτυρόμενον τὰ εἰς Χριστὸν παθήματα καὶ τὰς μετὰ ταῦτα δόξας
οἷς ἀπεκαλύφθη ὅτι οὐχ ἑαυτοῖς ὑμῖν δὲ διηκόνουν αὐτά, ἃ νῦν ἀνηγγέλη ὑμῖν διὰ τῶν εὐαγγελισαμένων <RF>ὑμᾶς WH Treg] + ἐν NIV RP<Rf>ὑμᾶς πνεύματι ἁγίῳ ἀποσταλέντι ἀπ’ οὐρανοῦ, εἰς ἃ ἐπιθυμοῦσιν ἄγγελοι παρακύψαι.<CM>
Διὸ ἀναζωσάμενοι τὰς ὀσφύας τῆς διανοίας ὑμῶν, νήφοντες τελείως, ἐλπίσατε ἐπὶ τὴν φερομένην ὑμῖν χάριν ἐν ἀποκαλύψει Ἰησοῦ Χριστοῦ.
ὡς τέκνα ὑπακοῆς, μὴ συσχηματιζόμενοι ταῖς πρότερον ἐν τῇ ἀγνοίᾳ ὑμῶν ἐπιθυμίαις,
ἀλλὰ κατὰ τὸν καλέσαντα ὑμᾶς ἅγιον καὶ αὐτοὶ ἅγιοι ἐν πάσῃ ἀναστροφῇ γενήθητε,
διότι γέγραπται <RF>ὅτι WH NIV] – Treg RP<Rf>ὅτι Ἅγιοι <RF>ἔσεσθε WH Treg NIV] γίνεσθε RP<Rf>ἔσεσθε, ὅτι ἐγὼ <RF>ἅγιος WH Treg] + εἰμι NIV RP<Rf>ἅγιος.<CM>
Καὶ εἰ πατέρα ἐπικαλεῖσθε τὸν ἀπροσωπολήμπτως κρίνοντα κατὰ τὸ ἑκάστου ἔργον, ἐν φόβῳ τὸν τῆς παροικίας ὑμῶν χρόνον ἀναστράφητε
εἰδότες ὅτι οὐ φθαρτοῖς, ἀργυρίῳ ἢ χρυσίῳ, ἐλυτρώθητε ἐκ τῆς ματαίας ὑμῶν ἀναστροφῆς πατροπαραδότου,
ἀλλὰ τιμίῳ αἵματι ὡς ἀμνοῦ ἀμώμου καὶ ἀσπίλου Χριστοῦ,
προεγνωσμένου μὲν πρὸ καταβολῆς κόσμου, φανερωθέντος δὲ ἐπ’ <RF>ἐσχάτου WH Treg NIV] ἐσχάτων RP<Rf>ἐσχάτου τῶν χρόνων δι’ ὑμᾶς
τοὺς δι’ αὐτοῦ <RF>πιστοὺς WH Treg NIV] πιστεύοντας RP<Rf>πιστοὺς εἰς θεὸν τὸν ἐγείραντα αὐτὸν ἐκ νεκρῶν καὶ δόξαν αὐτῷ δόντα, ὥστε τὴν πίστιν ὑμῶν καὶ ἐλπίδα εἶναι εἰς θεόν.<CM>
Τὰς ψυχὰς ὑμῶν ἡγνικότες ἐν τῇ ὑπακοῇ τῆς <RF>ἀληθείας WH Treg NIV] + διὰ πνεύματος RP<Rf>ἀληθείας εἰς φιλαδελφίαν ἀνυπόκριτον <RF>ἐκ WH Treg NIV] + καθαρᾶς RP NA<Rf>ἐκ καρδίας ἀλλήλους ἀγαπήσατε ἐκτενῶς,
ἀναγεγεννημένοι οὐκ ἐκ σπορᾶς φθαρτῆς ἀλλὰ ἀφθάρτου, διὰ λόγου ζῶντος θεοῦ καὶ <RF>μένοντος WH Treg NIV] + εἰς τὸν αἰῶνα RP<Rf>μένοντος
διότι πᾶσα σὰρξ ὡς χόρτος, καὶ πᾶσα δόξα <RF>αὐτῆς WH Treg NIV] ἀνθρώπου RP<Rf>αὐτῆς ὡς ἄνθος χόρτου ἐξηράνθη ὁ χόρτος, καὶ τὸ <RF>ἄνθος WH Treg NIV] + αὐτοῦ RP<Rf>ἄνθος ἐξέπεσεν
τὸ δὲ ῥῆμα κυρίου μένει εἰς τὸν αἰῶνα. τοῦτο δέ ἐστιν τὸ ῥῆμα τὸ εὐαγγελισθὲν εἰς ὑμᾶς.<CM>
Ἀποθέμενοι οὖν πᾶσαν κακίαν καὶ πάντα δόλον καὶ <RF>ὑποκρίσεις Treg NIV RP] ὑπόκρισιν WH<Rf>ὑποκρίσεις καὶ φθόνους καὶ πάσας καταλαλιάς,
ὡς ἀρτιγέννητα βρέφη τὸ λογικὸν ἄδολον γάλα ἐπιποθήσατε, ἵνα ἐν αὐτῷ αὐξηθῆτε <RF>εἰς σωτηρίαν WH Treg NIV] – RP<Rf>εἰς σωτηρίαν,
<RF>εἰ WH Treg NIV] εἴπερ RP<Rf>εἰ ἐγεύσασθε ὅτι χρηστὸς ὁ κύριος.<CM>
Πρὸς ὃν προσερχόμενοι, λίθον ζῶντα, ὑπὸ ἀνθρώπων μὲν ἀποδεδοκιμασμένον παρὰ δὲ θεῷ ἐκλεκτὸν ἔντιμον
καὶ αὐτοὶ ὡς λίθοι ζῶντες οἰκοδομεῖσθε οἶκος πνευματικὸς <RF>εἰς WH Treg NIV] – RP<Rf>εἰς ἱεράτευμα ἅγιον, ἀνενέγκαι πνευματικὰς θυσίας <RF>εὐπροσδέκτους WH Treg] + τῷ NIV RP<Rf>εὐπροσδέκτους θεῷ διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ
διότι περιέχει <RF>ἐν WH Treg NIV] + τῇ RP<Rf>ἐν γραφῇ Ἰδοὺ τίθημι ἐν Σιὼν λίθον <RF>ἀκρογωνιαῖον ἐκλεκτὸν Treg NIV RP] ἐκλεκτὸν ἀκρογωνιαῖον WH<Rf>ἀκρογωνιαῖον ἐκλεκτὸν ἔντιμον, καὶ ὁ πιστεύων ἐπ’ αὐτῷ οὐ μὴ καταισχυνθῇ.
ὑμῖν οὖν ἡ τιμὴ τοῖς πιστεύουσιν <RF>ἀπιστοῦσιν WH Treg NIV] ἀπειθοῦσιν RP<Rf>ἀπιστοῦσιν δὲ <RF>λίθος WH Treg NIV] Λίθον RP<Rf>λίθος ὃν ἀπεδοκίμασαν οἱ οἰκοδομοῦντες οὗτος ἐγενήθη εἰς κεφαλὴν γωνίας
καὶ λίθος προσκόμματος καὶ πέτρα σκανδάλου οἳ προσκόπτουσιν τῷ λόγῳ ἀπειθοῦντες εἰς ὃ καὶ ἐτέθησαν.<CM>
Ὑμεῖς δὲ γένος ἐκλεκτόν, βασίλειον ἱεράτευμα, ἔθνος ἅγιον, λαὸς εἰς περιποίησιν, ὅπως τὰς ἀρετὰς ἐξαγγείλητε τοῦ ἐκ σκότους ὑμᾶς καλέσαντος εἰς τὸ θαυμαστὸν αὐτοῦ φῶς
οἵ ποτε οὐ λαὸς νῦν δὲ λαὸς θεοῦ, οἱ οὐκ ἠλεημένοι νῦν δὲ ἐλεηθέντες.
Ἀγαπητοί, παρακαλῶ ὡς παροίκους καὶ παρεπιδήμους ἀπέχεσθαι τῶν σαρκικῶν ἐπιθυμιῶν, αἵτινες στρατεύονται κατὰ τῆς ψυχῆς
τὴν ἀναστροφὴν ὑμῶν <RF>ἐν τοῖς ἔθνεσιν ἔχοντες καλήν WH Treg NIV] ἔχοντες καλήν ἐν τοῖς ἔθνεσιν RP<Rf>ἐν τοῖς ἔθνεσιν ἔχοντες καλήν, ἵνα, ἐν ᾧ καταλαλοῦσιν ὑμῶν ὡς κακοποιῶν, ἐκ τῶν καλῶν ἔργων <RF>ἐποπτεύοντες WH Treg NIV] ἐποπτεύσαντες RP<Rf>ἐποπτεύοντες δοξάσωσι τὸν θεὸν ἐν ἡμέρᾳ ἐπισκοπῆς.<CM>
<RF>Ὑποτάγητε WH Treg NIV] + οὖν RP<Rf>Ὑποτάγητε πάσῃ ἀνθρωπίνῃ κτίσει διὰ τὸν κύριον εἴτε βασιλεῖ ὡς ὑπερέχοντι,
εἴτε ἡγεμόσιν ὡς δι’ αὐτοῦ πεμπομένοις εἰς ἐκδίκησιν κακοποιῶν ἔπαινον δὲ ἀγαθοποιῶν
(ὅτι οὕτως ἐστὶν τὸ θέλημα τοῦ θεοῦ, ἀγαθοποιοῦντας φιμοῦν τὴν τῶν ἀφρόνων ἀνθρώπων ἀγνωσίαν)
ὡς ἐλεύθεροι, καὶ μὴ ὡς ἐπικάλυμμα ἔχοντες τῆς κακίας τὴν ἐλευθερίαν, ἀλλ’ ὡς <RF>θεοῦ δοῦλοι WH Treg NIV] δοῦλοι θεοῦ RP<Rf>θεοῦ δοῦλοι.
πάντας τιμήσατε, τὴν ἀδελφότητα <RF>ἀγαπᾶτε WH Treg NIV] ἀγαπήσατε RP<Rf>ἀγαπᾶτε, τὸν θεὸν φοβεῖσθε, τὸν βασιλέα τιμᾶτε.<CM>
Οἱ οἰκέται ὑποτασσόμενοι ἐν παντὶ φόβῳ τοῖς δεσπόταις, οὐ μόνον τοῖς ἀγαθοῖς καὶ ἐπιεικέσιν ἀλλὰ καὶ τοῖς σκολιοῖς.
τοῦτο γὰρ χάρις εἰ διὰ συνείδησιν θεοῦ ὑποφέρει τις λύπας πάσχων ἀδίκως
ποῖον γὰρ κλέος εἰ ἁμαρτάνοντες καὶ κολαφιζόμενοι ὑπομενεῖτε; ἀλλ’ εἰ ἀγαθοποιοῦντες καὶ πάσχοντες ὑπομενεῖτε, τοῦτο χάρις παρὰ θεῷ.
εἰς τοῦτο γὰρ ἐκλήθητε, ὅτι καὶ Χριστὸς ἔπαθεν ὑπὲρ <RF>ὑμῶν WH Treg NIV] ἡμῶν RP<Rf>ὑμῶν, ὑμῖν ὑπολιμπάνων ὑπογραμμὸν ἵνα ἐπακολουθήσητε τοῖς ἴχνεσιν αὐτοῦ
ὃς ἁμαρτίαν οὐκ ἐποίησεν οὐδὲ εὑρέθη δόλος ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ
ὃς λοιδορούμενος οὐκ ἀντελοιδόρει, πάσχων οὐκ ἠπείλει, παρεδίδου δὲ τῷ κρίνοντι δικαίως
ὃς τὰς ἁμαρτίας ἡμῶν αὐτὸς ἀνήνεγκεν ἐν τῷ σώματι αὐτοῦ ἐπὶ τὸ ξύλον, ἵνα ταῖς ἁμαρτίαις ἀπογενόμενοι τῇ δικαιοσύνῃ ζήσωμεν οὗ τῷ <RF>μώλωπι WH Treg NIV] + αὐτοῦ RP<Rf>μώλωπι ἰάθητε.
ἦτε γὰρ ὡς πρόβατα <RF>πλανώμενοι WH Treg NIV] πλανώμενα RP<Rf>πλανώμενοι, ἀλλὰ ἐπεστράφητε νῦν ἐπὶ τὸν ποιμένα καὶ ἐπίσκοπον τῶν ψυχῶν ὑμῶν.<CM>
<RF>Ὁμοίως WH Treg] + αἱ NIV RP<Rf>Ὁμοίως γυναῖκες ὑποτασσόμεναι τοῖς ἰδίοις ἀνδράσιν, ἵνα <RF>καὶ Treg NIV RP] – WH<Rf>καὶ εἴ τινες ἀπειθοῦσιν τῷ λόγῳ διὰ τῆς τῶν γυναικῶν ἀναστροφῆς ἄνευ λόγου κερδηθήσονται
ἐποπτεύσαντες τὴν ἐν φόβῳ ἁγνὴν ἀναστροφὴν ὑμῶν.
ὧν ἔστω οὐχ ὁ ἔξωθεν ἐμπλοκῆς τριχῶν καὶ περιθέσεως χρυσίων ἢ ἐνδύσεως ἱματίων κόσμος,
ἀλλ’ ὁ κρυπτὸς τῆς καρδίας ἄνθρωπος ἐν τῷ ἀφθάρτῳ τοῦ <RF>πραέως καὶ ἡσυχίου Treg NIV RP] ἡσυχίου καὶ πραέως WH<Rf>πραέως καὶ ἡσυχίου πνεύματος, ὅ ἐστιν ἐνώπιον τοῦ θεοῦ πολυτελές.
οὕτως γάρ ποτε καὶ αἱ ἅγιαι γυναῖκες αἱ ἐλπίζουσαι <RF>εἰς WH Treg NIV] ἐπὶ RP<Rf>εἰς θεὸν ἐκόσμουν ἑαυτάς, ὑποτασσόμεναι τοῖς ἰδίοις ἀνδράσιν,
ὡς Σάρρα <RF>ὑπήκουσεν Treg NIV RP] ὑπήκουεν WH<Rf>ὑπήκουσεν τῷ Ἀβραάμ, κύριον αὐτὸν καλοῦσα ἧς ἐγενήθητε τέκνα ἀγαθοποιοῦσαι καὶ μὴ φοβούμεναι μηδεμίαν πτόησιν.<CM>
Οἱ ἄνδρες ὁμοίως συνοικοῦντες κατὰ γνῶσιν, ὡς ἀσθενεστέρῳ σκεύει τῷ γυναικείῳ ἀπονέμοντες τιμήν, ὡς καὶ <RF>συγκληρονόμοις WH Treg NIV] συγκληρονόμοι RP<Rf>συγκληρονόμοις χάριτος ζωῆς, εἰς τὸ μὴ ἐγκόπτεσθαι τὰς προσευχὰς ὑμῶν.<CM>
Τὸ δὲ τέλος πάντες ὁμόφρονες, συμπαθεῖς, φιλάδελφοι, εὔσπλαγχνοι, <RF>ταπεινόφρονες WH Treg NIV] φιλόφρονες RP<Rf>ταπεινόφρονες,
μὴ ἀποδιδόντες κακὸν ἀντὶ κακοῦ ἢ λοιδορίαν ἀντὶ λοιδορίας τοὐναντίον δὲ <RF>εὐλογοῦντες WH Treg NIV] + εἰδότες RP<Rf>εὐλογοῦντες, ὅτι εἰς τοῦτο ἐκλήθητε ἵνα εὐλογίαν κληρονομήσητε.
ὁ γὰρ θέλων ζωὴν ἀγαπᾶν καὶ ἰδεῖν ἡμέρας ἀγαθὰς παυσάτω τὴν <RF>γλῶσσαν WH Treg NIV] + αὐτοῦ RP<Rf>γλῶσσαν ἀπὸ κακοῦ καὶ <RF>χείλη WH Treg NIV] + αὐτοῦ RP<Rf>χείλη τοῦ μὴ λαλῆσαι δόλον,
ἐκκλινάτω <RF>δὲ WH Treg NIV] – RP<Rf>δὲ ἀπὸ κακοῦ καὶ ποιησάτω ἀγαθόν, ζητησάτω εἰρήνην καὶ διωξάτω αὐτήν
ὅτι ὀφθαλμοὶ κυρίου ἐπὶ δικαίους καὶ ὦτα αὐτοῦ εἰς δέησιν αὐτῶν, πρόσωπον δὲ κυρίου ἐπὶ ποιοῦντας κακά.<CM>
Καὶ τίς ὁ κακώσων ὑμᾶς ἐὰν τοῦ ἀγαθοῦ <RF>ζηλωταὶ WH Treg NIV] μιμηταὶ RP<Rf>ζηλωταὶ γένησθε;
ἀλλ’ εἰ καὶ πάσχοιτε διὰ δικαιοσύνην, μακάριοι. τὸν δὲ φόβον αὐτῶν μὴ φοβηθῆτε μηδὲ ταραχθῆτε,
κύριον δὲ τὸν <RF>Χριστὸν WH Treg NIV] θεὸν RP<Rf>Χριστὸν ἁγιάσατε ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν, <RF>ἕτοιμοι WH Treg NIV] + δὲ RP<Rf>ἕτοιμοι ἀεὶ πρὸς ἀπολογίαν παντὶ τῷ αἰτοῦντι ὑμᾶς λόγον περὶ τῆς ἐν ὑμῖν ἐλπίδος,
<RF>ἀλλὰ WH Treg NIV] – RP<Rf>ἀλλὰ μετὰ πραΰτητος καὶ φόβου, συνείδησιν ἔχοντες ἀγαθήν, ἵνα ἐν ᾧ <RF>καταλαλεῖσθε WH NIV] καταλαλοῦσιν ὑμῶν ὡς κακοποιῶν Treg RP<Rf>καταλαλεῖσθε καταισχυνθῶσιν οἱ ἐπηρεάζοντες ὑμῶν τὴν ἀγαθὴν ἐν Χριστῷ ἀναστροφήν.
κρεῖττον γὰρ ἀγαθοποιοῦντας, εἰ θέλοι τὸ θέλημα τοῦ θεοῦ, πάσχειν ἢ κακοποιοῦντας.
ὅτι καὶ Χριστὸς ἅπαξ περὶ ἁμαρτιῶν <RF>ἔπαθεν RP NA] ἀπέθανεν WH Treg NIV<Rf>ἔπαθεν, δίκαιος ὑπὲρ ἀδίκων, ἵνα <RF>ὑμᾶς WH NIV RP] ἡμᾶς Treg<Rf>ὑμᾶς προσαγάγῃ τῷ θεῷ, θανατωθεὶς μὲν σαρκὶ ζῳοποιηθεὶς δὲ πνεύματι
ἐν ᾧ καὶ τοῖς ἐν φυλακῇ πνεύμασιν πορευθεὶς ἐκήρυξεν,
ἀπειθήσασίν ποτε ὅτε ἀπεξεδέχετο ἡ τοῦ θεοῦ μακροθυμία ἐν ἡμέραις Νῶε κατασκευαζομένης κιβωτοῦ εἰς ἣν <RF>ὀλίγοι WH Treg NIV] ὀλίγαι RP<Rf>ὀλίγοι, τοῦτ’ ἔστιν ὀκτὼ ψυχαί, διεσώθησαν δι’ ὕδατος.
ὃ <RF>καὶ ὑμᾶς ἀντίτυπον νῦν WH Treg NIV] ἀντίτυπον νῦν καὶ ἡμᾶς RP<Rf>καὶ ὑμᾶς ἀντίτυπον νῦν σῴζει βάπτισμα, οὐ σαρκὸς ἀπόθεσις ῥύπου ἀλλὰ συνειδήσεως ἀγαθῆς ἐπερώτημα εἰς θεόν, δι’ ἀναστάσεως Ἰησοῦ Χριστοῦ,
ὅς ἐστιν ἐν <RF>δεξιᾷ WH Treg] + τοῦ NIV RP<Rf>δεξιᾷ θεοῦ πορευθεὶς εἰς οὐρανὸν ὑποταγέντων αὐτῷ ἀγγέλων καὶ ἐξουσιῶν καὶ δυνάμεων.<CM>
Χριστοῦ οὖν <RF>παθόντος WH Treg NIV] + ὑπὲρ ἡμῶν RP<Rf>παθόντος σαρκὶ καὶ ὑμεῖς τὴν αὐτὴν ἔννοιαν ὁπλίσασθε, ὅτι ὁ <RF>παθὼν WH Treg NIV] + ἐν RP<Rf>παθὼν σαρκὶ πέπαυται <RF>ἁμαρτίας Treg NIV RP] ἁμαρτίαις WH<Rf>ἁμαρτίας,
εἰς τὸ μηκέτι ἀνθρώπων ἐπιθυμίαις ἀλλὰ θελήματι θεοῦ τὸν ἐπίλοιπον ἐν σαρκὶ βιῶσαι χρόνον.
ἀρκετὸς <RF>γὰρ WH Treg NIV] + ἡμῖν RP<Rf>γὰρ ὁ παρεληλυθὼς <RF>χρόνος WH Treg NIV] + τοῦ βίου RP<Rf>χρόνος τὸ <RF>βούλημα WH Treg NIV] θέλημα RP<Rf>βούλημα τῶν ἐθνῶν <RF>κατειργάσθαι WH Treg NIV] κατεργάσασθαι RP<Rf>κατειργάσθαι, πεπορευμένους ἐν ἀσελγείαις, ἐπιθυμίαις, οἰνοφλυγίαις, κώμοις, πότοις, καὶ ἀθεμίτοις εἰδωλολατρίαις.
ἐν ᾧ ξενίζονται μὴ συντρεχόντων ὑμῶν εἰς τὴν αὐτὴν τῆς ἀσωτίας ἀνάχυσιν, βλασφημοῦντες
οἳ ἀποδώσουσιν λόγον τῷ ἑτοίμως <RF>ἔχοντι κρῖναι Treg NIV RP] κρίνοντι WH<Rf>ἔχοντι κρῖναι ζῶντας καὶ νεκρούς
εἰς τοῦτο γὰρ καὶ νεκροῖς εὐηγγελίσθη ἵνα κριθῶσι μὲν κατὰ ἀνθρώπους σαρκὶ ζῶσι δὲ κατὰ θεὸν πνεύματι.<CM>
Πάντων δὲ τὸ τέλος ἤγγικεν. σωφρονήσατε οὖν καὶ νήψατε <RF>εἰς WH Treg NIV] + τὰς RP<Rf>εἰς προσευχάς
πρὸ <RF>πάντων WH Treg NIV] + δὲ RP<Rf>πάντων τὴν εἰς ἑαυτοὺς ἀγάπην ἐκτενῆ ἔχοντες, ὅτι ἀγάπη <RF>καλύπτει WH Treg NIV] καλύψει RP<Rf>καλύπτει πλῆθος ἁμαρτιῶν
φιλόξενοι εἰς ἀλλήλους ἄνευ <RF>γογγυσμοῦ WH Treg NIV] + γογγυσμῶν RP<Rf>γογγυσμοῦ
ἕκαστος καθὼς ἔλαβεν χάρισμα, εἰς ἑαυτοὺς αὐτὸ διακονοῦντες ὡς καλοὶ οἰκονόμοι ποικίλης χάριτος θεοῦ
εἴ τις λαλεῖ, ὡς λόγια θεοῦ εἴ τις διακονεῖ, ὡς ἐξ ἰσχύος <RF>ἧς WH Treg NIV] ὡς RP<Rf>ἧς χορηγεῖ ὁ θεός ἵνα ἐν πᾶσιν δοξάζηται ὁ θεὸς διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ, ᾧ ἐστιν ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων ἀμήν.<CM>
Ἀγαπητοί, μὴ ξενίζεσθε τῇ ἐν ὑμῖν πυρώσει πρὸς πειρασμὸν ὑμῖν γινομένῃ ὡς ξένου ὑμῖν συμβαίνοντος,
ἀλλὰ καθὸ κοινωνεῖτε τοῖς τοῦ Χριστοῦ παθήμασιν χαίρετε, ἵνα καὶ ἐν τῇ ἀποκαλύψει τῆς δόξης αὐτοῦ χαρῆτε ἀγαλλιώμενοι.
εἰ ὀνειδίζεσθε ἐν ὀνόματι Χριστοῦ, μακάριοι, ὅτι τὸ τῆς δόξης καὶ τὸ τοῦ θεοῦ πνεῦμα ἐφ’ ὑμᾶς <RF>ἀναπαύεται WH Treg NIV] + κατὰ μὲν αὐτοὺς βλασφημεῖται κατὰ δὲ ὑμᾶς δοξάζεται RP<Rf>ἀναπαύεται.
μὴ γάρ τις ὑμῶν πασχέτω ὡς φονεὺς ἢ κλέπτης ἢ κακοποιὸς ἢ ὡς ἀλλοτριεπίσκοπος
εἰ δὲ ὡς Χριστιανός, μὴ αἰσχυνέσθω, δοξαζέτω δὲ τὸν θεὸν ἐν τῷ <RF>ὀνόματι WH Treg NIV] μέρει RP<Rf>ὀνόματι τούτῳ.
ὅτι ὁ καιρὸς τοῦ ἄρξασθαι τὸ κρίμα ἀπὸ τοῦ οἴκου τοῦ θεοῦ εἰ δὲ πρῶτον ἀφ’ ἡμῶν, τί τὸ τέλος τῶν ἀπειθούντων τῷ τοῦ θεοῦ εὐαγγελίῳ;
καὶ εἰ ὁ δίκαιος μόλις σῴζεται, <RF>ὁ Treg NIV RP] + δὲ WH<Rf>ὁ ἀσεβὴς καὶ ἁμαρτωλὸς ποῦ φανεῖται;
ὥστε καὶ οἱ πάσχοντες κατὰ τὸ θέλημα τοῦ <RF>θεοῦ WH Treg NIV] + ὡς RP<Rf>θεοῦ πιστῷ κτίστῃ παρατιθέσθωσαν τὰς ψυχὰς <RF>αὐτῶν Treg NIV RP] – WH<Rf>αὐτῶν ἐν ἀγαθοποιΐᾳ.<CM>
Πρεσβυτέρους <RF>οὖν WH Treg NIV] τοὺς RP<Rf>οὖν ἐν ὑμῖν παρακαλῶ ὁ συμπρεσβύτερος καὶ μάρτυς τῶν τοῦ Χριστοῦ παθημάτων, ὁ καὶ τῆς μελλούσης ἀποκαλύπτεσθαι δόξης κοινωνός,
ποιμάνατε τὸ ἐν ὑμῖν ποίμνιον τοῦ θεοῦ, <RF>ἐπισκοποῦντες Treg NIV RP] – WH<Rf>ἐπισκοποῦντες μὴ ἀναγκαστῶς ἀλλὰ ἑκουσίως <RF>κατὰ θεόν Treg NIV] – WH RP<Rf>κατὰ θεόν, μηδὲ αἰσχροκερδῶς ἀλλὰ προθύμως,
μηδ’ ὡς κατακυριεύοντες τῶν κλήρων ἀλλὰ τύποι γινόμενοι τοῦ ποιμνίου
καὶ φανερωθέντος τοῦ ἀρχιποίμενος κομιεῖσθε τὸν ἀμαράντινον τῆς δόξης στέφανον.
ὁμοίως, νεώτεροι, ὑποτάγητε πρεσβυτέροις. πάντες δὲ <RF>ἀλλήλοις WH Treg NIV] + ὑποτασσόμενοι RP<Rf>ἀλλήλοις τὴν ταπεινοφροσύνην ἐγκομβώσασθε, ὅτι Ὁ θεὸς ὑπερηφάνοις ἀντιτάσσεται ταπεινοῖς δὲ δίδωσιν χάριν.<CM>
Ταπεινώθητε οὖν ὑπὸ τὴν κραταιὰν χεῖρα τοῦ θεοῦ, ἵνα ὑμᾶς ὑψώσῃ ἐν καιρῷ,
πᾶσαν τὴν μέριμναν ὑμῶν ἐπιρίψαντες ἐπ’ αὐτόν, ὅτι αὐτῷ μέλει περὶ ὑμῶν.
νήψατε, γρηγορήσατε. ὁ ἀντίδικος ὑμῶν διάβολος ὡς λέων ὠρυόμενος περιπατεῖ ζητῶν <RF>τινα NIV] τίνα RP; – WH Treg<Rf>τινα <RF>καταπιεῖν WH Treg NIV] καταπίῃ RP<Rf>καταπιεῖν
ᾧ ἀντίστητε στερεοὶ τῇ πίστει, εἰδότες τὰ αὐτὰ τῶν παθημάτων τῇ ἐν <RF>τῷ WH Treg NIV] – RP<Rf>τῷ κόσμῳ ὑμῶν ἀδελφότητι ἐπιτελεῖσθαι.
ὁ δὲ θεὸς πάσης χάριτος, ὁ καλέσας ὑμᾶς εἰς τὴν αἰώνιον αὐτοῦ δόξαν ἐν <RF>Χριστῷ WH NIV] + Ἰησοῦ Treg RP NA<Rf>Χριστῷ, ὀλίγον παθόντας αὐτὸς <RF>καταρτίσει WH Treg NIV] καταρτίσαι ὑμᾶς RP<Rf>καταρτίσει, στηρίξει, σθενώσει, <RF>θεμελιώσει NIV RP] – WH Treg<Rf>θεμελιώσει.
<RF>αὐτῷ WH Treg NIV] + ἡ δόξα καὶ RP<Rf>αὐτῷ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας <RF>τῶν αἰώνων Treg NIV RP] – WH NA<Rf>τῶν αἰώνων ἀμήν.
Διὰ Σιλουανοῦ ὑμῖν τοῦ πιστοῦ ἀδελφοῦ, ὡς λογίζομαι, δι’ ὀλίγων ἔγραψα, παρακαλῶν καὶ ἐπιμαρτυρῶν ταύτην εἶναι ἀληθῆ χάριν τοῦ θεοῦ εἰς ἣν <RF>στῆτε WH Treg NIV] ἑστήκατε RP<Rf>στῆτε.
ἀσπάζεται ὑμᾶς ἡ ἐν Βαβυλῶνι συνεκλεκτὴ καὶ Μᾶρκος ὁ υἱός μου.
ἀσπάσασθε ἀλλήλους ἐν φιλήματι ἀγάπης. εἰρήνη ὑμῖν πᾶσιν τοῖς ἐν <RF>Χριστῷ WH Treg NIV] + Ἰησοῦ ἀμήν RP<Rf>Χριστῷ.<CM>
<RF>Συμεὼν Treg NIV RP] Σιμων WH<Rf>Συμεὼν Πέτρος δοῦλος καὶ ἀπόστολος Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῖς ἰσότιμον ἡμῖν λαχοῦσιν πίστιν ἐν δικαιοσύνῃ τοῦ θεοῦ ἡμῶν καὶ σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ
χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη πληθυνθείη ἐν ἐπιγνώσει τοῦ θεοῦ καὶ Ἰησοῦ τοῦ κυρίου ἡμῶν.<CM>
Ὡς πάντα ἡμῖν τῆς θείας δυνάμεως αὐτοῦ τὰ πρὸς ζωὴν καὶ εὐσέβειαν δεδωρημένης διὰ τῆς ἐπιγνώσεως τοῦ καλέσαντος ἡμᾶς <RF>ἰδίᾳ δόξῃ καὶ ἀρετῇ Treg NIV] διὰ δόξης καὶ ἀρετῆς WH RP<Rf>ἰδίᾳ δόξῃ καὶ ἀρετῇ,
δι’ ὧν τὰ <RF>τίμια καὶ μέγιστα ἡμῖν WH NIV] μέγιστα καὶ τίμια ἡμῖν Treg; τίμια ἡμῖν καὶ μέγιστα RP<Rf>τίμια καὶ μέγιστα ἡμῖν ἐπαγγέλματα δεδώρηται, ἵνα διὰ τούτων γένησθε θείας κοινωνοὶ φύσεως, ἀποφυγόντες τῆς ἐν <RF>τῷ WH Treg NIV] – RP<Rf>τῷ κόσμῳ ἐν ἐπιθυμίᾳ φθορᾶς.
καὶ αὐτὸ τοῦτο δὲ σπουδὴν πᾶσαν παρεισενέγκαντες ἐπιχορηγήσατε ἐν τῇ πίστει ὑμῶν τὴν ἀρετήν, ἐν δὲ τῇ ἀρετῇ τὴν γνῶσιν,
ἐν δὲ τῇ γνώσει τὴν ἐγκράτειαν, ἐν δὲ τῇ ἐγκρατείᾳ τὴν ὑπομονήν, ἐν δὲ τῇ ὑπομονῇ τὴν εὐσέβειαν,
ἐν δὲ τῇ εὐσεβείᾳ τὴν φιλαδελφίαν, ἐν δὲ τῇ φιλαδελφίᾳ τὴν ἀγάπην
ταῦτα γὰρ ὑμῖν ὑπάρχοντα καὶ πλεονάζοντα οὐκ ἀργοὺς οὐδὲ ἀκάρπους καθίστησιν εἰς τὴν τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐπίγνωσιν
ᾧ γὰρ μὴ πάρεστιν ταῦτα, τυφλός ἐστιν μυωπάζων, λήθην λαβὼν τοῦ καθαρισμοῦ τῶν πάλαι αὐτοῦ <RF>ἁμαρτημάτων Treg] ἁμαρτιῶν WH NIV RP<Rf>ἁμαρτημάτων.
διὸ μᾶλλον, ἀδελφοί, σπουδάσατε βεβαίαν ὑμῶν τὴν κλῆσιν καὶ ἐκλογὴν ποιεῖσθαι ταῦτα γὰρ ποιοῦντες οὐ μὴ πταίσητέ ποτε
οὕτως γὰρ πλουσίως ἐπιχορηγηθήσεται ὑμῖν ἡ εἴσοδος εἰς τὴν αἰώνιον βασιλείαν τοῦ κυρίου ἡμῶν καὶ σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ.<CM>
Διὸ <RF>μελλήσω WH Treg NIV] οὐκ ἀμελήσω RP<Rf>μελλήσω ἀεὶ ὑμᾶς ὑπομιμνῄσκειν περὶ τούτων, καίπερ εἰδότας καὶ ἐστηριγμένους ἐν τῇ παρούσῃ ἀληθείᾳ.
δίκαιον δὲ ἡγοῦμαι, ἐφ’ ὅσον εἰμὶ ἐν τούτῳ τῷ σκηνώματι, διεγείρειν ὑμᾶς ἐν ὑπομνήσει,
εἰδὼς ὅτι ταχινή ἐστιν ἡ ἀπόθεσις τοῦ σκηνώματός μου, καθὼς καὶ ὁ κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς ἐδήλωσέν μοι
σπουδάσω δὲ καὶ ἑκάστοτε ἔχειν ὑμᾶς μετὰ τὴν ἐμὴν ἔξοδον τὴν τούτων μνήμην ποιεῖσθαι.<CM>
Οὐ γὰρ σεσοφισμένοις μύθοις ἐξακολουθήσαντες ἐγνωρίσαμεν ὑμῖν τὴν τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ δύναμιν καὶ παρουσίαν, ἀλλ’ ἐπόπται γενηθέντες τῆς ἐκείνου μεγαλειότητος.
λαβὼν γὰρ παρὰ θεοῦ πατρὸς τιμὴν καὶ δόξαν φωνῆς ἐνεχθείσης αὐτῷ τοιᾶσδε ὑπὸ τῆς μεγαλοπρεποῦς δόξης <RF>Ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός μου οὗτός ἐστιν WH NIV] οὗτός ἐστιν ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός Treg RP<Rf>Ὁ υἱός μου ὁ ἀγαπητός μου οὗτός ἐστιν, εἰς ὃν ἐγὼ εὐδόκησα—
καὶ ταύτην τὴν φωνὴν ἡμεῖς ἠκούσαμεν ἐξ οὐρανοῦ ἐνεχθεῖσαν σὺν αὐτῷ ὄντες ἐν τῷ <RF>ἁγίῳ ὄρει WH Treg NIV] ὄρει τῷ ἁγίῳ RP<Rf>ἁγίῳ ὄρει.
καὶ ἔχομεν βεβαιότερον τὸν προφητικὸν λόγον, ᾧ καλῶς ποιεῖτε προσέχοντες ὡς λύχνῳ φαίνοντι ἐν αὐχμηρῷ τόπῳ, ἕως οὗ ἡμέρα διαυγάσῃ καὶ φωσφόρος ἀνατείλῃ ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν
τοῦτο πρῶτον γινώσκοντες ὅτι πᾶσα προφητεία γραφῆς ἰδίας ἐπιλύσεως οὐ γίνεται,
οὐ γὰρ θελήματι ἀνθρώπου ἠνέχθη <RF>προφητεία ποτέ WH Treg NIV] ποτὲ προφητεία RP<Rf>προφητεία ποτέ, ἀλλὰ ὑπὸ πνεύματος ἁγίου φερόμενοι ἐλάλησαν <RF>ἀπὸ WH NIV] ἅγιοι Treg RP<Rf>ἀπὸ θεοῦ ἄνθρωποι.<CM>
Ἐγένοντο δὲ καὶ ψευδοπροφῆται ἐν τῷ λαῷ, ὡς καὶ ἐν ὑμῖν ἔσονται ψευδοδιδάσκαλοι, οἵτινες παρεισάξουσιν αἱρέσεις ἀπωλείας, καὶ τὸν ἀγοράσαντα αὐτοὺς δεσπότην ἀρνούμενοι, ἐπάγοντες ἑαυτοῖς ταχινὴν ἀπώλειαν
καὶ πολλοὶ ἐξακολουθήσουσιν αὐτῶν ταῖς ἀσελγείαις, δι’ οὓς ἡ ὁδὸς τῆς ἀληθείας βλασφημηθήσεται
καὶ ἐν πλεονεξίᾳ πλαστοῖς λόγοις ὑμᾶς ἐμπορεύσονται οἷς τὸ κρίμα ἔκπαλαι οὐκ ἀργεῖ, καὶ ἡ ἀπώλεια αὐτῶν οὐ <RF>νυστάζει WH Treg NIV] νυστάξει RP<Rf>νυστάζει.<CM>
Εἰ γὰρ ὁ θεὸς ἀγγέλων ἁμαρτησάντων οὐκ ἐφείσατο, ἀλλὰ <RF>σειραῖς RP NA] σιροις WH Treg NIV<Rf>σειραῖς ζόφου ταρταρώσας παρέδωκεν εἰς κρίσιν τηρουμένους,
καὶ ἀρχαίου κόσμου οὐκ ἐφείσατο, ἀλλὰ ὄγδοον Νῶε δικαιοσύνης κήρυκα ἐφύλαξεν, κατακλυσμὸν κόσμῳ ἀσεβῶν ἐπάξας,
καὶ πόλεις Σοδόμων καὶ Γομόρρας τεφρώσας <RF>καταστροφῇ Treg RP NA] – WH NIV<Rf>καταστροφῇ κατέκρινεν, ὑπόδειγμα μελλόντων <RF>ἀσεβέσιν WH NIV] ἀσεβεῖν Treg RP<Rf>ἀσεβέσιν τεθεικώς,
καὶ δίκαιον Λὼτ καταπονούμενον ὑπὸ τῆς τῶν ἀθέσμων ἐν ἀσελγείᾳ ἀναστροφῆς ἐρρύσατο—
βλέμματι γὰρ καὶ ἀκοῇ <RF>ὁ Treg NIV RP] – WH<Rf>ὁ δίκαιος ἐγκατοικῶν ἐν αὐτοῖς ἡμέραν ἐξ ἡμέρας ψυχὴν δικαίαν ἀνόμοις ἔργοις ἐβασάνιζεν—
οἶδεν κύριος εὐσεβεῖς ἐκ πειρασμοῦ ῥύεσθαι, ἀδίκους δὲ εἰς ἡμέραν κρίσεως κολαζομένους τηρεῖν,
μάλιστα δὲ τοὺς ὀπίσω σαρκὸς ἐν ἐπιθυμίᾳ μιασμοῦ πορευομένους καὶ κυριότητος καταφρονοῦντας.<CM><PF>Τολμηταὶ, αὐθάδεις, δόξας οὐ τρέμουσιν, βλασφημοῦντες,
ὅπου ἄγγελοι ἰσχύϊ καὶ δυνάμει μείζονες ὄντες οὐ φέρουσιν κατ’ <RF>αὐτῶν Holmes WHmarg] + παρὰ κυρίῳ WH Treg RP; + παρὰ κυρίου NIV<Rf>αὐτῶν βλάσφημον κρίσιν.
οὗτοι δέ, ὡς ἄλογα ζῷα <RF>γεγεννημένα φυσικὰ WH Treg NIV] φυσικὰ γεγενημένα RP<Rf>γεγεννημένα φυσικὰ εἰς ἅλωσιν καὶ φθοράν, ἐν οἷς ἀγνοοῦσιν βλασφημοῦντες, ἐν τῇ φθορᾷ αὐτῶν <RF>καὶ φθαρήσονται WH Treg NIV] καταφθαρήσονται RP<Rf>καὶ φθαρήσονται,
<RF>ἀδικούμενοι WH NIV] κομιούμενοι Treg RP<Rf>ἀδικούμενοι μισθὸν ἀδικίας ἡδονὴν ἡγούμενοι τὴν ἐν ἡμέρᾳ τρυφήν, σπίλοι καὶ μῶμοι ἐντρυφῶντες ἐν ταῖς <RF>ἀπάταις WH NIV RP] ἀγάπαις Treg<Rf>ἀπάταις αὐτῶν συνευωχούμενοι ὑμῖν,
ὀφθαλμοὺς ἔχοντες μεστοὺς μοιχαλίδος καὶ <RF>ἀκαταπαύστους Treg NIV RP] ἀκαταπάστους WH<Rf>ἀκαταπαύστους ἁμαρτίας, δελεάζοντες ψυχὰς ἀστηρίκτους, καρδίαν γεγυμνασμένην πλεονεξίας ἔχοντες, κατάρας τέκνα,
<RF>καταλιπόντες Treg RP] καταλείποντες WH NIV<Rf>καταλιπόντες εὐθεῖαν ὁδὸν ἐπλανήθησαν, ἐξακολουθήσαντες τῇ ὁδῷ τοῦ Βαλαὰμ τοῦ <RF>Βοσὸρ Treg RP NA] Βεὼρ WH NIV<Rf>Βοσὸρ ὃς μισθὸν ἀδικίας ἠγάπησεν
ἔλεγξιν δὲ ἔσχεν ἰδίας παρανομίας ὑποζύγιον ἄφωνον ἐν ἀνθρώπου φωνῇ φθεγξάμενον ἐκώλυσεν τὴν τοῦ προφήτου παραφρονίαν.<CM>
Οὗτοί εἰσιν πηγαὶ ἄνυδροι <RF>καὶ ὁμίχλαι WH Treg NIV] νεφέλαι RP<Rf>καὶ ὁμίχλαι ὑπὸ λαίλαπος ἐλαυνόμεναι, οἷς ὁ ζόφος τοῦ <RF>σκότους WH Treg NIV] + εἰς αἰῶνα RP<Rf>σκότους τετήρηται.
ὑπέρογκα γὰρ ματαιότητος φθεγγόμενοι δελεάζουσιν ἐν ἐπιθυμίαις σαρκὸς ἀσελγείαις τοὺς <RF>ὀλίγως WH Treg NIV] ὄντως RP<Rf>ὀλίγως <RF>ἀποφεύγοντας WH Treg NIV] ἀποφυγόντας RP<Rf>ἀποφεύγοντας τοὺς ἐν πλάνῃ ἀναστρεφομένους,
ἐλευθερίαν αὐτοῖς ἐπαγγελλόμενοι, αὐτοὶ δοῦλοι ὑπάρχοντες τῆς φθορᾶς ᾧ γάρ τις ἥττηται, τούτῳ <RF>καὶ Treg RP] – WH NIV<Rf>καὶ δεδούλωται.
εἰ γὰρ ἀποφυγόντες τὰ μιάσματα τοῦ κόσμου ἐν ἐπιγνώσει τοῦ <RF>κυρίου WH Treg RP] + ἡμῶν NIV<Rf>κυρίου καὶ σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ τούτοις δὲ πάλιν ἐμπλακέντες ἡττῶνται, γέγονεν αὐτοῖς τὰ ἔσχατα χείρονα τῶν πρώτων.
κρεῖττον γὰρ ἦν αὐτοῖς μὴ ἐπεγνωκέναι τὴν ὁδὸν τῆς δικαιοσύνης ἢ ἐπιγνοῦσιν <RF>ὑποστρέψαι WH Treg NIV] ἐπιστρέψαι RP<Rf>ὑποστρέψαι ἐκ τῆς παραδοθείσης αὐτοῖς ἁγίας ἐντολῆς
<RF>συμβέβηκεν WH Treg NIV] + δὲ RP<Rf>συμβέβηκεν αὐτοῖς τὸ τῆς ἀληθοῦς παροιμίας Κύων ἐπιστρέψας ἐπὶ τὸ ἴδιον ἐξέραμα, καί Ὗς λουσαμένη εἰς <RF>κυλισμὸν WH Treg NIV] κύλισμα RP<Rf>κυλισμὸν βορβόρου.<CM>
Ταύτην ἤδη, ἀγαπητοί, δευτέραν ὑμῖν γράφω ἐπιστολήν, ἐν αἷς διεγείρω ὑμῶν ἐν ὑπομνήσει τὴν εἰλικρινῆ διάνοιαν,
μνησθῆναι τῶν προειρημένων ῥημάτων ὑπὸ τῶν ἁγίων προφητῶν καὶ τῆς τῶν ἀποστόλων ὑμῶν ἐντολῆς τοῦ κυρίου καὶ σωτῆρος,
τοῦτο πρῶτον γινώσκοντες ὅτι ἐλεύσονται ἐπ’ <RF>ἐσχάτων WH Treg NIV] ἐσχάτου RP<Rf>ἐσχάτων τῶν ἡμερῶν <RF>ἐν ἐμπαιγμονῇ WH Treg NIV] – RP<Rf>ἐν ἐμπαιγμονῇ ἐμπαῖκται κατὰ τὰς ἰδίας ἐπιθυμίας αὐτῶν πορευόμενοι
καὶ λέγοντες Ποῦ ἐστιν ἡ ἐπαγγελία τῆς παρουσίας αὐτοῦ; ἀφ’ ἧς γὰρ οἱ πατέρες ἐκοιμήθησαν, πάντα οὕτως διαμένει ἀπ’ ἀρχῆς κτίσεως.
λανθάνει γὰρ αὐτοὺς τοῦτο θέλοντας ὅτι οὐρανοὶ ἦσαν ἔκπαλαι καὶ γῆ ἐξ ὕδατος καὶ δι’ ὕδατος συνεστῶσα τῷ τοῦ θεοῦ λόγῳ,
δι’ ὧν ὁ τότε κόσμος ὕδατι κατακλυσθεὶς ἀπώλετο
οἱ δὲ νῦν οὐρανοὶ καὶ ἡ γῆ τῷ <RF>αὐτῷ WH NIV] αὐτοῦ Treg RP<Rf>αὐτῷ λόγῳ τεθησαυρισμένοι εἰσὶν πυρὶ τηρούμενοι εἰς ἡμέραν κρίσεως καὶ ἀπωλείας τῶν ἀσεβῶν ἀνθρώπων.<CM>
Ἓν δὲ τοῦτο μὴ λανθανέτω ὑμᾶς, ἀγαπητοί, ὅτι μία ἡμέρα παρὰ κυρίῳ ὡς χίλια ἔτη καὶ χίλια ἔτη ὡς ἡμέρα μία.
οὐ βραδύνει <RF>κύριος WH Treg NIV] ὁ κύριος RP<Rf>κύριος τῆς ἐπαγγελίας, ὥς τινες βραδύτητα ἡγοῦνται, ἀλλὰ μακροθυμεῖ εἰς <RF>ὑμᾶς WH Treg NIV] ἡμᾶς RP<Rf>ὑμᾶς, μὴ βουλόμενός τινας ἀπολέσθαι ἀλλὰ πάντας εἰς μετάνοιαν χωρῆσαι.
ἥξει δὲ <RF>ἡμέρα WH Treg NIV] ἡ ἡμέρα RP<Rf>ἡμέρα κυρίου ὡς <RF>κλέπτης WH Treg NIV] + ἐν νυκτί RP<Rf>κλέπτης, ἐν ᾗ οἱ οὐρανοὶ ῥοιζηδὸν παρελεύσονται, στοιχεῖα δὲ καυσούμενα <RF>λυθήσεται WH Treg NIV] λυθήσονται RP<Rf>λυθήσεται, καὶ γῆ καὶ τὰ ἐν αὐτῇ ἔργα <RF>εὑρεθήσεται WH Treg NIV] κατακαήσεται RP; οὐχ εὑρεθήσεται em ECM<Rf>εὑρεθήσεται.<CM>
Τούτων <RF>οὕτως WH NIV] οὖν Treg RP<Rf>οὕτως πάντων λυομένων ποταποὺς δεῖ ὑπάρχειν ὑμᾶς ἐν ἁγίαις ἀναστροφαῖς καὶ εὐσεβείαις,
προσδοκῶντας καὶ σπεύδοντας τὴν παρουσίαν τῆς τοῦ θεοῦ ἡμέρας, δι’ ἣν οὐρανοὶ πυρούμενοι λυθήσονται καὶ στοιχεῖα καυσούμενα τήκεται
καινοὺς δὲ οὐρανοὺς καὶ γῆν καινὴν κατὰ τὸ ἐπάγγελμα αὐτοῦ προσδοκῶμεν, ἐν οἷς δικαιοσύνη κατοικεῖ.<CM>
Διό, ἀγαπητοί, ταῦτα προσδοκῶντες σπουδάσατε ἄσπιλοι καὶ ἀμώμητοι αὐτῷ εὑρεθῆναι ἐν εἰρήνῃ,
καὶ τὴν τοῦ κυρίου ἡμῶν μακροθυμίαν σωτηρίαν ἡγεῖσθε, καθὼς καὶ ὁ ἀγαπητὸς ἡμῶν ἀδελφὸς Παῦλος κατὰ τὴν <RF>δοθεῖσαν αὐτῷ WH Treg NIV] αὐτῷ δοθεῖσαν RP<Rf>δοθεῖσαν αὐτῷ σοφίαν ἔγραψεν ὑμῖν,
ὡς καὶ ἐν πάσαις <RF>ταῖς RP] – WH Treg NIV<Rf>ταῖς ἐπιστολαῖς λαλῶν ἐν αὐταῖς περὶ τούτων, ἐν <RF>αἷς WH Treg NIV] οἷς RP<Rf>αἷς ἐστιν δυσνόητά τινα, ἃ οἱ ἀμαθεῖς καὶ ἀστήρικτοι στρεβλοῦσιν ὡς καὶ τὰς λοιπὰς γραφὰς πρὸς τὴν ἰδίαν αὐτῶν ἀπώλειαν.
ὑμεῖς οὖν, ἀγαπητοί, προγινώσκοντες φυλάσσεσθε ἵνα μὴ τῇ τῶν ἀθέσμων πλάνῃ συναπαχθέντες ἐκπέσητε τοῦ ἰδίου στηριγμοῦ,
αὐξάνετε δὲ ἐν χάριτι καὶ γνώσει τοῦ κυρίου ἡμῶν καὶ σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ. αὐτῷ ἡ δόξα καὶ νῦν καὶ εἰς ἡμέραν αἰῶνος. <RF>ἀμήν Treg NIV RP] – WH<Rf>ἀμήν.<CM>
Ὃ ἦν ἀπ’ ἀρχῆς, ὃ ἀκηκόαμεν, ὃ ἑωράκαμεν τοῖς ὀφθαλμοῖς ἡμῶν, ὃ ἐθεασάμεθα καὶ αἱ χεῖρες ἡμῶν ἐψηλάφησαν, περὶ τοῦ λόγου τῆς ζωῆς—
καὶ ἡ ζωὴ ἐφανερώθη, καὶ ἑωράκαμεν καὶ μαρτυροῦμεν καὶ ἀπαγγέλλομεν ὑμῖν τὴν ζωὴν τὴν αἰώνιον ἥτις ἦν πρὸς τὸν πατέρα καὶ ἐφανερώθη ἡμῖν—
ὃ ἑωράκαμεν καὶ ἀκηκόαμεν ἀπαγγέλλομεν <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ὑμῖν, ἵνα καὶ ὑμεῖς κοινωνίαν ἔχητε μεθ’ ἡμῶν καὶ ἡ κοινωνία δὲ ἡ ἡμετέρα μετὰ τοῦ πατρὸς καὶ μετὰ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ
καὶ ταῦτα γράφομεν <RF>ἡμεῖς WH Treg NIV ] ὑμῖν RP<Rf>ἡμεῖς ἵνα ἡ χαρὰ ἡμῶν ᾖ πεπληρωμένη.<CM>
Καὶ ἔστιν αὕτη ἡ ἀγγελία ἣν ἀκηκόαμεν ἀπ’ αὐτοῦ καὶ ἀναγγέλλομεν ὑμῖν, ὅτι ὁ θεὸς φῶς ἐστιν καὶ σκοτία <RF>ἐν αὐτῷ οὐκ ἔστιν NIV RP ] οὐκ ἔστιν ἐν αὐτῷ WH Treg<Rf>ἐν αὐτῷ οὐκ ἔστιν οὐδεμία.
ἐὰν εἴπωμεν ὅτι κοινωνίαν ἔχομεν μετ’ αὐτοῦ καὶ ἐν τῷ σκότει περιπατῶμεν, ψευδόμεθα καὶ οὐ ποιοῦμεν τὴν ἀλήθειαν
ἐὰν δὲ ἐν τῷ φωτὶ περιπατῶμεν ὡς αὐτός ἐστιν ἐν τῷ φωτί, κοινωνίαν ἔχομεν μετ’ ἀλλήλων καὶ τὸ αἷμα <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + Χριστοῦ RP<Rf>Ἰησοῦ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ καθαρίζει ἡμᾶς ἀπὸ πάσης ἁμαρτίας.
ἐὰν εἴπωμεν ὅτι ἁμαρτίαν οὐκ ἔχομεν, ἑαυτοὺς πλανῶμεν καὶ ἡ ἀλήθεια <RF>οὐκ ἔστιν ἐν ἡμῖν WH NIV RP ] ἐν ἡμῖν οὐκ ἔστιν Treg<Rf>οὐκ ἔστιν ἐν ἡμῖν.
ἐὰν ὁμολογῶμεν τὰς ἁμαρτίας ἡμῶν, πιστός ἐστιν καὶ δίκαιος ἵνα ἀφῇ ἡμῖν τὰς ἁμαρτίας καὶ καθαρίσῃ ἡμᾶς ἀπὸ πάσης ἀδικίας.
ἐὰν εἴπωμεν ὅτι οὐχ ἡμαρτήκαμεν, ψεύστην ποιοῦμεν αὐτὸν καὶ ὁ λόγος αὐτοῦ οὐκ ἔστιν ἐν ἡμῖν.<CM>
Τεκνία μου, ταῦτα γράφω ὑμῖν ἵνα μὴ ἁμάρτητε. καὶ ἐάν τις ἁμάρτῃ, παράκλητον ἔχομεν πρὸς τὸν πατέρα Ἰησοῦν Χριστὸν δίκαιον,
καὶ αὐτὸς ἱλασμός ἐστιν περὶ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν, οὐ περὶ τῶν ἡμετέρων δὲ μόνον ἀλλὰ καὶ περὶ ὅλου τοῦ κόσμου.<CM>
Καὶ ἐν τούτῳ γινώσκομεν ὅτι ἐγνώκαμεν αὐτόν, ἐὰν τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ τηρῶμεν.
ὁ λέγων <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι Ἔγνωκα αὐτὸν καὶ τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ μὴ τηρῶν ψεύστης ἐστίν, καὶ ἐν τούτῳ ἡ ἀλήθεια οὐκ ἔστιν
ὃς δ’ ἂν τηρῇ αὐτοῦ τὸν λόγον, ἀληθῶς ἐν τούτῳ ἡ ἀγάπη τοῦ θεοῦ τετελείωται. ἐν τούτῳ γινώσκομεν ὅτι ἐν αὐτῷ ἐσμεν
ὁ λέγων ἐν αὐτῷ μένειν ὀφείλει καθὼς ἐκεῖνος περιεπάτησεν καὶ <RF>αὐτὸς WH Treg ] + οὕτως NIV RP<Rf>αὐτὸς περιπατεῖν.<CM>
<RF>Ἀγαπητοί WH Treg NIV ] Ἀδελφοί RP<Rf>Ἀγαπητοί, οὐκ ἐντολὴν καινὴν γράφω ὑμῖν, ἀλλ’ ἐντολὴν παλαιὰν ἣν εἴχετε ἀπ’ ἀρχῆς ἡ ἐντολὴ ἡ παλαιά ἐστιν ὁ λόγος ὃν <RF>ἠκούσατε WH Treg NIV ] + ἀπ᾽ ἀρχῆς RP<Rf>ἠκούσατε.
πάλιν ἐντολὴν καινὴν γράφω ὑμῖν, ὅ ἐστιν ἀληθὲς ἐν αὐτῷ καὶ ἐν ὑμῖν, ὅτι ἡ σκοτία παράγεται καὶ τὸ φῶς τὸ ἀληθινὸν ἤδη φαίνει.
ὁ λέγων ἐν τῷ φωτὶ εἶναι καὶ τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ μισῶν ἐν τῇ σκοτίᾳ ἐστὶν ἕως ἄρτι.
ὁ ἀγαπῶν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ ἐν τῷ φωτὶ μένει, καὶ σκάνδαλον ἐν αὐτῷ οὐκ ἔστιν
ὁ δὲ μισῶν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ ἐν τῇ σκοτίᾳ ἐστὶν καὶ ἐν τῇ σκοτίᾳ περιπατεῖ, καὶ οὐκ οἶδεν ποῦ ὑπάγει, ὅτι ἡ σκοτία ἐτύφλωσεν τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτοῦ.<CM>
Γράφω ὑμῖν, τεκνία, ὅτι ἀφέωνται ὑμῖν αἱ ἁμαρτίαι διὰ τὸ ὄνομα αὐτοῦ
γράφω ὑμῖν, πατέρες, ὅτι ἐγνώκατε τὸν ἀπ’ ἀρχῆς γράφω ὑμῖν, νεανίσκοι, ὅτι νενικήκατε τὸν πονηρόν.
<RF>ἔγραψα WH Treg NIV ] Γράφω RP<Rf>ἔγραψα ὑμῖν, παιδία, ὅτι ἐγνώκατε τὸν πατέρα ἔγραψα ὑμῖν, πατέρες, ὅτι ἐγνώκατε τὸν ἀπ’ ἀρχῆς ἔγραψα ὑμῖν, νεανίσκοι, ὅτι ἰσχυροί ἐστε καὶ ὁ λόγος τοῦ θεοῦ ἐν ὑμῖν μένει καὶ νενικήκατε τὸν πονηρόν.<CM>
Μὴ ἀγαπᾶτε τὸν κόσμον μηδὲ τὰ ἐν τῷ κόσμῳ. ἐάν τις ἀγαπᾷ τὸν κόσμον, οὐκ ἔστιν ἡ ἀγάπη τοῦ πατρὸς ἐν αὐτῷ
ὅτι πᾶν τὸ ἐν τῷ κόσμῳ, ἡ ἐπιθυμία τῆς σαρκὸς καὶ ἡ ἐπιθυμία τῶν ὀφθαλμῶν καὶ ἡ ἀλαζονεία τοῦ βίου, οὐκ ἔστιν ἐκ τοῦ πατρός, ἀλλὰ ἐκ τοῦ κόσμου ἐστίν
καὶ ὁ κόσμος παράγεται καὶ ἡ ἐπιθυμία αὐτοῦ, ὁ δὲ ποιῶν τὸ θέλημα τοῦ θεοῦ μένει εἰς τὸν αἰῶνα.<CM>
Παιδία, ἐσχάτη ὥρα ἐστίν, καὶ καθὼς ἠκούσατε <RF>ὅτι WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>ὅτι ἀντίχριστος ἔρχεται, καὶ νῦν ἀντίχριστοι πολλοὶ γεγόνασιν ὅθεν γινώσκομεν ὅτι ἐσχάτη ὥρα ἐστίν.
ἐξ ἡμῶν ἐξῆλθαν, ἀλλ’ οὐκ ἦσαν ἐξ ἡμῶν εἰ γὰρ <RF>ἐξ ἡμῶν ἦσαν WH Treg NIV ] ἦσαν ἐξ ἡμῶν RP<Rf>ἐξ ἡμῶν ἦσαν, μεμενήκεισαν ἂν μεθ’ ἡμῶν ἀλλ’ ἵνα φανερωθῶσιν ὅτι οὐκ εἰσὶν πάντες ἐξ ἡμῶν.
καὶ ὑμεῖς χρῖσμα ἔχετε ἀπὸ τοῦ ἁγίου <RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ οἴδατε <RF>πάντες WH NIV ] πάντα Treg RP<Rf>πάντες
οὐκ ἔγραψα ὑμῖν ὅτι οὐκ οἴδατε τὴν ἀλήθειαν, ἀλλ’ ὅτι οἴδατε αὐτήν, καὶ ὅτι πᾶν ψεῦδος ἐκ τῆς ἀληθείας οὐκ ἔστιν.
τίς ἐστιν ὁ ψεύστης εἰ μὴ ὁ ἀρνούμενος ὅτι Ἰησοῦς οὐκ ἔστιν ὁ χριστός; οὗτός ἐστιν ὁ ἀντίχριστος, ὁ ἀρνούμενος τὸν πατέρα καὶ τὸν υἱόν.
πᾶς ὁ ἀρνούμενος τὸν υἱὸν οὐδὲ τὸν πατέρα ἔχει <RF>ὁ ὁμολογῶν … ἔχει WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ ὁμολογῶν τὸν υἱὸν καὶ τὸν πατέρα ἔχει.
<RF>ὑμεῖς WH Treg NIV ] + οὐν RP<Rf>ὑμεῖς ὃ ἠκούσατε ἀπ’ ἀρχῆς, ἐν ὑμῖν μενέτω ἐὰν ἐν ὑμῖν μείνῃ ὃ ἀπ’ ἀρχῆς ἠκούσατε, καὶ ὑμεῖς ἐν τῷ υἱῷ καὶ ἐν τῷ πατρὶ μενεῖτε.
καὶ αὕτη ἐστὶν ἡ ἐπαγγελία ἣν αὐτὸς ἐπηγγείλατο ἡμῖν, τὴν ζωὴν τὴν αἰώνιον.<CM>
Ταῦτα ἔγραψα ὑμῖν περὶ τῶν πλανώντων ὑμᾶς.
καὶ ὑμεῖς τὸ χρῖσμα ὃ ἐλάβετε ἀπ’ αὐτοῦ <RF>μένει ἐν ὑμῖν WH Treg NIV ] ἐν ὑμῖν μένει RP<Rf>μένει ἐν ὑμῖν, καὶ οὐ χρείαν ἔχετε ἵνα τις διδάσκῃ ὑμᾶς ἀλλ’ ὡς τὸ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτὸ RP<Rf>αὐτοῦ χρῖσμα διδάσκει ὑμᾶς περὶ πάντων, καὶ ἀληθές ἐστιν καὶ οὐκ ἔστιν ψεῦδος, καὶ καθὼς ἐδίδαξεν ὑμᾶς, <RF>μένετε WH Treg NIV] μενεῖτε RP<Rf>μένετε ἐν αὐτῷ.<CM>
Καὶ νῦν, τεκνία, μένετε ἐν αὐτῷ, ἵνα <RF>ἐὰν WH Treg NIV ] ὅταν RP<Rf>ἐὰν φανερωθῇ <RF>σχῶμεν WH Treg NIV ] ἔχῶμεν RP<Rf>σχῶμεν παρρησίαν καὶ μὴ αἰσχυνθῶμεν ἀπ’ αὐτοῦ ἐν τῇ παρουσίᾳ αὐτοῦ.
ἐὰν εἰδῆτε ὅτι δίκαιός ἐστιν, γινώσκετε <RF>ὅτι WH RP ] + καὶ NIV Treg<Rf>ὅτι πᾶς ὁ ποιῶν τὴν δικαιοσύνην ἐξ αὐτοῦ γεγέννηται.
ἴδετε ποταπὴν ἀγάπην δέδωκεν ἡμῖν ὁ πατὴρ ἵνα τέκνα θεοῦ κληθῶμεν, <RF>καὶ ἐσμέν WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἐσμέν. διὰ τοῦτο ὁ κόσμος οὐ γινώσκει <RF>ἡμᾶς WH Treg NIV ] ὑμᾶς RP<Rf>ἡμᾶς ὅτι οὐκ ἔγνω αὐτόν.
ἀγαπητοί, νῦν τέκνα θεοῦ ἐσμεν, καὶ οὔπω ἐφανερώθη τί ἐσόμεθα. <RF>οἴδαμεν WH Treg NIV ] + δὲ RP<Rf>οἴδαμεν ὅτι ἐὰν φανερωθῇ ὅμοιοι αὐτῷ ἐσόμεθα, ὅτι ὀψόμεθα αὐτὸν καθώς ἐστιν.
καὶ πᾶς ὁ ἔχων τὴν ἐλπίδα ταύτην ἐπ’ αὐτῷ ἁγνίζει ἑαυτὸν καθὼς ἐκεῖνος ἁγνός ἐστιν.<CM>
Πᾶς ὁ ποιῶν τὴν ἁμαρτίαν καὶ τὴν ἀνομίαν ποιεῖ, καὶ ἡ ἁμαρτία ἐστὶν ἡ ἀνομία.
καὶ οἴδατε ὅτι ἐκεῖνος ἐφανερώθη ἵνα τὰς <RF>ἁμαρτίας WH Treg NIV ] + ἡμῶν RP<Rf>ἁμαρτίας ἄρῃ, καὶ ἁμαρτία ἐν αὐτῷ οὐκ ἔστιν.
πᾶς ὁ ἐν αὐτῷ μένων οὐχ ἁμαρτάνει πᾶς ὁ ἁμαρτάνων οὐχ ἑώρακεν αὐτὸν οὐδὲ ἔγνωκεν αὐτόν.
τεκνία, μηδεὶς πλανάτω ὑμᾶς ὁ ποιῶν τὴν δικαιοσύνην δίκαιός ἐστιν, καθὼς ἐκεῖνος δίκαιός ἐστιν
ὁ ποιῶν τὴν ἁμαρτίαν ἐκ τοῦ διαβόλου ἐστίν, ὅτι ἀπ’ ἀρχῆς ὁ διάβολος ἁμαρτάνει. εἰς τοῦτο ἐφανερώθη ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ ἵνα λύσῃ τὰ ἔργα τοῦ διαβόλου.
πᾶς ὁ γεγεννημένος ἐκ τοῦ θεοῦ ἁμαρτίαν οὐ ποιεῖ, ὅτι σπέρμα αὐτοῦ ἐν αὐτῷ μένει, καὶ οὐ δύναται ἁμαρτάνειν, ὅτι ἐκ τοῦ θεοῦ γεγέννηται.
ἐν τούτῳ φανερά ἐστιν τὰ τέκνα τοῦ θεοῦ καὶ τὰ τέκνα τοῦ διαβόλου πᾶς ὁ μὴ ποιῶν δικαιοσύνην οὐκ ἔστιν ἐκ τοῦ θεοῦ, καὶ ὁ μὴ ἀγαπῶν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ.<CM>
Ὅτι αὕτη ἐστὶν ἡ ἀγγελία ἣν ἠκούσατε ἀπ’ ἀρχῆς, ἵνα ἀγαπῶμεν ἀλλήλους
οὐ καθὼς Κάϊν ἐκ τοῦ πονηροῦ ἦν καὶ ἔσφαξεν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ καὶ χάριν τίνος ἔσφαξεν αὐτόν; ὅτι τὰ ἔργα αὐτοῦ πονηρὰ ἦν, τὰ δὲ τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ δίκαια.
<RF>μὴ WH Treg RP] καὶ μὴ NIV<Rf>μὴ θαυμάζετε, <RF>ἀδελφοί WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>ἀδελφοί, εἰ μισεῖ ὑμᾶς ὁ κόσμος.
ἡμεῖς οἴδαμεν ὅτι μεταβεβήκαμεν ἐκ τοῦ θανάτου εἰς τὴν ζωήν, ὅτι ἀγαπῶμεν τοὺς ἀδελφούς ὁ μὴ <RF>ἀγαπῶν WH Treg NIV ] + τὸν ἀδελφόν RP<Rf>ἀγαπῶν μένει ἐν τῷ θανάτῳ.
πᾶς ὁ μισῶν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ ἀνθρωποκτόνος ἐστίν, καὶ οἴδατε ὅτι πᾶς ἀνθρωποκτόνος οὐκ ἔχει ζωὴν αἰώνιον ἐν <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] ἑαυτῷ RP<Rf>αὐτῷ μένουσαν.
ἐν τούτῳ ἐγνώκαμεν τὴν ἀγάπην, ὅτι ἐκεῖνος ὑπὲρ ἡμῶν τὴν ψυχὴν αὐτοῦ ἔθηκεν καὶ ἡμεῖς ὀφείλομεν ὑπὲρ τῶν ἀδελφῶν τὰς ψυχὰς <RF>θεῖναι WH Treg NIV ] τιθέναι RP<Rf>θεῖναι.
ὃς δ’ ἂν ἔχῃ τὸν βίον τοῦ κόσμου καὶ θεωρῇ τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ χρείαν ἔχοντα καὶ κλείσῃ τὰ σπλάγχνα αὐτοῦ ἀπ’ αὐτοῦ, πῶς ἡ ἀγάπη τοῦ θεοῦ μένει ἐν αὐτῷ;<CM>
<RF>Τεκνία WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>Τεκνία, μὴ ἀγαπῶμεν λόγῳ μηδὲ τῇ γλώσσῃ ἀλλὰ ἐν ἔργῳ καὶ ἀληθείᾳ.
<RF>ἐν WH ] καὶ ἐν Treg NIV RP<Rf>ἐν τούτῳ <RF>γνωσόμεθα WH Treg NIV ] γινώσκομεν RP<Rf>γνωσόμεθα ὅτι ἐκ τῆς ἀληθείας ἐσμέν, καὶ ἔμπροσθεν αὐτοῦ πείσομεν <RF>τὴν καρδίαν WH NIV ] τὰς καρδίας Treg RP<Rf>τὴν καρδίαν ἡμῶν
ὅτι ἐὰν καταγινώσκῃ ἡμῶν ἡ καρδία, ὅτι μείζων ἐστὶν ὁ θεὸς τῆς καρδίας ἡμῶν καὶ γινώσκει πάντα.
ἀγαπητοί, ἐὰν ἡ καρδία <RF>μὴ καταγινώσκῃ ἡμῶν Treg ] μὴ καταγινώσκῃ WH; ἡμῶν μὴ καταγινώσκῃ NIV; ἡμῶν μὴ καταγινώσκῃ ἡμῶν RP<Rf>μὴ καταγινώσκῃ ἡμῶν, παρρησίαν ἔχομεν πρὸς τὸν θεόν,
καὶ ὃ <RF>ἐὰν Treg NIV RP] ἂν WH<Rf>ἐὰν αἰτῶμεν λαμβάνομεν <RF>ἀπ᾽ WH Treg NIV ] παρ᾽ RP<Rf>ἀπ’ αὐτοῦ, ὅτι τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ τηροῦμεν καὶ τὰ ἀρεστὰ ἐνώπιον αὐτοῦ ποιοῦμεν.
καὶ αὕτη ἐστὶν ἡ ἐντολὴ αὐτοῦ, ἵνα <RF>πιστεύσωμεν WH NIV RP ] πιστεύωμεν Treg<Rf>πιστεύσωμεν τῷ ὀνόματι τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ ἀγαπῶμεν ἀλλήλους, καθὼς ἔδωκεν ἐντολὴν <RF>ἡμῖν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡμῖν.
καὶ ὁ τηρῶν τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ ἐν αὐτῷ μένει καὶ αὐτὸς ἐν αὐτῷ καὶ ἐν τούτῳ γινώσκομεν ὅτι μένει ἐν ἡμῖν, ἐκ τοῦ πνεύματος οὗ ἡμῖν ἔδωκεν.<CM>
Ἀγαπητοί, μὴ παντὶ πνεύματι πιστεύετε, ἀλλὰ δοκιμάζετε τὰ πνεύματα εἰ ἐκ τοῦ θεοῦ ἐστιν, ὅτι πολλοὶ ψευδοπροφῆται ἐξεληλύθασιν εἰς τὸν κόσμον.
ἐν τούτῳ <RF>γινώσκετε WH Treg NIV ] γινώσκεται RP<Rf>γινώσκετε τὸ πνεῦμα τοῦ θεοῦ πᾶν πνεῦμα ὃ ὁμολογεῖ Ἰησοῦν Χριστὸν ἐν σαρκὶ ἐληλυθότα ἐκ τοῦ θεοῦ ἐστιν,
καὶ πᾶν πνεῦμα ὃ μὴ ὁμολογεῖ <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν <RF>Ἰησοῦν WH Treg NIV ] + Χριστὸν ἐν σαρκὶ ἐληλυθότα RP<Rf>Ἰησοῦν ἐκ τοῦ θεοῦ οὐκ ἔστιν καὶ τοῦτό ἐστιν τὸ τοῦ ἀντιχρίστου, ὃ ἀκηκόατε ὅτι ἔρχεται, καὶ νῦν ἐν τῷ κόσμῳ ἐστὶν ἤδη.
ὑμεῖς ἐκ τοῦ θεοῦ ἐστε, τεκνία, καὶ νενικήκατε αὐτούς, ὅτι μείζων ἐστὶν ὁ ἐν ὑμῖν ἢ ὁ ἐν τῷ κόσμῳ
αὐτοὶ ἐκ τοῦ κόσμου εἰσίν διὰ τοῦτο ἐκ τοῦ κόσμου λαλοῦσιν καὶ ὁ κόσμος αὐτῶν ἀκούει.
ἡμεῖς ἐκ τοῦ θεοῦ ἐσμεν ὁ γινώσκων τὸν θεὸν ἀκούει ἡμῶν, ὃς οὐκ ἔστιν ἐκ τοῦ θεοῦ οὐκ ἀκούει ἡμῶν. ἐκ τούτου γινώσκομεν τὸ πνεῦμα τῆς ἀληθείας καὶ τὸ πνεῦμα τῆς πλάνης.<CM>
Ἀγαπητοί, ἀγαπῶμεν ἀλλήλους, ὅτι ἡ ἀγάπη ἐκ τοῦ θεοῦ ἐστιν, καὶ πᾶς ὁ ἀγαπῶν ἐκ τοῦ θεοῦ γεγέννηται καὶ γινώσκει τὸν θεόν.
ὁ μὴ ἀγαπῶν οὐκ ἔγνω τὸν θεόν, ὅτι ὁ θεὸς ἀγάπη ἐστίν.
ἐν τούτῳ ἐφανερώθη ἡ ἀγάπη τοῦ θεοῦ ἐν ἡμῖν, ὅτι τὸν υἱὸν αὐτοῦ τὸν μονογενῆ ἀπέσταλκεν ὁ θεὸς εἰς τὸν κόσμον ἵνα ζήσωμεν δι’ αὐτοῦ.
ἐν τούτῳ ἐστὶν ἡ ἀγάπη, οὐχ ὅτι ἡμεῖς <RF>ἠγαπήκαμεν WH NIV ] ἠγαπήσαμεν Treg RP<Rf>ἠγαπήκαμεν τὸν θεόν, ἀλλ’ ὅτι αὐτὸς ἠγάπησεν ἡμᾶς καὶ ἀπέστειλεν τὸν υἱὸν αὐτοῦ ἱλασμὸν περὶ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν.
ἀγαπητοί, εἰ οὕτως ὁ θεὸς ἠγάπησεν ἡμᾶς, καὶ ἡμεῖς ὀφείλομεν ἀλλήλους ἀγαπᾶν.
θεὸν οὐδεὶς πώποτε τεθέαται ἐὰν ἀγαπῶμεν ἀλλήλους, ὁ θεὸς ἐν ἡμῖν μένει καὶ ἡ ἀγάπη αὐτοῦ <RF>ἐν ἡμῖν τετελειωμένη ἐστιν NIV ] τετελειωμένη ἐν ἡμῖν ἐστίν WH Treg; τετελειωμένη ἐστιν ἐν ἡμῖν RP<Rf>ἐν ἡμῖν τετελειωμένη ἐστιν.<CM>
Ἐν τούτῳ γινώσκομεν ὅτι ἐν αὐτῷ μένομεν καὶ αὐτὸς ἐν ἡμῖν, ὅτι ἐκ τοῦ πνεύματος αὐτοῦ δέδωκεν ἡμῖν.
καὶ ἡμεῖς τεθεάμεθα καὶ μαρτυροῦμεν ὅτι ὁ πατὴρ ἀπέσταλκεν τὸν υἱὸν σωτῆρα τοῦ κόσμου.
ὃς <RF>ἐὰν WH NIV ] ἂν Treg RP<Rf>ἐὰν ὁμολογήσῃ ὅτι <RF>Ἰησοῦς Treg NIV RP ] +Χριστός WH<Rf>Ἰησοῦς ἐστιν ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ, ὁ θεὸς ἐν αὐτῷ μένει καὶ αὐτὸς ἐν τῷ θεῷ.
καὶ ἡμεῖς ἐγνώκαμεν καὶ πεπιστεύκαμεν τὴν ἀγάπην ἣν ἔχει ὁ θεὸς ἐν ἡμῖν.<CM><PF>Ὁ θεὸς ἀγάπη ἐστίν, καὶ ὁ μένων ἐν τῇ ἀγάπῃ ἐν τῷ θεῷ μένει καὶ ὁ θεὸς ἐν αὐτῷ <RF>μένει WH NIV RP ] – Treg<Rf>μένει.
ἐν τούτῳ τετελείωται ἡ ἀγάπη μεθ’ ἡμῶν, ἵνα παρρησίαν ἔχωμεν ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῆς κρίσεως, ὅτι καθὼς ἐκεῖνός ἐστιν καὶ ἡμεῖς ἐσμεν ἐν τῷ κόσμῳ τούτῳ.
φόβος οὐκ ἔστιν ἐν τῇ ἀγάπῃ, ἀλλ’ ἡ τελεία ἀγάπη ἔξω βάλλει τὸν φόβον, ὅτι ὁ φόβος κόλασιν ἔχει, ὁ δὲ φοβούμενος οὐ τετελείωται ἐν τῇ ἀγάπῃ.
ἡμεῖς <RF>ἀγαπῶμεν WH Treg NIV ] + αὐτόν RP<Rf>ἀγαπῶμεν, ὅτι αὐτὸς πρῶτος ἠγάπησεν ἡμᾶς.
ἐάν τις εἴπῃ ὅτι Ἀγαπῶ τὸν θεόν, καὶ τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ μισῇ, ψεύστης ἐστίν ὁ γὰρ μὴ ἀγαπῶν τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ ὃν ἑώρακεν, τὸν θεὸν ὃν οὐχ ἑώρακεν <RF>οὐ WH Treg NIV ] πῶς RP<Rf>οὐ δύναται ἀγαπᾶν.
καὶ ταύτην τὴν ἐντολὴν ἔχομεν ἀπ’ αὐτοῦ, ἵνα ὁ ἀγαπῶν τὸν θεὸν ἀγαπᾷ καὶ τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ.<CM>
Πᾶς ὁ πιστεύων ὅτι Ἰησοῦς ἐστιν ὁ χριστὸς ἐκ τοῦ θεοῦ γεγέννηται, καὶ πᾶς ὁ ἀγαπῶν τὸν γεννήσαντα ἀγαπᾷ <RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ τὸν γεγεννημένον ἐξ αὐτοῦ.
ἐν τούτῳ γινώσκομεν ὅτι ἀγαπῶμεν τὰ τέκνα τοῦ θεοῦ, ὅταν τὸν θεὸν ἀγαπῶμεν καὶ τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ <RF>ποιῶμεν WH Treg NIV ] τηρῶμεν RP<Rf>ποιῶμεν
αὕτη γάρ ἐστιν ἡ ἀγάπη τοῦ θεοῦ ἵνα τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ τηρῶμεν, καὶ αἱ ἐντολαὶ αὐτοῦ βαρεῖαι οὐκ εἰσίν,
ὅτι πᾶν τὸ γεγεννημένον ἐκ τοῦ θεοῦ νικᾷ τὸν κόσμον. καὶ αὕτη ἐστὶν ἡ νίκη ἡ νικήσασα τὸν κόσμον, ἡ πίστις ἡμῶν
τίς <RF>δέ ἐστιν Treg NIV ] ἐστιν δὲ WH; ἐστιν RP<Rf>δέ ἐστιν ὁ νικῶν τὸν κόσμον εἰ μὴ ὁ πιστεύων ὅτι Ἰησοῦς ἐστιν ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ;<CM>
Οὗτός ἐστιν ὁ ἐλθὼν δι’ ὕδατος καὶ αἵματος, Ἰησοῦς Χριστός οὐκ ἐν τῷ ὕδατι μόνον ἀλλ’ ἐν τῷ ὕδατι καὶ <RF>ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν τῷ αἵματι καὶ τὸ πνεῦμά ἐστιν τὸ μαρτυροῦν, ὅτι τὸ πνεῦμά ἐστιν ἡ ἀλήθεια.
ὅτι τρεῖς εἰσιν οἱ μαρτυροῦντες,
τὸ πνεῦμα καὶ τὸ ὕδωρ καὶ τὸ αἷμα, καὶ οἱ τρεῖς εἰς τὸ ἕν εἰσιν.
εἰ τὴν μαρτυρίαν τῶν ἀνθρώπων λαμβάνομεν, ἡ μαρτυρία τοῦ θεοῦ μείζων ἐστίν, ὅτι αὕτη ἐστὶν ἡ μαρτυρία τοῦ θεοῦ <RF>ὅτι WH Treg NIV ] ἥν RP<Rf>ὅτι μεμαρτύρηκεν περὶ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ.
ὁ πιστεύων εἰς τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ ἔχει τὴν μαρτυρίαν ἐν <RF>αὑτῷ WH ] αὐτῷ Treg RP; ἑαυτῷ NIV<Rf>αὑτῷ ὁ μὴ πιστεύων τῷ θεῷ ψεύστην πεποίηκεν αὐτόν, ὅτι οὐ πεπίστευκεν εἰς τὴν μαρτυρίαν ἣν μεμαρτύρηκεν ὁ θεὸς περὶ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ.
καὶ αὕτη ἐστὶν ἡ μαρτυρία, ὅτι ζωὴν αἰώνιον ἔδωκεν <RF>ὁ θεὸς ἡμῖν WH ] ἡμῖν ὁ θεὸς Treg NIV RP<Rf>ὁ θεὸς ἡμῖν, καὶ αὕτη ἡ ζωὴ ἐν τῷ υἱῷ αὐτοῦ ἐστιν.
ὁ ἔχων τὸν υἱὸν ἔχει τὴν ζωήν ὁ μὴ ἔχων τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ τὴν ζωὴν οὐκ ἔχει.<CM>
Ταῦτα ἔγραψα <RF>ὑμῖν WH Treg NIV] + τοῖς πιστεύουσιν εἰς τὸ ὄνομα τοῦ υἱοῦ τοῦ θεοῦ RP<Rf>ὑμῖν ἵνα εἰδῆτε ὅτι ζωὴν <RF>ἔχετε αἰώνιον WH Treg NIV ] αἰώνιον ἔχετε RP<Rf>ἔχετε αἰώνιον, <RF>τοῖς πιστεύουσιν WH Treg NIV ] καὶ ἵνα πιστεύητε RP<Rf>τοῖς πιστεύουσιν εἰς τὸ ὄνομα τοῦ υἱοῦ τοῦ θεοῦ.
καὶ αὕτη ἐστὶν ἡ παρρησία ἣν ἔχομεν πρὸς αὐτόν, ὅτι ἐάν τι αἰτώμεθα κατὰ τὸ θέλημα αὐτοῦ ἀκούει ἡμῶν.
καὶ ἐὰν οἴδαμεν ὅτι ἀκούει ἡμῶν ὃ <RF>ἐὰν WH NIV RP ] ἂν Treg<Rf>ἐὰν αἰτώμεθα, οἴδαμεν ὅτι ἔχομεν τὰ αἰτήματα ἃ ᾐτήκαμεν <RF>ἀπ᾽ WH Treg NIV ] παρ᾽ RP<Rf>ἀπ’ αὐτοῦ.
ἐάν τις ἴδῃ τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ ἁμαρτάνοντα ἁμαρτίαν μὴ πρὸς θάνατον, αἰτήσει, καὶ δώσει αὐτῷ ζωήν, τοῖς ἁμαρτάνουσιν μὴ πρὸς θάνατον. ἔστιν ἁμαρτία πρὸς θάνατον οὐ περὶ ἐκείνης λέγω ἵνα ἐρωτήσῃ.
πᾶσα ἀδικία ἁμαρτία ἐστίν, καὶ ἔστιν ἁμαρτία οὐ πρὸς θάνατον.<CM>
Οἴδαμεν ὅτι πᾶς ὁ γεγεννημένος ἐκ τοῦ θεοῦ οὐχ ἁμαρτάνει, ἀλλ’ ὁ γεννηθεὶς ἐκ τοῦ θεοῦ τηρεῖ <RF>αὐτόν WH Treg NIV ] ἑαυτόν RP<Rf>αὐτόν, καὶ ὁ πονηρὸς οὐχ ἅπτεται αὐτοῦ.
οἴδαμεν ὅτι ἐκ τοῦ θεοῦ ἐσμεν, καὶ ὁ κόσμος ὅλος ἐν τῷ πονηρῷ κεῖται.
οἴδαμεν δὲ ὅτι ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ ἥκει, καὶ δέδωκεν ἡμῖν διάνοιαν ἵνα <RF>γινώσκωμεν NIV RP ] γινώσκομεν WH Treg<Rf>γινώσκωμεν τὸν ἀληθινόν καὶ ἐσμὲν ἐν τῷ ἀληθινῷ, ἐν τῷ υἱῷ αὐτοῦ Ἰησοῦ Χριστῷ. οὗτός ἐστιν ὁ ἀληθινὸς θεὸς καὶ ζωὴ αἰώνιος.<CM>
Τεκνία, φυλάξατε ἑαυτὰ ἀπὸ τῶν <RF>εἰδώλων WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>εἰδώλων.<CM>
Ὁ πρεσβύτερος ἐκλεκτῇ κυρίᾳ καὶ τοῖς τέκνοις αὐτῆς, οὓς ἐγὼ ἀγαπῶ ἐν ἀληθείᾳ, καὶ οὐκ ἐγὼ μόνος ἀλλὰ καὶ πάντες οἱ ἐγνωκότες τὴν ἀλήθειαν,
διὰ τὴν ἀλήθειαν τὴν μένουσαν ἐν ἡμῖν, καὶ μεθ’ ἡμῶν ἔσται εἰς τὸν αἰῶνα
ἔσται μεθ’ ἡμῶν χάρις ἔλεος εἰρήνη παρὰ θεοῦ πατρός, καὶ <RF>παρὰ WH Treg NIV ] + κυρίου RP<Rf>παρὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ υἱοῦ τοῦ πατρός, ἐν ἀληθείᾳ καὶ ἀγάπῃ.<CM>
Ἐχάρην λίαν ὅτι εὕρηκα ἐκ τῶν τέκνων σου περιπατοῦντας ἐν ἀληθείᾳ, καθὼς ἐντολὴν ἐλάβομεν παρὰ τοῦ πατρός.
καὶ νῦν ἐρωτῶ σε, κυρία, οὐχ ὡς ἐντολὴν <RF>καινὴν γράφων σοι Treg NIV ] γράφων σοι καινὴν WH RP<Rf>καινὴν γράφων σοι ἀλλὰ ἣν εἴχομεν ἀπ’ ἀρχῆς, ἵνα ἀγαπῶμεν ἀλλήλους.
καὶ αὕτη ἐστὶν ἡ ἀγάπη, ἵνα περιπατῶμεν κατὰ τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ αὕτη <RF>ἡ ἐντολή ἐστιν WH Treg NIV ] ἐστιν ἡ ἐντολή RP<Rf>ἡ ἐντολή ἐστιν, καθὼς ἠκούσατε ἀπ’ ἀρχῆς, ἵνα ἐν αὐτῇ περιπατῆτε.
ὅτι πολλοὶ πλάνοι <RF>ἐξῆλθον WH Treg NIV ] εἰσῆλθόν RP<Rf>ἐξῆλθον εἰς τὸν κόσμον, οἱ μὴ ὁμολογοῦντες Ἰησοῦν Χριστὸν ἐρχόμενον ἐν σαρκί οὗτός ἐστιν ὁ πλάνος καὶ ὁ ἀντίχριστος.
βλέπετε ἑαυτούς, ἵνα μὴ <RF>ἀπολέσητε WH Treg NIV ] ἀπολέσωμεν RP<Rf>ἀπολέσητε ἃ <RF>εἰργασάμεθα WH RP NA ] εἰργάσασθε Treg NIV<Rf>εἰργασάμεθα, ἀλλὰ μισθὸν πλήρη <RF>ἀπολάβητε WH Treg NIV ] ἀπολάβωμεν RP<Rf>ἀπολάβητε.
πᾶς ὁ <RF>προάγων WH Treg NIV ] παραβαίνων RP<Rf>προάγων καὶ μὴ μένων ἐν τῇ διδαχῇ τοῦ Χριστοῦ θεὸν οὐκ ἔχει ὁ μένων ἐν τῇ <RF>διδαχῇ WH Treg NIV ] + τοῦ Χριστοῦ RP<Rf>διδαχῇ, οὗτος καὶ τὸν πατέρα καὶ τὸν υἱὸν ἔχει.
εἴ τις ἔρχεται πρὸς ὑμᾶς καὶ ταύτην τὴν διδαχὴν οὐ φέρει, μὴ λαμβάνετε αὐτὸν εἰς οἰκίαν καὶ χαίρειν αὐτῷ μὴ λέγετε
ὁ <RF>λέγων γὰρ WH Treg NIV ] γὰρ λέγων RP<Rf>λέγων γὰρ αὐτῷ χαίρειν κοινωνεῖ τοῖς ἔργοις αὐτοῦ τοῖς πονηροῖς.<CM>
Πολλὰ ἔχων ὑμῖν γράφειν οὐκ ἐβουλήθην διὰ χάρτου καὶ μέλανος, ἀλλὰ ἐλπίζω <RF>γενέσθαι WH Treg NIV ] ἐλθεῖν RP<Rf>γενέσθαι πρὸς ὑμᾶς καὶ στόμα πρὸς στόμα λαλῆσαι, ἵνα ἡ χαρὰ <RF>ὑμῶν WH Treg ] ἡμῶν NIV RP<Rf>ὑμῶν <RF>πεπληρωμένη ᾖ WH NIV ] ᾖ πεπληρωμένη Treg RP<Rf>πεπληρωμένη ᾖ.
Ἀσπάζεταί σε τὰ τέκνα τῆς ἀδελφῆς σου τῆς <RF>ἐκλεκτῆς WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>ἐκλεκτῆς.<CM>
Ὁ πρεσβύτερος Γαΐῳ τῷ ἀγαπητῷ, ὃν ἐγὼ ἀγαπῶ ἐν ἀληθείᾳ.<CM>
Ἀγαπητέ, περὶ πάντων εὔχομαί σε εὐοδοῦσθαι καὶ ὑγιαίνειν, καθὼς εὐοδοῦταί σου ἡ ψυχή.
ἐχάρην γὰρ λίαν ἐρχομένων ἀδελφῶν καὶ μαρτυρούντων σου τῇ ἀληθείᾳ, καθὼς σὺ ἐν ἀληθείᾳ περιπατεῖς.
μειζοτέραν τούτων οὐκ ἔχω <RF>χαράν Treg NIV RP ] χάριν WH<Rf>χαράν, ἵνα ἀκούω τὰ ἐμὰ τέκνα ἐν <RF>τῇ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῇ ἀληθείᾳ περιπατοῦντα.<CM>
Ἀγαπητέ, πιστὸν ποιεῖς ὃ ἐὰν ἐργάσῃ εἰς τοὺς ἀδελφοὺς καὶ <RF>τοῦτο WH Treg NIV ] εἰς τοὺς RP<Rf>τοῦτο ξένους,
οἳ ἐμαρτύρησάν σου τῇ ἀγάπῃ ἐνώπιον ἐκκλησίας, οὓς καλῶς ποιήσεις προπέμψας ἀξίως τοῦ θεοῦ
ὑπὲρ γὰρ τοῦ ὀνόματος ἐξῆλθον μηδὲν λαμβάνοντες ἀπὸ τῶν <RF>ἐθνικῶν WH Treg NIV ] ἐθνῶν RP<Rf>ἐθνικῶν.
ἡμεῖς οὖν ὀφείλομεν <RF>ὑπολαμβάνειν WH Treg NIV ] ἀπολαμβάνειν RP<Rf>ὑπολαμβάνειν τοὺς τοιούτους, ἵνα συνεργοὶ γινώμεθα τῇ ἀληθείᾳ.<CM>
Ἔγραψά <RF>τι WH Treg NIV ] – RP<Rf>τι τῇ ἐκκλησίᾳ ἀλλ’ ὁ φιλοπρωτεύων αὐτῶν Διοτρέφης οὐκ ἐπιδέχεται ἡμᾶς.
διὰ τοῦτο, ἐὰν ἔλθω, ὑπομνήσω αὐτοῦ τὰ ἔργα ἃ ποιεῖ, λόγοις πονηροῖς φλυαρῶν ἡμᾶς, καὶ μὴ ἀρκούμενος ἐπὶ τούτοις οὔτε αὐτὸς ἐπιδέχεται τοὺς ἀδελφοὺς καὶ τοὺς βουλομένους κωλύει καὶ ἐκ τῆς ἐκκλησίας ἐκβάλλει.<CM>
Ἀγαπητέ, μὴ μιμοῦ τὸ κακὸν ἀλλὰ τὸ ἀγαθόν. ὁ ἀγαθοποιῶν ἐκ τοῦ θεοῦ ἐστιν ὁ κακοποιῶν οὐχ ἑώρακεν τὸν θεόν.
Δημητρίῳ μεμαρτύρηται ὑπὸ πάντων καὶ ὑπὸ αὐτῆς τῆς ἀληθείας καὶ ἡμεῖς δὲ μαρτυροῦμεν, καὶ <RF>οἶδας WH Treg NIV ] οἴδατε RP<Rf>οἶδας ὅτι ἡ μαρτυρία ἡμῶν ἀληθής ἐστιν.<CM>
Πολλὰ εἶχον <RF>γράψαι σοι WH Treg NIV ] γράφειν RP<Rf>γράψαι σοι, ἀλλ’ οὐ θέλω διὰ μέλανος καὶ καλάμου σοι <RF>γράφειν WH Treg NIV ] γράψαι RP<Rf>γράφειν
ἐλπίζω δὲ εὐθέως <RF>σε ἰδεῖν WH Treg NIV ] ἰδεῖν σε RP<Rf>σε ἰδεῖν, καὶ στόμα πρὸς στόμα λαλήσομεν.<CM><PF>(3Jn 1:15) Εἰρήνη σοι. ἀσπάζονταί σε οἱ φίλοι. ἀσπάζου τοὺς φίλους κατ’ ὄνομα. ΙΟΥΔΑ<CM>
Ἰούδας Ἰησοῦ Χριστοῦ δοῦλος, ἀδελφὸς δὲ Ἰακώβου, τοῖς ἐν θεῷ πατρὶ <RF>ἠγαπημένοις WH Treg NIV ] ἠγίασμένοις RP<Rf>ἠγαπημένοις καὶ Ἰησοῦ Χριστῷ τετηρημένοις κλητοῖς
ἔλεος ὑμῖν καὶ εἰρήνη καὶ ἀγάπη πληθυνθείη.<CM>
Ἀγαπητοί, πᾶσαν σπουδὴν ποιούμενος γράφειν ὑμῖν περὶ τῆς κοινῆς <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἡμῶν σωτηρίας ἀνάγκην ἔσχον γράψαι ὑμῖν παρακαλῶν ἐπαγωνίζεσθαι τῇ ἅπαξ παραδοθείσῃ τοῖς ἁγίοις πίστει.
παρεισέδυσαν γάρ τινες ἄνθρωποι, οἱ πάλαι προγεγραμμένοι εἰς τοῦτο τὸ κρίμα, ἀσεβεῖς, τὴν τοῦ θεοῦ ἡμῶν χάριτα μετατιθέντες εἰς ἀσέλγειαν καὶ τὸν μόνον <RF>δεσπότην WH Treg NIV ] + θεόν RP<Rf>δεσπότην καὶ κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστὸν ἀρνούμενοι.<CM>
Ὑπομνῆσαι δὲ ὑμᾶς βούλομαι, εἰδότας <RF>ὑμᾶς ἅπαξ RP ] ἅπαξ ὑμᾶς NIV; ἅπαξ WH Treg; ὑμᾶς NA<Rf>ὑμᾶς ἅπαξ <RF>πάντα WH Treg NIV ] τοῦτο RP<Rf>πάντα, ὅτι <RF>Ἰησοῦς Holmes WHmarg ] κύριος WH Treg; ὁ κύριος NIV RP; ὁ κύριος ἅπαξ NA<Rf>Ἰησοῦς λαὸν ἐκ γῆς Αἰγύπτου σώσας τὸ δεύτερον τοὺς μὴ πιστεύσαντας ἀπώλεσεν,
ἀγγέλους τε τοὺς μὴ τηρήσαντας τὴν ἑαυτῶν ἀρχὴν ἀλλὰ ἀπολιπόντας τὸ ἴδιον οἰκητήριον εἰς κρίσιν μεγάλης ἡμέρας δεσμοῖς ἀϊδίοις ὑπὸ ζόφον τετήρηκεν
ὡς Σόδομα καὶ Γόμορρα καὶ αἱ περὶ αὐτὰς πόλεις, τὸν ὅμοιον <RF>τρόπον τούτοις WH Treg NIV ] τούτοις τρόπον RP<Rf>τρόπον τούτοις ἐκπορνεύσασαι καὶ ἀπελθοῦσαι ὀπίσω σαρκὸς ἑτέρας, πρόκεινται δεῖγμα πυρὸς αἰωνίου δίκην ὑπέχουσαι.<CM>
Ὁμοίως μέντοι καὶ οὗτοι ἐνυπνιαζόμενοι σάρκα μὲν μιαίνουσιν, κυριότητα δὲ ἀθετοῦσιν, δόξας δὲ βλασφημοῦσιν.
ὁ δὲ Μιχαὴλ ὁ ἀρχάγγελος, ὅτε τῷ διαβόλῳ διακρινόμενος διελέγετο περὶ τοῦ Μωϋσέως σώματος, οὐκ ἐτόλμησεν κρίσιν ἐπενεγκεῖν βλασφημίας, ἀλλὰ εἶπεν Ἐπιτιμήσαι σοι κύριος.
οὗτοι δὲ ὅσα μὲν οὐκ οἴδασιν βλασφημοῦσιν, ὅσα δὲ φυσικῶς ὡς τὰ ἄλογα ζῷα ἐπίστανται, ἐν τούτοις φθείρονται.
οὐαὶ αὐτοῖς, ὅτι τῇ ὁδῷ τοῦ Κάϊν ἐπορεύθησαν, καὶ τῇ πλάνῃ τοῦ Βαλαὰμ μισθοῦ ἐξεχύθησαν, καὶ τῇ ἀντιλογίᾳ τοῦ Κόρε ἀπώλοντο.
οὗτοί εἰσιν <RF>οἱ WH Treg NIV ] – RP<Rf>οἱ ἐν ταῖς ἀγάπαις ὑμῶν σπιλάδες συνευωχούμενοι, ἀφόβως ἑαυτοὺς ποιμαίνοντες, νεφέλαι ἄνυδροι ὑπὸ ἀνέμων παραφερόμεναι, δένδρα φθινοπωρινὰ ἄκαρπα δὶς ἀποθανόντα ἐκριζωθέντα,
κύματα ἄγρια θαλάσσης ἐπαφρίζοντα τὰς ἑαυτῶν αἰσχύνας, ἀστέρες πλανῆται οἷς ὁ ζόφος τοῦ σκότους εἰς αἰῶνα τετήρηται.<CM>
Προεφήτευσεν δὲ καὶ τούτοις ἕβδομος ἀπὸ Ἀδὰμ Ἑνὼχ λέγων Ἰδοὺ ἦλθεν κύριος ἐν ἁγίαις μυριάσιν αὐτοῦ,
ποιῆσαι κρίσιν κατὰ πάντων καὶ ἐλέγξαι <RF>πάντας τοὺς ἀσεβεῖς WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP; πᾶσαν ψυχὴν NA<Rf>πάντας τοὺς ἀσεβεῖς περὶ πάντων τῶν ἔργων ἀσεβείας αὐτῶν ὧν ἠσέβησαν καὶ περὶ πάντων τῶν σκληρῶν ὧν ἐλάλησαν κατ’ αὐτοῦ ἁμαρτωλοὶ ἀσεβεῖς.
οὗτοί εἰσιν γογγυσταί, μεμψίμοιροι, κατὰ τὰς ἐπιθυμίας <RF>αὐτῶν WH Treg RP ] ἑαυτῶν NIV<Rf>αὐτῶν πορευόμενοι, καὶ τὸ στόμα αὐτῶν λαλεῖ ὑπέρογκα, θαυμάζοντες πρόσωπα ὠφελείας χάριν.<CM>
Ὑμεῖς δέ, ἀγαπητοί, μνήσθητε τῶν ῥημάτων τῶν προειρημένων ὑπὸ τῶν ἀποστόλων τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ
ὅτι ἔλεγον <RF>ὑμῖν WH ] + ὅτι Treg NIV RP<Rf>ὑμῖν <RF>Ἐπ᾽ ἐσχάτου χρόνου WH Treg ] Ἐπ᾽ ἐσχάτου τοῦ χρόνου NIV; ἐν ἐσχάτῳ χρόνῳ RP<Rf>Ἐπ’ ἐσχάτου χρόνου ἔσονται ἐμπαῖκται κατὰ τὰς ἑαυτῶν ἐπιθυμίας πορευόμενοι τῶν ἀσεβειῶν.
οὗτοί εἰσιν οἱ ἀποδιορίζοντες, ψυχικοί, πνεῦμα μὴ ἔχοντες.
ὑμεῖς δέ, ἀγαπητοί, <RF>ἐποικοδομοῦντες ἑαυτοὺς τῇ ἁγιωτάτῃ ὑμῶν πίστει WH Treg NIV ] τῇ ἁγιωτάτῃ ὑμῶν πίστει ἐποικοδομοῦντες ἑαυτοὺς RP<Rf>ἐποικοδομοῦντες ἑαυτοὺς τῇ ἁγιωτάτῃ ὑμῶν πίστει, ἐν πνεύματι ἁγίῳ προσευχόμενοι,
ἑαυτοὺς ἐν ἀγάπῃ θεοῦ τηρήσατε προσδεχόμενοι τὸ ἔλεος τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ εἰς ζωὴν αἰώνιον.
καὶ οὓς μὲν <RF>ἐλεᾶτε WH NIV ] ἐλεεῖτε RP; ἐλέγχετε Treg<Rf>ἐλεᾶτε <RF>διακρινομένους οὓς δὲ σῴζετε ἐκ πυρὸς ἁρπάζοντες οὓς δὲ ἐλεᾶτε ἐν φόβῳ Treg NIV ] διακρινομένους σῴζετε ἐκ πυρὸς ἁρπάζοντες οὓς δὲ ἐλεᾶτε ἐν φόβῳ WH; διακρινομένοι οὓς δὲ ἐν φόβῳ σῴζετε ἐκ πυρὸς ἁρπάζοντες RP<Rf>διακρινομένους,
οὓς δὲ σῴζετε ἐκ πυρὸς ἁρπάζοντες, οὓς δὲ ἐλεᾶτε ἐν φόβῳ, μισοῦντες καὶ τὸν ἀπὸ τῆς σαρκὸς ἐσπιλωμένον χιτῶνα.<CM>
Τῷ δὲ δυναμένῳ φυλάξαι <RF>ὑμᾶς WH Treg NIV ] αὐτούς RP<Rf>ὑμᾶς ἀπταίστους καὶ στῆσαι κατενώπιον τῆς δόξης αὐτοῦ ἀμώμους ἐν ἀγαλλιάσει
<RF>μόνῳ WH Treg NIV ] + σοφῷ RP<Rf>μόνῳ θεῷ σωτῆρι ἡμῶν <RF>διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ κυρίου ἡμῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ κυρίου ἡμῶν <RF>δόξα WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>δόξα μεγαλωσύνη κράτος καὶ ἐξουσία <RF>πρὸ παντὸς τοῦ αἰῶνος WH Treg NIV ] – RP<Rf>πρὸ παντὸς τοῦ αἰῶνος καὶ νῦν καὶ εἰς πάντας τοὺς αἰῶνας ἀμήν.<CM>
Ἀποκάλυψις Ἰησοῦ Χριστοῦ, ἣν ἔδωκεν αὐτῷ ὁ θεὸς δεῖξαι τοῖς δούλοις αὐτοῦ, ἃ δεῖ γενέσθαι ἐν τάχει, καὶ ἐσήμανεν ἀποστείλας διὰ τοῦ ἀγγέλου αὐτοῦ τῷ δούλῳ αὐτοῦ Ἰωάννῃ,
ὃς ἐμαρτύρησεν τὸν λόγον τοῦ θεοῦ καὶ τὴν μαρτυρίαν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὅσα εἶδεν.
μακάριος ὁ ἀναγινώσκων καὶ οἱ ἀκούοντες τοὺς λόγους τῆς προφητείας καὶ τηροῦντες τὰ ἐν αὐτῇ γεγραμμένα, ὁ γὰρ καιρὸς ἐγγύς.<CM>
Ἰωάννης ταῖς ἑπτὰ ἐκκλησίαις ταῖς ἐν τῇ Ἀσίᾳ χάρις ὑμῖν καὶ εἰρήνη <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] + θεοῦ RP<Rf>ἀπὸ ὁ ὢν καὶ ὁ ἦν καὶ ὁ ἐρχόμενος, καὶ ἀπὸ τῶν ἑπτὰ πνευμάτων ἃ ἐνώπιον τοῦ θρόνου αὐτοῦ,
καὶ ἀπὸ Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὁ μάρτυς ὁ πιστός, ὁ πρωτότοκος τῶν νεκρῶν καὶ ὁ ἄρχων τῶν βασιλέων τῆς γῆς.<CM><PF>Τῷ ἀγαπῶντι ἡμᾶς καὶ <RF>λύσαντι WH Treg NIV ] λούσαντι RP<Rf>λύσαντι ἡμᾶς <RF>ἐκ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>ἐκ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν ἐν τῷ αἵματι αὐτοῦ —
καὶ ἐποίησεν ἡμᾶς βασιλείαν, ἱερεῖς τῷ θεῷ καὶ πατρὶ αὐτοῦ — αὐτῷ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας <RF>τῶν αἰώνων Treg NIV RP ] – WH<Rf>τῶν αἰώνων ἀμήν.<CM>
Ἰδοὺ ἔρχεται μετὰ τῶν νεφελῶν, καὶ ὄψεται αὐτὸν πᾶς ὀφθαλμὸς καὶ οἵτινες αὐτὸν ἐξεκέντησαν, καὶ κόψονται ἐπ’ αὐτὸν πᾶσαι αἱ φυλαὶ τῆς γῆς. ναί, ἀμήν.<CM>
Ἐγώ εἰμι τὸ Ἄλφα καὶ τὸ Ὦ, λέγει κύριος, ὁ θεός, ὁ ὢν καὶ ὁ ἦν καὶ ὁ ἐρχόμενος, ὁ παντοκράτωρ.<CM>
Ἐγὼ Ἰωάννης, ὁ ἀδελφὸς ὑμῶν καὶ <RF>συγκοινωνὸς WH Treg NIV ] κοινωνὸς RP<Rf>συγκοινωνὸς ἐν τῇ θλίψει καὶ βασιλείᾳ καὶ ὑπομονῇ <RF>ἐν WH Treg NIV ] + Χριστῷ RP<Rf>ἐν Ἰησοῦ, ἐγενόμην ἐν τῇ νήσῳ τῇ καλουμένῃ Πάτμῳ διὰ τὸν λόγον τοῦ θεοῦ <RF>καὶ WH Treg NIV ] + διὰ RP<Rf>καὶ τὴν μαρτυρίαν <RF>Ἰησοῦ WH Treg NIV ] + Χριστοῦ RP<Rf>Ἰησοῦ.
ἐγενόμην ἐν πνεύματι ἐν τῇ κυριακῇ ἡμέρᾳ, καὶ ἤκουσα <RF>ὀπίσω μου φωνὴν WH Treg NIV ] φωνὴν ὀπίσω μου RP<Rf>ὀπίσω μου φωνὴν μεγάλην ὡς σάλπιγγος
λεγούσης Ὃ βλέπεις γράψον εἰς βιβλίον καὶ πέμψον ταῖς ἑπτὰ ἐκκλησίαις, εἰς Ἔφεσον καὶ εἰς Σμύρναν καὶ εἰς Πέργαμον καὶ εἰς Θυάτειρα καὶ εἰς Σάρδεις καὶ εἰς Φιλαδέλφειαν καὶ εἰς Λαοδίκειαν.<CM>
<RF>Καὶ WH Treg NIV ] + ἐκεῖ RP<Rf>Καὶ ἐπέστρεψα βλέπειν τὴν φωνὴν ἥτις ἐλάλει μετ’ ἐμοῦ καὶ ἐπιστρέψας εἶδον ἑπτὰ λυχνίας χρυσᾶς,
καὶ ἐν μέσῳ <RF>τῶν WH NIV ] + ἑπτὰ Treg RP<Rf>τῶν λυχνιῶν ὅμοιον <RF>υἱὸν WH NIV ] υἱῷ Treg RP<Rf>υἱὸν ἀνθρώπου, ἐνδεδυμένον ποδήρη καὶ περιεζωσμένον πρὸς τοῖς μαστοῖς ζώνην χρυσᾶν
ἡ δὲ κεφαλὴ αὐτοῦ καὶ αἱ τρίχες λευκαὶ ὡς ἔριον λευκόν, ὡς χιών, καὶ οἱ ὀφθαλμοὶ αὐτοῦ ὡς φλὸξ πυρός,
καὶ οἱ πόδες αὐτοῦ ὅμοιοι χαλκολιβάνῳ, ὡς ἐν καμίνῳ <RF>πεπυρωμένης WH Treg NIV ] πεπυρωμένοι RP<Rf>πεπυρωμένης, καὶ ἡ φωνὴ αὐτοῦ ὡς φωνὴ ὑδάτων πολλῶν,
καὶ ἔχων ἐν τῇ δεξιᾷ <RF>χειρὶ αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτοῦ χειρὶ RP<Rf>χειρὶ αὐτοῦ ἀστέρας ἑπτά, καὶ ἐκ τοῦ στόματος αὐτοῦ ῥομφαία δίστομος ὀξεῖα ἐκπορευομένη, καὶ ἡ ὄψις αὐτοῦ ὡς ὁ ἥλιος φαίνει ἐν τῇ δυνάμει αὐτοῦ.<CM>
Καὶ ὅτε εἶδον αὐτόν, ἔπεσα πρὸς τοὺς πόδας αὐτοῦ ὡς νεκρός καὶ ἔθηκεν τὴν δεξιὰν αὐτοῦ ἐπ’ ἐμὲ λέγων Μὴ φοβοῦ ἐγώ εἰμι ὁ πρῶτος καὶ ὁ ἔσχατος,
καὶ ὁ ζῶν — καὶ ἐγενόμην νεκρὸς καὶ ἰδοὺ ζῶν εἰμι εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν <RF>αἰώνων WH Treg NIV ] + ἀμήν RP<Rf>αἰώνων — καὶ ἔχω τὰς κλεῖς τοῦ θανάτου καὶ τοῦ ᾅδου.
γράψον οὖν ἃ εἶδες καὶ ἃ εἰσὶν καὶ ἃ μέλλει <RF>γίνεσθαι WH Treg RP ] γενέσθαι NIV<Rf>γίνεσθαι μετὰ ταῦτα.
τὸ μυστήριον τῶν ἑπτὰ ἀστέρων <RF>οὓς WH Treg NIV ] ὧν RP<Rf>οὓς εἶδες ἐπὶ τῆς δεξιᾶς μου, καὶ τὰς ἑπτὰ λυχνίας τὰς χρυσᾶς οἱ ἑπτὰ ἀστέρες ἄγγελοι τῶν ἑπτὰ ἐκκλησιῶν εἰσίν, καὶ αἱ λυχνίαι αἱ ἑπτὰ ἑπτὰ ἐκκλησίαι εἰσίν.<CM>
Τῷ ἀγγέλῳ <RF>τῆς Treg NIV RP ] τῷ WH<Rf>τῆς ἐν Ἐφέσῳ ἐκκλησίας γράψον Τάδε λέγει ὁ κρατῶν τοὺς ἑπτὰ ἀστέρας ἐν τῇ δεξιᾷ αὐτοῦ, ὁ περιπατῶν ἐν μέσῳ τῶν ἑπτὰ λυχνιῶν τῶν χρυσῶν<CM>
Οἶδα τὰ ἔργα σου, καὶ τὸν <RF>κόπον WH Treg NIV ] + σου RP<Rf>κόπον καὶ τὴν ὑπομονήν σου, καὶ ὅτι οὐ δύνῃ βαστάσαι κακούς, καὶ ἐπείρασας τοὺς λέγοντας ἑαυτοὺς <RF>ἀποστόλους WH Treg NIV ] + εἶναι RP<Rf>ἀποστόλους, καὶ οὐκ εἰσίν, καὶ εὗρες αὐτοὺς ψευδεῖς
καὶ ὑπομονὴν ἔχεις, καὶ ἐβάστασας διὰ τὸ ὄνομά μου, καὶ <RF>οὐ κεκοπίακες WH Treg NIV ] οὐκ ἐκοπίασας RP<Rf>οὐ κεκοπίακες.
ἀλλὰ ἔχω κατὰ σοῦ ὅτι τὴν ἀγάπην σου τὴν πρώτην ἀφῆκες.
μνημόνευε οὖν πόθεν <RF>πέπτωκας Treg NIV RP ] πέπτωκες WH<Rf>πέπτωκας, καὶ μετανόησον καὶ τὰ πρῶτα ἔργα ποίησον εἰ δὲ μή, ἔρχομαί <RF>σοι WH Treg NIV ] + ταχύ RP<Rf>σοι, καὶ κινήσω τὴν λυχνίαν σου ἐκ τοῦ τόπου αὐτῆς, ἐὰν μὴ μετανοήσῃς.
ἀλλὰ τοῦτο ἔχεις ὅτι μισεῖς τὰ ἔργα τῶν Νικολαϊτῶν, ἃ κἀγὼ μισῶ.
ὁ ἔχων οὖς ἀκουσάτω τί τὸ πνεῦμα λέγει ταῖς ἐκκλησίαις. τῷ νικῶντι δώσω αὐτῷ φαγεῖν ἐκ τοῦ ξύλου τῆς ζωῆς, ὅ ἐστιν ἐν τῷ παραδείσῳ τοῦ <RF>θεοῦ WH Treg NIV ] + μου RP<Rf>θεοῦ.<CM>
Καὶ τῷ ἀγγέλῳ <RF>τῆς Treg NIV RP ] τῷ WH<Rf>τῆς ἐν Σμύρνῃ ἐκκλησίας γράψον Τάδε λέγει ὁ πρῶτος καὶ ὁ ἔσχατος, ὃς ἐγένετο νεκρὸς καὶ ἔζησεν<CM>
Οἶδά <RF>σου WH Treg NIV ] + τὰ ἔργα καὶ RP<Rf>σου τὴν θλῖψιν καὶ τὴν πτωχείαν, ἀλλὰ πλούσιος εἶ, καὶ τὴν βλασφημίαν ἐκ τῶν λεγόντων Ἰουδαίους εἶναι ἑαυτούς, καὶ οὐκ εἰσίν, ἀλλὰ συναγωγὴ τοῦ Σατανᾶ.
<RF>μηδὲν NIV RP ] μὴ WH Treg<Rf>μηδὲν φοβοῦ ἃ μέλλεις <RF>πάσχειν WH Treg NIV ] παθεῖν RP<Rf>πάσχειν. <RF>ἰδοὺ WH Treg NIV] + δή RP<Rf>ἰδοὺ μέλλει <RF>βάλλειν WH Treg NIV ] βαλεῖν RP<Rf>βάλλειν ὁ διάβολος ἐξ ὑμῶν εἰς φυλακὴν ἵνα πειρασθῆτε, καὶ <RF>ἕξετε Treg NIV RP ] ἔχητε WH<Rf>ἕξετε θλῖψιν ἡμερῶν δέκα. γίνου πιστὸς ἄχρι θανάτου, καὶ δώσω σοι τὸν στέφανον τῆς ζωῆς.
ὁ ἔχων οὖς ἀκουσάτω τί τὸ πνεῦμα λέγει ταῖς ἐκκλησίαις. ὁ νικῶν οὐ μὴ ἀδικηθῇ ἐκ τοῦ θανάτου τοῦ δευτέρου.<CM>
Καὶ τῷ ἀγγέλῳ τῆς ἐν Περγάμῳ ἐκκλησίας γράψον Τάδε λέγει ὁ ἔχων τὴν ῥομφαίαν τὴν δίστομον τὴν ὀξεῖαν<CM>
<RF>Οἶδα WH Treg NIV ] + τὰ ἔργα σου καὶ RP<Rf>Οἶδα ποῦ κατοικεῖς, ὅπου ὁ θρόνος τοῦ Σατανᾶ, καὶ κρατεῖς τὸ ὄνομά μου, καὶ οὐκ ἠρνήσω τὴν πίστιν μου <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἐν ταῖς <RF>ἡμέραις WH Treg NIV ] + ἐν αἷς RP<Rf>ἡμέραις Ἀντιπᾶς, ὁ μάρτυς μου, ὁ πιστός <RF>μου WH Treg NIV ] – RP<Rf>μου, ὃς ἀπεκτάνθη παρ’ ὑμῖν, ὅπου ὁ Σατανᾶς κατοικεῖ.
ἀλλὰ ἔχω κατὰ σοῦ ὀλίγα, ὅτι ἔχεις ἐκεῖ κρατοῦντας τὴν διδαχὴν Βαλαάμ, ὃς <RF>ἐδίδασκεν τῷ WH Treg NIV ] ἐδίδαξεν τὸν RP<Rf>ἐδίδασκεν τῷ Βαλὰκ βαλεῖν σκάνδαλον ἐνώπιον τῶν υἱῶν Ἰσραήλ, <RF>φαγεῖν WH Treg NIV ] καὶ φαγεῖν RP<Rf>φαγεῖν εἰδωλόθυτα καὶ πορνεῦσαι
οὕτως ἔχεις καὶ σὺ κρατοῦντας τὴν <RF>διδαχὴν WH ] + τῶν Treg NIV RP<Rf>διδαχὴν Νικολαϊτῶν ὁμοίως.
μετανόησον οὖν εἰ δὲ μή, ἔρχομαί σοι ταχύ, καὶ πολεμήσω μετ’ αὐτῶν ἐν τῇ ῥομφαίᾳ τοῦ στόματός μου.
ὁ ἔχων οὖς ἀκουσάτω τί τὸ πνεῦμα λέγει ταῖς ἐκκλησίαις. τῷ νικῶντι δώσω <RF>αὐτῷ WH Treg NIV ] + φαγεῖν RP<Rf>αὐτῷ τοῦ μάννα τοῦ κεκρυμμένου, καὶ δώσω αὐτῷ ψῆφον λευκήν, καὶ ἐπὶ τὴν ψῆφον ὄνομα καινὸν γεγραμμένον ὃ οὐδεὶς οἶδεν εἰ μὴ ὁ λαμβάνων.<CM>
Καὶ τῷ ἀγγέλῳ <RF>τῆς Treg NIV RP ] τῷ WH<Rf>τῆς ἐν Θυατείροις ἐκκλησίας γράψον Τάδε λέγει ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ, ὁ ἔχων τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτοῦ ὡς φλόγα πυρός, καὶ οἱ πόδες αὐτοῦ ὅμοιοι χαλκολιβάνῳ<CM>
Οἶδά σου τὰ ἔργα, καὶ τὴν <RF>ἀγάπην καὶ τὴν πίστιν WH NIV RP ] πίστιν καὶ τὴν ἀγάπην Treg<Rf>ἀγάπην καὶ τὴν πίστιν καὶ τὴν διακονίαν καὶ τὴν ὑπομονήν σου, καὶ τὰ ἔργα σου τὰ ἔσχατα πλείονα τῶν πρώτων.
ἀλλὰ ἔχω κατὰ σοῦ ὅτι ἀφεῖς τὴν <RF>γυναῖκα WH Treg NIV ] + σοῦ RP<Rf>γυναῖκα Ἰεζάβελ, ἡ <RF>λέγουσα WH Treg NIV ] λέγει RP<Rf>λέγουσα ἑαυτὴν προφῆτιν, καὶ διδάσκει καὶ πλανᾷ τοὺς ἐμοὺς δούλους πορνεῦσαι καὶ φαγεῖν εἰδωλόθυτα.
καὶ ἔδωκα αὐτῇ χρόνον ἵνα μετανοήσῃ, καὶ οὐ θέλει μετανοῆσαι ἐκ τῆς πορνείας αὐτῆς.
ἰδοὺ βάλλω αὐτὴν εἰς κλίνην, καὶ τοὺς μοιχεύοντας μετ’ αὐτῆς εἰς θλῖψιν μεγάλην, ἐὰν μὴ <RF>μετανοήσωσιν Treg NIV RP ] μετανοήσουσιν WH<Rf>μετανοήσωσιν ἐκ τῶν ἔργων αὐτῆς
καὶ τὰ τέκνα αὐτῆς ἀποκτενῶ ἐν θανάτῳ καὶ γνώσονται πᾶσαι αἱ ἐκκλησίαι ὅτι ἐγώ εἰμι ὁ ἐραυνῶν νεφροὺς καὶ καρδίας, καὶ δώσω ὑμῖν ἑκάστῳ κατὰ τὰ ἔργα ὑμῶν.
ὑμῖν δὲ λέγω τοῖς λοιποῖς τοῖς ἐν Θυατείροις, ὅσοι οὐκ ἔχουσιν τὴν διδαχὴν ταύτην, οἵτινες οὐκ ἔγνωσαν τὰ βαθέα τοῦ Σατανᾶ, ὡς λέγουσιν, οὐ βάλλω ἐφ’ ὑμᾶς ἄλλο βάρος
πλὴν ὃ ἔχετε κρατήσατε ἄχρι οὗ ἂν ἥξω.
καὶ ὁ νικῶν καὶ ὁ τηρῶν ἄχρι τέλους τὰ ἔργα μου, δώσω αὐτῷ ἐξουσίαν ἐπὶ τῶν ἐθνῶν,
καὶ ποιμανεῖ αὐτοὺς ἐν ῥάβδῳ σιδηρᾷ ὡς τὰ σκεύη τὰ κεραμικὰ <RF>συντρίβεται WH Treg NIV ] συντριβήσεται RP<Rf>συντρίβεται,
ὡς κἀγὼ εἴληφα παρὰ τοῦ πατρός μου, καὶ δώσω αὐτῷ τὸν ἀστέρα τὸν πρωϊνόν.
ὁ ἔχων οὖς ἀκουσάτω τί τὸ πνεῦμα λέγει ταῖς ἐκκλησίαις.<CM>
Καὶ τῷ ἀγγέλῳ τῆς ἐν Σάρδεσιν ἐκκλησίας γράψον Τάδε λέγει ὁ ἔχων τὰ ἑπτὰ πνεύματα τοῦ θεοῦ καὶ τοὺς ἑπτὰ ἀστέρας<CM><PF>Οἶδά σου τὰ ἔργα, ὅτι ὄνομα ἔχεις ὅτι ζῇς, καὶ νεκρὸς εἶ.
γίνου γρηγορῶν, καὶ στήρισον τὰ λοιπὰ ἃ <RF>ἔμελλον ἀποθανεῖν WH Treg NIV ] ἔμελλες ἀποβάλλειν RP<Rf>ἔμελλον ἀποθανεῖν, οὐ γὰρ εὕρηκά σου <RF>τὰ Treg NIV RP ] – WH<Rf>τὰ ἔργα πεπληρωμένα ἐνώπιον τοῦ θεοῦ μου
μνημόνευε οὖν πῶς εἴληφας καὶ ἤκουσας καὶ τήρει, καὶ μετανόησον ἐὰν οὖν μὴ γρηγορήσῃς, <RF>ἥξω WH Treg NIV ] + ἐπί σε RP<Rf>ἥξω ὡς κλέπτης, καὶ οὐ μὴ <RF>γνῷς WH NIV RP ] γνώσῃ Treg<Rf>γνῷς ποίαν ὥραν ἥξω ἐπὶ σέ
ἀλλὰ <RF>ἔχεις ὀλίγα WH Treg NIV ] ὀλίγα ἔχεις RP<Rf>ἔχεις ὀλίγα ὀνόματα ἐν Σάρδεσιν ἃ οὐκ ἐμόλυναν τὰ ἱμάτια αὐτῶν, καὶ περιπατήσουσιν μετ’ ἐμοῦ ἐν λευκοῖς, ὅτι ἄξιοί εἰσιν.
ὁ νικῶν <RF>οὕτως WH Treg NIV ] οὗτος RP<Rf>οὕτως περιβαλεῖται ἐν ἱματίοις λευκοῖς, καὶ οὐ μὴ ἐξαλείψω τὸ ὄνομα αὐτοῦ ἐκ τῆς βίβλου τῆς ζωῆς, καὶ ὁμολογήσω τὸ ὄνομα αὐτοῦ ἐνώπιον τοῦ πατρός μου καὶ ἐνώπιον τῶν ἀγγέλων αὐτοῦ.
ὁ ἔχων οὖς ἀκουσάτω τί τὸ πνεῦμα λέγει ταῖς ἐκκλησίαις.<CM>
Καὶ τῷ ἀγγέλῳ τῆς ἐν Φιλαδελφείᾳ ἐκκλησίας γράψον Τάδε λέγει ὁ ἅγιος, ὁ ἀληθινός, ὁ ἔχων τὴν κλεῖν <RF>Δαυίδ WH Treg NIV ] τοῦ Δαυίδ RP<Rf>Δαυίδ, ὁ ἀνοίγων καὶ οὐδεὶς κλείσει, <RF>καὶ κλείων WH Treg NIV ] αὐτήν εἴ μὴ ὁ ἀνοίγων RP<Rf>καὶ κλείων καὶ οὐδεὶς <RF>ἀνοίγει WH Treg NIV ] ἀνοίξει RP<Rf>ἀνοίγει<CM>
Οἶδά σου τὰ ἔργα — ἰδοὺ δέδωκα ἐνώπιόν σου θύραν ἠνεῳγμένην, ἣν οὐδεὶς δύναται κλεῖσαι αὐτήν — ὅτι μικρὰν ἔχεις δύναμιν, καὶ ἐτήρησάς μου τὸν λόγον, καὶ οὐκ ἠρνήσω τὸ ὄνομά μου.
ἰδοὺ <RF>διδῶ WH Treg NIV ] δίδωμι RP<Rf>διδῶ ἐκ τῆς συναγωγῆς τοῦ Σατανᾶ, τῶν λεγόντων ἑαυτοὺς Ἰουδαίους εἶναι, καὶ οὐκ εἰσὶν ἀλλὰ ψεύδονται — ἰδοὺ ποιήσω αὐτοὺς ἵνα <RF>ἥξουσιν καὶ προσκυνήσουσιν WH Treg NIV ] ἥξωσιν καὶ προσκυνήσωσιν RP<Rf>ἥξουσιν καὶ προσκυνήσουσιν ἐνώπιον τῶν ποδῶν σου, καὶ γνῶσιν ὅτι <RF>ἐγὼ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐγὼ ἠγάπησά σε.
ὅτι ἐτήρησας τὸν λόγον τῆς ὑπομονῆς μου, κἀγώ σε τηρήσω ἐκ τῆς ὥρας τοῦ πειρασμοῦ τῆς μελλούσης ἔρχεσθαι ἐπὶ τῆς οἰκουμένης ὅλης, πειράσαι τοὺς κατοικοῦντας ἐπὶ τῆς γῆς.
ἔρχομαι ταχύ κράτει ὃ ἔχεις, ἵνα μηδεὶς λάβῃ τὸν στέφανόν σου.
ὁ νικῶν ποιήσω αὐτὸν στῦλον ἐν τῷ ναῷ τοῦ θεοῦ μου, καὶ ἔξω οὐ μὴ ἐξέλθῃ ἔτι, καὶ γράψω ἐπ’ αὐτὸν τὸ ὄνομα τοῦ θεοῦ μου καὶ τὸ ὄνομα τῆς πόλεως τοῦ θεοῦ μου, τῆς καινῆς Ἰερουσαλήμ, ἡ <RF>καταβαίνουσα WH Treg NIV ] καταβαίνει RP<Rf>καταβαίνουσα ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἀπὸ τοῦ θεοῦ μου, καὶ τὸ ὄνομά μου τὸ καινόν.
ὁ ἔχων οὖς ἀκουσάτω τί τὸ πνεῦμα λέγει ταῖς ἐκκλησίαις.<CM>
Καὶ τῷ ἀγγέλῳ τῆς ἐν Λαοδικείᾳ ἐκκλησίας γράψον Τάδε λέγει ὁ Ἀμήν, ὁ μάρτυς ὁ πιστὸς <RF>καὶ Treg NIV RP ] + ὁ WH<Rf>καὶ ἀληθινός, ἡ ἀρχὴ τῆς κτίσεως τοῦ θεοῦ<CM>
Οἶδά σου τὰ ἔργα, ὅτι οὔτε ψυχρὸς εἶ οὔτε ζεστός. ὄφελον ψυχρὸς ἦς ἢ ζεστός.
οὕτως, ὅτι χλιαρὸς εἶ καὶ <RF>οὔτε WH Treg NIV ] οὐ RP<Rf>οὔτε ζεστὸς οὔτε ψυχρός, μέλλω σε ἐμέσαι ἐκ τοῦ στόματός μου.
ὅτι λέγεις <RF>ὅτι WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὅτι Πλούσιός εἰμι καὶ πεπλούτηκα καὶ <RF>οὐδὲν WH Treg NIV ] οὐδενὸς RP<Rf>οὐδὲν χρείαν ἔχω, καὶ οὐκ οἶδας ὅτι σὺ εἶ ὁ ταλαίπωρος <RF>καὶ WH Treg NIV ] + ὁ RP<Rf>καὶ ἐλεεινὸς καὶ πτωχὸς καὶ τυφλὸς καὶ γυμνός,
συμβουλεύω σοι ἀγοράσαι <RF>παρ’ ἐμοῦ χρυσίον WH Treg NIV ] χρυσίον παρ’ ἐμοῦ RP<Rf>παρ’ ἐμοῦ χρυσίον πεπυρωμένον ἐκ πυρὸς ἵνα πλουτήσῃς, καὶ ἱμάτια λευκὰ ἵνα περιβάλῃ καὶ μὴ φανερωθῇ ἡ αἰσχύνη τῆς γυμνότητός σου, καὶ κολλούριον <RF>ἐγχρῖσαι WH Treg NIV ] ἵνα ἐγχρίσῃ RP<Rf>ἐγχρῖσαι τοὺς ὀφθαλμούς σου ἵνα βλέπῃς.
ἐγὼ ὅσους ἐὰν φιλῶ ἐλέγχω καὶ παιδεύω <RF>ζήλευε WH Treg NIV ] ζήλωσον RP<Rf>ζήλευε οὖν καὶ μετανόησον.
ἰδοὺ ἕστηκα ἐπὶ τὴν θύραν καὶ κρούω ἐάν τις ἀκούσῃ τῆς φωνῆς μου καὶ ἀνοίξῃ τὴν θύραν, <RF>καὶ NIV RP ] – WH Treg<Rf>καὶ εἰσελεύσομαι πρὸς αὐτὸν καὶ δειπνήσω μετ’ αὐτοῦ καὶ αὐτὸς μετ’ ἐμοῦ.
ὁ νικῶν δώσω αὐτῷ καθίσαι μετ’ ἐμοῦ ἐν τῷ θρόνῳ μου, ὡς κἀγὼ ἐνίκησα καὶ ἐκάθισα μετὰ τοῦ πατρός μου ἐν τῷ θρόνῳ αὐτοῦ.
ὁ ἔχων οὖς ἀκουσάτω τί τὸ πνεῦμα λέγει ταῖς ἐκκλησίαις.<CM>
Μετὰ ταῦτα εἶδον, καὶ ἰδοὺ θύρα ἠνεῳγμένη ἐν τῷ οὐρανῷ, καὶ ἡ φωνὴ ἡ πρώτη ἣν ἤκουσα ὡς σάλπιγγος λαλούσης μετ’ ἐμοῦ, λέγων Ἀνάβα ὧδε, καὶ δείξω σοι ἃ δεῖ γενέσθαι. μετὰ ταῦτα
<RF>εὐθέως WH Treg NIV ] Καὶ εὐθέως RP<Rf>εὐθέως ἐγενόμην ἐν πνεύματι καὶ ἰδοὺ θρόνος ἔκειτο ἐν τῷ οὐρανῷ, καὶ ἐπὶ τὸν θρόνον καθήμενος,
<RF>καὶ ὁ καθήμενος WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ὁ καθήμενος ὅμοιος ὁράσει λίθῳ ἰάσπιδι καὶ σαρδίῳ, καὶ ἶρις κυκλόθεν τοῦ θρόνου <RF>ὅμοιος ὁράσει σμαραγδίνῳ WH Treg NIV ] ὁμοίως ὅρασις σμαραγδίνων RP<Rf>ὅμοιος ὁράσει σμαραγδίνῳ.
καὶ κυκλόθεν τοῦ θρόνου <RF>θρόνοι WH Treg RP ] θρόνους NIV<Rf>θρόνοι εἴκοσι τέσσαρες, καὶ ἐπὶ τοὺς <RF>θρόνους WH Treg NIV ] + τοὺς RP<Rf>θρόνους εἴκοσι τέσσαρας πρεσβυτέρους καθημένους περιβεβλημένους <RF>ἐν Treg NIV RP ] – WH<Rf>ἐν ἱματίοις λευκοῖς, καὶ ἐπὶ τὰς κεφαλὰς αὐτῶν στεφάνους χρυσοῦς.
καὶ ἐκ τοῦ θρόνου ἐκπορεύονται ἀστραπαὶ καὶ φωναὶ καὶ βρονταί καὶ ἑπτὰ λαμπάδες πυρὸς καιόμεναι ἐνώπιον τοῦ θρόνου, <RF>ἅ WH NIV ] αἵ Treg; αὐτοῦ αἵ RP<Rf>ἅ εἰσιν <RF>τὰ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὰ ἑπτὰ πνεύματα τοῦ θεοῦ,
καὶ ἐνώπιον τοῦ θρόνου ὡς θάλασσα ὑαλίνη ὁμοία κρυστάλλῳ.<CM><PF>Καὶ ἐν μέσῳ τοῦ θρόνου καὶ κύκλῳ τοῦ θρόνου τέσσαρα ζῷα γέμοντα ὀφθαλμῶν ἔμπροσθεν καὶ ὄπισθεν
καὶ τὸ ζῷον τὸ πρῶτον ὅμοιον λέοντι, καὶ τὸ δεύτερον ζῷον ὅμοιον μόσχῳ, καὶ τὸ τρίτον ζῷον <RF>ἔχων WH Treg NIV ] ἔχον RP<Rf>ἔχων <RF>τὸ πρόσωπον ὡς WH Treg NIV ] πρόσωπον RP<Rf>τὸ πρόσωπον ὡς ἀνθρώπου, καὶ τὸ τέταρτον ζῷον ὅμοιον ἀετῷ πετομένῳ
καὶ τὰ τέσσαρα ζῷα, ἓν <RF>καθ᾽ ἓν WH NIV RP ] ἕκαστον Treg<Rf>καθ’ ἓν <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτῶν <RF>ἔχων WH Treg NIV ] ἔχον RP<Rf>ἔχων ἀνὰ πτέρυγας ἕξ, κυκλόθεν καὶ ἔσωθεν γέμουσιν ὀφθαλμῶν καὶ ἀνάπαυσιν οὐκ ἔχουσιν ἡμέρας καὶ νυκτὸς λέγοντες Ἅγιος ἅγιος ἅγιος κύριος, ὁ θεός, ὁ παντοκράτωρ, ὁ ἦν καὶ ὁ ὢν καὶ ὁ ἐρχόμενος.
καὶ ὅταν <RF>δώσουσιν WH Treg NIV ] δῶσιν RP<Rf>δώσουσιν τὰ ζῷα δόξαν καὶ τιμὴν καὶ εὐχαριστίαν τῷ καθημένῳ ἐπὶ <RF>τῷ θρόνῳ Treg NIV ] τοῦ θρόνου WH RP<Rf>τῷ θρόνῳ, τῷ ζῶντι εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων,
πεσοῦνται οἱ εἴκοσι τέσσαρες πρεσβύτεροι ἐνώπιον τοῦ καθημένου ἐπὶ τοῦ θρόνου, καὶ προσκυνήσουσιν τῷ ζῶντι εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων, καὶ βαλοῦσιν τοὺς στεφάνους αὐτῶν ἐνώπιον τοῦ θρόνου, λέγοντες
Ἄξιος εἶ, ὁ κύριος καὶ ὁ θεὸς <RF>ἡμῶν WH Treg NIV ] + ὁ ἅγιος RP<Rf>ἡμῶν, λαβεῖν τὴν δόξαν καὶ τὴν τιμὴν καὶ τὴν δύναμιν, ὅτι σὺ ἔκτισας <RF>τὰ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὰ πάντα, καὶ διὰ τὸ θέλημά σου ἦσαν καὶ ἐκτίσθησαν.<CM>
Καὶ εἶδον ἐπὶ τὴν δεξιὰν τοῦ καθημένου ἐπὶ τοῦ θρόνου βιβλίον γεγραμμένον ἔσωθεν καὶ <RF>ὄπισθεν WH Treg NIV ] ἔξωθεν RP<Rf>ὄπισθεν, κατεσφραγισμένον σφραγῖσιν ἑπτά.
καὶ εἶδον ἄγγελον ἰσχυρὸν κηρύσσοντα ἐν φωνῇ μεγάλῃ Τίς <RF>ἄξιος WH Treg NIV ] + ἐστιν RP<Rf>ἄξιος ἀνοῖξαι τὸ βιβλίον καὶ λῦσαι τὰς σφραγῖδας αὐτοῦ;
καὶ οὐδεὶς ἐδύνατο ἐν τῷ <RF>οὐρανῷ WH Treg NIV ] + ἄνω RP<Rf>οὐρανῷ <RF>οὐδὲ ἐπὶ τῆς γῆς οὐδὲ WH Treg NIV ] οὔτε ἐπὶ τῆς γῆς οὔτε RP<Rf>οὐδὲ ἐπὶ τῆς γῆς οὐδὲ ὑποκάτω τῆς γῆς ἀνοῖξαι τὸ βιβλίον οὔτε βλέπειν αὐτό.
καὶ <RF>ἐγὼ WH Treg RP ] – NIV<Rf>ἐγὼ ἔκλαιον πολὺ ὅτι οὐδεὶς ἄξιος εὑρέθη ἀνοῖξαι τὸ βιβλίον οὔτε βλέπειν αὐτό
καὶ εἷς ἐκ τῶν πρεσβυτέρων λέγει μοι Μὴ κλαῖε ἰδοὺ ἐνίκησεν ὁ λέων ὁ ἐκ τῆς φυλῆς Ἰούδα, ἡ ῥίζα Δαυίδ, <RF>ἀνοῖξαι WH Treg NIV ] ὁ ἀνοίγων RP<Rf>ἀνοῖξαι τὸ βιβλίον καὶ τὰς ἑπτὰ σφραγῖδας αὐτοῦ.<CM>
Καὶ εἶδον ἐν μέσῳ τοῦ θρόνου καὶ τῶν τεσσάρων ζῴων καὶ ἐν μέσῳ τῶν πρεσβυτέρων ἀρνίον <RF>ἑστηκὸς WH NIV RP ] ἑστηκὼς Treg<Rf>ἑστηκὸς ὡς ἐσφαγμένον, <RF>ἔχων WH Treg NIV ] ἔχον RP<Rf>ἔχων κέρατα ἑπτὰ καὶ ὀφθαλμοὺς ἑπτά, <RF>οἵ WH Treg NIV ] ἃ RP<Rf>οἵ εἰσιν τὰ ἑπτὰ πνεύματα τοῦ θεοῦ, <RF>ἀπεσταλμένοι WH Treg NIV ] ἀποστελλόμενα RP<Rf>ἀπεσταλμένοι εἰς πᾶσαν τὴν γῆν.
καὶ ἦλθεν καὶ εἴληφεν ἐκ τῆς δεξιᾶς τοῦ καθημένου ἐπὶ τοῦ θρόνου.
καὶ ὅτε ἔλαβεν τὸ βιβλίον, τὰ τέσσαρα ζῷα καὶ οἱ εἴκοσι τέσσαρες πρεσβύτεροι ἔπεσαν ἐνώπιον τοῦ ἀρνίου, ἔχοντες ἕκαστος κιθάραν καὶ φιάλας χρυσᾶς γεμούσας θυμιαμάτων, αἵ εἰσιν <RF>αἱ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αἱ προσευχαὶ τῶν ἁγίων
καὶ ᾄδουσιν ᾠδὴν καινὴν λέγοντες Ἄξιος εἶ λαβεῖν τὸ βιβλίον καὶ ἀνοῖξαι τὰς σφραγῖδας αὐτοῦ, ὅτι ἐσφάγης καὶ ἠγόρασας τῷ <RF>θεῷ WH NIV ] + ἡμᾶς Treg RP<Rf>θεῷ ἐν τῷ αἵματί σου ἐκ πάσης φυλῆς καὶ γλώσσης καὶ λαοῦ καὶ ἔθνους,
καὶ ἐποίησας αὐτοὺς τῷ θεῷ ἡμῶν <RF>βασιλείαν WH Treg NIV ] βασιλεῖς RP<Rf>βασιλείαν καὶ ἱερεῖς, καὶ <RF>βασιλεύουσιν WH Treg ] βασιλεύσουσιν NIV RP<Rf>βασιλεύουσιν ἐπὶ τῆς γῆς.<CM>
Καὶ εἶδον, καὶ <RF>ἤκουσα WH Treg NIV ] + ὡς RP<Rf>ἤκουσα φωνὴν ἀγγέλων πολλῶν κύκλῳ τοῦ θρόνου καὶ τῶν ζῴων καὶ τῶν πρεσβυτέρων, καὶ ἦν ὁ ἀριθμὸς αὐτῶν μυριάδες μυριάδων καὶ χιλιάδες χιλιάδων,
λέγοντες φωνῇ μεγάλῃ Ἄξιόν ἐστιν τὸ ἀρνίον τὸ ἐσφαγμένον λαβεῖν τὴν δύναμιν <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὸν RP<Rf>καὶ πλοῦτον καὶ σοφίαν καὶ ἰσχὺν καὶ τιμὴν καὶ δόξαν καὶ εὐλογίαν.
καὶ πᾶν κτίσμα ὃ ἐν τῷ οὐρανῷ καὶ ἐπὶ τῆς γῆς καὶ ὑποκάτω τῆς γῆς καὶ ἐπὶ τῆς <RF>θαλάσσης Treg NIV ] +ἐστίν WH RP<Rf>θαλάσσης, καὶ τὰ ἐν αὐτοῖς <RF>πάντα WH Treg NIV ] πάντας RP<Rf>πάντα, ἤκουσα λέγοντας Τῷ καθημένῳ ἐπὶ <RF>τῷ θρόνῳ NIV ] τοῦ θρόνου WH Treg RP<Rf>τῷ θρόνῳ καὶ τῷ ἀρνίῳ ἡ εὐλογία καὶ ἡ τιμὴ καὶ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν <RF>αἰώνων WH Treg NIV ] + Ἀμήν RP<Rf>αἰώνων.
καὶ τὰ τέσσαρα ζῷα <RF>ἔλεγον WH Treg NIV ] λέγοντα τὸ RP<Rf>ἔλεγον Ἀμήν. καὶ οἱ πρεσβύτεροι ἔπεσαν καὶ προσεκύνησαν.<CM>
Καὶ εἶδον <RF>ὅτε WH Treg NIV ] ὅτι RP<Rf>ὅτε ἤνοιξεν τὸ ἀρνίον μίαν ἐκ τῶν ἑπτὰ σφραγίδων, καὶ ἤκουσα ἑνὸς ἐκ τῶν τεσσάρων ζῴων λέγοντος ὡς φωνῇ βροντῆς <RF>Ἔρχου WH Treg NIV ] + καὶ ἴδε RP<Rf>Ἔρχου.
καὶ <RF>εἶδον καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>εἶδον, καὶ ἰδοὺ ἵππος λευκός, καὶ ὁ καθήμενος ἐπ’ αὐτὸν ἔχων τόξον, καὶ ἐδόθη αὐτῷ στέφανος, καὶ ἐξῆλθεν νικῶν καὶ ἵνα νικήσῃ.<CM>
Καὶ ὅτε ἤνοιξεν τὴν <RF>σφραγῖδα τὴν δευτέραν WH Treg NIV ] δευτέραν σφραγῖδα RP<Rf>σφραγῖδα τὴν δευτέραν, ἤκουσα τοῦ δευτέρου ζῴου λέγοντος Ἔρχου.
καὶ ἐξῆλθεν ἄλλος ἵππος πυρρός, καὶ τῷ καθημένῳ ἐπ’ αὐτὸν ἐδόθη αὐτῷ λαβεῖν τὴν εἰρήνην ἐκ τῆς γῆς <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἵνα ἀλλήλους <RF>σφάξουσιν WH Treg NIV ] σφάξωσιν RP<Rf>σφάξουσιν, καὶ ἐδόθη αὐτῷ μάχαιρα μεγάλη.<CM>
Καὶ ὅτε ἤνοιξε τὴν σφραγῖδα τὴν τρίτην, ἤκουσα τοῦ τρίτου ζῴου λέγοντος Ἔρχου. καὶ <RF>εἶδον WH Treg NIV ] ἴδε RP<Rf>εἶδον, καὶ ἰδοὺ ἵππος μέλας, καὶ ὁ καθήμενος ἐπ’ αὐτὸν ἔχων ζυγὸν ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ.
καὶ ἤκουσα <RF>ὡς WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὡς φωνὴν ἐν μέσῳ τῶν τεσσάρων ζῴων λέγουσαν Χοῖνιξ σίτου δηναρίου, καὶ τρεῖς χοίνικες <RF>κριθῶν WH Treg NIV ] κριθῆς RP<Rf>κριθῶν δηναρίου καὶ τὸ ἔλαιον καὶ τὸν οἶνον μὴ ἀδικήσῃς.<CM>
Καὶ ὅτε ἤνοιξεν τὴν σφραγῖδα τὴν τετάρτην, ἤκουσα <RF>φωνὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>φωνὴν τοῦ τετάρτου ζῴου λέγοντος <RF>Ἔρχου WH Treg NIV ] + καὶ ἴδε RP<Rf>Ἔρχου.
καὶ <RF>εἶδον καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>εἶδον, καὶ ἰδοὺ ἵππος χλωρός, καὶ ὁ καθήμενος ἐπάνω αὐτοῦ ὄνομα αὐτῷ ὁ Θάνατος, καὶ ὁ ᾅδης ἠκολούθει <RF>μετ᾽ αὐτοῦ WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>μετ’ αὐτοῦ, καὶ ἐδόθη <RF>αὐτοῖς WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>αὐτοῖς ἐξουσία ἐπὶ τὸ τέταρτον τῆς γῆς, ἀποκτεῖναι ἐν ῥομφαίᾳ καὶ ἐν λιμῷ καὶ ἐν θανάτῳ καὶ ὑπὸ τῶν θηρίων τῆς γῆς.<CM>
Καὶ ὅτε ἤνοιξεν τὴν πέμπτην σφραγῖδα, εἶδον ὑποκάτω τοῦ θυσιαστηρίου τὰς ψυχὰς τῶν ἐσφαγμένων διὰ τὸν λόγον τοῦ θεοῦ καὶ διὰ τὴν <RF>μαρτυρίαν WH Treg NIV ] + τοῦ ἀρνίου RP<Rf>μαρτυρίαν ἣν εἶχον.
καὶ ἔκραξαν φωνῇ μεγάλῃ λέγοντες Ἕως πότε, ὁ δεσπότης ὁ ἅγιος καὶ ἀληθινός, οὐ κρίνεις καὶ ἐκδικεῖς τὸ αἷμα ἡμῶν ἐκ τῶν κατοικούντων ἐπὶ τῆς γῆς;
καὶ ἐδόθη αὐτοῖς ἑκάστῳ στολὴ λευκή, καὶ ἐρρέθη αὐτοῖς ἵνα <RF>ἀναπαύσονται WH Treg NIV ] ἀναπαύσωνται RP<Rf>ἀναπαύσονται ἔτι χρόνον <RF>μικρόν WH Treg NIV ] – RP<Rf>μικρόν, ἕως <RF>πληρωθῶσιν WH NIV ] πληρώσωσιν Treg RP<Rf>πληρωθῶσιν καὶ οἱ σύνδουλοι αὐτῶν καὶ οἱ ἀδελφοὶ <RF> αὐτῶν WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>αὐτῶν οἱ μέλλοντες <RF>ἀποκτέννεσθαι WH Treg NIV ] ἀποκτένεσθαι RP<Rf>ἀποκτέννεσθαι ὡς καὶ αὐτοί.<CM>
Καὶ εἶδον ὅτε ἤνοιξεν τὴν σφραγῖδα τὴν ἕκτην, καὶ σεισμὸς μέγας ἐγένετο, καὶ ὁ ἥλιος <RF>ἐγένετο μέλας WH Treg NIV ] μέλας ἐγένετο RP<Rf>ἐγένετο μέλας ὡς σάκκος τρίχινος, καὶ ἡ σελήνη ὅλη ἐγένετο ὡς αἷμα,
καὶ οἱ ἀστέρες τοῦ οὐρανοῦ ἔπεσαν εἰς τὴν γῆν, ὡς συκῆ <RF>βάλλει WH Treg NIV ] βαλοῦσα RP<Rf>βάλλει τοὺς ὀλύνθους αὐτῆς ὑπὸ ἀνέμου μεγάλου σειομένη,
καὶ ὁ οὐρανὸς ἀπεχωρίσθη ὡς βιβλίον ἑλισσόμενον, καὶ πᾶν ὄρος καὶ νῆσος ἐκ τῶν τόπων αὐτῶν ἐκινήθησαν.
καὶ οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς καὶ οἱ μεγιστᾶνες καὶ οἱ χιλίαρχοι καὶ οἱ πλούσιοι καὶ οἱ ἰσχυροὶ καὶ πᾶς δοῦλος καὶ ἐλεύθερος ἔκρυψαν ἑαυτοὺς εἰς τὰ σπήλαια καὶ εἰς τὰς πέτρας τῶν ὀρέων
καὶ λέγουσιν τοῖς ὄρεσιν καὶ ταῖς πέτραις Πέσετε ἐφ’ ἡμᾶς καὶ κρύψατε ἡμᾶς ἀπὸ προσώπου τοῦ καθημένου ἐπὶ τοῦ θρόνου καὶ ἀπὸ τῆς ὀργῆς τοῦ ἀρνίου,
ὅτι ἦλθεν ἡ ἡμέρα ἡ μεγάλη τῆς ὀργῆς <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] αὐτοῦ RP<Rf>αὐτῶν, καὶ τίς δύναται σταθῆναι;<CM>
<RF>Μετὰ WH NIV ] Καὶ μετὰ Treg RP<Rf>Μετὰ τοῦτο εἶδον τέσσαρας ἀγγέλους ἑστῶτας ἐπὶ τὰς τέσσαρας γωνίας τῆς γῆς, κρατοῦντας τοὺς τέσσαρας ἀνέμους τῆς γῆς, ἵνα μὴ πνέῃ ἄνεμος ἐπὶ τῆς γῆς μήτε ἐπὶ τῆς θαλάσσης μήτε ἐπὶ <RF>πᾶν WH NIV ] τι Treg RP<Rf>πᾶν δένδρον.
καὶ εἶδον ἄλλον ἄγγελον ἀναβαίνοντα ἀπὸ ἀνατολῆς ἡλίου, ἔχοντα σφραγῖδα θεοῦ ζῶντος, καὶ ἔκραξεν φωνῇ μεγάλῃ τοῖς τέσσαρσιν ἀγγέλοις οἷς ἐδόθη αὐτοῖς ἀδικῆσαι τὴν γῆν καὶ τὴν θάλασσαν,
λέγων Μὴ ἀδικήσητε τὴν γῆν μήτε τὴν θάλασσαν μήτε τὰ δένδρα, <RF>ἄχρι WH Treg NIV ] + οὗ RP<Rf>ἄχρι σφραγίσωμεν τοὺς δούλους τοῦ θεοῦ ἡμῶν ἐπὶ τῶν μετώπων αὐτῶν.<CM>
Καὶ ἤκουσα τὸν ἀριθμὸν τῶν ἐσφραγισμένων, <RF>ἑκατὸν WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>ἑκατὸν τεσσεράκοντα τέσσαρες χιλιάδες, <RF>ἐσφραγισμένοι WH Treg NIV ] ἐσφραγισμένων RP<Rf>ἐσφραγισμένοι ἐκ πάσης φυλῆς υἱῶν Ἰσραήλ<CM>
ἐκ φυλῆς Ἰούδα δώδεκα χιλιάδες <RF>ἐσφραγισμένοι WH Treg NIV ] ἐσφραγισμέναι RP<Rf>ἐσφραγισμένοι,<CM><PF>ἐκ φυλῆς Ῥουβὴν δώδεκα χιλιάδες,<CM><PF>ἐκ φυλῆς Γὰδ δώδεκα χιλιάδες,<CM>
ἐκ φυλῆς Ἀσὴρ δώδεκα χιλιάδες,<CM><PF>ἐκ φυλῆς Νεφθαλὶμ δώδεκα χιλιάδες,<CM><PF>ἐκ φυλῆς Μανασσῆ δώδεκα χιλιάδες,<CM>
ἐκ φυλῆς Συμεὼν δώδεκα χιλιάδες,<CM><PF>ἐκ φυλῆς Λευὶ δώδεκα χιλιάδες,<CM><PF>ἐκ φυλῆς Ἰσσαχὰρ δώδεκα χιλιάδες,<CM>
ἐκ φυλῆς Ζαβουλὼν δώδεκα χιλιάδες,<CM><PF>ἐκ φυλῆς Ἰωσὴφ δώδεκα χιλιάδες,<CM><PF>ἐκ φυλῆς Βενιαμὶν δώδεκα χιλιάδες <RF>ἐσφραγισμένοι WH Treg NIV ] ἐσφραγισμέναι RP<Rf>ἐσφραγισμένοι.<CM>
Μετὰ ταῦτα εἶδον, καὶ ἰδοὺ ὄχλος πολύς, ὃν ἀριθμῆσαι <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτὸν οὐδεὶς ἐδύνατο, ἐκ παντὸς ἔθνους καὶ φυλῶν καὶ λαῶν καὶ γλωσσῶν, <RF>ἑστῶτες WH Treg NIV ] ἑστώτας RP<Rf>ἑστῶτες ἐνώπιον τοῦ θρόνου καὶ ἐνώπιον τοῦ ἀρνίου, περιβεβλημένους στολὰς λευκάς, καὶ <RF>φοίνικες WH Treg NIV ] φοίνικας RP<Rf>φοίνικες ἐν ταῖς χερσὶν αὐτῶν
καὶ κράζουσι φωνῇ μεγάλῃ λέγοντες Ἡ σωτηρία τῷ θεῷ ἡμῶν τῷ καθημένῳ ἐπὶ τῷ θρόνῳ καὶ τῷ ἀρνίῳ.
καὶ πάντες οἱ ἄγγελοι εἱστήκεισαν κύκλῳ τοῦ θρόνου καὶ τῶν πρεσβυτέρων καὶ τῶν τεσσάρων ζῴων, καὶ ἔπεσαν ἐνώπιον τοῦ θρόνου ἐπὶ τὰ πρόσωπα αὐτῶν καὶ προσεκύνησαν τῷ θεῷ,
λέγοντες Ἀμήν ἡ εὐλογία καὶ ἡ δόξα καὶ ἡ σοφία καὶ ἡ εὐχαριστία καὶ ἡ τιμὴ καὶ ἡ δύναμις καὶ ἡ ἰσχὺς τῷ θεῷ ἡμῶν εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων ἀμήν.<CM>
Καὶ ἀπεκρίθη εἷς ἐκ τῶν πρεσβυτέρων λέγων μοι Οὗτοι οἱ περιβεβλημένοι τὰς στολὰς τὰς λευκὰς τίνες εἰσὶν καὶ πόθεν ἦλθον;
καὶ <RF>εἴρηκα WH Treg NIV ] εἶπον RP<Rf>εἴρηκα αὐτῷ Κύριέ μου, σὺ οἶδας. καὶ εἶπέν μοι Οὗτοί εἰσιν οἱ ἐρχόμενοι ἐκ τῆς θλίψεως τῆς μεγάλης, καὶ ἔπλυναν τὰς στολὰς αὐτῶν καὶ ἐλεύκαναν <RF>αὐτὰς WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτὰς ἐν τῷ αἵματι τοῦ ἀρνίου.
διὰ τοῦτό εἰσιν ἐνώπιον τοῦ θρόνου τοῦ θεοῦ, καὶ λατρεύουσιν αὐτῷ ἡμέρας καὶ νυκτὸς ἐν τῷ ναῷ αὐτοῦ, καὶ ὁ καθήμενος ἐπὶ <RF>τοῦ θρόνου WH Treg NIV ] τῷ θρόνῳ RP<Rf>τοῦ θρόνου σκηνώσει ἐπ’ αὐτούς.
οὐ πεινάσουσιν ἔτι <RF>οὐδὲ WH Treg NIV ] οὐδ᾽ οὐ RP<Rf>οὐδὲ διψήσουσιν ἔτι, οὐδὲ μὴ πέσῃ ἐπ’ αὐτοὺς ὁ ἥλιος οὐδὲ πᾶν καῦμα,
ὅτι τὸ ἀρνίον τὸ ἀνὰ μέσον τοῦ θρόνου <RF>ποιμανεῖ WH Treg NIV ] ποιμαίνει RP<Rf>ποιμανεῖ αὐτούς, καὶ <RF>ὁδηγήσει WH Treg NIV ] ὁδηγεῖ RP<Rf>ὁδηγήσει αὐτοὺς ἐπὶ ζωῆς πηγὰς ὑδάτων καὶ ἐξαλείψει ὁ θεὸς πᾶν δάκρυον ἐκ τῶν ὀφθαλμῶν αὐτῶν.<CM>
Καὶ <RF>ὅταν WH Treg NIV ] ὅτε RP<Rf>ὅταν ἤνοιξεν τὴν σφραγῖδα τὴν ἑβδόμην, ἐγένετο σιγὴ ἐν τῷ οὐρανῷ ὡς ἡμιώριον.
καὶ εἶδον τοὺς ἑπτὰ ἀγγέλους οἳ ἐνώπιον τοῦ θεοῦ ἑστήκασιν, καὶ ἐδόθησαν αὐτοῖς ἑπτὰ σάλπιγγες.<CM>
Καὶ ἄλλος ἄγγελος ἦλθεν καὶ ἐστάθη ἐπὶ τοῦ θυσιαστηρίου ἔχων λιβανωτὸν χρυσοῦν, καὶ ἐδόθη αὐτῷ θυμιάματα πολλὰ ἵνα <RF>δώσει WH Treg NIV ] δώσῃ RP<Rf>δώσει ταῖς προσευχαῖς τῶν ἁγίων πάντων ἐπὶ τὸ θυσιαστήριον τὸ χρυσοῦν τὸ ἐνώπιον τοῦ θρόνου.
καὶ ἀνέβη ὁ καπνὸς τῶν θυμιαμάτων ταῖς προσευχαῖς τῶν ἁγίων ἐκ χειρὸς τοῦ ἀγγέλου ἐνώπιον τοῦ θεοῦ.
καὶ εἴληφεν ὁ ἄγγελος τὸν λιβανωτόν, καὶ ἐγέμισεν αὐτὸν ἐκ τοῦ πυρὸς τοῦ θυσιαστηρίου, καὶ ἔβαλεν εἰς τὴν γῆν καὶ ἐγένοντο βρονταὶ καὶ φωναὶ καὶ ἀστραπαὶ καὶ σεισμός.<CM>
Καὶ οἱ ἑπτὰ ἄγγελοι οἱ ἔχοντες τὰς ἑπτὰ σάλπιγγας ἡτοίμασαν <RF>αὑτοὺς WH ] αὐτοὺς Treg NIV; ἑαυτοὺς RP<Rf>αὑτοὺς ἵνα σαλπίσωσιν.<CM>
Καὶ ὁ πρῶτος ἐσάλπισεν καὶ ἐγένετο χάλαζα καὶ πῦρ μεμιγμένα ἐν αἵματι, καὶ ἐβλήθη εἰς τὴν γῆν καὶ τὸ τρίτον τῆς γῆς κατεκάη, καὶ τὸ τρίτον τῶν δένδρων κατεκάη, καὶ πᾶς χόρτος χλωρὸς κατεκάη.<CM>
Καὶ ὁ δεύτερος ἄγγελος ἐσάλπισεν καὶ ὡς ὄρος μέγα <RF>πυρὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>πυρὶ καιόμενον ἐβλήθη εἰς τὴν θάλασσαν καὶ ἐγένετο τὸ τρίτον τῆς θαλάσσης αἷμα,
καὶ ἀπέθανε τὸ τρίτον <RF>τῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τῶν κτισμάτων τῶν ἐν τῇ θαλάσσῃ, τὰ ἔχοντα ψυχάς, καὶ τὸ τρίτον τῶν πλοίων <RF>διεφθάρησαν WH Treg NIV ] διεφθάρη RP<Rf>διεφθάρησαν.<CM>
Καὶ ὁ τρίτος ἄγγελος ἐσάλπισεν καὶ ἔπεσεν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἀστὴρ μέγας καιόμενος ὡς λαμπάς, καὶ ἔπεσεν ἐπὶ τὸ τρίτον τῶν ποταμῶν καὶ ἐπὶ τὰς πηγὰς τῶν ὑδάτων.
καὶ τὸ ὄνομα τοῦ ἀστέρος λέγεται <RF>ὁ WH NIV RP ] – Treg<Rf>ὁ Ἄψινθος. καὶ ἐγένετο τὸ τρίτον τῶν ὑδάτων εἰς ἄψινθον, καὶ πολλοὶ τῶν ἀνθρώπων ἀπέθανον ἐκ τῶν ὑδάτων, ὅτι ἐπικράνθησαν.<CM>
Καὶ ὁ τέταρτος ἄγγελος ἐσάλπισεν καὶ ἐπλήγη τὸ τρίτον τοῦ ἡλίου καὶ τὸ τρίτον τῆς σελήνης καὶ τὸ τρίτον τῶν ἀστέρων, ἵνα σκοτισθῇ τὸ τρίτον αὐτῶν καὶ <RF>ἡ ἡμέρα μὴ φάνῃ τὸ τρίτον αὐτῆς WH Treg NIV ] τὸ τρίτον αὐτῆς ἡ ἡμέρα μὴ φάνῃ RP<Rf>ἡ ἡμέρα μὴ φάνῃ τὸ τρίτον αὐτῆς, καὶ ἡ νὺξ ὁμοίως.<CM>
Καὶ εἶδον, καὶ ἤκουσα ἑνὸς ἀετοῦ πετομένου ἐν μεσουρανήματι λέγοντος φωνῇ μεγάλῃ Οὐαὶ οὐαὶ οὐαὶ <RF>τοὺς κατοικοῦντας WH Treg NIV ] τοῖς κατοικοῦσιν RP<Rf>τοὺς κατοικοῦντας ἐπὶ τῆς γῆς ἐκ τῶν λοιπῶν φωνῶν τῆς σάλπιγγος τῶν τριῶν ἀγγέλων τῶν μελλόντων σαλπίζειν.<CM>
Καὶ ὁ πέμπτος ἄγγελος ἐσάλπισεν καὶ εἶδον ἀστέρα ἐκ τοῦ οὐρανοῦ πεπτωκότα εἰς τὴν γῆν, καὶ ἐδόθη αὐτῷ ἡ κλεὶς τοῦ φρέατος τῆς ἀβύσσου
καὶ ἤνοιξεν τὸ φρέαρ τῆς ἀβύσσου, καὶ ἀνέβη καπνὸς ἐκ τοῦ φρέατος ὡς καπνὸς καμίνου <RF>μεγάλης WH Treg NIV ] καιομένης RP<Rf>μεγάλης, καὶ <RF>ἐσκοτώθη WH NIV ] ἐσκοτίσθη Treg RP<Rf>ἐσκοτώθη ὁ ἥλιος καὶ ὁ ἀὴρ ἐκ τοῦ καπνοῦ τοῦ φρέατος.
καὶ ἐκ τοῦ καπνοῦ ἐξῆλθον ἀκρίδες εἰς τὴν γῆν, καὶ ἐδόθη αὐταῖς ἐξουσία ὡς ἔχουσιν ἐξουσίαν οἱ σκορπίοι τῆς γῆς.
καὶ ἐρρέθη αὐταῖς ἵνα μὴ <RF>ἀδικήσουσιν WH NIV ] ἀδικήσωσιν Treg RP<Rf>ἀδικήσουσιν τὸν χόρτον τῆς γῆς οὐδὲ πᾶν χλωρὸν οὐδὲ πᾶν δένδρον, εἰ μὴ τοὺς ἀνθρώπους οἵτινες οὐκ ἔχουσι τὴν σφραγῖδα τοῦ θεοῦ ἐπὶ τῶν <RF>μετώπων WH Treg NIV ] + αὐτῶν RP<Rf>μετώπων.
καὶ ἐδόθη <RF>αὐτοῖς Treg NIV ] αὐταῖς WH RP<Rf>αὐτοῖς ἵνα μὴ ἀποκτείνωσιν αὐτούς, ἀλλ’ ἵνα <RF>βασανισθήσονται WH Treg NIV ] βασανισθῶσιν RP<Rf>βασανισθήσονται μῆνας πέντε καὶ ὁ βασανισμὸς αὐτῶν ὡς βασανισμὸς σκορπίου, ὅταν παίσῃ ἄνθρωπον.
καὶ ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις ζητήσουσιν οἱ ἄνθρωποι τὸν θάνατον καὶ οὐ μὴ εὑρήσουσιν αὐτόν, καὶ ἐπιθυμήσουσιν ἀποθανεῖν καὶ <RF>φεύγει WH Treg NIV ] φεύξεται RP<Rf>φεύγει <RF>ὁ θάνατος ἀπ’ αὐτῶν WH Treg NIV ] ἀπ’ αὐτῶν ὁ θάνατος RP<Rf>ὁ θάνατος ἀπ’ αὐτῶν.<CM>
Καὶ τὰ ὁμοιώματα τῶν ἀκρίδων ὅμοια ἵπποις ἡτοιμασμένοις εἰς πόλεμον, καὶ ἐπὶ τὰς κεφαλὰς αὐτῶν ὡς στέφανοι <RF>ὅμοιοι χρυσῷ WH Treg NIV ] χρυσοῖ RP<Rf>ὅμοιοι χρυσῷ, καὶ τὰ πρόσωπα αὐτῶν ὡς πρόσωπα ἀνθρώπων,
καὶ εἶχον τρίχας ὡς τρίχας γυναικῶν, καὶ οἱ ὀδόντες αὐτῶν ὡς λεόντων ἦσαν,
καὶ εἶχον θώρακας ὡς θώρακας σιδηροῦς, καὶ ἡ φωνὴ τῶν πτερύγων αὐτῶν ὡς φωνὴ ἁρμάτων ἵππων πολλῶν τρεχόντων εἰς πόλεμον
καὶ ἔχουσιν οὐρὰς ὁμοίας σκορπίοις καὶ κέντρα, καὶ ἐν ταῖς οὐραῖς αὐτῶν <RF>ἡ ἐξουσία αὐτῶν WH Treg NIV ] ἐξουσίαν ἔχουσιν τοῦ RP<Rf>ἡ ἐξουσία αὐτῶν ἀδικῆσαι τοὺς ἀνθρώπους μῆνας πέντε.
<RF>ἔχουσιν ἐπ’ αὐτῶν βασιλέα τὸν WH Treg NIV ] Ἔχουσαι βασιλέα ἐπ᾽ αὐτῶν RP<Rf>ἔχουσιν ἐπ’ αὐτῶν βασιλέα τὸν ἄγγελον τῆς ἀβύσσου ὄνομα αὐτῷ Ἑβραϊστὶ Ἀβαδδών <RF>καὶ ἐν WH Treg NIV ] ἐν δὲ RP<Rf>καὶ ἐν τῇ Ἑλληνικῇ ὄνομα ἔχει Ἀπολλύων.<CM>
Ἡ οὐαὶ ἡ μία ἀπῆλθεν ἰδοὺ ἔρχεται ἔτι δύο οὐαὶ μετὰ ταῦτα.<CM>
Καὶ ὁ ἕκτος ἄγγελος ἐσάλπισεν καὶ ἤκουσα φωνὴν μίαν ἐκ <RF>τῶν WH Treg NIV ] + τεσσάρων RP NA<Rf>τῶν κεράτων τοῦ θυσιαστηρίου τοῦ χρυσοῦ τοῦ ἐνώπιον τοῦ θεοῦ,
<RF>λέγοντα WH Treg NIV ] λέγουσαν RP<Rf>λέγοντα τῷ ἕκτῳ ἀγγέλῳ, ὁ ἔχων τὴν σάλπιγγα Λῦσον τοὺς τέσσαρας ἀγγέλους τοὺς δεδεμένους ἐπὶ τῷ ποταμῷ τῷ μεγάλῳ Εὐφράτῃ.
καὶ ἐλύθησαν οἱ τέσσαρες ἄγγελοι οἱ ἡτοιμασμένοι εἰς τὴν ὥραν <RF>καὶ WH Treg NIV ] + εἰς τὴν RP<Rf>καὶ ἡμέραν καὶ μῆνα καὶ ἐνιαυτόν, ἵνα ἀποκτείνωσιν τὸ τρίτον τῶν ἀνθρώπων.
καὶ ὁ ἀριθμὸς τῶν στρατευμάτων τοῦ <RF>ἱππικοῦ WH Treg NIV ] ἵππου RP<Rf>ἱππικοῦ <RF>δισμυριάδες WH NIV ] δύο μυριάδες Treg; μυριάδες RP<Rf>δισμυριάδες μυριάδων ἤκουσα τὸν ἀριθμὸν αὐτῶν.
καὶ οὕτως εἶδον τοὺς ἵππους ἐν τῇ ὁράσει καὶ τοὺς καθημένους ἐπ’ αὐτῶν, ἔχοντας θώρακας πυρίνους καὶ ὑακινθίνους καὶ θειώδεις καὶ αἱ κεφαλαὶ τῶν ἵππων ὡς κεφαλαὶ λεόντων, καὶ ἐκ τῶν στομάτων αὐτῶν ἐκπορεύεται πῦρ καὶ καπνὸς καὶ θεῖον.
ἀπὸ τῶν τριῶν πληγῶν τούτων ἀπεκτάνθησαν τὸ τρίτον τῶν ἀνθρώπων, <RF>ἐκ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>ἐκ τοῦ πυρὸς καὶ τοῦ καπνοῦ καὶ τοῦ θείου τοῦ ἐκπορευομένου ἐκ τῶν στομάτων αὐτῶν.
ἡ γὰρ ἐξουσία τῶν ἵππων ἐν τῷ στόματι αὐτῶν ἐστιν καὶ ἐν ταῖς οὐραῖς αὐτῶν αἱ γὰρ οὐραὶ αὐτῶν ὅμοιαι <RF>ὄφεσιν WH Treg NIV ] ὄφεων RP<Rf>ὄφεσιν, ἔχουσαι κεφαλάς, καὶ ἐν αὐταῖς ἀδικοῦσιν.<CM>
Καὶ οἱ λοιποὶ τῶν ἀνθρώπων, οἳ οὐκ ἀπεκτάνθησαν ἐν ταῖς πληγαῖς ταύταις, <RF>οὐδὲ NIV ] οὐ WH RP; οὔτε Treg<Rf>οὐδὲ μετενόησαν ἐκ τῶν ἔργων τῶν χειρῶν αὐτῶν, ἵνα μὴ <RF>προσκυνήσουσιν WH Treg NIV ] προσκυνήσωσιν RP<Rf>προσκυνήσουσιν τὰ δαιμόνια καὶ τὰ εἴδωλα τὰ χρυσᾶ καὶ τὰ ἀργυρᾶ καὶ τὰ χαλκᾶ καὶ τὰ λίθινα καὶ τὰ ξύλινα, ἃ οὔτε βλέπειν <RF>δύνανται WH Treg NIV ] δύναται RP<Rf>δύνανται οὔτε ἀκούειν οὔτε περιπατεῖν,
καὶ οὐ μετενόησαν ἐκ τῶν φόνων αὐτῶν οὔτε ἐκ τῶν <RF>φαρμάκων WH NIV ] φαρμακειῶν Treg RP<Rf>φαρμάκων αὐτῶν οὔτε ἐκ τῆς πορνείας αὐτῶν οὔτε ἐκ τῶν κλεμμάτων αὐτῶν.<CM>
Καὶ εἶδον <RF>ἄλλον WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἄλλον ἄγγελον ἰσχυρὸν καταβαίνοντα ἐκ τοῦ οὐρανοῦ, περιβεβλημένον νεφέλην, καὶ ἡ ἶρις ἐπὶ <RF>τὴν κεφαλὴν WH Treg ] τῆς κεφαλῆς NIV RP<Rf>τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ, καὶ τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ὡς ὁ ἥλιος, καὶ οἱ πόδες αὐτοῦ ὡς στῦλοι πυρός,
καὶ ἔχων ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ <RF>βιβλαρίδιον WH Treg NIV ] βιβλίον RP<Rf>βιβλαρίδιον ἠνεῳγμένον. καὶ ἔθηκεν τὸν πόδα αὐτοῦ τὸν δεξιὸν ἐπὶ τῆς θαλάσσης, τὸν δὲ εὐώνυμον ἐπὶ τῆς γῆς,
καὶ ἔκραξεν φωνῇ μεγάλῃ ὥσπερ λέων μυκᾶται. καὶ ὅτε ἔκραξεν, ἐλάλησαν αἱ ἑπτὰ βρονταὶ τὰς ἑαυτῶν φωνάς.
καὶ ὅτε ἐλάλησαν αἱ ἑπτὰ βρονταί, ἤμελλον γράφειν καὶ ἤκουσα φωνὴν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ λέγουσαν Σφράγισον ἃ ἐλάλησαν αἱ ἑπτὰ βρονταί, καὶ μὴ αὐτὰ γράψῃς.
καὶ ὁ ἄγγελος, ὃν εἶδον ἑστῶτα ἐπὶ τῆς θαλάσσης καὶ ἐπὶ τῆς γῆς, ἦρεν τὴν χεῖρα αὐτοῦ τὴν δεξιὰν εἰς τὸν οὐρανόν,
καὶ <RF>ὤμοσεν RP ] + ἐν WH Treg NIV<Rf>ὤμοσεν τῷ ζῶντι εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων, ὃς ἔκτισεν τὸν οὐρανὸν καὶ τὰ ἐν αὐτῷ καὶ τὴν γῆν καὶ τὰ ἐν αὐτῇ καὶ τὴν θάλασσαν καὶ τὰ ἐν αὐτῇ, ὅτι χρόνος οὐκέτι ἔσται
ἀλλ’ ἐν ταῖς ἡμέραις τῆς φωνῆς τοῦ ἑβδόμου ἀγγέλου, ὅταν μέλλῃ σαλπίζειν, καὶ ἐτελέσθη τὸ μυστήριον τοῦ θεοῦ, ὡς εὐηγγέλισεν τοὺς <RF>ἑαυτοῦ δούλους WH Treg NIV ] δούλους αὐτοῦ RP<Rf>ἑαυτοῦ δούλους τοὺς προφήτας.<CM>
Καὶ ἡ φωνὴ ἣν ἤκουσα ἐκ τοῦ οὐρανοῦ, πάλιν <RF>λαλοῦσαν WH Treg NIV ] λαλοῦσα RP<Rf>λαλοῦσαν μετ’ ἐμοῦ καὶ <RF>λέγουσαν WH Treg NIV ] λέγουσα RP<Rf>λέγουσαν Ὕπαγε λάβε τὸ <RF>βιβλίον WH Treg NIV ] βιβλιδάριον RP<Rf>βιβλίον τὸ ἠνεῳγμένον ἐν τῇ χειρὶ τοῦ ἀγγέλου τοῦ ἑστῶτος ἐπὶ τῆς θαλάσσης καὶ ἐπὶ τῆς γῆς.
καὶ <RF>ἀπῆλθα WH NIV ] ἀπῆλθον Treg RP<Rf>ἀπῆλθα πρὸς τὸν ἄγγελον λέγων αὐτῷ δοῦναί μοι τὸ <RF>βιβλαρίδιον WH Treg NIV ] βιβλιδάριον RP<Rf>βιβλαρίδιον. καὶ λέγει μοι Λάβε καὶ κατάφαγε αὐτό, καὶ πικρανεῖ σου τὴν κοιλίαν, ἀλλ’ ἐν τῷ στόματί σου ἔσται γλυκὺ ὡς μέλι.
καὶ ἔλαβον τὸ <RF>βιβλαρίδιον WH Treg NIV ] βιβλίον RP<Rf>βιβλαρίδιον ἐκ τῆς χειρὸς τοῦ ἀγγέλου καὶ κατέφαγον αὐτό, καὶ ἦν ἐν τῷ στόματί μου ὡς μέλι γλυκύ καὶ ὅτε ἔφαγον αὐτό, ἐπικράνθη ἡ κοιλία μου.<CM>
Καὶ λέγουσίν μοι Δεῖ σε πάλιν προφητεῦσαι ἐπὶ λαοῖς <RF>καὶ WH Treg NIV ] + ἐπὶ RP<Rf>καὶ ἔθνεσιν καὶ γλώσσαις καὶ βασιλεῦσιν πολλοῖς.<CM>
Καὶ ἐδόθη μοι κάλαμος ὅμοιος ῥάβδῳ, λέγων <RF>Ἔγειρε WH Treg NIV ] Ἔγειραι RP<Rf>Ἔγειρε καὶ μέτρησον τὸν ναὸν τοῦ θεοῦ καὶ τὸ θυσιαστήριον καὶ τοὺς προσκυνοῦντας ἐν αὐτῷ.
καὶ τὴν αὐλὴν τὴν ἔξωθεν τοῦ ναοῦ ἔκβαλε <RF>ἔξωθεν WH Treg NIV ] ἔξω RP<Rf>ἔξωθεν, καὶ μὴ αὐτὴν μετρήσῃς, ὅτι ἐδόθη τοῖς ἔθνεσιν, καὶ τὴν πόλιν τὴν ἁγίαν πατήσουσιν μῆνας <RF>τεσσεράκοντα Treg ] + καὶ WH NIV RP<Rf>τεσσεράκοντα δύο.
καὶ δώσω τοῖς δυσὶν μάρτυσίν μου, καὶ προφητεύσουσιν ἡμέρας χιλίας διακοσίας ἑξήκοντα, <RF>περιβεβλημένοι NIV RP ] περιβεβλημένους WH Treg<Rf>περιβεβλημένοι σάκκους.<CM>
Οὗτοί εἰσιν αἱ δύο ἐλαῖαι καὶ αἱ δύο λυχνίαι αἱ ἐνώπιον τοῦ κυρίου τῆς γῆς <RF>ἑστῶτες WH Treg NIV ] ἑστῶσαι RP<Rf>ἑστῶτες.
καὶ εἴ τις αὐτοὺς θέλει ἀδικῆσαι, πῦρ ἐκπορεύεται ἐκ τοῦ στόματος αὐτῶν καὶ κατεσθίει τοὺς ἐχθροὺς αὐτῶν καὶ εἴ τις <RF>θελήσῃ αὐτοὺς WH NIV ] αὐτοὺς θελήσῃ Treg; θέλει αὐτοὺς RP<Rf>θελήσῃ αὐτοὺς ἀδικῆσαι, οὕτως δεῖ αὐτὸν ἀποκτανθῆναι.
οὗτοι ἔχουσιν <RF>τὴν ἐξουσίαν κλεῖσαι τὸν οὐρανόν WH Treg NIV ] τὸν οὐρανόν ἐξουσίαν κλεῖσαι RP<Rf>τὴν ἐξουσίαν κλεῖσαι τὸν οὐρανόν, ἵνα μὴ ὑετὸς βρέχῃ τὰς ἡμέρας τῆς προφητείας αὐτῶν, καὶ ἐξουσίαν ἔχουσιν ἐπὶ τῶν ὑδάτων στρέφειν αὐτὰ εἰς αἷμα καὶ πατάξαι τὴν γῆν <RF>ἐν πάσῃ πληγῇ ὁσάκις ἐὰν θελήσωσιν WH Treg NIV ] ὁσάκις ἐὰν θελήσωσιν ἐν πάσῃ πληγῇ RP<Rf>ἐν πάσῃ πληγῇ ὁσάκις ἐὰν θελήσωσιν.<CM>
Καὶ ὅταν τελέσωσιν τὴν μαρτυρίαν αὐτῶν, τὸ θηρίον τὸ ἀναβαῖνον ἐκ τῆς ἀβύσσου ποιήσει μετ’ αὐτῶν πόλεμον καὶ νικήσει αὐτοὺς καὶ ἀποκτενεῖ αὐτούς.
καὶ τὸ πτῶμα αὐτῶν ἐπὶ τῆς πλατείας τῆς πόλεως τῆς μεγάλης, ἥτις καλεῖται πνευματικῶς Σόδομα καὶ Αἴγυπτος, ὅπου καὶ ὁ κύριος αὐτῶν ἐσταυρώθη.
καὶ βλέπουσιν ἐκ τῶν λαῶν καὶ φυλῶν καὶ γλωσσῶν καὶ ἐθνῶν τὸ πτῶμα αὐτῶν ἡμέρας τρεῖς <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἥμισυ, καὶ τὰ πτώματα αὐτῶν οὐκ <RF>ἀφίουσιν WH Treg NIV ] ἀφήσουσιν RP<Rf>ἀφίουσιν τεθῆναι εἰς μνῆμα.
καὶ οἱ κατοικοῦντες ἐπὶ τῆς γῆς χαίρουσιν ἐπ’ αὐτοῖς καὶ <RF>εὐφραίνονται WH Treg NIV ] εὐφρανθήσονται RP<Rf>εὐφραίνονται, καὶ δῶρα <RF>πέμψουσιν WH Treg NIV ] δώσουσιν RP<Rf>πέμψουσιν ἀλλήλοις, ὅτι οὗτοι οἱ δύο προφῆται ἐβασάνισαν τοὺς κατοικοῦντας ἐπὶ τῆς γῆς.<CM>
Καὶ μετὰ τὰς τρεῖς ἡμέρας καὶ ἥμισυ πνεῦμα ζωῆς ἐκ τοῦ θεοῦ εἰσῆλθεν <RF>ἐν αὐτοῖς WH Treg NIV ] εἰς αὐτούς RP<Rf>ἐν αὐτοῖς, καὶ ἔστησαν ἐπὶ τοὺς πόδας αὐτῶν, καὶ φόβος μέγας <RF>ἐπέπεσεν WH Treg NIV ] ἔπεσεν RP<Rf>ἐπέπεσεν ἐπὶ τοὺς θεωροῦντας αὐτούς
καὶ <RF>ἤκουσαν WH Treg NIV ] ἤκουσα RP<Rf>ἤκουσαν <RF>φωνῆς μεγάλης WH Treg NIV ] φωνὴν μεγάλην RP<Rf>φωνῆς μεγάλης ἐκ τοῦ οὐρανοῦ <RF>λεγούσης WH Treg NIV ] λέγουσαν RP<Rf>λεγούσης αὐτοῖς <RF>Ἀνάβατε WH Treg NIV ] Ἀνάβητε RP<Rf>Ἀνάβατε ὧδε, καὶ ἀνέβησαν εἰς τὸν οὐρανὸν ἐν τῇ νεφέλῃ, καὶ ἐθεώρησαν αὐτοὺς οἱ ἐχθροὶ αὐτῶν.
καὶ ἐν ἐκείνῃ τῇ <RF>ὥρᾳ WH Treg NIV ] ἡμέρᾳ RP<Rf>ὥρᾳ ἐγένετο σεισμὸς μέγας, καὶ τὸ δέκατον τῆς πόλεως ἔπεσεν, καὶ ἀπεκτάνθησαν ἐν τῷ σεισμῷ ὀνόματα ἀνθρώπων χιλιάδες ἑπτά, καὶ οἱ λοιποὶ ἔμφοβοι ἐγένοντο καὶ ἔδωκαν δόξαν τῷ θεῷ τοῦ οὐρανοῦ.<CM>
Ἡ οὐαὶ ἡ δευτέρα ἀπῆλθεν <RF>ἰδοὺ ἡ οὐαὶ ἡ τρίτη WH Treg NIV ] ἡ οὐαὶ ἡ τρίτη ἰδοὺ RP<Rf>ἰδοὺ ἡ οὐαὶ ἡ τρίτη ἔρχεται ταχύ.<CM>
Καὶ ὁ ἕβδομος ἄγγελος ἐσάλπισεν καὶ ἐγένοντο φωναὶ μεγάλαι ἐν τῷ οὐρανῷ <RF>λέγοντες WH NIV ] λέγουσαι Treg RP<Rf>λέγοντες Ἐγένετο ἡ βασιλεία τοῦ κόσμου τοῦ κυρίου ἡμῶν καὶ τοῦ χριστοῦ αὐτοῦ, καὶ βασιλεύσει εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων.<CM>
Καὶ οἱ εἴκοσι τέσσαρες πρεσβύτεροι οἱ ἐνώπιον τοῦ <RF>θεοῦ καθήμενοι WH NIV ] θεοῦ οἳ κάθηνται Treg; θρόνου τοῦ θεοῦ καθήμενοι RP<Rf>θεοῦ καθήμενοι ἐπὶ τοὺς θρόνους αὐτῶν ἔπεσαν ἐπὶ τὰ πρόσωπα αὐτῶν καὶ προσεκύνησαν τῷ θεῷ,
λέγοντες Εὐχαριστοῦμέν σοι, κύριε, ὁ θεός, ὁ παντοκράτωρ, ὁ ὢν καὶ ὁ ἦν, ὅτι εἴληφας τὴν δύναμίν σου τὴν μεγάλην καὶ ἐβασίλευσας.
καὶ τὰ ἔθνη ὠργίσθησαν, καὶ ἦλθεν ἡ ὀργή σου καὶ ὁ καιρὸς τῶν νεκρῶν κριθῆναι καὶ δοῦναι τὸν μισθὸν τοῖς δούλοις σου τοῖς προφήταις καὶ τοῖς ἁγίοις καὶ τοῖς φοβουμένοις τὸ ὄνομά σου, <RF>τοὺς μικροὺς καὶ τοὺς μεγάλους WH Treg NIV ] τοῖς μικροῖς καὶ τοῖς μεγάλοις RP<Rf>τοὺς μικροὺς καὶ τοὺς μεγάλους, καὶ διαφθεῖραι τοὺς διαφθείροντας τὴν γῆν.<CM>
Καὶ ἠνοίγη ὁ ναὸς τοῦ θεοῦ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ ἐν τῷ οὐρανῷ, καὶ ὤφθη ἡ κιβωτὸς τῆς διαθήκης <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] τοῦ κυρίου RP<Rf>αὐτοῦ ἐν τῷ ναῷ αὐτοῦ καὶ ἐγένοντο ἀστραπαὶ καὶ φωναὶ καὶ βρονταὶ <RF>καὶ σεισμὸς WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ σεισμὸς καὶ χάλαζα μεγάλη.<CM>
Καὶ σημεῖον μέγα ὤφθη ἐν τῷ οὐρανῷ, γυνὴ περιβεβλημένη τὸν ἥλιον, καὶ ἡ σελήνη ὑποκάτω τῶν ποδῶν αὐτῆς, καὶ ἐπὶ τῆς κεφαλῆς αὐτῆς στέφανος ἀστέρων δώδεκα,
καὶ ἐν γαστρὶ ἔχουσα <RF>καὶ κράζει WH NIV ] κράζει Treg; ἔκραζεν RP<Rf>καὶ κράζει ὠδίνουσα καὶ βασανιζομένη τεκεῖν.
καὶ ὤφθη ἄλλο σημεῖον ἐν τῷ οὐρανῷ, καὶ ἰδοὺ δράκων <RF>μέγας πυρρός WH NIV ] πυρρὸς μέγας Treg RP<Rf>μέγας πυρρός, ἔχων κεφαλὰς ἑπτὰ καὶ κέρατα δέκα καὶ ἐπὶ τὰς κεφαλὰς αὐτοῦ ἑπτὰ διαδήματα,
καὶ ἡ οὐρὰ αὐτοῦ σύρει τὸ τρίτον τῶν ἀστέρων τοῦ οὐρανοῦ, καὶ ἔβαλεν αὐτοὺς εἰς τὴν γῆν. καὶ ὁ δράκων ἕστηκεν ἐνώπιον τῆς γυναικὸς τῆς μελλούσης τεκεῖν, ἵνα ὅταν τέκῃ τὸ τέκνον αὐτῆς καταφάγῃ.
καὶ ἔτεκεν υἱόν, <RF>ἄρσεν WH Treg NIV ] ἄρρενα RP<Rf>ἄρσεν, ὃς μέλλει ποιμαίνειν πάντα τὰ ἔθνη ἐν ῥάβδῳ σιδηρᾷ καὶ ἡρπάσθη τὸ τέκνον αὐτῆς πρὸς τὸν θεὸν καὶ πρὸς τὸν θρόνον αὐτοῦ.
καὶ ἡ γυνὴ ἔφυγεν εἰς τὴν ἔρημον, ὅπου ἔχει ἐκεῖ τόπον ἡτοιμασμένον <RF>ἀπὸ WH Treg NIV ] ὑπὸ RP<Rf>ἀπὸ τοῦ θεοῦ, ἵνα ἐκεῖ <RF>τρέφωσιν WH NIV ] τρέφουσιν Treg; ἐκτρέφωσιν RP<Rf>τρέφωσιν αὐτὴν ἡμέρας χιλίας διακοσίας ἑξήκοντα.<CM>
Καὶ ἐγένετο πόλεμος ἐν τῷ οὐρανῷ, ὁ Μιχαὴλ καὶ οἱ ἄγγελοι αὐτοῦ <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ πολεμῆσαι μετὰ τοῦ δράκοντος. καὶ ὁ δράκων ἐπολέμησεν καὶ οἱ ἄγγελοι αὐτοῦ,
καὶ οὐκ <RF>ἴσχυσεν WH NIV RP ] ἴσχυσαν Treg<Rf>ἴσχυσεν, οὐδὲ τόπος εὑρέθη <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>αὐτῶν ἔτι ἐν τῷ οὐρανῷ.
καὶ ἐβλήθη ὁ δράκων ὁ μέγας, ὁ ὄφις ὁ ἀρχαῖος, ὁ καλούμενος Διάβολος καὶ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ Σατανᾶς, ὁ πλανῶν τὴν οἰκουμένην ὅλην — ἐβλήθη εἰς τὴν γῆν, καὶ οἱ ἄγγελοι αὐτοῦ μετ’ αὐτοῦ ἐβλήθησαν.<CM>
Καὶ ἤκουσα φωνὴν μεγάλην ἐν τῷ οὐρανῷ λέγουσαν Ἄρτι ἐγένετο ἡ σωτηρία καὶ ἡ δύναμις καὶ ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ ἡμῶν καὶ ἡ ἐξουσία τοῦ χριστοῦ αὐτοῦ, ὅτι ἐβλήθη ὁ <RF>κατήγωρ WH NIV ] κατήγορος Treg RP<Rf>κατήγωρ τῶν ἀδελφῶν ἡμῶν, ὁ κατηγορῶν <RF>αὐτοὺς WH NIV ] αὐτῶν Treg RP<Rf>αὐτοὺς ἐνώπιον τοῦ θεοῦ ἡμῶν ἡμέρας καὶ νυκτός.
καὶ αὐτοὶ ἐνίκησαν αὐτὸν διὰ τὸ αἷμα τοῦ ἀρνίου καὶ διὰ τὸν λόγον τῆς μαρτυρίας αὐτῶν, καὶ οὐκ ἠγάπησαν τὴν ψυχὴν αὐτῶν ἄχρι θανάτου
διὰ τοῦτο εὐφραίνεσθε, <RF>οἱ NIV ] – WH Treg RP<Rf>οἱ οὐρανοὶ καὶ οἱ ἐν αὐτοῖς σκηνοῦντες. οὐαὶ <RF>τὴν γῆν καὶ τὴν θάλασσαν WH Treg NIV ] τῇ γῇ καὶ τῇ θαλάσσῃ RP<Rf>τὴν γῆν καὶ τὴν θάλασσαν, ὅτι κατέβη ὁ διάβολος πρὸς ὑμᾶς, ἔχων θυμὸν μέγαν, εἰδὼς ὅτι ὀλίγον καιρὸν ἔχει.<CM>
Καὶ ὅτε εἶδεν ὁ δράκων ὅτι ἐβλήθη εἰς τὴν γῆν, ἐδίωξεν τὴν γυναῖκα ἥτις ἔτεκεν τὸν ἄρσενα.
καὶ ἐδόθησαν τῇ γυναικὶ <RF>αἱ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αἱ δύο πτέρυγες τοῦ ἀετοῦ τοῦ μεγάλου, ἵνα πέτηται εἰς τὴν ἔρημον εἰς τὸν τόπον αὐτῆς, <RF>ὅπου τρέφεται WH Treg NIV ] ὅπως τρέφηται RP<Rf>ὅπου τρέφεται ἐκεῖ καιρὸν καὶ καιροὺς καὶ ἥμισυ καιροῦ ἀπὸ προσώπου τοῦ ὄφεως.
καὶ ἔβαλεν ὁ ὄφις ἐκ τοῦ στόματος αὐτοῦ ὀπίσω τῆς γυναικὸς ὕδωρ ὡς ποταμόν, ἵνα αὐτὴν ποταμοφόρητον ποιήσῃ.
καὶ ἐβοήθησεν ἡ γῆ τῇ γυναικί, καὶ ἤνοιξεν ἡ γῆ τὸ στόμα αὐτῆς καὶ κατέπιεν τὸν ποταμὸν ὃν ἔβαλεν ὁ δράκων ἐκ τοῦ στόματος αὐτοῦ
καὶ ὠργίσθη ὁ δράκων ἐπὶ τῇ γυναικί, καὶ ἀπῆλθεν ποιῆσαι πόλεμον μετὰ τῶν λοιπῶν τοῦ σπέρματος αὐτῆς, τῶν τηρούντων τὰς ἐντολὰς τοῦ θεοῦ καὶ ἐχόντων τὴν μαρτυρίαν Ἰησοῦ (Re 12:18) καὶ <RF>ἐστάθη WH Treg NIV ] ἐστάθην RP<Rf>ἐστάθη ἐπὶ τὴν ἄμμον τῆς θαλάσσης.<CM>
Καὶ εἶδον ἐκ τῆς θαλάσσης θηρίον ἀναβαῖνον, ἔχον κέρατα δέκα καὶ κεφαλὰς ἑπτά, καὶ ἐπὶ τῶν κεράτων αὐτοῦ δέκα διαδήματα, καὶ ἐπὶ τὰς κεφαλὰς αὐτοῦ <RF>ὀνόματα WH Treg RP NA ] ὄνομα NIV<Rf>ὀνόματα βλασφημίας.
καὶ τὸ θηρίον ὃ εἶδον ἦν ὅμοιον παρδάλει, καὶ οἱ πόδες αὐτοῦ ὡς ἄρκου, καὶ τὸ στόμα αὐτοῦ ὡς στόμα λέοντος. καὶ ἔδωκεν αὐτῷ ὁ δράκων τὴν δύναμιν αὐτοῦ καὶ τὸν θρόνον αὐτοῦ καὶ ἐξουσίαν μεγάλην.
καὶ μίαν ἐκ τῶν κεφαλῶν αὐτοῦ <RF>ὡς WH Treg NIV ] ὡσεὶ RP<Rf>ὡς ἐσφαγμένην εἰς θάνατον, καὶ ἡ πληγὴ τοῦ θανάτου αὐτοῦ ἐθεραπεύθη. καὶ <RF>ἐθαυμάσθη WH Treg NIV ] ἐθαύμασεν RP<Rf>ἐθαυμάσθη <RF>ὅλη ἡ γῆ WH NIV RP ] ἐν ὅλῃ τῇ γῇ Treg<Rf>ὅλη ἡ γῆ ὀπίσω τοῦ θηρίου,
καὶ προσεκύνησαν τῷ δράκοντι <RF>ὅτι ἔδωκεν WH Treg NIV ] τῷ δεδωκότι RP<Rf>ὅτι ἔδωκεν τὴν ἐξουσίαν τῷ θηρίῳ, καὶ προσεκύνησαν τῷ θηρίῳ λέγοντες Τίς ὅμοιος τῷ θηρίῳ, καὶ τίς <RF>δύναται WH Treg NIV ] δύνατος RP<Rf>δύναται πολεμῆσαι μετ’ αὐτοῦ;<CM>
Καὶ ἐδόθη αὐτῷ στόμα λαλοῦν μεγάλα καὶ <RF>βλασφημίας WH Treg NIV ] βλασφημίαν RP<Rf>βλασφημίας, καὶ ἐδόθη αὐτῷ <RF>ἐξουσία WH Treg NIV ] + πόλεμον RP<Rf>ἐξουσία ποιῆσαι μῆνας <RF>τεσσεράκοντα Treg RP] + καὶ WH NIV<Rf>τεσσεράκοντα δύο.
καὶ ἤνοιξε τὸ στόμα αὐτοῦ εἰς <RF>βλασφημίας WH Treg NIV ] βλασφημίαν RP<Rf>βλασφημίας πρὸς τὸν θεόν, βλασφημῆσαι τὸ ὄνομα αὐτοῦ καὶ τὴν σκηνὴν αὐτοῦ, τοὺς ἐν τῷ οὐρανῷ σκηνοῦντας.
καὶ ἐδόθη αὐτῷ ποιῆσαι πόλεμον μετὰ τῶν ἁγίων καὶ νικῆσαι αὐτούς, καὶ ἐδόθη αὐτῷ ἐξουσία ἐπὶ πᾶσαν φυλὴν καὶ λαὸν καὶ γλῶσσαν καὶ ἔθνος.
καὶ προσκυνήσουσιν <RF>αὐτὸν WH Treg NIV ] αὐτῷ RP<Rf>αὐτὸν πάντες οἱ κατοικοῦντες ἐπὶ τῆς γῆς, <RF>οὗ WH Treg NIV] ὧν RP<Rf>οὗ οὐ γέγραπται τὸ ὄνομα <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτοῦ ἐν τῷ βιβλίῳ τῆς ζωῆς τοῦ ἀρνίου τοῦ ἐσφαγμένου ἀπὸ καταβολῆς κόσμου.<CM>
Εἴ τις ἔχει οὖς ἀκουσάτω.
εἴ τις <RF>εἰς αἰχμαλωσίαν, εἰς αἰχμαλωσίαν WH NIV ] εἰς αἰχμαλωσίαν Treg; ἔχει αἰχμαλωσίαν RP<Rf>εἰς αἰχμαλωσίαν, εἰς αἰχμαλωσίαν ὑπάγει εἴ τις ἐν μαχαίρῃ <RF>ἀποκτανθῆναι NIV ] ἀποκτενεῖ δεῖ WH Treg RP<Rf>ἀποκτανθῆναι αὐτὸν ἐν μαχαίρῃ ἀποκτανθῆναι. ὧδέ ἐστιν ἡ ὑπομονὴ καὶ ἡ πίστις τῶν ἁγίων.<CM>
Καὶ εἶδον ἄλλο θηρίον ἀναβαῖνον ἐκ τῆς γῆς, καὶ εἶχεν κέρατα δύο ὅμοια ἀρνίῳ, καὶ ἐλάλει ὡς δράκων.
καὶ τὴν ἐξουσίαν τοῦ πρώτου θηρίου πᾶσαν ποιεῖ ἐνώπιον αὐτοῦ. καὶ <RF>ποιεῖ WH Treg NIV ] ἐποίει RP<Rf>ποιεῖ τὴν γῆν καὶ τοὺς ἐν αὐτῇ κατοικοῦντας ἵνα <RF>προσκυνήσουσιν WH Treg NIV ] προσκυνήσωσιν RP<Rf>προσκυνήσουσιν τὸ θηρίον τὸ πρῶτον, οὗ ἐθεραπεύθη ἡ πληγὴ τοῦ θανάτου αὐτοῦ.
καὶ ποιεῖ σημεῖα μεγάλα, <RF>ἵνα καὶ πῦρ ποιῇ WH Treg NIV] καὶ πῦρ ἵνα RP<Rf>ἵνα καὶ πῦρ ποιῇ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ <RF>καταβαίνειν εἰς WH Treg NIV ] καταβαίνῃ ἐπὶ RP<Rf>καταβαίνειν εἰς τὴν γῆν ἐνώπιον τῶν ἀνθρώπων.
καὶ πλανᾷ <RF>τοὺς WH Treg NIV ] + ἐμοὺς τοὺς RP<Rf>τοὺς κατοικοῦντας ἐπὶ τῆς γῆς διὰ τὰ σημεῖα ἃ ἐδόθη αὐτῷ ποιῆσαι ἐνώπιον τοῦ θηρίου, λέγων τοῖς κατοικοῦσιν ἐπὶ τῆς γῆς ποιῆσαι εἰκόνα τῷ θηρίῳ, <RF>ὃς ἔχει WH Treg NIV ] ὃ εἶχεν RP<Rf>ὃς ἔχει τὴν πληγὴν <RF>τῆς μαχαίρης καὶ ἔζησεν WH Treg NIV ] καὶ ἔζησεν ἀπὸ τῆς μαχαίρης RP<Rf>τῆς μαχαίρης καὶ ἔζησεν.
καὶ ἐδόθη <RF>αὐτῷ Treg NIV RP ] αὐτῇ WH<Rf>αὐτῷ <RF>δοῦναι πνεῦμα WH Treg NIV ] πνεῦμα δοῦναι RP<Rf>δοῦναι πνεῦμα τῇ εἰκόνι τοῦ θηρίου, ἵνα καὶ λαλήσῃ ἡ εἰκὼν τοῦ θηρίου καὶ ποιήσῃ <RF>ἵνα WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἵνα ὅσοι ἐὰν μὴ προσκυνήσωσιν τῇ εἰκόνι τοῦ θηρίου ἀποκτανθῶσιν.
καὶ ποιεῖ πάντας, τοὺς μικροὺς καὶ τοὺς μεγάλους, καὶ τοὺς πλουσίους καὶ τοὺς πτωχούς, καὶ τοὺς ἐλευθέρους καὶ τοὺς δούλους, ἵνα <RF>δῶσιν WH Treg NIV ] δώσωσιν RP<Rf>δῶσιν αὐτοῖς <RF>χάραγμα WH Treg NIV ] χαράγματα RP<Rf>χάραγμα ἐπὶ τῆς χειρὸς αὐτῶν τῆς δεξιᾶς ἢ ἐπὶ τὸ μέτωπον αὐτῶν,
καὶ ἵνα μή τις <RF>δύνηται WH Treg NIV ] δύναται RP<Rf>δύνηται ἀγοράσαι ἢ πωλῆσαι εἰ μὴ ὁ ἔχων τὸ χάραγμα, τὸ ὄνομα τοῦ θηρίου ἢ τὸν ἀριθμὸν τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ.
ὧδε ἡ σοφία ἐστίν ὁ ἔχων νοῦν ψηφισάτω τὸν ἀριθμὸν τοῦ θηρίου, ἀριθμὸς γὰρ ἀνθρώπου ἐστίν καὶ ὁ ἀριθμὸς <RF>αὐτοῦ WH NIV ] + ἐστὶν Treg RP<Rf>αὐτοῦ <RF>ἑξακόσιοι ἑξήκοντα ἕξ WH NIV ] ἑξακόσια ἑξήκοντα ἕξ RP; χξϛʹ Treg<Rf>ἑξακόσιοι ἑξήκοντα ἕξ.<CM>
Καὶ εἶδον, καὶ ἰδοὺ τὸ ἀρνίον <RF>ἑστὸς WH Treg NIV ] ἑστηκὸς RP<Rf>ἑστὸς ἐπὶ τὸ ὄρος Σιών, καὶ μετ’ <RF>αὐτοῦ WH Treg NIV ] + ἀριθμός RP<Rf>αὐτοῦ ἑκατὸν τεσσεράκοντα τέσσαρες χιλιάδες ἔχουσαι τὸ ὄνομα αὐτοῦ καὶ τὸ ὄνομα τοῦ πατρὸς αὐτοῦ γεγραμμένον ἐπὶ τῶν μετώπων αὐτῶν.
καὶ ἤκουσα φωνὴν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ὡς φωνὴν ὑδάτων πολλῶν καὶ ὡς φωνὴν βροντῆς μεγάλης, καὶ ἡ φωνὴ ἣν ἤκουσα ὡς κιθαρῳδῶν κιθαριζόντων ἐν ταῖς κιθάραις αὐτῶν.
καὶ ᾄδουσιν <RF>ὡς WH Treg NA ] – NIV RP<Rf>ὡς ᾠδὴν καινὴν ἐνώπιον τοῦ θρόνου καὶ ἐνώπιον τῶν τεσσάρων ζῴων καὶ τῶν πρεσβυτέρων καὶ οὐδεὶς ἐδύνατο μαθεῖν τὴν ᾠδὴν εἰ μὴ αἱ ἑκατὸν τεσσεράκοντα τέσσαρες χιλιάδες, οἱ ἠγορασμένοι ἀπὸ τῆς γῆς.
οὗτοί εἰσιν οἳ μετὰ γυναικῶν οὐκ ἐμολύνθησαν, παρθένοι γάρ εἰσιν <RF>οὗτοι WH Treg NIV ] + εἰσιν RP<Rf>οὗτοι οἱ ἀκολουθοῦντες τῷ ἀρνίῳ ὅπου ἂν <RF>ὑπάγῃ NIV RP ] ὑπάγει WH Treg<Rf>ὑπάγῃ <RF>οὗτοι WH Treg NIV ] + ὑπὸ Ἰησοῦ RP<Rf>οὗτοι ἠγοράσθησαν ἀπὸ τῶν ἀνθρώπων ἀπαρχὴ τῷ θεῷ καὶ τῷ ἀρνίῳ,
καὶ <RF>ἐν … αὐτῶν οὐχ εὑρέθη WH Treg NIV ] οὐχ εὑρέθη ἐν … αὐτῶν RP<Rf>ἐν τῷ στόματι αὐτῶν οὐχ εὑρέθη ψεῦδος <RF>ἄμωμοί WH NIV ] + γάρ Treg RP<Rf>ἄμωμοί εἰσιν.<CM>
Καὶ εἶδον <RF>ἄλλον WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἄλλον ἄγγελον πετόμενον ἐν μεσουρανήματι, ἔχοντα εὐαγγέλιον αἰώνιον εὐαγγελίσαι <RF>ἐπὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐπὶ τοὺς καθημένους ἐπὶ τῆς γῆς καὶ ἐπὶ πᾶν ἔθνος καὶ φυλὴν καὶ γλῶσσαν καὶ λαόν,
λέγων ἐν φωνῇ μεγάλῃ Φοβήθητε τὸν <RF>θεὸν WH Treg NIV ] κύριον RP<Rf>θεὸν καὶ δότε αὐτῷ δόξαν, ὅτι ἦλθεν ἡ ὥρα τῆς κρίσεως αὐτοῦ, καὶ προσκυνήσατε <RF>τῷ ποιήσαντι WH Treg NIV ] αὐτὸν τὸν ποιήσαντα RP<Rf>τῷ ποιήσαντι τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν <RF> καὶ WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>καὶ θάλασσαν καὶ πηγὰς ὑδάτων.<CM>
Καὶ ἄλλος <RF>δεύτερος ἄγγελος WH Treg RP ] ἄγγελος δεύτερος NIV<Rf>δεύτερος ἄγγελος ἠκολούθησεν λέγων Ἔπεσεν, <RF>ἔπεσεν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἔπεσεν Βαβυλὼν ἡ μεγάλη, <RF>ἣ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἣ ἐκ τοῦ οἴνου τοῦ θυμοῦ τῆς πορνείας αὐτῆς πεπότικεν πάντα τὰ ἔθνη.<CM>
Καὶ ἄλλος ἄγγελος τρίτος ἠκολούθησεν αὐτοῖς λέγων ἐν φωνῇ μεγάλῃ Εἴ τις προσκυνεῖ τὸ θηρίον καὶ τὴν εἰκόνα αὐτοῦ, καὶ λαμβάνει χάραγμα ἐπὶ τοῦ μετώπου αὐτοῦ ἢ ἐπὶ τὴν χεῖρα αὐτοῦ,
καὶ αὐτὸς πίεται ἐκ τοῦ οἴνου τοῦ θυμοῦ τοῦ θεοῦ τοῦ κεκερασμένου ἀκράτου ἐν τῷ ποτηρίῳ τῆς ὀργῆς αὐτοῦ, καὶ βασανισθήσεται ἐν πυρὶ καὶ θείῳ ἐνώπιον <RF>ἀγγέλων ἁγίων WH Treg NIV ] τῶν ἁγίων ἀγγέλων RP<Rf>ἀγγέλων ἁγίων καὶ ἐνώπιον τοῦ ἀρνίου.
καὶ ὁ καπνὸς τοῦ βασανισμοῦ αὐτῶν εἰς αἰῶνας αἰώνων ἀναβαίνει, καὶ οὐκ ἔχουσιν ἀνάπαυσιν ἡμέρας καὶ νυκτός, οἱ προσκυνοῦντες τὸ θηρίον καὶ τὴν εἰκόνα αὐτοῦ, καὶ εἴ τις λαμβάνει τὸ χάραγμα τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ.<CM>
Ὧδε ἡ ὑπομονὴ τῶν ἁγίων ἐστίν, οἱ τηροῦντες τὰς ἐντολὰς τοῦ θεοῦ καὶ τὴν πίστιν Ἰησοῦ.<CM>
Καὶ ἤκουσα φωνῆς ἐκ τοῦ οὐρανοῦ λεγούσης Γράψον Μακάριοι οἱ νεκροὶ οἱ ἐν κυρίῳ ἀποθνῄσκοντες ἀπ’ ἄρτι. <RF>ναί, λέγει WH Treg NIV ] λέγει Ναί RP<Rf>ναί, λέγει τὸ πνεῦμα, ἵνα <RF>ἀναπαήσονται WH Treg NIV ] ἀναπαύσωνται RP<Rf>ἀναπαήσονται ἐκ τῶν κόπων αὐτῶν, τὰ <RF>γὰρ WH Treg NIV ] δὲ RP<Rf>γὰρ ἔργα αὐτῶν ἀκολουθεῖ μετ’ αὐτῶν.<CM>
Καὶ εἶδον, καὶ ἰδοὺ νεφέλη λευκή, καὶ ἐπὶ τὴν νεφέλην καθήμενον ὅμοιον <RF>υἱὸν WH NIV ] υἱῷ Treg RP<Rf>υἱὸν ἀνθρώπου, ἔχων ἐπὶ τῆς κεφαλῆς αὐτοῦ στέφανον χρυσοῦν καὶ ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ δρέπανον ὀξύ.
καὶ ἄλλος ἄγγελος ἐξῆλθεν ἐκ τοῦ ναοῦ κράζων ἐν φωνῇ μεγάλῃ τῷ καθημένῳ ἐπὶ τῆς νεφέλης Πέμψον τὸ δρέπανόν σου καὶ θέρισον, ὅτι ἦλθεν ἡ ὥρα θερίσαι, ὅτι ἐξηράνθη ὁ θερισμὸς τῆς γῆς.
καὶ ἔβαλεν ὁ καθήμενος ἐπὶ <RF>τῆς νεφέλης WH Treg NIV ] τὴν νεφέλην RP<Rf>τῆς νεφέλης τὸ δρέπανον αὐτοῦ ἐπὶ τὴν γῆν, καὶ ἐθερίσθη ἡ γῆ.<CM>
Καὶ ἄλλος ἄγγελος ἐξῆλθεν ἐκ τοῦ ναοῦ τοῦ ἐν τῷ οὐρανῷ, ἔχων καὶ αὐτὸς δρέπανον ὀξύ.
καὶ ἄλλος <RF>ἄγγελος Holmes WHmarg ] + ἐξῆλθεν WH Treg NIV RP<Rf>ἄγγελος ἐκ τοῦ θυσιαστηρίου, <RF>ὁ WH NIV ] – Treg RP<Rf>ὁ ἔχων ἐξουσίαν ἐπὶ τοῦ πυρός, καὶ ἐφώνησεν <RF>φωνῇ WH Treg NIV ] κραυγῇ RP<Rf>φωνῇ μεγάλῃ τῷ ἔχοντι τὸ δρέπανον τὸ ὀξὺ λέγων Πέμψον σου τὸ δρέπανον τὸ ὀξὺ καὶ τρύγησον τοὺς βότρυας τῆς ἀμπέλου τῆς γῆς, ὅτι ἤκμασαν αἱ σταφυλαὶ αὐτῆς.
καὶ ἔβαλεν ὁ ἄγγελος τὸ δρέπανον αὐτοῦ εἰς τὴν γῆν, καὶ ἐτρύγησεν τὴν ἄμπελον τῆς γῆς, καὶ ἔβαλεν εἰς τὴν ληνὸν τοῦ θυμοῦ τοῦ θεοῦ τὸν μέγαν.
καὶ ἐπατήθη ἡ ληνὸς ἔξωθεν τῆς πόλεως, καὶ ἐξῆλθεν αἷμα ἐκ τῆς ληνοῦ ἄχρι τῶν χαλινῶν τῶν ἵππων ἀπὸ σταδίων χιλίων ἑξακοσίων.<CM>
Καὶ εἶδον ἄλλο σημεῖον ἐν τῷ οὐρανῷ μέγα καὶ θαυμαστόν, ἀγγέλους ἑπτὰ ἔχοντας πληγὰς ἑπτὰ τὰς ἐσχάτας, ὅτι ἐν αὐταῖς ἐτελέσθη ὁ θυμὸς τοῦ θεοῦ.<CM>
Καὶ εἶδον ὡς θάλασσαν ὑαλίνην μεμιγμένην πυρί, καὶ τοὺς νικῶντας ἐκ τοῦ θηρίου καὶ ἐκ τῆς εἰκόνος αὐτοῦ καὶ ἐκ τοῦ ἀριθμοῦ τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ ἑστῶτας ἐπὶ τὴν θάλασσαν τὴν ὑαλίνην, ἔχοντας κιθάρας τοῦ θεοῦ.
καὶ ᾄδουσιν τὴν ᾠδὴν Μωϋσέως τοῦ δούλου τοῦ θεοῦ καὶ τὴν ᾠδὴν τοῦ ἀρνίου λέγοντες Μεγάλα καὶ θαυμαστὰ τὰ ἔργα σου, κύριε, ὁ θεός, ὁ παντοκράτωρ δίκαιαι καὶ ἀληθιναὶ αἱ ὁδοί σου, ὁ βασιλεὺς τῶν <RF>αἰώνων WH NIV ] ἐθνῶν Treg RP NA<Rf>αἰώνων
τίς οὐ μὴ <RF>φοβηθῇ WH Treg NIV ] + σε RP<Rf>φοβηθῇ, κύριε, καὶ <RF>δοξάσει WH Treg NIV ] δοξάσῃ RP<Rf>δοξάσει τὸ ὄνομά σου, ὅτι μόνος <RF>ὅσιος WH Treg NIV ] ἅγιος RP<Rf>ὅσιος; ὅτι πάντα τὰ ἔθνη ἥξουσιν καὶ προσκυνήσουσιν ἐνώπιόν σου, ὅτι τὰ δικαιώματά σου ἐφανερώθησαν.<CM>
Καὶ μετὰ ταῦτα εἶδον, καὶ ἠνοίγη ὁ ναὸς τῆς σκηνῆς τοῦ μαρτυρίου ἐν τῷ οὐρανῷ,
καὶ ἐξῆλθον οἱ ἑπτὰ ἄγγελοι οἱ ἔχοντες τὰς ἑπτὰ πληγὰς ἐκ τοῦ ναοῦ, <RF>ἐνδεδυμένοι WH Treg NIV ] οἳ ἦσαν ἐνδεδυμένοι RP<Rf>ἐνδεδυμένοι <RF>λίνον NIV RP ] λίθον WH Treg<Rf>λίνον καθαρὸν λαμπρὸν καὶ περιεζωσμένοι περὶ τὰ στήθη ζώνας χρυσᾶς.
καὶ ἓν ἐκ τῶν τεσσάρων ζῴων ἔδωκεν τοῖς ἑπτὰ ἀγγέλοις ἑπτὰ φιάλας χρυσᾶς γεμούσας τοῦ θυμοῦ τοῦ θεοῦ τοῦ ζῶντος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων.
καὶ ἐγεμίσθη ὁ ναὸς καπνοῦ ἐκ τῆς δόξης τοῦ θεοῦ καὶ ἐκ τῆς δυνάμεως αὐτοῦ, καὶ οὐδεὶς ἐδύνατο εἰσελθεῖν εἰς τὸν ναὸν ἄχρι τελεσθῶσιν αἱ ἑπτὰ πληγαὶ τῶν ἑπτὰ ἀγγέλων.<CM>
Καὶ ἤκουσα <RF>μεγάλης φωνῆς WH NIV ] φωνῆς μεγάλης Treg RP<Rf>μεγάλης φωνῆς ἐκ τοῦ ναοῦ λεγούσης τοῖς ἑπτὰ ἀγγέλοις Ὑπάγετε καὶ <RF>ἐκχέετε WH NIV ] ἐκχέατε Treg RP<Rf>ἐκχέετε τὰς ἑπτὰ φιάλας τοῦ θυμοῦ τοῦ θεοῦ εἰς τὴν γῆν.<CM>
Καὶ ἀπῆλθεν ὁ πρῶτος καὶ ἐξέχεεν τὴν φιάλην αὐτοῦ εἰς τὴν γῆν καὶ ἐγένετο ἕλκος κακὸν καὶ πονηρὸν ἐπὶ τοὺς ἀνθρώπους τοὺς ἔχοντας τὸ χάραγμα τοῦ θηρίου καὶ τοὺς προσκυνοῦντας τῇ εἰκόνι αὐτοῦ.<CM>
Καὶ ὁ <RF>δεύτερος WH Treg NIV ] + ἄγγελος RP<Rf>δεύτερος ἐξέχεεν τὴν φιάλην αὐτοῦ εἰς τὴν θάλασσαν καὶ ἐγένετο αἷμα ὡς νεκροῦ, καὶ πᾶσα ψυχὴ <RF>ζωῆς WH Treg NIV ] ζῶσα RP<Rf>ζωῆς ἀπέθανεν <RF>τὰ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὰ ἐν τῇ θαλάσσῃ.<CM>
Καὶ ὁ τρίτος ἐξέχεεν τὴν φιάλην αὐτοῦ εἰς τοὺς ποταμοὺς <RF>καὶ WH Treg NIV ] + εἰς RP<Rf>καὶ τὰς πηγὰς τῶν ὑδάτων καὶ ἐγένετο αἷμα.
καὶ ἤκουσα τοῦ ἀγγέλου τῶν ὑδάτων λέγοντος Δίκαιος εἶ, ὁ ὢν καὶ ὁ ἦν, <RF>ὁ WH NIV RP ] – Treg<Rf>ὁ ὅσιος, ὅτι ταῦτα ἔκρινας,
ὅτι αἷμα ἁγίων καὶ προφητῶν ἐξέχεαν, καὶ αἷμα αὐτοῖς <RF>δέδωκας WH Treg NIV ] ἔδωκας RP<Rf>δέδωκας πιεῖν ἄξιοί εἰσιν.
καὶ ἤκουσα τοῦ θυσιαστηρίου λέγοντος Ναί, κύριε, ὁ θεός, ὁ παντοκράτωρ, ἀληθιναὶ καὶ δίκαιαι αἱ κρίσεις σου.<CM>
Καὶ ὁ <RF>τέταρτος WH Treg NIV ] + ἄγγελος RP<Rf>τέταρτος ἐξέχεεν τὴν φιάλην αὐτοῦ ἐπὶ τὸν ἥλιον καὶ ἐδόθη αὐτῷ καυματίσαι <RF>τοὺς ἀνθρώπους ἐν πυρί WH Treg NIV ] ἐν πυρί τοὺς ἀνθρώπους RP<Rf>τοὺς ἀνθρώπους ἐν πυρί.
καὶ ἐκαυματίσθησαν οἱ ἄνθρωποι καῦμα μέγα καὶ <RF>ἐβλασφήμησαν WH Treg NIV ] + οἱ ἄνθρωποι RP<Rf>ἐβλασφήμησαν τὸ ὄνομα τοῦ θεοῦ τοῦ ἔχοντος <RF>τὴν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὴν ἐξουσίαν ἐπὶ τὰς πληγὰς ταύτας, καὶ οὐ μετενόησαν δοῦναι αὐτῷ δόξαν.<CM>
Καὶ ὁ πέμπτος ἐξέχεεν τὴν φιάλην αὐτοῦ ἐπὶ τὸν θρόνον τοῦ θηρίου καὶ ἐγένετο ἡ βασιλεία αὐτοῦ ἐσκοτωμένη, καὶ ἐμασῶντο τὰς γλώσσας αὐτῶν ἐκ τοῦ πόνου,
καὶ ἐβλασφήμησαν τὸν θεὸν τοῦ οὐρανοῦ ἐκ τῶν πόνων αὐτῶν καὶ ἐκ τῶν ἑλκῶν αὐτῶν, καὶ οὐ μετενόησαν ἐκ τῶν ἔργων αὐτῶν.<CM>
Καὶ ὁ ἕκτος ἐξέχεεν τὴν φιάλην αὐτοῦ ἐπὶ τὸν ποταμὸν τὸν μέγαν <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν Εὐφράτην καὶ ἐξηράνθη τὸ ὕδωρ αὐτοῦ, ἵνα ἑτοιμασθῇ ἡ ὁδὸς τῶν βασιλέων τῶν ἀπὸ ἀνατολῆς ἡλίου.
καὶ εἶδον ἐκ τοῦ στόματος τοῦ δράκοντος καὶ ἐκ τοῦ στόματος τοῦ θηρίου καὶ ἐκ τοῦ στόματος τοῦ ψευδοπροφήτου πνεύματα <RF>τρία ἀκάθαρτα WH Treg NIV ] ἀκάθαρτα τρία RP<Rf>τρία ἀκάθαρτα ὡς βάτραχοι
εἰσὶν γὰρ πνεύματα δαιμονίων ποιοῦντα σημεῖα, ἃ ἐκπορεύεται ἐπὶ τοὺς βασιλεῖς τῆς οἰκουμένης ὅλης, συναγαγεῖν αὐτοὺς εἰς τὸν πόλεμον τῆς <RF>ἡμέρας WH Treg NIV ] + ἐκείνης RP<Rf>ἡμέρας τῆς μεγάλης τοῦ θεοῦ τοῦ παντοκράτορος —
Ἰδοὺ ἔρχομαι ὡς κλέπτης. μακάριος ὁ γρηγορῶν καὶ τηρῶν τὰ ἱμάτια αὐτοῦ, ἵνα μὴ γυμνὸς περιπατῇ καὶ βλέπωσιν τὴν ἀσχημοσύνην αὐτοῦ —
καὶ συνήγαγεν αὐτοὺς εἰς τὸν τόπον τὸν καλούμενον Ἑβραϊστὶ Ἁρμαγεδών.<CM>
Καὶ ὁ ἕβδομος ἐξέχεεν τὴν φιάλην αὐτοῦ ἐπὶ τὸν ἀέρα — καὶ ἐξῆλθεν φωνὴ μεγάλη <RF>ἐκ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>ἐκ τοῦ <RF>ναοῦ WH Treg NIV ] + τοῦ οὐρανοῦ RP<Rf>ναοῦ ἀπὸ τοῦ θρόνου λέγουσα Γέγονεν —
καὶ ἐγένοντο ἀστραπαὶ καὶ <RF>φωναὶ καὶ βρονταί WH Treg NIV ] βρονταί καὶ φωναὶ RP<Rf>φωναὶ καὶ βρονταί, καὶ σεισμὸς <RF>ἐγένετο WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐγένετο μέγας, οἷος οὐκ ἐγένετο ἀφ’ οὗ <RF>ἄνθρωποι ἐγένοντο WH ] οἱ ἄνθρωποι ἐγένοντο RP; ἄνθρωπος ἐγένετο Treg NIV<Rf>ἄνθρωποι ἐγένοντο ἐπὶ τῆς γῆς τηλικοῦτος σεισμὸς οὕτω μέγας,
καὶ ἐγένετο ἡ πόλις ἡ μεγάλη εἰς τρία μέρη, καὶ αἱ πόλεις τῶν ἐθνῶν ἔπεσαν καὶ Βαβυλὼν ἡ μεγάλη ἐμνήσθη ἐνώπιον τοῦ θεοῦ δοῦναι αὐτῇ τὸ ποτήριον τοῦ οἴνου τοῦ θυμοῦ τῆς ὀργῆς αὐτοῦ
καὶ πᾶσα νῆσος ἔφυγεν, καὶ ὄρη οὐχ εὑρέθησαν.
καὶ χάλαζα μεγάλη ὡς ταλαντιαία καταβαίνει ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἐπὶ τοὺς ἀνθρώπους καὶ ἐβλασφήμησαν οἱ ἄνθρωποι τὸν θεὸν ἐκ τῆς πληγῆς τῆς χαλάζης, ὅτι μεγάλη ἐστὶν ἡ πληγὴ αὐτῆς σφόδρα.<CM>
Καὶ ἦλθεν εἷς ἐκ τῶν ἑπτὰ ἀγγέλων τῶν ἐχόντων τὰς ἑπτὰ φιάλας, καὶ ἐλάλησεν μετ’ ἐμοῦ λέγων Δεῦρο, δείξω σοι τὸ κρίμα τῆς πόρνης τῆς μεγάλης τῆς καθημένης ἐπὶ <RF>ὑδάτων WH Treg NIV ] τῶν ὑδάτων τῶν RP<Rf>ὑδάτων πολλῶν,
μεθ’ ἧς ἐπόρνευσαν οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς, καὶ ἐμεθύσθησαν οἱ κατοικοῦντες τὴν γῆν ἐκ τοῦ οἴνου τῆς πορνείας αὐτῆς.
καὶ ἀπήνεγκέν με εἰς ἔρημον ἐν πνεύματι. καὶ εἶδον γυναῖκα καθημένην ἐπὶ θηρίον κόκκινον, <RF>γέμοντα WH NIV ] γέμον τὰ Treg; γέμον RP<Rf>γέμοντα ὀνόματα βλασφημίας, <RF>ἔχων WH NIV ] ἔχον Treg RP<Rf>ἔχων κεφαλὰς ἑπτὰ καὶ κέρατα δέκα.
καὶ ἡ γυνὴ ἦν περιβεβλημένη πορφυροῦν καὶ κόκκινον, <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ κεχρυσωμένη <RF>χρυσίῳ WH NIV RP ] χρυσῷ Treg<Rf>χρυσίῳ καὶ λίθῳ τιμίῳ καὶ μαργαρίταις, ἔχουσα ποτήριον χρυσοῦν ἐν τῇ χειρὶ αὐτῆς γέμον βδελυγμάτων καὶ τὰ ἀκάθαρτα τῆς πορνείας αὐτῆς,
καὶ ἐπὶ τὸ μέτωπον αὐτῆς ὄνομα γεγραμμένον, μυστήριον, Βαβυλὼν ἡ μεγάλη, ἡ μήτηρ τῶν πορνῶν καὶ τῶν βδελυγμάτων τῆς γῆς.
καὶ εἶδον τὴν γυναῖκα μεθύουσαν ἐκ τοῦ αἵματος τῶν ἁγίων <RF>καὶ WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἐκ τοῦ αἵματος τῶν μαρτύρων Ἰησοῦ.<CM><PF>Καὶ ἐθαύμασα ἰδὼν αὐτὴν θαῦμα μέγα
καὶ εἶπέν μοι ὁ ἄγγελος Διὰ τί ἐθαύμασας; ἐγὼ ἐρῶ σοι τὸ μυστήριον τῆς γυναικὸς καὶ τοῦ θηρίου τοῦ βαστάζοντος αὐτήν, τοῦ ἔχοντος τὰς ἑπτὰ κεφαλὰς καὶ τὰ δέκα κέρατα
τὸ θηρίον ὃ εἶδες ἦν καὶ οὐκ ἔστιν, καὶ μέλλει ἀναβαίνειν ἐκ τῆς ἀβύσσου, καὶ εἰς ἀπώλειαν <RF>ὑπάγει WH NIV ] ὑπάγειν Treg RP<Rf>ὑπάγει καὶ <RF>θαυμασθήσονται WH NIV ] θαυμάσονται Treg RP<Rf>θαυμασθήσονται οἱ κατοικοῦντες ἐπὶ τῆς γῆς, ὧν οὐ γέγραπται <RF>τὸ ὄνομα WH Treg NIV ] τὰ ὀνόματα RP<Rf>τὸ ὄνομα ἐπὶ τὸ βιβλίον τῆς ζωῆς ἀπὸ καταβολῆς κόσμου, βλεπόντων <RF>τὸ θηρίον ὅτι ἦν WH Treg NIV ] ὅτι ἦν τὸ θηρίον RP<Rf>τὸ θηρίον ὅτι ἦν καὶ οὐκ ἔστιν καὶ παρέσται.<CM>
Ὧδε ὁ νοῦς ὁ ἔχων σοφίαν. αἱ ἑπτὰ κεφαλαὶ ἑπτὰ ὄρη εἰσίν, ὅπου ἡ γυνὴ κάθηται ἐπ’ αὐτῶν. καὶ βασιλεῖς <RF>ἑπτά εἰσιν WH Treg NIV ] εἰσιν ἑπτὰ RP<Rf>ἑπτά εἰσιν
οἱ πέντε ἔπεσαν, ὁ εἷς ἔστιν, ὁ ἄλλος οὔπω ἦλθεν, καὶ ὅταν ἔλθῃ ὀλίγον <RF>αὐτὸν δεῖ WH Treg NIV ] δεῖ αὐτὸν RP<Rf>αὐτὸν δεῖ μεῖναι,
καὶ τὸ θηρίον ὃ ἦν καὶ οὐκ ἔστιν. καὶ <RF>αὐτὸς WH NIV RP ] οὗτος Treg<Rf>αὐτὸς ὄγδοός ἐστιν καὶ ἐκ τῶν ἑπτά ἐστιν, καὶ εἰς ἀπώλειαν ὑπάγει.
καὶ τὰ δέκα κέρατα ἃ εἶδες δέκα βασιλεῖς εἰσιν, οἵτινες βασιλείαν οὔπω ἔλαβον, ἀλλὰ ἐξουσίαν ὡς βασιλεῖς μίαν ὥραν λαμβάνουσιν μετὰ τοῦ θηρίου.
οὗτοι μίαν <RF>γνώμην ἔχουσιν WH Treg NIV ] ἔχουσιν γνώμην RP<Rf>γνώμην ἔχουσιν, καὶ τὴν δύναμιν <RF>καὶ WH Treg NIV ] + τὴν RP<Rf>καὶ ἐξουσίαν αὐτῶν τῷ θηρίῳ διδόασιν.
οὗτοι μετὰ τοῦ ἀρνίου πολεμήσουσιν, καὶ τὸ ἀρνίον νικήσει αὐτούς, ὅτι κύριος κυρίων ἐστὶν καὶ βασιλεὺς βασιλέων, καὶ οἱ μετ’ αὐτοῦ κλητοὶ καὶ ἐκλεκτοὶ καὶ πιστοί.<CM>
Καὶ λέγει μοι Τὰ ὕδατα ἃ εἶδες, οὗ ἡ πόρνη κάθηται, λαοὶ καὶ ὄχλοι εἰσὶν καὶ ἔθνη καὶ γλῶσσαι.
καὶ τὰ δέκα κέρατα ἃ εἶδες καὶ τὸ θηρίον, οὗτοι μισήσουσι τὴν πόρνην, καὶ ἠρημωμένην ποιήσουσιν αὐτὴν καὶ <RF>γυμνήν WH Treg NIV ] + ποιήσουσιν αὐτήν RP<Rf>γυμνήν, καὶ τὰς σάρκας αὐτῆς φάγονται, καὶ αὐτὴν κατακαύσουσιν ἐν πυρί
ὁ γὰρ θεὸς ἔδωκεν εἰς τὰς καρδίας αὐτῶν ποιῆσαι τὴν γνώμην αὐτοῦ, καὶ ποιῆσαι <RF>μίαν γνώμην WH Treg NIV ] γνώμην μίαν RP<Rf>μίαν γνώμην καὶ δοῦναι τὴν βασιλείαν αὐτῶν τῷ θηρίῳ, ἄχρι <RF>τελεσθήσονται WH Treg NIV ] τελεσθῶσιν RP<Rf>τελεσθήσονται οἱ λόγοι τοῦ θεοῦ.<CM>
καὶ ἡ γυνὴ ἣν εἶδες ἔστιν ἡ πόλις ἡ μεγάλη ἡ ἔχουσα βασιλείαν ἐπὶ τῶν βασιλέων τῆς γῆς.
Μετὰ ταῦτα εἶδον ἄλλον ἄγγελον καταβαίνοντα ἐκ τοῦ οὐρανοῦ, ἔχοντα ἐξουσίαν μεγάλην, καὶ ἡ γῆ ἐφωτίσθη ἐκ τῆς δόξης αὐτοῦ.
καὶ ἔκραξεν <RF>ἐν WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐν ἰσχυρᾷ φωνῇ λέγων Ἔπεσεν, <RF>ἔπεσεν WH NIV ] – Treg RP<Rf>ἔπεσεν Βαβυλὼν ἡ μεγάλη, καὶ ἐγένετο κατοικητήριον <RF>δαιμονίων WH Treg NIV ] δαιμόνων RP<Rf>δαιμονίων καὶ φυλακὴ παντὸς πνεύματος ἀκαθάρτου καὶ φυλακὴ παντὸς ὀρνέου ἀκαθάρτου <RF>καὶ φυλακὴ παντὸς θηρίου ἀκαθάρτου Holmes NA ] – WH Treg NIV RP<Rf>καὶ φυλακὴ παντὸς θηρίου ἀκαθάρτου καὶ μεμισημένου,
ὅτι ἐκ τοῦ οἴνου τοῦ θυμοῦ τῆς πορνείας αὐτῆς <RF>πέπτωκαν WH Treg RP ] πέπωκαν NIV<Rf>πέπτωκαν πάντα τὰ ἔθνη, καὶ οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς μετ’ αὐτῆς ἐπόρνευσαν, καὶ οἱ ἔμποροι τῆς γῆς ἐκ τῆς δυνάμεως τοῦ στρήνους αὐτῆς ἐπλούτησαν.<CM>
Καὶ ἤκουσα ἄλλην φωνὴν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ λέγουσαν <RF>Ἐξέλθατε WH Treg NIV ] Ἔξελθε RP<Rf>Ἐξέλθατε, <RF>ὁ λαός μου, ἐξ αὐτῆς WH NIV ] ἐξ αὐτῆς ὁ λαός μου Treg RP<Rf>ὁ λαός μου, ἐξ αὐτῆς, ἵνα μὴ συγκοινωνήσητε ταῖς ἁμαρτίαις αὐτῆς, καὶ ἐκ τῶν πληγῶν αὐτῆς ἵνα μὴ λάβητε
ὅτι ἐκολλήθησαν αὐτῆς αἱ ἁμαρτίαι ἄχρι τοῦ οὐρανοῦ, καὶ ἐμνημόνευσεν ὁ θεὸς τὰ ἀδικήματα αὐτῆς.
ἀπόδοτε αὐτῇ ὡς καὶ αὐτὴ ἀπέδωκεν, καὶ <RF>διπλώσατε WH Treg NIV ] + αὐτῇ RP<Rf>διπλώσατε <RF>τὰ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὰ διπλᾶ κατὰ τὰ ἔργα αὐτῆς ἐν τῷ ποτηρίῳ ᾧ ἐκέρασεν κεράσατε αὐτῇ διπλοῦν
ὅσα ἐδόξασεν αὑτὴν καὶ ἐστρηνίασεν, τοσοῦτον δότε αὐτῇ βασανισμὸν καὶ πένθος. ὅτι ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτῆς λέγει ὅτι Κάθημαι βασίλισσα, καὶ χήρα οὐκ εἰμί, καὶ πένθος οὐ μὴ ἴδω.
διὰ τοῦτο ἐν μιᾷ ἡμέρᾳ ἥξουσιν αἱ πληγαὶ αὐτῆς, θάνατος καὶ πένθος καὶ λιμός, καὶ ἐν πυρὶ κατακαυθήσεται ὅτι ἰσχυρὸς κύριος ὁ θεὸς ὁ κρίνας αὐτήν.<CM>
Καὶ κλαύσουσιν καὶ κόψονται ἐπ’ αὐτὴν οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς οἱ μετ’ αὐτῆς πορνεύσαντες καὶ στρηνιάσαντες, ὅταν βλέπωσιν τὸν καπνὸν τῆς πυρώσεως αὐτῆς,
ἀπὸ μακρόθεν ἑστηκότες διὰ τὸν φόβον τοῦ βασανισμοῦ αὐτῆς λέγοντες Οὐαὶ οὐαί, ἡ πόλις ἡ μεγάλη, Βαβυλὼν ἡ πόλις ἡ ἰσχυρά, ὅτι μιᾷ ὥρᾳ ἦλθεν ἡ κρίσις σου.<CM>
Καὶ οἱ ἔμποροι τῆς γῆς <RF>κλαίουσιν καὶ πενθοῦσιν WH Treg NIV ] κλαύσουσιν καὶ πενθήσουσιν RP<Rf>κλαίουσιν καὶ πενθοῦσιν ἐπ’ <RF>αὐτήν WH Treg NIV ] αὐτῇ RP<Rf>αὐτήν, ὅτι τὸν γόμον αὐτῶν οὐδεὶς ἀγοράζει οὐκέτι,
γόμον χρυσοῦ καὶ ἀργύρου καὶ λίθου τιμίου καὶ <RF>μαργαριτῶν WH Treg NIV ] μαργαρίτου RP<Rf>μαργαριτῶν καὶ βυσσίνου καὶ <RF>πορφύρας WH Treg NIV ] πορφυροῦ RP<Rf>πορφύρας καὶ σιρικοῦ καὶ κοκκίνου, καὶ πᾶν ξύλον θύϊνον καὶ πᾶν σκεῦος ἐλεφάντινον καὶ πᾶν σκεῦος ἐκ ξύλου τιμιωτάτου καὶ χαλκοῦ καὶ σιδήρου καὶ μαρμάρου,
καὶ κιννάμωμον <RF>καὶ ἄμωμον WH Treg NIV ] – RP<Rf>καὶ ἄμωμον καὶ θυμιάματα καὶ μύρον καὶ λίβανον καὶ οἶνον καὶ ἔλαιον καὶ σεμίδαλιν καὶ σῖτον καὶ <RF>κτήνη καὶ πρόβατα WH Treg NIV ] πρόβατα καὶ κτήνη RP<Rf>κτήνη καὶ πρόβατα, καὶ ἵππων καὶ ῥεδῶν καὶ σωμάτων, καὶ ψυχὰς ἀνθρώπων.
καὶ ἡ ὀπώρα <RF>σου τῆς … ψυχῆς WH Treg NIV ] τῆς … ψυχῆς σου RP<Rf>σου τῆς ἐπιθυμίας τῆς ψυχῆς ἀπῆλθεν ἀπὸ σοῦ, καὶ πάντα τὰ λιπαρὰ καὶ τὰ λαμπρὰ ἀπώλετο ἀπὸ σοῦ, καὶ <RF>οὐκέτι WH NIV RP ] – Treg<Rf>οὐκέτι <RF>οὐ μὴ αὐτὰ εὑρήσουσιν WH Treg NIV ] αὐτὰ οὐ μὴ εὕρῃς RP<Rf>οὐ μὴ αὐτὰ εὑρήσουσιν.
οἱ ἔμποροι τούτων, οἱ πλουτήσαντες ἀπ’ αὐτῆς, ἀπὸ μακρόθεν στήσονται διὰ τὸν φόβον τοῦ βασανισμοῦ αὐτῆς κλαίοντες καὶ πενθοῦντες,
<RF>λέγοντες WH Treg NIV ] καὶ λέγοντες RP<Rf>λέγοντες Οὐαὶ οὐαί, ἡ πόλις ἡ μεγάλη, ἡ περιβεβλημένη βύσσινον καὶ πορφυροῦν καὶ κόκκινον καὶ <RF>κεχρυσωμένη Treg RP ] + ἐν WH NIV<Rf>κεχρυσωμένη χρυσίῳ καὶ λίθῳ τιμίῳ καὶ <RF>μαργαρίτῃ WH Treg NIV ] μαργαρίταις RP<Rf>μαργαρίτῃ,
ὅτι μιᾷ ὥρᾳ ἠρημώθη ὁ τοσοῦτος πλοῦτος.<CM><PF>Καὶ πᾶς κυβερνήτης καὶ πᾶς ὁ ἐπὶ τόπον πλέων, καὶ ναῦται καὶ ὅσοι τὴν θάλασσαν ἐργάζονται, ἀπὸ μακρόθεν ἔστησαν
καὶ <RF>ἔκραξαν WH ] ἔκραζον Treg NIV RP<Rf>ἔκραξαν βλέποντες τὸν καπνὸν τῆς πυρώσεως αὐτῆς λέγοντες Τίς ὁμοία τῇ πόλει τῇ μεγάλῃ;
καὶ ἔβαλον χοῦν ἐπὶ τὰς κεφαλὰς αὐτῶν καὶ <RF>ἔκραξαν WH ] ἔκραζον Treg NIV RP<Rf>ἔκραξαν κλαίοντες καὶ <RF>πενθοῦντες WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>πενθοῦντες λέγοντες Οὐαὶ οὐαί, ἡ πόλις ἡ μεγάλη, ἐν ᾗ ἐπλούτησαν πάντες οἱ ἔχοντες τὰ πλοῖα ἐν τῇ θαλάσσῃ ἐκ τῆς τιμιότητος αὐτῆς, ὅτι μιᾷ ὥρᾳ ἠρημώθη.<CM>
Εὐφραίνου ἐπ’ αὐτῇ, οὐρανέ, καὶ οἱ ἅγιοι καὶ οἱ ἀπόστολοι καὶ οἱ προφῆται, ὅτι ἔκρινεν ὁ θεὸς τὸ κρίμα ὑμῶν ἐξ αὐτῆς.<CM>
Καὶ ἦρεν εἷς ἄγγελος ἰσχυρὸς λίθον ὡς <RF>μύλινον WH NIV ] μύλον Treg RP<Rf>μύλινον μέγαν, καὶ ἔβαλεν εἰς τὴν θάλασσαν λέγων Οὕτως ὁρμήματι βληθήσεται Βαβυλὼν ἡ μεγάλη πόλις, καὶ οὐ μὴ εὑρεθῇ ἔτι.
καὶ φωνὴ κιθαρῳδῶν καὶ μουσικῶν καὶ αὐλητῶν καὶ σαλπιστῶν οὐ μὴ ἀκουσθῇ ἐν σοὶ ἔτι, καὶ πᾶς τεχνίτης πάσης τέχνης οὐ μὴ εὑρεθῇ ἐν σοὶ ἔτι, καὶ φωνὴ μύλου οὐ μὴ ἀκουσθῇ ἐν σοὶ ἔτι,
καὶ φῶς λύχνου οὐ μὴ φάνῃ ἐν σοὶ ἔτι, καὶ φωνὴ νυμφίου καὶ νύμφης οὐ μὴ ἀκουσθῇ ἐν σοὶ ἔτι ὅτι οἱ ἔμποροί σου ἦσαν οἱ μεγιστᾶνες τῆς γῆς, ὅτι ἐν τῇ φαρμακείᾳ σου ἐπλανήθησαν πάντα τὰ ἔθνη,
καὶ ἐν αὐτῇ <RF>αἷμα WH Treg NIV ] αἵματα RP<Rf>αἷμα προφητῶν καὶ ἁγίων εὑρέθη καὶ πάντων τῶν ἐσφαγμένων ἐπὶ τῆς γῆς.<CM>
Μετὰ ταῦτα ἤκουσα ὡς φωνὴν μεγάλην ὄχλου πολλοῦ ἐν τῷ οὐρανῷ λεγόντων Ἁλληλουϊά ἡ σωτηρία καὶ ἡ <RF>δόξα καὶ ἡ δύναμις WH Treg NIV ] δύναμις καὶ ἡ δόξα RP<Rf>δόξα καὶ ἡ δύναμις τοῦ θεοῦ ἡμῶν,
ὅτι ἀληθιναὶ καὶ δίκαιαι αἱ κρίσεις αὐτοῦ ὅτι ἔκρινεν τὴν πόρνην τὴν μεγάλην ἥτις <RF>ἔφθειρεν WH Treg NIV ] διέφθειρεν RP<Rf>ἔφθειρεν τὴν γῆν ἐν τῇ πορνείᾳ αὐτῆς, καὶ ἐξεδίκησεν τὸ αἷμα τῶν δούλων αὐτοῦ ἐκ χειρὸς αὐτῆς.
καὶ δεύτερον <RF>εἴρηκαν WH Treg NIV ] εἴρηκεν RP<Rf>εἴρηκαν Ἁλληλουϊά καὶ ὁ καπνὸς αὐτῆς ἀναβαίνει εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων.
καὶ ἔπεσαν οἱ πρεσβύτεροι οἱ εἴκοσι τέσσαρες καὶ τὰ τέσσαρα ζῷα, καὶ προσεκύνησαν τῷ θεῷ τῷ καθημένῳ ἐπὶ <RF>τῷ θρόνῳ WH Treg NIV ] τοῦ θρόνου RP<Rf>τῷ θρόνῳ λέγοντες Ἀμήν, Ἁλληλουϊά.<CM>
Καὶ φωνὴ ἀπὸ τοῦ θρόνου ἐξῆλθεν λέγουσα Αἰνεῖτε <RF>τῷ θεῷ WH Treg NIV ] τὸν θεὸν RP<Rf>τῷ θεῷ ἡμῶν, πάντες οἱ δοῦλοι αὐτοῦ, <RF>καὶ Treg NIV RP ] – WH<Rf>καὶ οἱ φοβούμενοι αὐτόν, οἱ μικροὶ καὶ οἱ μεγάλοι.
καὶ ἤκουσα ὡς φωνὴν ὄχλου πολλοῦ καὶ ὡς φωνὴν ὑδάτων πολλῶν καὶ ὡς φωνὴν βροντῶν ἰσχυρῶν, <RF>λεγόντων WH Treg NIV ] λέγοντες RP<Rf>λεγόντων Ἁλληλουϊά, ὅτι ἐβασίλευσεν κύριος, ὁ <RF>θεός Holmes WHmarg ] + ἡμῶν WH Treg NIV RP<Rf>θεός, ὁ παντοκράτωρ.
χαίρωμεν καὶ <RF>ἀγαλλιῶμεν WH Treg NIV ] ἀγαλλιώμεθα RP<Rf>ἀγαλλιῶμεν, καὶ <RF>δώσομεν WH ] δώσωμεν NIV; δῶμεν Treg RP<Rf>δώσομεν τὴν δόξαν αὐτῷ, ὅτι ἦλθεν ὁ γάμος τοῦ ἀρνίου, καὶ ἡ γυνὴ αὐτοῦ ἡτοίμασεν ἑαυτήν,
καὶ ἐδόθη αὐτῇ ἵνα περιβάληται βύσσινον <RF>λαμπρὸν WH Treg NIV ] + καὶ RP<Rf>λαμπρὸν καθαρόν, τὸ γὰρ βύσσινον τὰ δικαιώματα τῶν ἁγίων ἐστίν.<CM>
Καὶ λέγει μοι Γράψον Μακάριοι οἱ εἰς τὸ δεῖπνον τοῦ γάμου τοῦ ἀρνίου κεκλημένοι. καὶ λέγει μοι Οὗτοι οἱ λόγοι ἀληθινοὶ τοῦ θεοῦ εἰσιν.
καὶ ἔπεσα ἔμπροσθεν τῶν ποδῶν αὐτοῦ προσκυνῆσαι αὐτῷ. καὶ λέγει μοι Ὅρα μή σύνδουλός σού εἰμι καὶ τῶν ἀδελφῶν σου τῶν ἐχόντων τὴν μαρτυρίαν Ἰησοῦ τῷ θεῷ προσκύνησον ἡ γὰρ <RF>μαρτυρία WH Treg NIV ] + τοῦ RP<Rf>μαρτυρία Ἰησοῦ ἐστιν τὸ πνεῦμα τῆς προφητείας.<CM>
Καὶ εἶδον τὸν οὐρανὸν ἠνεῳγμένον, καὶ ἰδοὺ ἵππος λευκός, καὶ ὁ καθήμενος ἐπ’ αὐτὸν <RF>πιστὸς καλούμενος WH Treg ] καλούμενος πιστὸς NIV RP<Rf>πιστὸς καλούμενος καὶ ἀληθινός, καὶ ἐν δικαιοσύνῃ κρίνει καὶ πολεμεῖ.
οἱ δὲ ὀφθαλμοὶ <RF>αὐτοῦ WH Treg RP ] + ὡς NIV<Rf>αὐτοῦ φλὸξ πυρός, καὶ ἐπὶ τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ διαδήματα πολλά, <RF>ἔχων WH Treg NIV ] + ὀνόματα γεγραμμένα καὶ RP<Rf>ἔχων ὄνομα γεγραμμένον ὃ οὐδεὶς οἶδεν εἰ μὴ αὐτός,
καὶ περιβεβλημένος ἱμάτιον <RF>βεβαμμένον Treg NIV RP ] ῤεραντισμένον WH<Rf>βεβαμμένον αἵματι, καὶ <RF>κέκληται WH Treg NIV ] καλεῖται RP<Rf>κέκληται τὸ ὄνομα αὐτοῦ ὁ Λόγος τοῦ Θεοῦ.
καὶ τὰ στρατεύματα <RF>τὰ WH NIV RP ] – Treg<Rf>τὰ ἐν τῷ οὐρανῷ ἠκολούθει αὐτῷ ἐφ’ ἵπποις λευκοῖς, ἐνδεδυμένοι βύσσινον λευκὸν καθαρόν.
καὶ ἐκ τοῦ στόματος αὐτοῦ ἐκπορεύεται <RF>ῥομφαία WH Treg NIV ] + δίστομος RP<Rf>ῥομφαία ὀξεῖα, ἵνα ἐν αὐτῇ πατάξῃ τὰ ἔθνη, καὶ αὐτὸς ποιμανεῖ αὐτοὺς ἐν ῥάβδῳ σιδηρᾷ καὶ αὐτὸς πατεῖ τὴν ληνὸν τοῦ οἴνου τοῦ θυμοῦ τῆς ὀργῆς τοῦ θεοῦ τοῦ παντοκράτορος.
καὶ ἔχει ἐπὶ τὸ ἱμάτιον καὶ ἐπὶ τὸν μηρὸν αὐτοῦ ὄνομα γεγραμμένον Βασιλεὺς βασιλέων καὶ κύριος κυρίων.<CM>
Καὶ εἶδον <RF>ἕνα WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἕνα ἄγγελον ἑστῶτα ἐν τῷ ἡλίῳ, καὶ <RF>ἔκραξεν Treg RP ] + ἐν WH NIV<Rf>ἔκραξεν φωνῇ μεγάλῃ λέγων πᾶσι τοῖς ὀρνέοις τοῖς πετομένοις ἐν μεσουρανήματι Δεῦτε συνάχθητε εἰς τὸ δεῖπνον τὸ μέγα τοῦ θεοῦ,
ἵνα φάγητε σάρκας βασιλέων καὶ σάρκας χιλιάρχων καὶ σάρκας ἰσχυρῶν καὶ σάρκας ἵππων καὶ τῶν καθημένων ἐπ’ <RF>αὐτῶν NIV RP ] αὐτούς WH Treg<Rf>αὐτῶν, καὶ σάρκας πάντων ἐλευθέρων τε καὶ δούλων καὶ μικρῶν <RF>καὶ WH Treg NIV ] τε καὶ RP<Rf>καὶ μεγάλων.
καὶ εἶδον τὸ θηρίον καὶ τοὺς βασιλεῖς τῆς γῆς καὶ τὰ στρατεύματα αὐτῶν συνηγμένα ποιῆσαι <RF>τὸν WH Treg NIV ] – RP<Rf>τὸν πόλεμον μετὰ τοῦ καθημένου ἐπὶ τοῦ ἵππου καὶ μετὰ τοῦ στρατεύματος αὐτοῦ.
καὶ ἐπιάσθη τὸ θηρίον καὶ <RF>μετ᾽ αὐτοῦ ὁ WH Treg NIV ] ὁ μετ᾽ αὐτοῦ RP<Rf>μετ’ αὐτοῦ ὁ ψευδοπροφήτης ὁ ποιήσας τὰ σημεῖα ἐνώπιον αὐτοῦ, ἐν οἷς ἐπλάνησεν τοὺς λαβόντας τὸ χάραγμα τοῦ θηρίου καὶ τοὺς προσκυνοῦντας τῇ εἰκόνι αὐτοῦ ζῶντες ἐβλήθησαν οἱ δύο εἰς τὴν λίμνην τοῦ πυρὸς <RF>τῆς καιομένης WH Treg NIV ] τὴν καιομένην RP<Rf>τῆς καιομένης ἐν θείῳ.
καὶ οἱ λοιποὶ ἀπεκτάνθησαν ἐν τῇ ῥομφαίᾳ τοῦ καθημένου ἐπὶ τοῦ ἵππου τῇ ἐξελθούσῃ ἐκ τοῦ στόματος αὐτοῦ, καὶ πάντα τὰ ὄρνεα ἐχορτάσθησαν ἐκ τῶν σαρκῶν αὐτῶν.<CM>
Καὶ εἶδον ἄγγελον καταβαίνοντα ἐκ τοῦ οὐρανοῦ, ἔχοντα τὴν κλεῖν τῆς ἀβύσσου καὶ ἅλυσιν μεγάλην ἐπὶ τὴν χεῖρα αὐτοῦ.
καὶ ἐκράτησεν τὸν δράκοντα, <RF>ὁ ὄφις ὁ ἀρχαῖος WH Treg NIV ] τὸν ὄφιν τὸν ἀρχαῖον RP<Rf>ὁ ὄφις ὁ ἀρχαῖος, ὅς ἐστιν Διάβολος καὶ ὁ <RF>Σατανᾶς WH Treg NIV ] + ὁ πλανῶν τὴν οἰκουμένην ὅλην RP<Rf>Σατανᾶς, καὶ ἔδησεν αὐτὸν χίλια ἔτη,
καὶ ἔβαλεν αὐτὸν εἰς τὴν ἄβυσσον, καὶ ἔκλεισεν καὶ ἐσφράγισεν ἐπάνω αὐτοῦ, ἵνα μὴ <RF>πλανήσῃ WH Treg NIV ] πλανᾷ RP<Rf>πλανήσῃ ἔτι τὰ ἔθνη, ἄχρι τελεσθῇ τὰ χίλια ἔτη <RF>μετὰ WH Treg NIV ] καὶ μετὰ RP<Rf>μετὰ ταῦτα δεῖ <RF>λυθῆναι αὐτὸν WH NIV ] αὐτὸν λυθῆναι Treg RP<Rf>λυθῆναι αὐτὸν μικρὸν χρόνον.<CM>
Καὶ εἶδον θρόνους, καὶ ἐκάθισαν ἐπ’ αὐτούς, καὶ κρίμα ἐδόθη αὐτοῖς, καὶ τὰς ψυχὰς τῶν πεπελεκισμένων διὰ τὴν μαρτυρίαν Ἰησοῦ καὶ διὰ τὸν λόγον τοῦ θεοῦ, καὶ οἵτινες οὐ προσεκύνησαν τὸ θηρίον οὐδὲ τὴν εἰκόνα αὐτοῦ καὶ οὐκ ἔλαβον τὸ χάραγμα ἐπὶ τὸ μέτωπον καὶ ἐπὶ τὴν χεῖρα αὐτῶν καὶ ἔζησαν καὶ ἐβασίλευσαν μετὰ τοῦ χριστοῦ <RF>χίλια WH Treg NIV ] τὰ χίλια RP<Rf>χίλια ἔτη.
<RF>οἱ WH NIV ] Καί οἱ Treg RP<Rf>οἱ λοιποὶ τῶν νεκρῶν οὐκ ἔζησαν ἄχρι τελεσθῇ τὰ χίλια ἔτη. αὕτη ἡ ἀνάστασις ἡ πρώτη.
μακάριος καὶ ἅγιος ὁ ἔχων μέρος ἐν τῇ ἀναστάσει τῇ πρώτῃ ἐπὶ τούτων ὁ δεύτερος θάνατος οὐκ ἔχει ἐξουσίαν, ἀλλ’ ἔσονται ἱερεῖς τοῦ θεοῦ καὶ τοῦ χριστοῦ, καὶ βασιλεύσουσιν μετ’ αὐτοῦ <RF>χίλια RP ] τὰ χίλια WH Treg NIV<Rf>χίλια ἔτη.<CM>
Καὶ ὅταν τελεσθῇ τὰ χίλια ἔτη, λυθήσεται ὁ Σατανᾶς ἐκ τῆς φυλακῆς αὐτοῦ,
καὶ ἐξελεύσεται πλανῆσαι τὰ ἔθνη τὰ ἐν ταῖς τέσσαρσι γωνίαις τῆς γῆς, τὸν Γὼγ <RF>καὶ WH NIV ] + τὸν Treg RP<Rf>καὶ Μαγώγ, συναγαγεῖν αὐτοὺς εἰς τὸν πόλεμον, ὧν ὁ ἀριθμὸς <RF>αὐτῶν WH Treg NIV ] – RP<Rf>αὐτῶν ὡς ἡ ἄμμος τῆς θαλάσσης.
καὶ ἀνέβησαν ἐπὶ τὸ πλάτος τῆς γῆς, καὶ <RF>ἐκύκλευσαν WH NIV ] ἐκύκλωσαν Treg RP<Rf>ἐκύκλευσαν τὴν παρεμβολὴν τῶν ἁγίων καὶ τὴν πόλιν τὴν ἠγαπημένην. καὶ κατέβη πῦρ <RF>ἐκ τοῦ οὐρανοῦ WH NIV ] ἀπὸ τοῦ θεοῦ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ Treg; ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἀπὸ τοῦ θεοῦ RP<Rf>ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καὶ κατέφαγεν αὐτούς
καὶ ὁ διάβολος ὁ πλανῶν αὐτοὺς ἐβλήθη εἰς τὴν λίμνην τοῦ πυρὸς καὶ θείου, ὅπου καὶ τὸ θηρίον καὶ ὁ ψευδοπροφήτης, καὶ βασανισθήσονται ἡμέρας καὶ νυκτὸς εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων.<CM>
Καὶ εἶδον θρόνον μέγαν λευκὸν καὶ τὸν καθήμενον <RF>ἐπ’ αὐτοῦ WH ] ἐπ’ αὐτόν NIV RP; ἐπάνω αὐτοῦ Treg<Rf>ἐπ’ αὐτοῦ, οὗ ἀπὸ <RF>τοῦ WH Treg NIV ] – RP<Rf>τοῦ προσώπου ἔφυγεν ἡ γῆ καὶ ὁ οὐρανός, καὶ τόπος οὐχ εὑρέθη αὐτοῖς.
καὶ εἶδον τοὺς νεκρούς, τοὺς μεγάλους καὶ τοὺς μικρούς, ἑστῶτας ἐνώπιον τοῦ θρόνου, καὶ βιβλία ἠνοίχθησαν καὶ ἄλλο βιβλίον ἠνοίχθη, ὅ ἐστιν τῆς ζωῆς καὶ ἐκρίθησαν οἱ νεκροὶ ἐκ τῶν γεγραμμένων ἐν τοῖς βιβλίοις κατὰ τὰ ἔργα αὐτῶν.
καὶ ἔδωκεν ἡ θάλασσα τοὺς νεκροὺς τοὺς ἐν αὐτῇ, καὶ ὁ θάνατος καὶ ὁ ᾅδης ἔδωκαν τοὺς νεκροὺς τοὺς ἐν αὐτοῖς, καὶ ἐκρίθησαν ἕκαστος κατὰ τὰ ἔργα αὐτῶν.
καὶ ὁ θάνατος καὶ ὁ ᾅδης ἐβλήθησαν εἰς τὴν λίμνην τοῦ πυρός. οὗτος ὁ <RF>θάνατος ὁ δεύτερός WH NIV RP ] δεύτερός θάνατος Treg<Rf>θάνατος ὁ δεύτερός ἐστιν, ἡ λίμνη τοῦ πυρός.
καὶ εἴ τις οὐχ εὑρέθη ἐν <RF>τῇ βίβλῳ WH Treg NIV ] τῷ βιβλίῳ RP<Rf>τῇ βίβλῳ τῆς ζωῆς γεγραμμένος, ἐβλήθη εἰς τὴν λίμνην τοῦ πυρός.<CM>
Καὶ εἶδον οὐρανὸν καινὸν καὶ γῆν καινήν ὁ γὰρ πρῶτος οὐρανὸς καὶ ἡ πρώτη γῆ ἀπῆλθαν, καὶ ἡ θάλασσα οὐκ ἔστιν ἔτι.
καὶ τὴν πόλιν τὴν ἁγίαν Ἰερουσαλὴμ καινὴν εἶδον καταβαίνουσαν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἀπὸ τοῦ θεοῦ, ἡτοιμασμένην ὡς νύμφην κεκοσμημένην τῷ ἀνδρὶ αὐτῆς.
καὶ ἤκουσα φωνῆς μεγάλης ἐκ τοῦ <RF>θρόνου WH NIV ] οὐρανοῦ Treg RP<Rf>θρόνου λεγούσης Ἰδοὺ ἡ σκηνὴ τοῦ θεοῦ μετὰ τῶν ἀνθρώπων, καὶ σκηνώσει μετ’ αὐτῶν, καὶ αὐτοὶ <RF>λαοὶ WH Treg NIV ] λαὸς RP<Rf>λαοὶ αὐτοῦ ἔσονται, καὶ αὐτὸς ὁ θεὸς <RF>μετ’ αὐτῶν ἔσται WH Treg ] ἔσται μετ’ αὐτῶν RP; μετ’ αὐτῶν ἔσται αὐτῶν θεός NIV<Rf>μετ’ αὐτῶν ἔσται,
καὶ ἐξαλείψει πᾶν δάκρυον <RF>ἐκ WH Treg NIV ] ἀπὸ RP<Rf>ἐκ τῶν ὀφθαλμῶν αὐτῶν, καὶ ὁ θάνατος οὐκ ἔσται ἔτι οὔτε πένθος οὔτε κραυγὴ οὔτε πόνος οὐκ ἔσται <RF>ἔτι. WH ] ἔτι, ὅτι Treg NIV RP<Rf>ἔτι. τὰ πρῶτα ἀπῆλθαν.<CM>
Καὶ εἶπεν ὁ καθήμενος ἐπὶ τῷ θρόνῳ Ἰδοὺ <RF>καινὰ ποιῶ πάντα WH Treg NIV ] πάντα καινὰ ποιῶ RP<Rf>καινὰ ποιῶ πάντα. καὶ <RF>λέγει WH NIV ] + μοι Treg RP<Rf>λέγει Γράψον, ὅτι οὗτοι οἱ λόγοι <RF>πιστοὶ καὶ ἀληθινοί WH Treg NIV ] ἀληθινοὶ καὶ πιστοί RP<Rf>πιστοὶ καὶ ἀληθινοί εἰσιν.
καὶ εἶπέν μοι <RF>Γέγοναν, ἐγὼ WH ] Γέγοναν ἐγώ εἰμι Treg NIV; Γέγονα RP<Rf>Γέγοναν. ἐγὼ τὸ Ἄλφα καὶ τὸ Ὦ, ἡ ἀρχὴ καὶ τὸ τέλος. ἐγὼ τῷ διψῶντι δώσω ἐκ τῆς πηγῆς τοῦ ὕδατος τῆς ζωῆς δωρεάν.
ὁ νικῶν κληρονομήσει ταῦτα, καὶ ἔσομαι αὐτῷ θεὸς καὶ αὐτὸς ἔσται μοι υἱός.
τοῖς δὲ δειλοῖς καὶ <RF>ἀπίστοις WH Treg NIV ] + καὶ ἁμαρτωλοῖς RP<Rf>ἀπίστοις καὶ ἐβδελυγμένοις καὶ φονεῦσι καὶ πόρνοις καὶ φαρμάκοις καὶ εἰδωλολάτραις καὶ πᾶσι τοῖς ψευδέσιν τὸ μέρος αὐτῶν ἐν τῇ λίμνῃ τῇ καιομένῃ πυρὶ καὶ θείῳ, ὅ ἐστιν ὁ θάνατος ὁ δεύτερος.<CM>
Καὶ ἦλθεν εἷς ἐκ τῶν ἑπτὰ ἀγγέλων τῶν ἐχόντων τὰς ἑπτὰ φιάλας, <RF>τῶν γεμόντων WH Treg NIV ] γεμούσας RP<Rf>τῶν γεμόντων τῶν ἑπτὰ πληγῶν τῶν ἐσχάτων, καὶ ἐλάλησεν μετ’ ἐμοῦ λέγων Δεῦρο, δείξω σοι τὴν <RF>νύμφην τὴν γυναῖκα WH Treg NIV ] γυναῖκα τὴν νύμφην RP<Rf>νύμφην τὴν γυναῖκα τοῦ ἀρνίου.
καὶ ἀπήνεγκέν με ἐν πνεύματι ἐπὶ ὄρος μέγα καὶ ὑψηλόν, καὶ ἔδειξέν μοι τὴν <RF>πόλιν WH Treg NIV ] + τὴν μεγάλην RP<Rf>πόλιν τὴν ἁγίαν Ἰερουσαλὴμ καταβαίνουσαν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἀπὸ τοῦ θεοῦ,
ἔχουσαν τὴν δόξαν τοῦ θεοῦ ὁ φωστὴρ αὐτῆς ὅμοιος λίθῳ τιμιωτάτῳ, ὡς λίθῳ ἰάσπιδι κρυσταλλίζοντι
ἔχουσα τεῖχος μέγα καὶ ὑψηλόν, ἔχουσα πυλῶνας δώδεκα, καὶ ἐπὶ <RF>τοῖς πυλῶσιν WH NIV RP ] τοὺς πυλῶνας Treg<Rf>τοῖς πυλῶσιν ἀγγέλους δώδεκα, καὶ ὀνόματα ἐπιγεγραμμένα ἅ <RF>ἐστιν WH ] + τὰ ὀνόματα Treg NIV; + ὀνόματα RP<Rf>ἐστιν τῶν δώδεκα <RF>φυλῶν WH Treg NIV ] + τῶν RP<Rf>φυλῶν υἱῶν Ἰσραήλ
ἀπὸ <RF>ἀνατολῆς WH Treg NIV ] ἀνατολῶν RP<Rf>ἀνατολῆς πυλῶνες τρεῖς, καὶ ἀπὸ βορρᾶ πυλῶνες τρεῖς, καὶ ἀπὸ νότου πυλῶνες τρεῖς, καὶ ἀπὸ δυσμῶν πυλῶνες τρεῖς
καὶ τὸ τεῖχος τῆς πόλεως <RF>ἔχων WH Treg NIV ] ἔχον RP<Rf>ἔχων θεμελίους δώδεκα, καὶ ἐπ’ αὐτῶν δώδεκα ὀνόματα τῶν δώδεκα ἀποστόλων τοῦ ἀρνίου.<CM>
Καὶ ὁ λαλῶν μετ’ ἐμοῦ εἶχεν μέτρον κάλαμον χρυσοῦν, ἵνα μετρήσῃ τὴν πόλιν καὶ τοὺς πυλῶνας αὐτῆς καὶ τὸ τεῖχος αὐτῆς.
καὶ ἡ πόλις τετράγωνος κεῖται, καὶ τὸ μῆκος αὐτῆς <RF>ὅσον WH Treg RP ] + καὶ NIV<Rf>ὅσον τὸ πλάτος. καὶ ἐμέτρησεν τὴν πόλιν τῷ καλάμῳ ἐπὶ <RF>σταδίους Treg RP ] σταδίων WH NIV<Rf>σταδίους δώδεκα <RF>χιλιάδων WH Treg NIV ] + δώδεκα RP<Rf>χιλιάδων τὸ μῆκος καὶ τὸ πλάτος καὶ τὸ ὕψος αὐτῆς ἴσα ἐστίν.
καὶ ἐμέτρησεν τὸ τεῖχος αὐτῆς ἑκατὸν τεσσεράκοντα τεσσάρων πηχῶν, μέτρον ἀνθρώπου, ὅ ἐστιν ἀγγέλου.
<RF>καὶ WH NIV ] + ἦν Treg RP<Rf>καὶ ἡ ἐνδώμησις τοῦ τείχους αὐτῆς ἴασπις, καὶ ἡ πόλις χρυσίον καθαρὸν ὅμοιον ὑάλῳ καθαρῷ
<RF>οἱ WH NIV RP] καὶ οἱ Treg<Rf>οἱ θεμέλιοι τοῦ τείχους τῆς πόλεως παντὶ λίθῳ τιμίῳ κεκοσμημένοι ὁ θεμέλιος ὁ πρῶτος ἴασπις, ὁ δεύτερος σάπφιρος, ὁ τρίτος χαλκηδών, ὁ τέταρτος σμάραγδος,
ὁ πέμπτος σαρδόνυξ, ὁ ἕκτος σάρδιον, ὁ ἕβδομος χρυσόλιθος, ὁ ὄγδοος βήρυλλος, ὁ ἔνατος τοπάζιον, ὁ δέκατος χρυσόπρασος, ὁ ἑνδέκατος ὑάκινθος, ὁ δωδέκατος ἀμέθυστος
καὶ οἱ δώδεκα πυλῶνες δώδεκα μαργαρῖται, ἀνὰ εἷς ἕκαστος τῶν πυλώνων ἦν ἐξ ἑνὸς μαργαρίτου καὶ ἡ πλατεῖα τῆς πόλεως χρυσίον καθαρὸν ὡς ὕαλος διαυγής.<CM>
Καὶ ναὸν οὐκ εἶδον ἐν αὐτῇ, ὁ γὰρ κύριος, ὁ θεός, ὁ παντοκράτωρ, ναὸς αὐτῆς ἐστιν, καὶ τὸ ἀρνίον.
καὶ ἡ πόλις οὐ χρείαν ἔχει τοῦ ἡλίου οὐδὲ τῆς σελήνης, ἵνα φαίνωσιν αὐτῇ, ἡ γὰρ δόξα τοῦ θεοῦ ἐφώτισεν αὐτήν, καὶ ὁ λύχνος αὐτῆς τὸ ἀρνίον.
καὶ περιπατήσουσιν τὰ ἔθνη διὰ τοῦ φωτὸς αὐτῆς καὶ οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς φέρουσιν <RF>τὴν δόξαν αὐτῶν WH Treg NIV ] αὐτῷ δόξαν καὶ τιμὴν τῶν ἐθνῶν RP<Rf>τὴν δόξαν αὐτῶν εἰς αὐτήν
καὶ οἱ πυλῶνες αὐτῆς οὐ μὴ κλεισθῶσιν ἡμέρας, νὺξ γὰρ οὐκ ἔσται ἐκεῖ,
καὶ οἴσουσιν τὴν δόξαν καὶ τὴν τιμὴν τῶν ἐθνῶν εἰς αὐτήν.
καὶ οὐ μὴ εἰσέλθῃ εἰς αὐτὴν πᾶν κοινὸν καὶ <RF>ποιῶν Holmes WHmarg ] ὁ ποιῶν WH Treg NIV; ποιοῦν RP<Rf>ποιῶν βδέλυγμα καὶ ψεῦδος, εἰ μὴ οἱ γεγραμμένοι ἐν τῷ βιβλίῳ τῆς ζωῆς τοῦ ἀρνίου.<CM>
Καὶ ἔδειξέν μοι <RF>ποταμὸν WH Treg NIV ] + καθαρὸν RP<Rf>ποταμὸν ὕδατος ζωῆς λαμπρὸν ὡς κρύσταλλον, ἐκπορευόμενον ἐκ τοῦ θρόνου τοῦ θεοῦ καὶ τοῦ ἀρνίου
ἐν μέσῳ τῆς πλατείας αὐτῆς καὶ τοῦ ποταμοῦ ἐντεῦθεν καὶ ἐκεῖθεν ξύλον ζωῆς ποιοῦν καρποὺς δώδεκα, κατὰ μῆνα ἕκαστον <RF>ἀποδιδοῦν WH NIV ] ἀποδιδοὺς Treg RP<Rf>ἀποδιδοῦν τὸν καρπὸν αὐτοῦ, καὶ τὰ φύλλα τοῦ ξύλου εἰς θεραπείαν τῶν ἐθνῶν.
καὶ πᾶν κατάθεμα οὐκ ἔσται ἔτι. καὶ ὁ θρόνος τοῦ θεοῦ καὶ τοῦ ἀρνίου ἐν αὐτῇ ἔσται, καὶ οἱ δοῦλοι αὐτοῦ λατρεύσουσιν αὐτῷ,
καὶ ὄψονται τὸ πρόσωπον αὐτοῦ, καὶ τὸ ὄνομα αὐτοῦ ἐπὶ τῶν μετώπων αὐτῶν.
καὶ νὺξ οὐκ ἔσται <RF>ἔτι WH Treg NIV ] ἐκει RP<Rf>ἔτι, καὶ <RF>οὐκ ἔχουσιν χρείαν WH Treg NIV ] χρείαν οὐκ ἔχουσιν RP<Rf>οὐκ ἔχουσιν χρείαν <RF>φωτὸς WH Treg NIV ] – RP<Rf>φωτὸς λύχνου καὶ <RF>φῶς WH ] φωτὸς Treg NIV RP<Rf>φῶς ἡλίου, ὅτι κύριος ὁ θεὸς φωτίσει <RF>ἐπ᾽ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ἐπ’ αὐτούς, καὶ βασιλεύσουσιν εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων.<CM>
Καὶ <RF>εἶπέν WH Treg NIV ] λέγει RP<Rf>εἶπέν μοι Οὗτοι οἱ λόγοι πιστοὶ καὶ ἀληθινοί, καὶ <RF>ὁ WH Treg NIV ] – RP<Rf>ὁ κύριος, ὁ θεὸς τῶν πνευμάτων τῶν προφητῶν, ἀπέστειλεν τὸν ἄγγελον αὐτοῦ δεῖξαι τοῖς δούλοις αὐτοῦ ἃ δεῖ γενέσθαι ἐν τάχει
καὶ ἰδοὺ ἔρχομαι ταχύ μακάριος ὁ τηρῶν τοὺς λόγους τῆς προφητείας τοῦ βιβλίου τούτου.<CM>
Κἀγὼ Ἰωάννης ὁ ἀκούων καὶ βλέπων ταῦτα. καὶ ὅτε ἤκουσα καὶ ἔβλεψα, ἔπεσα προσκυνῆσαι ἔμπροσθεν τῶν ποδῶν τοῦ ἀγγέλου τοῦ δεικνύοντός μοι ταῦτα.
καὶ λέγει μοι Ὅρα μή σύνδουλός σού εἰμι καὶ τῶν ἀδελφῶν σου τῶν προφητῶν καὶ τῶν τηρούντων τοὺς λόγους τοῦ βιβλίου τούτου τῷ θεῷ προσκύνησον.<CM>
Καὶ λέγει μοι Μὴ σφραγίσῃς τοὺς λόγους τῆς προφητείας τοῦ βιβλίου τούτου, ὁ καιρὸς γὰρ ἐγγύς ἐστιν.
ὁ ἀδικῶν ἀδικησάτω ἔτι, καὶ ὁ ῥυπαρὸς <RF>ῥυπαρευθήτω RP ] ῥυπανθήτω WH Treg NIV<Rf>ῥυπαρευθήτω ἔτι, καὶ ὁ δίκαιος δικαιοσύνην ποιησάτω ἔτι, καὶ ὁ ἅγιος ἁγιασθήτω ἔτι.<CM>
Ἰδοὺ ἔρχομαι ταχύ, καὶ ὁ μισθός μου μετ’ ἐμοῦ, ἀποδοῦναι ἑκάστῳ ὡς τὸ ἔργον <RF>ἐστὶν WH Treg NIV ] ἔσται RP<Rf>ἐστὶν αὐτοῦ.
ἐγὼ τὸ Ἄλφα καὶ τὸ Ὦ, ὁ πρῶτος καὶ ὁ ἔσχατος, <RF>ἡ WH NIV RP ] – Treg<Rf>ἡ ἀρχὴ καὶ <RF>τὸ WH NIV RP ] – Treg<Rf>τὸ τέλος.<CM>
Μακάριοι οἱ <RF>πλύνοντες τὰς στολὰς αὐτῶν WH Treg NIV ] ποιοῦντες τὰς ἐντολὰς αὐτοῦ RP<Rf>πλύνοντες τὰς στολὰς αὐτῶν, ἵνα ἔσται ἡ ἐξουσία αὐτῶν ἐπὶ τὸ ξύλον τῆς ζωῆς καὶ τοῖς πυλῶσιν εἰσέλθωσιν εἰς τὴν πόλιν.
ἔξω οἱ κύνες καὶ οἱ φάρμακοι καὶ οἱ πόρνοι καὶ οἱ φονεῖς καὶ οἱ εἰδωλολάτραι καὶ πᾶς φιλῶν καὶ ποιῶν ψεῦδος.<CM>
Ἐγὼ Ἰησοῦς ἔπεμψα τὸν ἄγγελόν μου μαρτυρῆσαι ὑμῖν ταῦτα ἐπὶ ταῖς ἐκκλησίαις. ἐγώ εἰμι ἡ ῥίζα καὶ τὸ γένος Δαυίδ, ὁ ἀστὴρ ὁ λαμπρός, ὁ πρωϊνός.
καὶ τὸ πνεῦμα καὶ ἡ νύμφη λέγουσιν Ἔρχου καὶ ὁ ἀκούων εἰπάτω Ἔρχου καὶ ὁ διψῶν ἐρχέσθω, ὁ θέλων λαβέτω ὕδωρ ζωῆς δωρεάν.<CM>
Μαρτυρῶ ἐγὼ παντὶ τῷ ἀκούοντι τοὺς λόγους τῆς προφητείας τοῦ βιβλίου τούτου ἐάν τις ἐπιθῇ ἐπ’ αὐτά, <RF>ἐπιθήσει WH Treg NIV ] ἐπιθήσαι RP<Rf>ἐπιθήσει ὁ θεὸς ἐπ’ αὐτὸν τὰς πληγὰς τὰς γεγραμμένας ἐν τῷ βιβλίῳ τούτῳ
καὶ ἐάν τις ἀφέλῃ ἀπὸ τῶν λόγων τοῦ βιβλίου τῆς προφητείας ταύτης, <RF>ἀφελεῖ WH Treg NIV ] ἀφέλοι RP<Rf>ἀφελεῖ ὁ θεὸς τὸ μέρος αὐτοῦ ἀπὸ τοῦ ξύλου τῆς ζωῆς καὶ ἐκ τῆς πόλεως τῆς ἁγίας, τῶν γεγραμμένων ἐν τῷ βιβλίῳ τούτῳ.<CM>
Λέγει ὁ μαρτυρῶν ταῦτα Ναί ἔρχομαι ταχύ. Ἀμήν <RF>ἔρχου WH Treg NIV ] Ναί ἔρχου RP<Rf>ἔρχου, κύριε Ἰησοῦ.<CM>
Ἡ χάρις τοῦ κυρίου <RF>Ἰησοῦ Treg NIV ] + Χριστοῦ WH RP<Rf>Ἰησοῦ μετὰ <RF>πάντων Holmes NA ] τῶν ἁγίων WH Treg; τῶν ἁγίων. ἀμήν NIV; πάντων τῶν ἁγίων. Ἀμήν RP<Rf>πάντων.



id=b186
status=Published
lang=grc
nbe.font.standard=1
font=Gentium,GentiumAlt,TITUS Cyberbit Basic,Vusillys,Cardo,Georgia Greek,Galatia SIL,Galilee Unicode Gk,@Code2000,Palatino Linotype,Athena Unicode,Athena
short.title=Greek SBLGNT
title=SBL Greek New Testament
description=SBL Greek New Testament
keywords=Greek,SBLGNT,GNT
version.major=1
version.minor=6
version.date=2010-11-29
publish.date=2010-11-29
publisher=http://sblgnt.com
source=http://www.sbl-site.org
creator=Wm 4 Costas Stergiou (root@theword.gr)
about={\rtf1\adeflang1025\ansi\ansicpg1252\uc1\adeff31507\deff0\stshfdbch31506\stshfloch31506\stshfhich31506\stshfbi31507\deflang1033\deflangfe1033\themelang1033\themelangfe0\themelangcs0{\fonttbl{\f0\fbidi \froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02020603050405020304}Times New Roman;}{\f1\fbidi \fswiss\fcharset0\fprq2{\*\panose 020b0604020202020204}Arial;}\
{\f4\fbidi \fswiss\fcharset0\fprq2{\*\panose 020b0604020202020204}Helvetica;}{\f34\fbidi \froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02040503050406030204}Cambria Math;}{\f37\fbidi \fswiss\fcharset0\fprq2{\*\panose 020f0502020204030204}Calibri;}\
{\f38\fbidi \fswiss\fcharset0\fprq2{\*\panose 00000000000000000000}Tahoma;}{\f39\fbidi \fnil\fcharset0\fprq2{\*\panose 02000503060000020004}Gentium;}{\f40\fbidi \froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02020600000000000000}Cardo;}\
{\flomajor\f31500\fbidi \froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02020603050405020304}Times New Roman;}{\fdbmajor\f31501\fbidi \froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02020603050405020304}Times New Roman;}\
{\fhimajor\f31502\fbidi \froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02040503050406030204}Cambria;}{\fbimajor\f31503\fbidi \froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02020603050405020304}Times New Roman;}\
{\flominor\f31504\fbidi \froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02020603050405020304}Times New Roman;}{\fdbminor\f31505\fbidi \froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02020603050405020304}Times New Roman;}\
{\fhiminor\f31506\fbidi \fswiss\fcharset0\fprq2{\*\panose 020f0502020204030204}Calibri;}{\fbiminor\f31507\fbidi \froman\fcharset0\fprq2{\*\panose 02020603050405020304}Times New Roman;}{\f41\fbidi \froman\fcharset238\fprq2 Times New Roman CE;}\
{\f42\fbidi \froman\fcharset204\fprq2 Times New Roman Cyr;}{\f44\fbidi \froman\fcharset161\fprq2 Times New Roman Greek;}{\f45\fbidi \froman\fcharset162\fprq2 Times New Roman Tur;}{\f46\fbidi \froman\fcharset177\fprq2 Times New Roman (Hebrew);}\
{\f47\fbidi \froman\fcharset178\fprq2 Times New Roman (Arabic);}{\f48\fbidi \froman\fcharset186\fprq2 Times New Roman Baltic;}{\f49\fbidi \froman\fcharset163\fprq2 Times New Roman (Vietnamese);}{\f51\fbidi \fswiss\fcharset238\fprq2 Arial CE;}\
{\f52\fbidi \fswiss\fcharset204\fprq2 Arial Cyr;}{\f54\fbidi \fswiss\fcharset161\fprq2 Arial Greek;}{\f55\fbidi \fswiss\fcharset162\fprq2 Arial Tur;}{\f56\fbidi \fswiss\fcharset177\fprq2 Arial (Hebrew);}\
{\f57\fbidi \fswiss\fcharset178\fprq2 Arial (Arabic);}{\f58\fbidi \fswiss\fcharset186\fprq2 Arial Baltic;}{\f59\fbidi \fswiss\fcharset163\fprq2 Arial (Vietnamese);}{\f81\fbidi \fswiss\fcharset238\fprq2 Helvetica CE;}\
{\f82\fbidi \fswiss\fcharset204\fprq2 Helvetica Cyr;}{\f84\fbidi \fswiss\fcharset161\fprq2 Helvetica Greek;}{\f85\fbidi \fswiss\fcharset162\fprq2 Helvetica Tur;}{\f86\fbidi \fswiss\fcharset177\fprq2 Helvetica (Hebrew);}\
{\f87\fbidi \fswiss\fcharset178\fprq2 Helvetica (Arabic);}{\f88\fbidi \fswiss\fcharset186\fprq2 Helvetica Baltic;}{\f89\fbidi \fswiss\fcharset163\fprq2 Helvetica (Vietnamese);}{\f381\fbidi \froman\fcharset238\fprq2 Cambria Math CE;}\
{\f382\fbidi \froman\fcharset204\fprq2 Cambria Math Cyr;}{\f384\fbidi \froman\fcharset161\fprq2 Cambria Math Greek;}{\f385\fbidi \froman\fcharset162\fprq2 Cambria Math Tur;}{\f388\fbidi \froman\fcharset186\fprq2 Cambria Math Baltic;}\
{\f389\fbidi \froman\fcharset163\fprq2 Cambria Math (Vietnamese);}{\f411\fbidi \fswiss\fcharset238\fprq2 Calibri CE;}{\f412\fbidi \fswiss\fcharset204\fprq2 Calibri Cyr;}{\f414\fbidi \fswiss\fcharset161\fprq2 Calibri Greek;}\
{\f415\fbidi \fswiss\fcharset162\fprq2 Calibri Tur;}{\f418\fbidi \fswiss\fcharset186\fprq2 Calibri Baltic;}{\f419\fbidi \fswiss\fcharset163\fprq2 Calibri (Vietnamese);}{\f421\fbidi \fswiss\fcharset238\fprq2 Tahoma CE;}\
{\f422\fbidi \fswiss\fcharset204\fprq2 Tahoma Cyr;}{\f424\fbidi \fswiss\fcharset161\fprq2 Tahoma Greek;}{\f425\fbidi \fswiss\fcharset162\fprq2 Tahoma Tur;}{\f426\fbidi \fswiss\fcharset177\fprq2 Tahoma (Hebrew);}\
{\f427\fbidi \fswiss\fcharset178\fprq2 Tahoma (Arabic);}{\f428\fbidi \fswiss\fcharset186\fprq2 Tahoma Baltic;}{\f429\fbidi \fswiss\fcharset163\fprq2 Tahoma (Vietnamese);}{\f430\fbidi \fswiss\fcharset222\fprq2 Tahoma (Thai);}\
{\f431\fbidi \fnil\fcharset238\fprq2 Gentium CE;}{\f434\fbidi \fnil\fcharset161\fprq2 Gentium Greek;}{\f435\fbidi \fnil\fcharset162\fprq2 Gentium Tur;}{\f441\fbidi \froman\fcharset238\fprq2 Cardo CE;}{\f444\fbidi \froman\fcharset161\fprq2 Cardo Greek;}\
{\f445\fbidi \froman\fcharset162\fprq2 Cardo Tur;}{\f446\fbidi \froman\fcharset177\fprq2 Cardo (Hebrew);}{\f448\fbidi \froman\fcharset186\fprq2 Cardo Baltic;}{\flomajor\f31508\fbidi \froman\fcharset238\fprq2 Times New Roman CE;}\
{\flomajor\f31509\fbidi \froman\fcharset204\fprq2 Times New Roman Cyr;}{\flomajor\f31511\fbidi \froman\fcharset161\fprq2 Times New Roman Greek;}{\flomajor\f31512\fbidi \froman\fcharset162\fprq2 Times New Roman Tur;}\
{\flomajor\f31513\fbidi \froman\fcharset177\fprq2 Times New Roman (Hebrew);}{\flomajor\f31514\fbidi \froman\fcharset178\fprq2 Times New Roman (Arabic);}{\flomajor\f31515\fbidi \froman\fcharset186\fprq2 Times New Roman Baltic;}\
{\flomajor\f31516\fbidi \froman\fcharset163\fprq2 Times New Roman (Vietnamese);}{\fdbmajor\f31518\fbidi \froman\fcharset238\fprq2 Times New Roman CE;}{\fdbmajor\f31519\fbidi \froman\fcharset204\fprq2 Times New Roman Cyr;}\
{\fdbmajor\f31521\fbidi \froman\fcharset161\fprq2 Times New Roman Greek;}{\fdbmajor\f31522\fbidi \froman\fcharset162\fprq2 Times New Roman Tur;}{\fdbmajor\f31523\fbidi \froman\fcharset177\fprq2 Times New Roman (Hebrew);}\
{\fdbmajor\f31524\fbidi \froman\fcharset178\fprq2 Times New Roman (Arabic);}{\fdbmajor\f31525\fbidi \froman\fcharset186\fprq2 Times New Roman Baltic;}{\fdbmajor\f31526\fbidi \froman\fcharset163\fprq2 Times New Roman (Vietnamese);}\
{\fhimajor\f31528\fbidi \froman\fcharset238\fprq2 Cambria CE;}{\fhimajor\f31529\fbidi \froman\fcharset204\fprq2 Cambria Cyr;}{\fhimajor\f31531\fbidi \froman\fcharset161\fprq2 Cambria Greek;}{\fhimajor\f31532\fbidi \froman\fcharset162\fprq2 Cambria Tur;}\
{\fhimajor\f31535\fbidi \froman\fcharset186\fprq2 Cambria Baltic;}{\fhimajor\f31536\fbidi \froman\fcharset163\fprq2 Cambria (Vietnamese);}{\fbimajor\f31538\fbidi \froman\fcharset238\fprq2 Times New Roman CE;}\
{\fbimajor\f31539\fbidi \froman\fcharset204\fprq2 Times New Roman Cyr;}{\fbimajor\f31541\fbidi \froman\fcharset161\fprq2 Times New Roman Greek;}{\fbimajor\f31542\fbidi \froman\fcharset162\fprq2 Times New Roman Tur;}\
{\fbimajor\f31543\fbidi \froman\fcharset177\fprq2 Times New Roman (Hebrew);}{\fbimajor\f31544\fbidi \froman\fcharset178\fprq2 Times New Roman (Arabic);}{\fbimajor\f31545\fbidi \froman\fcharset186\fprq2 Times New Roman Baltic;}\
{\fbimajor\f31546\fbidi \froman\fcharset163\fprq2 Times New Roman (Vietnamese);}{\flominor\f31548\fbidi \froman\fcharset238\fprq2 Times New Roman CE;}{\flominor\f31549\fbidi \froman\fcharset204\fprq2 Times New Roman Cyr;}\
{\flominor\f31551\fbidi \froman\fcharset161\fprq2 Times New Roman Greek;}{\flominor\f31552\fbidi \froman\fcharset162\fprq2 Times New Roman Tur;}{\flominor\f31553\fbidi \froman\fcharset177\fprq2 Times New Roman (Hebrew);}\
{\flominor\f31554\fbidi \froman\fcharset178\fprq2 Times New Roman (Arabic);}{\flominor\f31555\fbidi \froman\fcharset186\fprq2 Times New Roman Baltic;}{\flominor\f31556\fbidi \froman\fcharset163\fprq2 Times New Roman (Vietnamese);}\
{\fdbminor\f31558\fbidi \froman\fcharset238\fprq2 Times New Roman CE;}{\fdbminor\f31559\fbidi \froman\fcharset204\fprq2 Times New Roman Cyr;}{\fdbminor\f31561\fbidi \froman\fcharset161\fprq2 Times New Roman Greek;}\
{\fdbminor\f31562\fbidi \froman\fcharset162\fprq2 Times New Roman Tur;}{\fdbminor\f31563\fbidi \froman\fcharset177\fprq2 Times New Roman (Hebrew);}{\fdbminor\f31564\fbidi \froman\fcharset178\fprq2 Times New Roman (Arabic);}\
{\fdbminor\f31565\fbidi \froman\fcharset186\fprq2 Times New Roman Baltic;}{\fdbminor\f31566\fbidi \froman\fcharset163\fprq2 Times New Roman (Vietnamese);}{\fhiminor\f31568\fbidi \fswiss\fcharset238\fprq2 Calibri CE;}\
{\fhiminor\f31569\fbidi \fswiss\fcharset204\fprq2 Calibri Cyr;}{\fhiminor\f31571\fbidi \fswiss\fcharset161\fprq2 Calibri Greek;}{\fhiminor\f31572\fbidi \fswiss\fcharset162\fprq2 Calibri Tur;}\
{\fhiminor\f31575\fbidi \fswiss\fcharset186\fprq2 Calibri Baltic;}{\fhiminor\f31576\fbidi \fswiss\fcharset163\fprq2 Calibri (Vietnamese);}{\fbiminor\f31578\fbidi \froman\fcharset238\fprq2 Times New Roman CE;}\
{\fbiminor\f31579\fbidi \froman\fcharset204\fprq2 Times New Roman Cyr;}{\fbiminor\f31581\fbidi \froman\fcharset161\fprq2 Times New Roman Greek;}{\fbiminor\f31582\fbidi \froman\fcharset162\fprq2 Times New Roman Tur;}\
{\fbiminor\f31583\fbidi \froman\fcharset177\fprq2 Times New Roman (Hebrew);}{\fbiminor\f31584\fbidi \froman\fcharset178\fprq2 Times New Roman (Arabic);}{\fbiminor\f31585\fbidi \froman\fcharset186\fprq2 Times New Roman Baltic;}\
{\fbiminor\f31586\fbidi \froman\fcharset163\fprq2 Times New Roman (Vietnamese);}}{\colortbl;\red0\green0\blue0;\red0\green0\blue255;\red0\green255\blue255;\red0\green255\blue0;\red255\green0\blue255;\red255\green0\blue0;\red255\green255\blue0;\
\red255\green255\blue255;\red0\green0\blue128;\red0\green128\blue128;\red0\green128\blue0;\red128\green0\blue128;\red128\green0\blue0;\red128\green128\blue0;\red128\green128\blue128;\red192\green192\blue192;\
\caccentone\ctint255\cshade255\red79\green129\blue189;\caccentone\ctint255\cshade191\red54\green95\blue145;\red255\green255\blue255;\caccentone\ctint63\cshade255\red211\green223\blue238;\red34\green102\blue153;\red0\green45\blue86;\red241\green140\blue35;\
\caccenttwo\ctint255\cshade128\red99\green36\blue35;\caccentone\ctint51\cshade255\red219\green229\blue241;}{\*\defchp \f31506\fs22 }{\*\defpap \ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 }\
\noqfpromote {\stylesheet{\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \
\snext0 \sqformat \spriority0 \styrsid355646 Normal;}{\s1\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel0\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \ab\af0\afs48\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\fs48\lang1033\langfe1033\kerning36\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \sbasedon0 \snext1 \slink15 \sqformat \spriority9 \styrsid4397721 heading 1;}{\
\s2\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel1\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \ab\af0\afs36\alang1025 \ltrch\fcs0 \b\fs36\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \
\sbasedon0 \snext2 \slink16 \sqformat \spriority9 \styrsid4397721 heading 2;}{\s3\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \ab\af0\afs27\alang1025 \
\ltrch\fcs0 \b\fs27\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \sbasedon0 \snext3 \slink17 \sqformat \spriority9 \styrsid4397721 heading 3;}{\
\s4\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \ab\af0\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \b\fs24\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \
\sbasedon0 \snext4 \slink18 \sqformat \spriority9 \styrsid4397721 heading 4;}{\*\cs10 \additive \ssemihidden \sunhideused \spriority1 Default Paragraph Font;}{\*\
\ts11\tsrowd\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tblind0\tblindtype3\tsvertalt\tsbrdrt\tsbrdrl\tsbrdrb\tsbrdrr\tsbrdrdgl\tsbrdrdgr\tsbrdrh\tsbrdrv \ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\
\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \snext11 \ssemihidden \sunhideused Normal Table;}{\*\cs15 \additive \
\rtlch\fcs1 \ab\af0\afs48 \ltrch\fcs0 \b\f0\fs48\kerning36 \sbasedon10 \slink1 \slocked \spriority9 \styrsid4397721 Heading 1 Char;}{\*\cs16 \additive \rtlch\fcs1 \ab\af0\afs36 \ltrch\fcs0 \b\f0\fs36 \
\sbasedon10 \slink2 \slocked \spriority9 \styrsid4397721 Heading 2 Char;}{\*\cs17 \additive \rtlch\fcs1 \ab\af0\afs27 \ltrch\fcs0 \b\f0\fs27 \sbasedon10 \slink3 \slocked \spriority9 \styrsid4397721 Heading 3 Char;}{\*\cs18 \additive \rtlch\fcs1 \
\ab\af0\afs24 \ltrch\fcs0 \b\f0\fs24 \sbasedon10 \slink4 \slocked \spriority9 \styrsid4397721 Heading 4 Char;}{\s19\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \
\af0\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \fs24\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \sbasedon0 \snext19 \ssemihidden \sunhideused \styrsid4397721 Normal (Web);}{\*\cs20 \additive \rtlch\fcs1 \af0 \ltrch\fcs0 \sbasedon10 \spriority0 \styrsid4397721 \
apple-converted-space;}{\*\cs21 \additive \rtlch\fcs1 \ai\af0 \ltrch\fcs0 \i \sbasedon10 \sqformat \spriority20 \styrsid4397721 Emphasis;}{\*\ts22\tsrowd\trbrdrt\brdrs\brdrw10 \trbrdrl\brdrs\brdrw10 \trbrdrb\brdrs\brdrw10 \trbrdrr\brdrs\brdrw10 \trbrdrh\
\brdrs\brdrw10 \trbrdrv\brdrs\brdrw10 \trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tblind0\tblindtype3\tsvertalt\tsbrdrt\tsbrdrl\tsbrdrb\tsbrdrr\tsbrdrdgl\tsbrdrdgr\tsbrdrh\tsbrdrv \
\ql \li0\ri0\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \sbasedon11 \snext22 \spriority59 \styrsid13533167 \
Table Grid;}{\*\cs23 \additive \rtlch\fcs1 \af0 \ltrch\fcs0 \ul\cf2 \sbasedon10 \ssemihidden \sunhideused \styrsid14575183 Hyperlink;}{\*\ts24\tsrowd\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblind0\tblindtype3\tsvertalt\tsbrdrt\tsbrdrl\tsbrdrb\tsbrdrr\tsbrdrdgl\tsbrdrdgr\tsbrdrh\tsbrdrv \
\ql \li0\ri0\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \sbasedon11 \snext24 \spriority60 \styrsid14707212 \
Light Shading Accent 1;}{\*\ts24\tsrowd\tsbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \tsbrdrl\brdrnone \tsbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \tsbrdrr\brdrnone \tsbrdrh\brdrnone \tsbrdrv\brdrnone \sb0\sa0 \rtlch\fcs1 \ab\af31507 \ltrch\fcs0 \b \tscfirstrow \
Light Shading Accent 1;}{\*\ts24\tsrowd\tsbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \tsbrdrl\brdrnone \tsbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \tsbrdrr\brdrnone \tsbrdrh\brdrnone \tsbrdrv\brdrnone \sb0\sa0 \rtlch\fcs1 \ab\af31507 \ltrch\fcs0 \b \tsclastrow \
Light Shading Accent 1;}{\*\ts24\tsrowd \rtlch\fcs1 \ab\af31507 \ltrch\fcs0 \b \tscfirstcol Light Shading Accent 1;}{\*\ts24\tsrowd \rtlch\fcs1 \ab\af31507 \ltrch\fcs0 \b \tsclastcol Light Shading Accent 1;}{\*\
\ts24\tsrowd\tscellcfpat0\tscellcbpat20\tscellpct0\tsbrdrl\brdrnone \tsbrdrr\brdrnone \tsbrdrh\brdrnone \tsbrdrv\brdrnone \rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \tscbandvertodd Light Shading Accent 1;}{\*\
\ts24\tsrowd\tscellcfpat0\tscellcbpat20\tscellpct0\tsbrdrl\brdrnone \tsbrdrr\brdrnone \tsbrdrh\brdrnone \tsbrdrv\brdrnone \rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \tscbandhorzodd Light Shading Accent 1;}{\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \
\sbasedon0 \snext25 \sqformat \spriority0 \styrsid14765457 tw.About._tahoma;}{\s26\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \sbasedon25 \snext25 \sqformat \spriority0 \styrsid4205007 tw.About.subhead2;}{\
\s27\qc \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel0\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs32\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs32\cf22\lang1033\langfe1033\kerning36\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \sbasedon25 \snext27 \sqformat \spriority0 \styrsid4205007 tw.About.Header2;}{\s28\ql \li0\ri0\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 \
\rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \snext28 \sqformat \spriority1 \styrsid5507368 No Spacing;}{\
\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \
\sbasedon25 \snext29 \sqformat \spriority0 \styrsid9119128 tw.About.subhead3;}{\s30\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \
\ltrch\fcs0 \b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \sbasedon26 \snext30 \sqformat \spriority0 \styrsid6562085 tw.About.subhead4;}{\
\s31\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 \
\sbasedon25 \snext31 \sqformat \spriority0 \styrsid355646 tw.About._gentium;}}{\*\pgptbl {\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\
\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\
\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp40\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\
\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp0\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\
\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\
\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\
\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp0\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\
\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}\
{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\
\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp40\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\
\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\
\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li720\ri720\sb100\sa100}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp40\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\
\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri0\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}{\pgp\ipgp21\itap0\li0\ri150\sb0\sa0}}{\*\rsidtbl \rsid215180\rsid355646\rsid422998\rsid870560\rsid1184014\rsid1603863\rsid1712173\rsid2045050\rsid2520439\
\rsid2774389\rsid2884399\rsid4150799\rsid4205007\rsid4397721\rsid4998425\rsid5205641\rsid5507368\rsid5638840\rsid6114450\rsid6233967\rsid6516030\rsid6562085\rsid7160832\rsid7743484\rsid7747073\rsid8651958\rsid8737824\rsid8874363\rsid9045005\rsid9119128\
\rsid9641669\rsid10751749\rsid11299023\rsid11349032\rsid11958566\rsid12592731\rsid13188981\rsid13189614\rsid13533167\rsid13908366\rsid14575183\rsid14707212\rsid14765457\rsid15734557}{\mmathPr\mmathFont34\mbrkBin0\mbrkBinSub0\msmallFrac0\mdispDef1\
\mlMargin0\mrMargin0\mdefJc1\mwrapIndent1440\mintLim0\mnaryLim1}{\info{\title Introduction To The SBLGNT}{\subject SBLGNT}{\author Wm Stevenson}{\keywords SBLGNT,greek,bible,tw}{\doccomm by Michael Holmes\'0ahttp://www.sblgnt.com/about/introduction/}\
{\operator Wm Stevenson}{\creatim\yr2010\mo11\dy15\hr10\min36}{\revtim\yr2010\mo11\dy15\hr10\min36}{\version2}{\edmins1}{\nofpages8}{\nofwords2940}{\nofchars16759}{\*\company theWord}{\nofcharsws19660}{\vern49255}}{\*\xmlnstbl {\xmlns1 http://schemas.micr\
osoft.com/office/word/2003/wordml}}\paperw12240\paperh15840\margl720\margr720\margt720\margb720\gutter0\ltrsect \
\widowctrl\ftnbj\aenddoc\trackmoves0\trackformatting1\donotembedsysfont1\relyonvml0\donotembedlingdata0\grfdocevents0\validatexml1\showplaceholdtext0\ignoremixedcontent0\saveinvalidxml0\showxmlerrors1\noxlattoyen\
\expshrtn\noultrlspc\dntblnsbdb\nospaceforul\formshade\horzdoc\dgmargin\dghspace180\dgvspace180\dghorigin720\dgvorigin720\dghshow1\dgvshow1\
\jexpand\viewkind1\viewscale120\pgbrdrhead\pgbrdrfoot\splytwnine\ftnlytwnine\htmautsp\nolnhtadjtbl\useltbaln\alntblind\lytcalctblwd\lyttblrtgr\lnbrkrule\nobrkwrptbl\snaptogridincell\allowfieldendsel\wrppunct\
\asianbrkrule\rsidroot4397721\newtblstyruls\nogrowautofit\usenormstyforlist\noindnmbrts\felnbrelev\nocxsptable\indrlsweleven\noafcnsttbl\afelev\utinl\hwelev\spltpgpar\notcvasp\notbrkcnstfrctbl\notvatxbx\krnprsnet\cachedcolbal \nouicompat \fet0\
{\*\wgrffmtfilter 2450}\nofeaturethrottle1\ilfomacatclnup0\ltrpar \sectd \ltrsect\linex0\endnhere\sectlinegrid360\sectdefaultcl\sectrsid12592731\sftnbj {\*\pnseclvl1\pnucrm\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxta .}}{\*\pnseclvl2\
\pnucltr\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxta .}}{\*\pnseclvl3\pndec\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxta .}}{\*\pnseclvl4\pnlcltr\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxta )}}{\*\pnseclvl5\pndec\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxtb (}{\pntxta )}}{\*\pnseclvl6\
\pnlcltr\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxtb (}{\pntxta )}}{\*\pnseclvl7\pnlcrm\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxtb (}{\pntxta )}}{\*\pnseclvl8\pnlcltr\pnstart1\pnindent720\pnhang {\pntxtb (}{\pntxta )}}{\*\pnseclvl9\pnlcrm\pnstart1\pnindent720\pnhang \
{\pntxtb (}{\pntxta )}}\pard\plain \ltrpar\s27\qc \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel0\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid4205007 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs32\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs32\cf22\lang1033\langfe1033\kerning36\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 Introduction}{\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid13533167\charrsid14765457  To The SBLGNT}{\rtlch\fcs1 \af38 \
\ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\qc \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid14765457 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 by Michael Holmes}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\qc \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid5205641 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1\afs20 \ltrch\fcs0 \f1\fs20\cf1\insrsid5205641 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri2880\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin2880\lin720\itap0\pararsid8651958 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs18 \ltrch\fcs0 \i\fs18\cf1\insrsid11299023\charrsid9641669 twEditors}{\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \i\cf1\insrsid11299023\charrsid14765457  }{\rtlch\fcs1 \af38\afs18 \
\ltrch\fcs0 \i\fs18\cf1\insrsid11299023\charrsid7160832 Note}{\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \i\cf1\insrsid11299023\charrsid14765457 : \line }{\rtlch\fcs1 \af38\afs14 \ltrch\fcs0 \i\fs14\cf1\insrsid11299023\charrsid11349032 November 2010}{\rtlch\fcs1 \
\af38 \ltrch\fcs0 \i\cf1\insrsid11299023\charrsid14765457 \line }{\rtlch\fcs1 \af38\afs16 \ltrch\fcs0 \i\fs16\insrsid11299023\charrsid9641669 \
The most up-to-date version of this document, which contains popup explanatory information, symbol notation definitions and more, can be found at:\line \tab }{\field\fldedit{\*\fldinst {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid15414880 \
 HYPERLINK "http://www.sblgnt.com/about/introduction/" }}{\fldrslt {\rtlch\fcs1 \af38\afs16 \ltrch\fcs0 \cs23\i\fs16\ul\cf2\insrsid11299023\charrsid9641669 http://www.sblgnt.com/about/introduction/}}}\sectd \ltrsect\
\linex0\endnhere\sectlinegrid360\sectdefaultcl\sectrsid12592731\sftnbj {\rtlch\fcs1 \af38\afs16 \ltrch\fcs0 \i\fs16\insrsid11299023\charrsid9641669  \line \
References in this document which refer to symbol markers, &etc. do not strictly apply to this version as presented in }{\rtlch\fcs1 \af1\afs16 \ltrch\fcs0 \i\fs16\insrsid422998\charrsid9641669 theWord, as the Apparatus is notated via inline footnotes.}{\
\rtlch\fcs1 \af1\afs16 \ltrch\fcs0 \i\fs16\cf1\insrsid422998\charrsid9641669 \
\par }\pard\plain \ltrpar\ql \fi-360\li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\tx1800\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid422998 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid5205641\charrsid14765457 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s26\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid4205007 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 The Text}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b0\insrsid4397721\charrsid14765457 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid4205007 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 \
The SBL Greek New Testament (SBLGNT) is a new edition of the Greek New Testament, established with the help of earlier editions. In particular, four editions of the Greek New Testament were utilized as primary resources in \
the process of establishing the SBLGNT. These editions (and their abbreviations) are:\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid5507368 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid5507368 WH}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid4397721\charrsid14765457 \
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid1603863 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 Brooke Foss Westcot}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid11349032 t and Fenton John Anthony Hort, }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid14765457 The New Testament in the Original Greek}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 , vol. 1:}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid14765457 Text}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 ; vol. 2:}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \
\ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid14765457 Introduction}{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 [and]}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \
\ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid14765457 Appendix}{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid8651958  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 (Cambridge: Macmillan, 18\
81). This justly famous and widely influential nineteenth-century edition of the Greek New Testament was one of the key texts used in the creation of the original Nestle text}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid4397721\charrsid14765457 and was used as the initial basis of comparison in the creation of the United Bible Societies'}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid14765457 \
Greek New Testament}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 .\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid5507368 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid5507368 Treg}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid4397721\charrsid14765457 \
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid1603863 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 Samuel Prideaux Tregelles,}{\rtlch\fcs1 \
\af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid14765457 The Greek New Testament, Edited from Ancient Authorities, with their Various Readings in Full, and the Latin Version of Jerome}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 (London: Bagster; Stewart, 1857\endash 1879). Although the fine editi\
on of Tregelles has been overshadowed by that of his close contemporaries Westcott and Hort, his textual judgments reveal a \'93consistency of view and breadth of appreciation\'94\
 of all the available textual evidence not always as evident in the work of his major nineteenth-century colleagues, who display (to varying degrees) a tendency toward a preoccupation with the latest \'93big discovery\'94\
 (Ephraemi Rescriptus/04 in the case of Lachmann, Sinaiticus/01 in the case of Tischendorf, and Vaticanus/03 in the case of Westcott and Hort).Tregelles offers a discerning alternative perspective alongside Westcott and Hort.\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid5507368 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid5507368 NIV}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid4397721\charrsid14765457 \
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid1603863 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 \
Richard J. Goodrich and Albert L. Lukaszewski,}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid14765457 A Reader\rquote s Greek New Testament}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 (Grand Rapids: Zondervan, 2003). This edition presents the Greek text behind the New International Version}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid4397721\charrsid14765457 as reconstructed by Edward Goodrick and John Kohlenberger III.}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 \
It thus represents the textual choices made by the Committee on Bible Translation, the international group of scholars responsible for the NIV translation. Ac\
cording to its editors, this edition differs from the United Bible Societies/Nestle-Aland editions of the Greek New Testament at 231 places.\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid5507368 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid5507368 RP}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid4397721\charrsid14765457 \
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid1603863 {\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid14765457 \
The New Testament in the Original Greek: Byzantine Textform 2005}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 , compiled and arranged by Maurice A. Robinson a\
nd William G. Pierpont (Southborough, Mass.: Chilton, 2005). This edition offers a text that is a reliable representative of the Byzantine textual tradition.\
\par }\pard\plain \ltrpar\s26\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid5507368 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 Establishing the Text\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid5507368 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 The starting point for the SBLGNT was the edition of Westcott and Hort. Firs\
t, the WH text was modified to match the orthographic standards of the SBLGNT (described below). Next, the modified version was compared to the other three primary editions (Treg, NIV, and RP) in order to identify points of agreement and disagreement betw\
e\
en them. Where all four editions agreed, the text was tentatively accepted as the text of the SBL edition; points of disagreement were marked for further consideration. The editor then worked systematically through the entire text, giving particular atten\
tion to the points of disagreement but examining as well the text where all four editions were in agreement.}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 \
Where there was disagreement among the four editions, the editor determined which variant to print as the text;}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 \
occasionally a reading not found in \
any of the four editions commended itself as the most probable representative of the text and therefore was adopted. Similarly, where all four texts were in agreement, the editor determined whether to accept that reading or to adopt an alternative variant\
 as the text.}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 In this manner, the text of the SBLGNT was established.\
\par A comparison of this new text with the four editions listed above, using as the data base the 6,928 variation units recorded in the accompanying apparatus (described below), reveals the following patterns of agreement and difference:\
\par \ltrrow}\trowd \irow0\irowband-1\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid9641669\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \
\clvertalt\clbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrl\brdrnone \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrnone \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth7578\clshdrawnil \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\s29\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin720\pararsid215180\tscfirstrow\tscfirstcol\yts24 \rtlch\fcs1 \af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \b\insrsid215180\charrsid5507368 Agreements}{\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid7160832  }{\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid215180 &}{\rtlch\fcs1 \
\af38 \ltrch\fcs0 \insrsid7160832  }{\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \b\insrsid215180\charrsid5507368 Disagreements}{\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid215180\charrsid5507368 \cell }\pard\plain \ltrpar\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\
\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \insrsid215180\charrsid14765457 \
\trowd \irow0\irowband-1\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid9641669\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\
\clbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrl\brdrnone \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrnone \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth7578\clshdrawnil \cellx8190\row \ltrrow}\trowd \irow1\irowband0\ltrrow\
\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid9641669\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\
\brdrnone \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrnone \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth7578\clcbpatraw20 \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid5507368\tscfirstcol\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \ab\af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid215180\charrsid14765457 \cell }\pard\plain \ltrpar\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\
\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \insrsid215180\charrsid14765457 \
\trowd \irow1\irowband0\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid9641669\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\
\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrnone \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrnone \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth7578\clcbpatraw20 \cellx8190\row \ltrrow}\trowd \irow2\irowband1\ltrrow\
\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid9641669\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\
\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth288\clshdrawnil \cellx900\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth1350\clshdrawnil \cellx2250\clvertalt\clbrdrt\
\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth990\clshdrawnil \cellx3240\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2610\clshdrawnil \cellx5850\
\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2340\clshdrawnil \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid5507368\tscfirstcol\yts24 \rtlch\fcs1 \ab\af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf1\insrsid8651958\charrsid14765457 \cell }\pard\plain \ltrpar\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid5507368\yts24 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\cf1\insrsid8651958\charrsid2774389 SBL\emdash WH:}{\rtlch\fcs1 \ab\af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid8651958\charrsid2774389 \cell }\pard \ltrpar\
\s25\qr \li43\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin43\pararsid9119128\yts24 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid8651958\charrsid9119128 6,049\cell }\pard \ltrpar\
\s25\qr \li0\ri882\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin882\lin0\pararsid6114450\yts24 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid8651958\charrsid9119128 879}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid8651958\charrsid14765457 \cell }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid8651958\charrsid9119128 \cell }\pard\plain \ltrpar\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \
\af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \insrsid8651958\charrsid14765457 \trowd \irow2\irowband1\ltrrow\
\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid9641669\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\
\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth288\clshdrawnil \cellx900\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth1350\clshdrawnil \cellx2250\clvertalt\clbrdrt\
\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth990\clshdrawnil \cellx3240\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2610\clshdrawnil \cellx5850\
\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2340\clshdrawnil \cellx8190\row \ltrrow}\trowd \irow3\irowband2\ltrrow\
\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid9641669\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\
\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth288\clcbpatraw20 \cellx900\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \
\clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth1350\clcbpatraw20 \cellx2250\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth990\clcbpatraw20 \cellx3240\clvertalt\
\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2610\clcbpatraw20 \cellx5850\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\
\brdrtbl \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2340\clcbpatraw20 \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid5507368\tscfirstcol\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \ab\af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf1\insrsid2774389\charrsid14765457 \cell }\pard\plain \ltrpar\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid5507368\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\cf1\insrsid2774389\charrsid2774389 SBL\emdash Treg:}{\rtlch\fcs1 \ab\af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid2774389\charrsid2774389 \cell }\pard\plain \ltrpar\
\s25\qr \li43\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin43\pararsid9119128\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid2774389\charrsid9119128 5,701\cell }\pard\plain \ltrpar\
\s25\qr \li0\ri882\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin882\lin0\pararsid6114450\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid2774389\charrsid9119128 1,227}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf1\insrsid2774389\charrsid14765457 \cell }\pard\plain \ltrpar\
\s25\qr \li0\ri882\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin882\lin0\pararsid6114450\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid2774389\charrsid9119128 \cell }\pard\plain \ltrpar\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\
\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \insrsid2774389\charrsid14765457 \
\trowd \irow3\irowband2\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid9641669\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\
\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth288\clcbpatraw20 \cellx900\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\
\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth1350\clcbpatraw20 \cellx2250\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \
\clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth990\clcbpatraw20 \cellx3240\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2610\clcbpatraw20 \cellx5850\clvertalt\
\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2340\clcbpatraw20 \cellx8190\row \ltrrow}\trowd \irow4\irowband3\ltrrow\
\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\
\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth288\clshdrawnil \cellx900\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth1350\clshdrawnil \cellx2250\clvertalt\clbrdrt\
\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth990\clshdrawnil \cellx3240\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2610\clshdrawnil \cellx5850\
\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2340\clshdrawnil \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid5507368\tscfirstcol\yts24 \rtlch\fcs1 \ab\af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf1\insrsid2774389\charrsid14765457 \cell }\pard\plain \ltrpar\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid5507368\yts24 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\cf1\insrsid2774389\charrsid2774389 SBL\emdash NIV:}{\rtlch\fcs1 \ab\af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid2774389\charrsid2774389 \cell }\pard \ltrpar\
\s25\qr \li43\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin43\pararsid9119128\yts24 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid2774389\charrsid9119128 6,312\cell }\pard \ltrpar\
\s25\qr \li0\ri882\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin882\lin0\pararsid6114450\yts24 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid2774389\charrsid9119128 616}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\cf1\insrsid2774389\charrsid14765457 \cell }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid2774389\charrsid9119128 \cell }\pard\plain \ltrpar\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \
\af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \insrsid2774389\charrsid14765457 \trowd \irow4\irowband3\ltrrow\
\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\
\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth288\clshdrawnil \cellx900\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth1350\clshdrawnil \cellx2250\clvertalt\clbrdrt\
\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth990\clshdrawnil \cellx3240\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2610\clshdrawnil \cellx5850\
\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2340\clshdrawnil \cellx8190\row \ltrrow}\trowd \irow5\irowband4\lastrow \ltrrow\
\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\
\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth288\clcbpatraw20 \cellx900\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \
\clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth1350\clcbpatraw20 \cellx2250\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth990\clcbpatraw20 \cellx3240\clvertalt\
\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2610\clcbpatraw20 \cellx5850\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\
\brdrtbl \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2340\clcbpatraw20 \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid5507368\tscfirstcol\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \ab\af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf1\insrsid2774389\charrsid14765457 \cell }\pard\plain \ltrpar\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid5507368\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\cf1\insrsid2774389\charrsid2774389 SBL\emdash RP:}{\rtlch\fcs1 \ab\af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid2774389\charrsid2774389 \cell }\pard\plain \ltrpar\
\s25\qr \li43\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin43\pararsid9119128\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid2774389\charrsid9119128 969\cell }\pard\plain \ltrpar\
\s25\qr \li0\ri882\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin882\lin0\pararsid6114450\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid2774389\charrsid9119128 5,959}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf1\insrsid2774389\charrsid14765457 \cell }\pard\plain \ltrpar\
\s25\qr \li0\ri882\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin882\lin0\pararsid6114450\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \cf24\insrsid2774389\charrsid9119128 \cell }\pard\plain \ltrpar\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\
\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \insrsid2774389\charrsid14765457 \
\trowd \irow5\irowband4\lastrow \ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \
\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth288\clcbpatraw20 \cellx900\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\
\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth1350\clcbpatraw20 \cellx2250\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \
\clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth990\clcbpatraw20 \cellx3240\clvertalt\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2610\clcbpatraw20 \cellx5850\clvertalt\
\clbrdrt\brdrtbl \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrtbl \clbrdrr\brdrtbl \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth2340\clcbpatraw20 \cellx8190\row }\pard\plain \ltrpar\
\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \
\af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 Also interesting is a comparison of agreements of the SBLGNT with one of the four editions against the other three and, vice versa, SBLGNT and the other three against the one:}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid4397721 \
\par \ltrrow}\trowd \irow0\irowband-1\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrl\brdrnone \
\clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrnone \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth7578\clshdrawnil \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\s29\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin720\pararsid215180\tscfirstrow\tscfirstcol\yts24 \rtlch\fcs1 \af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4205007\charrsid5507368 Comparison of Agreements\cell }\pard\plain \ltrpar\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\
\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \insrsid4205007\charrsid5507368 \
\trowd \irow0\irowband-1\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrl\brdrnone \
\clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrnone \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth7578\clshdrawnil \cellx8190\row \ltrrow}\trowd \irow1\irowband0\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrl\brdrnone \
\clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrnone \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth7578\clcbpatraw20 \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\qc \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid2884399\tscfirstcol\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \ab\af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid2884399\charrsid14765457 \cell }\pard\plain \ltrpar\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\
\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \insrsid2884399\charrsid14765457 \
\trowd \irow1\irowband0\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrl\brdrnone \
\clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrnone \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth7578\clcbpatraw20 \cellx8190\row \ltrrow}\trowd \irow2\irowband1\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \
\clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3060\clshdrawnil \cellx3672\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth439\clshdrawnil \cellx4111\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \
\clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth263\clshdrawnil \cellx4374\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3078\clshdrawnil \cellx7452\clvertalt\clbrdrt\
\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth738\clshdrawnil \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid4397721\tscfirstcol\yts24 \rtlch\fcs1 \ab\af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 SBL + WH vs. Treg NIV RP:\cell }\pard\plain \ltrpar\
\qr \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid9119128\yts24 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\
\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf24\insrsid4150799\charrsid9119128 98\cell }\pard \ltrpar\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid4397721\yts24 {\rtlch\fcs1 \
\af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 \cell }{\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \b\f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 SBL + Treg NIV RP vs. WH:\cell }\pard \ltrpar\
\qr \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid9119128\yts24 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf24\insrsid4150799\charrsid9119128 366\cell }\pard\plain \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \
\insrsid2884399\charrsid14765457 \trowd \irow2\irowband1\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \
\clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3060\clshdrawnil \cellx3672\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth439\clshdrawnil \cellx4111\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \
\clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth263\clshdrawnil \cellx4374\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3078\clshdrawnil \cellx7452\clvertalt\clbrdrt\
\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth738\clshdrawnil \cellx8190\row \ltrrow}\trowd \irow3\irowband2\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrnone \clbrdrb\brdrnone \
\clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3060\clcbpatraw20 \cellx3672\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \
\clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth439\clcbpatraw20 \cellx4111\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth263\clcbpatraw20 \cellx4374\clvertalt\
\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3078\clcbpatraw20 \cellx7452\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\
\brdrnone \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth738\clcbpatraw20 \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid4397721\tscfirstcol\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \ab\af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 SBL + Treg vs. WH NIV RP:\cell }\pard\plain \ltrpar\
\qr \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid9119128\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf24\insrsid4150799\charrsid9119128 28\cell }\pard\plain \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid4397721\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 \cell }\pard\plain \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid4397721\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \b\f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 SBL + WH NIV RP vs. Treg:\cell }\pard\plain \ltrpar\
\qr \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid9119128\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf24\insrsid4150799\charrsid9119128 151\cell }\pard\plain \ltrpar\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\
\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \insrsid2884399\charrsid14765457 \
\trowd \irow3\irowband2\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrnone \clbrdrb\brdrnone \
\clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3060\clcbpatraw20 \cellx3672\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \
\clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth439\clcbpatraw20 \cellx4111\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth263\clcbpatraw20 \cellx4374\clvertalt\
\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3078\clcbpatraw20 \cellx7452\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\
\brdrnone \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth738\clcbpatraw20 \cellx8190\row \ltrrow}\trowd \irow4\irowband3\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \
\clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3060\clshdrawnil \cellx3672\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth439\clshdrawnil \cellx4111\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \
\clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth263\clshdrawnil \cellx4374\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3078\clshdrawnil \cellx7452\clvertalt\clbrdrt\
\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth738\clshdrawnil \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid4397721\tscfirstcol\yts24 \rtlch\fcs1 \ab\af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 SBL + NIV vs. WH Treg RP:\cell }\pard\plain \ltrpar\
\qr \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid9119128\yts24 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\
\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf24\insrsid4150799\charrsid9119128 59\cell }\pard \ltrpar\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid4397721\yts24 {\rtlch\fcs1 \
\af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 \cell }{\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \b\f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 SBL + WH Treg RP vs. NIV:\cell }\pard \ltrpar\
\qr \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid9119128\yts24 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf24\insrsid4150799\charrsid9119128 103\cell }\pard\plain \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \
\insrsid4150799\charrsid14765457 \trowd \irow4\irowband3\ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \
\clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3060\clshdrawnil \cellx3672\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth439\clshdrawnil \cellx4111\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \
\clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth263\clshdrawnil \cellx4374\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3078\clshdrawnil \cellx7452\clvertalt\clbrdrt\
\brdrnone \clbrdrl\brdrtbl \clbrdrb\brdrnone \clbrdrr\brdrtbl \cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth738\clshdrawnil \cellx8190\row \ltrrow}\trowd \irow5\irowband4\lastrow \ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\
\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\
\brdrnone \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3060\clcbpatraw20 \cellx3672\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\
\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth439\clcbpatraw20 \cellx4111\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \
\clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth263\clcbpatraw20 \cellx4374\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3078\clcbpatraw20 \
\cellx7452\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrnone \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth738\clcbpatraw20 \cellx8190\pard\plain \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid4397721\tscfirstcol\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \ab\af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 SBL + RP vs. WH Treg NIV:\cell }\pard\plain \ltrpar\
\qr \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid9119128\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf24\insrsid4150799\charrsid9119128 66\cell }\pard\plain \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid4397721\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 \cell }\pard\plain \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid4397721\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \b\f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 SBL + WH Treg NIV vs. RP:\cell }\pard\plain \ltrpar\
\qr \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\pararsid9119128\tscbandhorzodd\yts24 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\cf18\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf24\insrsid4150799\charrsid9119128 4,876\cell }\pard\plain \ltrpar\ql \li0\ri0\sa200\sl276\slmult1\
\widctlpar\intbl\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af31507 \ltrch\fcs0 \insrsid2884399\charrsid14765457 \
\trowd \irow5\irowband4\lastrow \ltrrow\ts24\trgaph108\trleft612\trbrdrt\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \trbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \
\trftsWidth1\trftsWidthB3\trpaddl108\trpaddr108\trpaddfl3\trpaddft3\trpaddfb3\trpaddfr3\tscbandsh1\tscbandsv1\tblrsid6516030\tbllkhdrrows\tbllkhdrcols\tbllknocolband\tblind720\tblindtype3 \clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrnone \clbrdrb\
\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3060\clcbpatraw20 \cellx3672\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \
\clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth439\clcbpatraw20 \cellx4111\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth263\clcbpatraw20 \
\cellx4374\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth3078\clcbpatraw20 \cellx7452\clvertalt\clbrdrt\brdrnone \clbrdrl\
\brdrs\brdrw10\brdrcf25 \clbrdrb\brdrs\brdrw20\brdrcf17 \clbrdrr\brdrnone \clcbpat20\cltxlrtb\clftsWidth3\clwWidth738\clcbpatraw20 \cellx8190\row }\pard \ltrpar\
\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid4397721 {\rtlch\fcs1 \af38\afs20 \ltrch\fcs0 \f38\fs20\cf1\insrsid4150799\charrsid14765457 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s26\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 Orthography and Related Matters\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 The orthography of this edition (including accents and breathings) follows that of the Bauer-Danker-Arndt-Gingrich lexicon (BDAG).}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid14765457 \
This includes both text and apparatus: entries in the apparatus generally have been conformed to the orthography of BDAG regardless of the spelling of the source edition.\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 With regard to elision (e.g., }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid4998425 \u7936\'3f\'eb\'eb\u700\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
 for }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid4998425 \u7936\'3f\'eb\'eb\'dc}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 ), crasis (e.g., }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid4998425 \'ea\u7936\
\'3f\'e3\'fe}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721  for }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f424\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'e1\u8054\'3f }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid4998425 \u7952\'3f\'e3\'fe}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f424\insrsid4397721\charrsid4397721 ), movable \'ed\
, and the interchange between first aorist and second aorist verb endings, the text of Westcott and Hort has been followed. As in the case of orthography, this guideline generally applies to the apparatus as well as the text.}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Capitalization\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid1603863 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Capitalization follows the pattern of the third edition of}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \
\ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid4397721 The Apostolic Fathers: Greek Texts and English Translations}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 ,}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid4397721\charrsid4397721 which capitalizes (1) the first word of a paragraph; (2) the first word of direct speech; and (3) proper nouns.}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
Occasionally capitalization in a variant reading in the apparatus may follow that of the source edition.\
\par }\pard\plain \ltrpar\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Verse Division\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid1603863 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 The verse divisions follow those of the Nestle-Aland/United Bible Societies Greek texts throughout.}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Differences between editions have not been recorded.\
\par }\pard\plain \ltrpar\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Punctuation\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid1603863 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
Punctuation generally follows that of Westcott and Hort. Regular exceptions include instances where a textual decision or the adoption of NRSV paragraphing required a corresponding change in punctuation. Where Westcott and Hort employed two\
 consecutive punctuation marks (such as a comma following or preceding a dash; see 1 Tim 1:5, 2:7), these have been reduced to a single mark. A high point has been added before direct speech if no other punctuation is present. Occasionally other changes h\
ave been made as required by context.\
\par }\pard\plain \ltrpar\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Paragraphing\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid1603863 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
Paragraphing generally follows the pattern of the NRSV. Conflicts between NRSV paragraphing and Westcott and Hort punctuation have been resolved on a contextual basis.\
\par }\pard\plain \ltrpar\s26\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Symbols Used in the Text\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid870560\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 [}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid7160832  }{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 ]}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid7160832   }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 The enclosed text is doubtful.\
\par }\pard\plain \ltrpar\s26\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 The Apparatus\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid7160832 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1\afs18 \ltrch\fcs0 \i\fs18\cf1\insrsid7160832\charrsid7160832 twEditors Note:}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \i\cf1\insrsid7160832\charrsid9119128  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\i\cf1\insrsid7160832 \line }{\rtlch\fcs1 \af1\afs16 \ltrch\fcs0 \i\fs16\cf1\insrsid7160832\charrsid7160832 Visit }{\field\fldedit{\*\fldinst {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid15414880  HYPERLINK "http://www.sblgnt.com/about/introduction/" }\
}{\fldrslt {\rtlch\fcs1 \af1\afs16 \ltrch\fcs0 \cs23\i\f1\fs16\ul\cf2\insrsid7160832\charrsid7160832 http://www.sblgnt.com/about/introduction/}}}\sectd \ltrsect\linex0\endnhere\sectlinegrid360\sectdefaultcl\sectrsid12592731\sftnbj {\rtlch\fcs1 \af1\afs16 \
\ltrch\fcs0 \i\fs16\insrsid7160832\charrsid7160832  for a live view of the symbols used by SBL in their editions. The symbols, et.al. do not strictly apply to this version as presented in theWord, as the Apparatus is notated via inline footnotes.}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \i\cf1\insrsid7160832\charrsid9119128 \
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
The textual apparatus provides information about a wide range of textual variants.}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 It records all differences between the text of the SBLGNT and \
the texts of WH, Treg, NIV, RP, and NA except for those differences that fall in the category of "orthography and related matters" (discussed above).}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid4397721\charrsid4397721 That is, the apparatus does not take note of differences that are solely a matter of orthographic variatio}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f424\insrsid4397721\charrsid4397721 n or that involve only elision, crasis, movable \
\'ed, interchange between first and second aorist verb endings, and the like; it does record all other differences between the SBL text and the texts of the five other editions just listed.}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
\
\par The four primary editions (WH Treg NIV RP) are cited for every variation unit (of which there are 6,928).}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
NA is cited only when it differs from NIV. Occasionally a marginal reading of WH or Treg or the text of another edition is cited, usually in support of a reading adopted b\
y the editor that is not found in any of the four primary editions, but sometimes in other circumstances as well.\
\par In each note, the reading of the text is always presented first, in bold, followed by its supporting evidence; the variant reading(s) and supp\
orting evidence follow. Because the different editions use single brackets ([ ]) in the text in different ways, the apparatus does not record details regarding an edition\rquote s use of brackets in its text.\
\par }\pard\plain \ltrpar\s26\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Symbols Used in the Notes\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 \bullet \
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Separates multiple variation units within a verse.\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 ]\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Separates the reading of the text (and its support) from variant readings.\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 ;\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Separates multiple variants within a single variation unit.\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 +\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 The following text is added by the listed witness(es).\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 -\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 The indicated text is omitted by the listed witness(es).\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 [[ ]]\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
Used by Westcott and Hort to mark material that they did not think belonged to the genuine text but that they did not feel free to remove completely from their printed text due to its antiquity\
 or intrinsic interest. When placed around their initials in the apparatus (i.e., [[WH]]), double brackets signal that WH placed them around the text or variant reading in question.\
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 \'85\
\par }\pard\plain \ltrpar\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid15734557 \rtlch\fcs1 \af31507\afs22\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f31506\fs22\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1\afs20 \ltrch\fcs0 \f1\fs20\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 Replaces identical text shared by all the variants in a particular variation unit.\
\par }\pard\plain \ltrpar\s26\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6233967\charrsid4397721 Abbreviations}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721  Used in the Notes\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 ECM\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid4397721 \
Novum Testamentum Graecum: Editio Critica Maior}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
, ed. The Institute for New Testament Textual Research, vol. 4: Catholic Letters, ed. Barbara Aland, Kurt Aland, Gerd Mink, Holger Strutwolf, and Klaus Wachtel (4 installments; Stuttgart: Deutsche Biblegesellschaft, 1997\endash 2005): inst. 1:}{\
\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid4397721 James}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 (1997; 2nd rev. impr., 1998); inst. 2:}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid4397721 The Letters of Peter}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 (2000); inst. 3:}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid4397721 The First Letter of John}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 (2003); inst. 4:}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid4397721 The Second and Third Letter of John}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 ,}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid4397721 The Letter of Jude}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 (2005).\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \b\i\insrsid4397721\charrsid9119128 em}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\b\insrsid4397721\charrsid9119128 \
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 emendation\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 Greeven\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
Indicates a reading printed as the text by Heinrich Greeven in Albert Huck,}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid4397721 \
Synopse der drei ersten Evangelien/Synopsis of the First Three Gospels}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 (13th ed. fundamentally revised by Heinrich Greeven; T\'fc\
bingen: Mohr Siebeck), 1981).\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 Holmes\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
Indicates a reading preferred by the editor that is not found in any of the four primary editions.\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 NA\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Represents the NA/UBS}{\rtlch\fcs1 \
\af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 editions, which all print the identical Greek text. NA is explicitly cited only when it differs from NIV.\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 NIV\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Richard \
J. Goodrich and Albert L. Lukaszewski, eds.,}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid4397721 A Reader\rquote s Greek New Testament}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 (Grand Rapids: Zondervan, 2003).\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 RP\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\insrsid4397721\charrsid4397721 \
The New Testament in the Original Greek: Byzantine Textform 2005}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 , compiled and arranged by Maurice A. Robinson and William G. Pierpont (Southborough, Mass.: Chilton, 2005).\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\insrsid4397721\charrsid9119128 TR\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 Textus Receptus}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 \
("Received Text"). The phrase technically designates the edition of the Greek New Testament printed by the Elziver Brothers in 1633; in generic use it can designate not only the Elziver\
 text but also its precursors (Erasmus, Stephanus, and Beza) or any similar text.\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid9119128 Treg\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 Samuel Prideaux Tregelles,}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 The Greek New Testament, Edited from Ancient Authorities, with their Various Readings in Full, and the Latin Version of Jerome}\
{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 (London: Bagster; Stewart, 1857\endash 1879).\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid12592731 Treg}{\rtlch\fcs1 \ab\af1 \
\ltrch\fcs0 \b\f1\cf21\super\insrsid4397721\charrsid12592731 marg}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid12592731 \
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 \
Indicates a reading printed by Tregelles in the margin of his edition.\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid12592731 WH\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 \
Brooke Foss Westcott and Fenton John Anthony Hort,}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 The New Testament in the Original Greek}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 , vol. 1:}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 Text}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 \
; vol. 2:}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 Introduction}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 [and]}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid2520439  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 Appendix}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \
\af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 (Cambridge: Macmillan, 1881).\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid12592731 WH}{\rtlch\fcs1 \ab\af1 \
\ltrch\fcs0 \b\f1\cf21\super\insrsid4397721\charrsid12592731 app}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid12592731 \
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 \
Indicates a reading discussed by WH in the}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \ai\af1 \ltrch\fcs0 \i\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 Appendix}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 to their edition (in vol. 2).\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid12592731 WH}{\rtlch\fcs1 \ab\af1 \
\ltrch\fcs0 \b\f1\cf21\super\insrsid4397721\charrsid12592731 marg}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \b\f1\cf1\insrsid4397721\charrsid12592731 \
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li1440\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin1440\itap0\pararsid9119128 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f1\cf1\insrsid4397721\charrsid4397721 \
Indicates an alternative reading printed by WH in the margin of their edition.\
\par }\pard\plain \ltrpar\s26\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Understanding the Apparatus: A Brief Guide\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid9119128 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1\afs18 \ltrch\fcs0 \i\fs18\cf1\insrsid9119128\charrsid7160832 twEditors Note:}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \i\cf1\insrsid9119128\charrsid9119128  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\i\cf1\insrsid7160832 \line }{\rtlch\fcs1 \af1\afs16 \ltrch\fcs0 \i\fs16\cf1\insrsid9119128\charrsid7160832 Visit }{\field\fldedit{\*\fldinst {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid15414880  HYPERLINK "http://www.sblgnt.com/about/introduction/" }\
}{\fldrslt {\rtlch\fcs1 \af1\afs16 \ltrch\fcs0 \cs23\i\f1\fs16\ul\cf2\insrsid9119128\charrsid7160832 http://www.sblgnt.com/about/introduction/}}}\sectd \ltrsect\linex0\endnhere\sectlinegrid360\sectdefaultcl\sectrsid12592731\sftnbj {\rtlch\fcs1 \af1\afs16 \
\ltrch\fcs0 \i\fs16\insrsid9119128\charrsid7160832  for a live view of the symbols used by SBL in their editions. The symbols, et.al. do not strictly apply to this version as presented in theWord, as the Apparatus is notated via inline footnotes.}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \i\cf1\insrsid9119128\charrsid9119128 \
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6562085 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
This brief guide supplements what is said above about the apparatus to the SBLGNT by offering further explanation and examples.\
\par The textual apparatus provides a textual note for each of the more than 6,900 \
instances of variation in the SBLGNT. In each note, the marked reading in the text is always listed first, in bold, and followed immediately by its supporting evidence. The separator bracket (]) comes next, followed by the variant reading(s) and supportin\
g evidence. Multiple variation units in the same verse are separated by a bullet (\bullet \
), as in all three examples below. Multiple variant readings in the same variation unit are separated by a semicolon (;), as in the second variant in Matt 22:30 below (}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid4998425 \'f4\'ef\u8166\'3f}\
{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  \'e8\'e5\'ef\u8166\'3f RP; \endash  WH Treg NIV}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 ).\
\par }\pard \ltrpar\s25\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid355646 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
Symbols in the text alert the reader to the presence of textual notes in the apparatus. If the same word is marked a second time in the same verse, the}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11777\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
symbol is used to mark the second occurrence (as in Matt 10:28 below, twice). If an identical multiword phrase is marked a second time in the same verse, the}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11780\'3f\u11781\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
symbols are used to mark the second occurrence (as in John 18:39 below). In both cases, for clarity the symbols are repeated in the textual note. (More complex cases are discussed below.)\
\par }\pard\plain \ltrpar\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Matt 10:28\
\par }\pard\plain \ltrpar\s30\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 Text\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 28 \'ea\'e1\u8054\'3f \'ec\u8052\'3f }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f\'f6\'ef\'e2\'e5\u8150\'3f\'f3\'e8\'e5}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7936\'3f\'f0\u8056\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8182\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7936\'3f\'f0\'ef\'ea\'f4\'e5\'ed\'ed\'fc\'ed\'f4\'f9\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8056\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f3\u8182\'3f\'ec\'e1}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8052\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\u8050\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f8\'f5\'f7\u8052\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ec\u8052\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\'f5\'ed\'e1\'ec\'dd\'ed\'f9\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7936\'3f\'f0\'ef\'ea\'f4\'e5\u8150\'3f\'ed\'e1\'e9\u903\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \
\ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11777\'3f\'f6\'ef\'e2\'e5\u8150\'3f\'f3\'e8\'e5}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\u8050\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ec\u8118\'3f\'eb\'eb\'ef\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8056\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\'f5\'ed\'dc\'ec\'e5\'ed\'ef\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f\'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f8\'f5\'f7\u8052\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11777\'3f\'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f3\u8182\'3f\'ec\'e1}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7936\'3f\'f0\'ef\'eb\'dd\'f3\'e1\'e9}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e3\'e5\'dd\'ed\'ed\u8131\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 .}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s30\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Textual note in apparatus\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid355646 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 28 }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f\'f6\'ef\'e2\'e5\u8150\'3f\'f3\'e8\'e5}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  Treg NIV RP ] }{\rtlch\fcs1 \af434 \
\ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f6\'ef\'e2\'e7\'e8\u8134\'3f\'f4\'e5}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  WH }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \bullet }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11777\'3f\'f6\'ef\'e2\'e5\u8150\'3f\'f3\'e8\'e5}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  WH NIV ] }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f6\'ef\'e2\'de\'e8\'e7\'f4}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e5 Treg RP \bullet  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f\'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  WH Treg NIV ] + }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8052\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  RP }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \bullet }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11777\'3f\'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  WH Treg NIV ] + }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8056\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  RP}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 John 18:39\
\par }\pard\plain \ltrpar\s30\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Text\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 39 \u7956\'3f\'f3\'f4\'e9\'ed \'e4\u8050\'3f \'f3\'f5\'ed\'de\'e8\'e5\'e9\'e1 \u8017\'3f\'ec\
\u8150\'3f\'ed \u7989\'3f\'ed\'e1 \u7957\'3f\'ed\'e1 }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7936\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f0\'ef\'eb\'fd\'f3\'f9}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8017\'3f\'ec\u8150\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8183\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f0\'dc\'f3\'f7\'e1\u903\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e2\'ef\'fd\'eb\'e5\'f3\'e8\'e5}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ef\u8022\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11780\'3f\u7936\'3f\'f0\'ef\'eb\'fd\'f3\'f9}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8017\'3f\'ec\u8150\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11781\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8056\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e2\'e1\'f3\'e9\'eb\'dd\'e1}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8182\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7992\'3f\'ef\'f5\'e4\'e1\'df\'f9\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 ;}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s30\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Textual note in apparatus\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid5638840 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 39 }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7936\'3f\'f0\'ef\'eb\'fd\'f3\'f9}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8017\'3f\'ec\u8150\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \insrsid6516030  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \
WH Treg NIV ] \u8017\'3f\'ec\u8150\'3f\'ed \u7936\'3f\'f0\'ef\'eb\'fd\'f3\'f9 RP \bullet  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7936\'3f\'f0\'ef\'eb\'fd\'f3\'f9}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8017\'3f\'ec\u8150\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  WH Treg NIV ] }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8017\'3f\'ec\u8150\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7936\'3f\'f0\'ef\'eb\'fd\'f3\'f9}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  RP}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Matt 22:30\
\par }\pard\plain \ltrpar\s30\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Text\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid355646 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 30 \u7952\'3f\'ed \'e3\u8048\'3f\'f1 \'f4\u8135\'3f \u7936\'3f\'ed\'e1\'f3\'f4\'dc\'f3\'e5\'e9 \'ef\u8020\'3f\'f4\'e5 \'e3\'e1\
\'ec\'ef\u8166\'3f\'f3\'e9\'ed \'ef\u8020\'3f\'f4\'e5 }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \u11776\'3f\'e3\'e1\'ec\'df\'e6\'ef\'ed\'f4\'e1\'e9}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 , \u7936\'3f\
\'eb\'eb\rquote  \u8033\'3f\'f2 \u7940\'3f\'e3\'e3\'e5\'eb\'ef\'e9 }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \u11776\'3f\'e8\'e5\'ef\u8166\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646  \u7952\'3f\'ed }{\
\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \u11776\'3f\'f4\u8183\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646  \'ef\u8016\'3f\'f1\'e1\'ed\u8183\'3f \'e5\u7984\'3f\'f3\'e9\'ed\u903\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid355646 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s30\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Textual note in apparatus\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 30 \'e3\'e1\'ec\'df\'e6\'ef\'ed\'f4\'e1\'e9 WH Treg NIV ] \u7952\'3f\'ea\'e3\'e1\'ec\'df\'e6\'ef\
\'ed\'f4\'e1\'e9 RP \bullet  \'e8\'e5\'ef\u8166\'3f Holmes ] \'f4\'ef\u8166\'3f \'e8\'e5\'ef\u8166\'3f RP; \endash  WH Treg NIV \bullet  \'f4\u8183\'3f WH Treg NIV ] \endash  RP}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 \
Variant readings can be one of three types: addition, omission, or substitution. An addition is signaled by the plus sign (+), which indicates that the following word or\
 words are added to the reading of the text by the supporting edition(s) listed after the additional words. In Matt 10:28 above, for example, taking the third and fourth variants together, the SBL text reads}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  \
}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \'ea\'e1\u8054\'3f \'f8\'f5\'f7\u8052\'3f\'ed \'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\insrsid4397721\charrsid355646 \'f3\u8182\'3f\'ec\'e1}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 (with WH Treg NIV), while the RP text\emdash adding}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid7160832  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \'f4\u8052\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid7160832  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 after}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid7160832  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \u11776\'3f\'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid7160832  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 and}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid14765457\charrsid6562085  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \'f4\u8056\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid7160832  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 after}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid7160832  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \u11777\'3f\'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 \emdash reads}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid7160832  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \'ea\'e1\u8054\'3f \'f4\u8052\'3f\'ed \'f8\'f5\'f7\u8052\'3f\'ed \'ea\'e1\u8054\'3f \'f4\u8056\'3f \'f3\u8182\'3f\'ec\'e1.}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\insrsid4397721\charrsid6562085 \
\par An omission is signaled by the minus sign (\endash ) or dash, which indicates that the word(s) marked in the text are omitted by the supporting edition(s) listed after the minus sign. In the second variant in Matt 22:30 above, where the SBL text reads}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \u8033\'3f\'f2 \u7940\'3f\'e3\'e3\'e5\'eb\'ef\'e9 \'e8\'e5\'ef\u8166\'3f,}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 \
 WH Treg NIV}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 omit the word}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \'e8\
\'e5\'ef\u8166\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 , and thus read only}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \u8033\'3f\'f2 \u7940\'3f\'e3\'e3\'e5\
\'eb\'ef\'e9}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 (see also the last variant in 22:30).\
\par If there is neither a plus nor a minus sign, the variant reading \
is a substitution: the word(s) marked in the text are replaced by the word(s) in the variant reading by the supporting edition(s) listed after the variant reading. In the first variant in Matt 10:28, for example, the SBL text reads}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid13188981 \'f6\'ef\'e2\'e5\u8150\'3f\'f3\'e8\'e5}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 \
(with Treg NIV RP), while the WH text reads }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid355646 \'f6\'ef\'e2\'e7\'e8\u8134\'3f\'f4\'e5 }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid6562085 \
(see also the second variant in this verse, both variants in John 18:39, and the first variant in 22:30).\
\par }\pard\plain \ltrpar\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 1 Cor 12:10\
\par }\pard\plain \ltrpar\s30\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Text\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 10 }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f\u7940\'3f\'eb\'eb\u8179\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'ed\'e5\'f1\'e3\'de\'ec\'e1\'f4\'e1}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\'f5\'ed\'dc\'ec\'e5\'f9\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 , }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11777\'3f\u7940\'3f\'eb\'eb\u8179\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f0\'f1\'ef\'f6\'e7\'f4\'e5\'df\'e1}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 , }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 1}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7940\'3f\'eb\'eb\u8179\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\'e9\'e1\'ea\'f1\'df\'f3\'e5\'e9\'f2}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f0\'ed\'e5\'f5\'ec\'dc\'f4\'f9\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 , }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f\u7953\'3f\'f4\'dd\'f1\u8179\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e3\'dd\'ed\'e7}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e3\'eb\'f9\'f3\'f3\u8182\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 , }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 2}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7940\'3f\'eb\'eb\u8179\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7953\'3f\'f1\'ec\'e7\'ed\'e5\'df\'e1}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e3\'eb\'f9\'f3\'f3\u8182\'3f\'ed\u903\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s30\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Textual note in apparatus\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 10 }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f\u7940\'3f\'eb\'eb\u8179\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  Holmes ] + }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\u8050\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  WH Treg NIV RP }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \bullet }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11777\'3f\u7940\'3f\'eb\'eb\u8179\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  Treg ] + }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\u8050\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  WH NIV RP }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \bullet }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 1}{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7940\'3f\'eb\'eb\u8179\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  Treg ] + }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\u8050\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  WH NIV RP \bullet  \u7953\'3f\'f4\'dd\'f1\u8179\'3f WH Treg NIV ] + \'e4\
\u8050\'3f RP \bullet  }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 2}{\rtlch\fcs1 \af434 \
\ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7940\'3f\'eb\'eb\u8179\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  Holmes ] + }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\u8050\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  WH Treg NIV RP}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Luke 22:43-44\
\par }\pard\plain \ltrpar\s26\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Text\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 43 }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8036\'3f\'f6\'e8\'e7}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\u8050\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e1\u8016\'3f\'f4\u8183\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7940\'3f\'e3\'e3\'e5\'eb\'ef\'f2}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f\u7936\'3f\'f0\rquote }{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ef\u8016\'3f\'f1\'e1\'ed\'ef\u8166\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'ed\'e9\'f3\'f7\'fd\'f9\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e1\u8016\'3f\'f4\'fc\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 . 44 }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e3\'e5\'ed\'fc\'ec\'e5\'ed\'ef\'f2}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7936\'3f\'e3\'f9\'ed\'df\u8115\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'ea\'f4\'e5\'ed\'dd\'f3\'f4\'e5\'f1\'ef\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f0\'f1\'ef\'f3\'e7\'fd\'f7\'e5\'f4\'ef\u903\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11780\'3f\'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'e3\'dd\'ed\'e5\'f4\'ef}{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11781\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8001\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7985\'3f\'e4\'f1\u8060\'3f\'f2}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e1\u8016\'3f\'f4\'ef\u8166\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8033\'3f\'f3\'e5\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e8\'f1\'fc\'ec\'e2\'ef\'e9}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e1\u7989\'3f\'ec\'e1\'f4\'ef\'f2}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'e1\'f4\'e1\'e2\'e1\'df\'ed\'ef\'ed\'f4\'e5\'f2}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'f0\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8052\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e3\u8134\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 .}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s26\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Textual note in apparatus\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 43\endash 44 \u8036\'3f\'f6\'e8\'e7 \'e4\u8050\'3f \'85 \u7952\'3f\'f0\u8054\'3f \'f4\u8052\'3f\
\'ed \'e3\u8134\'3f\'ed. Treg NIV RP ] }{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \f40\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10214\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 WH}{\
\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \f40\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10215\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  \bullet  \u7936\'3f\'f0\u8125\'3f NIV RP ] \
\u7936\'3f\'f0\u8056\'3f \'f4\'ef\u8166\'3f }{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \f40\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10214\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 WH}{\
\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \f40\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10215\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  Treg }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \bullet }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'e3\'dd\'ed\'e5\'f4\'ef}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \
\f40\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10214\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 WH}{\rtlch\fcs1 \af40 \ltrch\fcs0 \
\f40\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10215\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  NIV ] }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'e3\u8051\'3f\'ed\'e5\'f4\'ef}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\u8050\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  Treg RP}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Here the symbols mark off a variant involving the inclusion (by Treg NIV RP) or omission (by WH) of verses 43\endash \
44. Within that larger variant, a smaller multiword variant involves a word-order difference. Since the \'93opening\'94 symbol always is matched by a \'93closing\'94 symbol, and the }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid11958566 other}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721  symbol always corresponds with }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid11958566 its\rquote  counterpart}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 , it is possible to \'93nest\'94\
 the two variants without confusion as to where each begins and ends.\
\par This variant offers an opportunity to comment on the use of another symbol, }{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \f40\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10214\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 WH}{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \
\f40\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10215\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
. There are some verses that Westcott and Hort did not think belonged to the genuine text but that they did not feel free to remove completely from their printed text due to its antiquity or intrinsic interest. In the first entry in the apparatus (}{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8036\'3f\'f6\'e8\'e7 \'e4\u8050\'3f \'85 \u7952\'3f\'f0\u8054\'3f \'f4\u8052\'3f\'ed \'e3\u8134\'3f\'ed. Treg NIV RP ] }{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \
\f40\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10214\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 WH}{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \
\f40\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10215\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 ), the symbol }{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \f40\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10214\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 WH}{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \f40\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10215\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721  signals that Westcott and Hort placed verses 43\endash \
44 inside double brackets, whereas Treg NIV RP included them in their texts. In the third variant (}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'e1\u8054\'3f \u7952\'3f\'e3\'dd\'ed\'e5\'f4\'ef }{\
\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \f40\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10214\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 WH}{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \
\f40\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10215\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  NIV ] }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'e3\u8051\'3f\'ed\'e5\'f4\'ef}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\u8050\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  Treg RP}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
), involving a difference in word order, the presence of }{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \f40\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10214\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 WH}{\rtlch\fcs1 \af34 \ltrch\fcs0 \
\f40\insrsid4397721\charrsid12592731 \u10215\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721  signals that Westcott and Hort\
 support the same word order as NIV and reminds us that they did not view the phrase (or the verse of which it is a part) as part of the original text.\
\par }\pard\plain \ltrpar\s29\ql \li0\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel2\adjustright\rin0\lin0\itap0\pararsid6562085 \rtlch\fcs1 \ab\af38\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs24\cf23\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af38 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 John 13:2\
\par }\pard\plain \ltrpar\s30\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid422998 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Text\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 2 \'ea\'e1\u8054\'3f \'e4\'e5\'df\'f0\'ed\'ef\'f5 }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f\'e3\'e9\'ed\'ef\'ec\'dd\'ed\'ef\'f5}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 , }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\'ef\u8166\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e4\'e9\'e1\'e2\'fc\'eb\'ef\'f5}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7972\'3f\'e4\'e7}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e2\'e5\'e2\'eb\'e7\'ea\'fc\'f4\'ef\'f2}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e5\u7984\'3f\'f2}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8052\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'e1\'f1\'e4\'df\'e1\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7989\'3f\'ed\'e1}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f0\'e1\'f1\'e1\'e4\'ef\u8150\'3f}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e1\u8016\'3f\'f4\u8056\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7992\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ef\'fd\'e4\'e1\'f2}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'d3\'df\'ec\'f9\'ed\'ef\'f2}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u11776\'3f\u7992\'3f\'f3\'ea\'e1\'f1\'e9\'fe\'f4\'ef\'f5}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \
\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 ,}{\rtlch\fcs1 \af4 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s30\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\outlinelevel3\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid422998 \rtlch\fcs1 \af1\afs24\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\b\f38\fs22\cf21\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Textual note in apparatus\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 2 \'e3\'e9\'ed\'ef\'ec\'dd\'ed\'ef\'f5 WH Treg NIV ] \'e3\'e5\'ed\'ef\'ec\'dd\'ed\'ef\'f5 RP \
\bullet  \u7989\'3f\'ed\'e1 \'f0\'e1\'f1\'e1\'e4\'ef\u8150\'3f \'e1\u8016\'3f\'f4\u8056\'3f\'ed \u7992\'3f\'ef\'fd\'e4\'e1\'f2 \'d3\'df\'ec\'f9\'ed\'ef\'f2 \u7992\'3f\'f3\'ea. WH Treg NIV ] \u7992\'3f\'ef\'fd\'e4\'e1 \'d3\'df\'ec\'f9\'ed\'ef\'f2 \u7992\
\'3f\'f3\'ea. \u7989\'3f\'ed\'e1 \'e1\u8016\'3f\'f4\u8056\'3f\'ed \'f0\'e1\'f1\'e1\'e4\u8183\'3f RP \bullet  \u7992\'3f\'f3\'ea\'e1\'f1\'e9\'fe\'f4\'ef\'f5 NIV RP ] \u7992\'3f\'f3\'ea\'e1\'f1\'e9\'fe\'f4\'e7\'f2 WH Treg}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid422998 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 In this instance, the word-order variation (}{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7989\'3f\'ed\'e1}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f0\'e1\'f1\'e1\'e4\'ef\u8150\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e1\u8016\'3f\'f4\u8056\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7992\'3f\'ef\'fd\'e4\'e1\'f2}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'d3\'df\'ec\'f9\'ed\'ef\'f2}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7992\'3f\'f3\'ea\'e1\'f1\'e9\'fe\'f4\'ef\'f5}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 ) is unrelated to the separate variant involving the spelling of }{\
\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\insrsid4397721\charrsid13188981 \u7992\'3f\'f3\'ea\'e1\'f1\'e9\'fe\'f4\'ef\'f5}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 , so they have been set up as separate variants, the smaller one \'93nested\'94\
 inside the larger. The larger variant deals with the word-order variation, while the }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid11958566 other }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 variant deals with the spelling variation.\
\par Two other matters call for comment. One is punct\
uation, which in general is not taken into account in the textual notes. Occasionally, however, a variant may carry with it consequences for how the verse is punctuated. In these cases, punctuation is included in the textual note, as in the second variant\
 in Rev 21:4:\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 4 \u7952\'3f\'ea WH Treg NIV ] \u7936\'3f\'f0\u8056\'3f RP \bullet  \u7956\'3f\'f4\'e9. WH ] \
\u7956\'3f\'f4\'e9, \u8005\'3f\'f4\'e9 Treg NIV RP}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid422998 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Here the inclusion of}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8005\'3f\'f4\'e9}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid6114450  }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
(supported by Treg NIV RP) alters the syntax of the sentence and so requires a change in punctuation, from the full stop of WH to a comma. The textual note, therefore, indicates both the textual variants and the punctuation that corresponds with them.\
\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 37 \'f4\u8056\'3f \'f0\'e5\'f1\'e9\'f3\'f3\'e5\u8166\'3f\'ef\'ed \'f4\u8182\'3f\'ed \'ea\'eb\'e1\
\'f3\'ec\'dc\'f4\'f9\'ed \u7974\'3f\'f1\'e1\'ed WH Treg NIV ] \u7974\'3f\'f1\'e1\'ed \'f4\u8056\'3f \'f0\'e5\'f1\'e9\'f3\'f3\'e5\u8166\'3f\'ef\'ed \'f4\u8182\'3f\'ed \'ea\'eb\'e1\'f3\'ec\'dc\'f4\'f9\'ed RP}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid422998 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 The use of ellipses to replace exactly the same words in each variant }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4998425\charrsid4397721 \
result}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721  in a shorter note:\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 37 \'f4\u8056\'3f \'85 \'ea\'eb\'e1\'f3\'ec\'dc\'f4\'f9\'ed \u7974\'3f\'f1\'e1\'ed WH Treg NIV ] \
\u7974\'3f\'f1\'e1\'ed \'f4\u8056\'3f \'85 \'ea\'eb\'e1\'f3\'ec\'dc\'f4\'f9\'ed RP.}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid422998 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 \
In other cases the use of ellipses helps to make clear the places where two or more textual variants actually differ. In Acts 9:31, for example, the entire verse is enclosed by a pair of multiword variant markers (}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 31 }{\rtlch\fcs1 \af39 \ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7977\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ec\u8050\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ef\u8022\'3f\'ed}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7952\'3f\'ea\'ea\'eb\'e7\'f3\'df\'e1}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'e1\'e8\rquote }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u8005\'3f\'eb\'e7\'f2}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8134\'3f\'f2}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \u7992\'3f\'ef\'f5\'e4\'e1\'df\'e1\'f2}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'c3\'e1\'eb\'e9\'eb\'e1\'df\'e1\'f2}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'d3\'e1\'ec\'e1\'f1\'e5\'df\'e1\'f2}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e5\u7990\'3f\'f7\'e5\'ed}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e5\u7984\'3f\'f1\'de\'ed\'e7\'ed}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ef\u7984\'3f\'ea\'ef\'e4\'ef\'ec\'ef\'f5\'ec\'dd\'ed\'e7}{\rtlch\fcs1 \af1 \
\ltrch\fcs0 \f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 , }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'e1\u8054\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f0\'ef\'f1\'e5\'f5\'ef\'ec\'dd\'ed\'e7}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\u8183\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f6\'fc\'e2\u8179\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'f4\'ef\u8166\'3f}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea\'f5\'f1\'df\'ef\'f5}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f39\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721  }{\rtlch\fcs1 \af434 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'ea}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \
\f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 \'e1\u8054\'3f \'f4\u8135\'3f \'f0\'e1\'f1\'e1\'ea\'eb\'de\'f3\'e5\'e9 \'f4\'ef\u8166\'3f \u7937\'3f\'e3\'df\'ef\'f5 \'f0\'ed\'e5\'fd\'ec\'e1\'f4\'ef\'f2 \u7952\'3f\'f0\'eb\'e7\'e8\'fd\
\'ed\'e5\'f4\'ef}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 ). The apparatus, however, looks like this:\
\par }\pard\plain \ltrpar\s31\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid13188981 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f39\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f434\lang1032\langfe1033\langnp1032\insrsid4397721\charrsid4397721 31 \u7977\'3f ... \u7952\'3f\'ea\'ea\'eb\'e7\'f3\'df\'e1 ... \'e5\u7990\'3f\'f7\'e5\'ed ... \'ef\
\u7984\'3f\'ea\'ef\'e4\'ef\'ec\'ef\'f5\'ec\'dd\'ed\'e7 ... \'f0\'ef\'f1\'e5\'f5\'ef\'ec\'dd\'ed\'e7 ... \u7952\'3f\'f0\'eb\'e7\'e8\'fd\'ed\'e5\'f4\'ef WH Treg NIV ] \'c1\u7985\'3f ... \u7952\'3f\'ea\'ea\'eb\'e7\'f3\'df\'e1\'e9 ... \'e5\u7990\'3f\'f7\'ef\
\'ed ... \'ef\u7984\'3f\'ea\'ef\'e4\'ef\'ec\'ef\'fd\'ec\'e5\'ed\'e1\'e9 ... \'f0\'ef\'f1\'e5\'f5\'fc\'ec\'e5\'ed\'e1\'e9 ... \u7952\'3f\'f0\'eb\'e7\'e8\'fd\'ed\'ef\'ed\'f4\'ef RP}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \f4\insrsid4397721\charrsid4397721 \
\par }\pard\plain \ltrpar\s25\ql \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid422998 \rtlch\fcs1 \af1\afs20\alang1025 \ltrch\fcs0 \
\f38\fs20\lang1033\langfe1033\cgrid\langnp1033\langfenp1033 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721\charrsid4397721 Here the ellipses not only save space but also reveal clearly the places \
where the variant readings differ and the nature of the variation (singular versus plural).}{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid4397721 \
\par }{\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \insrsid13188981 \
\par \
\par \
\par }\pard \ltrpar\s25\qr \li720\ri0\sb100\sa100\sbauto1\saauto1\widctlpar\wrapdefault\aspalpha\aspnum\faauto\adjustright\rin0\lin720\itap0\pararsid11349032 {\rtlch\fcs1 \af1 \ltrch\fcs0 \i\f39\insrsid11349032\charrsid11349032 finis\
\par }{\*\themedata 504b030414000600080000002100e9de0fbfff0000001c020000130000005b436f6e74656e745f54797065735d2e786d6cac91cb4ec3301045f748fc83e52d4a\
9cb2400825e982c78ec7a27cc0c8992416c9d8b2a755fbf74cd25442a820166c2cd933f79e3be372bd1f07b5c3989ca74aaff2422b24eb1b475da5df374fd9ad\
5689811a183c61a50f98f4babebc2837878049899a52a57be670674cb23d8e90721f90a4d2fa3802cb35762680fd800ecd7551dc18eb899138e3c943d7e503b6\
b01d583deee5f99824e290b4ba3f364eac4a430883b3c092d4eca8f946c916422ecab927f52ea42b89a1cd59c254f919b0e85e6535d135a8de20f20b8c12c3b0\
0c895fcf6720192de6bf3b9e89ecdbd6596cbcdd8eb28e7c365ecc4ec1ff1460f53fe813d3cc7f5b7f020000ffff0300504b030414000600080000002100a5d6\
a7e7c0000000360100000b0000005f72656c732f2e72656c73848fcf6ac3300c87ef85bd83d17d51d2c31825762fa590432fa37d00e1287f68221bdb1bebdb4f\
c7060abb0884a4eff7a93dfeae8bf9e194e720169aaa06c3e2433fcb68e1763dbf7f82c985a4a725085b787086a37bdbb55fbc50d1a33ccd311ba548b6309512\
0f88d94fbc52ae4264d1c910d24a45db3462247fa791715fd71f989e19e0364cd3f51652d73760ae8fa8c9ffb3c330cc9e4fc17faf2ce545046e37944c69e462\
a1a82fe353bd90a865aad41ed0b5b8f9d6fd010000ffff0300504b0304140006000800000021006b799616830000008a0000001c0000007468656d652f746865\
6d652f7468656d654d616e616765722e786d6c0ccc4d0ac3201040e17da17790d93763bb284562b2cbaebbf600439c1a41c7a0d29fdbd7e5e38337cedf14d59b\
4b0d592c9c070d8a65cd2e88b7f07c2ca71ba8da481cc52c6ce1c715e6e97818c9b48d13df49c873517d23d59085adb5dd20d6b52bd521ef2cdd5eb9246a3d8b\
4757e8d3f729e245eb2b260a0238fd010000ffff0300504b03041400060008000000210030dd4329a8060000a41b0000160000007468656d652f7468656d652f\
7468656d65312e786d6cec594f6fdb3614bf0fd87720746f6327761a07758ad8b19b2d4d1bc46e871e698996d850a240d2497d1bdae38001c3ba618715d86d87\
615b8116d8a5fb34d93a6c1dd0afb0475292c5585e9236d88aad3e2412f9e3fbff1e1fa9abd7eec70c1d1221294fda5efd72cd4324f1794093b0eddd1ef62fad\
79482a9c0498f184b4bd2991deb58df7dfbb8ad755446282607d22d771db8b944ad79796a40fc3585ee62949606ecc458c15bc8a702910f808e8c66c69b9565b\
5d8a314d3c94e018c8de1a8fa94fd05093f43672e23d06af89927ac06762a049136785c10607758d9053d965021d62d6f6804fc08f86e4bef210c352c144dbab\
999fb7b4717509af678b985ab0b6b4ae6f7ed9ba6c4170b06c788a705430adf71bad2b5b057d03606a1ed7ebf5babd7a41cf00b0ef83a6569632cd467faddec9\
699640f6719e76b7d6ac355c7c89feca9cccad4ea7d36c65b258a206641f1b73f8b5da6a6373d9c11b90c537e7f08dce66b7bbeae00dc8e257e7f0fd2badd586\
8b37a088d1e4600ead1ddaef67d40bc898b3ed4af81ac0d76a197c86826828a24bb318f3442d8ab518dfe3a20f000d6458d104a9694ac6d88728eee2782428d6\
0cf03ac1a5193be4cbb921cd0b495fd054b5bd0f530c1931a3f7eaf9f7af9e3f45c70f9e1d3ff8e9f8e1c3e3073f5a42ceaa6d9c84e5552fbffdeccfc71fa33f\
9e7ef3f2d117d57859c6fffac327bffcfc793510d26726ce8b2f9ffcf6ecc98baf3efdfdbb4715f04d814765f890c644a29be408edf3181433567125272371be\
15c308d3f28acd249438c19a4b05fd9e8a1cf4cd296699771c393ac4b5e01d01e5a30a787d72cf1178108989a2159c77a2d801ee72ce3a5c545a6147f32a9979\
3849c26ae66252c6ed637c58c5bb8b13c7bfbd490a75330f4b47f16e441c31f7184e140e494214d273fc80900aedee52ead87597fa824b3e56e82e451d4c2b4d\
32a423279a668bb6690c7e9956e90cfe766cb37b077538abd27a8b1cba48c80acc2a841f12e698f13a9e281c57911ce298950d7e03aba84ac8c154f8655c4f2a\
f074481847bd804859b5e696007d4b4edfc150b12addbecba6b18b148a1e54d1bc81392f23b7f84137c2715a851dd0242a633f900710a218ed715505dfe56e86\
e877f0034e16bafb0e258ebb4faf06b769e888340b103d331115bebc4eb813bf83291b63624a0d1475a756c734f9bbc2cd28546ecbe1e20a3794ca175f3fae90\
fb6d2dd99bb07b55e5ccf68942bd0877b23c77b908e8db5f9db7f024d9239010f35bd4bbe2fcae387bfff9e2bc289f2fbe24cfaa301468dd8bd846dbb4ddf1c2\
ae7b4c191ba8292337a469bc25ec3d411f06f53a73e224c5292c8de0516732307070a1c0660d125c7d44553488700a4d7bddd3444299910e254ab984c3a219ae\
a4adf1d0f82b7bd46cea4388ad1c12ab5d1ed8e1153d9c9f350a3246aad01c6873462b9ac05999ad5cc988826eafc3acae853a33b7ba11cd1445875ba1b236b1\
399483c90bd560b0b0263435085a21b0f22a9cf9356b38ec6046026d77eba3dc2dc60b17e92219e180643ed27acffba86e9c94c7ca9c225a0f1b0cfae0788ad5\
4adc5a9aec1b703b8b93caec1a0bd8e5de7b132fe5113cf312503b998e2c2927274bd051db6b35979b1ef271daf6c6704e86c73805af4bdd476216c26593af84\
0dfb5393d964f9cc9bad5c313709ea70f561ed3ea7b053075221d51696910d0d339585004b34272bff7213cc7a510a5454a3b349b1b206c1f0af490176745d4b\
c663e2abb2b34b23da76f6352ba57ca2881844c1111ab189d8c7e07e1daaa04f40255c77988aa05fe06e4e5bdb4cb9c5394bbaf28d98c1d971ccd20867e556a7\
689ec9166e0a522183792b8907ba55ca6e943bbf2a26e52f48957218ffcf54d1fb09dc3eac04da033e5c0d0b8c74a6b43d2e54c4a10aa511f5fb021a07533b20\
5ae07e17a621a8e082dafc17e450ffb739676998b48643a4daa7211214f623150942f6a02c99e83b85583ddbbb2c4996113211551257a656ec1139246ca86be0\
aadedb3d1441a89b6a929501833b197fee7b9641a3503739e57c732a59b1f7da1cf8a73b1f9bcca0945b874d4393dbbf10b1680f66bbaa5d6f96e77b6f59113d\
316bb31a795600b3d256d0cad2fe354538e7566b2bd69cc6cbcd5c38f0e2bcc63058344429dc2121fd07f63f2a7c66bf76e80d75c8f7a1b622f878a18941d840\
545fb28d07d205d20e8ea071b283369834296bdaac75d256cb37eb0bee740bbe278cad253b8bbfcf69eca23973d939b97891c6ce2cecd8da8e2d343578f6648a\
c2d0383fc818c798cf64e52f597c740f1cbd05df0c264c49134cf09d4a60e8a107260f20f92d47b374e32f000000ffff0300504b030414000600080000002100\
0dd1909fb60000001b010000270000007468656d652f7468656d652f5f72656c732f7468656d654d616e616765722e786d6c2e72656c73848f4d0ac2301484f7\
8277086f6fd3ba109126dd88d0add40384e4350d363f2451eced0dae2c082e8761be9969bb979dc9136332de3168aa1a083ae995719ac16db8ec8e4052164e89\
d93b64b060828e6f37ed1567914b284d262452282e3198720e274a939cd08a54f980ae38a38f56e422a3a641c8bbd048f7757da0f19b017cc524bd62107bd500\
1996509affb3fd381a89672f1f165dfe514173d9850528a2c6cce0239baa4c04ca5bbabac4df000000ffff0300504b01022d0014000600080000002100e9de0f\
bfff0000001c0200001300000000000000000000000000000000005b436f6e74656e745f54797065735d2e786d6c504b01022d0014000600080000002100a5d6\
a7e7c0000000360100000b00000000000000000000000000300100005f72656c732f2e72656c73504b01022d00140006000800000021006b799616830000008a\
0000001c00000000000000000000000000190200007468656d652f7468656d652f7468656d654d616e616765722e786d6c504b01022d00140006000800000021\
0030dd4329a8060000a41b00001600000000000000000000000000d60200007468656d652f7468656d652f7468656d65312e786d6c504b01022d001400060008\
00000021000dd1909fb60000001b0100002700000000000000000000000000b20900007468656d652f7468656d652f5f72656c732f7468656d654d616e616765722e786d6c2e72656c73504b050600000000050005005d010000ad0a00000000}\
{\*\colorschememapping 3c3f786d6c2076657273696f6e3d22312e302220656e636f64696e673d225554462d3822207374616e64616c6f6e653d22796573223f3e0d0a3c613a636c724d\
617020786d6c6e733a613d22687474703a2f2f736368656d61732e6f70656e786d6c666f726d6174732e6f72672f64726177696e676d6c2f323030362f6d6169\
6e22206267313d226c743122207478313d22646b3122206267323d226c743222207478323d22646b322220616363656e74313d22616363656e74312220616363\
656e74323d22616363656e74322220616363656e74333d22616363656e74332220616363656e74343d22616363656e74342220616363656e74353d22616363656e74352220616363656e74363d22616363656e74362220686c696e6b3d22686c696e6b2220666f6c486c696e6b3d22666f6c486c696e6b222f3e}\
{\*\latentstyles\lsdstimax267\lsdlockeddef0\lsdsemihiddendef1\lsdunhideuseddef1\lsdqformatdef0\lsdprioritydef99{\lsdlockedexcept \lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority0 \lsdlocked0 Normal;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority9 \lsdlocked0 heading 1;\lsdqformat1 \lsdpriority9 \lsdlocked0 heading 2;\lsdqformat1 \lsdpriority9 \lsdlocked0 heading 3;\lsdqformat1 \lsdpriority9 \lsdlocked0 heading 4;\
\lsdqformat1 \lsdpriority9 \lsdlocked0 heading 5;\lsdqformat1 \lsdpriority9 \lsdlocked0 heading 6;\lsdqformat1 \lsdpriority9 \lsdlocked0 heading 7;\lsdqformat1 \lsdpriority9 \lsdlocked0 heading 8;\lsdqformat1 \lsdpriority9 \lsdlocked0 heading 9;\
\lsdpriority39 \lsdlocked0 toc 1;\lsdpriority39 \lsdlocked0 toc 2;\lsdpriority39 \lsdlocked0 toc 3;\lsdpriority39 \lsdlocked0 toc 4;\lsdpriority39 \lsdlocked0 toc 5;\lsdpriority39 \lsdlocked0 toc 6;\lsdpriority39 \lsdlocked0 toc 7;\
\lsdpriority39 \lsdlocked0 toc 8;\lsdpriority39 \lsdlocked0 toc 9;\lsdqformat1 \lsdpriority35 \lsdlocked0 caption;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority10 \lsdlocked0 Title;\lsdpriority1 \lsdlocked0 Default Paragraph Font;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority11 \lsdlocked0 Subtitle;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority22 \lsdlocked0 Strong;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority20 \lsdlocked0 Emphasis;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority59 \lsdlocked0 Table Grid;\lsdunhideused0 \lsdlocked0 Placeholder Text;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority1 \lsdlocked0 No Spacing;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority60 \lsdlocked0 Light Shading;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority61 \lsdlocked0 Light List;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority62 \lsdlocked0 Light Grid;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority63 \lsdlocked0 Medium Shading 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority64 \lsdlocked0 Medium Shading 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority65 \lsdlocked0 Medium List 1;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority66 \lsdlocked0 Medium List 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority67 \lsdlocked0 Medium Grid 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority68 \lsdlocked0 Medium Grid 2;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority69 \lsdlocked0 Medium Grid 3;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority70 \lsdlocked0 Dark List;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority71 \lsdlocked0 Colorful Shading;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority72 \lsdlocked0 Colorful List;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority73 \lsdlocked0 Colorful Grid;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority60 \lsdlocked0 Light Shading Accent 1;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority61 \lsdlocked0 Light List Accent 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority62 \lsdlocked0 Light Grid Accent 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority63 \lsdlocked0 Medium Shading 1 Accent 1;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority64 \lsdlocked0 Medium Shading 2 Accent 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority65 \lsdlocked0 Medium List 1 Accent 1;\lsdunhideused0 \lsdlocked0 Revision;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority34 \lsdlocked0 List Paragraph;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority29 \lsdlocked0 Quote;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority30 \lsdlocked0 Intense Quote;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority66 \lsdlocked0 Medium List 2 Accent 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority67 \lsdlocked0 Medium Grid 1 Accent 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority68 \lsdlocked0 Medium Grid 2 Accent 1;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority69 \lsdlocked0 Medium Grid 3 Accent 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority70 \lsdlocked0 Dark List Accent 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority71 \lsdlocked0 Colorful Shading Accent 1;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority72 \lsdlocked0 Colorful List Accent 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority73 \lsdlocked0 Colorful Grid Accent 1;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority60 \lsdlocked0 Light Shading Accent 2;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority61 \lsdlocked0 Light List Accent 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority62 \lsdlocked0 Light Grid Accent 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority63 \lsdlocked0 Medium Shading 1 Accent 2;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority64 \lsdlocked0 Medium Shading 2 Accent 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority65 \lsdlocked0 Medium List 1 Accent 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority66 \lsdlocked0 Medium List 2 Accent 2;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority67 \lsdlocked0 Medium Grid 1 Accent 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority68 \lsdlocked0 Medium Grid 2 Accent 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority69 \lsdlocked0 Medium Grid 3 Accent 2;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority70 \lsdlocked0 Dark List Accent 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority71 \lsdlocked0 Colorful Shading Accent 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority72 \lsdlocked0 Colorful List Accent 2;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority73 \lsdlocked0 Colorful Grid Accent 2;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority60 \lsdlocked0 Light Shading Accent 3;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority61 \lsdlocked0 Light List Accent 3;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority62 \lsdlocked0 Light Grid Accent 3;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority63 \lsdlocked0 Medium Shading 1 Accent 3;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority64 \lsdlocked0 Medium Shading 2 Accent 3;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority65 \lsdlocked0 Medium List 1 Accent 3;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority66 \lsdlocked0 Medium List 2 Accent 3;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority67 \lsdlocked0 Medium Grid 1 Accent 3;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority68 \lsdlocked0 Medium Grid 2 Accent 3;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority69 \lsdlocked0 Medium Grid 3 Accent 3;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority70 \lsdlocked0 Dark List Accent 3;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority71 \lsdlocked0 Colorful Shading Accent 3;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority72 \lsdlocked0 Colorful List Accent 3;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority73 \lsdlocked0 Colorful Grid Accent 3;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority60 \lsdlocked0 Light Shading Accent 4;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority61 \lsdlocked0 Light List Accent 4;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority62 \lsdlocked0 Light Grid Accent 4;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority63 \lsdlocked0 Medium Shading 1 Accent 4;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority64 \lsdlocked0 Medium Shading 2 Accent 4;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority65 \lsdlocked0 Medium List 1 Accent 4;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority66 \lsdlocked0 Medium List 2 Accent 4;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority67 \lsdlocked0 Medium Grid 1 Accent 4;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority68 \lsdlocked0 Medium Grid 2 Accent 4;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority69 \lsdlocked0 Medium Grid 3 Accent 4;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority70 \lsdlocked0 Dark List Accent 4;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority71 \lsdlocked0 Colorful Shading Accent 4;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority72 \lsdlocked0 Colorful List Accent 4;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority73 \lsdlocked0 Colorful Grid Accent 4;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority60 \lsdlocked0 Light Shading Accent 5;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority61 \lsdlocked0 Light List Accent 5;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority62 \lsdlocked0 Light Grid Accent 5;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority63 \lsdlocked0 Medium Shading 1 Accent 5;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority64 \lsdlocked0 Medium Shading 2 Accent 5;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority65 \lsdlocked0 Medium List 1 Accent 5;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority66 \lsdlocked0 Medium List 2 Accent 5;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority67 \lsdlocked0 Medium Grid 1 Accent 5;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority68 \lsdlocked0 Medium Grid 2 Accent 5;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority69 \lsdlocked0 Medium Grid 3 Accent 5;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority70 \lsdlocked0 Dark List Accent 5;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority71 \lsdlocked0 Colorful Shading Accent 5;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority72 \lsdlocked0 Colorful List Accent 5;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority73 \lsdlocked0 Colorful Grid Accent 5;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority60 \lsdlocked0 Light Shading Accent 6;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority61 \lsdlocked0 Light List Accent 6;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority62 \lsdlocked0 Light Grid Accent 6;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority63 \lsdlocked0 Medium Shading 1 Accent 6;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority64 \lsdlocked0 Medium Shading 2 Accent 6;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority65 \lsdlocked0 Medium List 1 Accent 6;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority66 \lsdlocked0 Medium List 2 Accent 6;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority67 \lsdlocked0 Medium Grid 1 Accent 6;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority68 \lsdlocked0 Medium Grid 2 Accent 6;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority69 \lsdlocked0 Medium Grid 3 Accent 6;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority70 \lsdlocked0 Dark List Accent 6;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority71 \lsdlocked0 Colorful Shading Accent 6;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority72 \lsdlocked0 Colorful List Accent 6;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdpriority73 \lsdlocked0 Colorful Grid Accent 6;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority19 \lsdlocked0 Subtle Emphasis;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority21 \lsdlocked0 Intense Emphasis;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority31 \lsdlocked0 Subtle Reference;\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority32 \lsdlocked0 Intense Reference;\
\lsdsemihidden0 \lsdunhideused0 \lsdqformat1 \lsdpriority33 \lsdlocked0 Book Title;\lsdpriority37 \lsdlocked0 Bibliography;\lsdqformat1 \lsdpriority39 \lsdlocked0 TOC Heading;}}{\*\datastore 010500000200000018000000\
4d73786d6c322e534158584d4c5265616465722e362e30000000000000000000000e0000\
d0cf11e0a1b11ae1000000000000000000000000000000003e000300feff0900060000000000000000000000010000000100000000000000001000000200000001000000feffffff0000000000000000ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
fffffffffffffffffdffffff04000000feffffff05000000fefffffffeffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffff52006f006f007400200045006e00740072007900000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000016000500ffffffffffffffff010000000c6ad98892f1d411a65f0040963251e5000000000000000000000000b0f3\
b8d0da84cb010300000080020000000000004d0073006f004400610074006100530074006f0072006500000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000001a000101ffffffffffffffff020000000000000000000000000000000000000000000000b0f3b8d0da84cb01\
b0f3b8d0da84cb01000000000000000000000000460033004100dd0043004900d400c600cd00c4005300340059004c00cd00450041004a0056004e00ce00d0003d003d000000000000000000000000000000000032000101ffffffffffffffff030000000000000000000000000000000000000000000000b0f3b8d0da84\
cb01b0f3b8d0da84cb010000000000000000000000004900740065006d0000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000a000201ffffffff04000000ffffffff000000000000000000000000000000000000000000000000\
00000000000000000000000000000000d800000000000000010000000200000003000000feffffff0500000006000000070000000800000009000000feffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff\
ffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffffff3c623a536f75726365732053656c65637465645374796c653d225c4150412e58534c22205374796c654e616d653d224150412220786d6c6e733a623d22687474703a2f2f736368656d61732e6f70656e786d6c666f726d6174732e6f7267\
2f6f6666696365446f63756d656e742f323030362f6269626c696f6772617068792220786d6c6e733d22687474703a2f2f736368656d61732e6f70656e786d6c666f726d6174732e6f72672f6f6666696365446f63756d656e742f323030362f6269626c696f677261706879223e3c2f623a536f75726365733e00000000\
0000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000003c3f786d6c2076657273696f6e3d22312e302220656e636f64696e673d225554462d3822207374616e64616c6f6e653d226e6f223f3e0d0a3c64733a6461746173746f72654974656d2064733a6974656d49443d227b30383344\
443031352d323638442d343442362d394536302d4242343430303935344442427d2220786d6c6e733a64733d22687474703a2f2f736368656d61732e6f70656e786d6c666f726d6174732e6f72672f6f6666696365446f63756d656e742f323030362f637573746f6d586d6c223e3c64733a736368656d61526566733e3c\
64733a736368656d615265662064733a7572693d22687474703a2f2f736368656d61732e6f70656e500072006f007000650072007400690065007300000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000016000200ffffffffffffffffffffffff000000000000\
0000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000400000055010000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000ffffffffffffffffffffffff00000000\
00000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000ffffffffffffffffffffffff0000\
000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000ffffffffffffffffffffffff\
000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000786d6c666f726d6174732e6f72672f6f6666696365446f63756d656e742f323030362f6269626c696f677261706879222f3e3c2f64733a736368656d61526566733e3c2f64733a6461746173746f\
72654974656d3e0000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000\
000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000\
000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000\
00000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000105000000000000}}
